Khi Wimp mời Grodman sang ăn món bánh mận Giáng sinh tại King's Cross, Grodman chỉ ngạc nhiên đôi chút. Cả hai luôn tỏ ra vô cùng vồn vã mỗi khi gặp nhau, cốt để che đậy sự ghê tởm lẫn nhau trong lòng. Khi người ta thực sự quý mến nhau, họ chẳng bận tâm giấu giếm sự coi thường dành cho đối phương. Trong thư gửi cho Grodman, Wimp bày tỏ rằng hắn nghĩ việc trải qua ngày lễ Giáng sinh có bạn có bè vẫn hơn là lủi thủi một mình. Dường như có một định kiến chung là ai cũng thích những ấn phẩm đặc biệt dịp Giáng sinh, và Grodman đã nhượng bộ điều đó. Hơn nữa, hắn thầm nghĩ việc ghé thăm tổ ấm của Wimp chắc cũng thú vị chẳng kém gì một vở kịch câm hài. Hắn vô cùng hào hứng chờ đón trò vui sắp diễn ra, bởi hắn thừa biết Wimp chẳng đời nào mời hắn tới chỉ vì chút tinh thần "bình an và thiện chí" đơn thuần.
Bàn tiệc lễ hội hôm đó chỉ có thêm đúng một vị khách nữa. Đó là mẹ của mẹ vợ Wimp, một cụ bà đã bước vào tuổi thất thập cổ lai hy dịu dàng. Chỉ một số ít người kết hôn mới vớ được một bà cụ bề trên như vậy, nhưng Wimp cũng chẳng vì thế mà tự đắc quá mức. Cụ bà mắc chứng hoang tưởng, và một trong số đó là việc cụ nghĩ mình đã sống thọ tới một trăm tuổi. Cụ còn ăn diện sao cho phù hợp với cái tuổi ấy mới ghê chứ. Thật kỳ lạ là phụ nữ có thể bỏ ra bao công sức để che giấu tuổi thật của mình. Một hoang tưởng khác của cụ bà là Wimp lấy vợ chỉ để rước cụ vào gia phả này. Để không làm hỏng dụng ý đó của hắn, cụ luôn ban ơn cho hắn sự hiện diện của mình vào mọi dịp lễ tết. Wilfred Wimp — cậu bé từng ăn trộm mứt — tỏ ra rất hào hứng trong bữa tối Giáng sinh. Điểm trừ duy nhất cho niềm vui của cậu nhóc là những món ngọt ở đây chẳng cần phải ăn trộm cũng có sẵn. Vợ hắn chủ trì các đĩa thức ăn, trong thâm tâm thầm nghĩ Grodman mới tài giỏi làm sao so với chồng mình. Khi cô hầu bàn xinh đẹp lui ra khỏi phòng trong chốc lát, Grodman liền nhận xét rằng trông cô ta có vẻ rất tò mò. Nhận định này hoàn toàn trùng khớp với suy nghĩ của bà Wimp, dẫu cho ông chồng Wimp đời nào chịu nhìn ra điều gì bất ổn hay khả nghi ở cô gái, ngay cả khi tờ giấy "chứng nhận nhân thân" do người chủ cũ cấp cho cô ta còn dăm ba lỗi chính tả rành rành.
Đúng là con ranh con ấy đã vênh tai lên hóng chuyện khi cái tên Denzil Cantercot được nhắc đến. Grodman đã trông thấy, lặng lẽ quan sát cô ta, và tha hồ dắt mũi Wimp đi đến tận cùng sự ngốc nghếch. Tất nhiên, chính Wimp là kẻ khơi màu nhắc đến tên nhà thơ, và hắn khéo léo đến mức Grodman nhận ra ngay lập tức là hắn đang muốn dò la mình. Ý nghĩ việc kẻ thù địch sừng sỏ lại phải đến nhờ mình xác minh mối nghi ngờ nhắm vào tay tay sai cưng của hắn mới hài hước làm sao. Với Grodman, việc bằng chứng rành rành đang nằm ngay trong lòng bàn tay cô hầu gái nhà Wimp — rõ đến mức mà Wimp hoàn toàn mù tịt — cũng buồn cười không kém. Grodman thưởng thức bữa tối Giáng sinh vô cùng trọn vẹn, chắc mẩm rằng cuối cùng thì mình vẫn chưa phải tìm người thay thế. Về phần Wimp, hắn thầm khinh miệt cách Grodman cứ lượn lờ quanh cái tên Denzil mà mãi chẳng chạm tới được sự thật. Ấy vậy mà lại là kẻ kè kè bên cạnh hắn suốt đấy!
"Denzil là một thiên tài," Grodman nói. "Và vì thế, hắn thuộc diện Nhân vật Khả nghi. Hắn đã viết một bản Thơ sử thi và đọc nó cho tôi nghe. Nó ảm đạm từ đầu đến cuối. Ngay dòng thứ ba đã thấy có 'cái chết' rồi. Chắc anh biết là hắn đã nhuận bút cho cuốn sách của tôi chứ nhỉ." Vẻ ngây thơ của Grodman đạt đến cảnh giới hoàn hảo.
"Không. Anh làm tôi ngạc nhiên đấy," Wimp đáp. "Tôi chắc chắn là hắn chẳng sửa sang được mấy đâu. Nhìn bức thư của anh trên tờ 'Pell Mell' mà xem. Còn ai mong mỏi sự trau chuốt và tinh tế hơn thế nữa cơ chứ?"
"À, tôi đâu biết là anh lại dành cho tôi vinh dự đọc bài đó đấy."
"Ồ, có chứ; cả hai chúng tôi đều đọc," bà Wimp chen vào. "Tôi đã bảo anh Wimp rằng bài viết rất thông minh và thuyết phục. Sau đoạn trích từ bức thư gửi vị hôn thê tội nghiệp của chàng trai kia thì chẳng còn gì phải hoài nghi về việc đó là một vụ mười mươi nữa. Ông nhà tôi cũng bị thuyết phục bởi điều đó mà, phải không Edward?"
Edward húng hắng ho một tiếng đầy bứt rứt. Đó là một sự thật, và vì thế nó lại là một sự thiếu kín đáo. Grodman thế nào cũng sẽ đắc ý đến độ vênh mặt lên cho mà xem. Đúng khoảnh khắc ấy, Wimp chợt thấy Grodman thật khôn ngoan khi quyết định sống độc thân. Grodman nhận ra sự hài hước của tình huống này, miệng mỉm cười một nụ cười kỳ lạ mang nét mỉa mai ngầm.
"Vào ngày tôi ra đời," mẹ vợ của Wimp lên tiếng, "hơn một trăm năm trước, đã có một đứa trẻ bị sát hại." Wimp thầm ước nạn nhân lúc đó là cụ. Hắn đang nóng lòng muốn quay lại chuyện của Cantercot. "Chúng ta đừng bàn chuyện công việc vào ngày Giáng sinh nữa nhé," hắn nói, mỉm cười với Grodman. "Hơn nữa, án mạng chẳng phải là một đề tài phù hợp cho lắm."
"Không, đúng là không," Grodman nói. "Sao chúng ta lại lái sang chuyện đó nhỉ? Ồ, đúng rồi — Denzil Cantercot. Ha! ha! ha! Thật là buồn cười, bởi kể từ khi Denzil viết cuốn 'Những tên tội phạm tôi từng bắt', tâm trí hắn chẳng màng gì ngoài những vụ án mạng. Não trạng của một nhà thơ thật dễ bị chệch hướng."
Ánh mắt Wimp lóe lên vẻ phấn khích và sự khinh miệt dành cho sự mù quáng của Grodman. Trong ánh mắt Grodman lại ẩn hiện một sự giễu cợt đầy thích thú hướng về Wimp; còn trong mắt người ngoài thì sự vui thích ấy có vẻ như đang nhắm vào tay nhà thơ.
Sau khi đã đẩy sự hào hứng của đối thủ lên đến đỉnh điểm, Grodman liền xảo quyệt và bất ngờ chọc thủng tâm lý hắn.
"Thật may mắn cho Denzil làm sao!" hắn nói, vẫn giữ nguyên giọng điệu ngây thơ, khôi hài đậm chất Giáng sinh, "khi hắn có thể chứng minh ngoại phạm trong vụ án Constant này."
"Ngoại phạm ư!" Wimp hít một hơi kinh ngạc. "Thật á?"
“Ồ, phải chứ. Hắn ở cùng vợ hắn mà, anh biết đấy. Cô ấy là người làm thuê cho tôi, Jane. Cô ấy tình cờ nhắc đến chuyện hắn ở cùng mình.”
Jane chưa từng nói bất cứ điều gì đại loại thế. Sau cuộc trò chuyện lén nghe được, Grodman đã tự mình đi tìm hiểu mối quan hệ giữa hai kẻ làm thuê của hắn. Bằng cách tiện miệng gọi Denzil là "chồng cô", hắn đã khiến người phụ nữ tội nghiệp giật nảy mình đến mức không kịp chốim cãi mối quan hệ ấy. Chỉ vỏn vẹn một lần dùng hai từ đó, vậy mà hắn đã mãn nguyện. Còn về chứng ngoại phạm, hắn thậm chí còn chưa buồn gặng hỏi cô ta; thế nhưng việc coi sự tồn tại của nó là hiển nhiên sẽ khiến Wimp đảo lộn và bất an. Chỉ riêng điều đó thôi lúc này cũng đủ là một chiến thắng ngọt ngào đối với vị khách của Wimp.
"Bố ơi," Wilfred Wimp hỏi, "ngoại phạm là cái gì thế ạ? Một viên bi ve à?"
"Không, con trai ạ," Grodman đáp, "nó có nghĩa là đang ở một nơi nào đó khác trong lúc người ta đinh ninh là con đang ở chỗ này."
"À, là trốn học chứ gì," Wilfred ra điều hiểu biết; thầy giáo của cậu ta vẫn thường lôi cái vụ ngoại phạm này ra để phạt cậu. "Thế thì Denzil sắp bị treo cổ rồi."
Đó có phải là một lời tiên tri? Wimp đã đón nhận nó như thế; như một lời sấm truyền từ các vị thần sai khiến hắn hãy hoài nghi Grodman. Chân lý thường xuất hiện từ cửa miệng trẻ thơ; đôi khi ngay cả khi chúng chẳng đang học bài.
"Khi ta còn nằm trong nôi, cách đây cả thế kỷ," bà cụ thân sinh của mẹ vợ Wimp nói, "người ta bị treo cổ vì tội ăn trộm ngựa."
Họ bèn dập tắt ngay cơn lẩm cẩm của cụ bằng màn đốt cồn giật kẹo lòe loẹt.
Wimp bận tâm suy tính cách làm sao để tiếp cận tay sai đắc lực của Grodman.
Grodman bận tâm suy tính cách làm sao để tiếp cận cô hầu gái nhà Wimp.
Chẳng ai trong hai kẻ đón nhận nổi dù chỉ một thông điệp quen thuộc nào từ những tiếng chuông Giáng sinh.
Ngày hôm sau trời ẩm ướt và dở dang. Một làn mưa phùn mỏng lất phất buồn tẻ. Người ta có thể chịu đựng được kiểu thời tiết ấy vào một ngày nghỉ lễ ngân hàng mùa hè; người ta vốn dĩ đã quen trông đợi điều đó. Nhưng việc có một ngày nghỉ lễ ngân hàng tháng Mười Hai tồi tệ thì quả là quá sức chịu đựng. Lẽ ra phải có biện pháp nào đó để chấn chỉnh lại cuốn lịch của lão nhân viên khí tượng. Chỉ cần để lão ta biết ngày nghỉ lễ sắp tới, thể nào lão cũng viết thư xin công ty cấp thêm nước. Hôm nay lượng nước dự trữ của lão có vẻ cạn kiệt nên lão cứ rỉ rả nhỏ giọt; thỉnh thoảng cái nắng mùa đông lại ló dạng một cách yếu ớt, nhạt nhẽo, và dẫu cho những kẻ đi nghỉ mát hẳn vẫn thích tận hưởng ánh nắng nguyên chất hơn, họ vẫn túa ra đông như quân nguyên bất cứ khi nào lóe lên một tia hy vọng. Nhưng rồi cũng chỉ là trò trốn tìm với những giọt mưa; ô lại được giér lên, và các con đường biến thành những cánh đồng nấm di động.
Denzil Cantercot ngồi trong chiếc áo khoác da thú bên khung cửa sổ mở toang, ngắm nhìn phong cảnh như một bức tranh màu nước. Hắn nhút một điếu thuốc lá sau bữa ăn, và bàn về Cái Đẹp. Crowl đang ở cùng hắn. Họ ở phòng mặt tiền tầng một, tức phòng ngủ của Crowl, căn phòng nhìn thẳng ra đường Mile End Road nên sinh động hơn phòng khách vốn chỉ nhìn ra khoảng sân sau. Bà Crowl là một người cực đoan phản đối việc hút thuốc lá trong phòng ngủ hạng nhất; nhưng Peter nợ nhà thơ hoặc điếu thuốc của ông ta sự thoải mái nào đâu. Anh cảm thấy giữa khói thuốc và thi ca có một điểm chung nào đó, vượt lên trên cả việc cả hai đều là những niềm đam mê vô bổ. Hơn thế nữa, bà Crowl đang hậm hực dưới nhà bếp. Bà đã lên kế hoạch cho một chuyến dã ngoạic tới công viên Victoria Park cùng Peter và lũ trẻ. Bà từng mơ về Cung điện Thủy tinh, nhưng Già Noel lại chẳng nhét món quà nào vào những chiếc giày của bác thợ giày cả. Giờ đây bà chẳng dám mạo hiểm làm hỏng chiếc lông vũ trên mũ của mình. Chín đứa nhóc quỷ sứ liền biểu lộ sự thất vọng bằng cách tát tai nhau liên hồi trên cầu thang. Peter cảm thấy bà Crowl đang ngầm quy kết anh có liên quan đến trận mưa dưa bở này, và anh đâm ra phiền muộn. Chẳng phải việc anh vừa bị tước đoạt mất niềm vui chỉ ra cho đại đa số những kẻ mê tín thấy những điểm mâu thuẫn lẫn nhau giữa sách Lê-vi và Sách Diễm ca đã là quá đủ rồi sao? Đâu phải lúc nào Crowl cũng có thể đếm xỉa tới một thính giả như vậy.
"Và anh vẫn gọi Tự nhiên là đẹp đấy phỏng?" anh hỏi Denzil, chỉ tay ra bầu trời rách rưới và những mái hiên đang rỏ nước. "Đúng là một con bù nhìn già xấu xí!"
"Hôm nay trông ả có vẻ xấu xí thật," Denzil thừa nhận. "Nhưng Xấu xí là gì nếu không phải là một dạng cao cấp hơn của Cái Đẹp? Anh phải nhìn sâu hơn vào nó mới thấy được; tầm nhìn nhường ấy là món quà vô giá chỉ dành cho số ít. Với tôi, sự hoang phế nhợt nhạt của cơn mưa ngập tràn tiếng thở dài này đáng yêu chẳng kém gì những tàn tích thành phố bị sóng biển vùi dập."
"Ừ, nhưng anh thì chắc chắn sẽ chẳng thèm bước ra ngoài trời thế này đâu," Peter Crowl nói. Vừa lúc anh cất lời, cơn mưa phùn bất chợt nặng hạt thành một trận cuồng phong.
"Chúng ta đâu phải lúc nào cũng hôn người phụ nữ mình yêu."
"Cứ nói thay cho cái thân anh đi, Denzil ạ. Tôi chỉ là một gã dân đen bình thường, và tôi muốn biết liệu Tự nhiên có phải là một niềm đam mê vô bổ hay không. Ơ kìa, Mortlake đang đi kìa! Chúa ơi, dầm mình dưới này một phút thôi là ướt sũng đến xương tủy chứ chẳng chơi."
Nhà lãnh đạo lao động đang lê bước với cái đầu cúi gằm. Hắn có vẻ chẳng bận tâm đến trận mưa rào. Phải mất vài giây hắn mới nghe thấy lời mời gọi vào trú mưa của Crowl. Và khi nghe thấy rồi, hắn liền lắc đầu.
"Tôi biết mình chẳng thể mời anh vào một phòng khách có mấy bà nữ công tước ngồi vắt vẻo được đâu," Peter bực bội nói.
Tom vặn tay nắm cửa hàng rồi bước vào. Trên đời này chẳng có gì khiến hắn bực bội hơn là sự hoài nghi rằng hắn kiêu kỳ và muốn cắt đứt quan hệ với những người bạn cũ. Hắn lách qua đám chín đứa trẻ đang bám chặt lấy đôi chân ướt sũng của mình, cuối cùng đành tung ra một nắm tiền xu để chúng tranh giành nhau mà tản ra. Peter đón hắn trên cầu thang, nắm chặt tay hắn đầy trìu mến và ngưỡng mộ, rồi dẫn hắn vào phòng ngủ của bà Crowl.
"Đừng để bụng những gì tôi nói nhé, Tom. Tôi chỉ là một gã dân đen, và cái lưỡi của tôi cứ thích phun ra những gì bộc phát trong đầu! Nhưng nó chẳng xuất phát từ tâm can đâu, Tom ạ, chẳng xuất phát từ tâm can đâu," Peter vừa nói, vừa chơi chữ nhạt nhẽo và để một nụ cười vô hồn thoáng hiện trên nét mặt xám xịt của mình. "Chắc anh biết anh Cantercot chứ nhỉ? Nhà thơ ấy."
"Ồ, biết chứ; dạo này thế nào rồi, Tom? Dạo gần đây có xem tờ 'New Pork Herald' không? Mấy cái thời kỳ cũ đó cũng khá đấy chứ, hử?"
"Không," Tom nói, "tôi ước gì mình được quay lại thời gian đó."
"Nói nhảm, nói nhảm," Peter lo lắng lên tiếng. "Hãy nhìn những điều tốt đẹp mà anh đang làm cho giai cấp công nhân kìa. Hãy nhìn cách anh quét sạch những niềm mê muội ấy đi. À, được ban ơn phước quả là một điều tuyệt vời, Tom ạ. Ý nghĩ anh lại đem phung phí bản thân trong một phòng sắp chữ ấy á! Lao động chân tay chỉ hợp với những gã dân đen như tôi, chẳng có tài cán gì ngoài chút ít óc phán đoán để nhìn thấu bản chất của vạn vật — để hiểu rằng chúng ta chẳng có linh hồn hay sự bất tử gì sảng khoái đâu — và quá ích kỷ chẳng thèm lo cho sự thoải mái của ai ngoài bản thân mình, mẹ tôi và lũ trẻ. Nhưng những người như anh và Cantercot — thật không phải chút nào khi cứ phải cắm cổ vào những thứ vật chất thấp kém. Không phải là tôi cho rằng tôn giáo của Cantercot có chút giá trị nào với quần chúng nhé. Cái Đẹp thì rất ổn đối với những kẻ chẳng có gì khác để bận tâm, nhưng hãy cho tôi Cái Thật đi. Anh mới là người đáng để tôi rót tiền vào, Mortlake ạ. Không dính dáng gì đến quỹ đoàn đâu nhé, Tom, dẫu cho tôi đóng góp vào đó chẳng đáng là bao, Chúa mới biết rõ; dẫu cho một nơi có thể biết được điều gì, chỉ có Chúa mới thấu hiểu. Anh hãy mang lại cho chúng tôi Sự Hữu Ích đi, Tom; đó mới là thứ thế giới này khao khát hơn là Cái Đẹp."
"Socrates từng nói rằng Cái Hữu Ích chính là Cái Đẹp," Denzil lên tiếng.
"Có thể là thế," Peter đáp, "nhưng Cái Đẹp thì chẳng hề hữu ích."
"Nói nhảm!" Denzil gạt đi. "Thế còn Jessie thì sao — ý tôi là cô Dymond ấy? Đó mới là sự kết hợp hoàn hảo dành cho anh. Cô ấy lúc nào cũng khiến tôi nhớ đến Grace Darling. Dạo này cô ấy thế nào rồi, Tom?"
"Cô ấy chết rồi!" Tom cụt ngủn đáp.
“Cái gì?” Denzil tái mặt đi như một hồn ma Giáng sinh.
"Có trên báo ấy," Tom nói; "toàn bộ câu chuyện về cô ấy và chiếc thuyền cứu sinh."
"À, ý anh là Grace Darling," Denzil nói, thở phào nhẹ nhõm trông thấy. "Ý tôi là cô Dymond cơ."
"Anh chẳng cần phải tỏ ra quá mức quan tâm đến cô ấy đâu," Tom cáu kỉnh đáp. "Cô ta chẳng biết trân trọng nó đâu. Ồ, tạnh mưa rồi kìa. Tôi phải đi đây."
"Không, ở lại thêm chút nữa đi, Tom," Peter nài nỉ. "Tôi đọc thấy rất nhiều bài viết về anh trên báo, nhưng giờ thì hiếm khi được gặp lại cái bản mặt thân thương ngày nào của anh quá. Tôi chẳng có thời gian để đến nghe anh diễn thuyết. Nhưng quả thực tôi phải tự thưởng cho mình một chuyến mới được. Buổi biểu diễn lớn tiếp theo của anh là khi nào thế?"
"Ồ, tôi vẫn luôn diễn thuyết suốt đấy chứ," Tom mỉm cười nhè nhẹ đáp. "Nhưng buổi đại diễn tiếp theo của tôi sẽ diễn ra vào ngày hai mươi mốt tháng Giêng, khi bức chân dung của cố ông Constant được khánh thành tại Câu lạc bộ Bow Break o' Day. Họ đã gửi thư mời Gladstone và những yếu nhân khác đến tham dự. Tôi thực lòng hy vọng cụ ông sẽ nhận lời. Một buổi tụ họp phi chính trị thế này là cơ hội duy nhất để cả hai chúng tôi cùng lên tiếng, và tôi chưa từng đứng chung sân khấu với Gladstone bao giờ."
Hắn quên bẵng đi tâm trạng chán nản và cáu bẳn trước viễn cảnh đó, và cất lời với vẻ hào hứng hơn hẳn.
"Không, tôi chỉ mong là đừng, Tom ạ," Peter nói. "Với những quan điểm lập dị của ông ta về việc Kinh Thánh là một Hòn đá tảng, và Quân chủ mới là chân lý, ông ta quả là một kẻ lãnh đạo phái Cấp tiến nguy hiểm nhất. Ông ta chẳng bao giờ chịu bổ rìu vào gốc rễ của bất cứ thứ gì — ngoại trừ những cây sồi."
"Ông Cantycot ạ!" Giọng bà Crowl cất lên cắt ngang màn chỉ trích. "Có một vị khách muốn gặp cậu." Sự kinh ngạc mà bà Crowl dồn vào từ "khách" nghe thật buồn cười. Việc được trút hết bầu tâm sự mang lại cho bà niềm vui chẳng kém gì tiền thuê nhà cả tuần. Cặp đôi đang tranh luận đã rời khỏi khung cửa sổ từ lúc Tom bước vào, và chẳng hề chú ý đến sự xuất hiện chớp nhoáng của một vị khách khác — kẻ đã dành trọn thời gian một cách hữu ích để trò chuyện với bà Crowl trước khi đòi gặp đối tượng chính mà hắn nhắm tới.
"Mời người ta lên đi nếu đó là bạn của cậu, Cantercot," Peter nói. Đó chính là Wimp. Denzil còn đang hoài nghi về tình bạn này, nhưng hắn thà chọn cách tiếp nhận Wimp ở mức độ loãng còn hơn. "Mortlake đang ở trên lầu này," hắn nói. "Anh có muốn lên gặp anh ấy không?"
Wimp vốn định có một cuộc trò chuyện tay đôi, nhưng hắn chẳng phản đối gì, thế là hắn cũng lách qua đám chín đứa trẻ để mò vào phòng ngủ của bà Crowl. Quả là một bộ tứ kỳ quặc. Wimp khó lòng ngờ lại tìm thấy ai đó ở ngôi nhà này vào ngày Lễ Tặng Quà, nhưng hắn chẳng muốn phí hoài một ngày trời. Chẳng phải Grodman cũng đang bám sát gót đấy thôi? Thật may làm sao khi Denzil đã chủ động mở lời trước, nhờ thế hắn có thể tiếp cận nhà thơ mà chẳng dấy lên bất kỳ mối nghi ngờ nào.
Mortlake cau mày khi nhìn thấy tên thám tử. Hắn vốn có ác cảm với cảnh sát — theo nguyên tắc. Nhưng Crowl thì chẳng mờm tịt gì về thân thế vị khách, ngay cả khi được nghe tên hắn. Anh tỏ ra khá hào hứng khi được gặp một trong những người bạn sang trọng của Denzil, và nồng nhiệt chào đón hắn. Chắc hẳn hắn là một biên tập viên nổi tiếng nào đó, thảo nào cái tên ấy cứ gợi lên trong đầu anh những ký ức mơ hồ. Anh bèn gọi đứa con trai lớn nhất chạy đi mua bia (con người ta ai chẳng có những sở thích kỳ quặc), và không chút dè dặt mà gọi với xuống "Mẹ nó" đòi mấy chiếc cốc. "Mẹ nó" lẩm bẩm vào ban đêm (cũng tại căn phòng đó) rằng số tiền mua bia ấy đủ để đóng học phí cả tuần cho một nửa lũ trẻ trong nhà rồi.
"Chúng tôi đang bàn về bức chân dung của cố ông Constant đấy, thưa ông Wimp," Crowl hồn nhiên nói; "họ chuẩn bị khánh thành nó, Mortlake bảo tôi thế, vào ngày 21 tháng tới tại Câu lạc bộ Bow Break o' Day."
"À," Wimp nói, khấp khởi mừng thầm vì đỡ phải công phu lái câu chuyện; "một vụ án đầy bí ẩn đấy chứ, anh Crowl."
"Không; thế mới là phải lẽ," Peter nói. "Phải có một đài tưởng niệm nào đó cho người đàn ông ấy tại khu vực mà ông đã làm việc và ra đi, tội nghiệp anh ấy." Bác thợ giày đưa tay quẹt giọt nước mắt.
"Đúng vậy, thế mới đúng chứ," Mortlake hùa theo, có phần nôn nóng. "Ông ấy là một con người cao quý, một nhà từ thiện chân chính. Người cộng sự duy nhất hoàn toàn vị tha mà tôi từng gặp."
"Đúng là như thế," Peter đồng tình; "và lòng vị tha quả là một thứ của hiếm. Tội nghiệp ông ấy, tội nghiệp ông ấy. Ông ấy cũng từng ra sức rao giảng Sự Hữu Ích cơ mà. Tôi chưa từng gặp ai giống ông ấy cả. Ước gì có một Thiên đàng để ông ấy về!" Hắn xì mũi một cách bạo lực bằng chiếc khăn tay màu đỏ.
"Chà, ông ấy đang ở đó rồi, nếu thực sự có nơi ấy," Tom nói.
"Tôi hy vọng là vậy," Wimp tha thiết bồi thêm; "nhưng tôi thì chẳng muốn đến đó theo cái cách mà ông ấy đã đi đâu."
"Anh là người cuối cùng gặp ông ấy mà, Tom, phải không?" Denzil hỏi.
"Ồ, không," Tom nhanh chóng đáp lời. "Anh nhớ là ông ấy ra về sau tôi cơ mà; ít nhất thì bà Drabdump cũng đã khai thế tại phiên tòa điều tra."
"Cuộc trò chuyện cuối cùng mà ông ấy có với anh ấy, Tom," Denzil nói. "Ông ấy có nói điều gì với anh để khiến anh cho rằng—"
"Không, làm gì có chuyện đó!" Mortlake bực bội cắt ngang.
"Anh có thực sự nghĩ rằng ông ấy bị sát hại không, Tom?" Denzil hỏi.
"Ý kiến của ông Wimp về vấn đề đó có giá trị hơn của tôi," Tom cáu kỉnh đáp. "Biết đâu lại là tự sát thì sao. Con người ta thường chán ngấy cuộc đời — đặc biệt là khi họ cảm thấy tẻ nhạt," hắn nói ẩn ý.
"Ừm, nhưng anh lại là người cuối cùng được biết là ở bên ông ấy cơ mà," Denzil chì chiết.
Crowl cười lớn. "Bắt thóp được anh rồi nhé, Tom."
Nhưng họ chẳng giữ chân Tom được lâu hơn thế, bởi hắn đã bỏ đi với bộ mặt còn khó đăm đăm hơn lúc mới đến. Wimp cũng rời đi ngay sau đó, bỏ mặc Crowl và Denzil chìm đắm trong cuộc tranh luận không hồi kết về Cái Hữu Ích và Cái Đẹp.
Wimp đi về hướng Tây. Hắn có khá nhiều mũi giáp công trong tay, và cuối cùng hắn thấy mình đã đặt chân đến Nghĩa trang Kensal Green. Đã đến đó rồi, hắn liền rảo bước dọc theo những lối đi giữa chốn ngàn thu để tìm đến một ngôi mộ nhằm ghi chép lại chính xác ngày mất. Đó là một ngày mà cảnh vật cõi âm trông có vẻ đáng khao khát làm sao. Bầu trời âm u, ngập ngụa, những hàng cây rỏ nước trơ trụi lá, lớp đất ẩm ướt xốp mềm, thảm cỏ bốc mùi — tất cả hòa quyện lại khiến người ta chỉ ao ước được nằm xuống một nấm mồ ấm áp, thoải mái, tránh xa sự chán chường nặng nề của cõi đời. Bất chợt, ánh mắt sắc sảo của tên thám tử bắt gặp một bóng hình khiến tim hắn đập rộn lên vì phấn khích. Đó là một người phụ nữ khoác chiếc khăn choàng xám và đội chiếc mũ nâu, đang đứng thẫn thờ trước một ngôi mộ có hàng rào sắt bao quanh. Cô ta không hề cầm ô. Những hạt mưa rả rích buồn bã quất lên người cô, nhưng chẳng để lại dấu vết gì trên bộ trang phục đã sũng nước. Wimp rón rén bước lại từ phía sau, nhưng cô ta chẳng mảy may chú ý đến hắn. Đôi mắt cô đăm đăm nhìn xuống ngôi mộ, nơi dường như đang thu hút ánh nhìn của cô bằng một thứ ma lực kỳ lạ đến rợn ngợp. Ánh mắt hắn hướng theo tầm nhìn của cô. Trên tấm bia đá giản dị khắc dòng chữ: "Arthur Constant."
Wimp bất ngờ vỗ nhẹ vào vai cô ta.
Bà Drabdump tái xanh mặt cắt. Bà quay phắt lại, trân trân nhìn Wimp với vẻ hoang mang chẳng tài nào nhận ra.
"Chắc hẳn bà vẫn nhớ tôi chứ," hắn lên tiếng. "Tôi đã ghé qua nhà bà một hai lần để hỏi về mớ giấy tờ của người đàn ông tội nghiệp đó." Ánh mắt hắn hướng về phía ngôi mộ.
"Ôi chao! Giờ thì tôi nhớ ra ngài rồi đấy," bà Drabdump thốt lên.
"Bà không vào che chung ô với tôi à? Người bà ướt sũng đến xương rồi kìa."
"Không sao đâu ngài ơi. Tôi chẳng sao đâu mà. Tôi bị thấp khớp suốt hai mươi năm nay rồi cơ."
Bà Drabdump ngần ngại không dám đón nhận sự ân cần của Wimp, có lẽ không hẳn vì hắn là đàn ông, mà vì hắn là một quý ôg. Bà Drabdump thích nhìn những kẻ bề trên giữ đúng vị trí của họ, chứ không muốn vạt áo mình bị vấy bẩn do tiếp xúc với tầng lớp hạ đẳng. "Trời cứ ẩm ương thế này thì mưa thấm tận năm mới cho xem," bà ta ngao ngán tuyên bố. "Người ta vẫn bảo đầu xuôi thì đuôi mới lọt, mà khởi đầu tồi tệ thế này thì cái kết còn tồi tệ hơn gấp bội." Bà Drabdump chính là một trong những kẻ khiến người ta có cảm giác họ chẳng khác nào những chiếc phong vũ biểu vừa mới lọt lòng.
"Nhưng sao bà lại có mặt ở cái chốn thê lương này, cách xa nhà đến vậy?" tên thám tử gặng hỏi.
"Hôm nay là Ngày nghỉ lễ ngân hàng mà," bà Drabdump nhắc nhở hắn với giọng điệu ngạc nhiên tột độ. "Tôi vẫn luôn thực hiện một chuyến dã ngoại vào ngày nghỉ lễ ngân hàng cơ mà."