Lady Constantine băng qua cánh đồng và khu công viên phía bên kia, rồi nhận thấy khi đi ngang qua nhà thờ rằng buổi lễ vẫn đang diễn ra bên trong. Cô không việc gì phải vội vã vào nhà, những ô cửa sổ mở rộng giúp cô nghe rõ tiếng mục sư Torkingham vừa mới đọc xong câu kinh đề tài. Thế là, thay vì bước vào nhà, cô đi qua cửa vườn hướng về sân chơi bóng cũ, rồi ngồi xuống chiếc chòi mà Louis từng chiếm giữ khi anh nghe lén cuộc trò chuyện giữa Swithin và vị Giám mục. Mãi đến lúc đó cô mới đủ can đảm rút lá thư cùng các tài liệu liên quan đến khoản tiền thừa kế mà Swithin đã trao cho cô trong khoảnh khắc ngặt nghèo.
Giá mà lớn hơn dẫu chỉ chút ít, hẳn chàng sẽ không đặt trọn niềm tin mù quáng ấy nơi Viviette—điều đã khiến chàng nhượng bộ trước sự tò mò của cô. Nhưng ảnh hưởng mà khoảng thời gian tám hay chín năm tuổi đời vượt trội mang lại cho cô đã tăng lên gấp bội nhờ địa vị cao hơn và trải nghiệm phong phú hơn, và chàng đã nhượng bộ, hệt như cách chàng nhượng bộ trong mọi vấn đề xã hội; đồng thời, những điều kiện tương tự cũng khiến chàng không hề có ý thức sâu sắc rằng việc bảo vệ cô—thậm chí bảo vệ cô trước chính bản thân cô—là trách nhiệm của mình.
Phần mở đầu bức thư của Tiến sĩ St. Cleeve, nơi ông bày tỏ niềm vui khi nghe về triển vọng đầy hứa hẹn của chàng thanh niên trong lĩnh vực thiên văn học, hoàn toàn không làm cô bận lòng—thực ra, nó còn khiến cô có thiện cảm phần nào với vị lão ông đã viết ra những dòng ấy. Điểm thứ nhất trong cái gọi là ‘tin tức bất lợi,’ cụ thể là việc nhắc đến thu nhập không đủ đáp ứng nhu cầu của một nhà khoa học—người mà các hướng nghiên cứu không thể mang lại lợi ích tài chính trong nhiều năm—đã làm nét mặt cô trĩu nặng âu lo. Cô đọc đến điểm thứ hai của cái gọi là tin tức bất lợi ấy; và mặt cô bừng đỏ khi đọc thấy cách vị tiến sĩ hay tin ‘có một thứ gì đó trên con đường của cậu còn tồi tệ hơn cả sự nghèo túng, và thứ đó chính là đàn bà.’
‘Để cứu cậu, nếu có thể, khỏi sự sụp đổ từ những mối bận tâm này,’ cô đọc tiếp, ‘tôi thực hiện những biện pháp phòng ngừa được nêu chi tiết bên dưới.’
Và tiếp theo đó là thông báo về khoản tiền sáu trăm bảng một năm được chu cấp cho chàng thanh niên suốt đời, với duy nhất một điều kiện là chàng phải sống độc thân cho đến năm hăm lăm tuổi—đúng như những gì Swithin đã giải thích cho cô. Tiếp theo, cô biết được rằng khoản thừa kế ấy nhắm đến một mục đích xác định—để chàng có đủ nguồn tài chính đi du ngoạn theo cách tiết kiệm và bắt đầu nghiên cứu các chòm sao phương nam; theo nhận định khôn ngoan của vị lão ông, đây là một mỏ vàng chưa được khai thác triệt để bằng phương bắc, và do đó rất đáng khuyến khích. Tiếp theo là một vài câu đánh thẳng vào mặt cô như một nhát roi:
‘Biện pháp phòng ngừa duy nhất còn lại trong tầm tay tôi chính là lời khuyên răn. . . . Swithin St. Cleeve, đừng có cư xử ngốc nghếch như cha cậu. Nếu các nghiên cứu của cậu muốn đạt được giá trị gì, hãy tin tôi, chúng phải được thực hiện mà không có sự trợ giúp của đàn bà. Hãy tránh xa cô ta, và mọi kẻ thuộc giống cái ấy, nếu cậu muốn đạt được bất kỳ thành tựu xứng đáng nào. Hãy xa lánh tất cả những kẻ kiểu đó trong nhiều năm nữa. Hơn thế nữa, tôi xin nhắc lại, hãy đặc biệt tránh xa người phụ nữ mà cậu quen biết. . . . Cô ta, ngoài nhược điểm vốn có để làm bạn đồng hành với cậu (đó là giới tính), còn mang hai điểm trừ đặc biệt: cô ta lớn hơn cậu rất nhiều tuổi—’
Vẻ phẫn nộ trên gương mặt Lady Constantine vụt biến, nhường chỗ cho sự tuyệt vọng tái nhợt. Than ôi, đó là sự thật. Xinh đẹp và đang ở độ tuổi viên mãn, cô có thể thế; nhưng cô quá già đối với Swithin!
‘Và cô ta lại quá ư nghèo túng. . . . Ngoài điều này ra, thành thật mà nói, tôi không có thiện cảm với cô ta. Tôi không có thiện cảm với bất kỳ người phụ nữ nào mê mẩn một người đàn ông trẻ tuổi hơn mình. . . . Việc mong muốn là mối tình đầu của một chàng trai trẻ như cậu chẳng cho thấy chút sự khôn ngoan thông thường nào ở cô ta. Nếu cô ta còn chút tự trọng, cô ta hẳn đã có đủ kiêu hãnh để không thân thiết với một thanh niên có chốn nương thân chưa vững vàng như cậu, khỏi cần phải nói thêm.’ (Gương mặt Viviette lúc này lại bừng lên nóng hừng hực.) ‘Cô ta đủ lớn tuổi để biết rằng một mối tình với cô ta có thể, và hầu như chắc chắn sẽ, là sự hủy hoại đối với cậu; và mặt khác, việc kết hôn sẽ là một điều ngớ ngẩn lố bịch—trừ khi cô ta hoàn toàn ngu ngốc; và trong trường hợp đó, lại càng có nhiều lý do để tránh xa cô ta hơn là khi cô ta còn chút minh mẫn.
‘Một người phụ nữ có lòng tự trọng, hỡi cháu trai, sẽ cẩn trọng để không làm điều gì cản trở sự nghiệp của cậu, thế mà việc tự dấn thân vào đời cậu của người phụ nữ này lại chắc chắn sẽ gây ra điều đó. Thế nhưng tôi nghe nói cô ta lại bày tỏ mối bận tâm lớn lao đối với tương lai của cậu với tư cách là một nhà vật lý học. Cách tốt nhất để cô ta chứng minh tính chân thực của mối bận tâm ấy chính là để cậu được yên một mình.’
Để cậu được yên một mình! Cô lại tái mặt, như thể bị lạnh buốt bởi sự xác tín rằng trong chuyện này vị lão ông đã đúng.
‘Cô ta sẽ bép xép những kế hoạch và lý thuyết thầm kín nhất của cậu với mọi người quen của cô ta, và biến cậu thành trò hề bằng cách lớn tiếng tuyên bố chúng trước khi chúng kịp chín muồi. Nếu cậu định nghiên cứu cùng một người phụ nữ, cậu sẽ bị cô ta giật dây để nuôi dưỡng những ảo tưởng thay vì lý thuyết, những lâu đài trên không thay vì dự định, những mối hoang mang thay vì quan điểm, những niềm mê muội bệnh hoạn thay vì các kết luận được suy luận thấu đáo. . . .
‘Một người phụ nữ từng trải khơi gợi những xúc cảm của một chàng trai trẻ ngay tại thời điểm cậu ta đang nỗ lực tỏa sáng về mặt trí tuệ, thì chẳng khác nào đang phạm tội.’
***
Bức thư chỉ có thế; nhưng quả thực nó đã quá đủ đối với cô. Những đợt sóng phẫn nộ từng chạy dọc qua người cô khi cô thu nhận ý kiến của người đàn ông này về bản thân mình, hòa quyện với những cơn sóng buồn tủi và hổ thẹn khi cô nghĩ rằng Swithin—Swithin thân yêu của cô—đã hoàn toàn tường tận cái nhìn yếm thế này về bản chất cô; rằng, dẫu chàng có chối bỏ nó đi chăng nữa, và quả thực chàng đã chối bỏ, thì những suy nghĩ như thế về cô đã được gieo rắc vào tâm trí chàng, và đang nằm ẩn chứa bên trong chàng. Dù bị kìm nén, chúng vẫn nằm sâu trong chàng như những hạt giống nằm quá sâu không thể nảy mầm, mà một sự tình cờ nào đó ngày nào có thể đưa lên gần bề mặt và thổi bùng sự sống vào đó.
Sự nhục nhã của một khả năng như thế hầu như quá sức chịu đựng; nỗi cay đắng—cô chưa từng trải qua điều gì tương tự thế này cho đến nay. Nhưng đó chưa phải là tất cả. Tiếp theo sau đó là một cảm giác mà so với nó, sự phẫn uất và cay đắng lại trở thành những tâm trạng hạnh phúc—một sự xác tín khốn khổ rằng vị lão ông cất lên tiếng nói từ cõi chết ấy không hoàn toàn sai lầm trong lời ông nói; rằng ông chỉ sai một nửa; rằng, có lẽ, ông hoàn toàn đúng về mặt bản chất. Chỉ những ai mang sẵn bản tính tôn trọng vị trí của người khác đến mức tự hạ thấp giá trị bản thân mới cảm nhận trọn vẹn cái buốt nhói sâu sắc của những sự xác tín chống lại chính mình ấy—mong ước được tan biến thành hư vô nảy sinh trong khoảnh khắc tuyệt vọng, khi cảm thấy rằng cuối cùng cả chúng ta lẫn người bạn tốt nhất, vững vàng nhất của chúng ta, đều thôi tin vào con đường của chính mình.
Viviette có thể nghe thấy tiếng mọi người tuôn ra khỏi nhà thờ ở phía bên kia bức tường vườn. Tiếng bước chân và giọng nói vui vẻ của họ nhỏ dần rồi mất hút; chuông báo giờ ăn trưa vang lên; và cô bước vào nhà. Nhưng cuộc sống của cô trong suốt buổi sáng và buổi chiều hôm đó hoàn toàn hướng về nội tâm. Biết rõ toàn bộ hoàn cảnh của hoàn cảnh chàng như cô đang biết lúc này—như cô chưa từng biết trước đây—liệu cô có nên trở thành người vợ hợp pháp của Swithin St. Cleeve, và qua đó bảo vệ danh dự của chính mình bằng bất cứ giá nào đối với chàng hay không? đó là câu hỏi vô cùng hóc búa mà Lady Constantine đặt ra cho lý trí đang bàng hoàng của mình. Chỉ xét như một người phụ nữ lương thiện về mặt chủ quan, biết lo cho bản thân trước, thì không còn nghi ngờ gì nữa là cô nên làm thế. Lời khuyên ‘Hãy cứu lấy chính mình’ là một học thuyết Cựu Ước vững chắc, và không hẳn là không được Tân Ước ủng hộ.
Nhưng liệu có một lối ứng xử vượt lên trên sự tự bảo tồn thuần túy hay không? và chẳng phải sẽ là một điều tuyệt vời nếu đem nó ra thực hành ngay bây giờ hay sao?
Việc cô đã đối xử bất công với St. Cleeve bằng cách kết hôn với chàng—rằng cô sẽ còn đối xử bất công với chàng vô hạn lần nữa nếu hoàn tất cuộc hôn nhân ấy—theo quan điểm của cô, là điều không còn nghi ngờ gì nữa. Bằng trải nghiệm của mình, cô đã tìm đến chàng khi chàng còn thiếu kinh nghiệm và dẫn dắt chàng như một đứa trẻ. Cô nhớ lại—như thể đó là lỗi của cô, dẫu thực ra đó chỉ là bất hạnh của cô—rằng cô chính là người đã đi xin giấy phép kết hôn và đến sinh sống tại giáo xứ nơi họ tổ chức lễ cưới. Lúc này chàng vừa tròn đôi mươi mốt. Không có cô, chàng có cả thế giới rộng mở trước mắt, sáu trăm bảng một năm, và quyền tự do bước đi trên con đường thẳng tắp hướng tới vinh quang mà chàng chọn lựa: có cô, câu chuyện ấy bị phủ nhận.
Không tiền bạc từ người chú; không cơ hội thăng tiến; mà là sự ràng buộc với một người phụ nữ mà sự chênh lệch tuổi tác, dẫu chưa đáng kể lúc này, sẽ đóng vai trò như một gáo nước lạnh dội vào tham vọng xã hội của chàng trong tương lai; và sự bằng lòng với cuộc sống thực tại mà cô đã nhận thấy ở chàng không chỉ một lần trong thời gian gần đây—sự bằng lòng đang làm phương hại đến tinh thần khoa học của chàng bằng cách làm thui chột nhiệt huyết tiến bước.
Tóm lại, thật không thể nhắm mắt làm ngơ trước suy luận rằng cuộc hôn nhân với cô đã không đem lại lợi ích gì cho chàng. Mọi thứ có thể cải thiện trong tương lai; nhưng việc gánh lấy toàn bộ trách nhiệm về cuộc đời Swithin lên vai mình, giống như cách cô sẽ làm khi tước đi sự giúp đỡ mà người chú của chàng đã đề nghị, là một trách nhiệm đáng sợ. Làm thế nào cô, một người phụ nữ không có của hồi môn, có thể thay thế sự trợ giúp ấy? Chuyến thăm Greenwich gần đây của chàng—chuyến đi đã nhất thời khơi dậy ngọn lửa đam mê theo đuổi sự nghiệp vốn nay đã kém kiên định hơn trước—lẽ ra phải được tiếp nối bằng những chuyến thám hiểm tương tự khác. Đó mới là lòng nhân ái thực sự khi không tước đi phương tiện để chàng tiếp tục những chuyến đi ấy, nhằm giữ cho ngọn lửa nhiệt tình của chàng luôn bùng cháy, dẫu cô phải trả giá đắt thế nào đi nữa.
Điều đó có thể thực hiện được. Nhờ đặc ân phi thường của một sự tình cờ độc nhất vô nhị, giờ đây cô có cơ hội cứu vãn tương lai đang bị tổn hại nghiêm trọng của Swithin, và đưa chàng trở về trạng thái không tệ hơn thuở ban đầu. Khoản niên kim của chàng có thể được chàng thụ hưởng, những chuyến du ngoạn được thực hiện, các nghiên cứu được theo đuổi, sứ mệnh cao cả được khởi xướng, chỉ bằng một sự hy sinh nhỏ nhoi—hy sinh chính bản thân cô. Cô chỉ cần từ chối hợp pháp hóa cuộc hôn nhân của họ, chia tay chàng mãi mãi, và mọi chuyện sẽ tốt đẹp với chàng từ đó về sau. Nỗi đau đối với chàng rốt cuộc sẽ chỉ là một chút ít, bất kể nó có thể là gì đối với một Viviette khốn khổ.
Sự bất hợp lý của việc giữ chân chàng bên cạnh cô không chỉ nằm ở bản thân thực tế gây tổn hại cho chàng, mà còn ở khả năng chàng sẽ sống đến ngày nhìn nhận điều đó như một sự tổn hại, và oán trách sự ích kỷ của cô vì đã không để chàng ra đi trong cơ hội chưa từng có này nhằm sửa chữa một bước đi đã được chứng minh là sai lầm. Chàng muốn khảo sát bầu trời phương nam—có lẽ bức thư của người chú chính là ngọn nguồn của ước muốn ấy—và không thể đoán trước được những điều tốt đẹp nào có thể đến với nhân loại nói chung từ những thành tựu của chàng ở đó. Cớ sao cô, chỉ để bảo vệ chút danh dự hẹp hòi của mình, lại đi phung phí triển vọng rộng mở từ tài năng của chàng?
Việc bằng cách tự hy sinh qua việc từ chối chàng, và để chàng được tự do làm những điều kỳ diệu vì lợi ích của đồng loại, rất có thể cô sẽ góp phần gia tăng tổng số hạnh phúc của con người, đã an ủi cô bằng tầm vóc bao la của một ý tưởng ngay cả khi nó tra tấn cô bằng cách biến cô thành vật tế thần hoặc cá nhân đơn độc gánh chịu điều tồi tệ ấy. Phải chăng một số lượng có lẽ đông đảo, bao gồm cả Swithin, lại phải chịu cảnh không được hưởng lợi ích chỉ vì cá nhân duy nhất mà việc giải thoát cho chàng mang lại tổn hại lại tình cờ chính là bản thân cô? Tình yêu giữa nam và nữ, thứ vốn trong các tác phẩm của Homer, Moses, và những nhà miêu tả đời sống thời sơ khai khác chỉ là ham muốn thuần túy, qua nhiều thế kỷ đã được mở rộng đến mức bao gồm cả sự đồng cảm và tình bằng hữu; chắc chắn rằng ở giai đoạn tiến bộ này của thế giới, nó cũng phải bao gồm cả lòng nhân ái nữa. Nếu vậy, đó là bổn phận của cô: trả tự do cho chàng thanh niên của mình.
Cứ thế, cô nhọc công—với một sự cao thượng thậm chí còn đáng trân trọng hơn cả mục đích của nó—để gạt bỏ tình yêu dành cho sự đúng mực của bản thân, dốc lòng vì thế giới nói chung và vì Swithin nói riêng. Dùng sự hiểu biết của mình thay vì cảm xúc như thường lệ để dẫn dắt hành động là một công việc khó khăn đối với một người phụ nữ mềm yếu; nhưng cô đã nỗ lực hết sức, và đã đạt được tiến bộ. Thái độ vị kỷ vốn tự nhiên đối với một người ở hoàn cảnh của cô đang dần bị thay thế bởi thái độ thấu cảm; dẫu ban đầu phải nuôi dưỡng nó một cách nhân tạo, nhưng dần dà nó mang lại cho cô một cảm giác ngọt ngào rằng cô đang vươn lên trên cả tình yêu bản thân. Yếu tố mẫu tính từng bộc lộ hết lần này đến lần khác trong tình cảm của cô dành cho chàng thanh niên, được truyền cảm hứng từ sự chín muồi vượt trội về trải nghiệm và tuổi tác của cô, giờ đây lại hiện diện trở lại khi cô đến gần hơn với quyết tâm không vì sự chuẩn mực trong địa vị xã hội của bản thân mà đánh đổi giá trị phụng sự cuộc đời của chàng thanh niên này.
Những trái ngọt bất ngờ đôi khi được ép ra từ những nhát cắt tỉa khắc nghiệt. Bức thư cay nghiệt của chú Swithin đang gợi ý cho Lady Constantine một chủ nghĩa vị tha mà sự triệt để của nó có lẽ đã khiến vị lão ông kỳ quặc kia phải kinh ngạc đến mức rút lại những điều kiện đã khơi nguồn cho nó. Yêu St. Cleeve vượt lên trên cả bản thân mình đến mức độ này chính là vượt qua tình yêu của phụ nữ theo cách hiểu thông thường và như hầu hết vẫn tồn tại.
Tuy nhiên, trước khi chốt lại quyết định bằng bất kỳ bước đi dứt khoát nào, cô đã làm rối tung bộ óc bé nhỏ của mình bằng cách nghĩ ra đủ loại mưu kế tinh vi, với hy vọng tìm ra một kế sách có thể chỉ cho cô cách né tránh quyết định ấy mà vẫn mang lại kết quả tốt đẹp tương tự. Nhưng để vừa đảm bảo cho chàng những lợi ích được chào mời, lại vừa giữ chân chàng ở lại; sự suy ngẫm chỉ cho thấy điều đó là bất khả thi.
Thế nhưng, để buông tay chàng mãi mãi lại là điều vượt quá sức chịu đựng của cô; và cuối cùng cô chộp lấy một ý tưởng hứa hẹn mang lại sự cải cải thiện phần nào cho kế hoạch đó. Cô sẽ đề nghị rằng việc đoàn tụ sẽ không bị từ bỏ hoàn toàn, mà chỉ đơn giản là hoãn lại—cụ thể là cho đến sau sinh nhật hăm lăm tuổi của chàng—khi ấy chàng có thể trở thành chồng cô mà không phải chịu tổn thất về khoản thu nhập. Đến thời điểm đó, chàng sẽ tiệm cận sự chín chắn trọn vẹn của một người đàn ông, và khía cạnh đau đớn về cô như một kẻ đã lừa gạt sự non nớt khờ khạo của chàng sẽ trôi qua vĩnh viễn.
Kế hoạch ấy phần nào xoa dịu nỗi băn khoăn trong danh dự đang dằn vặt của cô. Việc để một cuộc hôn nhân chìm vào ngưng trệ trong bốn hoặc năm năm không có nghĩa là hủy bỏ nó; và dẫu cô sẽ để mặc cho chàng chủ động tái khẳng định nó vào thời điểm kết thúc khoảng thời gian ấy mà không đưa ra các điều kiện ràng buộc ở hiện tại, cô không mảy may nghi ngờ về kết quả.
Đồng hồ điểm năm giờ. Cuộc tranh luận thầm lặng trong tâm trí này đã ngốn sạch cả buổi chiều của cô. Có lẽ nó đã không kết thúc vào lúc này nếu không có một sự cố bất ngờ—sự xuất hiện của người anh trai Louis. Anh bước vào căn phòng nơi cô đang ngồi, hay đúng hơn là đang oằn mình chịu đựng, và sau vài lời giải thích về cách anh đến đây cũng như sự nhầm lẫn về ngày mất của Ngài Blount, anh tiến đến sát cạnh cô. Những lời tiếp theo của anh mang hình thức xin lỗi, nhưng về bản chất chúng cay đắng tột cùng.
‘Viviette,’ anh nói, ‘anh rất tiếc về những lời vội vã dành cho em lần trước khi anh rời khỏi ngôi nhà này. Anh sẵn sàng rút lại chúng. Những nghi ngờ của anh đã đi chệch hướng. Giờ thì anh nghĩ mình đã biết sự thật. Em còn điên rồ hơn cả những gì anh tưởng tượng!’
‘Theo cách nào?’ cô hỏi với giọng xa cách.
‘Gần đây anh đã nghĩ rằng kẻ khốn khổ trẻ tuổi kia chỉ là người tình được cưng chiều quá mức của em.’
‘Em nghĩ sai rồi: cậu ấy không phải.’
‘Cậu ta không phải—anh tin em—vì cậu ta còn hơn thế nữa. Giờ đây anh đinh ninh rằng cậu ta chính là người chồng hợp pháp của em. Em có thể chối cãi điều đó không!’
‘Em có thể.’
‘Bằng lời thề thiêng liêng của em đấy nhé!’
‘Bằng lời thề thiêng liêng của em, cậu ấy cũng không phải là người đó.’
‘Tạ ơn trời vì lời đảm bảo đó!’ Louis nói, trút ra một hơi thở nhẹ nhõm. ‘Anh vốn không chắc chắn như những gì anh ra vẻ—nhưng anh muốn biết sự thật của điều bí ẩn này. Vì em không hề bị ràng buộc với cậu ta theo cách đó, anh chẳng quan tâm nữa.’
Louis quay lưng bỏ đi; và điều đó tạo cho cô cơ hội rời khỏi phòng. Những lời ngắn ngủi ấy chính là những hạt cát cuối cùng làm lệch chiếc cân định mệnh, và an bài số phận của cô.
Cô sẽ để Swithin ra đi. Tất cả những tiếng nói trong thế giới của cô dường như đang gào thét đòi hỏi kết cục đó. Nỗi nhục nhã của buổi sáng, lòng vị tha của buổi buổi chiều, và bản năng trốn tránh của buổi tối đã hội tụ để đưa ra quyết định cuối cùng.
Theo đó, cô ngồi xuống, và viết cho Swithin bản tóm tắt những suy nghĩ đã được trình bày chi tiết ở trên.
‘Chúng ta sẽ chia tay,’ cô kết luận. ‘Em để anh tuân lệnh chú mình và khám phá bầu trời phương nam; em sẽ chờ đợi như một người có thể trọn lòng tin tưởng nơi anh. Đừng gặp lại em cho đến khi những năm tháng ấy trôi qua. Anh sẽ thấy em vẫn mãi là chính mình. Em là vợ anh qua mọi thời gian; lá thư của luật pháp hiện tại không cần thiết phải tái khẳng định điều đó; trong khi sự vắng mặt của văn bản ấy lại bảo đảm cho gia tài của anh.’
Không gì có thể diễn tả hết những gì Lady Constantine phải đánh đổi để sắp xếp các lập luận của mình; nhưng cô đã làm được, và đánh bại sự an ủi bản thân bằng ý thức về sự tiện ích chung. Có thể khẳng định không chút do dự rằng lý do duy nhất không cao thượng có thể dẫn dắt một bước đi như thế hoàn toàn không tồn tại; đó là sự suy giảm nghiêm trọng trong tình cảm của cô. Cô đã yêu tha thiết chàng thanh niên ấy vào thuở ban đầu, và giờ đây cô vẫn yêu tha thiết chàng, như thời gian và hành vi sau đó của cô đã chứng minh.
Những người phụ nữ mỏng manh nhất rồi cũng quen với những hoàn cảnh đạo đức kỳ lạ. Eva có lẽ đã lấy lại được sự bình thản ngọt ngào bình thường khoảng một tuần sau Lần Sa Ngã. Khi lần đầu tiên biết về hoàn cảnh bất thường của mình, Lady Constantine đã đỏ bừng mặt, và bản năng thuần khiết của cô từng giục giã cô hợp pháp hóa cuộc hôn nhân của mình mà không chậm trễ lấy một phút giây. Trời đất lúc ấy sắp được lay động để thực hiện điều đó. Ngày qua ngày trôi qua; cuộc hôn nhân của cô vẫn tiếp tục không được đảm bảo, và ý nghĩ về tính vô hiệu của nó đã dần nguôi ngoai không còn xa lạ với cô; cho đến khi nó trở nên chẳng đáng bận tâm bên cạnh quyết định táo bạo vì lợi ích của chàng thanh niên.
