Hai ngày nay tâm trí em lúc nào cũng không rời anh, lúc nào cũng nhớ đến anh. Em tưởng hôm nay anh sẽ đến, lại tưởng sẽ nhận được thư của anh, nhưng đến tận bây giờ là năm giờ rưỡi rồi. Điều này chứng tỏ sự thất vọng của em.
Gần đây em quả thực đã biến thành một con người khác, điều này em nên nói cho anh biết, em vẫn thích kể cho anh nghe mọi thứ, coi anh là một người bạn đáng tin cậy nhất của em. Anh tự nhiên sẽ vui vì em làm vậy, em biết anh "vĩnh viễn" sẽ không rời bỏ em, bởi vì chúng ta quá tốt, sự thấu hiểu và tâm ý tương thông dành cho nhau đã vượt qua lời nói, vượt qua mức độ mà người bình thường có thể hiểu được. Kỳ thực dù em không nói, anh cũng biết, anh đã cảm nhận được. Đương nhiên anh vui vì em có thể thay đổi, có thể trở nên tốt hơn một chút, nhưng có lẽ anh cảm thấy em đang lạnh nhạt với mình, hoặc anh sẽ thấy hơi buồn một chút — điều mà anh không muốn thừa nhận. Chính điều này khiến anh không dám nói năng tùy tiện trước mặt em, khiến anh thường xuyên muốn trốn chạy khỏi em.
Anh vốn hi vọng có thể cùng em trò chuyện một cách thật sảng khoái, em cũng hi vọng chúng ta đem mọi chuyện nói hết ra. Đương nhiên anh càng muốn nghe ý kiến của em hơn, cho nên em nói nhiều hơn một chút về bản thân mình và về anh cũng chẳng sao cả. Nhưng em hi vọng được nghe câu trả lời chi tiết của anh. Khá nhiều người nói về em, em biết có rất nhiều người sau lưng mang em ra làm đề tài trò chuyện và phê phán như vậy. Họ chắc chắn chẳng có lời phê phán hay ho gì đâu, họ nhất định luôn cho rằng Đinh Linh là một kẻ lãng mạn (đây hoàn toàn mang ý chửi người), cho rằng là kẻ hay dùng tình cảm (khác với nhiệt tình), là kẻ coi quan hệ nam nữ là chuyện thú vị và tùy tiện (mang ý nhơ nhuốc); thế nhưng bản thân em biết, từ tận đáy lòng trong quá khứ, em thực sự chỉ theo đuổi một người đàn ông duy nhất, chỉ có người đàn ông này mới đốt cháy trái tim em, khiến em từng sinh ra những dục vọng cuồng nhiệt (lưu ý: hoàn toàn không phải cái kiểu đáng sợ máy móc như thế). Em từng đặt rất nhiều huyễn tưởng lớn lao của cuộc đời vào đây, em cũng từng đặt cả những tạp niệm vô cùng nhỏ bé, vô cùng tầm thường vào đây. Em đã đau khổ suốt mấy năm trời, em luôn đè nén bản thân.
Em từng dùng những giấc mộng ảo làm sự an ủi, mộng ảo cũng khiến máu trong người em sôi trào, khiến em chỉ muốn nhảy nhót, chỉ muốn đấm đá thứ gì đó. Em không nói dối, em nên nói cho anh biết, bây giờ em có thể nói cho anh biết rồi (đáng thương cho em trong mấy năm qua, em khao khát được nói cho anh biết nhường nào nhưng lại không thể), người đàn ông này chính là anh, là người đàn ông tên là "××".
Có lẽ anh sẽ không tin những lời này của em lắm, cảm thấy nói hơi quá đà, nhưng em có thể giải thích thêm với anh: Câu nói kia của Dịch Gia có một phần lý do, người khác yêu em, em sẽ chẳng thế nào cả; Bồng Tử nói em lạnh lùng, cũng đúng. Em thực sự từ trước đến nay chưa từng tôn trọng tình cảm của người khác, cho nên giữa chúng ta trong quá khứ có rất nhiều chuyện không cần nhắc lại, chúng ta chỉ nói về mối quan hệ giữa em và Dã Bình. Em không phủ nhận, em có yêu anh ấy, nhưng khi chúng ta bắt đầu, lúc đó chúng ta thực sự quá nhỏ, chúng ta giống như tất cả những đứa trẻ khác, dường như dùng tình yêu làm trò chơi, chúng ta tự tạo ra một số nỗi phiền muộn, chúng ta vô cùng vui vẻ chơi đùa bên nhau. Chúng ta chẳng sợ gì cả, cũng chẳng nghĩ gì cả, ban ngày nắm tay nhau cùng chơi đùa, ban đêm ôm nhau cùng ngủ. Chúng ta thường ở trong tiếng cười, chúng ta có một thế giới khác. Chúng ta không nghĩ đến tất cả những chuyện tầm thường, chúng ta thực sự giống như những đứa trẻ trong truyện thần thoại trải qua một khoảng thời gian. Cho đến tận sau này, hơn nửa năm trôi qua, chúng ta mới chậm rãi rơi trở lại thực tế, mới nhận ra chúng ta là một người đàn ông và một người phụ nữ, là mối quan hệ vợ chồng trong mắt người thường. Đương nhiên chúng ta buồn cười vì những điều đó, thế nhưng chúng ta lại càng yêu nhau hơn, cho đến tận sau này khi nhìn thấy anh, điều khiến em không thể rời xa anh ấy, cũng là vì sự ngây thơ trong sáng không tì vết của chúng ta trong quá khứ; cho đến tận sau này, điều khiến em tuyệt giao với anh, thà để một mình em biết, giấu kín nỗi đau đớn trong lòng, cũng là vì sự ngây thơ trong sáng không tì vết của chúng ta trong quá khứ, cùng với tình yêu nồng nhiệt dần dần của Dã Bình dành cho em — tình yêu nam tính đáng sợ.
Nói chung, sau này không cần nhắc nhiều về anh ta nữa, dẫu cho bản thân em cũng ngày một đối xử tốt hơn với anh ta; tóm lại, em và anh ta yêu nhau quá tự nhiên quá dễ dàng, em chưa từng bất an, chưa từng huyễn tưởng, chưa từng đau khổ. Thế nhưng đối với anh, đó thực sự là theo đuổi, thực sự đã từng thà đánh đổi tất cả mà chỉ muốn nghe được một câu nói của anh, đó là câu "Anh yêu em"!
Không khó để anh nghĩ lại quá khứ của em, sự điên cuồng mà em từng có. Anh nghĩ mà xem, ánh mắt của em, em không nỡ rời một giây phút nào không nhìn anh; bàn tay của em, hễ có cơ hội là em muốn đặt trong lòng bàn tay anh; những nụ hôn của em. Em đã từng nghĩ, em đã từng nghĩ (tận bây giờ em mới chịu không lừa dối bản thân mà thốt ra lời thật lòng) cùng anh đi Thượng Hải, em từng nghĩ cùng anh đi Nhật Bản, em từng làm những huyễn tưởng như thế. Giả sử không phải vì Dã Bình thì em nhất định đã đi rồi. Giả sử anh mang một tính cách khác, giống như kiểu người như Dã Bình, anh có thể cổ vũ em nhiều hơn một chút, nói không chừng có lẽ em đã đi rồi.
Tại sao lúc đó anh không yêu em nhiều hơn một chút, tại sao không muốn có được em? Anh đi rồi, chúng ta lại gặp nhau ở Thượng Hải, em biết huyễn tưởng của mình chỉ có thể trở thành một thứ huyễn tưởng, em cảm thấy mình không thể rời xa Dã Bình, em cảm thấy anh không có dũng khí. Thế nhưng đối với anh, em không hề thay đổi một chút nào, cho đến tận khi anh rời khỏi Hàng Châu, anh có thể nhớ lại, em vẫn luôn giữ một thái độ, một thái độ sẵn sàng thuộc về anh, một thái độ coi anh là người đáng tin cậy nhất. Em đã thành thật với anh biết bao, thuận theo anh biết bao, em chưa từng đối xử với ai như thế cả.
Anh lại đi rồi, em không vì cách trở mà phai nhạt tình cảm dành cho anh. Em cảm thấy mỗi ngày thức dậy vào sáng sớm, những bóng hình anh theo tiếng chim chóc bước vào lòng em lại khiến em cảm thấy hạnh phúc biết bao. Mỗi khi em buộc phải đốt thư của anh vì Dã Bình, lồng ngực em vẫn tràn ngập sự thỏa mãn. Em chỉ cần nghĩ trên thế giới này có một người như thế, em yêu anh ấy, mà anh ấy yêu em, dẫu không gặp mặt, em cũng cảm thấy hạnh phúc, có dũng khí sống, có sự thiết yếu phải sống tiếp.
Hơn nữa em cũng từng đau khổ, trong đó không thiếu đi sự mâu thuẫn. Em thường xuyên nhớ anh, em thường xuyên cảm thấy chưa đủ, trong vô số nụ hôn với Dã Bình, em thường xuyên ước gì có một nụ hôn là của anh thì hay biết mấy. Em thường xuyên ước gì có thể được ngủ trong ngực anh thêm một lần nữa, tay anh đặt lên ngực em. Đặc biệt là vào những đêm có trăng, em bước đi trong những khu rừng cây lớn ấy, em nằm trên lan can đá ngắm những vì sao lấp lánh qua kẽ lá. Trái tim em chạy đến một nơi rất xa, một cảnh giới hoàn toàn trống rỗng, nơi đó chỉ có bóng hình huyễn ảnh của anh. "Than ôi, làm thế nào để có thể gặp lại nhau đây? Em muốn gặp anh, chỉ cần một phút thôi là đủ." Ý niệm này thường xuyên nắm lấy em. Than ôi, ××! Tại sao anh không đến một chuyến! Anh yêu em, anh đừng chối đây đẩy, anh chưa từng chạy trốn khỏi em lấy một lần, thế nhưng anh, anh không có dũng khí và sự nhiệt tình, anh đã không đến, đã không đến vào lúc em muốn anh đến, anh đến muộn một chút, anh đến vào lúc em đã không muốn gặp anh nữa. Cho nên chỉ để lại cho anh một dấu tích không vui.
Từ lúc này trở đi, về mặt hình thức chúng ta ngày một xa cách. Anh đau buồn vì em, anh lại muốn quên đi em, anh đã cặp với người phụ nữ khác. Còn em thì sao, em vẫn cứ như trước, em dành cho anh sự tin tưởng tuyệt đối, em vẫn nhớ anh, nhẫn nhịn tất cả, bao nhiêu lần chỉ muốn gửi cho anh thêm một bức thư nữa, bao nhiêu lần chỉ muốn chúng ta lại được gặp nhau, thế nhưng sự nhẫn nại cứ thế trôi qua. Em vẫn luôn cho rằng anh vẫn yêu em, em mãi mãi yêu anh, dựa dẫm vào anh. Em nghĩ đến việc anh yêu em, liên tục, anh nhất định vô cùng quan tâm đến em. Em lại càng vui hơn, càng muốn vươn lên, càng cảm thấy không cô đơn, càng cảm thấy sung túc và muốn sống thật tốt tiếp tục. Những lời này em từng nói với anh, từng nói với Chiêu, cũng từng nói với Nãi Siêu rồi, anh không chú ý lắm, bọn họ cũng không hiểu, thế nhưng em thực sự đã sống như thế suốt mấy năm trời, chỉ có Bồng Tử là biết em không nói dối. Trước đây em từng nói với anh ấy về chuyện này, kể về nỗi đau đớn nhẫn nhịn chôn giấu trong lòng suốt mấy năm trời của em, kể về sự bẽ bàng không thể phai mờ suốt đời mà anh đã mang lại cho em.
Sau đó chúng ta lại gặp nhau, đương nhiên, cuối cùng chúng ta vẫn sẽ chạm mặt nhau, chúng ta quả thực vĩnh viễn đều phải ở cùng nhau. Anh đã phớt lờ em, mỗi lần chúng ta tình cờ gặp gỡ, anh đều ném một tảng đá lớn vào lòng em, khiến em bất an suốt mấy ngày liền. Hơn nữa không chỉ là gặp gỡ tình cờ, mỗi lần Dã Bình ra ngoài, linh cảm thấy anh ta lại sắp gặp anh, dường như em cũng lại bất an đứng trước mặt anh.
Em không muốn làm phiền anh, em cũng không muốn làm phiền Dã Bình, em không muốn vì mình là phụ nữ mà dùng tình yêu để làm phiền công việc của người khác, em vẫn muốn một mình mình chịu khổ, cho nên trong khoảng thời gian này không một ai có thể nhìn thấu tâm trạng của em.
Cho đến tận cách đây không lâu, ở đường Bắc Tứ Xuyên nhìn thấy anh, nhìn thấy anh hiên ngang rảo bước thật dài từ sau lưng em chạy vượt lên trước mặt em, anh phớt lờ em, anh coi em như một kẻ không quen biết, anh coi em như một kẻ không đáng nhắc tới — dáng vẻ đó khiến trái tim em đập loạn nhịp vì chiếc bóng phía sau của anh, lại vừa đau lòng vì thái độ của anh. Em hận anh, em thường tức giận nghĩ: "Hừ, anh tưởng em vẫn đang yêu anh chắc?" Nhưng em vĩnh viễn không bận tâm đến sự bất kính mà anh dành cho em, em là kẻ biết tha thứ cho anh nhất, em chỉ muốn được nhìn thấy anh trên đường phố thêm một lần nữa, xem anh thế nào, hơn nữa em thường hay chạy đến khu vực anh ở. Anh lúc nào cũng phớt lờ em như thế, thực tế mà nói, nếu em không muốn rời xa các anh, em lại cứ phải thường xuyên gặp anh, chuyện này khiến em vô cùng không vừa lòng. Em chỉ đành giải thích thật tử tế với anh một lần, hi vọng anh coi em là một trang nam nhi, đừng cho rằng vì thế mà em thường xuyên thấy buồn bã, em không biết nên làm thế nào để nói ra những mộng ảo mới có của mình với anh.
Quá khứ gần đây nhất của em chính là như vậy, cứ kéo dài như thế cho đến trước lúc viết lá thư này.
Còn em bây giờ thì sao? Em thay đổi một chút rồi, bởi vì em thấy anh không có chủ kiến như thế, em muốn — em không muốn làm người ta khổ sở, em muốn tất cả chúng ta đều sống một cuộc đời bình bình yên yên, đều làm việc, không nói suông nữa.
Lá thư này vốn định viết rất dài, thế nhưng ngày hôm nay sau khi gặp anh, tâm trạng lại trở nên rối bời, em không thể viết tiếp được nữa. Có rất nhiều lời cảm thấy không muốn nói nữa, cảm thấy lá thư này cũng không cần đưa cho anh nữa. Em quả thực là một kẻ vô dụng, hi vọng anh có bản lĩnh, anh mạnh mẽ, như vậy em có thể hổ thẹn, có thể đau khổ, có thể mặc kệ tất cả, có thể chỉ biết sống cho thật tốt.
Hãy cổ vũ em, giống như những gì em kỳ vọng ở anh; hãy giúp đỡ em, bởi vì tâm trí em luôn hướng về phía trước. Lúc này tâm trạng em rối bời lắm.
Thôi, chúc anh bình an, người bạn mãi mãi của em!
Ngày 11 tháng 8 (năm 1931)
Đã kẹp lại hai ngày, cuối cùng vẫn nghĩ gửi cho anh thì hơn. Nửa câu chuyện chưa nói hết này, nghĩa là, em đã thay đổi, anh đã thích thì đừng vì em lạnh nhạt với anh mà trong lòng buồn bã, rồi lại trở nên xa lánh em. Làm vậy sẽ khiến em nản lòng biết bao! Hãy giúp đỡ em, khiến em sống cho thật tốt. Hi vọng hôm nay anh sẽ đến.
Sáng ngày 13
Suốt một đêm, con người cứ mãi không thể ngủ ngon; chốc chốc lại tỉnh giấc từ trong mộng, tỉnh lại rồi mà vẫn cứ ngỡ như đang trong mộng, trào dâng sự ngọt ngào, không biết có bao nhiêu thứ đang cuộn trào trong lòng, chỉ muốn có thể kể cho ai đó nghe điều gì, chỉ muốn có thể cười thật lớn, chỉ muốn làm một hành động ngây thơ, ngốc nghếch nào đó, thế nhưng lại đều không muốn, chỉ muốn vĩnh viễn dừng lại trong sự trầm tư, bởi vì nơi này lấp đầy bóng hình của anh, giọng nói của anh, và mọi hình thái, cùng với tình yêu của anh, tình yêu của chúng ta — thứ tình yêu tốt đẹp mà chỉ có hai chúng ta mới có thể cảm nhận sâu sắc, không hề tầm thường!
Em nhìn bức tường, màu trắng; em nhìn bầu trời, màu xanh; em nhìn chốn mịt mờ, bụi bặm đang lững lờ trôi, thế nhưng tất cả những thứ này vì anh, vì tình yêu của chúng ta mà trở nên thân thiết với em biết bao hả anh!
Hôm nay là một ngày thời tiết đẹp, đẹp hơn cả hôm qua, giống như thời tiết tháng Ba vậy. Em nghĩ đến, em chỉ muốn có thể được tựa sát bên cạnh anh, không mệt mỏi bước đi, không mệt mỏi trò chuyện, giống như những gì chúng ta từng có, hoặc em lại sẽ làm phiền anh (có nghĩa là yêu anh), hiện tại chúng ta hoàn toàn là đồng chí, mọi chuyện trong quá khứ không nhắc đến nữa, chúng ta thân thiết và tự nhiên giống như những đồng chí bình thường, đừng phớt lờ em, khiến chúng ta thấy bất tiện.
Đương nhiên em giải thích rất tốt, thực tế thì cần phải giải thích như vậy, hơn nữa em cũng đã quen với sự nhẫn nại, cho nên kết quả là rất tốt. Thế nhưng em từ đầu đến cuối vẫn yêu anh, mỗi lần trò chuyện với anh xong, em lại càng vui vẻ hơn, càng có khao khát được sống, chỉ muốn làm thế nào để sống cho thật tốt. Mỗi khi đến lúc căm hận bản thân, đến lúc cảm thấy mọi thứ đều vô vọng, chỉ cần anh đến, em lại cảm thấy những tưởng tượng đó thật nực cười, em lại muốn làm người, cho đến tận bây giờ em đã có sự ổn định như thế này, những suy nghĩ hão huyền nhàm chán kia của em suýt chút nữa là hoàn toàn biến mất, thực sự là vì có dũng khí mà anh cho em, ××! Chỉ có anh, chỉ có sự kỳ vọng của anh đối với em, và kế hoạch dành cho cá nhân em, một kế hoạch hướng về con đường đúng đắn. Đó là sự giúp đỡ lớn nhất đối với em, đây đều là những lịch sử không thể chối cãi. Hãy để em nói về thời gian gần đây nhé.
Em đã là một người có lý trí và sự kiềm chế hơn tương đối, thế nhưng em đối với anh vẫn có dục vọng, em vẫn mơ mộng, mơ mộng đến việc cuộc sống của chúng ta làm sao có thể gắn kết lại với nhau. Nghĩ đến chúng ta cùng viết bài trên một chiếc bàn, cùng đọc sách trên một chiếc ghế, cùng làm việc bên nhau, chúng ta có thể tùy ý bàn luận bất cứ thứ gì, không câu nệ hơn, chân thực hơn so với khi ở bên những người khác. Chúng ta vì yêu nhau mà trở nên có tinh thần hơn, nỗ lực hơn, chúng ta đối với nhân sinh không hề lơi lỏng nữa.
Em nghĩ đến cả những chi tiết nhỏ nhặt nhất, khi nghĩ đến mái tóc của anh chắc chắn có thể gội sạch sẽ (vì đã mấy lần nhìn thấy đầu anh bẩn), nghĩ đến tính tình của anh nhất định có thể tốt lên, mà tình cảm của anh giữa các đồng chí cũng có thể tốt hơn nữa. Em cảm thấy anh ở một số phương diện có thái độ khiến người ta khó hiểu, đương nhiên em có thể hiểu được những điều đó. Còn em thì sao? Em nhất định sẽ siêng năng, bởi vì anh thích em như thế; em nhất định phải có lý trí, bởi vì anh thích em như thế; em nhất định phải làm một người tốt nhất, dù chỉ là một chút chuyện nhỏ cũng không lơi lỏng, đều làm theo hướng mà anh thích nhất ở em.
Đương nhiên em không có ý nói là mình phải vì một người đàn ông mới chịu sống cho thật tốt, thế nhưng sự thật chắc chắn là như thế, bởi vì có anh, em mới có thể sống tốt hơn, em chắc chắn có thể trở nên tốt hơn là điều không phải bàn cãi. Hơn nữa đây tuyệt đối không phải là chuyện xấu, chỉ là việc này hình như vẫn chỉ là những giấc mộng. Em cảm thấy không biết tại sao chúng ta tột cùng vẫn không thể gắn kết lại với nhau, tột cùng không thể sống một cuộc đời bình thường như những người khác — sự bình thường này chính là cái gọi là sự lành mạnh của anh. Cho nên em vẫn luôn muốn nói với anh, hi vọng anh có thể yêu em nhiều hơn một chút thì tốt biết mấy. Như vậy còn tốt hơn cái đó nữa, thế nhưng, không thể được, anh bị vướng bận bởi công việc. Anh nhất định có việc, còn em, em không dám làm phiền anh nữa, dùng hết sức lực đè nén bản thân mình ngồi vững trên chiếc ghế này, muốn viết cho đàng hoàng một bài văn, bởi vì em nghĩ mình có thể viết văn thật tốt, anh sẽ vui hơn, thế nhưng bài văn không viết tiếp được nữa, tâm trí đã bay đi đâu mất tớc, bay đến những đám mây trắng rực rỡ ánh sáng, ôm chặt lấy anh, thân hình cũng bồng bềnh vì hạnh phúc.
Vốn dĩ em có rất nhiều lời muốn nói cho anh nghe, muốn kể cho anh nghe rất nhiều chuyện về chúng ta, thế nhưng, em lại không muốn viết tiếp nữa, hãy chờ đợi ngày đó đến, đến khi em có thể dài lâu nằm dài bên cạnh anh, được anh ôm vào lòng, chúng ta lại thỏa thích tâm sự về chuyện của chúng ta — tình yêu được chôn giấu sâu thẳm trong tim, tình yêu vĩnh thế không cách nào tiêu diệt của chúng ta.
Em muốn nói cho anh biết và em muốn anh yêu em!
"Devalis" của anh. Ngày 5 tháng 1 (năm 1932)
(In nguyên bản trên "Văn học" số 4, quyển 1, ngày 1 tháng 9 năm 1933)
