Buổi chiều hôm đó trời oi bức đến ngột ngạt; thế nhưng, ông Thorold vẫn đến, và chúng tôi cùng nhau đi dạo. Trời oi ả quá nên chúng tôi đi rất thong thả và cũng gặp rất ít người; thay vì chăm chú ngắm nhìn những vẻ đẹp của tự nhiên và nghệ thuật mà chúng tôi vốn định đến xem, vừa tản bộ, chúng tôi vừa rôm rả trò chuyện; thậm chí, có lúc chúng tôi còn dừng chân, ngồi xuống để tiếp tục câu chuyện. Ông Thorold kể cho tôi nghe về bản thân anh, hay đúng hơn là về quê hương anh ở Vermont cùng cuộc sống thuở trước ở đó. Anh không còn mẹ, chẳng có anh chị em nào cả; chỉ có người cha. Và anh miêu tả cho tôi nghe những ngọn đồi nơi quê cha đất tổ, trang trại mà cha anh cày cấy, con người cùng nhịp sống trên chốn núi non ấy. Mạnh mẽ, tự do, trong lành, độc lập và thông minh—đó là ấn tượng mà những lời kể của anh đọng lại trong tôi, về cả con người, xứ sở lẫn lối sống nơi ấy. Thỉnh thoảng, dòng suy nghĩ của tôi lại rẽ hướng sang những chuyện riêng tư.
"Ông Thorold," tôi lên tiếng, "anh có biết ông Davis ở Mississippi không?"
"Davis á? Không, tôi không biết ông ta," anh đáp gọn lỏn.
"Anh từng gặp ông ta chưa?"
"Rồi, tôi gặp đủ nhiều là đằng khác; cả vợ ông ta nữa."
"Anh có ưa diện mạo của ông ta không?"
"Tôi không."
"Trông ông ta có vẻ là một kẻ xấu xa—" tôi chậm rãi nói. Tôi nói câu ấy với ông Thorold; chứ ở West Point, chắc tôi khó lòng mà thốt ra nhận xét như vậy với ai khác.
"Hắn đang nhúng tay vào những việc mờ ám—" người bạn đồng hành của tôi đáp. "Mà thôi, tôi cũng chẳng rõ hắn đang mưu tính trò gì; chỉ là tôi không thể tin tưởng con người đó."
"Ông Thorold," tôi thận trọng mở lời, "anh có muốn chế độ nô lệ lan rộng sang các vùng lãnh thổ không?"
"Không!" anh dứt khoát. "Còn cô?"
"Không. Theo anh, điều gì sẽ xảy ra nếu một vị Tổng thống thuộc miền Bắc đắc cử vào mùa thu này?"
"Khi đó chế độ nô lệ sẽ không thể bén mảng đến các vùng lãnh thổ được nữa," anh nói, thoáng nhìn tôi với vẻ ngạc nhiên. "Vấn đề sẽ được giải quyết."
"Nhưng anh có biết người ta đồn rằng—một số người miền Nam nói rằng—nếu một vị Tổng thống miền Bắc đắc cử, các bang miền Nam sẽ không chịu khuất phục không?"
"Đó chỉ là lời bàn tán nhảm nhí của một số kẻ," ông Thorold nói. "Họ làm sao có thể không khuất phục cho được?"
"Họ bảo rằng—người ta đồn rằng—họ sẽ tách khỏi miền Bắc và tự lập giang sơn. Những người nói điều đó không phải kẻ ngốc đâu, thưa ông Thorold."
"Xin cô thứ lỗi, cô Randolph, nhưng tôi cho rằng những kẻ làm thế mới thực sự là kẻ ngốc."
"Ồ, tôi cũng nghĩ vậy," tôi đáp. "Ý tôi là, một số người vốn không hề ngốc lại tin rằng chuyện đó có thể xảy ra."
"Có lẽ thế," ông Thorold nói. "Tôi chưa từng nghe ai bàn về chuyện đó trước đây. Bản thân cô cũng là người miền Nam mà, phải không cô Randolph?" anh nói thêm, ánh mắt đổ dồn về phía tôi.
"Tôi sinh ra ở đó," tôi đáp. Và một khoảng lặng ngắn trùm lên giữa chúng tôi. Tôi đang trầm ngâm suy nghĩ. Những ấn tượng mang theo từ ký ức về cha mẹ, Preston và những người quen thuộc khác, khiến tôi không thể dễ dàng phủ nhận lời đồn đại ấy như một chuyện hoang đường vô lý. Hơn nữa, tôi hoàn toàn tin tưởng vào các nguồn tin của Tiến sĩ Sandford, bởi ông vốn có mối quan hệ giao du mật khẩu với những nhân vật có thế lực và địa vị ở Washington, gồm cả người miền Nam lẫn miền Bắc.
"Ông Thorold,"—tôi phá vỡ sự im lặng,—"nếu miền Nam thực sự làm điều đó, chuyện gì sẽ xảy ra?"
"Sẽ có rắc rối lớn," anh đáp.
"Rắc rối kiểu gì vậy?"
"Đủ mọi thứ rắc rối," ông Thorold cười nói; "tùy thuộc vào việc sự ngu ngốc của người ta có thể đẩy họ đi xa đến đâu."
"Nhưng giả sử các bang miền Nam cứ khăng khăng làm thế;—tức là tuyên bố tách ra và tự cai quản lấy?"
"Họ sẽ giống như một đứa trẻ hư buộc phải uống thuốc đắng vậy."
"Làm sao anh có thể buộc họ uống được?" tôi hỏi, cảm thấy vấn đề này sao mà nghiêm túc một cách bất thường.
"Cô thấy đấy, cô Randolph, một chuyện như thế không thể nào dung túng được. Một chính phủ mà để cho bất kỳ phần nào trong thần dân của mình muốn ly khai lúc nào tùy thích thì chính phủ đó xứng đáng sụp đổ. Nếu một phần đi được, phần khác cũng sẽ đi theo. Chẳng còn lại quốc gia nào nữa."
"Nhưng làm thế nào để ngăn cản họ?" tôi hỏi.
"Tôi không biết chúng tôi có ngăn nổi không," anh nói; "nhưng chúng tôi nhất định sẽ thử."
"Ý anh không phải là chuyện này sẽ dẫn đến chiến tranh chứ?"
"Tôi không nghĩ họ lại ngốc đến thế. Tôi hy vọng chúng ta chỉ đang giả định một điều rất khó xảy ra thôi, cô Randolph ạ."
Tôi cũng hy vọng thế. Nhưng cái ấn tượng về tính cách người miền Nam ấy vẫn khiến tôi canh cánh trong lòng. Chiến tranh ư! Tôi ngắm nhìn những ngọn đồi yên bình, bỗng có cảm giác như thể quả thực "tất cả nền móng của trái đất" đang "đổ vỡ lệch lạc".
"Cô sẽ làm gì nếu chiến tranh xảy ra?" người hàng xóm của tôi cất lời. Câu nói kéo tôi bừng tỉnh khỏi dòng trầm tư.
"Tôi chẳng thể làm gì cả."
"Tôi mạn phép không đồng tình. Sự ủng hộ của cô—thái độ của cô, sẽ có trọng lượng lớn đấy; dù ở phe này hay phe khác. Cô sẽ chiến đấu—trên thực tế—chắc chắn chẳng kém gì tôi."
Tôi ngẩng đầu lên. "Tôi sẽ không chống lại anh," tôi nói; bởi tôi không tài nào chịu được việc bị hiểu lầm.
Có một tia sáng kỳ lạ lóe lên trong mắt ông Thorold; nhưng những tia sáng ấy đến và đi nhanh như chớp khiến tôi chẳng tài nào đoán được ý nghĩa của chúng. Dù vậy, tôi biết tông giọng của anh thể hiện niềm vui thích.
"Sao lại thế được?" anh hỏi. "Cô là người miền Nam cơ mà?"
"Trông tôi giống thế lắm à?" tôi hỏi lại.
"Xin lỗi cô—vâng, đúng vậy."
"Vì sao thế, thưa ông Thorold?"
"Cô phải lượng thứ cho tôi. Tôi không thể nói rõ được. Nhưng quả thực cô là người miền Nam phải không?"
"Vâng," tôi nói. "Ít ra thì, tất cả bạn bè của tôi đều là người miền Nam. Tôi sinh ra ở đó mà."
"Cô cũng có một người bạn ở miền Bắc đấy chứ," ông Thorold nói khi chúng tôi đứng dậy để đi tiếp. Anh nói câu đó với một ngụ ý sâu xa. Tôi ngẩng lên mỉm cười. Trong đôi mắt anh ẩn chứa một nụ cười, hòa quyện với thứ gì đó sâu lắng hơn. Tôi nghĩ rằng lời thề nguyện tình bạn giữa chúng tôi đã được thiết lập và định đoạt ngay từ khoảnh khắc đó.
Anh đưa tay ra, như muốn minh chứng cho một sự gắn kết sâu sắc hơn nữa. Tôi đặt bàn tay mình vào tay anh, trong lúc anh tiếp tục nói,—"Thế mà sao cô lại có cái nhìn như vậy về vấn đề ấy nhỉ?"
Giữa chúng tôi đã nảy nở một âm hưởng mới trong cách giao tiếp, thân mật hơn và tràn ngập sự tin tưởng lẫn nhau. Điều đó mang lại cho tôi niềm mãn nguyện vô bờ; và tôi tiếp tục trả lời, kể cho anh nghe về cuộc sống của mình ở miền Bắc. Được khơi gợi từ câu hỏi này sang câu hỏi khác, tôi tường tận kể lại cả những trải nghiệm ở miền Nam, giúp người bạn mới của tôi không chỉ thấu hiểu quan điểm mà còn cả nền tảng giáo dục đã nhào nặn nên những quan điểm ấy. Tôi nhớ rằng tay tôi vẫn nằm gọn trong tay anh suốt buổi trò chuyện, tựa như anh là ruột thịt của tôi vậy; cho đến khi anh bất chợt buông tay ra và lao vào bụi cây để hái một nhánh hoa hồng dại. Ngay khoảnh khắc sau, một nhóm người đi dạo bước qua khúc cua; và bừng tỉnh trước thực tại xung quanh, chúng tôi — hoặc chí ít là tôi — nhận ra mình đã đi đến tận cuối con đường mòn đầy đá, nơi chúng tôi phải leo lên để hướng về vùng đất bằng phẳng.
Buổi chiều đang buông xuống vô cùng đẹp đẽ trên cả vùng đồng bằng lẫn đồi núi khi chúng tôi lên đến khu đất cao phía trên. Ông Thorold đề nghị tôi ghé thăm doanh trại, và tôi rất hào hứng nhận lời. Thế là anh dẫn tôi đi khắp nơi, chỉ cho tôi xem và giải thích đủ thứ chuyện về những lều trại cùng sinh hoạt thường nhật của họ trong đó. Anh bảo anh rất thích nơi này, chỉ tiếc là không gian hơi chật chội; nhưng ba bốn người sống chung trong một chiếc lều nhỏ kích thước chín nhân chín feet thì đúng là, như anh nói, "chẳng mảy may có nổi một chút không gian riêng cho bản thân". Các lều trại và lối đi trong doanh trại tràn ngập các học viên sĩ quan, người thì thẩn thơ đi dạo, kẻ đang trò chuyện, hoặc bận rộn với trang thiết bị quân sự; thấp thoáng đây đó là bóng dáng một sĩ quan. Đại úy Percival cúi đầu chào, Đại úy Lascelles cất lời thăm hỏi. Tôi tìm kiếm Preston nhưng chẳng thấy anh đâu cả. Sau đó, ông Thorold dẫn tôi vào lều của chính anh, giới thiệu một hoặc hai học viên đang la cà ở đó — những người liền vội vã lui ra ngay — rồi kéo tôi ngồi xuống thứ mà anh gọi là chiếc "hòm đựng đồ". Các tấm rèm lều được cuộn tròn lên tận đỉnh, cũng như rèm của mọi căn lều khác; một trật tự tuyệt mỹ bao trùm khắp nơi, tỉ mỉ đến từng chi tiết nhỏ nhặt nhất.
"Nào," ông Thorold nói khi ngồi xuống đối diện tôi trên một chiếc hộp đựng nến — "cô nghĩ sao về đời sống trong doanh trại này?"
"Các lều trại dựng sát nhau quá," tôi nhận xét.
Anh cười vang với vẻ vô cùng thích thú.
"Được đấy!" anh nói. "Cô vừa mở màn bằng một cú đấm sập cả doanh trại rồi đấy."
"Nhưng nó đẹp mà," tôi tiếp lời.
"Và không mấy thoải mái. À thì, cũng khá thoải mái đấy chứ," anh đáp.
"Các anh làm thế nào khi trời đổ mưa gió lớn — vào ban đêm cơ chứ?"
"Thì ngủ."
"Các anh không bao giờ bị ướt sao?"
"Chuyện đó có hề gì đâu."
"Ngủ giữa trời mưa ư!" tôi thốt lên. Và anh lại cười tôi. Đó không phải là lời trêu chọc giễu cợt. Toàn bộ diện mạo và phong thái của người đàn ông này minh chứng cho một tinh thần lính tẩm thực thụ, một sự coi khinh đầy nam tính đối với những điều vặt vãnh — trước mọi trở ngại có thể ngáng đường kỷ luật và nghĩa vụ của anh. Một bản lĩnh độc lập nội tại, đồng thời làm chủ hoàn cảnh trong giới hạn mà lý trí có thể kiểm soát. Tôi đọc được năng lực ấy ở anh. Nhưng tự thấu trong lòng, tôi lại phân vân không biết liệu anh có bao giờ thấy nhớ nhà trong cái lều nhỏ bé cùng doanh trại đông đúc này không. Dĩ nhiên tôi không đời nào dám chạm vào chủ đề đó.
"Anh có biết Preston Gary không?" tôi hỏi. "Anh ấy là một học viên sĩ quan."
"Tôi biết."
Tôi ngầm đoán rằng tông giọng thản nhiên của anh cho thấy anh chẳng đánh giá cao sự quen biết đó cho lắm.
"Tôi chẳng thấy anh ấy ở đâu cả," tôi nhận xét.
"Cô muốn gặp cậu ta à? Cậu ta thấy cô rồi đấy."
"Không, anh ấy không thể nào thấy được," tôi nói, "nếu không thì anh ấy đã sang chào tôi rồi."
"Cậu ta chắc chắn sẽ đến nếu có thể," ông Thorold đáp — "không nghi ngờ gì; ngặt nỗi bị ràng buộc bởi nhiệm vụ. Cậu ta đang phải gác. Chúng ta vừa đi ngang qua chốt gác của cậu ta lúc nãy."
"Đang gác ư!" tôi thốt lên. "Thật thế á? Sao cơ chứ, anh ấy mới vừa gác cách đây một hai ngày thôi mà. Việc này diễn ra thường xuyên thế cơ à?"
"Với trường hợp của Gary thì khá thường xuyên đấy," người bạn đồng hành của tôi đáp.
"Vậy sao?" tôi nói. "Chắc anh ấy không thích điều đó đâu."
"Không đâu," ông Thorold cười vui vẻ. "Chẳng mấy ai lại coi đó là một trò tiêu khiển ưa thích cả."
"Thế sao anh ấy lại phải nhận nhiệm vụ ấy nhiều đến vậy?"
"Gary không thích kỷ luật cho lắm."
Tôi đoán điều này có thể đúng. Tôi đủ hiểu Preston để biết điều đó. Nhưng nó vẫn khiến tôi giật mình.
"Cậu ấy không tuân thủ các quy định sao?" tôi hỏi hồi lâu sau, với giọng trầm xuống.
Ông Thorold mỉm cười. "Cậu ta là bạn của cô à, cô Randolph?"
"Vâng," tôi đáp; "anh ấy là cháu gọi mẹ tôi bằng dì."
"Thế thì cậu ta là họ hàng của cô rồi?" người bạn đồng hành của tôi nói. Lại một cái nhìn thấu tâm can nữa hướng về tôi. Chúng cứ thế xoáy vào tôi, sắc bén và trong vắt như ánh kiếm chém giữa trời quang; lóe lên từ đôi mắt vẫn đang ánh lên niềm vui thích hay sự ôn hòa. Cả hai điều đó cùng rực lên trong mắt anh lúc này, nên tôi chẳng màng bận tâm đến ánh mắt dò xét sắc sảo ấy. Quả thực, tôi chưa từng bận tâm. Tôi đã học cách xem đó là một trong những nét độc đáo rất riêng ở ông Thorold. À mà, Tiến sĩ Sandford cũng có đôi mắt tinh đời để thấu hiểu con người, nhưng mắt ông chưa từng lóe sáng như thế, trừ khi đứng trước sự kích động mạnh. Còn đôi mắt của ông Thorold cứ nhảy múa, lấp lánh và bừng sáng qua hàng chục biểu cảm luân phiên nhau; nguồn năng lượng vui thú cùng khả năng quan sát nhạy bén của anh là những điều đầu tiên thu hút sự chú ý và cũng lôi cuốn tôi.
"Thế ra cậu ta là họ hàng của cô?"
"Đương nhiên rồi, anh ấy là họ hàng của tôi."
Tôi có cảm giác ông Thorold thoáng trở nên nghiêm nghị và trầm lặng trong giây lát; rồi anh đứng dậy, với ánh mắt ôn hòa rực sáng ngập tràn trên người tôi, và báo cho tôi biết tiếng trống tập hợp duyệt binh đã điểm. "Chỉ là tiếng trống thứ nhất thôi," anh nói thêm; thế nên tôi không việc gì phải vội. Liệu tôi có muốn về nhà trước giờ duyệt binh không?
Tôi nghĩ là có. Nếu Preston đang lê bước tuần tra dọc theo vành đai doanh trại, thì thú thật tôi chẳng muốn chạm mặt anh chút nào, cũng không muốn anh nhìn thấy tôi trong hoàn cảnh mà tôi gọi là nỗi nhục nhã ấy. Hơn thế nữa, tôi còn mang một linh cảm ngầm rằng mình sẽ có một phen tranh luận "lộng gió" với anh vào lần gặp tới.
Và tôi đã không đoán sai. Chiều hôm sau, anh đến tìm chúng tôi. Bà Sandford và tôi đang ngồi ngoài hiên nhà, nơi cái nóng oi bức đến cực điểm của ban ngày lúc này đã được dịu bớt phần nào nhờ một cơn gió nhẹ thổi tới từ hướng tây bắc. Trận trời vẫn còn oi ả lắm. Preston ngồi xuống và gượng gạo trò chuyện trong một thoáng lơ đễnh.
"Tối hôm kia chúng tôi không thấy cậu dự buổi dạ vũ nhảy húp, anh Gary ạ," bà Sandford cất lời nhận xét.
"Vâng. Hai người có ở đó không?" Preston hỏi.
"Mọi người đều có mặt — ngoại trừ cậu."
"Cả Daisy nữa ư? Em có đi không thế, Daisy?"
"Dĩ nhiên là có rồi," bà Sandford đáp lời thay. "Vắng bất cứ ai khác còn đỡ tiếc hơn là vắng con bé."
"Tôi không biết là em cũng đi đấy," Preston nói với giọng càu nhàu đến mức bà Sandford phải ngẩng lên nhìn anh.
"Tôi không ngạc nhiên khi thấy cậu ghen tị đâu," bà điềm tĩnh nói.
"Ghen tị!" Preston cáu kỉnh lẩm bẩm tiếng thứ hai.
"Cậu có nhiều lý do hơn cậu tưởng đấy."
Preston lầm bầm vài câu chê bai gì đó đại loại như các buổi dạ vũ chỉ là "những nơi tẻ nhạt". Tôi cố giữ im lặng tuyệt đối.
"Daisy, em có đi không?"
Tôi ngẩng lên đáp là có.
"Em đã khiêu vũ với ai?"
"Với tất cả mọi người," bà Sandford trả lời. "Ý tôi là, trong khoảng thời gian buổi tối cho phép thì em ấy nhảy với tất cả. Áo xanh, áo xám, đủ mọi màu sắc."
"Tôi không muốn em khiêu vũ với tất cả mọi người," Preston càu nhàu với âm lượng thấp hơn.
"Chẳng có cách nào ngăn cản chuyện đó đâu," bà Sandford đáp, "trừ khi cậu có mặt ở đó và tự mình mời con bé."
Tôi thầm không cảm ơn bà Sandford chút nào về gợi ý này; để rồi Preston lập tức chớp lấy thời cơ hỏi dồn xem "tối nay chúng tôi có đến dự dạ vũ nữa không".
"Dĩ nhiên rồi," bà Sandford đáp.
"Trời quỷ tha ma bắt lại oi bức quá!"
"Đâu đến nỗi nào với những ai đã quen với khí hậu ở đây," bà Sandford đáp lại với giọng đầy quả quyết.
"Nói chung là phát bực," Preston làu bàu. "Daisy, tối nay em có đi không?"
"Em đoán là có."
"Thế thì, nếu em nhất định phải đi, chi bằng em khiêu vũ với anh thay vì với kẻ khác. Cứ bảo với bất kỳ ai khác là em đã nhận lời rồi đi. Anh sẽ lo cho em."
"Anh chẳng muốn khiêu vũ với ai ngoài em ra sao?"
"Đúng thế," Preston chậm rãi đáp. "Như anh đã nói, trời quá nóng. Anh thấy toàn bộ chuyện này thật nhàm chán."
"Em sẽ không để anh phải thấy nhàm chán vì em đâu," tôi nói. "Em từ chối khiêu vũ với anh. Và em mong là em sẽ không phải thấy mặt anh ở đó luôn."
"Daisy!"
"Sao nào?"
"Xuống đây đi dạo một lát với anh đi."
"Chính anh vừa bảo trời quá nóng cơ mà."
"Nhưng em vẫn đi khiêu vũ đấy thôi?"
"Còn anh thì sẽ chẳng chịu nhảy nhót gì sất."
"Anh muốn nói chuyện với em, Daisy."
"Anh cứ việc nói," tôi đáp. Tôi chẳng màng lắng nghe chút nào, bởi thái độ của Preston chẳng có lấy một chút thiện cảm nào cả.
"Daisy!" anh nói, "anh không tài nào hiểu nổi em nữa."
"Cậu từng hiểu con bé; chỉ có điều giờ thì không còn nữa thôi," bà Sandford lên tiếng.
"Em có chịu đi dạo với anh không?" Preston hỏi, giọng gần như nổi giận.
"Em nghĩ là không thú vị gì đâu," tôi đáp.
"Thế mà chiều hôm qua em vẫn đi dạo đấy thôi."
"Vâng."
"Thế thì ra hiên nhà đi dạo qua đi dạo lại vậy. Việc đó thì em làm được mà."
Tôi có thể làm thế, và không từ chối. Anh chọn phía hướng tây đang ngập nắng, bởi ở đó chẳng có bóng người. Dù vậy, những tia nắng đã bị che khuất bởi một lớp sương mù dày đặc và tình trạng ấy kéo dài suốt cả ngày.
Preston gặng hỏi ngay khi chúng tôi vừa ra khỏi tầm tai người khác: "Em đã đi cùng ai thế?"
"Ý anh là chiều hôm qua á?"
"Đương nhiên là anh hỏi chuyện chiều hôm qua rồi! Anh thấy em bước vào doanh trại cùng với ai thế hả?"
"Sao anh không qua đó chào em?" tôi hỏi.
"Anh đang làm nhiệm vụ. Anh không thể."
"Em chẳng thấy anh ở đâu cả."
"Anh đang gác. Em đi ngang qua chốt của anh cách có chưa đầy mười bước chân."
"Thế thì hẳn anh phải biết em đi với ai chứ, Preston," tôi nói, ngước mắt nhìn thẳng vào anh.
"Em không biết đâu — vấn đề là ở chỗ đó đấy. Chính là cái tên Thorold đó."
"Sao anh lại phải đi gác sớm thế? Anh vừa mới gác cách đây một hai ngày mà."
"Chuyện đó hoàn toàn bình thường. Đó là những quy tắc quân sự mà em không thể hiểu được. Mọi thứ đều ổn cả, ngoại trừ đám người Yankee khốn kiếp ấy. Và Thorold cũng là một kẻ như vậy."
"Ai là một kẻ như vậy cơ?" tôi cười hỏi. "Anh bảo anh ta là một kẻ thế à."
"Blunt là một kẻ nữa."
"Em rất quý Thiếu tá Blunt."
"Daisy," Preston dừng phắt lại nói, "em phải về với mẹ đi. Ở đây chẳng có ai chăm sóc em cả. Sao em lại quen biết cái tên Thorold đó hả?"
"Anh ấy được giới thiệu cho em. Anh ta có vấn đề gì nào?"
"Em không được phép đi lại với hắn ta. Anh bảo thật đấy, hắn ta đúng là một tên Yankee chính gốc."
"Thế nghĩa là sao?" tôi hỏi. "Anh nói cứ như thể hắn ta tồi tệ lắm vậy."
"Đúng thế đấy. Bọn chúng chỉ là một lũ thợ may hèn nhát. Chẳng một tên nào biết thế nào là một quý ôg thực thụ cả, trừ khi chúng học lỏm được điều đó từ một người miền Nam. Anh không muốn em dính líu gì đến bọn chúng hết, Daisy. Em không được khiêu vũ với bọn chúng, và cũng không được để ai bắt gặp đi cùng cái tên Thorold này. Hứa với anh là em sẽ không làm thế đi."
"Tiến sĩ Sandford cũng là người miền Bắc đấy thôi," tôi đáp.
"Anh không quản được Tiến sĩ Sandford. Ông ấy là người giám hộ của em. Nhưng em tuyệt đối không được đi cùng Thorold nữa!"
"Anh đã bao giờ thấy anh ấy tỏ ra hèn nhát chưa?" tôi hỏi.
Tôi chắc chắn rằng khuôn mặt Preston bừng đỏ lên; tôi không phân biệt được đó là vì giận dữ hay cảm xúc nào khác, nhưng sự tức giận thì rành rành ra đấy.
"Em thì biết cái quái gì về chuyện đó chứ?" anh vặn lại.
"Thế còn anh thì biết gì?" tôi đáp trả. Nhưng thái độ của Preston ngày càng thay đổi rõ rệt hơn.
"Daisy, hứa với anh là em sẽ không dính líu gì đến đám người đó nữa đi. Em quá cao quý để mà khiêu vũ với bọn chúng. Ở đây hiện có rất nhiều người miền Nam, và vô số các học viên sĩ quan miền Nam nữa."
"Ông Caxton là một người trong số đó," tôi nói. "Em không thích ông ta chút nào."
"Cậu ta xuất thân từ một gia đình danh giá ở Georgia," Preston cãi.
"Em mặc kệ chuyện đó. Cậu ta chẳng có tác phong quý tộc trong sinh hoạt lẫn sự chân thật trong lời ăn tiếng nói."
Nghe vậy, Preston liền tuôn ra một tràng chỉ trích không tiếc lời nhắm vào mọi thứ thuộc về miền Bắc nói chung, và đám học viên miền Bắc nói riêng, đan xen với việc lặp lại những đòi hỏi đối với tôi. Cuối cùng, tôi quay lưng bỏ đi.
"Chuyện này phiền phức lắm rồi đấy, Preston," tôi nói; "và đứng ở phía hiên này nóng quá. Dĩ nhiên là em phải khiêu vũ với bất kỳ ai ngỏ lời mời rồi."
"Thế thì, anh đã ngỏ lời mời em cho tối nay rồi đấy nhé," anh vừa nói vừa lẽo đẽo bước theo tôi.
"Anh không có quyền đó đâu," tôi đáp. "Em sẽ không khiêu vũ với anh dù chỉ một bài," rồi tôi trở về chỗ ngồi cũ cạnh bà Sandford. Preston hầm hầm tức giận; lớn tiếng tuyên bố rằng tôi chẳng khác nào một khúc gỗ vô tri; rồi bỏ đi thẳng. Thực ra, tôi không đến nỗi dửng dưng như cái cách mà anh ta áp đặt vào vẻ bề ngoài của tôi.
"Tối nay em định mặc trang phục gì thế, Daisy?" bà Sandford cất tiếng hỏi lúc sau.
"Em chưa biết nữa, thưa bác."
"Nhưng em phải sớm quyết định chứ, cô bé. Em đã đồng ý nhường nửa buổi tối cho cậu em họ chưa thế?"
"Dạ chưa — em không thể; em đã nhận lời khiêu vũ mọi bài, và thậm chí còn hơn thế nữa."
"Hơn thế nữa ư!" bà Sandford ngạc nhiên thốt lên.
"Vâng, thưa bác — cho cả những bài dự phòng nữa ạ."
"Thế thì Preston có lý khi ghen rồi!" bà vừa cười vừa nói. "Nhưng bác nghĩ, Daisy mới là người khiến Grant phải ghen lừng lẫy nhất đấy. Cho cậu ta chừa. Thế còn những môn khoa học và chiếc kính hiển vi của cậu ta rồi sẽ đi về đâu đây?"
"Ơ hay, em vẫn luôn sẵn sàng đón nhận chúng mà," tôi đáp.
Bà Sandford lắc đầu. "Em sẽ thấy là những buổi dạ vũ ngốn nhiều thời gian hơn thế đấy," bà bảo. "Nhưng giờ thì, Daisy, hãy nghĩ xem mình nên mặc gì đi; vì chúng ta phải mau chóng đi chuẩn bị thôi."
Tôi chẳng muốn bận tâm đến chuyện đó chút nào. Dĩ nhiên là tôi định mặc lại chiếc váy giống hệt lần trước rồi. Nhưng bà Sandford kịch liệt phản đối.
"Em không thể mặc lại nguyên bộ đồ đó trong hai buổi liên tiếp được," bà quả quyết, "trừ phi bất đắc dĩ lắm."
Tôi không sao hiểu nổi tại sao lại thế.
"Nó vẫn còn rất đẹp mà," tôi nài nỉ. "Nó hầu như chẳng bị nhàu nát chút nào cả."
"Thiên hạ sẽ nghĩ là em chẳng còn bộ nào khác để mặc đấy, cô bé ạ."
"Thì có sao đâu ạ?" tôi ngơ ngác hỏi.
"Này cô bé Daisy thân mến của bác!" bà Sandford vừa cười vừa nói — "em đúng là một đóa cúc ngây thơ nhất trên đời, chẳng hiểu gì về cái thế giới mà em đang sống cả. Thôi không sao; hãy chiều bác một chút, tối nay cứ mặc bộ khác đi. Em có những bộ nào nào?"
Tôi còn những chiếc váy khác cũng y như chiếc bị chê bai kia. Tôi vẫn còn một chiếc nữa, cũng màu trắng như thế, nhưng kiểu dáng và chất liệu thì hoàn toàn khác biệt. Tôi hầu như chẳng biết rõ về nó, bởi chưa từng mặc bao giờ; để làm vui lòng bà Sandford, tôi đành lôi nó ra. Và bà đã rất ưng ý. Nó cũng giống những chiếc khác, nằm trong số quần áo mẹ tôi gửi sang; được may bằng vải muslin Ấn Độ mềm mại với chất liệu tuyệt đẹp, kiểu dáng và đường viền do chính tay mẹ tôi cùng một nghệ nhân người Paris phối hợp thực hiện. Mà chắc chắn chẳng có nghệ nhân Paris nào hiểu rõ cách thức tạo ra một bộ trang phục hoàn hảo hơn mẹ tôi cả.
"Bộ này được đấy!" bà Sandford gật đầu tán thưởng. "Chúa tôi, đúng là các tiểu thư miền Nam các em toàn mặc đồ ren thượng hạng thôi! Giờ thì thắt lưng màu xanh nhé, Daisy?"
"Dạ không, thưa bác, em nghĩ là không nên."
"Màu hồng thì sao? Phải là màu xanh hoặc màu hồng chứ."
Nhưng tôi lại có suy nghĩ khác, và quyết định giữ nguyên sắc trắng tinh khôi của nó.
"Không có chút màu sắc nào ư?" bà Sandford thốt lên. "Hoàn toàn trắng tinh thế cơ à? Thế thì cho phép bác được cài thêm chút sắc xanh lá này lên mái tóc em nhé."
Khi tôi đứng trước gương và bà thử đặt những chiếc lá phong lữ vào các vị trí khác nhau trên đầu tôi, tôi chợt nhận ra cách đó cũng không ổn chút nào. Bất kỳ sự trang hoàng nào lên mái tóc cũng sẽ làm lu mờ vẻ đẹp thanh tao của toàn bộ trang phục. Tôi dõi theo những ngón tay bà cùng các phiến lá phong lữ dịch chuyển từ bên này sang bên kia đầu, ngắm nghía cách mà từng chạm khắc đều làm thay đổi thần thái bộ trang phục, và cảm thấy mình không thể chịu đựng được điều đó; rồi bỗng nhiên tôi nhận ra rằng bản thân mình — người cách đây ít phút còn chẳng thèm quan tâm đến xiêm y cho buổi tối — giờ đây lại vô cùng để tâm và kiên quyết bảo vệ ý thích ấy. Tôi biết chắc mình sẽ không đời nào chịu cài lá phong lữ, dẫu cho có phải làm đẹp lòng bà Sandford đi chăng nữa. Và lần đầu tiên, một câu hỏi thoáng hiện trong tâm trí tôi: Rốt cuộc mình, một Daisy đang làm gì thế này? Nhưng rồi tôi lại tự nhủ rằng chiếc váy nếu không có món đồ trang trí tóc kia vẫn mang một vẻ tao nhã hoàn mỹ; nó rất hợp với tôi; và việc yêu chuộng cái đẹp hay ghét bỏ những thứ thiếu thẩm mỹ chẳng có gì là sai trái cả. Có chăng là tôi ăn vận hơi lộng lẫy quá mức, nhưng giờ thì tôi chẳng thể thay đổi được nữa rồi. Hẹn dịp khác, tôi sẽ quay về với những chiếc váy muslin thêu quen thuộc của mình.
"Em thích để tự nhiên không cần trang trí gì hơn, thưa bà Sandford," tôi nói, gỡ những cành lá xanh ra và quay mặt đi khỏi tấm gương. Bà Sandford thở dài, nhưng rồi cũng bảo "không có chúng thì vẫn ổn thôi", thế là chúng tôi bắt đầu xuất phát.
Tôi lại nhìn thấy tất cả khung cảnh ấy hiện về; tôi gần như cảm nhận được chiếc xe buýt đang lăn bánh chở mình lướt qua vùng đồng bằng trong đêm hè oi ả ấy. Đêm nào cũng oi bức như thế cả. Rồi khi tiến lại gần Tòa nhà Học viện, tôi nhìn thấy những ánh đèn hắt ra từ các ô cửa sổ ở tầng trên; thấp thoáng đây đó là bóng dáng vị sĩ quan đang ngồi trên bệ cửa, cùng những bước chân học viên qua lại dập dìu. Tiếp đó, chúng tôi bước lên hội trường ở tầng trên, nơi đông nghẹt các học viên sĩ quan đang tụ tập thành từng nhóm nhỏ, những lời chào hỏi vang lên, và Preston đã đón lõng chúng tôi ngay trước khi kịp bước ra khỏi phòng thay đồ.
"Daisy, em sẽ khiêu vũ với anh chứ?"
"Em đã nhận lời người khác cho bài đầu tiên rồi, Preston."
"Lại thế nữa ư! Thế thì bài thứ hai, và tất cả những bài còn lại nhé?"
"Em đã hứa hết rồi," tôi lặp lại, rồi bỏ đi để mặc anh ta ở đó, bởi ông Thorold đang đứng chờ sát bên.
Tôi quên bẵng Preston ngay phút tiếp theo. Quên anh ta dễ lắm, bởi suốt nửa đầu buổi tối, tôi thực sự hạnh phúc trọn vẹn với những điệu nhảy. Cả lúc trò chuyện nữa, hễ cứ khi nào Thorold là bạn nhảy của tôi; còn lời của những người khác thì thật tẻ nhạt biết bao. Họ cứ nhai đi nhai lại những câu nói sáo rỗng thường ngày; hoặc khơi gợi những đề tài chẳng mảy khơi gợi được chút hứng thú nào ở tôi. Những mẩu chuyện phiếm — bàn tán về những chốn ăn chơi thời thượng mà tôi chẳng màng dính líu; những lời trêu chọc tầm phào — thứ mà tôi vốn ghé tởm nhất trên đời. Thế nhưng, giữa những thứ ấy, tôi tin vẫn thoang thoảng một thứ hương thơm ngưỡng mộ vô hình — qua thời gian và một cách vô thức — đã tìm đường chạm đến các giác quan của tôi. Nhưng tôi có đến hai điệu nhảy với Thorold, và trong những khoảnh khắc đó, tôi được là chính mình, tận hưởng niềm vui thuần khiết không tì vết. Và tôi nghĩ anh cũng cảm thấy như vậy.
Tôi thỉnh thoảng liếc thấy Preston, trông anh ta ủ rũ hết chỗ nói. Giữa buổi tối, có lúc tôi đứng cạnh anh ta chốc lát để chờ bạn nhảy tiếp theo.
"Em chỉ toàn khiêu vũ với cái tên mà anh căm ghét đó!" anh ta càu nhàu. "Lần này là ai nữa thế?"
"Đại úy Vaux."
"Sau điệu đó, em sẽ khiêu vũ với anh chứ?"
"Em không thể đâu, Preston. Em phải nhảy với Thiếu tá Banks."
"Xem ra em thích thú với mấy trò này lắm nhỉ," anh ta làu bàu.
"Cũng phải thôi," bà Sandford cất lời. "Cậu đã hoàn toàn đúng về những chiếc lá phong lữ đấy, Daisy; em chẳng cần đến chúng đâu. Em chẳng cần phải trang hoàng thêm bất cứ thứ gì nữa đâu, cô bé," bà thì thầm.
Ngay lúc đó, một nhóm khách mới bước vào phòng, đúng lúc bạn nhảy của tôi tiến đến để đưa tôi ra sàn.
"Có mấy cô nàng trông xinh xắn phết," viên đại úy nhận xét. "Thực sự là có hai cô!"
"Khách từ Cozzens's đấy," bà Sandford nói, "những kẻ cứ tưởng các học viên ở đây cũng sinh hoạt theo giờ giấc của New York."
Đó chính là Faustina St. Clair và Mary Lansing, đi cùng bạn bè và người giám hộ của họ, tôi chẳng rõ là ai. Và khi tôi di chuyển để vào vị trí của mình trong điệu nhảy, tôi bất ngờ giáp mặt với đối thủ thời đi học cùng với bạn nhảy mà cô ta vừa vơ lấy. Lời chào hỏi từ phía cô ta vô cùng nhạt nhẽo và lạnh lùng.
"Xinh đẹp xuất chúng thật đấy," viên đại úy thì thầm bên tai tôi. "Bạn của cô à?"
"Bạn học cũ thôi ạ," tôi đáp.
"Chắc là thú vị lắm nhỉ, thề có Chúa, khi có được những người bạn học xinh đẹp nhường ấy," viên đại úy nói tiếp. "Nhan sắc quả là một thứ quyền lực lớn lao phải không em? Thỉnh thoảng anh cứ tự hỏi, làm sao mà các tiểu thư có thể đành lòng gắn kết cuộc đời với một lũ đàn ông thô kệch xấu xí như bọn anh cơ chứ. Em nghĩ lý do là gì nào?"
Tôi cũng thấy đó là một điều kỳ diệu, nhất là khi họ trông y hệt như anh ta. Nhưng tôi chẳng thèm mở miệng.
"Cả trang phục nữa chứ," viên đại úy luyên thuyên. "Em nhìn trang phục của bọn anh mà xem! Thẳng đuột, vuông vức, cứng nhắc, chẳng có chút biến hóa nào cả. Trong khi mắt bọn anh thì tha hồ được chiêm ngưỡng những dải lụa mềm mại, những sắc màu tinh tế, cùng những sự kết hợp của vẻ duyên dáng và thanh lịch đủ sức đưa một người lên thiên đường!"
"Chiều nay anh có để ý sắc màu của lớp sương mù phía chân trời tây lúc hoàng hôn không?" tôi hỏi.
"Sương mù ư? Không, thật đấy. Anh chẳng biết có lớp sương mù nào cả, trừ lớp sương đang quẩn quanh trong đầu anh đây. Anh cứ thấy mụ mẫm cả người giữa những sự kết hợp này mất thôi. Nói nghiêm túc nhé, cô Randolph, cô nghĩ thế nào về cuộc đời của một người lính?"
"Còn tùy thuộc vào người lính đó là ai nữa," tôi đáp.
"Thật là điềm tĩnh và phũ phàng đấy! Điềm tĩnh ghê cơ! Ha! ha!—" Bắt đầu cười lớn cho đến khi tôi phải tự hỏi bản thân không biết mình vừa nói câu gì mà khiến anh ta cười tơi tả đến thế.
"Thế ra cô đã học được cách nhìn nhận từng người lính riêng biệt rồi cơ à?" đó là câu hỏi tiếp theo của anh ta, đi kèm với một cái nhìn mà tôi thấy vừa tọc mạch vừa bất lịch sự. Tôi chẳng biết phải đáp lại thế nào, đành ngậm tăm không nói; và viên đại úy cùng tôi cứ thế hoàn thành phần còn lại của điệu nhảy trong sự im lặng. Trong lúc ấy, tôi không sao kìm được việc liếc nhìn Faustina. Cô ta vô cùng xinh đẹp, với một nét đẹp sắc sảo, kiêu kỳ mà tôi nhận thấy có sức hút mãnh liệt đến kinh ngạc. Cô ta phớt lờ tôi, và khi bước qua nhau trong điệu nhảy, cô ta chỉ hờ hững chạm nhẹ đầu ngón tay vào găng tay của tôi.
Lúc đưa tôi trở về chỗ bà Sandford, viên đại úy cúi đầu ghé sát tai tôi. "Xin hãy tha thứ cho anh," anh ta thì thầm. "Sự dịu dàng nhường ấy không thể chịu đựng được sự trả thù đâu. Anh suy cho cùng cũng chỉ là một người lính thôi mà."
"Tha thứ cho anh chuyện gì cơ, thưa anh?" tôi hỏi. Và anh ta ngẩng phắt đầu lên, cười xòa một tiếng, lầm bầm rằng tôi còn đáng sợ hơn cả đạn chùm hay đạn pháo đặc, rồi trao trả tôi lại cho người giám hộ.
"Daisy yêu quý của bác," bà Sandford nói, "nếu em không dịu ngọt đến thế thì em đã sớm trở thành một vị nữ hoàng rồi đấy. Thôi nào, đừng có giương đôi mắt xám nhìn bác kiểu đó, kẻo có khi bác lại phải cúi mình hành lễ trước, rồi tưởng tượng bản thân là một trong số những nữ quan hầu cận của em mất. Ai tiếp theo thế nhỉ? Thiếu tá Banks à? Cẩn thận đấy, Daisy, không khéo em lại gây ra khối rắc rối lớn cho xem."
Tôi chẳng có thời gian để ngẫm nghĩ về những lời của bà; các điệu nhảy cứ thế tiếp diễn, và tôi hòa mình vào đó với niềm vui sướng ngập tràn cho đến khi tiếng trống hiệu tattoo cất lên giải tán buổi tiệc. Quả thực, niềm vui của tôi kéo dài mãi cho đến lúc chúng tôi về tới khách sạn, và tôi nghe thấy bà Sandford thì thầm với chồng trong lúc đang hoan hỉ vì tôi — "Bác cứ sợ là con bé sẽ không chịu đi cơ chứ." Những lời nói đó, hoặc điều gì ẩn giấu trong đó, đã giáng cho tôi một gáo nước lạnh. Dù vậy, tôi có quá nhiều chuyện phấn khích để suy nghĩ nên chẳng mọng lòng bận tâm lúc ấy, và tâm trí tôi cứ xoay mòng mòng trong niềm vui sướng ngọt ngào cho mãi tận lúc chìm vào giấc ngủ.[Pg 356]