Lam Bào Tiên Sinh

Lượt đọc: 277 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Ôi! Vườn Xưa, Vườn Xưa

❊ ❊ ❊

Bạn học Từ Thận Hành:

Nhà trường quyết định tổ chức buổi gặp mặt bạn học vào ngày 20 tháng này tại trường cũ, kính mong anh bớt chút thời gian đến tham dự. Xin trân trọng kính mời.

Lớp Cấp tốc Hai

Ngày 12 tháng 8 năm 1980

Tay tôi run rẩy, nước mắt nhòa đi, lau xong lại trào ra. Lớp Cấp tốc Hai... Lớp Cấp tốc Hai... Cái lớp Cấp tốc Hai của tôi ơi! Giống như một tia chớp rực rỡ đột ngột đánh thức cái đầu óc đã bị bụi thời gian vùi lấp của tôi, khuấy đảo tâm can tôi lộn tùng phèo lên.

Ký ức mới xa xôi làm sao mà cũng thật thân thiết biết bao — Lớp Cấp tốc Hai! Lớp Cấp tốc Hai — một thế giới mới ấm áp và tự do làm sao! Ngay khi cái tên này vừa lóe lên trong đầu, tôi gần như không thể chịu đựng nổi cơn gió xuân tươi mát dịu ngọt mà nó mang vào buồng tim đã mốc meo của mình, muốn ngất đi vậy.

Điền Phương, hễ nghĩ đến lớp Cấp tốc Hai, người đầu tiên bật ra trước mắt tôi chính là Điền Phương, người con gái tóc bạch mao ấy, người Điền Phương đã lột chiếc áo bào xanh mũ lễ khỏi người tôi, cô ấy nhất định sẽ tham dự buổi gặp mặt bạn cũ này. Thiếu cô ấy, buổi gặp sẽ mất vui biết nhường nào. Sẽ không thiếu cô ấy đâu, tôi tự nhủ, thậm chí còn đoán mò rằng buổi họp mặt độc đáo này là do cô ấy hiến kế ấy chứ.

Ngày 20 tháng 8, một ngày vô cùng bình thường trong năm, không phải ngày Tết, cũng chẳng phải ngày lễ kỷ niệm nào, vậy mà tôi lại khao khát ngày này đến thế, còn nôn nóng hơn cả tâm trạng mong ngóng Tết lúc nhỏ.

Trong ánh sáng lờ mờ, cơn gió lạnh buổi sáng lướt qua thị trấn Ngưu Vương Bi. Tôi lên chuyến xe buýt đầu tiên vào huyện lỵ, rồi lại đổi sang chuyến xe buýt đi trấn Sơn Môn, cuối cùng đã đứng trước cổng trường Sư phạm.

Ngôi trường sư phạm có lịch sử lâu đời nay đã đổi thành trường cao đẳng sư phạm, thuộc hệ đào tạo cao đẳng. Cổng trường mái ngói vòm gạch nay đã biến thành cổng sắt với bốn trụ xi măng vuông vức, con đường nhỏ lát gạch dẫn từ cổng vào khu dạy học và ký túc xá nay đã được thay bằng mặt đường xi măng. Đập vào mắt là tòa nhà dạy học ba tầng, vẻ ngoài vô cùng đẹp đẽ, những dãy nhà trệt ban đầu phần lớn đã bị dỡ bỏ. Dù sao thì khoảng thời gian hai mươi lăm năm cũng đã mang lại cho tôi những thay đổi khiến tôi ngỡ ngàng.

Trên thân cây treo một tấm bìa cứng, vẽ hình một mũi tên, chỉ hướng địa điểm tụ họp về phía sân sau. Trong kỳ nghỉ hè không có học sinh, trên đường đi và các bồn hoa phủ một lớp lá rụng, có chút hoang vắng và quạnh hiu, thế nhưng trái tim tôi vẫn không kìm được mà xốn xang.

Dưới chân bức tường bao quanh sân trường, những cây hòe lớn tạo thành một hàng rào, đổ bóng râm mát rượi trên thảm cỏ, đây là do chính tay chúng tôi trồng, lúc trồng chỉ nhỏ bằng cái chén rượu, mà nay đã to bằng cái chum. Trên bãi cỏ, một nhóm người đang đứng hoặc ngồi trò chuyện. Tôi bước đến gần, nghe thấy có người đang gọi tên mình, mấy người chạy òa tới, bắt tay, ôm vai... Trời đất ơi, ai nấy đều biến thành những ông lão bà lão cả rồi!

Tôi không kìm được dòng nước mắt nóng hổi trào ra, siết chặt những đôi bàn tay đang chìa ra trước mặt, nhìn những gương mặt đầy nếp nhăn, tôi không sao liên tưởng nổi với những gương mặt bừng bừng sức trẻ ngày trước, sự khác biệt quá lớn mà năm tháng trôi qua để lại trong lòng tôi không thể nào hàn gắn nổi; chắc trong lòng họ cũng cảm nhận được khoảng cách một phần tư thế kỷ này như vậy nhỉ? Tôi có thể nhận ra điều đó qua ánh mắt ngạc nhiên của từng người khi nhìn tôi: Sao cậu lại già thế này hả? Chà! Nhìn cậu xem, hói đầu dữ chưa kìa!

Tôi nắm lấy một bàn tay, trong lòng chấn động, bàn tay mềm mại ấy cũng đang dùng sức nắm lấy tay tôi. Tôi tin rằng, dù có nhắm mắt lại, tôi cũng sẽ nhận ra chính xác bàn tay của Điền Phương, đuôi mắt cô ấy có mấy đường vân nhỏ mịn, mai tóc lấm tấm vài sợi bạc, còn đôi mắt ấy, hình như vẫn là đôi mắt của hai mươi lăm năm trước. Khoảnh khắc ánh mắt chúng ta chạm nhau, tim tôi dường như chùng xuống một nhịp, mọi suy nghĩ trong đầu cũng dừng hẳn lại. Tôi không hỏi thăm cô ấy. Cô ấy cũng không hỏi thăm tôi. Chúng tôi vậy mà cứ đứng đối mặt nhau không nói một lời, lặng lẽ ngây người ra, thế mà tay lại nắm chặt dính lấy nhau.

Tôi và cô ấy ngồi xuống bãi cỏ. Mấy bạn học vây quanh tôi, hỏi tôi đã được minh oan chưa? Hỏi tình hình sắp xếp công việc cho con cái, tôi cũng rất quan tâm đến công việc và gia đình của họ. Điền Phương ngồi cạnh tôi, cô ấy chẳng hỏi gì cả. Tôi cũng không hỏi cô ấy, chồng làm việc ở đâu, mấy đứa con, đang đi làm hay đi học. Tôi không hỏi không phải vì tôi đã rõ, thật ra tôi chẳng biết gì sất, mà đã không biết thì cũng chẳng muốn biết.

— Cậu... sức khỏe... vẫn tốt chứ? — Cuối cùng tôi cũng cất lời hỏi.

— Vẫn tốt. — Cô ấy mỉm cười. — Cậu cũng... vẫn tốt chứ?

Tôi gật đầu, lại rơi nước mắt.

Máy cassette đang phát những khúc nhạc khiêu vũ tao nhã, đội trưởng đội bóng rổ Hà Trường Hải đã bắt đầu khiêu vũ với một bà lão — người đóng vai thím hai, lại có thêm ba năm đôi bạn nhảy nữa bước ra sàn. Điền Phương bảo tôi: "Chúng mình nhảy một bản nhé?"

Tôi có chút hoảng loạn, vội vàng xua tay lắc đầu.

Có mấy bạn học đang hò reo, giục tôi và Điền Phương ra sân, họ ít nhiều gì cũng biết về hoàn cảnh của tôi và Điền Phương, ý giục giã vô cùng rõ ràng, mặt tôi đỏ bừng, nói với Điền Phương rằng: "Cậu nhảy với họ đi, tớ chịu thua không ra sân được đâu!"

Điền Phương đứng dậy, nhảy cùng một bạn học khác. Tôi ngồi trên bãi cỏ, châm một điếu thuốc, ngắm Điền Phương nhún nhảy theo bước nhảy.

Lại có người hiến kế mới, bắt mỗi người phải trình bày một tiết mục, hoặc hát hoặc kể chuyện, hoặc diễn kịch hoặc biểu diễn ảo thuật, không ai được phép trốn tránh.

Có người đề nghị Điền Phương hát bài Bạch Mao Nữ, cô ấy không khách sáo, đứng phắt dậy, cũng chẳng ngượng ngùng, có chút tiếc nuối nói: "Chỉ một mình tôi hát thôi à?"

Lúc này tôi mới nhớ ra, Lưu Kiến Quốc người đóng vai Đại Xuân đã không đến. Cậu ta không đến, mà cũng chẳng ai nhắc tới, tôi cũng không muốn nhắc đến con người này trong hoàn cảnh này. Con người đóng vai nhân vật chính diện ấy, trong đời thực suốt mấy chục năm qua cũng vẫn luôn là nhân vật chính diện, thế mà giờ đây chẳng ai buồn hỏi xem tại sao cậu ta không đến. Người đóng vai Dương Bạch Lao thì đã bước sang một thế giới khác, nghe nói cách đây bảy tám năm đã mắc bệnh ung thư phổi. Mọi người cũng không muốn nhắc đến anh ấy, vì nghe quá đỗi đau thương. Thế là, có người đề nghị để tôi và Điền Phương hát đoạn "Thắt dải lụa đỏ". Tôi lại hoảng sợ vô cùng, liên tục xua tay, bao nhiêu năm nay, ngay cả nói chuyện tôi còn nói không trôi chảy, sao có thể hát nổi?

— Hát đi chứ? — Điền Phương nhìn tôi nói. — Cậu câu nệ quá đấy.

Tôi lắc đầu, lại xua tay.

Điền Phương đành chịu, không miễn cưỡng nữa, liền tự mình hát một đoạn. Hát xong, cô ấy lại đi về, ngồi xuống bên cạnh tôi, bảo: "Cậu câu nệ quá đấy! Câu nệ đến mức... khiến tớ lại nhớ đến 'tiên sinh áo xanh'!"

Lòng tôi thắt lại. Chiếc áo bào xanh trên người tôi đã sớm cởi bỏ từ lâu, thế nhưng trái tim tôi kìa, lại bị chiếc áo bào xanh ấy trói buộc chặt lấy đến nghẹt thở. Tôi cười khổ một tiếng, không thốt nên lời.

Có người đang nối tiếp hát, có người ngẫu hứng ngâm thơ. Có người kể chuyện cười hài hước. Có người biểu diễn ảo thuật trò khéo. Hò hét rồi cười đùa, không khí vô cùng sôi nổi. Đến lượt tôi, tôi chẳng lấy ra được thứ gì. Có người tung chiêu ác hiểm: "Không biết gì hết thì học gấu trúc lăn một vòng trên đất là được chứ gì!"

Tôi lúng túng đến mức mất hồn mất vía. Điền Phương cũng cười, tiện miệng nói: "Kể một câu chuyện cười đi! Cậu thực sự đến một câu chuyện cười cũng không biết kể cơ à?" Lời nhắc nhở của cô ấy đã đánh thức tôi, trong lúc cấp bách, điều đầu tiên tôi nghĩ đến là câu chuyện cười "Sư phụ già và tiểu hòa thượng", đó là câu chuyện tôi từng nghe trong căn phòng ký túc xá tập thể vào đêm đầu tiên vừa mới đến trường sư phạm... Tôi vừa kể dứt, có người giữa tiếng cười òa lớn đã hét lên:

— Cho lão hòa thượng được chết già an lành vĩnh viễn luôn đi!

— Mấy chú tiểu ơi, mau đi ôm lấy 'ác ma' đi kìa!

Vẫn còn mấy bạn học chưa đến kịp, bữa trưa dã ngoại đành phải chờ thêm chút nữa. Tôi đã được biết, bữa trưa là đồ hộp, bánh mì, bánh ngọt, đồ uống và các loại hoa quả do mọi người tùy tâm mang đến. Tôi đến tay không, nghĩ đến trấn Sơn Môn mua chút quà, Điền Phương liền cùng tôi tản bộ đi chung.

Tôi và cô ấy bước vào khuôn viên trường, tình cờ thế nào lại đi đến trước phòng học của lớp Cấp tốc Hai năm xưa, những dãy nhà trệt ở đó tuy chưa bị phá dỡ, nhưng cũng đã được ngăn vách đắp tường, chia thành ba phòng, biến thành ký túc xá giáo viên. Trước cửa chất đầy than tổ ong, trên lò bếp đặt một cái nồi nhỏ đang reo xèo xèo, tôi lặng lẽ ngắm nhìn khung cửa sổ của ngôi nhà này, lại muốn trào nước mắt. Thần kinh của tôi trở nên mong manh đến thế, quả thực không thể kìm ném nổi nữa.

Điền Phương giơ tay gõ lên cánh cửa gỗ của một căn phòng.

Cửa mở, một chàng trai trẻ tuổi da trắng trẻo đứng trước ngưỡng cửa.

— Nơi này... vốn là phòng học của chúng tôi. — Điền Phương nói: — Chúng tôi muốn vào xem lại một chút... làm phiền anh rồi.

Cậu thanh niên lúc đầu nghe thấy có chút ngạc nhiên, sau đó liền gật đầu mỉm cười, sảng khoái mời chúng tôi vào nhà.

Tôi theo chủ nhà bước qua cửa. Trong phòng có một chiếc giường đôi, một chiếc ghế sofa đôi, sát tường kê một chiếc bàn, trên bàn bày đồng hồ, bình hoa, ti vi. Một người phụ nữ xõa tóc dài đứng dậy từ ghế sofa, lịch sự nhường chúng tôi ngồi xuống.

— Bàn học của hai chúng ta, đại khái là ở vị trí này phải không nhỉ! — Điền Phương đứng cạnh chiếc bàn đó, quay đầu lại hỏi tôi.

— Ừ... chính là chỗ đó! — Tôi đáp một tiếng.

— Cậu qua đây... ngồi đi... — Điền Phương vừa nói, vừa kéo dịch một chiếc ghế gọn gàng, tự mình ngồi xuống vị trí sát tường, — Để chúng ta ôn lại một chút... cuộc sống học sinh ngày ấy...

Tôi bước đến trước bàn, ngồi xuống chiếc ghế. Tôi ngồi ngay ngắn, ngẩng đầu lên, nhưng chẳng nhìn thấy bảng đen đâu, trên tường treo mấy bức hoành phi chữ nghĩa còn non tay. Khuỷu tay tôi thỉnh thoảng lại chạm vào khuỷu tay Điền Phương. Tôi không kìm được quay đầu lại, nhìn thấy đôi mắt ngấn lệ của cô ấy, từ bầu trời xa xăm vang vọng đến từng âm thanh lay động lòng người —

... Sao cậu không nói chuyện với tớ?

... Chữ cậu viết đẹp làm sao!

Chúng tôi lặng lẽ ngồi một lát, đứng dậy, cười áy náy với hai vợ chồng chủ nhà, rồi bước ra khỏi căn phòng này.

— Sẽ không bao giờ quay lại... cảnh tượng ngày xưa nữa đâu! — Tôi nói.

— Giấc mơ... hai mươi lăm năm... — Điền Phương lắc đầu.

Tôi và cô ấy bước trên thảm lá rụng ngoài lối đi, bước ra khỏi cổng trường, đi vào con đường nhỏ của trấn Sơn Môn, con đường vẫn chật hẹp như xưa, những ngôi nhà gỗ cũ kỹ dọc theo con đường có cái đã bị dỡ bỏ, dựng lên một tòa nhà cao tầng nổi bật hạc lập giữa bầy gà. Đi đến trước cửa một cửa hàng quần áo, tôi và cô ấy đều dừng bước. Bây giờ, dù thế nào đi nữa thì cũng hoành tráng hơn rất nhiều so với tiệm may nhỏ thời đó chỉ có một gian mặt tiền, một bác thợ may và một chiếc máy khâu.

Điền Phương kéo tôi vào tiệm may nhỏ này, cởi chiếc áo bào xanh đó ra, nhờ bác thợ may sửa lại thành kiểu áo Lênin. Tôi mặc bộ trang phục kiểu Lênin mới tinh, đội mũ quả dưa, đến bước đi cũng không biết đi nữa, bước đi chữ bát loạn cả lên. Điền Phương vừa đi bên cạnh vừa nhìn dáng vẻ của tôi mà cười ngất. Cô ấy bảo: "Nhảy lên đi! Nhảy nhót đi! Cậu có dám không?" Tôi nhảy lên thật, nhún nhảy thật, người qua đường trong ngõ hẻm nhìn tôi như nhìn kẻ điên, tôi cũng mặc kệ, chỉ cảm thấy bản thân thật nhẹ nhõm, tự do, chẳng còn muốn bước theo kiểu đi chữ bát nữa mà cứ nhún nhảy tưng bừng...

— Bây giờ cậu lại câu nệ rồi kìa. — Điền Phương nhìn tôi chằm chằm nói. — Lại làm tớ nhớ đến dáng vẻ của cậu lúc mặc áo bào xanh...

Tôi bi ai thở dài, không thốt nên lời.

— Bây giờ cậu còn dám nhảy lên nữa không? — Cô ấy cười hỏi.

Tôi hoảng hốt vội vàng lắc đầu.

Cô ấy không làm khó tôi nữa, rẽ hướng ra phố trước.

Khi tôi và Điền Phương quay trở lại bãi cỏ sân trường, người chủ trì buổi gặp mặt thông báo bữa trưa bắt đầu, các loại đồ hộp được mở ra, bánh ngọt bánh bao được bóc ra, những chiếc nắp chai rượu được cạy tung lên. Tất cả những vật dụng có thể tận dụng làm nắp chai đựng rượu, cốc nước đều được rót đầy rượu, cùng nhau nâng lên: Lớp Cấp tốc Hai vạn tuế!

Người chủ trì thông báo cho mọi người một con số:

Lớp Cấp tốc Sư phạm Hai: Bốn mươi mốt học sinh, chết bốn người, trong đó một người chết trong cuộc hỗn chiến thời "Cách mạng Văn hóa", ba người chết vì bệnh tật. Hiện làm việc tại địa phương này ba mươi người, bảy người khác theo gia đình hoặc theo chồng chuyển đi các tỉnh hoặc địa phương khác. Thông báo triệu tập ba mươi người, có mặt hai mươi chín người, trong đó ba người đang mang bệnh vẫn vội vã đến dự.

Người vắng mặt duy nhất: Lưu Kiến Quốc.

Chẳng ai hỏi tại sao Lưu Kiến Quốc không đến.

Giữa bầu không khí trầm mặc của mọi người, người chủ trì đề nghị: Rượu tế cho bốn người bạn học đã khuất.

Dòng rượu trong vắt hắt xuống bãi cỏ, tỏa ra một làn hương thoang thoảng.

Người chủ trì lại tiến hành động thái tiếp theo; đề xuất một ý kiến với Huyện ủy, xin các nhà lãnh đạo điều động Lưu Kiến Quốc rời khỏi Sở Giáo dục, muốn điều đi bất kỳ bộ phận nào thuộc Huyện ủy cũng được, miễn là không ở trong hệ thống giáo dục là được. Cậu ta hiện vẫn đang giữ chức Phó giám đốc Sở Giáo dục, có cậu ta ngồi ở cái vị trí đó, chúng tôi cảm thấy trong lòng không được thoải mái. Chỉ có đúng một yêu cầu này. Còn như có bao nhiêu giáo viên trung tiểu học trên toàn huyện bị cậu ta chỉnh đốn, không cần phải tính toán nữa, chúng ta nên hướng về phía trước, bỏ qua chuyện cũ. Nhưng xin hãy điều động cậu ta đi, đừng để các giáo viên phải nghe thấy cái giọng điệu đáng ghét của cậu ta nữa...

Tiếng vỗ tay. Tiếng hô vang. Từng người một đều đặt bút ký tên.

Bàn tay đang cầm bút của tôi run rẩy, cuối cùng cũng viết lên tên mình. Đã hai mươi lăm năm rồi, đây là lần đầu tiên tôi bày tỏ sự phẫn nộ với người bạn học cũ này...

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 15 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.