Phí Thành Phong Vân

Phí Thành Phong Vân

Lượt đọc: 106 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Dẫn Nhập

❊ ❊ ❊

Ngày 17 tháng 9 năm 1787, sau những chỉnh sửa nhỏ cuối cùng, các đại biểu tham dự Hội nghị Lập hiến Philadelphia quyết định ký xác nhận vào bản dự thảo "Hiến pháp Hợp chủng quốc Hoa Kỳ" (tức "Hiến pháp Liên bang") mà họ đã hoàn thành trước đó hai ngày, đồng thời trình hiến pháp này lên Quốc hội Hợp bang và đại hội các bang để phê chuẩn. Khi những đại biểu cuối cùng đặt bút ký, Tiến sĩ Benjamin Franklin, đại biểu bang Pennsylvania năm nay đã 81 tuổi và rất đáng kính trọng, phóng ánh mắt sâu thẳm qua chiếc ghế của chủ tịch hội nghị, đắm mình ngắm nhìn một tác phẩm nghệ thuật trên bức tường đối diện. Đó là một bức tranh sơn dầu. Trên bức tranh sơn dầu ấy, một vầng thái dương đỏ rực đang vươn mình tỏa sáng.①

Franklin nói với các đại biểu bên cạnh rằng, mặt trời mọc rất khó vẽ. Các họa sĩ sơn dầu đã nhận thấy rằng họ rất khó làm cho mặt trời mọc do họ vẽ khác đi với mặt trời lặn. Khoảng thời gian này, tôi vẫn luôn ngắm nhìn bức tranh phía sau lưng Chủ tịch. Trong lòng tràn ngập hy vọng và lo âu, không thể khẳng định chắc chắn rằng mặt trời này rốt cuộc đang mọc lên hay đang lặn xuống. Bây giờ cuối cùng tôi cũng may mắn được biết, nó đang mọc lên, chứ không phải đang lặn xuống.

Những lời nói đầy tinh thần lãng mạn cách mạng của Franklin thật khiến người ta cảm động, nhưng sự thực lại không hề lạc quan đến vậy. Là một người tham gia tích cực vào hội nghị lập hiến, Tiến sĩ Franklin hẳn phải biết rằng hội nghị lần này diễn ra không hề suôn sẻ. Đầu tiên là có người đến muộn, tiếp theo là có người về sớm, còn đảo Rhode thì kiên quyết không chịu cử đại biểu tham dự. Hơn nữa, mặc dù bản thân Franklin đã đưa ra lời khuyên nhủ cuối cùng trước khi ký tên, bài phát biểu của ông tràn đầy trí tuệ và tình cảm, đại nghĩa và chân thành, vô cùng cảm động, nhưng vẫn có 3 đại biểu từ chối ký tên. Họ là: đại biểu bang Virginia Edmund Randolph, George Mason và đại biểu bang Massachusetts Elbridge Gerry. Uy vọng và địa vị của ba người này đều vô cùng quan trọng. Elbridge Gerry là một trong những người tiên phong của cuộc cách mạng Mỹ, từng lần lượt ký tên vào "Tuyên ngôn Độc lập" và "Các điều khoản Hợp bang". George Mason là một trong những người đặt nền móng cho Hiến pháp Virginia, đã soạn thảo "Tuyên ngôn Nhân quyền" trong đó, sau này được mệnh danh là "cha đẻ của Tuyên ngôn Nhân quyền" Mỹ. Còn Edmund Randolph chính là một trong những người khởi xướng hội nghị lập hiến. Chính ông, với tư cách là người phát biểu chính thức đầu tiên của hội nghị, đã trình bày trước các đại biểu nguyên nhân và ý nghĩa của việc triệu tập hội nghị lần này, đồng thời đưa ra phương án lập hiến do đoàn đại biểu của ông soạn thảo (tức "Phương án Virginia", còn gọi là "Phương án Randolph"), từ đó mở màn cho chủ đề của hội nghị. Ba con người như vậy mà cuối cùng lại từ chối ký tên, vận mệnh và tương lai của hiến pháp thực sự đáng lo ngại.

Trên thực tế, sau hội nghị lập hiến, cả ba người này đều lần lượt công bố lý do kiên quyết không ký tên của mình, từ đó châm ngòi cho một phong trào tẩy chay hiến pháp rầm rộ. Edmund Randolph đã trình bày lý do từ chối ký tại nghị viện Virginia, kiên quyết đòi triệu tập hội nghị lập hiến lần thứ hai. George Mason với tư cách là lãnh đạo phe đối lập, đã tranh luận nảy lửa với James Madison - người sau này được mệnh danh là "cha đẻ của Hiến pháp Mỹ", khiến cho hiến pháp mãi vẫn không thể được phê chuẩn tại Virginia. Elbridge Gerry sau khi trở về Massachusetts cũng dẫn đầu việc phản đối phê chuẩn hiến pháp liên bang. Randolph, Mason và Gerry không phải là ba con người đơn độc. Đằng sau họ là các nhóm lợi ích hùng mạnh, có vô số người ủng hộ, và còn được nâng đỡ bởi những niềm tin đại diện cho nguyên tắc phổ quát của nhân loại. Tóm lại, nguyên nhân ủng hộ và phản đối bản dự thảo hiến pháp là vô cùng phức tạp. Chính những nguyên nhân phức tạp này không chỉ khiến cho thời gian của hội nghị lập hiến kéo dài tới ba bốn tháng, mà toàn bộ quá trình còn trải qua muôn vàn trắc trở, nguy hiểm cận kề, bản thảo suýt thành hình đã mấy lần chết yểu từ trong trứng nước. Chỉ nhờ vào việc cả hai bên tranh luận đều thể hiện thái độ bình tĩnh lý trí, bên đứng giữa hòa giải lại có thể đưa ra những kiến nghị hợp lý, hội nghị lập hiến mới vượt qua hết lần này đến lần khác hiểm nguy, cuối cùng đạt được thỏa thuận. Nhưng dù là vậy, bộ hiến pháp phải trải qua muôn vàn cay đắng mới soạn thảo nên này, cũng phải đến tận một năm rưỡi sau, tức là ngày 4 tháng 3 năm 1789 mới chính thức có hiệu lực, và mặt trời trong lòng Franklin lúc bấy giờ mới coi như vượt qua đường chân trời. Quả là một cú nhảy đầy gian nan.

Sự ra đời khó khăn của Hiến pháp Mỹ, đương nhiên không phải vì có kẻ "quấy phá ở giữa". Thực tế, những người kiên quyết chủ trương thông qua hiến pháp (họ được gọi là "những người theo chủ nghĩa liên bang") và những kẻ phản đối (họ được gọi là "những người chống chủ nghĩa liên bang"), đều là những người kiến tạo nên Hợp chủng quốc và Hiến pháp Liên bang. Tư tưởng của họ đều hòa quyện vào tinh thần lập quốc và tinh thần lập pháp của nước Mỹ. Hơn nữa, chính vì đã dung nạp ý kiến từ cả hai mặt chính và phản, Hiến pháp Mỹ mới trở thành một bộ hiến pháp thể hiện đầy đủ nhất tinh thần lập hiến và cộng hòa. Chỉ có điều như vậy, quá trình đón mặt trời mọc trên Đại Tây Dương, từ lâu đã được định sẵn là chỉ có thể quanh co trắc trở, vừa thấy ánh bình minh, lại vừa bao phủ mây mù.

Vậy thì chúng ta hãy cùng nhìn ngắm từ xa bức tranh tráng lệ này nhé!

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 11 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.