Hôm nay là chủ nhật, ngày cuối cùng của Thế Quân ở Nam Kinh. Mẹ anh nhẹ nhàng bảo: "Hôm nay con nên đi thăm bố đi."

Thế Quân không muốn đến công quán nhỏ của bố mình chút nào. Mẹ anh cũng chẳng thiết tha gì chuyện đó, nhưng bà nghĩ anh đã một năm rồi không về nhà, lần này về, người thân bạn bè đều biết cả, nếu không ghé qua chỗ bố một chuyến thì dù thế nào cũng có chút thiếu lễ độ. Thế Quân cũng biết, kiểu gì cũng phải đến một chuyến, chỉ là anh luôn muốn trì hoãn đến tận phút cuối.

Hôm ấy, anh chọn lúc buổi sáng khi bố mình chưa ra khỏi nhà để đến công quán nhỏ. Khí thế bên này lớn hơn hẳn bên nhà họ, dùng tới hai người ở nam. Người đầy tớ ra mở cửa là người mới, không nhận ra anh, Thế Quân nói: "Lão gia đã dậy chưa?" Người nọ hơi do dự nhìn anh, nói: "Để tôi vào xem thử. Ngài họ gì?" Thế Quân nói: "Cậu cứ bảo là nhị thiếu gia ở công quán cũ tới."

Người kia mời anh vào phòng khách ngồi, rồi tự vào thông báo. Phòng khách bài trí toàn đồ gỗ đỏ. Bố của Thế Quân rất thích tỏ ra phong nhã, trên kệ cao, kệ dài, bàn trà đều bày biện đồ cổ sứ, khiến người ta cử động một chút cũng sợ làm vỡ đồ quý. Thế Quân chẳng để ý gì khác, trên bàn có một cái khay, bên trong rải rác vài tấm danh thiếp và thiệp mời, Thế Quân tiện tay cầm lên xem thử. Có một tấm thiệp mời đám cưới màu hồng phấn, gửi cho "Tiên sinh và Phu nhân Thẩm Khiếu Đồng", có thể thấy trong cái vòng giao thiệp của bố anh, người ta đều coi vị dì này như chính thất phu nhân.

Khiếu Đồng có lẽ vẫn chưa dậy, Thế Quân ngồi một mình trong phòng khách chờ đợi, nắng sớm chiếu vào, rọi lên chiếc ghế sofa anh đang ngồi. Tấm vải trắng bọc trên sofa đã khá cũ, nhưng lại được giặt giũ sạch sẽ. Rõ ràng, bà chủ ở đây là người đảm đang tiết kiệm.

Lúc này bà ta vừa đi chợ nhỏ mua thức ăn về, sau lưng có một người giúp việc cầm giỏ giúp, còn bà ta tự tay xách một cái cân, đi ngang qua cửa sảnh, nhìn vào trong một cái rồi cười nói: "Ôi, nhị thiếu gia tới rồi! Về Nam Kinh từ bao giờ thế?" Thế Quân vốn chẳng bao giờ gọi bà ta là gì cả, chỉ đứng dậy, chỉnh lại vẻ mặt: "Mới về được hai hôm." Vị dì này đã là người phụ nữ trung niên, tuy trước kia là người trong chốn phong trần, giờ lại ăn mặc rất mực thước, búi tóc, mặc một chiếc sườn xám lông cừu đen đã cũ, trên mặt cũng chỉ đánh một lớp phấn nhạt. Nếu bà ta là một kẻ lẳng lơ yêu mị, có lẽ Thế Quân đã thấy lòng bình thản hơn chút ít, đằng này bà ta lại là một người phụ nữ nội trợ điển hình như vậy, hoàn toàn thay thế địa vị của mẹ anh, cho nên mỗi lần nhìn thấy bà ta, anh đều thấy trong lòng rất khó chịu.

Bà ta thấy anh luôn tỏ ra chiều chuộng, nhưng trong sự khách khí không hề mất đi thân phận. Bà quay đầu gọi: "Lý Thăng, sao không rót trà cho nhị thiếu gia?" Lý Thăng ở ngoài đáp: "Đang rót đây ạ!" Bà lại gật đầu cười với Thế Quân: "Cậu ngồi chút, bố xuống ngay đấy. Tiểu Tam, con lại đây gọi anh đi. Lại đây!" Đứa con thứ ba của bà đang đeo cặp sách đi xuống lầu, bà vẫy tay gọi nó lại: "Gọi nhị ca đi!" Đứa bé đó trạc tuổi cháu của Thế Quân. Thế Quân cười: "Cháu mấy tuổi rồi?" Dì cười: "Nhị ca hỏi con đấy. Nói đi!" Thế Quân cười: "Tôi nhớ nó hơi nói lắp thì phải." Dì cười: "Đó là anh nó. Nó là đứa thứ ba, lần trước cậu thấy nó, vẫn còn đang bế trên tay đấy!" Thế Quân nói: "Trẻ con lớn nhanh thật." Dì đáp: "Chẳng phải sao."

Dì lập tức dắt tay đứa bé đi ra, từ xa có thể nghe thấy bà ta đang gào lên: "Người đánh xe đâu? Gọi nó đưa tiểu thiếu gia đến học đường đi, lát về ngay, lão gia còn cần dùng xe." Bà ta biết thời gian hai bố con họ nói chuyện sẽ không dài, cũng chẳng có chuyện gì tâm huyết, nhưng vẫn đề phòng rất chu đáo, bản thân tuy đi rồi nhưng lại điều mẹ mình tới, ngồi trấn giữ ở sảnh chính. Bà cụ này cứ sống dựa vào con gái, con gái bà tuy giờ đã được cải tạo từ đầu đến chân, trở thành người nội trợ chuẩn mực, nhưng cái khí chất bà mối của người mẹ này vẫn còn rất đậm đặc. Thế Quân nhìn thấy bà ta còn thấy ghét hơn nhìn thấy dì. Bà ta chắc cũng tự biết điều, nên không lại gần chào hỏi anh. Chỉ nghe bà ta ngồi trong sảnh chính, nói với một cô bé: "Tiểu Tứ à, lại đây, bà ngoại dạy con gấp giấy bạc! Này, gấp như thế này, rồi lại gấp thế này..." Tiếng giấy gấp thành thỏi vàng, thỏi bạc bỏ vào giỏ nghe rất rõ, cuộc trò chuyện trong phòng khách bên này bà ta đương nhiên nghe thấy được. Bà tuy lớn tuổi, tai chắc vẫn còn thính.

Những kẻ phục kích ở đây vừa mới dàn trận xong, trên cầu thang vang lên tiếng hắng giọng "Hừ hừ" quen thuộc. Bố của Thế Quân xuống lầu. Tiếng ho đó tuy nghe rất quen, nhưng chính bản thân người bố lại có chút xa lạ. Thẩm Khiếu Đồng chắp tay sau lưng bước vào, Thế Quân đứng dậy gọi "Bố". Khiếu Đồng gật đầu với anh nói: "Con ngồi đi. Con về từ khi nào?" Thế Quân nói: "Hôm kia mới về." Khiếu Đồng nói: "Dạo này tin đồn nhiều lắm, ở Thượng Hải con có nghe thấy tin tức gì không?" Rồi bắt đầu bàn tán về thời cuộc. Thế Quân chẳng hề khâm phục cách nhìn của ông, ông chỉ là một thương nhân kiểu cũ, những lý luận đó đều là nghe từ mấy người buôn bán khác, không thì cũng là nhặt nhạnh đôi chút từ trên báo.

Sau khi phân tích chuyện quốc gia đại sự, Khiếu Đồng trầm mặc một lúc. Ông chưa từng nhìn vào mặt Thế Quân, nhưng lúc này đột nhiên nói: "Sao con lại rám nắng thế này?" Thế Quân cười nói: "Chắc là hai hôm nay con về, ngày nào cũng ra ngoài leo núi, nên bị nắng." Khiếu Đồng nói: "Lần này con về là xin nghỉ phép à?" Thế Quân nói: "Không có xin nghỉ, đợt Quốc khánh này được nghỉ, vừa hay nối liền với thứ bảy chủ nhật, có tận mấy ngày thời gian." Khiếu Đồng vốn không bao giờ hỏi anh về nghề nghiệp, vì hai bố con từng xảy ra tranh cãi rất gay gắt chỉ vì vấn đề nghề nghiệp của anh. Cho nên nói đến đây, Khiếu Đồng cảm thấy như có một điều cấm kỵ, liền lập tức đổi giọng: "Đại cữu công mất rồi, con có biết không?" Thế Quân vốn định nói: "Con nghe mẹ nói rồi," nhưng nhất thời đổi thành: "Con nghe người ta nói rồi."

Trong đám họ hàng của họ còn vài vị trưởng bối già còn sót lại, Khiếu Đồng rất kính sợ họ, dịp năm mới, ông đến nhà mấy người đó chúc tết đều đi cùng với mẹ Thế Quân, mặc dù vợ chồng họ bình thường gần như không gặp mặt, việc hai người sánh đôi cùng đi như vậy, tất nhiên càng là chuyện tuyệt đối không có. Giờ đây mấy vị trưởng bối đó từng người một đều qua đời, chỉ còn lại mỗi vị đại cữu công này, giờ cũng đã mất, từ nay về sau Khiếu Đồng sẽ không bao giờ còn đi chúc tết cùng vợ nữa.

Khiếu Đồng kể lại quá trình bị đột quỵ của đại cữu công lần này, nói: "Nhanh thật..." Bản thân Khiếu Đồng cũng có bệnh cao huyết áp rất nghiêm trọng, nhắc đến đại cữu công, không khỏi liên tưởng đến bản thân mình. Ông trầm mặc một lát rồi nói: "Trước kia bác sĩ Lưu từng kê cho tôi một đơn thuốc, cũng chẳng biết để đâu rồi, hôm nào phải tìm ra, đi mua một ít uống xem sao." Thế Quân nói: "Sao bố không tìm bác sĩ Lưu khám lại lần nữa?" Khiếu Đồng vốn hơi có bệnh lảng tránh thầy thuốc, liền thoái thác: "Cũng chẳng biết người này còn ở Nam Kinh không nữa." Thế Quân nói: "Còn ạ. Lần này Tiểu Kiện bị phát ban chính là bác ấy khám." Khiếu Đồng nói: "Ồ? Tiểu Kiện bị phát ban sao?" Thế Quân thầm nghĩ, cùng sống ở Nam Kinh mà mấy chuyện này ông còn phải hỏi người từ Thượng Hải về như mình, có thể thấy sự ngăn cách giữa ông và gia đình lớn đến mức nào.

Khiếu Đồng nói: "Tiểu Kiện này, cứ ốm đau suốt, chẳng biết có nuôi lớn được không. Thấy nó là ta lại nhớ đến anh con. Anh con chết đã được năm năm rồi!" Vừa nói, nước mắt bỗng chảy xuống. Thế Quân lại cảm thấy rất ngạc nhiên. Lần này về, thấy mẹ có chút lú lẫn, anh nghĩ mẹ già rồi, giờ bố lại rơi lệ trước mặt anh, đây cũng là chuyện chưa từng có tiền lệ – cũng là do tuổi già sao?

Anh con đã chết năm năm rồi, lúc mới chết, bố cũng không hề khóc lóc thảm thiết như vậy, sao hôm nay, năm năm sau lại đau lòng như thế này? Hoặc là cảm thấy mình đã già, anh con chết khiến ông mất đi một cánh tay, người con thứ hai lại không chịu hợp tác với ông, lúc này ông nhớ đến người đã khuất, chính là biểu hiện một nỗi luyến tiếc bất lực đối với người còn sống.

Thế Quân không nói gì. Trong khoảnh khắc này, anh nghĩ đến vô số chuyện, nghĩ đến việc bố mình đã đối xử với mẹ mình thế nào, nỗi đau của mẹ đã phủ lên tuổi thơ anh một tầng bóng tối. Anh nhớ lại tất cả những điều này, là để khiến trái tim mình trở nên cứng rắn hơn.

Dì ở trên lầu gọi lớn: "Trương mẹ, bảo lão gia nghe điện thoại!" Miệng gọi là Trương mẹ, thực tế chính là trực tiếp gọi lão gia. Tiếng gọi này của bà ta lại nhắc nhở Thế Quân, anh đâu cần thiết phải đau lòng thay bố mình, bố anh vốn đã có một gia đình ấm êm. Khiếu Đồng đứng dậy định lên lầu nghe điện thoại, Thế Quân liền nói: "Bố, con đi đây, con còn chút việc." Khiếu Đồng dừng lại một chút, nói: "Được, con đi đi."

Thế Quân đi theo sau bố ra ngoài, mẹ của dì cười với anh: "Nhị thiếu gia, sao lại đi rồi? Không ở đây ăn cơm à?" Khiếu Đồng rất thiếu kiên nhẫn nói: "Nó còn có việc." Đi đến cửa cầu thang, ông quay lại gật đầu với Thế Quân, rồi tự mình lên lầu. Thế Quân liền đi.

Về đến nhà, mẹ hỏi anh: "Bố con nói gì với con?" Thế Quân chỉ nói: "Nói về đại cữu công, nói bác ấy cũng mắc bệnh cao huyết áp, bố con dường như cũng hơi sợ." Thẩm phu nhân nói: "Đúng vậy, cái bệnh đó của bố con, chỉ sợ là đột quỵ. Không phải mẹ trù ẻo gì ông ấy, mẹ cứ lo con không về nữa, sợ là không còn được nhìn thấy ông ấy nữa!" Thế Quân thầm nghĩ, chắc chắn bố cũng nghĩ như vậy, nên vừa rồi mới cảm thương như thế. Lần này về Nam Kinh, vì có Thúc Huệ ở cùng, mẹ luôn không có cơ hội khóc lóc kể lể với anh, không ngờ bố lại khóc trước mặt anh.

Anh hỏi mẹ: "Dạo này chi tiêu trong nhà thế nào?" Thẩm phu nhân nói: "Dạo này vẫn ổn, vẫn có người gửi tiền đến hằng tháng. Nhưng mà... con đừng nói mẹ lòng dạ độc ác, mẹ cứ nghĩ mãi, nhỡ một ngày bố con chết thì phải làm sao, tiền của ông ấy đều nằm trong tay người đàn bà đó..." Thế Quân nói: "Chuyện đó... bố chắc sẽ có sắp xếp, ông ấy cũng phòng có một ngày như thế..." Thẩm phu nhân cười khổ: "Nhưng đến lúc đó, cũng không đến lượt ông ấy làm chủ nữa. Đồ đạc đều trong tay người khác, ngay cả bản thân ông ấy, chúng ta muốn gặp một lần cũng khó! Mẹ không thể nào như Tần Tuyết Mai đi cúng tế mà chạy đến được!"

Thế Quân cũng biết mẹ mình không phải lo lắng thái quá. Giữa vòng họ hàng thường xuyên xảy ra những chuyện như vậy, lão gia chết ở chỗ dì, phía chính thất muốn đưa thi thể về, bên kia không cho, làm ầm ĩ lên, kết quả công quán lớn đành phải lập một linh đường khác, không có quan tài cũng làm đám tang như thường, đó còn là chuyện nhỏ, chuyện phân chia tài sản sau này mới thực sự là chuyện đau đầu. Mong rằng lúc đó anh đã có đủ năng lực để nuôi mẹ, chị dâu và cháu. Anh tuy có lòng này, nhưng không muốn lấy lời suông để an ủi mẹ, nên chỉ máy móc khuyên vài câu: "Chúng ta đừng nghĩ những chuyện không đâu." Thẩm phu nhân vì đây là ngày cuối anh ở nhà, cũng muốn mọi người vui vẻ, nên không nhắc đến chuyện này nữa.

Anh đi chuyến tàu tối nay, ban ngày lại cùng Thúc Huệ đi dạo hai nơi, chiều về nhà, ăn cơm tối sớm. Đại thiếu phu nhân bế Tiểu Kiện cười nói: "Mới thân với nhị thúc được một chút, đã lại sắp đi rồi. Lần tới nhị thúc về, chắc lại lạ người rồi!" Thẩm phu nhân nghĩ bụng: "Lần tới về, lại phải cách cả năm, đứa bé chẳng phải lại lạ người sao." Bà nghĩ vậy, vành mắt liền đỏ lên, gắng gượng cười: "Tiểu Kiện, theo nhị thúc đi Thượng Hải đi? Đi không nào?" Đại thiếu phu nhân cũng nói: "Thượng Hải thích lắm! Theo nhị thúc đi nhé?" Hỏi dồn quá, Tiểu Kiện cứ rúc vào lòng Đại thiếu phu nhân, Đại thiếu phu nhân cười: "Đồ vô dụng! Vẫn cứ cần mẹ!"

Lúc Thúc Huệ và Thế Quân tới thì chẳng mang theo bao nhiêu hành lý, lúc đi thì lại đầy ắp, ngoài những trái cây, bánh trái như thường lệ, Thẩm phu nhân còn mua hai con vịt quế hoa cho họ mang đi, đúng là mùa vịt quế hoa, ngoài ra còn một thùng thuốc lớn, là bà ép Thế Quân phải tiêm phải uống. Bà vốn nhất định muốn tiễn họ ra ga, bị Thế Quân ngăn lại. Tất cả mọi người trong nhà đều đứng ở cửa lớn tiễn họ lên xe, Thẩm phu nhân cười hì hì mà cứ lau nước mắt, dặn Thế Quân "đến nơi thì gửi thư".

Lên tàu hỏa, Thế Quân bỗng thấy nhẹ nhõm hẳn. Họ mua hai tờ báo Thượng Hải nằm trên giường đọc. Tàu chạy, ầm ầm rời khỏi Nam Kinh, ánh đèn của thành cổ xa dần. Người ta nói "chuyến tàu thời đại", ví von thật có lý, sự vận hành của tàu hỏa thực sự giống như đang oanh oanh liệt liệt vượt qua một thời đại. Không khí của thời đại cũ trong nhà Thế Quân, những nhân vật bi kịch đó, những chuyện "biển hận khó lấp" đó, đều bị bỏ lại phía sau. Tàu hỏa ầm ầm chạy vào bóng tối.

Thúc Huệ ngủ ở giường trên, Thế Quân nằm phía dưới, nhìn thấy một bàn chân của Thúc Huệ treo lơ lửng trên mép giường, đế giày da dính một lớp bùn vàng, viền xung quanh còn đóng một vòng bụi bặm của chặng đường dài. "Du kỵ" (giày đi chơi), chính là như vậy sao? Thế Quân tự hỏi, mình thực sự không phải là một người bạn đồng hành tốt. Lần này về Nam Kinh, cũng không biết tại sao, lòng cứ bất an, làm việc gì cũng vội vàng, chỉ cốt sao nhanh chóng thoát thân, như thể anh còn một cuộc hẹn khác vậy.

Sáng hôm sau tới Thượng Hải, Thế Quân nói: "Đến thẳng nhà máy đi." Anh muốn đến sớm một chút, có thể sớm nhìn thấy Mạn Trinh, không cần phải đợi đến bữa ăn. Thúc Huệ nói: "Hành lý thì sao?" Thế Quân nói: "Cứ mang đi, để ở văn phòng cậu là được." Anh giúp mang hành lý đến văn phòng Thúc Huệ, vừa hay nhìn thấy Mạn Trinh. Thúc Huệ nói: "Mấy cái khác không sao, chỉ là hai con vịt này, mỡ màng bóng loáng, chẳng biết để đâu. Tôi thấy vẫn là nên mang về thì hơn. Để tôi chạy một chuyến, cậu cứ đi trước đi."

Thế Quân một mình đi xe buýt đến nhà máy, xuống xe, nhìn đồng hồ mới chưa đầy tám giờ, Mạn Trinh chắc chắn chưa tới. Anh cứ đi đi lại lại ở trạm xe. Thời gian vốn còn quá sớm, anh cũng biết Mạn Trinh sẽ không tới ngay, nhưng lòng người đợi thì sốt ruột, hơn nữa lại tính toán thời gian, Thúc Huệ có lẽ sắp tới rồi. Nếu chuyến xe buýt sau có Thúc Huệ, cậu ta nhảy xuống xe, lại nhìn thấy người đã đến sớm ba khắc như anh còn đứng ở đây, chẳng phải sẽ thấy kỳ lạ sao?

Nghĩ vậy, anh thấy đứng ngồi không yên, lập tức quay người đi về phía nhà máy. Gần trạm xe buýt này có một sạp trái cây. Thế Quân vừa rồi trên tàu đã ăn mấy quả quýt, trái cây nhà mang cho ăn không hết, nhưng anh đi ngang qua sạp này, lại dừng chân, mua hai quả quýt, bóc ra ngay, đứng đó thong thả ăn. Hai quả quýt ăn xong, anh cảm thấy nơi này thực sự không thể nán lại thêm được nữa, Thúc Huệ sắp tới nơi rồi. Hơn nữa, sao giờ này Mạn Trinh vẫn chưa tới, không phải là cô đã đến từ sớm, đang ở trong văn phòng rồi chứ? Anh lại đứng đây đợi ngốc nghếch! Giả thuyết này tuy cực kỳ không hợp lý, nhưng khiến anh lập tức đi về phía nhà máy, và lần này đi rất nhanh.

Nửa đường bỗng nghe thấy có người gọi phía sau: "Này!" Anh quay đầu lại, chính là Mạn Trinh, cô một tay vén mái tóc bị gió thổi rối, cười tươi rói đi về phía này trong nắng sớm. Vừa nhìn thấy cô, lòng anh lập tức bừng sáng. Cô cười: "Về rồi à?" Thế Quân nói: "Về rồi." Chuyện này cũng chẳng có gì buồn cười, nhưng cả hai không hẹn mà cùng bật cười. Mạn Trinh lại nói: "Mới tới à?" Thế Quân nói: "Ừ, vừa xuống tàu." Anh không nói cho cô biết anh đã đứng ở đó đợi cô.

Mạn Trinh rất chăm chú nhìn mặt anh. Thế Quân hơi lúng túng xoa mặt mình, cười nói: "Trên tàu rửa mặt qua loa, cũng không biết có sạch chưa." Mạn Trinh cười: "Không phải đâu..." Cô lại nhìn anh một chút, cười: "Anh vẫn thế. Em cứ cảm thấy hình như anh về một chuyến là sẽ đổi khác đi ấy." Thế Quân cười: "Đi có mấy ngày mà đã đổi khác được sao?" Thế nhưng chính anh cũng cảm thấy mình không chỉ đi có mấy ngày, mà là từ một nơi rất xa trở về.

Mạn Trinh nói: "Mẹ anh khỏe không? Nhà cửa đều ổn cả chứ?" Thế Quân nói: "Đều ổn cả." Mạn Trinh nói: "Họ thấy rương của anh có nói gì không?" Thế Quân cười: "Không nói gì cả." Mạn Trinh cười: "Không khen anh xếp rương giỏi à?" Thế Quân cười: "Không."

Vừa đi vừa nói chuyện, Thế Quân bỗng dừng lại, nói: "Mạn Trinh!" Mạn Trinh thấy anh dường như rất khó xử, liền nói: "Sao thế?" Thế Quân lại không nói gì, và tiếp tục đi về phía trước.

Một loạt các tai nạn lóe lên trong đầu cô: Nhà anh có chuyện gì rồi – anh định từ chức không làm nữa – nhà anh đính hôn cho anh rồi – anh yêu một người nào đó, hoặc là một cô bạn gái cũ, lần này về lại gặp lại. Cô lại hỏi một tiếng "Sao thế?" Anh nói: "Không có gì." Cô liền im lặng.

Thế Quân nói: "Anh không mang áo mưa, vừa khéo lại gặp mưa." Mạn Trinh nói: "Ồ, Nam Kinh mưa à? Ở đây lại không mưa." Thế Quân nói: "Cũng may, chỉ mưa có một đêm, dù sao chúng tôi ra ngoài chơi đều là ban ngày. Nhưng buổi tối chúng tôi cũng đi, ngày mưa đó cũng đi." Anh nhận ra mình hơi lảm nhảm, liền dừng đột ngột.

Mạn Trinh thực sự hơi sốt ruột, nhìn anh cười: "Anh sao thế?" Thế Quân nói: "Không có gì. – Mạn Trinh, anh có chuyện muốn nói với em." Mạn Trinh nói: "Anh nói đi." Thế Quân nói: "Anh có rất nhiều điều muốn nói với em."

Thật ra anh coi như đã nói rồi. Cô cũng đã nghe thấy rồi. Gương mặt cô hoàn toàn tĩnh lặng, nhưng anh có thể thấy cô vô cùng hạnh phúc. Thế giới này bỗng nhiên chiếu rọi một thứ ánh sáng, mọi thứ đều có thể nhìn thấy vô cùng rõ ràng, xác thực. Từ khi sinh ra đến nay, chưa bao giờ anh cảm thấy lòng mình sáng tỏ như vậy. Giống như lúc thi cử, ngồi xuống nhìn đề bài, đáp án đều là những điều anh biết, trong lòng vừa phấn khích, lại vừa cảm thấy một sự bình yên kỳ lạ.

Biểu cảm của Mạn Trinh bỗng thay đổi, cô mỉm cười gọi: "Chào Trần tiên sinh," là ông giám đốc nhà máy, đi ngang qua bên cạnh họ. Họ đã đến cổng lớn nhà máy rồi. Mạn Trinh rất vội vàng nói với Thế Quân: "Hôm nay em đến muộn, anh cũng muộn. Lát nữa gặp nhé." Cô vội vã chạy vào trong, chạy lên lầu.

Thế Quân tất nhiên là hạnh phúc, nhưng trải qua một buổi sáng suy đi nghĩ lại, sự tự tin của anh dần tan biến, anh hối hận vì vừa rồi không thể nói rõ ràng hơn một chút, để có thể nhận được một câu trả lời rõ ràng hơn. Anh vẫn luôn cho rằng Mạn Trinh rất thân với mình, nhưng những chỗ cô biểu lộ cảm tình với anh, giờ nhớ lại từng việc một, đều cảm thấy không đủ để làm bằng chứng, hoặc là xuất phát từ tình bạn, hoặc chỉ là sự ngây thơ của cô.

Lúc ăn cơm, vẫn là ba người ngồi cùng nhau, Mạn Trinh vẫn cứ nói cười như thường, dáng vẻ như không có chuyện gì xảy ra. Theo suy nghĩ của Thế Quân, dù cô không yêu anh, sáng nay anh đã tỏ tình như vậy, cô cũng nên có chút phản ứng, chút ngượng ngùng, chút cứng đờ – anh không biết phụ nữ vào lúc như vậy sẽ có thái độ thế nào, nhưng tóm lại cũng không thể hoàn toàn như không có chuyện gì được chứ? Nếu cô yêu anh, thì công phu bình tĩnh của cô càng đáng kinh ngạc hơn. Phụ nữ đôi khi bình tĩnh đến mức, quả thực là không có nhân tính. Hơn nữa lại biết diễn kịch như vậy. Sợ rằng mỗi người phụ nữ đều là một nữ diễn viên.

Từ quán cơm đi ra, Thúc Huệ đi đến chỗ khác, Thế Quân và Mạn Trinh đứng chờ cậu ấy ở chỗ hơi xa, Thế Quân liền nói với cô: "Mạn Trinh, sáng nay anh nói không rõ ràng lắm." Thế nhưng nhất thời anh cũng không cách nào nói rõ ràng hơn. Anh cúi đầu nhìn cái bóng của hai người trong nắng thu. Bên đường có rất nhiều lá rụng, anh dùng mũi giày gạt gạt, nhặt một chiếc lá vàng cháy lớn nhất, một chân dẫm nát nó, kêu "rắc" một tiếng. Mạn Trinh cũng tránh nhìn anh, cô nhìn cái bóng lưng của Thúc Huệ, nói: "Lát nữa nói tiếp đi. Lát nữa anh tới nhà em."

Tối hôm đó anh tới nhà cô. Cô tan làm còn có chút việc, đi dạy học ở một nơi, từ sáu giờ đến bảy giờ, sau bữa tối còn phải tới một nơi khác, cũng là phụ đạo cho hai đứa trẻ, lịch trình hằng ngày của cô, Thế Quân rất quen thuộc, anh chỉ có thể đến chỗ cô vào lúc ăn tối, hoặc có thể nói vài câu.

Anh tính chuẩn thời gian, bảy giờ mười phút bấm chuông cửa sau nhà họ Cố. Nhà họ Cố giờ đã cho người khác thuê tầng dưới rồi, nên là một người giúp việc của khách thuê ra mở cửa. Người giúp việc này đang nấu ăn, bận rộn xào nấu tíu tít, chỉ gọi vọng lên lầu một tiếng: "Cố thái thái, nhà bà có khách tới!" rồi để Thế Quân tự lên lầu. Thế Quân từ lần trước đưa bạn đến xem nhà, đã từng đến một lần, về sau cũng không đến mấy, vì nhà họ đông người, hễ có khách tới, cái kiểu tĩnh lặng né tránh đó, khiến anh cảm thấy trong lòng rất bất an, nhất là mấy đứa trẻ, trẻ con thiên tính hiếu động, bình bịch ầm ầm không giây phút nào yên tĩnh, làm sao có thể lặng phắc như tờ được.

Hôm nay, Thế Quân vừa lên cầu thang đã nghe thấy họ nói cười ầm ĩ trên lầu. Một đứa trẻ lớn hơn mắng: "Ồn chết đi được! Người ta đang làm bài tập đây này!" Trước mặt nó trên bàn bày bừa sách vở, thước kẻ, và ê-ke. Bà nội của Mạn Trinh tay cầm bó đũa, đẩy đồ đạc của nó sang một bên, nói: "Này, dọn dẹp hàng quán đi! Phải dọn chỗ để bày bát đũa." Đứa trẻ đó cứ cắm cúi làm toán hình, đầu cũng không ngẩng lên.

Bà nội Mạn Trinh quay đầu lại, lại nhìn thấy Thế Quân, vội cười nói: "Ôi, có khách tới!" Thế Quân cười: "Cụ ạ." Anh đi vào phòng, thấy mẹ Mạn Trinh đang cắt tóc cho bọn trẻ, anh lại gật đầu chào bà: "Bác ạ, Mạn Trinh đã về chưa?" Cố thái thái cười: "Nó sắp về rồi. Anh ngồi đi, để tôi rót trà." Thế Quân liên tục nói không dám. Cố thái thái đặt kéo xuống đi rót trà, một đứa trẻ lại kêu lên: "Mẹ, cổ con ngứa quá!" Cố thái thái nói: "Tóc vụn rơi vào trong rồi." Bà túm lấy cổ áo nó, lật ngược lại, ghé vào ánh đèn phủi sạch sẽ một hồi. Cố lão thái thái lấy cây chổi lại, nói: "Xem này, cả một sàn tóc!" Cố thái thái vội cầm lấy chổi, cười: "Để con, để con. Đúng là 'khách tới mới quét nhà' rồi!" Cố lão thái thái nói: "Đừng quét cả đống tóc vào chân người ta! Để Thẩm tiên sinh sang bên kia ngồi đi."

Cố thái thái liền đi bật đèn, mời Thế Quân sang phòng bên cạnh. Bà đứng ở cửa, dựa vào cán chổi, cười hỏi anh: "Dạo này bận lắm à?" Hàn huyên vài câu, liền nói: "Hôm nay ăn cơm ở chỗ chúng tôi nhé. Không có gì ăn đâu – không khách sáo với anh nhé!" Thế Quân vừa đúng lúc ăn cơm mà chạy đến nhà người ta, đang thấy hơi ngượng, nhưng cũng không còn cách nào. Cố thái thái lập tức xuống lầu nấu cơm, lúc bấy giờ phải làm thêm món, lại một phen bận rộn. Thế Quân một mình đứng trước cửa sổ, nhìn vào sảnh chính, không thấy Mạn Trinh về. Anh biết Mạn Trinh ở căn phòng này, nhưng trong phòng toàn đồ đạc của người khác, giỏ kim chỉ của mẹ cô, hộp kính, giày chơi bóng rổ của trẻ con loại nọ. Trên tường treo ảnh phóng to của bố cô. Trên một cái giường đặt một chiếc áo len của cô, đó chắc là giường của cô rồi. Căn phòng này của cô chẳng khác nào một ký túc xá, không có cá tính gì cả. Nhìn đi nhìn lại, thứ thực sự thuộc về cô chỉ có những cuốn sách trên giá. Có tạp chí, có tiểu thuyết, tiểu thuyết dịch, cũng có sách giáo khoa cô đọc ở trường, những cuốn sách đọc tiếng Anh đã bong gáy. Thế Quân nhìn lần lượt từng cuốn, có nhiều cuốn anh chưa từng xem, nhưng anh cảm thấy đó đều là sách của mình, vì chúng là của cô.

Mạn Trinh về rồi. Cô bước vào cười nói: "Anh đến lâu chưa?" Thế Quân cười: "Chưa lâu lắm." Mạn Trinh đặt ví và sách vở xuống, hôm nay không khí giữa hai người họ có chút khác lạ, cô dường như cảm thấy mọi cử động đều bị người khác chú ý sát sao. Cô đỏ mặt đi tới trước gương soi sửa sang mái tóc, lại vuốt phẳng vạt áo, nói: "Hôm nay đi tàu điện đông thật, đông đến mức người ngợm biến dạng hết cả, tất cũng bị dẫm bẩn rồi." Thế Quân cũng lại soi gương, cười: "Em xem anh về Nam Kinh một chuyến, có phải rám nắng rồi không?" Anh đứng phía sau Mạn Trinh soi gương, đứng quá gần, chưa nhìn ra mặt mình có rám nắng hay không, đã thấy mặt Mạn Trinh đỏ bừng.

Mạn Trinh chiếu lệ nhìn anh một cái, nói: "Phơi nắng lúc nào chẳng thế, trước là đỏ, phải qua mấy hôm mới đen đi." Cô nói như vậy, Thế Quân mới phát hiện ra mặt mình cũng đang đỏ ửng.

Mạn Trinh cúi người kiểm tra đôi tất, bỗng kêu á một tiếng nói: "Rách rồi! Tại chen chúc trên tàu điện cả đấy, thật là không đáng!" Cô lấy đôi tất khác từ ngăn kéo, chạy sang phòng bên cạnh thay, khép cửa phòng lại, để Thế Quân một mình trong phòng. Anh rất bồn chồn bất an, thầm nghĩ không biết cô có chút không vui nào không. Anh rút một cuốn sách trên giá ra xem, vừa rút ra, Mạn Trinh đã mở cửa, cười với anh: "Đi ăn cơm thôi."

Một chiếc bàn tròn, ngồi chật ních, Mạn Trinh ngồi đối diện chéo với Thế Quân. Thế Quân cảm thấy hôm nay toàn được ăn cơm cùng bàn với cô, nhưng lúc nào cũng có người ở cùng, hơn nữa khoảng cách với cô ngày càng xa. Anh thực sự có chút oán trách. Cố thái thái làm thêm một món trứng xào trứng vịt bắc thảo, lại sai trẻ con đi mua ít cá hun khói, thịt sốt, bày mấy món thức ăn chen chúc về phía Thế Quân. Cố lão thái thái ở bên cạnh vẫn thỉnh thoảng dặn dò con dâu. "Con gắp ít thịt sốt cho người ta đi." Cố thái thái cười: "Con sợ mấy người mới như họ không thích người khác gắp thức ăn cho."

Bọn trẻ đều không nói năng gì, ăn rất nhanh, loáng cái đã ăn xong, xuống bàn rồi. Chúng đối với Thế Quân luôn có chút địch ý, Mạn Trinh nhìn thấy vẻ này của chúng, liền nhớ lại trước kia hôn phu của chị cô là Trương Dự Cẩn đến nhà họ, lúc đó Mạn Trinh chỉ mới mười hai mười ba tuổi, cô nhìn thấy Dự Cẩn cũng rất ghét. Trẻ con ở độ tuổi đó hình như vẫn còn tâm lý của người dã man thời bộ lạc, quan niệm gia tộc rất mạnh, luôn cho rằng người ta là kẻ xâm lược từ bên ngoài, chạy đến cướp chị gái họ, phá hoại gia đình họ.

Ăn xong, Cố thái thái lấy giẻ lau bàn, nói với Mạn Trinh: "Các con cứ sang bên kia ngồi đi." Mạn Trinh nói với Thế Quân: "Hay là sang bên kia đi, để chúng nó học ở đây, bên này đèn sáng hơn."

Mạn Trinh rót cho Thế Quân cốc trà trước. Vừa ngồi xuống, cô lại cầm đôi tất vừa thay ra lúc nãy, vá chỗ rách lại. Thế Quân nói: "Em không mệt à, về đến nhà một lát mà đã bận rộn không ngừng." Mạn Trinh nói: "Em mà cứ để đó không làm, mẹ em lại làm cho. Bà cũng mệt lắm rồi, cơm nước giặt giũ, cái gì cũng là bà." Thế Quân nói: "Trước kia nhà em có một chị giúp việc nhỏ, giờ không dùng nữa à?" Mạn Trinh nói: "Anh nói A Bảo à? Đã cho nghỉ việc từ lâu rồi. Lúc anh thấy cô ấy, là do cô ấy tạm thời không tìm được việc, nên vẫn còn giúp đỡ ở nhà em đấy." Cô cúi đầu vá tất, tóc xõa hết ra phía trước, phía sau lộ ra một mảng cổ mềm mại trắng nõn. Thế Quân đi đi lại lại trong phòng, đi qua bên cạnh cô, rất muốn cúi người xuống hôn nhẹ vào cổ cô. Nhưng tất nhiên anh không làm vậy. Anh chỉ vuốt tóc cô. Mạn Trinh dường như không cảm thấy gì, vẫn cúi đầu vá tất, nhưng tay cầm kim, cũng không biết đâm vào đâu, không cẩn thận liền bị đâm vào tay. Cô cũng không nói gì, nhìn trên ngón tay ngưng lại một giọt máu nhỏ, cô lau trên khăn tay.

Thế Quân cứ nhìn đồng hồ, nói: "Lát nữa em lại phải đi rồi, anh cũng nên đi thôi nhỉ?" Anh cảm thấy vô cùng thất vọng. Cô bận rộn như vậy, gần như không có cơ hội nói chuyện với cô, cứ phải đợi đến thứ bảy, mà hôm nay mới là thứ hai, cái tuần dài đằng đẵng này phải vượt qua thế nào. Mạn Trinh nói: "Anh ngồi thêm lát nữa, đợi lúc em đi thì cùng đi." Thế Quân bỗng tỉnh ngộ, liền nói: "Anh đưa em đi. Em đi xe gì?" Mạn Trinh nói: "Chẳng xa mấy, em vẫn hay đi bộ." Cô đang đưa một đầu chỉ vào miệng để cắn đứt, trong kẽ răng cắn một sợi chỉ, nhưng lại mỉm cười nhẹ với Thế Quân. Thế Quân bỗng chốc lại nảy sinh hy vọng vô cùng.

Mạn Trinh đứng dậy soi gương, mặc áo khoác vào, Thế Quân cầm sách cho cô, rồi cùng đi ra ngoài.

Đi đến sảnh chính, Mạn Trinh lại nhớ đến chị gái cô trước kia thỉnh thoảng đi dạo cùng Dự Cẩn, cũng là sau bữa tối. Mạn Trinh và đám trẻ nhỏ trong sảnh thường đi theo sau họ làm ầm ĩ, bám đuôi họ. Chị cô và Dự Cẩn tuy không để ý đến họ, cũng không tiện tỏ ra vẻ khó chịu, trên mặt luôn mang một tia mỉm cười. Bây giờ cô nghĩ lại, cảm thấy mình thật không thể tha thứ, nhất là vì mối nhân duyên của chị cô và Dự Cẩn sau này cuối cùng không thành, khoảng thời gian ngọt ngào đó của họ không kéo dài, thực sự chẳng được bao lâu.

Thế Quân nói: "Sáng nay anh vui lắm." Mạn Trinh cười: "Thế à? Trông vẻ mặt anh hình như cứ không vui lắm ấy." Thế Quân cười: "Đó là sau đó. Sau đó anh tưởng anh hiểu lầm ý em." Mạn Trinh cũng không nói gì. Trong bóng tối lờ mờ, chỉ nghe thấy cô bật cười "phì" một tiếng. Thế Quân đến lúc này mới yên tâm.

Anh nắm lấy tay cô. Mạn Trinh nói: "Tay anh lạnh thế này... Anh không thấy lạnh à?" Thế Quân nói: "Cũng được. Không lạnh." Mạn Trinh nói: "Lúc nãy lúc em về đã hơi lạnh rồi, giờ lại lạnh hơn chút." Đoạn đối thoại này của họ hoàn toàn là chuyện không đâu. Trong bóng tối, anh nắm tay cô. Cả hai đều có một cảm giác không nói nên lời.

Các cửa tiệm trên đường phần lớn đều đã đóng cửa. Đối diện có một vầng trăng vàng to lớn, treo thấp ở đầu phố, hoàn toàn giống như một chiếc đèn đường. Hôm nay vầng trăng này đặc biệt có hơi thở nhân gian. Nó dường như mọc lên từ biển người mênh mang.

Thế Quân nói: "Người anh này quá không biết nói chuyện, giá mà anh được như Thúc Huệ thì tốt." Mạn Trinh nói: "Thúc Huệ người này không tệ, nhưng đôi khi em gần như ghét cậu ta, vì cậu ta cho anh một tâm lý tự ti." Thế Quân cười: "Anh thừa nhận tâm lý tự ti này của mình cũng là một khuyết điểm. Khuyết điểm của anh thực sự quá nhiều, ưu điểm thì không có tí nào." Mạn Trinh cười: "Thế à?" Thế Quân nói: "Thật đấy. Nhưng bây giờ anh lại nghĩ, có lẽ anh vẫn có chút ưu điểm, nếu không tại sao em lại... đối tốt với anh?" Mạn Trinh chỉ cười, hồi lâu mới nói: "Dù sao anh lúc nào cũng nên nói gì thì nói." Thế Quân nói: "Ý em là anh giả tạo?" Mạn Trinh nói: "Nói anh biết ăn nói."

Thế Quân nói: "Ngày anh đi, em đến chỗ chúng tôi, sau đó mẹ Thúc Huệ nói: 'Thật không ngờ, Thế Quân hiền lành như vậy, lại cướp mất bạn gái của Thúc Huệ.'" Mạn Trinh cười: "Ồ? Sau này em chẳng dám đến chỗ đó nữa." Thế Quân cười: "Vậy thì anh lại hối hận vì đã nói với em rồi." Mạn Trinh nói: "Bà ấy nói trước mặt Thúc Huệ à?" Thế Quân nói: "Không, bà ấy nói riêng với bố Thúc Huệ ở đó, vừa hay anh nghe thấy. Anh cảm thấy rất nực cười. Anh cứ nghĩ yêu đương nên là chuyện rất tự nhiên, sao động một chút lại phải như đánh trận, cái gì mà cướp với chẳng không cướp. Anh nghĩ Thúc Huệ sẽ không cướp với anh đâu." Mạn Trinh cười: "Anh cũng sẽ không cướp với cậu ấy, có phải không?"

Thế Quân dừng lại một chút, mới cười nói: "Anh nghĩ có một số phụ nữ có lẽ thích người ta vì mình mà đánh nhau sứt đầu mẻ trán, em khác họ." Mạn Trinh cười: "Đây cũng không phải là chuyện đánh nhau... May mà Thúc Huệ không thích em, nếu không thì anh cứ lặng thinh, đi thật xa rồi. Em sẽ không bao giờ biết chuyện gì xảy ra cả." Nói khiến Thế Quân không biết đáp sao.

Vừa đi ngang qua một sạp trái cây thắp đèn bán đêm, anh buông tay cô ra, bây giờ lại nắm chặt tay cô. Cô lại gỡ tay ra, cười: "Sắp tới rồi, trong cửa sổ nhà họ có lẽ nhìn thấy đấy." Thế Quân nói: "Vậy đi ngược lại hai bước."

Họ lại đi ngược lại. Thế Quân nói: "Anh mà biết em muốn anh cướp, thì dù thế nào anh cũng phải cướp em về." Mạn Trinh không khỏi phì cười, nói: "Có ai cướp với anh đâu?" Thế Quân nói: "Dù sao cũng không ai được phép nghĩ đến." Mạn Trinh cười: "Anh này – em không bao giờ biết anh là thật ngốc hay giả ngốc." Thế Quân nói: "Sau này em biết anh là thật ngốc, em sẽ hối hận đấy." Mạn Trinh nói: "Em sẽ không hối hận, trừ khi anh hối hận."

Thế Quân muốn hôn cô, bị cô nghiêng mặt đi, chỉ hôn vào tóc cô. Anh cảm thấy cô đang run rẩy. Anh nói: "Em lạnh à?" Cô lắc đầu.

Cô vén tay áo anh lên, xem đồng hồ đeo tay của anh. Thế Quân nói: "Mấy giờ rồi?" Mạn Trinh hồi lâu mới đáp: "Tám giờ rưỡi." Thời gian đã đến rồi. Thế Quân lập tức nói: "Em mau đi đi, anh đợi em ở đây." Mạn Trinh nói: "Thế sao được? Anh không thể đứng mãi ở đây được, đứng một tiếng đồng hồ." Thế Quân nói: "Anh tìm chỗ nào đó ngồi một lát. Vừa rồi hình như chúng ta đi ngang qua một quán cà phê." Mạn Trinh nói: "Quán cà phê thì có một quán, nhưng muộn quá rồi, anh vẫn là về đi." Thế Quân nói: "Em đừng quan tâm! Mau vào đi!" Anh cứ giục cô đi, nhưng quên không buông tay cô ra, nên cô đi không được hai bước, lại bị kéo lại, cả hai đều cười.

Sau đó cô đi, vội vã đi bấm chuông. Bên kia cô vừa bấm chuông, Thế Quân không thể không chạy đi.

Trên cây ngô đồng bên đường bay xuống một chiếc lá lớn, như một con chim, "xoạt!" sượt qua đầu anh. Rơi xuống đất lại "xoạt xoạt" hai tiếng, trượt dọc theo mặt đất. Thế Quân chậm rãi đi qua, nghe thấy một người ở đó gào: "Xe kéo đây! Xe kéo đây!" Từ đầu đông gào đến cuối tây, cũng không có tiếng đáp lại, có thể thấy con đường này khá hoang vắng.

Thế Quân bỗng nhớ ra, học sinh tiểu học cô dạy nhỡ đâu bị ốm, không học được, thì cô sẽ ra ngay, ở đó tìm anh, thế là anh lại đi quay lại, đứng ở góc đường một lúc.

Trăng dần lên cao, ánh trăng rọi trên mặt đất. Từ xa có một chiếc xe kéo đi qua, đèn xe đung đưa kêu cọt kẹt cọt kẹt, khiến người ta nhớ đến tiếng gió thổi dây xích đu lạnh lẽo khi đêm khuya vắng lặng.

Lát nữa dù thế nào cũng phải hôn cô.

Thế Quân lại đi về phía bên kia, tìm quán cà phê nhỏ đó. Anh hồi tưởng lại những điểm mâu thuẫn của Mạn Trinh, cô vốn là một người rất đời, đôi khi lại tỏ ra ngây thơ như vậy, đôi khi lại thẹn thùng quá mức. Anh thầm nghĩ: "Có lẽ chỉ vì cô ấy... rất thích mình sao?" Anh không khỏi tâm hồn xao động.

Đây là lần đầu tiên anh biểu lộ với một cô gái rằng anh yêu cô ấy. Người anh yêu cũng vừa hay yêu anh, đây cũng là lần đầu. Người anh yêu cũng yêu anh, chắc hẳn cũng là chuyện cực kỳ phổ biến, nhưng đối với người trong cuộc, lại giống như là sự trùng hợp ngàn năm có một. Thế Quân thường nghe người ta nhắc đến việc ai đó "yêu đương" thế nào thế nào, nhưng, không biết tại sao, những chuyện của người khác chưa bao giờ khiến anh liên tưởng đến anh và Mạn Trinh. Anh tin chuyện của anh và Mạn Trinh không giống với bất kỳ ai. Cũng không giống với bất kỳ chuyện gì xảy ra trong cuộc đời mình.

Đường phố rẽ một khúc, liền nghe thấy tiếng nhạc. Tiếng vĩ cầm tấu lên khúc nhạc khiêu vũ màu sắc Đông Âu. Men theo tiếng nhạc tìm tới, tìm thấy quán cà phê nhỏ đó, bên trong xuyên ra ánh đèn màu đỏ. Một người ngoại quốc già có râu vàng đẩy cửa kính đi ra, cửa kính đung đưa qua lại, tỏa ra một luồng hơi người và không khí ấm áp. Thế Quân đứng ngoài cửa, cảm thấy trong tâm trạng thế này, anh không thể đi vào giữa đám đông được. Anh quá hạnh phúc. Hạnh phúc quá dữ dội và bi ai quá dữ dội có điểm giống nhau – đều cần phải tránh xa đám đông. Anh chỉ có thể đi lang thang trên vỉa hè đêm lạnh, nghe tiếng nhạc.

Sáng nay đã đợi cô ở trạm xe buýt, sau đó đến nhà cô, cô chưa về, lại đợi cô trong phòng cô. Bây giờ lại ở đây đợi cô.

Trước kia anh từng nói với cô, lúc còn đi học, thứ bảy là ngày đặc biệt vui, vì mong chờ chủ nhật đến. Anh không hề biết quãng thời gian hạnh phúc nhất của anh và cô sẽ trôi qua trong sự mong đợi, mà ngày chủ nhật của họ sẽ không bao giờ có bình minh.