Ở giữa ngã ba đường ven rừng, gần một xóm đồng bào tản cư, có gian hàng vừa cắt tóc, vừa bán chè xanh, bề ngoài lụp xụp như bất cứ một hàng nước nào ta gặp trên các nẻo đường nông thôn Việt Nam. Chủ nhà đã đứng tuổi, khoảng ngoài năm mươi, lúc nào cũng đeo cặp kính lão, mặt vuông, môi mỏng, tóc húi cao. Vóc người gã to cao, chậm chạp, lù đù, có vẻ không chú ý đến việc gì khác ngoài cái tông-dơ, cái kéo. Tuy vậy, nếu ai là người tinh ý thì thấy gã tuy đang cặm cụi như có vẻ tập trung vào công việc của mình nhưng tất cả những câu chuyện của khách hàng ngồi bên ghế hàng nước của vợ gã đều không lọt khỏi tai gã. Ngược lại với vóc người to lớn của chồng, vợ gã thì lại bé nhỏ, gày yếu như người có bệnh lao. Mụ ít nói, chỉ lặng lẽ rót nước, bày mấy cái kẹo, bao thuốc lá ra mời khách. Hai vợ chồng gã không con. Ai hỏi thì đáp là có đã mấy lần nhưng đều không nuôi được. Gian hàng ấy, hai vợ chồng dựng đã lâu, từ ngày xóm này có nhiều đồng bào nơi khác tản cư đến. Hai vợ chồng ít tiếp xúc, chẳng hay đi đâu, tối đến đóng chặt cửa nên cũng chẳng ai để ý đến họ. Người ta gọi gả là "ông Sinh cắt tóc". Ngoài cửa hàng gã có treo cái biển nhỏ, với mấy chữ "Cắt tóc". Đồ đạc trong nhà cũng chỉ có cái giường, cái chõng tre, một cái tủ bằng ván thường lúc nào cũng khóa chặt.
Mai Lan tìm đến cửa hàng của "ông Sinh cắt tóc" đó. Chị đứng nhìn cái biển treo ở cửa, nhận ra dấu hiệu người ta dặn chị. Chị nhớ lại sau khi nhận lời với Phan Thúc Định ra vùng giải phóng thì một buổi tối, Phan Thúc Định lái xe đến đón chị. Anh ta đưa chị đến một căn nhà riêng ở đó có một người khoảng sáu mươi tuổi, mặc áo thầy tu, bộ vệ ngồi chờ. Chị nhìn khuôn mặt bì bì, lông mày rậm, quai hàm bạnh, cặp môi dầy của người mặc áo thầy tu thấy hao hao giổng khuôn mặt Ngô Đình Diệm mà nhà nào ở trong thanh phố cũng phải treo ảnh. Người đó chăm chú nhìn chị, cái nhìn làm chị không giữ nổi sự e thẹn của giới tính. Lão hỏi chị về gia đình. Được sự dặn trước của Phan Thúc Định, chỉ nói về Lý Lâm và mấy đứa con. Lảo hỏi chị về đường đi lối lại ra vùng giải phóng. Lão hỏi chị về những người quen của chị trước kia ở ngoài đó. Lão đặt ra một số câu hỏi có tính chất giả thuyết yêu cầu chị trả lời: Nếu Việt Cộng hỏi giấy và lý do ra ngoài đó thì nói thế nào? Nếu Việt Cộng nghi ngờ giữ lại thì sẽ đối xử ra sao? Nếu không tìm thấy những người định liên lạc thì sẽ làm gì? Nếu tìm thấy rồi, nhận các thứ của người ta trao cho mà nhỡ bị bắt thì sẽ xử trí như thế nào? Nếu có người theo dõi thì đối phó thế nào?
Sau khi thấy những câu trả lời của Mai Lan vừa ý mình, người mặc áo thầy tu có vẻ bằng lòng. Lão nói với chị:
– Con thấy việc làm này có khó khăn gì với con không? Con có ngần ngại gì không? Nếu có ngần ngại gì thì cha không ép. Không à? Tốt lắm! Chúa sẽ phù hộ cho con! Con hoàn thành được viôc này về thì con được thưởng rất nhiều tiền, con muốn hàng chục vạn đồng cũng được. Cha sẽ can thiệp để con có thể chung vốn buôn bán với mấy cửa hàng vải lớn.
Lão dặn chị tỉ mỉ khi ra vùng giải phóng thì đến đâu, cách nhận xét những dấu hiệu để liên lạc như thế nào... Cuối cùng lão đưa cho chị một tập giấy bạc và một viên thuốc tròn như viên dầu cá, nói:
– Con cầm lấy trước ít tiền mà mua sắm cho con cái. Đây mới chỉ là một phần nhỏ cha tặng riêng con trước, sau này, con sẽ nhận những phần lớn hơn, Còn viên thuốc này, con cầm lấy, cất cẩn thận đề phòng lúc nào bị Việt Cộng bắt, con hãy ngậm vào miệng và cắn dập nó ra. Ấy là Cha nói phòng xa thế thôi.
Con cứ yên trí, các con con đã có Cậu và ông Định đây lo lắng chu tất.
Rồi lão dặn một lời cuối cùng:
– Con cũng nên nhớ rằng những kẻ phản bội sẽ bị trừng phạt nghiêm khắc. Thôi con có thể về được. Cầu Chúa phù hộ cho con!
Mai Lan im lặng. Cầm số tiền và viên thuốc theo Phan Thúc Định đi ra. Ngồi trên xe hơi đưa chị về nhà, Phan Thúc Định hỏi chị:
– Chị nhớ tát cả những điều Đức Cha dặn chớ?
– Dạ, có!
– Chị làm ơn nhắc lại những lời Ngài dặn tôi nghe xem nào: đến đâu, gặp người như thế nào, nói những gì?
Mai Lan nhắc lại không sai một lời. Sau đó, chị nói:
– Tôi nghe lời ông dặn nên vừa rồi Đúc Cha nói gì, tôi im nghe. Bây giờ, tôi xin gởi lại ông số tiền này. Tôi ra đi tìm giúp ông người bạn cũ của ông là để tạ cái ơn ông đã nhiều lần giúp gia đình chúng tôi chứ không phải vì những đồng tiền này.
Phan Thúc Định gạt đi:
– Tôi hiểu tấm lòng tốt của chị và tôi cảm ơn chị đã giúp tôi. Tôi hoàn toàn khỏng bao giờ dám đánh giá thấp chị, có ý nghĩ xấu là chị giúp tôi vì thế này, thế nọ. Nhưng đây không phải là tiền của tôi. Đức Cha cũng muốn giúp tôi, tạo điều kiện cho tôi tìm được người bạn cũ của tôi thôi. Chị cứ cầm lấy, nếu cần tiêu gì, chị cứ tiêu; nếu chị không muốn tiêu, chị cứ để đấy, biết đâu chẳng có lúc cần đến. Chị chỉ cho tôi xin lại cái viên thuốc vừa rồi và chị đừng cho ai biết chị đã đưa nó cho tôi.
Mai Lan đã tìm đến cái cửa hàng nửa cắt tóc, nửa bán hàng nước này. Chị nhận ra cái biển sơn đỏ, nhìn kỹ người chủ nhà đeo kính lão, tóc húi cáo. Lúc ấy, không có khách. Chị lại gần chủ đang mài chiếc dao cạo trên một viên đá mài, nói nhỏ vừa đủ lão nghe thấy:
– Chào ông, tôi có ít thuốc trụ sinh1 của Nhật Bản muốn bán ông có mua không?
Nói xong, chị cố tình quay chiếc làn xách tay có buộc miếng kim loại trắng hình nửa chữ thọ cho gã nom thấy. Nghe chị hỏi, lão giật mình, quay lại. Cập kính trắng trệ xuống sống mũi, gã ngước mắt nhìn chị từ đầu xuống đến chân. Gã lắc đầu:
– Ở đây, tôi chỉ cắt tóc thôi, không mua bán gì cả.
Nói xong, gã vẫn cúi xuống tiếp tục mài con dao cạo vào viên đá mài. Mai Lan ngạc nhiên. Sự việc diễn ra không đúng như lời người mặc áo thày tu dặn chị. Hay là chị nhầm? Chị thử lại lần nữa, và vẫn giơ chỗ quai làn có buộc miếng kim loại ra phía trước, nói:
– Tỏi có thuốc trụ sinh của Nhật Bản muốn bán. Có người mách bảo ông cần mua.
Gã chủ nhà làn này không ngẩng đầu lên, giọng có vẻ hơi bực như bị làm phiền:
– Tôi đã nói với chị là tôi không mua bán gì cả.
Mai Lan thất vọng. Chị đứng tần ngàn, không biết nên xử trí ra sao. Có lẽ phải về không chảng? Không biết làm gì hơn, chị quay gót.
Chị vừa quay ra thì gã thợ cạo đứng dậy, bỏ dao vào ngăn kéo, rửa tay. Gã thấy Mai Lan đi vơ vẩn như người mất phương hướng. Quãng đường vắng ngắt không có một bóng người.
Chị ta chẳng rẽ vào nhà ai. Rõ ràng đây là một người từ nơi khác đến. Cách ăn mặc, điệu bộ đi đứng của người thành phố. Gã thợ cạo nhìn quanh một lượt, vẫn không có một bóng người. Lúc này, Mai Lan đã đi đến một cánh đồi thông...
Lão chủ quán bước ra khỏi nhà, đuổi nhanh theo chị. Mai Lan đang đi trên đòi thông, bỗng có tiếng gọi đằng sau:
– Này chị bán thuốc!
Chị giật mình quay lại. Gả thợ cạo đang rảo bước đến gần chị, nói nhỏ:
– Tôi mua thuốc trụ sinh của chị. Chị đưa tôi xem.
Tim Mai Lan đập rộn lên. Chị tháo mảnh kim loại đưa cho gã. Gã cầm và lấy trong túi áo ra một mảnh kim loại khác, chắp hai mảnh vào nhau thấy vừa khít, nét hai nửa chữ thọ khớp vào nhau làm một. Gả đưa trả lại chị, thái độ khác hẳn:
– Xin lỗi, Chị biết đây nghề của chúng ta cẩn thận không phải là thừa. Chị theo tôi.
Gã dặn chị tiếp:
– Ai hỏi, chị bảo là cháu gọi tôi là chú. Gọi ngay từ bây giờ cho quen đi. Tìm đến chú để hỏi thăm chồng là bộ đội đã bốn năm năm nay không có tin tức...
– Dạ, Đức Cha cũng dặn như thé.
– Chị vừa mới lên đến đây?
– Dạ, '‘Cháu" vừa mới đến đây và tìm đến ngay nhà "Chú”.
– Đức Cha dặn chị đi có việc gì?
– Ngài dặn ra gặp "Chú" để "Chú" đưa đi gặp nNgười bạn cũ bên núi Ngự Bình".
Gã thợ cạo ờ ờ máy tiếng trong cổ. Mai Lan vẫn nói tiếp:
– "Chú" cứ nói với người đó là "Cháu" đã ra và "Người bạn cũ" của ông ta muốn xin lại ông ta "Những kỷ vật cũ".
Gã thợ cạo lại ờ ờ mấy tiếng.
Gã đưa Mai Lan quay trở về cửa hàng, bảo mụ vợ:
– Mụ này, "Cháu" nó đến thăm.
Và gã quay sang bảo Mai Lan:
– Cháu chào "Thím" đi. Nghỉ ngơi rồi ở đây ăn cơm với "Chú thím".
Mụ vợ gật đầu đáp lại lời chào của Mai Lan. Mụ cứ ngồi lẳng lặng, bé nhỏ sau cái chõng hàng nước. Gã chồng nói:
– "Chú" lấy gạo cho "Cháu" thổi cơm. "Chú" đi đàng này một lúc.
Cơm chín một lúc lâu mới thấy gã thợ cạo trở về. Gã giục mọi người đi ăn chiều.
Ăn xong, gã hỏi Mai Lan:
– Đức Cha dạo này có khỏe không?
– Ngài khỏe lắm - Mai Lan đáp.
– Đức Cha có dặn gì riêng tôi không?
– Ngài dặn rằng Ngài rất bằng lòng và tin tưởng "Chú"
Gã có vẻ không chú ý gì đến điều đó, sau cặp kính lão, đôi mắt gã ngước lên thảm dò:
– Chỉ có thế thôi à?
– ... Ngài nói rằng số tiền của "Chú" hàng tháng Ngài vẫn để riêng ra. Nếu chú muốn gửi ngân hàng lấy lời hoặc muốn góp vốn với Công ty kinh doanh nào thì Ngài sẽ giúp,
– Còn các con tôi?
Mai Lan nhắc lại những lời lão thày tu dặn:
– Cậu lớn sắp được đi tu nghiệp ở trường võ bị bên Hoa Kỳ. Cậu thứ hai cũng sắp tốt nghiệp trường Đà Lạt.
Sau cặp kính láo, đôi mắt gã lấp lánh.
--------------
1. Tức là thuốc kháng sinh.
Từ lúc đó, gã không hỏi gì thêm Mai Lan nữa. Đến tối, gã đóng cửa, để Mai Lan ngủ với mụ vợ trên giường, còn gã bắc chiếc chõng tre nằm ngay sát cửa. Mai Lan lạ nhà, nóng ruột, nghĩ ngợi mông lung không sao ngủ được.
Mai Lan ở lại đã ba hôm vẫn chưa đươc gặp "Người hạn cũ bên núi Ngự Bình". Hàng ngày lão Sinh vẫn ở nhà, thấy ai là cán bộ vào quán, gã đều hỏi thảm tin tức của người cháu rể. Rồi chỉ vào Mai Lan, gã giới thiệu:
–Vợ nó đó... Tội nghiệp! Không rõ chồng nó ỏ nơi mô mà hỏi không ai biết.
Một đêm, vào lúc 12 giờ, Mai Lan đang thao thức thì bỗng nghe có tiếng gõ cửa se sẽ. Gã chủ nhà bật ngay dậy. Sau khi nhận đúng ám hiệu, gã không châm đèn, nhè nhẹ rút then cửa. Một bóng người dong dỏng cao lách vào. Cánh cửa đằng sau cái bóng khép nhanh lại. Gã chủ nhà lay nhẹ Mai Lan dậy. Mai Lan vẫn để ý tất cả mọi việc xảy ra, nhưng giả vờ như lúc ấy mới choàng tỉnh. Tiếng gã thì thào:
– Mang hàng mẫu đi theo tôi.
Ánh đèn pin nhỏ như hạt đỗ soi đường cho ba bóng người đi xuống bếp. Đêm tối làm Mai Lan không nhìn rõ mặt người mới đến. Người mới đến hỏi chị:
– Nghe nói chị có thuốc trụ sinh của Nhật Bản muốn bán. Chị làm ơn cho tôi xem.
Tiéng nói từ tốn, thanh nhã. Mai Lan đưa mảnh kim loại ra. Người lạ mặt đỡ lấy và cũng so vào miếng kim loại cầm ở tay. Gá quay về phía chủ nhà:
– Anh ra gác ngoài cửa.
Gã chủ nhà lẳng lặng vâng lệnh.
Ngươi lạ mặt hỏi Mai Lan:
– Chị cho biết chị cần gì?
Mai Lan dõng dạc nói:
– "Người bạn cũ bên núi Ngự Bình" hỏi thăm ông và muốn "xin ông những kỷ vật cũ".
Ngươi ấy có vẻ xúc động. Gã ngồi im một chút rồi nói:
– Tôi vẫn mong tin!
Gã lại hỏi:
– Bạn tôi có nhắn gì nữa không?
– Có! Nhắn là sắp đón ông về. Ông hãy chuẩn bị.
Người lạ mặt thở mạnh. Gã móc từ túi áo trong ra một ống sắt nhỏ như bất cứ một ống đựng thuốc tân dược nào, đưa cho Mai Lan:
– Chị đưa hộ tôi "kỷ vật" này cho bạn tôi, và phải giữ hết sức cẩn thận, đây là tính mệnh của chị, của tôi đấy. Chúng ta có thể chết chứ không để "kỷ vật" này lọt vào tay kẻ khác.
Rất nhanh, người lạ mặt đứng dậy, nói nhỏ:
– Chị giấu kỹ đi. Đừng cho lão chủ nhà biết, đó là nguyên tắc ai biết việc của người ấy. Đêm ấy chị không được ngủ. Sáng mai, chị phải lên đường về sớm. Tôi xin nhắc lại: hết sức cẩn thận. Còn tôi ... việc xong, tôi sẽ xóa hộp thư sống này... Chị báo cáo với anh bạn của tôi như vậy.
Mai Lan không hiểu gã định nói gì ở câu cuối "sẽ xóa hộp thư sống này".
– Thôi chào chị. Hẹn tái ngộ ngày thắng lợi.
Người lạ mặt quay ra. Cái bóng của gã nhòa lẫn với bóng tối. Gã đứng lại dặn chủ nhà mấy câu gì đó. Tiếng mở cửa nhè nhẹ. Bóng đêm tối đen nuốt lấy gã.
Sáng hôm sau, Mai Lan lên đường trở về.
* * *
Ngô Đình Thục thận trọng mở cái ống sắt nhỏ như ống thuốc viên tân dược ấy ra. Trước cặp mắt chăm chú của Ngô Đình Cẩn, lão moi ra một cuộn phim nhỏ xíu mà bề ngang chỉ bằng 8 mm. Sau khi dùng một chiếc kính lúp đặc biệt soi vào cuộn phim ấy qua ánh đèn, lão không giấu nổi vẻ vui mừng:
– Tốt lắm! Lạy Chúa!
Lão nói tiếp:
– Phải đưa phòng chuyên môn phóng to.
Lão móc tiếp trong ống ra một tờ giấy mỏng, gấp rất cẩn thận. Lão trải tờ giấy ấy ra bàn. Tờ giấy ghi những con số, những chữ mà người khác nhìn vào thấy rất vô nghĩa ”...57 Sa Đéc, Trường Sơn, tín hiệu 448, núi Vọng Phu, Sài Gòn trời nắng, Pleilu, Ngô Tòng Chu, Nguyễn Ánh, 721 Cửu Long...”.
Ngô Đình Thục móc từ túi ngực bên trong áo thụng đen ra một quyển sổ tay bìa da rất đẹp, tra trong đó như tra tự điển. Mỗi một chữ hiện ra làm nét mặt lão rạng rỡ thêm một chút. Lão đọc hết một lần, đọc lại một lần nữa và giảng giải cho Ngô Đình Cẩn nghe. Niềm vui sướng của lão thầy tu truyền cho gã em. Ngô Đình Thục nhấn mạnh:
– Lạy Chúa! Phải hành động ngay rồi! Kế hoạch ”GIÓ ĐÃ XOAY CHIỀU" của chúng ta vẫn chưa hoàn toàn thất vọng. Trên mặt trận quân sự, chúng ta thử sức quyết định với bọn Việt Cộng! Chúng đợi đấy!
Rồi lão gật đầu, tay vuốt ve chiếc thánh giá lủng lẳng trước ngực:
– Thế mới biết chú Diệm nghĩ xa thật! Giáo sư Lê tuy không tổ chức được một hệ thống người của ta như điều mong muốn nhung đã làm được việc lớn này: cung cấp những tin tức về hoạt động, tổ chức và địa điểm, vị trí một số cơ quan đầu não của Việt Cộng. Đề nghị của giáo sư tấn công vào căn cứ địa của Việt Cộng phù hợp với kế hoạch "GIÓ ĐÃ XOAY CHIỀU" của chúng ta. Đó là cái nút của kế hoạch. Cuộc tiến công tiêu diệt bộ não của Việt Cộng này mà thành công thì tất cả những thất bại của ta trong việc thực hiện kế hoạch "GIÓ ĐÃ XOAY CHIỀU" từ trước đến nay đều vô nghĩa lý. Đánh một đòn bát ngờ bể đầu chúng nó ra thì bọn tay chân chúng ở trong vùng ta kiểm soát chỉ có chui vào rọ của chúng ta thôi!