Năm 1999, giải thưởng Ngân Hà nhận được 5.980 lá phiếu hợp lệ, trong đó có 5.620 phiếu cá nhân, 332 phiếu tập thể của các hội nhóm người hâm mộ khoa học viễn tưởng ở các địa phương, và 28 phiếu bầu qua mạng. Ban biên tập đã công bố số phiếu đạt được của từng tác phẩm.

Ban biên tập cho biết trong "Lời tòa soạn": "Sự phát triển của khoa học viễn tưởng Trung Quốc không còn là cuộc sống cặm cụi viết lách trong thầm lặng của một vài biên tập viên hay một nhóm nhà văn khoa học viễn tưởng nữa, mà là một câu lạc bộ tinh thần được xây dựng bởi sự tham gia chung của đông đảo công chúng, một thị trường văn hóa đang không ngừng mở rộng."

Ban biên tập chia sẻ, sở dĩ từ năm ngoái, quyền lực bỏ phiếu vốn nằm trong tay các biên tập viên và chuyên gia đã được trao vào tay độc giả, là bởi hành vi mua sắm cuối cùng của độc giả quyết định phạm vi lan tỏa của các tác phẩm khoa học viễn tưởng, quyết định mức độ nổi tiếng của một nhà văn khoa học viễn tưởng, và cuối cùng cũng quyết định quy mô của thị trường văn hóa khoa học viễn tưởng. Điều này cũng đã trở thành kim chỉ nam cho khoa học viễn tưởng ngày nay.

Năm 1999, lại một sự kiện lớn nữa xảy ra. Năm đó, đề văn thi đại học toàn quốc là "Nếu ký ức có thể cấy ghép". Mà tờ "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" xuất bản vào tuần trước kỳ thi đại học lại "ăn khớp đến kỳ lạ" với đề văn thi đại học — bài viết ở trang đầu của số báo đó chính là bài của tổng biên tập "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" Đàm Giai, kể về giấc mơ cấy ghép ký ức để hiện thực hóa ước mơ trường sinh bất lão của nhân loại. Mục "Ngôi sao mỗi kỳ" của cùng số báo đăng tải tác phẩm "Tâm ca mị ảnh", cũng là một tiểu thuyết khoa học viễn tưởng lấy đề tài cấy ghép ký ức. Điều này lại một lần nữa châm ngòi cho cơn sốt khoa học viễn tưởng.

Năm 1999, "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" có giá bìa là 5,00 nhân dân tệ. Số lượng phát hành đã tăng từ chưa đến 100.000 bản vào năm 1995 lên đến 360.000 bản. Ở nhiều thành phố, tạp chí này đã trở thành một mặt hàng không thể thiếu trên các sạp báo ven đường.

"Mỗi ngày chúng tôi đều nhận được những túi thư lớn, việc đọc hết từng bức thư tốn rất nhiều thời gian," Đàm Giai, người sau này đảm nhận chức tổng giám đốc "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng", cho biết.

"Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" đã lập ra câu lạc bộ người hâm mộ khoa học viễn tưởng. Các biên tập viên đi sâu vào các trường học, lập trang web riêng của mình. Tạp chí còn kịp thời tung ra áo thun và mũ mang phong cách văn hóa khoa học viễn tưởng.

Năm 1999, giá trị sản lượng của "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" đạt tới 20 triệu nhân dân tệ. Tòa soạn bắt đầu mua đất xây cao ốc.

Bốn

Bước sang thế kỷ 21, cơ hội tôi đến tòa soạn ngày càng nhiều hơn. Tôi được mời tham dự lễ trao giải Ngân Hà, giải thưởng Tinh Vân, tạp chí "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" còn thanh toán tiền vé tàu, cung cấp chỗ ở cho tôi, từ việc ban đầu hai người ở chung một phòng, cho đến việc cung cấp phòng đơn. Tòa soạn cũng được cải tạo thành không gian mở lớn, các biên tập viên đều dùng máy tính, trên bàn bày kín các loại sách vở và tư liệu khoa học viễn tưởng thế giới, khiến người ta phải ngưỡng mộ.

Đại hội Khoa học viễn tưởng Thế giới do "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" đăng cai tổ chức vào năm 2007 còn có quy mô hoành tráng hơn nữa. Tôi đã gặp Nham Thượng Trị, gặp Neil Gaiman. Các nhà văn khoa học viễn tưởng tiến hành thảo luận học thuật tại Bảo tàng Khoa học và Công nghệ tỉnh phía sau bức tượng đứng của Mao Trạch Đông. Rất nhiều người hâm mộ từ khắp nơi trên cả quốc gia đổ về, khi nhìn thấy Lưu Cử Hân, mắt rưng rưng lệ. Họ biểu diễn máy tính người trong "Tam Thể" ngay tại quảng trường, sự nhiệt tình đó khiến người nước ngoài vô cùng kinh ngạc, lúc này mới biết Thành Đô mới chính là thánh địa thực sự của khoa học viễn tưởng thế giới.

Đại hội này vừa kết thúc, tôi lại cùng Ngô Nham cùng Tổng giám đốc "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" Tần Lợi, Tổng biên tập Diêu Hải Quân đến Yokohama, Nhật Bản tham dự Đại hội Khoa học viễn tưởng Thế giới, mở rộng tầm mắt.

Thúc đẩy "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" tiếp tục phát triển và tạo nên những thành tựu huy hoàng mới trong thế kỷ mới, có hai vị tổng giám đốc là Đàm Giai và Tần Lợi. Đàm Giai chính là nhà văn người Tạng từng đoạt giải thưởng văn học Mâu Đơn. Ban đầu khi tôi gặp ông, ông chỉ là một "nhân viên tạp vụ" đứng ở cửa, đại diện cho "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" phát bao lì xì cho phóng viên. Trong thời kỳ của Đàm Giai, tính văn học của sáng tác khoa học viễn tưởng đã được tăng cường.

Năm 2002, "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" cho ra mắt số chuyên đề về các nhà văn thế hệ mới. Các nhà văn khoa học viễn tưởng chủ chốt, bao gồm Lưu Cử Hân, mỗi người đều có một tập riêng. Tôi cũng có một tập, gồm có "Nỗi sợ nhìn thấy", "Nước trong thiên hạ", v.v.

Sự kiện khoa học viễn tưởng quan trọng nhất của Trung Quốc trong thế kỷ mới chính là sự xuất hiện bất ngờ của Lưu Cử Hân. Thực chất ông chính là nhà văn do "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" bồi dưỡng nên.

Năm 2006, "Tam Thể" bắt đầu được đăng nhiều kỳ trên "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng", đến năm 2008 thì xuất bản thành sách.

Trong quá trình khai quật Lưu Cử Hân, Tổng biên tập "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" Diêu Hải Quân đã đóng vai trò cốt lõi. Năm 1997, tôi lần đầu tiên gặp Diêu Hải Quân. Ông vốn là một công nhân bình thường tại nông trường lâm nghiệp Y Mẫn, thành phố Y Xôn, Hắc Long Giang, từ nhỏ đã yêu thích khoa học viễn tưởng, năm 1986 tự xuất bản tạp chí khoa học viễn tưởng "Tinh Vân", có sức ảnh hưởng rất lớn trong giới khoa học viễn tưởng. Cuối cùng, ông đã trở thành nhân vật lãnh đạo phong trào khoa học viễn tưởng Trung Quốc, được mệnh danh là Campbell của Trung Quốc (John Wood Campbell, biên tập viên khoa học viễn tưởng tầm cỡ thế giới, người đã bồi dưỡng nên hàng loạt bậc thầy khoa học viễn tưởng), xứng đáng là đại diện cho "Giấc mơ Trung Hoa".

Năm 1997, Diêu Hải Quân lúc đó đang lang thang. Ông nói, ông còn không đủ tiền xe để quay lại Hắc Long Giang, vẫn là Hàn Tùng và những người khác góp tiền cho ông. Nhưng chuyện này thì tôi không nhớ rõ nữa.

Hầu như toàn bộ các tác phẩm thành danh của Đại Lưu đều được đăng trên "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng", bao gồm những tác phẩm được bàn tán say sưa như "Địa hỏa", "Lưu lạc địa cầu", "Giáo viên nông thôn", v.v.

Các tác phẩm dài tập của ông chủ yếu cũng do "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" ấn hành. Tôi nghe Lưu Cử Hân nói rằng, rất kỳ lạ, nếu không phải do "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" xuất bản thì bán không được chạy cho lắm.

Dưới sự chủ trì của Diêu Hải Quân, "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" đã cho ra mắt hai dự án lớn: bộ sách "Hòn đá tảng khoa học viễn tưởng Trung Quốc" và bộ sách "Bậc thầy khoa học viễn tưởng thế giới". Tiểu thuyết dài khoa học viễn tưởng nguyên tác bản địa của Trung Quốc đã có nền tảng để đăng tải, trong khi hầu như tất cả các danh tác khoa học viễn tưởng có sức ảnh hưởng trên thế giới đều được dịch vào Trung Quốc.

Bên cạnh việc láng xê các nhà văn thế hệ mới như Vương Tấn Khang, Lưu Cử Hân, Hà Tịch trong thập niên 90 của thế kỷ trước, bước sang thế kỷ mới, "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" còn bồi dưỡng nên các nhà văn thế hệ mới hơn của Trung Quốc, bao gồm những người trẻ tuổi như Trần Thu Phàm, Phi Địch, Giang Ba, v.v. [3]

Nhưng Trung Quốc trong thế kỷ 21 đã bước vào kỷ nguyên internet, lựa chọn đọc sách của mọi người trở nên đa dạng hóa, số lượng phát hành của "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" lại một lần nữa sụt giảm. Năm 2014 còn chưa đến 200.000 bản.

Tôi nghe các biên tập viên của tòa soạn nói rằng, rất nhiều tác giả không biết viết truyện, không biết cách biểu đạt một sự việc sao cho thật hấp dẫn để lay động trái tim độc giả. Không biết điều này có liên quan gì đến chất lượng giáo dục trong trường học của Trung Quốc những năm gần đây hay không.

Ngoài ra, điều này cũng có một phần liên quan đến việc trọng tâm xuất bản khoa học viễn tưởng đã chuyển hướng sang sách. Sau năm 2012, mỗi năm số lượng sách khoa học viễn tưởng xuất bản ở Trung Quốc đều trên 100 đầu sách. Trong khi đó, Mỹ, cường quốc số một về khoa học viễn tưởng, có khoảng 400 đầu sách.

Tạp chí còn vấp phải những cú sốc khác.

Sau Tần Lợi, người đảm nhận chức tổng giám đốc là Lý Sưởng, người được "nhảy dù" xuống từ Hiệp hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Tứ Xuyên.

Ngày 21 tháng 3 năm 2010, một bức thư ngỏ mang chữ ký "Toàn thể nhân viên 'Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng'" lan truyền trên mạng: "Cùng với việc đồng chí Lý Sưởng nhậm chức, 'Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng', một cuốn tạp chí vốn dĩ mang đầy hoài bão và tầm nhìn, nhanh chóng biến thành ếch ngồi đáy giếng, tầm nhìn hạn hẹp. 'Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng' không những không có mục tiêu trước mắt, mà càng không thể xa hoa bàn đến kế hoạch lâu dài!" "Nếu tiếp tục dung túng cho người đứng đầu tòa soạn là đồng chí Lý Sưởng không biết mà cứ thích ra vẻ hiểu biết, chỉ đạo càn quấy, không làm tròn trách nhiệm thậm chí lộng quyền, thì tờ 'Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng' vừa mới bước qua tuổi ba mươi sẽ nhanh chóng biến chất hoàn toàn. Đó không chỉ là bi kịch của độc giả, mà còn là bi kịch của khoa học viễn tưởng Trung Quốc."

Bức thư này liệt kê đủ loại "chiến tích" của Lý Sưởng, bao gồm độc đoán chuyên quyền, chỉ đạo mù quáng, yêu cầu biên tập viên viết thay tiểu thuyết cho tác giả, cắt giảm nhuận bút của tác giả, biến bìa tạp chí thành quảng cáo trường học, bán rẻ tài nguyên quảng cáo, bán giấy phép xuất bản (số chuẩn), v.v.

Đây chính là sự kiện "lật đổ tổng biên tập" gây chấn động một thời, thu hút sự quan tâm của không ít các cơ quan truyền thông trong nước và thậm chí cả báo chí nước ngoài. Điều này hiếm thấy trong lịch sử ngành báo chí xuất bản của Trung Quốc.

Tôi cũng đã tham gia vào sự kiện đó, đăng bài viết trên blog để thúc giục phía Tứ Xuyên nhanh chóng giải quyết vấn đề, giúp cho "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" có thể sinh tồn. Năm đó khi tôi đến Thành Đô tham dự lễ trao giải Ngân Hà, tôi cũng đã bày tỏ quan điểm như vậy trong bài phát biểu của mình.

Thật khó mà nói rõ, làm những việc như thế này là có tính khoa học viễn tưởng hay không. Sự kiện này cuối cùng khép lại bằng việc Lý Sưởng bị đình chỉ công tác.

Vị tổng giám đốc kế nhiệm Lý Sưởng là Vạn Thời Hồng, một nhân vật khác cũng được "nhảy dù" xuống từ Hiệp hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Tứ Xuyên.

Tháng 8 năm 2014, Dương Tiêu, Đàm Giai, Mạc Thụ Thanh, Điền Tử Dật, Hướng Tế Thuần và những người khác với tư cách là những nhà sáng lập, nhân viên đã nghỉ hưu của "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng", đã đồng ký tên phát hành bức thư ngỏ, tố cáo Vạn Thời Hồng lên Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật tỉnh Tứ Xuyên, Ban Tuyên truyền Tỉnh ủy, v.v., tiêu đề của bức thư này là "Hãy cứu lấy Tòa soạn tạp chí Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng", một lần nữa gây ra làn sóng phẫn nộ trong dư luận. Bức thư ngỏ yêu cầu điều tra các vấn đề của Vạn Thời Hồng như ăn chơi trác táng hàng trăm ngàn nhân dân tệ, vi phạm quy định mua xe vượt tiêu chuẩn, nợ đọng hơn ba triệu tiền nhuận bút của nhà in và tác giả, tạo ra thần thoại bao chiếm đất đai của khu công nghiệp khoa học viễn tưởng, v.v.

Bên cạnh đó, còn có cư dân mạng đăng bài trên Weibo, phanh phui "vụ án tham nhũng và buôn bán trái phép thẻ nhà báo" trước đây của Vạn Thời Hồng.

Lật mở số đầu tiên của tạp chí "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" năm 2015, cái tên tổng giám đốc Vạn Thời Hồng đã biến mất. Phó tổng giám đốc Lưu Thành Thụ tạm thời điều hành công việc. Theo tiết lộ, Vạn đã bị đình chỉ công tác.

Ngày 8 tháng 1 năm 2015, Cục Phát thanh Điện ảnh Truyền hình và Báo chí Xuất bản tỉnh Tứ Xuyên cùng Cục Bản quyền tỉnh Tứ Xuyên đã ban hành "Vụ án xử phạt hành chính báo chí định kỳ năm 2014 (11)", vì có giá trị tư liệu lịch sử nên toàn văn được sao lục lại như sau:

Trong khoảng thời gian từ tháng 9 năm 2012 đến tháng 4 năm 2014, Tòa soạn tạp chí Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng dưới danh nghĩa "Tòa soạn tạp chí Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng tỉnh Tứ Xuyên", lần lượt ký kết thỏa thuận với 4 đơn vị gồm Công ty TNHH Quảng cáo Hàn Xương Thành Đô, Trường đào tạo ngoại ngữ Vọng Tử Thành Long Thành Đô, Công ty TNHH Truyền thông Quảng cáo Xác Nhận Thành Đô, Công ty TNHH Truyền thông Văn hóa Học Hải Phi Châu Bắc Kinh, chuyển nhượng giấy phép xuất bản của ấn phẩm "Phi", xuất bản 5 loại tạp chí là "Phi · Kỳ huyễn thế giới", "Phi · Giá thú", "Phi · Giáo tử hữu phương", "Phi · BOSS Bá Sĩ", "Phi · Tố chất giáo dục", đồng thời cho phép người đại diện pháp luật của Công ty TNHH Truyền thông Quảng cáo Xác Nhận Thành Đô và người đại diện pháp luật của Trường đào tạo ngoại ngữ Vọng Tử Thành Long Thành Đô lần lượt đảm nhận chức vụ "Tổng biên tập" của "Phi · BOSS Bá Sĩ" và "Phi · Giáo tử hữu phương". Hành vi nêu trên của Tòa soạn tạp chí Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng đã vi phạm quy định tại khoản 1 điều 21 của "Quy định quản lý xuất bản", điều 36 của "Quy định quản lý xuất bản định kỳ", tình tiết vi phạm nghiêm trọng. Căn cứ vào quy định liên quan tại điểm 1 điều 66 của "Quy định quản lý xuất bản", ngày 21 tháng 11 năm 2014, Cục Phát thanh Điện ảnh Truyền hình và Báo chí Xuất bản tỉnh Tứ Xuyên đã đưa ra hình thức xử phạt hành chính đối với Tòa soạn tạp chí Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng và Tòa soạn tạp chí Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng tỉnh Tứ Xuyên gồm cảnh cáo, phạt tiền 985.600 nhân dân tệ, buộc đình chỉ xuất bản tạp chí "Phi" trong 4 tháng.

Điều này là có một không hai trong lịch sử khoa học viễn tưởng thế giới. Cho nên đây là một sự kiện khoa học viễn tưởng mang đặc sắc Trung Quốc.

Lịch sử phát triển của "Thế Giới Khoa Học Huyễn Tưởng" phần nào phản ánh tính chất khoa học viễn tưởng của hiện thực xã hội.

Vào nửa cuối tháng 4, tiểu thuyết của Lưu Cử Hân đã lọt vào danh sách đề cử tiểu thuyết hay nhất của giải thưởng Hugo Mỹ.

Một trong những người vui mừng nhất chính là Diêu Hải Quân. Ông đã đăng bài trên Weibo để ca ngợi điều này.