João Magalhães, giờ đây râu ria xồm xoàm và đôi ủng bê bết bùn, vừa ở rừng Sequeiro Grande về; y cảm thấy trong lòng rộn lên những cảm giác linh tinh xung đột nhau. Y định về ở đồn điền Badaró một tuần và đã ở lại đó mười lăm ngày, kéo dài thời gian lưu trú quá mức cần thiết. Y đã gần sử dụng được những khí cụ của người trắc địa, nào kính vĩ nghi, nào dây xích, trắc giác kế và máy ghi dấu, là những khí cụ y chưa hề nhìn thấy bao giờ trong suốt cả cuộc đời con bạc nhà nghề của mình. Chính việc đạc điền phần lớn là do Juca Badaró làm; có thể nói y chỉ việc xác nhận những kết quả của họ bằng cách nguệch ngoạc vài con tính về những hình vuông và hình tam giác. Họ đã sống mấy ngày ở trong rừng, bọn da đen thì khiêng dụng cụ, Juca Badaró thì tỏ ra rất am hiểu đất đai vùng này.

- Đại úy này, - hắn nói, - tôi cam đoan là trên khắp thế giới, đại úy sẽ không tìm đâu thấy chỗ đất nào tốt hơn đất ở đây để trồng ca cao.

João cúi xuống và bốc một nắm đất ẩm.

- Đúng, đất thượng hảo hạng, đúng vậy, thêm một tí phân bón nữa, nó sẽ là thứ đất tốt nhất.

- Không cần phân bón, - Juca nói, - đây là đất hoang, đại úy ạ, màu mỡ không đâu bằng; rừng cây ở đây sẽ sai quả hơn tất cả các rừng khác trước đây.

João Magalhães lại tiếp tục gật đầu tán thành, y không muốn đi sâu vào vấn đề quá mức cần thiết, sợ lòi cái dốt của mình. Cứ thế họ đi sâu vào cánh rừng khổng lồ, Juca thì ca ngợi đất, chỗ mà cây cối chung quanh họ mọc ở trạng thái hoang dại.

Nhưng điều làm cho viên đại úy quan tâm hơn cái chất đất tốt, đó là cô thiếu nữ có mái tóc nâu óng ánh, Don’Ana Badaró. Y đã nghe nói tới cô ở Ilhéus, y biết rằng Don’Ana đã hạ lệnh cho Teodoro đốt cháy phòng giấy của Venâncio. Ngoài thành phố, người ta nhắc tới cô ta như một thiếu nữ kỳ lạ, không thích ngồi lê mách lẻo và dự những buổi lễ ở nhà thờ (mặc dầu có một người mẹ rất mộ đạo); cô ta cũng không ưa những buổi khiêu vũ hay những gã si tình. Rất ít người nhớ là đã trông thấy cô ta nhảy và không ai có thể kể ra được tên tuổi của một chàng nào mê say theo đuổi cô. Cô ta thích cưỡi ngựa hơn nhiều, thích đi săn hoặc đi thăm dò những bí mật của đồn điền hay của nơi thôn dã. Olga thường hay nói với hàng xóm rằng Don’Ana rất dửng dưng với những chiếc áo dài Sinhô mua cho cô ta ở Bahia hay ở Rio de Janeiro, những bộ quần áo sang trọng, sáng tác của những nhà vẽ kiểu quần áo nổi tiếng. Cô ta chẳng buồn nghĩ đến những chiếc áo đó, mà thích chăm nom những chú ngựa mới đẻ hơn; cô ta biết tên của tất cả súc vật có trong nhà, kể cả tên những con lừa trong đàn. Cô ta chịu trách nhiệm giữ sổ sách, và Sinhô mỗi khi cần biết rõ tình hình ra sao, đều phải gọi đến cô ta. Juca vẫn nói rằng: “Don’Ana đáng lẽ sinh ra là con trai mới phải.”

João Magalhães không đồng ý về cái điểm cuối cùng này. Có lẽ đôi mắt cô ta - chúng khiến y nhớ đến những con mắt khác y đã từng tôn thờ - đã thu hút y từ đầu. Y vừa cố gắng dùng những điệu bộ và lời lẽ thật lịch sự với cô ta, vừa đắm đuối ngắm đôi mắt mê hồn kia, đôi mắt đột nhiên bừng lên một ánh sáng mãnh liệt như một cặp mắt khác ngày xưa đã biểu lộ biết bao khinh bỉ đối với y. Về sau, cùng với ngày tháng trôi qua và khi đã hiểu Don’Ana thêm, y đã quên dần đôi mắt của cô thiếu nữ y đã bỏ lại ở Rio de Janeiro.

Trong nhà Badaró, đề tài nói chuyện duy nhất là khu rừng Sequeiro Grande và những kế hoạch của Horácio cùng bạn bè lão. Người ta tìm cách đoán thử, đặt giả thuyết, cân nhắc mọi khả năng. Horácio sẽ làm gì khi lão biết rằng anh em nhà Badaró đang đo đạc khu rừng, sắp đi đăng ký và giành lấy một chứng thư ưu tiên? Juca không nghi ngờ gì về vấn đề này cả. Horácio sẽ tìm cách vào rừng ngay lập tức, đồng thời gửi một lá đơn lên tòa án Ilhéus đòi quyền sở hữu về khu đất, căn cứ vào bản đồ đã đăng ký ở phòng giấy của Venâncio. Tuy nhiên, Sinhô không tin như vậy. Lão đưa ý kiến rằng, do chỗ Horácio không được chính phủ ủng hộ, vì hắn ở phe đối lập, trước hết hắn sẽ cố gắng hợp thức hóa tình hình bằng một hình thức tiếm đoạt nào đó trước khi dùng đến vũ lực.

Juca kể lại những tin tức cuối cùng ở Ilhéus: Dư luận thành phố đang dị nghị về Ester và Virgílio. Sinhô không muốn tin là thế.

- Đó chỉ là chuyện nhảm nhí của những kẻ ăn không ngồi rồi!

- Nhưng, anh Sinhô ạ, nó đã bỏ cả con bé đang ăn ở với nó. Thế thì anh bảo sao? Đó là việc có thật, tôi có đủ lý do để tin được.

Hắn đưa mắt nhìn João và cười khi nghĩ đến Margot.

Viên đại úy tham gia vào mọi câu chuyện và mọi cuộc bàn bạc đó như thể y cũng là người nhà Badaró, như Teodoro das Baraúnas đã làm vào cái buổi tối hắn ta nghỉ lại ở nhà họ. Y cảm thấy có một mối liên hệ họ hàng, và mỗi khi Don’Ana nhìn về phía y và kính cẩn hỏi: “Ý kiến đại úy thế nào ạ?”, y không tiếc lời chửi rủa Horácio và đồng đảng của lão. Thậm chí, một hôm đôi mắt kia có vẻ quan tâm và dịu dàng hơn thường lệ, y đã đi đến chỗ xin hiến cho anh em Badaró “kiến thức khoa học quân sự của mình, với tư cách là một đại úy đã từng tham gia tám cuộc cách mạng”. Y sẵn sàng tuân theo mệnh lệnh của họ. Nếu như phải chiến đấu, họ có thể tin vào y. Y sẵn sàng làm mọi việc, cho dù có xảy ra chuyện gì. Nói đến đây, y mỉm cười với Don’Ana, và cô ta bỗng trở nên rụt rè và đỏ mặt lên, bỏ chạy vào trong nhà, trong khi Sinhô Badaró cảm ơn viên đại úy về nhã ý của y. Sinhô tỏ lòng biết ơn, nhưng hi vọng rằng sự giúp đỡ của viên đại úy sẽ không cần thiết, rằng mọi việc sẽ có thể giải quyết êm thấm, không phải đổ máu. Thật ra vẫn cần phải sẵn sàng trước mọi bất trắc có thể xảy ra, lão nói, nhưng vẫn nên hi vọng rằng Horácio sẽ bỏ ý định tranh chấp với lão về quyền sở hữu khu rừng. Còn như từ bỏ lập trường của lão thì không thể được; lão là chủ gia đình và phải chịu mọi trách nhiệm; bởi lẽ, lão đã có lời cam kết với bạn bè, với những người đã hy sinh vì lão như Teodoro das Baraúnas.

Nếu Horácio muốn làm già, thì lão đây, Sinhô, lão cũng sẽ làm như vậy. Nhưng lão vẫn còn hi vọng. Juca nhún vai, hắn hoàn toàn tin chắc là Horácio sẽ tìm cách đi vào khu rừng bằng vũ lực và rất nhiều máu sẽ phải đổ trước khi nhà Badaró có thể yên ổn trồng ca cao trên khu đất mới. Câu cuối cùng này như báo hiệu cho đại úy João phải đáp lại một lần nữa bằng cách tự nguyện được giúp đỡ.

- Tôi xin làm mọi việc sức tôi có thể làm được; tôi không ưa khoe khoang sự can trường của tôi, nhưng tôi đã quen với những cái trò ẩu đả nho nhỏ này.

Ngày hôm ấy, mãi cho đến giờ đọc Kinh Thánh, y không gặp lại Don’Ana. Khi cô bước vào phòng, Juca đón chào cô bằng một tiếng cười và hắn chỉ vào cô cháu:

- Có chuyện gì xảy ra với chúng ta thế này? Đã đến ngày tận thế rồi sao?

Sinhô cũng nhìn con gái. Don’Ana làm vẻ mặt quan trọng và nghiêm nghị. Được Raimunda giúp, cô ta cố trau chuốt một kiểu tóc như của Ester trong một ngày lễ ở Ilhéus, ấy thế là mọi người bèn chế nhạo cô ả. Cô còn vận một cái áo dài mặc buổi tối, thành thử nom đến là kỳ khôi trong phòng khách nhỏ của nhà lớn.

Juca vẫn cười hoài, còn Sinhô thì không hiểu đã có chuyện gì xảy đến với con gái. Chỉ có riêng João Magalhães là vui sướng. Dù thấy khá rõ sự tình thật lố bịch, khi nhìn thấy Don’Ana ăn vận như để đi khiêu vũ, y vẫn giữ vẻ nghiêm trang và gửi về phía người thiếu nữ một cái nhìn trìu mến. Nhưng cô ả không nhìn ai cả. Cô chỉ thấy có một điều: họ đang chế giễu mình. Tuy nhiên, cuối cùng khi ngước mắt lên và bắt gặp cái nhìn âu yếm của viên đại úy, cô thấy có đủ can đảm để đáp lại Juca:

- Có gì mà chú phải cười? Chú tưởng chỉ có vợ chú là người duy nhất biết mặc đẹp và chải tóc đẹp thôi à?

- Con gái cha, - Sinhô nói bằng một giọng khiển trách, - sao con lại nói thế? - Lão ngạc nhiên về thái độ gay gắt của con gái hơn là về trang phục.

- Cái áo dài này là của con. Chính cha đã cho con. Con thích mặc nó lúc nào thì con mặc, và không ai có quyền chế giễu con cả.

- Nom cháu có vẻ như một cô gái mặc đồ mẫu chiêu hàng vậy, - Juca nói đùa.

João Magalhães lúc đó bèn quyết định can thiệp:

- Cái áo thật lịch sự hết chỗ nói. - Y nói - Cô giống như một carioca* vậy; các thiếu nữ ở Rio de Janeiro đều ăn mặc đúng như thế. Ông muốn nói đùa đấy thôi.

Juca nhìn viên đại úy. Cử chỉ đầu tiên của hắn là định kiếm cách gây sự với gã đại úy. Nó muốn cho mình một bài học về cách cư xử có lễ độ chăng? Rồi hắn lại nghĩ, với cương vị là khách, viên đại úy cần phải tỏ ra lịch sự với cô gái.

- Vấn đề sở thích và màu sắc… - Hắn vừa nói vừa nhún vai.

Sinhô Badaró chấm dứt cuộc tranh cãi:

- Đọc đi, con.

Nhưng cô đã bỏ chạy để mọi người khỏi nhìn thấy những giọt nước mắt của mình.

Cô mặc sức nức nở trong tay Raimunda và tối hôm ấy, chính João Magalhães, mải mê theo đuổi ý nghĩ riêng của mình, là người đọc cho Sinhô Badaró nghe những đoạn Kinh Thánh, còn Sinhô thì liếc mắt nhìn y dò xét.

Ngày hôm sau, khi viên đại úy vừa dậy xong, đi ra ngoài chơi mát buổi sáng, y gặp Don’Ana ở chuồng bò đang giúp người nhà vắt sữa. Y đến nói chuyện với cô; cô ta ngừng tay vắt sữa một lát và ngước nhìn lên.

- Tối hôm qua, tôi đâm ra lố bịch, - cô nói. - Thưa ông, chắc ông đã nghĩ đủ mọi thứ chuyện về tôi. Khi một đứa con gái quê mùa muốn trở thành một cô gái tỉnh thành thì sự thể xảy ra là như vậy đó.

Cô cười, để lộ hàm răng rất đẹp.

Viên đại úy ngồi lên hàng rào.

- Tối qua cô rất đẹp! - Y nói. - Nếu như tối qua là một buổi khiêu vũ ở Rio de Janeiro thì cô đã là người phụ nữ xinh đẹp nhất trong đó, tôi cam đoan với cô thế.

Cô nhìn y chằm chằm.

- Thế ông có thích tôi mặc quần áo thường ngày hơn không?

- Thành thật là có, - và viên đại úy nói thật. - Tôi rất thích cô như lúc này, đối với tôi thế là đẹp lắm rồi.

Don’Ana đứng dậy, xách thùng sữa lên.

- Ông thành thực đấy, thưa ông. Tôi ưa người nào nói thật.

Và cái nhìn về phía y chính là lối tỏ tình của cô ả.

Raimunda vừa cười vừa chạy đến chỗ họ - một tiếng cười khe khẽ đồng tình. Ả cầm lấy những thùng sữa ở tay cô chủ và cả hai cùng bước đi.

- Có vẻ là, - João Magalhães khẽ nói với những con bò ở sân kho thóc, - có vẻ là mình sắp lấy vợ đấy.

Và y nhìn bao quát tòa nhà lớn, bãi cỏ chung quanh và những rừng ca cao ở phía xa với cái nhìn của một vị chủ nhân. Rồi y nhớ tới Juca, Sinhô cùng những jagunco ở đồn điền, và y rùng mình.

Ngày hôm đó nhộn nhịp, túi bụi hơn thường lệ. Mỗi buổi sáng, một số thợ đi nhặt ca cao ở trong rừng, một số khác đạp ca cao ở trong hố hay đạp ca cao khô trong máng; và vừa làm việc, họ vừa hát bài ca buồn tủi của họ.

Đời người da đen biết bao cực nhọc

Phải, cực nhọc hơn mọi cuộc đời.

Gió cuốn đi những lời than van, rền rĩ ấy của những con người, từ sáng đến chiều, dưới ánh mặt trời chói chang, phải nai lưng làm trong các đồn điền.

Ôi! Đêm nay tôi muốn chết

Ở một nơi hẻo lánh xa xôi.

Tà áo em quất vào tôi

Tôi muốn chết vì khuôn mặt em hiền dịu.

Đám thợ vừa làm vừa hát những bài hát thê lương của họ: những khúc hát về kiếp nô lệ và tình yêu bị hắt hủi.

Nhưng cũng có một hạng dân cư khác ở trong đồn điền.

Bằng vào giọng nói cộc cằn, vẻ bề ngoài, cách nói năng, quần áo thì họ giống như công nhân; nhưng những người giờ đây hàng ngày đến ở chật các túp lều, ngủ trong nhà kho hay nằm dài trên hiên nhà lớn, đều là bọn jagunco do Juca tập hợp lại hoặc do Teodoro, do lão cai Esmeraldo ở Tabocas, do Azevedo hay do Paiva ở Mutuns cử tới để canh gác đồn điền Badaró và đề phòng những chuyện có thể xảy ra. Một số không đông lắm đi ngựa tới; số lớn đi bộ, súng đeo vai, dao giắt lưng. Họ đến trình diện ở ngoài hiên, vừa đợi lệnh của Sinhô Badaró vừa uống rượu rum do Don’Ana cho người đưa ra. Nói chung, họ là những người ít lời, khó đoán được tuổi, da đen hoặc lai đen, đây đó có một cái đầu tóc vàng nổi bật hẳn lên giữa những cái đầu khác. Sinhô và Juca đều biết họ cả; Don’Ana cũng thế. Ngày nào cũng vậy; João Magalhães ước chừng đã có khoảng ba mươi người tới, kể từ hôm y đến đây. Y không thể không hỏi xem sắp xảy ra chuyện gì và bên nhà Horácio đang chuẩn bị cái gì đây. Y rất chú ý đến việc này, vì y đã cảm thấy cái đẹp của vùng này quyến rũ lòng mình như thể đột nhiên y đã bắt rễ ở nơi đây. Những dự định đi chu du đã lùi xa biết mấy! Y không nghĩ tới chuyện rời khỏi Ilhéus nữa; y cũng không hề thấy lý do gì để đi khỏi nơi đây.

Y nuôi những ý nghĩ như vậy khi quay về thành phố. Ngồi trong tàu hỏa bên cạnh Sinhô Badaró cứ ngủ suốt, y thả sức suy nghĩ. Hôm qua y đã từ biệt Don’Ana ở ngoài hiên.

- Sáng mai tôi đi.

- Vâng, tôi biết rồi. Nhưng ông sẽ trở lại, có phải không?

- Nếu cô muốn thì tôi sẽ trở lại.

Cô nhìn y gật đầu, và chạy biến vào trong nhà không để cho y kịp ôm hôn một cái, điều mà y mong ước và cũng là điều mà y hi vọng biết chừng nào.

Ngày hôm sau, y không gặp Don’Ana nhưng Raimunda chuyển cho y một lời nhắn:

- Dona sai cháu nói với ông rằng cô cháu sẽ về Ilhéus trong dịp ngày hội thánh Jorge.

Và cô còn tặng một bông hoa mà y hiện đang giữ trong ví.

Trên tàu hỏa, y cố hết sức suy nghĩ thật cẩn thận và y đi tới kết luận rằng mình đã hoàn toàn mắc cạm. Thoạt tiên là cái chuyện đo đạc kia mà y đã làm xong và đã ký vào mọi văn kiện. Y không phải kỹ sư mà cũng chẳng phải đại úy; y có thể bị truy tố và vào tù. Tốt hơn hết là nên rời đi nơi khác bằng chuyến tàu biển đầu tiên; y có đủ tiền để không cần phải lo lắng gì trong vòng hai mươi tháng. Nhưng đen đủi nhất là chuyện phải lòng Don’Ana. Juca có vẻ nghi ngờ điều gì rồi; hắn cười, nói đùa đôi ba câu, hắn có vẻ như tán thành. Hơn nữa, hắn còn báo trước cho y biết là ai mà lấy Don’Ana thì phải đường đường chính chính nếu không muốn có chuyện lôi thôi với vợ. Và Sinhô cũng đã điều tra, nghiên cứu về y cẩn thận: có một buổi tối, lão đã hỏi đủ mọi chuyện về gia đình y, về sự giao du của y ở Rio de Janeiro, về công việc của y.

Cho nên, đại úy João Magalhães bắt buộc phải lao vào hàng loạt chuyện dối trá. Lúc này đây, ngồi trên tàu hỏa, y sợ hãi nghĩ đến những chuyện đó, chốc chốc lại đua mắt nhìn cái nòng súng thò ra dưới áo Sinhô. Nghĩ tới đó, y quyết định phải chuồn thật sự, đáp tàu thủy đi Bahia, và thậm chí không nên nán lại lâu ở thành phố đó vì cái chuyện đo đạc này. Y sẽ không thể quay lại Rio de Janeiro được, nhưng y đã có cả một vùng phương Bắc để lựa chọn: những chủ nhân các xưởng lọc dầu ở Pernambuco, những chủ đồn điền cao su ở Amazon, ở Recife, ở Belém hoặc ở Manaus. Cái tài chơi poker sẽ giúp y. Y sẽ lại tiếp tục sống cuộc đời của mình, không có chuyện rắc rối nào khác ngoài chuyện thỉnh thoảng bị một con bạc đa nghi kết tội, bị đuổi ra khỏi một sòng bạc hay bị gọi ra đồn cảnh sát, và sau đó chẳng xảy ra điều gì nghiêm trọng cả.

Và thế là, ở trên tàu, João quyết định sẽ ra đi vào chuyến tàu biển tới. Y có tới ngàn rưỡi, ngàn sáu conto có thể đem tiêu được ngay lập tức và cho phép y hưởng thụ cuộc đời trong một thời gian ngắn.

Nhưng khi Sinhô Badaró ngủ dậy, viên đại úy nhìn thấy mắt lão, lại nhớ tới cặp mắt của Don’Ana và y chợt nhớ ra rằng cô gái cũng dính vào chuyện này. Cho tới nay, y vẫn cố gắng nhìn mối quan hệ giữa hai người bằng con mắt trơ tráo vô sỉ, chỉ coi đó là một khả năng để lọt vào gia đình Badaró và giàu sang bằng cách lấy vợ. Nhưng giờ đây, y lại nhận ra rằng còn có nhiều chuyện hơn thế nữa. Y cảm thấy thiếu Don’Ana với những cử chỉ cộc cằn, với phong cách lúc dịu dàng, lúc nghiêm khắc, trong khi cô vẫn sống riêng biệt cuộc đời trinh nữ của mình, không biết đến những cái hôn và không cả những giấc mộng tình. Cô đã sai người nói với y rằng cô sẽ về Ilhéus dự hội thánh Jorge. Trong ít bữa nữa thôi. Tại sao không nán đợi cô đến, rồi sau đó hãy quyết định sẽ làm gì? Như vậy có lẽ cũng chẳng có gì là nguy hiểm cả. Điều nguy hiểm nhất là Sinhô Badaró tìm hiểu tung tích y ở Rio de Janeiro, lúc đó y sẽ không tài nào tránh khỏi sự trả thù của những con người thô bạo vừa dễ khích động này, và may lắm mới hòng toàn mạng. Y lại nhìn cái nòng súng lục. Nhưng lại còn có cặp mắt của Sinhô, và như thể Don’Ana đang ngồi bên cạnh lão. Viên đại úy không biết làm thế nào; và con tàu huýt còi đi vào ga.

Tối hôm ấy, y đến thăm Margot, để chuyển cho nàng một lời nhắn của Juca. Nàng đã rời nhà Machadão và sống trong một biệt thự nhỏ với một người hầu gái vừa làm bếp vừa dọn dẹp trong nhà. Nàng cho đem quần áo từ Tabocas tới và đi chưng diện ngoài đường phố Ilhéus với những chiếc áo dài kiểu mới nhất và chiếc dù đăng ten, giữa những tiếng xì xào của dân chúng. Ai nấy đều biết là nàng đã thuộc về Badaró rồi, nhưng còn tình hình giữa nàng và Virgílio đích xác ra sao thì có nhiều dư luận khác nhau.

Vây cánh của Badaró thì khẳng định rằng Juca đã cướp nàng khỏi tay Virgílio, còn bạn bè của Horácio thì lại quả quyết là Virgílio đã bỏ nàng từ trước. Từ lúc xuất hiện bài báo trong tờ O Comércio, những tiếng xì xào lại càng tăng lên, và ở ngoài phố, phe Badaró gọi nàng là “người đàn bà đã trả tiền ăn học cho luật sư Virgílio”. Thật là một thắng lợi cho Margot. Juca đã mở tài khoản cho nàng ở các cửa hàng và bọn nhà buôn cúi rạp người chào nàng, nói với nàng những lời ngọt xớt.

Margot kéo ghế mời y ngồi trong phòng ăn và viên đại úy ngồi xuống. Y nhận lấy tách cà phê do cô hầu đưa tới và làm nhiệm vụ chuyển lời nhắn của Juca; hắn sẽ về thăm nàng tuần sau và muốn biết nàng có cần gì không. Margot bèn tra hỏi viên đại úy những chuyện gì đã xảy ra ở đồn điền; và chính nàng cũng thấy mình có phần sở hữu trong cái cơ nghiệp nhà Badaró. Nàng hầu như đã quên hẳn Virgílio rồi và chỉ có một lần nhắc đến hắn khi hỏi viên đại úy đã đọc bài báo trong tờ O Comércio chưa.

- Khi người ta bôi nhọ tôi thì người ta phải đền tội, - nàng nói.

Nàng tiếp tục khen Manuel de Oliveira:

- Đó là một anh chàng khôn ngoan, có đầu óc vững vàng. Hơn nữa anh ta còn là một anh chàng tốt, rất vui tính. Anh ta vẫn đến chơi với tôi luôn. Anh ta thật đáng yêu biết mấy!

Viên đại úy đem lòng nghi ngờ ngay lập tức. Margot định kết với gã nhà báo chăng? Làm thế nào mà biết được? Nhưng do y cảm thấy phần nào như có một liên hệ bà con với ả, vì cả hai đều là kẻ giang hồ nơi đất lạ, y thấy cần phải khuyên ả một điều, như trong một trường hợp đã qua.

- Cô có thể cho tôi biết một điều này không? - Y hỏi. - Cô không đú đởn với thằng cha Oliveira đấy chứ, có phải không?

Ả chối nhưng không lấy gì làm cương quyết lắm.

- Tôi không thấy gì là…

- Này, thôi, để tôi khuyên cô một điều.

- Đừng nói ra làm gì với tôi, cái đó chẳng có gì là quan trọng, tôi không cần biết đến.

- Nhưng tôi muốn nói với cô thế này kia: hãy coi chừng anh em nhà Badaró! Đừng có lừa gạt họ. Nếu cô còn thiết đến cái mạng cô thì đừng có bao giờ định lừa dối một người nào trong gia đình nhà ấy. Không! Không thể lừa gạt họ được đâu!

Y nói với Margot, mà như muốn thuyết phục chính bản thân mình:

- Bỏ tất cả đi còn hơn là định làm cho họ tưởng mướp đắng là dưa chuột.