Barry Lyndon

Lượt đọc: 388 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 12
Biệt Sử Về Vị Công Nương Xứ X——

❊ ❊ ❊

Hơn hai mươi năm sau những biến cố được kể lại trong các chương trước, tôi đang cùng phu nhân của tôi là Lady Lyndon dạo bước trong tòa nhà Rotunda ở Ranelagh. Lúc đó là năm 1790; làn sóng di cư từ nước Pháp đã bắt đầu, các vị bá tước và hầu tước thời cũ đang đổ về bờ biển nước ta: họ không hề tơi tả và khốn khổ như cảnh người ta thấy vài năm sau đó, mà vẫn bình an vô sự và mang theo chút ánh hào quang thuở trước của quê hương. Tôi đang đi cùng Lady Lyndon—người vốn nổi ghen tuông và luôn tìm cách chọc tức tôi—bỗng để mắt thấy một phụ nữ ngoại quốc đang rõ ràng là dò xét tôi, và dĩ nhiên mụ ta liền hỏi cái ả đàn bà người Hà Lan vừa béo vừa gớm ghiếc nào đang đưa tình lẳng lơ với tôi thế kia? Tôi hoàn toàn không nhận ra mụ. Tôi có cảm giác đã từng thấy khuôn mặt ấy ở đâu đó (giờ đây, như vợ tôi nói, nó đã phì nhiêu và sưng húp lên một cách quá đáng); nhưng tôi chẳng thể nhận ra sau lớp gương mặt ấy lại là một trong những phụ nữ từng đẹp lừng lẫy ở nước Đức thời trẻ của họ.

Chẳng phải ai xa lạ, đó chính là Madame de Liliengarten, người tình—hoặc theo một số lời đồn là người vợ không đăng ký chính thức—của vị Công tước già xứ X——, thân phụ của Công tước Victor. Mụ đã rời xứ X——vài tháng sau khi vị Công tước lớn tạ thế, nghe đâu đã đến Paris, nơi một kẻ phiêu lưu vô lương tâm nào đó đã cưới mụ vì tiền; thế nhưng, mụ vẫn luôn giữ cái tước hiệu nửa vời mang hơi hướng hoàng gia ấy, và giữa tiếng cười giòn giã của những người Paris hay lui tới tư gia, mụ ra điều ra oai đòi hỏi những nghi thức và danh dự dành cho góa phụ của một bậc quân vương. Mụ cho dựng cả ngai vàng trong phòng khánh tiết, và được đám gia nhân cùng những kẻ muốn nịnh bợ hay vay tiền mụ tung hô là “Điện hạ”. Lời đồn bảo rằng mụ uống rượu khá nặng đô—và quả nhiên khuôn mặt mụ mang đầy dấu ấn của thói quen đó, đã đánh mất đi vẻ đẹp hồng hào, phóng khoáng và đôn hậu từng làm say đắm vị quân vương đã ban tước vị cho mụ.

Dù mụ không lên tiếng bắt chuyện với tôi giữa vòng vây ở Ranelagh, nhưng vào thời điểm ấy tên tuổi tôi nổi tiếng chẳng kém gì Thân vương xứ Wales, và mụ chẳng gặp chút khó khăn nào để dò ra tư gia của tôi ở Berkeley Square; để rồi một bức thư được gửi thẳng đến chỗ tôi vào sáng hôm sau. Thư viết (bằng một thứ tiếng Pháp cực kỳ tệ hại) rằng: “Một người bạn cũ của Monsieur de Balibari rất mong được gặp lại vị Sĩ quan để cùng ôn lại những ngày tháng hạnh phúc xưa. Rosina de Liliengarten (liệu Redmond Balibari có nỡ quên nàng?) sẽ đợi ở tư gia tại Leicester Fields suốt cả buổi sáng, để ngóng chờ một người mà HAI MƯƠI NĂM TRƯỚC đã chẳng bao giờ nỡ đi lướt qua nàng.”

Đúng là Rosina xứ Liliengarten thật—một đóa Rosina đã nở mãn khai đến mức ấy thì hiếm khi tôi thấy. Tôi tìm đến mụ ở một tầng lầu khá kham khổ tại Leicester Fields (tội nghiệp, hồn vía bà ta sau đó còn sa cơ lỡ bước hơn nhiều) đang ngồi nhâm nhi trà, thứ nước trà mà chẳng hiểu sao lại nồng nặc mùi rượu mạnh; và sau những lời chào hỏi mà việc kể lại chúng còn tẻ nhạt hơn là lúc thực hiện, cùng những câu chuyện lan man nối tiếp, mụ tóm tắt cho tôi nghe câu chuyện về những biến cố ở xứ X——, mà tôi hoàn toàn có thể đặt tựa là “Biệt sử của Công nương.”

“Anh còn nhớ Monsieur de Geldern, Bộ trưởng Cảnh sát chứ? Ông ta mang dòng máu Hà Lan, và hơn thế nữa, xuất thân từ một gia đình Do Thái Hà Lan. Mặc dù ai nấy đều tường tận vết nhơ trong gia thế ấy, ông ta lại nổi giận lôi đình nếu có ai vô tình hoài nghi về cội nguồn của mình; bù lại cho những lầm lỗi của tổ tiên, ông ta bày đặt ra vẻ sùng đạo cực đoan cùng những lễ nghi tu hành khắc khổ nhất. Sáng nào ông ta cũng đến nhà thờ, xưng tội mỗi tuần một lần, và căm ghét người Do Thái cùng theo pháo giáo chẳng kém gì một tên cận thần Tòa án Dị giáo. Ông ta chẳng bao giờ bỏ lỡ cơ hội chứng tỏ lòng thành bằng cách đàn áp bên này hoặc bên kia mỗi khi có dịp tình cờ rơi vào tay.”

“Ông ta căm thù Công nương thấu xương; bởi vì trong một phút hứng chí, Điện hạ đã lăng mụm ông ta về nguồn gốc, sai người dọn đĩa thịt heo khỏi bàn tiệc trước mặt ông ta, hoặc xúc phạm ông ta bằng những trò ngớ ngẩn tương tự; thêm vào đó, ông ta nuôi một mối hằn thù mãnh liệt với vị Bá tước già de Magny, cả vì tư cách là một tín đồ Kháng Cách lẫn vì vị Bá tước trong một lần kiêu ngạo đã công khai quay lưng với ông ta như một kẻ bịp bợm và một tên chỉ điểm. Những cuộc cãi vã diễn ra như cơm bữa giữa họ tại hội đồng; nơi mà chỉ nhờ sự hiện diện của những bậc chủ nhân tối cao mới ngăn được vị Bá tước không công khai bộc lộ nhiều lần niềm khinh miệt mà ông dành cho tên quan chức cảnh sát ấy.”

“Do đó, lòng thù hận là một lý do khiến Geldern muốn hủy hoại Công nương, nhưng tôi tin chắc rằng ông ta còn có một động cơ mạnh mẽ hơn nữa: lợi ích. Anh còn nhớ vị Công tước đã cưới ai sau khi người vợ đầu qua đời chứ? Một vị công nương thuộc dòng dõi F——. Hai năm sau, Geldern cho xây dinh thự lộng lẫy của mình, và tôi tin chắc rằng đó là bằng số tiền do gia tộc F——chi trả để thúc đẩy cuộc hôn nhân ấy.”

“Đem chuyện đó bẩm báo Hoàng tử Victor về một sự việc mà ai ai cũng rõ hoàn toàn không phải là mong muốn của Geldern. Ông ta thừa biết kẻ nào mang đến cho Hoàng tử thứ tin tức thảm khốc ấy sẽ vĩnh viễn tiêu đời trong mắt ngài. Do đó, mục đích của ông ta là để sự việc tự phơi bày trước mặt Hoàng tử; và khi thời cơ chín muồi, ông ta liền rắp tâm tìm cách đạt được mục đích của mình. Ông ta bố trí mật thám trong phủ của cả hai cha con nhà Magny; nhưng điều này thì hẳn anh đã rõ qua kinh nghiệm sống ở lục địa. Tất cả chúng ta đều cài người theo dõi lẫn nhau. Tên nô lệ da đen của anh (tôi nhớ tên hắn là Zamor) vẫn thường báo cáo với tôi mỗi buổi sáng; và tôi hay dùng những câu chuyện về anh và người chú tập đánh bài picquet hay xúc xắc vào buổi sáng, cùng những vụ tranh chấp và tình ái của anh để mua vui cho vị Công tước già đáng yêu. Chúng tôi thu gom những thứ tin tức tương tự từ khắp mọi ngóc ngách ở xứ X——để giải trí cho cụ ông đáng kính ấy. Còn người hầu phòng của Monsieur de Magny thì vừa báo cáo cho tôi, vừa báo cáo cho Monsieur de Geldern.”

“Tôi biết rõ chuyện viên ngọc lục bảo đang bị đem cầm cố; và chính từ ngân khố của tôi mà tội nghiệp Công nương đã rút ra khoản tiền đem nung nấu cho tên Lowe đáng ghét cùng tên Sĩ quan trẻ còn vô tích sự hơn thế nữa. Làm sao mà Công nương có thể tin tưởng tên sau đến mức chấp nhận bất chấp tất cả như vậy là điều vượt quá sự hiểu biết của tôi; nhưng chẳng có sự u mê nào mù quáng bằng một người đàn bà đang yêu: và anh thấy đấy, thân mến Monsieur de Balibari của tôi, phái nữ chúng tôi thường nhắm trúng một kẻ tồi tệ.”

“Không phải lúc nào cũng vậy thưa phu nhân,” tôi xen vào; “kẻ tôi tớ hèn mọn của bà đây đã tạo ra không ít mối gắn kết như thế.”

“Tôi không thấy điều đó làm thay đổi chân lý của vấn đề,” bà cụ đáp một cách khô khan và tiếp tục câu chuyện. “Tên Do Thái giữ viên ngọc lục bảo đã giao dịch nhiều lần với Công nương, và cuối cùng được hối lộ một khoản tiền lớn đến mức hắn ta quyết định nhả món đồ thế chấp. Hắn phạm một sai lầm không thể tưởng tượng nổi là mang theo viên ngọc lục bảo đến xứ X——, và đến yết kiến Magny—người đã được Công nương cấp tiền để chuộc lại món đồ và thực sự sẵn sàng thanh toán.”

“Cuộc gặp gỡ của họ diễn ra ngay tại tư thất của Magny, và tên hầu phòng của hắn đã nghe trộm từng lời trong cuộc trò chuyện. Chàng thanh niên vốn dĩ chẳng màng gì đến tiền bạc khi nó nằm trong tay, tỏ ra hào phóng đến mức Lowe lấn tới, và nổi lòng tham đòi hỏi gấp đôi số tiền đã thỏa thuận trước đó.”

“Đến đây thì vị Sĩ quan mất hết kiên nhẫn, lao vào bóp cổ gã khốn và định giết hắn quách đi; đúng lúc ấy tên hầu phòng kịp thời lao vào can thiệp và cứu mạng gã. Tên đầy tớ đã nghe trùm toàn bộ cuộc đối thoại giữa hai người, khiến tên Do Thái hoảng sợ tột độ lao vào vòng tay hắn; còn Magny—một con người xốc nổi, nóng nảy nhưng không đến mức tàn độc—ra lệnh cho tên đầy tớ tống cổ tên đểu cáng xuống lầu, rồi chẳng màng bận tâm thêm.”

“Có lẽ anh ta cũng chẳng tiếc gì khi tống khứ được gã, lại sẵn trong tay một khoản tiền lớn—bốn nghìn ducat—để có thể thử vận may một lần nữa; đúng như anh biết là anh ta đã làm tại sòng bài của anh đêm hôm đó.”

“Phu nhân cũng được chia nửa số tiền đó mà,” tôi nói; “và hẳn bà biết tôi chẳng hưởng lợi lộc gì mấy từ chiến thắng ấy.”

“Tên đầy tớ dẫn tên Do Thái đang run như cầy sấy rời khỏi cung điện, và vừa tống hắn vào nhà trọ của một đồng hương mà hắn hay lui tới, hắn liền chạy thẳng đến dinh thự của Ngài Bộ trưởng Cảnh sát, thuật lại từng câu từng chữ trong cuộc trò chuyện giữa tên Do Thái và chủ nhân mình.”

“Geldern tỏ ra vô cùng hài lòng trước sự thận trọng và trung thành của tên chỉ điểm. Ông ta thưởng cho hắn một túi gồm hai mươi đồng ducat và hứa hẹn sẽ cất nhắc hắn xứng đáng: đúng như cách các bậc quyền quý thỉnh thoảng hứa hẹn thưởng công cho những tay sai của họ; nhưng anh, Monsieur de Balibari, thừa biết những lời hứa ấy hiếm khi được thực hiện ra sao. ‘Bây giờ, hãy đi dò la xem,’ Monsieur de Geldern bảo, ‘vào lúc nào thì tên Do Thái định quay về quê nhà, hoặc liệu hắn có hối hận và chịu nhận tiền hay không.’ Tên đầy tớ liền lên đường thực hiện nhiệm vụ. Trong khi đó, để chắc ăn mọi bề, Geldern sắp xếp một ván bài tại nhà tôi, mời cả anh mang theo ngân quỹ đến tham dự, như anh còn nhớ; đồng thời tìm cách mật báo cho Maxime de Magny biết rằng sẽ có ván bài faro tại nhà Madame de Liliengarten. Đó là lời mời mà chàng trai tội nghiệp chẳng bao giờ bỏ lỡ.”

Tôi nhớ lại những sự kiện ấy, và tiếp tục lắng nghe, không khỏi bàng hoàng trước thủ đoạn của tên Bộ trưởng Cảnh sát quỷ quyệt.

“Tên chỉ điểm quay lại sau khi thực hiện xong lệnh của Lowe, báo cáo rằng hắn đã dò hỏi đám gia nhân tại nhà trọ nơi chủ ngân hàng Heidelberg lưu trú, và lão ta có ý định rời xứ X——vào chiều hôm ấy. Lão đi một mình, cưỡi một con ngựa già, ăn mặc vô cùng giản dị theo lối người tộc lão.”

“‘Johann,’ Bộ trưởng nói, vỗ vai tên chỉ điểm đang vô cùng đắc ý, ‘ta ngày càng hài lòng với ngươi. Kể từ lúc ngươi rời đi, ta vẫn luôn suy ngẫm về sự nhạy bén và lòng trung thành mà ngươi phục vụ ta; chẳng mấy chốc ta sẽ tìm cơ hội sắp xếp cho ngươi một vị trí xứng đáng với năng lực. Tên khốn kiếp gốc Do Thái này đi theo hướng nào?’”

“‘Tối nay hắn đi R——.’”

“‘Và thế nào cũng phải qua vùng Kaiserwald. Ngươi có phải là kẻ gan dạ không, Johann Kerner?’”

“‘Ngài có muốn thử tài con không?’ tên đầy tớ đáp, mắt ánh lên vẻ tham lam: ‘Con từng tòng quân suốt cuộc Chiến tranh Bảy năm, và chưa từng chùn bước ở bất cứ đâu.’”

“‘Giờ thì nghe đây. Phải cướp bằng được viên ngọc lục bảo từ tay tên Do Thái đó: bản thân việc giữ nó thôi cũng đủ khép tội phản quốc rồi. Kẻ nào mang viên ngọc ấy về đây cho ta, ta thề sẽ thưởng năm trăm đồng louis. Ngươi hiểu tại sao việc thu hồi nó lại cần thiết cho Điện hạ rồi chứ. Ta không cần phải nói thêm gì nữa.’”

“‘Ngài sẽ có nó vào tối nay, thưa ngài. Dĩ nhiên là Ngài Bộ trưởng sẽ bảo đảm an toàn cho con nếu có tai nạn xảy ra chứ?’”

“‘Nói nhảm!’ Bộ trưởng quát; ‘ta sẽ ứng trước cho ngươi một nửa số tiền; ta đặt trọn niềm tin vào ngươi đấy. Chẳng thể có tai nạn nào nếu ngươi chuẩn bị chu đáo. Đoạn đường rừng dài tới bốn dặm; tên Do Thái lại đi ngựa rất chậm. Phải đến tối mịt hắn mới tới được, giả sử như, cối xay bột cũ trong rừng. Có gì mà không dám căng một sợi dây thừng ngang đường rồi xử lý hắn ở đó? Tối nay hãy quay lại đây dùng bữa tối với ta. Nếu ngươi gặp bất kỳ toán tuần tra nào, cứ hô ‘lũ chồn đã sổng chuồng’—đó là mật khẩu của tối nay. Bọn chúng sẽ để ngươi qua mà không hỏi han gì.’”

“Tên đầy tớ hớn hở rời đi vì vớ được món béo bở; và trong lúc Magny đang thua sạch tiền tại bàn bài faro của chúng tôi, thì tên gia nhân của hắn đã mai phục sẵn tên Do Thái tại cái điểm gọi là Cối Xay Bột trong rừng Kaiserwald. Con ngựa của tên Do Thái vấp phải sợi dây thừng giăng ngang đường; và khi người kỵ mã ngã lăn ra đất rên rỉ, Johann Kerner bịt mặt, tay lăm lăm khẩu súng lục lao ra cướp tiền. Hắn vốn chẳng có ý định giết tên Do Thái, tôi tin là vậy, trừ khi sự chống cự của nạn nhân buộc hắn phải dùng đến biện pháp cực đoan.”

“Và hắn cũng chẳng phạm tội giết người nào; bởi vì khi tên Do Thái vừa truên rống lên cầu xin tha mạng và kẻ tấn công giơ súng đe dọa, thì một đội tuần tra bỗng ập đến, tóm gọn cả tên cướp lẫn người bị thương.”

“Kerner thề lầm bầm một tiếng. ‘Các người đến sớm quá,’ hắn bảo viên cảnh sát trưởng. ‘LŨ CHỒN ĐÃ SỔNG CHUỒNG.’ ‘Có vài con đã bị tóm rồi đấy,’ viên đội trưởng điềm nhiên đáp; rồi dùng chính sợi dây thừng mà hắn giăng ra để bẫy tên Do Thái tróiặt tay tên cướp lại. Hắn bị xốc lên ngồi sau một cảnh sát viên trên lưng ngựa; Lowe cũng được đối xử tương tự, và toán người cứ thế áp giải nhau trở về thị trấn khi màn đêm buông xuống.”

“Họ được tống thẳng vào trụ sở cảnh sát; và vì viên tư lệnh đang có mặt ở đó, cả hai trực tiếp bị thẩm vấn bởi chính Ngài Bộ trưởng. Cả hai bị lục soát nghiêm ngặt; giấy tờ và tráp của tên Do Thái bị tịch thu: còn viên ngọc được tìm thấy trong một chiếc túi lót kín. Riêng về phần tên chỉ điểm, Bộ trưởng nhìn hắn với ánh mắt giận dữ và cất giọng: ‘Ồ, hóa ra đây là gia nhân của Sĩ quan de Magny, một trong những thị vệ của Điện hạ!’ Và chẳng thèm nghe một lời biện minh nào từ kẻ khốn khổ đang run lẩy bẩy, ông ta truyền lệnh giam giữ hắn thật nghiêm ngặt.”

“Đoạn ông ta gọi mang ngựa ra, phóng thẳng đến tư thất của Hoàng tử ở cung điện và xin yết kiến lập tức. Khi được cho vào, ông ta chìa ra viên ngọc lục bảo. ‘Báu vật này,’ ông ta bẩm báo, ‘được tìm thấy trong người một tên Do Thái gốc Heidelberg, kẻ mà thời gian qua liên tục lui tới đây và có nhiều giao dịch với thị vệ của Điện hạ, Sĩ quan de Magny. Chiều nay, tên đầy tớ từ phòng trọ của vị Sĩ quan đã đi cùng gã người Hê-brơ ấy; bị nghe thấy đang dò hỏi lộ trình gã sẽ đi trên đường về quê; rồi bám theo, hoặc đúng hơn là đi trước đón đường, và bị lực lượng cảnh sát của tôi bắt quả tang đang trấn lột nạn nhân trong rừng Kaiserwald. Tên đầy tớ nhất quyết không khai nửa lời; nhưng khi lục soát, người ta tìm thấy một lượng lớn tiền vàng trong người hắn; và dù vô cùng đau đớn khi phải nghĩ đến chuyện này cũng như liên lụy đến một nam nhân danh giá mang họ hàng nhà Magny, tôi vẫn phải tâu rằng bổn phận của chúng ta là bắt giữ vị Sĩ quan để điều tra rõ vụ việc. Vì Monsieur de Magny đang phục vụ trong cơ quan nội chính của Điện hạ và nằm trong vòng tin cẩn, tôi không dám tự ý bắt giữ ngài ấy nếu chưa có sự cho phép của Điện hạ.’”

“Vị Tổng quản Kỵ mã của Hoàng tử—một người bạn của vị Bá tước già de Magny, có mặt trong buổi yết kiến ấy—vừa nghe xong tin dữ liền hớt hải chạy đi tìm vị tướng già để báo tin sét đánh về tội ác mà đứa cháu nội bị gã buộc tội. Có lẽ bản thân Hoàng tử cũng chẳng ngại gì việc cho người bạn kiêm thầy dạy võ cũ một cơ hội để cứu gia tộc khỏi nỗi nhục nhã; dù sao đi nữa, Monsieur de Hengst, vị Tổng quản Kỵ mã, vẫn được phép đến gặp Bá tước mà không gặp trở ngại nào để báo tin về cáo buộc đang lơ lửng trên đầu vị Sĩ quan bất hạnh.”

“Có lẽ ông cụ đã lường trước được một thảm kịch kinh hoàng như thế, bởi vì sau khi nghe Hengst kể lại (như lời ông kể lại với tôi sau đó), ông chỉ thốt lên: ‘Ý Chúa đã định!’ rồi lặng người đi một lúc không chịu nhúc nhích nửa bước, mãi cho đến khi bị người bạn hết lời nài nỉ ông mới chịu viết lá thư mà Maxime de Magny nhận được tại bàn bài của chúng tôi.”

“Trong lúc hắn đang mải mê phung phí tiền của Công nương ở đó, thì phòng trọ của hắn bị cảnh sát lục soát, và hàng trăm bằng chứng—không phải về tội cướp bóc, mà là về mối quan hệ bất chính đầy tội lỗi giữa hắn và Công nương—đã bị phát hiện tại đây: nào là tín vật Công nương tặng, những bức thư tình đắm đuối, những bản sao thư từ hắn gửi cho đám bạn trẻ ở Paris—tất cả đều được Bộ trưởng Cảnh sát đọc kỹ và niêm phong cẩn thận để dâng lên Hoàng tử Victor. Tôi dám chắc ông ta đã đọc sạch, bởi vì khi trao lại cho Hoàng tử Thế tử, Geldern đã thưa rằng, VÂN THEO LỆNH CỦA HOÀNG TỬ, ông ta đã thu gom giấy tờ của vị Sĩ quan; nhưng ngài ấy không cần phải nghi ngờ rằng, trên danh dự của mình, bản thân ông ta (Geldern) chưa từng xem qua mớ tài liệu đó. Xích mích giữa ông ta và gia tộc de Magny ai cũng biết; do đó ông khẩn khoản xin Hoàng tử hãy phái một quan chức khác để xét xử lời cáo buộc nhằm vào vị Sĩ quan trẻ.”

“Tất cả những chuyện ấy diễn ra trong lúc vị Sĩ quan đang mải đánh bài. Vận đỏ đen—mà thời đó anh gặp vận may lớn lắm đấy, Monsieur de Balibari—đã quay lưng lại với hắn. Hắn cứ ngồi lì và nướng sạch 4000 ducat. Hắn nhận được bức thư của người chú, và sự u mê của tên con bạc khốn nạn này lớn đến mức, ngay khi đọc xong, hắn chạyn tót xuống sân nơi có con ngựa đang đợi sẵn, thản nhiên móc sạch số tiền mà cụ ông tội nghiệp đã nhét vào túi yên ngựa, mang ngược lên lầu, nướng sạch vào ván bài và thua trắng tay; để rồi khi hắn buông xuôi chạy trốn thì đã quá muộn: hắn bị bắt giữ ngay dưới chân cầu thang nhà tôi, hệt như lúc anh vừa đặt chân về đến nhà mình vậy.”

“Ngay cả khi hắn bị áp giải dưới sự giám sát của đám lính túc vệ đến bắt, vị Tướng quân già đang chờ sẵn vẫn vô cùng mừng rỡ khi thấy cháu mình, lao vào vòng tay ôm chầm lấy cậu thiếu niên: nghe nói là lần đầu tiên sau nhiều năm. ‘Nó đây rồi, các ngài ơi,’ ông nghẹn ngào—‘tạ ơn Chúa là nó không phạm tội cướp của!’ rồi ngã quỵ xuống ghế trong cơn xúc động nghẹn ngào; một cảnh tượng mà những người có mặt phải thừa nhận là quá đau đớn khi chứng kiến từ một con người vốn nổi danh can trường, lạnh lùng và cương nghị.”

“‘Cướp của ư!’ chàng trai kêu lên. ‘Trước mặt Thượng đế, tôi thề mình vô tội!’ Và một màn hội ngộ cảm động đến rơi nước mắt đã diễn ra giữa hai ông cháu, trước khi vị Sĩ quan bất hạnh bị lôi khỏi phòng canh gác vào thẳng căn hầm ngục mà hắn sẽ chẳng bao giờ có ngày thoát ra được.”

“Đêm đó, Công tước xem xét đống giấy tờ mà Geldern đã mang đến. Chắc hẳn là ngay từ những trang đầu tiên, ngài đã hạ lệnh bắt giữ anh; bởi vì anh bị tóm vào lúc nửa đêm, còn Magny bị bắt lúc mười giờ; sau khoảng thời gian ấy, Bá tước già de Magny đã diện kiến Điện hạ để minh oan cho cháu trai, và được Hoàng tử tiếp đón vô cùng ân cần, nhã nhặn. Điện hạ bày tỏ ngài tin chắc chàng trai vô tội; thân phận và dòng máu cao quý không cho phép cậu ta nhúng tay vào tội ác ấy; nhưng ngai vàng nghi kỵ quá lớn: người ta bắt gặp cậu ta họp kín với tên Do Thái vào ngày hôm đó; nhận một khoản tiền khổng lồ rồi đem nướng vào cờ bạc, mà chắc chắn tên Hê-brơ kia là kẻ cho vay; lại còn sai người hầu bám theo, dò la giờ giấc rời đi của hắn, rồi mai phục để cướp bóc. Sự hoài nghi đối với vị Sĩ quan quá nặng nề, buộc công lý thông thường phải tiến hành bắt giữ; và trong lúc chờ đợi cậu ta tự rửa sạch vết nhơ, cậu sẽ bị giam lỏng trong một nơi không chút ô nhục nào, đồng thời danh dự của dòng họ cùng công lao của vị Tướng quân đáng kính sẽ luôn được xem trọng hết mức. Với lời bảo đảm ấy cùng một cái bắt tay thật chặt, Hoàng tử đã tiễn vị Tướng già de Magny ra về trong đêm; và cụ ông trở về phòng nghỉ ngơi với tâm trạng gần như được an ủi, tràn đầy hy vọng về một sự tự do tức thì sẽ đến với Maxime.”

“Nhưng vào sáng hôm sau, khi trời chưa rạng sáng, Hoàng tử—người đã đọc giấy tờ suốt cả đêm—liền hốt hoảng gọi tên tiểu đồng ngủ ở phòng bên cạnh, giục hắn đi chuẩn bị ngựa lúc nào cũng sẵn sàng trong chuồng, rồi ném một bọc thư vào tráp, bảo tiểu đồng cưỡi ngựa mang theo bọc ấy bám sát ngài. Chàng thanh niên (Monsieur de Weissenborn) đã kể lại điều này cho một thiếu nữ lúc bấy giờ hầu cận trong phủ của tôi, người mà giờ đây đã là Madame de Weissenborn và là mẹ của cả một bầy con.”

“Cậu tiểu đồng kể rằng chưa từng thấy sự thay đổi nào khủng khiếp đến thế ở vị chủ nhân tôn quý của mình chỉ trong một đêm. Đôi mắt ngài đỏ ngầu, khuôn mặt tái mét, y phục xộc xệch, và một người vốn luôn xuất hiện trên bãi duyệt binh với tác phong chỉnh tề không kém bất kỳ hạ sĩ nào nay lại phóng như bay qua những con đường vắng vẻ lúc rạng đông trong trạng thái không đội mũ, mái tóc không điểm phấn bay phất phới đằng sau trông như một kẻ tâm thần.”

“Cậu tiểu đồng ôm tráp giấy cộc cạch phi theo chủ—đó chẳng phải là chuyện dễ dàng gì; họ phi ngựa từ cung điện ra phố, rồi rẽ thẳng đến dinh thự của Tướng quân. Đám lính canh gác cửa hoảng hốt trước bóng hình kỳ dị lao sập vào cổng Tướng quân, và vì không nhận ra ngài, họ liền chéo lê giáo, từ chối cho vào. ‘Đồ ngu,’ Weissenborn quát, ‘đó là Hoàng tử!’ Và vừa giật chuông dồn dập như có báo động hỏa hoạn, cuối cùng cánh cổng cũng được gã gác cổng mở toang, và Điện hạ lao thẳng vào phòng ngủ của Tướng quân, theo sau là tiểu đồng ôm tráp.”

“‘Magny—Magny,’ Hoàng tử gầm lên, nện những cú búa trời giáng vào cánh cửa đóng chặt, ‘dãy dậy mau!’ Và trước những tiếng hỏi vọng ra từ bên trong của cụ ông, ngài đáp: ‘Là ta đây—Victor—Hoàng tử đây!—dậy mau!’ Ngay lập tức cánh cửa được chính Tướng quân mở toang trong bộ ÁO CHOÀNG NGỦ, và Hoàng tử bước vào. Cậu tiểu đồng mang tráp theo sau và được lệnh đứng chờ bên ngoài, và cậu đã vâng lời; nhưng từ phòng ngủ của Monsieur de Magny thông ra phòng đợi có hai cánh cửa: một cánh cửa lớn dẫn vào phòng chính và một cánh cửa nhỏ dẫn vào phòng nhỏ thông với hốc tường đặt giường ngủ, đúng theo kiến trúc thường thấy ở các dinh thự ngoại quốc của chúng tôi. Monsieur de Weissenborn phát hiện cánh cửa nhỏ này đang khép hờ, nhờ vậy cậu ta có thể nghe và nhìn thấy toàn bộ sự việc diễn ra bên trong căn phòng.”

“Vị Tướng quân với vẻ mặt đầy lo lắng cất tiếng hỏi lý do vì sao Điện hạ lại viếng thăm sớm đến thế; Hoàng tử không đáp ngay, chỉ trừng trừng nhìn ông đầy hoảng loạn rồi bước qua bước lại khắp phòng.”

“Cuối cùng ngài thốt lên: ‘Nguyên nhân đây này!’ rồi đấm mạnh một cú vào chiếc tráp; và vì quên mang theo chìa khóa, ngài quay ngoắt ra cửa lẩm bẩm: ‘Chắc Weissenborn giữ nó;’ nhưng khi nhìn thấy trên lò sưởi treo một con dao săn couteau de chasse của Tướng quân, ngài với tay lấy xuống và bảo: ‘Thế này là đủ,’ rồi dùng lưỡi dao cạy tung chiếc rương đỏ toác ra. Mũi dao bị gãy khiến ngài chửi thề một tiếng, nhưng vẫn tiếp tục hì hục cạy bằng phần lưỡi gãy—vốn phù hợp với mục đích hơn là mũi dao dài nhọn—và cuối cùng cũng bật được nắp rương.”

“‘Chuyện gì thế này?’ ngài cười nhạt nói. ‘Chuyện thế này đây—đọc đi!—còn đây nữa, đọc tiếp đi!—vẫn còn nữa—không, không phải cái đó; đó là ảnh của kẻ khác—nhưng đây là ảnh của ả! Ngươi có nhận ra nó không, Magny? Vợ ta đấy—Công nương đấy! Tại sao mày và cái dòng giống khốn nạn của mày lại cứ rời khỏi nước Pháp để rồi gieo rắc sự đồi bại ở bất cứ nơi nào đặt chân đến, và hủy hoại những mái ấm gia đình người Đức lương thiện? Mày và dòng họ nhà mày từng nhận được gì từ gia tộc ta ngoài sự tin tưởng và tử tế? Ta đã cho mày một mái nhà khi mày chẳng có gì trong tay, và đây là thứ ta nhận lại sao!’ rồi ngài ném phắt bấp tài liệu xuống trước mặt Tướng quân già; cụ ông lập tức nhận ra sự thật—có lẽ cụ đã láng máng biết từ lâu—và ngã quỵ xuống ghế, hai tay ôm mặt.”

“Hoàng tử vẫn tiếp tục khua tay múa chân và gào thét gần như phát cuồng. ‘Nếu có kẻ dám sỉ nhục ngươi như thế, hỡi Magny, trước khi ngươi sinh ra cái tên con bạc nói dối khốn nạn kia, thì ngươi đã biết cách trả thù rồi. Ngươi sẽ giết hắn! Phải, ngươi sẽ giết hắn cho bằng được. Nhưng ai sẽ giúp ta trả thù đây? Ta chẳng có đối thủ ngang hàng. Ta không thể đối đầu với con chó má người Pháp ấy—tên dắt mối từ Versailles—rồi đâm chết hắn như thể hắn phản bội một kẻ cùng đẳng cấp với mình.’”

“‘Dòng máu của Maxime de Magny,’ vị Tướng già kiêu hãnh đáp, ‘cũng trong sạch chẳng kém gì bất kỳ vị hoàng tử nào trên cõi đời này.’”

“‘Ta có thể xuống tay với nó được sao?’ Hoàng tử gào lên; ‘ngươi thừa biết là ta không thể. Ta chẳng có được đặc quyền của bất cứ quý tộc nào khác ở châu Âu. Ta phải làm sao đây? Nhìn đây, Magny: ta đã phát điên khi bước chân vào đây; ta chẳng biết phải làm thế nào nữa. Ngươi đã phục vụ ta suốt ba mươi năm; ngươi đã cứu mạng ta hai lần: xung quanh người cha tội nghiệp già nua của ta toàn là lũ nịnh thần và đĩ điếm—chẳng có lấy một người đàn ông hay đàn bà lương thiện nào—chỉ có mình ngươi là người duy nhất—ngươi đã cứu mạng ta; hãy bảo ta phải làm gì đi nào!’ Từ chỗ lăng mạ Monsieur de Magny, vị Hoàng tử tội nghiệp đang bấn loạn bỗng chuyển sang van xin ông; và cuối cùng, ngài quỵ hẳn xuống sàn, bật khóc nức nở trong cơn cùng quẫn.”

“Cụ Magny, một trong những con người cứng nhắc và lạnh lùng nhất trong mọi hoàn cảnh thường ngày, khi chứng kiến cơn bùng nổ cảm xúc ấy của Hoàng tử, bỗng trở nên—như người kể chuyện tả lại cho tôi nghe—xúc động chẳng kém gì chủ nhân mình. Từ chỗ lạnh lùng cao ngạo, cụ ông bỗng tụt dốc, rơi vào trạng thái nũng nịu lẩm cẩm của tuổi già sức yếu. Cụ đánh mất sạch mọi sĩ diện; quỳ sụp xuống đất và tuôn ra đủ mọi lời dỗ dành hỗn loạn, lảm nhảm; đến mức Weissenborn bảo rằng cậu không tài nào chịu nổi khi phải chứng kiến cảnh tượng đó nên đành quay mặt đi chỗ khác.”

“Nhưng, dựa vào những gì diễn ra vài ngày sau đó, chúng ta có thể đoán được kết cục của cuộc trò chuyện dài đằng đẵng ấy. Khi bước ra khỏi cuộc gặp với vị gia nhân già, Hoàng tử đã quên mất chiếc tráp tài liệu tử thần và sai tiểu đồng quay lại lấy. Tướng quân đang quỳ gối cầu nguyện trong phòng khi chàng thanh niên bước vào, và chỉ giật mình quay phắt lại với ánh mắt hoang dại khi cậu nhấc bói tài liệu đi. Hoàng tử phi ngựa về nhà săn cách xứ X——ba dặm, và ba ngày sau thì Maxime de Magny chết trong ngục; để lại một bức di thư thú nhận rằng hắn tham gia vào vụ cướp tên Do Thái, và đã tự vẫn vì hổ thẹn trước nỗi nhục nhã của mình.”

“Nhưng người ta đồn rằng chính Tướng quân đã mang thuốc độc cho cháu mình uống; thậm chí có kẻ còn bảo chính cụ đã bắn hắn trong ngục. Tuy nhiên, sự thật không phải vậy. Tướng quân de Magny đã mang đến cho cháu mình chén thuốc tiễn đưa hắn về thế giới bên kia; phân tích cho tên thanh niên khốn khổ hiểu rằng số phận hắn là không thể chối cãi; rằng nó sẽ công khai và nhục nhã trừ phi hắn tự tay chấm dứt trước hình phạt, rồi để hắn lại một mình. Thế nhưng ĐÓ KHÔNG PHẢI LÀ Ý MUỐN CỦA RIÊNG HẮN, và phải cho đến khi hắn vắt kiệt MỌI con đường tẩu thoát, như các anh sắp nghe đây, cuộc đời của kẻ bất hạnh ấy mới thực sự đi đến hồi kết.”

“Về phần Tướng quân de Magny, cụ hoàn toàn chìm đắm trong chứng lú lẫn không lâu sau cái chết của cháu trai và sự ra đi của vị Công tước đáng kính. Sau khi Hoàng tử kết hôn với Công nương Mary xứ F——, trong một lần dạo bước ở công viên kiểu Anh, họ tình cờ gặp cụ Magny đang ngồi sưởi nắng trên chiếc xe lăn thường được dùng để di chuyển sau những cơn tai biến mạch máu não. ‘Đây là vợ ta, thưa Magny,’ Hoàng tử ân cần nói, nắm lấy bàn tay vị lão tướng; rồi ngài quay sang vợ mình và bổ sung thêm, ‘Tướng quân de Magny đã cứu mạng ta trong suốt cuộc Chiến tranh Bảy năm.’”

“‘Sao cơ, anh lại rước ả ta về đấy à?’ cụ ông lẩm bẩm. ‘Tôi ước gì anh trả lại thằng Maxime tội nghiệp cho tôi.’ Cụ đã quên sạch cái chết của Công nương Olivia tội nghiệp, và Hoàng tử với sắc mặt tối sầm lại liền lướt qua.”

“Và giờ đây,” Madame de Liliengarten nói, “tôi chỉ còn một câu chuyện ảm đạm cuối cùng để kể cho các anh nghe—cái chết của Công nương Olivia. Nó còn khủng khiếp hơn cả câu chuyện tôi vừa thuật lại.” Với lời mở đầu ấy, bà cụ tiếp tục câu chuyện của mình.

“Số phận của vị Công nương nhân hậu yếu đuối ấy đã bị đẩy nhanh đến bờ vực thẳm, nếu không muốn nói là do chính sự hèn nhát của Magny gây ra. Hắn tìm cách liên lạc với bà từ trong ngục, và Công nương—vẫn chưa rơi vào cảnh thất sủng công khai (bởi vì Công tước, vì nể nang gia tộc, khăng khăng chỉ buộc tội Magny tội cướp bóc)—đã nỗ lực tuyệt vọng để giải cứu hắn, hối lộ ngục tốt để giúp hắn trốn thoát. Bà hoảng loạn đến mức đánh mất mọi sự kiên nhẫn và khẩn trọng trong bất kỳ kế hoạch giải cứu Magny nào; bởi vì chồng bà vô cùng tàn nhẫn, cho canh giữ ngục tối của vị Sĩ quan nghiêm ngặt đến mức chẳng còn chút khe hở nào để trốn thoát. Bà mang cả bảo vật quốc gia đi cầm cố tại ngân hàng triều đình; nơi mà dĩ nhiên từ chối giao dịch ấy. Nghe nói bà đã quỳ sụp xuống chân Geldern, Bộ trưởng Cảnh sát, và hứa hẹn đủ điều Chúa mới biết được để hối lộ hắn. Cuối cùng, bà gào thét chạy đến chỗ người chồng quân vương tội nghiệp của tôi—người mà với tuổi tác, bệnh tật và lối sống an nhàn hoàn toàn không hợp với những cơn giận dữ bạo lực như thế; và hệ quả là do sự kích động quá mức trong lồng ngực do những trận gào thét điên cuồng và đau khổ của bà gây ra, ngài đã lên một cơn đột quỵ khiến tôi suýt chút nữa mất đi ngài vĩnh viễn. Tôi không mảy may nghi ngờ rằng sinh mạng quý giá của ngài bị cướp đi sớm hơn dự định chính là bởi những biến cố này; bởi vì món pa-tê Strasbourg mà người ta đồn là nguyên nhân khiến ngài qua đời, chắc chắn chẳng bao giờ hại nổi ngài, nếu trái tim hiền hậu của ngài không chịu tổn thương từ những biến cố kỳ lạ mà ngài buộc phải nhúng tay vào.”

“Mọi hành động của Công nương đều bị giám sát chặt chẽ, dù không lộ liễu, bởi chính người chồng là Hoàng tử Victor; kẻ đã đến yết kiến người cha tôn quý và lạnh lùng tuyên bố rằng nếu ngài (Công tước—chồng tôi) dám giúp đỡ Công nương trong nỗ lực giải cứu Magny, chính Hoàng tử Victor sẽ công khai cáo buộc Công nương cùng kẻ gian phu tội phản quốc, đồng thời cấu kết với Nghị viện để phế truất người cha ra khỏi ngai vàng vì không còn đủ năng lực trị vì. Do đó, mọi sự can thiệp từ phía chúng tôi đều vô ích, và Magny bị phó mặc cho số phận.”

“Và nó đã giáng xuống, như các anh đều rõ, vô cùng bất ngờ. Geldern—Bộ trưởng Cảnh sát, Hengst—Tổng quản Kỵ mã và viên đại tá vệ binh của Hoàng tử đã đến gặp chàng thanh niên trong ngục tối chỉ hai ngày sau khi vị Tướng quân đến thăm và để lại lọ thuốc độc mà tên tội phạm không đủ can đảm để sử dụng. Geldern ra dấu cho chàng thanh niên hiểu rằng nếu hắn không tự nguyện uống thứ nước nguyệt quế do cụ Magny chuẩn bị, những biện pháp hành quyết bạo lực hơn sẽ lập tức được áp dụng lên người hắn, và một đội lính grenadier đang đợi sẵn ngoài sân để kết liễu hắn. Thấy vậy, Magny với sự nhục nhã ê chề tột độ, lê lết quanh căn phòng bằng đầu gối từ viên quan này sang viên quan khác, khóc lóc và gào thét trong nỗi kinh hoàng, cuối cùng đành tuyệt vọng ngửa cổ uống cạn chén thuốc và chỉ vài phút sau đã là một cái xác không hồn. Kẻ khốn khổ ấy đã kết thúc cuộc đời mình như thế đấy.”

“Cái chết của hắn được công bố công khai trên CÔNG BÁO TRIỀU ĐÌNH hai ngày sau đó, đoạn tin ghi rằng Monsieur de M——, bị sự cắn rứt lương tâm dằn vặt vì tội mưu sát tên Do Thái, đã tự vẫn bằng thuốc độc trong ngục; kèm theo đó là lời cảnh cáo gửi đến toàn thể các thanh niên quý tộc trong công quốc hãy tránh xa tội ác cờ bạc—nguyên nhân đẩy chàng trai đến bước đường diệt vong, đồng thời mang lại nỗi đau đớn tột cùng không thể nguôi ngoai cho mái đầu bạc phơ của một trong những bề tôi trung thành và cao quý nhất của Công tước.”

“Tang lễ được cử hành kín đáo với mức độ trang nghiêm tối thiểu, Tướng quân de Magny có mặt đưa tiễn. Xe ngựa của hai vị Công tước cùng toàn bộ tầng lớp quyền quý bậc nhất triều đình sau đó đã đến thăm hỏi Tướng quân. Ngày hôm sau, ông vẫn tham gia buổi duyệt binh thường kỳ tại Quảng trường Pháo binh, và Hoàng tử Victor—khi ấy đang thị sát công trình—đã bước ra tì tay lên cánh tay của vị lão tướng dũng cảm. Ngài tỏ ra đặc biệt ân cần với cụ ông, và kể lại cho các sĩ quan nghe câu chuyện quen thuộc rằng tại trận Rosbach, khi liên quân xứ X——sánh bước cùng binh đoàn của vị tướng bất hạnh Soubise, Tướng quân từng lao mình đỡ đòn giáo của một kỵ binh Pháp đang truy sát Hoàng tử trong lúc hỗn chiến, gánh chịu nhát chém nhắm vào chủ nhân và tiêu diệt kẻ tấn công. Ngài còn nhắc đến gia huấn ‘Magny sans tache’ (Magny không tì vết) và khen ngợi rằng: ‘Người bạn chiến đấu kiêm người thầy tận tụy ấy luôn giữ vững khí tiết như thế.’ Lời phát biểu này chạm đến cảm xúc của tất cả những ai có mặt; ngoại trừ vị Tướng quân già, người chỉ lặng lẽ cúi đầu không nói một lời; nhưng khi về đến nhà, người ta nghe thấy ông cứ lẩm bẩm ‘Magny sans tache, Magny sans tache!’ và bị một cơn tai biến tấn công ngay đêm đó, khiến ông từ đó về sau không bao giờ hồi phục hoàn toàn được nữa.”

“Tin tức về cái chết của Maxime vì lý do nào đó đã được giấu nhẹm đi đối với Công nương cho đến tận lúc này; thậm chí bản CÔNG BÁO in ra còn không có đoạn tin ghi lại vụ tự sát của hắn; nhưng rồi cuối cùng, chẳng rõ bằng cách nào, nó cũng lọt đến tai bà. Và khi nghe tin ấy, những thị nữ kể lại rằng bà thét lên và ngã quỵ xuống đất như thể vừa bị sét đánh ngang tai; rồi vùng dậy hoảng loạn gào thét như một kẻ điên, để rồi được khiêng thẳng lên giường, nơi ngự y túc trực và bà ngã bệnh vì sốt phát ban não. Suốt khoảng thời gian đó, Hoàng tử vẫn liên tục sai người sang thăm nom tình hình; và qua việc ngài ra lệnh chuẩn bị và sắm sửa nội thất cho Lâu đài Schlangenfels, tôi hoàn toàn không nghi ngờ gì về việc ngài có ý định tống giam bà vào đó: hệt như những gì từng xảy ra với người chị gái bất hạnh của Quốc vương Anh quốc tại Zell.”

“Bà liên tục sai người đòi yết kiến Hoàng tử; nhưng ngài từ chối, viện cớ rằng sẽ trao đổi trực tiếp với Công nương khi sức khỏe bà bình phục hẳn. Gửi lại cho một trong những bức thư sướt mướt của bà là một gói bọc, khi mở ra, người ta phát hiện bên trong chứa chính viên ngọc lục bảo—tác nhân khơi nguồn cho toàn bộ mâu thuẫn đen tối này.”

“Lúc này Công nương hoàn toàn phát điên; trước mặt toàn thể thị nữ, bà thề thốt rằng một lọn tóc của Maxime dấu yêu còn quý giá hơn tất cả bảo vật trên đời; giật chuông gọi xe ngựa và tuyên bố sẽ đến hôn lên ngôi mộ của hắn; đồng thời lớn tiếng tuyên bố sự vô tội của vị tử đạo xấu số, và nguyền rủa sự trừng phạt từ Thượng đế cùng cơn thịnh nộ của gia tộc giáng xuống kẻ sát nhân. Nghe lại những lời đó (tất nhiên là tất cả đều được mật báo đều đặn cho ngài), Hoàng tử được cho là đã nở một nụ cười ghê rợn (mà đến giờ tôi vẫn nhớ) và lẩm bẩm: ‘Chuyện này sẽ chẳng kéo dài thêm bao lâu nữa đâu.’”

“Toàn bộ ngày hôm đó và ngày tiếp theo, Công nương Olivia chìm đắm trong việc đọc cho thị nữ chép những bức thư đầy căm hờn gửi đến cha đẻ là Hoàng tử, gửi các vị Quốc vương Pháp, Napoli và Tây Ban Nha—những người họ hàng của bà—cùng toàn bộ các nhánh khác trong gia tộc, khẩn nài họ bằng những lời lẽ đứt quãng hãy bảo vệ bà trước tên đồ tể kiêm sát nhân là chồng mình, đồng thời mạt sát nhân phẩm hắn bằng những từ ngữ điên cuồng nhất, nhưng mặt khác lại thổ lộ tình yêu sâu sắc dành cho người đã khuất là Magny. Mặc cho những thị nữ trung thành ra sức khuyên can rằng những lá thư ấy là vô nghĩa và việc thú nhận tình cảm là sự điên rồ đầy nguy hiểm, bà vẫn khăng khăng đòi viết cho bằng được; rồi giao chúng cho nữ tì chuyên phục trang bậc hai, một người phụ nữ Pháp (Công nương luôn có thiện cảm với người quốc tịch ấy), kẻ giữ chìa khóa tráp và đem nộp sạch từng bức thư một cho Geldern.”

“Ngoại trừ việc không tổ chức các buổi tiếp kiến công khai, mọi nghi thức trong sinh hoạt của Công nương vẫn diễn ra như trước. Các thị nữ vẫn được phép hầu hạ và làm công việc thường nhật bên cạnh bà. Tuy nhiên, những nam nhân duy nhất được phép bước vào là người hầu, ngự y và tuyên úy; và có lần khi bà muốn ra khu vườn dạo mát, một tên lính canh gác cửa đã thông báo rằng chiếu chỉ của Hoàng tử là Công nương phải ở yên trong phòng.”

“Phòng của bà, như các anh còn nhớ, nằm sát bậc thềm cầu thang cẩm thạch của Schloss X——; lối vào khu căn hộ của Hoàng tử Victor nằm đối diện phòng Công nương ngay cùng nhịp chiếu nghỉ ấy. Không gian này rất rộng, kê đầy ghế sofa và ghế băng, nơi các vị khách quý và sĩ quan hầu cận Công tước thường tụ tập như một phòng đợi lớn để chào đón Hoàng tử mỗi khi ngài đi qua vào lúc mười một giờ để ra bãi duyệt binh. Những lúc ấy, đám lính canh trong khu phòng của Công nương thường bồng giáo chào Hoàng tử—và nghi thức tương tự cũng diễn ra ở phía đối diện khi tiểu đồng chạy ra thông báo sự hiện diện của ngài. Đội tiểu đồng thường hô lớn: ‘Hoàng tử đến, thưa các ngài!’ và tiếng trống vang lên rộn rã trong sảnh lớn, toàn bộ các vị khách đang ngồi chờ trên băng ghế dọc theo lan can liền đứng dậy nghiêm trang.”

“Như thể số phận đang thúc đẩy bà bước vào cõi chết, có một hôm, khi đội lính canh bồng giáo chào và Công nương nhận ra Hoàng tử đang đứng như thường lệ ngoài chiếu nghỉ để trò chuyện cùng các cận thần (ngày trước ngài vẫn thường bước sang phòng Công nương để hôn tay bà)—Công nương, người đã bồn chồn suốt cả buổi sáng, phàn nàn về sự oi bức và khăng khăng đòi mở toang tất cả các cánh cửa phòng, đồng thời bộc lộ những triệu chứng tâm thần mà tôi nghĩ lúc bấy giờ đã rành rành ra đấy—bỗng lao phắt về phía cánh cửa khi toán lính đi qua, đẩy toang chúng ra, và trước khi kịp thốt lên lời nào hay đám thị nữ kịp ngăn cản, bà đã giáp mặt Công tước Victor—người đang đứng nói chuyện như mọi ngày ngoài chiếu nghỉ. Chắn ngay giữa đường đi của ngài và lối lên cầu thang, bà cất giọng mạt sát với sự cuồng nộ tột độ:”

“‘Hãy nghe cho rõ đây, hỡi các vị!’ bà thét lên, ‘gã đàn ông này là một tên sát nhân và kẻ dối trá; hắn bày mưu hãm hại những trang nam nhi danh giá và thủ tiêu họ trong ngục tối! Hãy mở rộng đôi mắt mà nhìn xem, chính tôi cũng đang bị giam cầm ở đây và nơm nớp lo sợ chung một số phận: chính cái tên đồ tể từng giết chết Maxime de Magny ấy có thể bất cứ đêm nào kề dao vào cổ tôi. Tôi khẩn nài tất cả các vị, cùng toàn bộ các vị vua chúa châu Âu—những bậc tôn vinh dòng tộc tôi. Tôi đòi hỏi được trả tự do khỏi tên bạo chúa và kẻ tiểu nhân, tên gian xảo và phản tề này! Tôi khẩn khoản tất cả các vị, bằng danh dự của những trang nam nhân, hãy mang những bức thư này đến trao cho người thân của tôi và thuật lại tận mắt ai là người đã trao nó cho các vị!’ Và dứt lời, người phụ nữ bất hạnh bắt đầu vứt tung những lá thư xuống đám đông đang chết trân vì kinh ngạc.”

“‘KHÔNG AI ĐƯỢC PHÉP CúI XUỐNG NHẶT!’ Hoàng tử gầm lên bằng một giọng sấm sét. ‘Madame de Gleim, lẽ ra chị phải trông chừng bệnh nhân của mình cho cẩn thận hơn mới phải. Gọi ngự y đến mau: trí óc của Công nương đã không còn bình thường nữa rồi. Thưa các ngài, xin vui lòng cáo lui.’ Và Hoàng tử đứng sững trên chiếu nghỉ trong lúc các vị quan khách lặng lẽ bước xuống cầu thang, lạnh lùng ra lệnh cho lính canh: ‘Này anh lính, nếu ả dám nhúc nhích, hãy dùng giáo đâm thủng ngực ả!’ Lập tức tên lính chĩa thẳng mũi giáo vào ngực Công nương; khiến vị phu nhân hoảng sợ lùi phắt lại và thụt lùi bước vào trong phòng. ‘Bây giờ, Monsieur de Weissenborn,’ Hoàng tử ra lệnh, ‘hãy nhặt sạch đống giấy tờ đó lên!’ rồi ngài bước thẳng vào tư thất, đi trước là đội tiểu đồng, và tuyệt đối không bước ra cho đến khi tận mắt nhìn thấy từng tờ giấy một bị thiêu rụi hoàn toàn.”

“Ngày hôm sau, CÔNG BÁO TRIỀU ĐÌNH đăng tải một bản tin y khoa có chữ ký của ba ngự y, xác nhận rằng ‘Công nương Thế tử đang mắc chứng viêm màng não và đã trải qua một đêm bồn chồn, trằn trọc.’ Những thông báo tương tự được phát đi đều đặn ngày qua ngày. Toàn bộ thị nữ của bà, ngoại trừ hai người, đều bị sa thải. Lính canh được bố trí dày đặc cả trong lẫn ngoài cửa phòng; các khung cửa sổ bị bịt kín khiến mọi lối tẩu thoát trở thành bất khả thi; và hẳn các anh đều biết chuyện gì đã diễn ra mười ngày sau đó. Tiếng chuông nhà thờ đổ dội suốt đêm, và những lời cầu nguyện của các tín đồ được dâng lên cho một người Đang Hấp Hối. Buổi sáng hôm ấy, một bản CÔNG BÁO viền đen xuất hiện, thông báo rằng vị Công nương cao quý quyền lực Olivia Maria Ferdinanda, phu nhân của Điện hạ Victor Louis Emanuel, Hoàng tử Thế tử xứ X——, đã từ trần vào tối ngày 24 tháng Giêng năm 1769.”

“Thế nhưng các anh có biết BÀ ĐÃ QUA ĐỜI NHƯ THẾ NÀO không, thưa các ngài? Đó cũng là một ẩn số. Weissenborn, cậu tiểu đồng năm xưa, có nhúng tay vào thảm kịch đen tối này; và bí mật ấy quá đỗi kinh hoàng, tin tôi đi, mãi cho đến tận khi Hoàng tử Victor qua đời, tôi mới hé lộ nó.”

“Sau vụ SCANDAL kinh hoàng do Công nương gây ra, Hoàng tử cho gọi Weissenborn đến, bắt cậu thề nguyền giữ kín bí mật bằng những lời tuyên thệ thiêng liêng nhất (cậu chỉ hé lộ với vợ mình nhiều năm sau đó; quả thực, chẳng có bí mật nào trên đời mà phụ nữ không thể dò ra nếu họ muốn), rồi cử cậu thực hiện một sứ mệnh kỳ bí sau đây.”

“‘Có một kẻ sinh sống,’ Điện hạ căn dặn, ‘ở bờ sông phía Kehl, đối diện với Strasbourg, mà ngươi sẽ dễ dàng dò ra nơi ở qua cái tên của hắn, đó là MONSIEUR DE STRASBOURG. Ngươi sẽ âm thầm dò la thông tin về hắn mà không gây bất kỳ sự chú ý nào; có lẽ tốt nhất là ngươi nên sang hẳn Strasbourg để thực hiện, vì nhân vật này khá nổi tiếng ở đó. Ngươi sẽ mang theo bất kỳ chiến hữu nào mà ngươi hoàn toàn tin tưởng: hãy nhớ rằng mạng sống của cả hai phụ thuộc vào độ bảo mật của ngươi. Hãy tìm thời điểm mà MONSIEUR DE STRASBOURG ở nhà một mình, hoặc chỉ có gia nhân sống cùng hắn (chính ta từng tình cờ ghé thăm kẻ này trên đường từ Paris về cách đây năm năm, và đó là lý do ta buộc phải triệu hắn lúc này trong tình thế cấp bách). Ngươi sẽ cho xe ngựa đợi sẵn trước cửa nhà hắn vào ban đêm; rồi ngươi và đồng đội sẽ đột nhập vào nhà trong bộ dạng bịt mặt; trao cho hắn một túi gồm một trăm đồng louis, đồng thời hứa hẹn gấp đôi số tiền đó khi hắn hoàn tất chuyến đi. Nếu hắn từ chối, buộc ngươi phải dùng vũ lực và áp giải hắn đi; đe dọa tước đoạt mạng sống ngay lập tức nếu hắn dám cãi lời hoặc hô hoán. Ngươi sẽ giam hắn vào Tháp Cũ ở đây, nơi một căn phòng đã được chuẩn bị sẵn; và khi công việc hoàn tất, ngươi phải đưa hắn trở về nhà với đúng tốc độ và sự bảo mật y như lúc ngươi đón hắn đi.’”

“Đó chính là những mệnh lệnh kỳ bí mà Hoàng tử Victor giao phó cho tiểu đồng; và Weissenborn, sau khi chọn viên trung úy Bartenstein làm đồng minh trong chuyến đi, đã lên đường thực hiện cuộc hành trình kỳ lạ.”

“Suốt khoảng thời gian đó, cung điện chìm trong bầu không khí im lìm như để tang, các bản tin trên CÔNG BÁO TRIỀU ĐÌNH liên tục cập nhật tình trạng bệnh tình chuyển biến xấu của Công nương; và dù bà chỉ có vài thị nữ hầu cận, những lời đồn thổi kỳ quái và chi tiết vẫn lan truyền khắp nơi về tiến triển căn bệnh. Rằng bà đã phát điên. Rằng bà từng tìm cách tự sát. Rằng bà tưởng tượng mình hóa thân thành không biết bao nhiêu nhân vật khác nhau. Những trạm trạm hỏa tốc được phái đi báo tin cho gia đình bà, và các sứ giả được CÔNG KHAI cử đến Vienna lẫn Paris để mời những ngự y chuyên trị bệnh thần kinh giỏi nhất. Sự lo lắng giả tạo ấy thực chất chỉ là một màn kịch: chưa bao giờ người ta có ý định để Công nương sống sót trở về.”

“Vào ngày Weissenborn và Bartenstein trở về sau sứ mệnh, người ta loan tin bệnh tình Công nương đã trầm trọng hơn; đêm hôm đó tin đồn lan khắp thị trấn rằng bà đang cận kề cái chết: và cũng chính đêm ấy, người phụ nữ bất hạnh đang nỗ lực tìm đường tẩu thoát.”

“Bà đặt trọn niềm tin vào mụ nữ tì người Pháp hầu cận mình, và kế hoạch trốn chạy được hai người vạch ra từ trước. Công nương mang theo tráp đựng bảo vật; một cánh cửa bí mật thông từ phòng ngủ ra đến cổng ngoài của cung điện, theo lời đồn, đã được mở sẵn cho bà; đồng thời một bức thư được mang đến, mạo danh cha dượng là Công tước, thông báo rằng xe ngựa cùng ngựa tráp đã được chuẩn bị sẵn sàng để đưa bà đến B——: vùng lãnh thổ nơi bà có thể liên lạc với gia đình và được an toàn.”

“Nữ tử bất hạnh, đặt trọn niềm tin vào người bảo hộ, quyết định lên đường. Lối đi uốn lượn xuyên qua những bức tường ở khu kiến trúc mới của cung điện và cuối cùng dẫn thẳng đến cái gọi là Tháp Cú Cũ nằm trên bức tường thành bên ngoài; ngọn tháp này sau đó đã bị san bằng, và hoàn toàn có lý do để làm thế.”

“Tại một khúc cua, ngọn nến trên tay mụ nữ tì bỗng tắt ngấm; và Công nương định thét lên vì sợ hãi nhưng bàn tay bà đã bị túm chặt và một giọng nói gằn lên: ‘Suỵt!’ Ngay khoảnh khắc tiếp theo, một gã bịt mặt (chính là Công tước) lao chồm tới, nhét khăn chặn ngang miệng bà, trói chặt tay chân lại và khiêng xốc một người đang ngất lịm vì khiếp sợ vào một căn phòng có vòm trần, nơi một kẻ khác đang chờ sẵn để trói bà vào chiếc ghế bành. Chính gã bịt mặt từng nhét khăn đã bước đến xé toang cổ áo bà và thốt lên: ‘Làm nhanh luôn lúc ả đang ngất đi là tốt nhất.’”

“Có lẽ làm thế lại hay; bởi vì dẫu cho bà có tỉnh lại sau cơn ngất, vị linh mục giải tội có mặt ở đó bước lên cố gắng chuẩn bị tâm lý cho bà đối diện với hành động kinh hoàng sắp sửa giáng xuống đời mình cùng cõi giới mà bà sắp bước vào, thì khi hoàn hồn, tất cả những gì bà làm chỉ là gào thét như một mụ điên, nguyền rủa Công tước là tên đồ tể kiêm bạo chúa, và gọi tên Magny, người tình Magny dấu yêu.”

“Nghe đến đây, Công tước thản nhiên cất lời: ‘Xin Chúa hãy thương xót linh hồn tội lỗi của ả!’ Ngài, vị linh mục giải tội và Geldern—những kẻ có mặt—đồng loạt quỳ sụp xuống đất; và khi Hoàng tử buông rơi chiếc khăn tay xuống, Weissenborn ngã quỵ xuống đất ngất lịm; trong khi MONSIEUR DE STRASBOURG, vươn tay túm chặt mái tóc dài phía sau, vung tay chém đứt lìa chiếc đầu đang gào thét của Olivia khỏi thân xác khốn khổ đầy tội lỗi. Xin Thượng đế hãy rủ lòng thương xót linh hồn bà!”

Đó chính là câu chuyện do Madame de Liliengarten thuật lại, và người đọc sẽ chẳng gặp chút khó khăn nào khi nhận ra phần liên quan trực tiếp đến tôi cùng người chú; những người sau sáu tuần bị giam lỏng đã được trả tự do, nhưng kèm theo sắc lệnh phải rời khỏi công quốc ngay lập tức: thậm chí có cả một đội kỵ binh hộ tống áp giải chúng tôi ra đến tận biên giới. Bất động sản nào chúng tôi sở hữu đều được phép bán tháo để quy đổi ra tiền mặt; nhưng toàn bộ số tiền nợ cờ bạc thì chẳng mòn nào được trả cho chúng tôi; và mọi hy vọng của tôi về Quận chúa Ida cứ thế chấm dứt hoàn toàn.

Khi Hoàng tử Victor chính thức lên ngôi—sự việc diễn ra sáu tháng sau khi cơn đột quỵ cướp đi sinh mạng vị quốc vương già thân phụ ngài—toàn bộ những lề thói tốt đẹp thuở trước xứ X——đều bị dẹp bỏ: cờ bạc bị cấm tiệt; vũ kịch và opera bị đá văng sang một bên; và những trung đoàn từng bị Công tước già đem bán được triệu hồi về nước: đi cùng với chúng là tên chuẩn úy nghèo kiết xác họ hàng của Quận chúa, và hắn đã cưới nàng. Tôi chẳng hay chúng có hạnh phúc hay không. Chỉ chắc chắn một điều rằng một người đàn bà bạc nhược như thế chẳng đáng được hưởng chút niềm vui cao sang nào.

Vị Công tước đương kim xứ X——bốn năm sau khi người vợ đầu qua đời cũng tái giá, còn Geldern, dù không còn giữ ghế Bộ trưởng Cảnh sát, vẫn cho xây dựng dinh thự nguy nga mà Madame de Liliengarten từng nhắc đến. Số phận của những kẻ đóng vai phụ trong thảm kịch lớn ấy ra sao, ai mà biết được? Chỉ duy nhất MONSIEUR DE STRASBOURG là được phục hồi chức vụ cũ. Còn lại những kẻ khác—tên Do Thái, mụ nữ tì, tên chỉ điểm giám sát Magny—tôi chẳng hay biết gì. Những công cụ sắc bén mà giới quyền quý dùng để mưu sự thường bị bẻ gãy ngay khi vừa dùng xong: và tôi cũng chưa từng nghe nói những kẻ chủ mưu lại mảy may bận tâm đến họ khi họ đã tàn tạ.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 16 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.