Một buổi tối, hình như là trước khi tháng Tư kết thúc, tôi xin phép được sang thưa chuyện và ngồi chơi bên nhà cô Cardigan. Lúc đó tôi đang có một bài nghiên cứu dở dang cần tra cứu vài cuốn sách mà tôi biết chắc có trong tủ sách của cô. Mademoiselle Géneviève vui vẻ gật đầu đồng ý.
– Cháu học hành chăm chỉ quá đấy, m'amie, – bà nói. – Cứ đi đi, và tạm gác việc học lại một lát. Trông cháu xanh xao lắm. Ta sợ vị bác sĩ của cháu – ce bon Monsieur le docteur – chẳng mấy chốc sẽ mắng cả lũ chúng ta mất. Đi đi, và đừng có cắm mặt vào học nữa đấy.
Nhưng tôi thì tự nhủ sẽ vừa được vui chơi vừa được nghiên cứu.
Khi tôi bước qua hành lang nhà cô Cardigan, cánh cửa phòng khách khép hờ cho thấy cô đang có khách quý. Không muốn làm phiền công chuyện của họ, lại cũng chẳng màng việc dây dưa vào mấy chuyện đó, tôi lướt qua để đi thẳng vào căn phòng phía trong nơi đặt tủ sách. Tôi thầm nghĩ, mình cứ tranh thủ nghiên cứu trước, rồi chốc nữa khi cô thảnh thơi, tôi sẽ sang chuyện trò thân mật với người cô quý mến sau. Tôi đã tìm được sách, và vừa thả mình ngồi bệt xuống sàn để đọc, thì một tiếng cười từ căn phòng phía trước vọng lại bỗng như làm tôi hóa đá, cắt đứt mọi khả năng tập trung. Cuốn sách tuột khỏi tay tôi; tôi ngồi bật dậy, mọi giác quan đều dồn hết vào đôi tai. Tiếng cười đó là của ai, và vừa có chuyện gì thế nhỉ? Tôi lắng nghe. Lại thêm một tiếng nói cất lên, thêm một tiếng cười khúc khích thoáng qua; và tôi nhận ra chắc chắn rằng, không ai khác chính là anh bạn Cadet Thorold của tôi đang ở trong phòng khách của cô Cardigan và bàn chuyện làm ăn với cô. Tôi ngồi thẳng người lên và quên béng mất sách vở. Phản ứng đầu tiên của tôi là xông thẳng ra ngoài mặt đối mặt. Tôi khó lòng nhớ nổi điều gì đã kìm chân mình lại. Tôi sực nhớ rằng cô Cardigan chắc đang có chuyện công chuyện với anh, tốt nhất là không nên quấy rầy. Nhưng ngẫm lại, những tiếng cười vừa rồi nghe chẳng có vẻ gì là chuyện làm ăn cả. Những lời thốt ra qua cánh cửa hé mở cũng không phải ngôn từ công việc. Tôi chẳng hề nghĩ hay ý thức được rằng mình đang nghe trộm. Tôi chỉ đinh ninh đó là Thorold, và nín thở để lắng nghe, hay đúng hơn là để cảm nhận. Tai tôi lúc ấy dường như thính nhạy hơn bao giờ hết.
– Thế trong lúc này, anh bạn trẻ, cậu đã trót vướng vào lưới tình nào chưa, để làm mọi chuyện thêm rắc rối cơ chứ? – Giọng cô Cardigan cất lên.
– Cháu sẽ chẳng bao giờ yêu đương gì đâu ạ, – Thorold đáp, với vẻ nghiêm nghị (tôi đoán là) giả vờ. Giọng điệu của anh nghe đúng là như vậy.
– Sao lại không?
– Tiêu chuẩn của cháu cao lắm.
– Đúng là cái thói tự cao của cậu! – cô Cardigan bảo. – Nào, thế tiêu chuẩn của cậu ra sao? Ta rất muốn biết; à, nếu như chính cậu cũng rõ điều đó. Xem ra cậu đã suy nghĩ kĩ lắm rồi nhỉ.
– Cháu đã suy nghĩ cho đến khi thuộc lòng mọi thứ, – Thorold nói. – Điều tệ hại nhất là, cháu sẽ chẳng bao giờ tìm thấy hình bóng đó trên cõi đời này.
– Chuyện đó thì có khả năng đấy. Nào, chàng trai, hãy phác họa bức tranh của cậu đi, rồi ta sẽ cho cậu biết có nên tìm ở đâu không, – cô Cardigan nói.
– Và rồi cô sẽ đi tìm giúp cháu chứ?
– Ta chịu chẳng biết cậu có xứng đáng để làm thế không, – cô Cardigan đáp.
– Đương nhiên là cháu không xứng đáng rồi, – Thorold nói. – Vẻ đẹp ấy—cháu đã hình dung trong đầu không biết bao nhiêu lần. Đầu tiên là đôi mắt sâu thẳm và xám ngắt như những hồ nước miền núi quê hương chúng ta.
– Ta chưa từng nghe nói hồ nước ở Vermont của các cậu lại có màu xám đấy, – cô Cardigan ngắt lời.
– Ồ, nhưng chúng đích thực là vậy! Nhất là khi bóng núi bao bọc xung quanh. Đó không phải là sắc xám lạnh lẽo, mà là ánh tía hòa lẫn nâu trầm, ví như bóng của ánh sáng vậy; mặt hồ chìm trong bóng râm. Chỉ có điều, nếu đâu đó lóm đom một chút sắc xanh trời, thì đó chính là cả bầu trời thiên đàng.
– Hy vọng là cậu không định làm thơ đấy chứ? – Giọng cô Cardigan vang lên, vừa khô khan vừa mang ý cười. – Tiếp theo là gì nào? Miêu tả đôi mắt thế là quá khá rồi đấy.
– Tiếp theo là một đôi môi khiến người ta chỉ muốn hôn; những đường nét mới ngọt ngào làm sao, lại vô cùng uyển chuyển, mà đồng thời cũng rất đỗi dịu dàng kín đáo. Một đôi môi đã học được cách mỉm cười ngay cả khi nghịch cảnh bủa vây; và đã thấm nhuần bài học ấy đến mức, bạn không thể không nghĩ rằng chủ nhân của nó hẳn đã phải nếm trải nhiều cay đắng; thì mới có được nét duyên dáng ấy chứ, cô công nhận không?
– Hả?—Ối chao cậu trai này! – cô Cardigan kêu lên.
– Cô có biết ai có nét mặt như thế không? – Thorold cười lớn hỏi. – Nếu có, cô phải có trách nhiệm chỉ cho cháu biết ở đâu đấy nhé.
– Thế khoảng giữa mắt và miệng thì sao? – cô Cardigan hỏi. – Một bức chân dung còn phải có nhiều chi tiết chứ.
– Giữa mắt và miệng, – Thorold đáp, – là sự minh triết, phẩm giá, sự thanh tao và nét tinh tế đến mức cầu kỳ; cùng với cả một bầu trời nghị lực ẩn chứa trong chiếc cằm nhỏ nhắn xinh xắn.
– Nghị lực ấy hả—cái đó thể hiện ở đôi môi cơ mà, – cô Cardigan chậm rãi nói.
– Cháu đã thưa với cô rồi còn gì, – Thorold nói. – Đó chính là điều cháu muốn nói. Sự chân thực, lòng nhân hậu và tính dịu dàng đều ngự trị trên đôi môi đỏ thắm ấy; kèm theo một ý chí kiên định phi thường, mà ai nhìn vào cũng biết đã từng trải qua biết bao thử thách tôi rèn. Còn chiếc trán thì tựa như đỉnh núi tuyết dưới ánh nắng chan hòa.
– Thế còn dáng vóc của giai nhân thì giống cây thông phỏng? Nghe lãng mạn phết nhỉ, cứ như thể cậu đã đem lòng yêu thiên nhiên, rồi nhân cách hóa và hình tượng hóa nó thành dáng hình con người vậy. Liệu có một con người bằng xương bằng thịt như thế thật không đấy?
Thorold bật cười sảng khoái. – Cây thông ấy sẽ rất hoàn hảo đấy, dì Catherine ạ, – anh nói. – Sẽ chẳng thể tìm được hình ảnh biểu trưng nào cho sự uy nghi đài các hơn thế.
Tai tôi nóng bừng lên. "Dì Catherine?" Dì ư! Vậy hóa ra Thorold có họ hàng với cô, là cháu trai của cô; nghĩa là anh không hề đến vì công chuyện; nghĩa là anh sẽ ở lại dùng trà. Xem ra tôi cứ đường đường chính chính bước ra cũng chẳng sao. Nhưng rồi tôi nghĩ, nếu trong tâm trí Thorold đã có một bóng hồng khác choán chỗ (vì tôi chắc chắn bức chân dung anh vừa miêu tả phải là tả một người thật), thì chắc anh sẽ chẳng mảy may hào hứng khi gặp tôi như tôi từng lầm tưởng ban đầu. Dù sao đi nữa, tôi cũng không thể cứ trốn mãi ở đây; chi bằng cứ bước ra; nấp thế này lâu quá cũng chẳng phải phép. Lúc này trời đã sụp tối hẳn. Như tôi đã nói, đang là tháng Tư, nhưng lại là một ngày xuân lạnh buốt, ẩm ướt, và thời tiết đã như vậy suốt mấy ngày liền. Không gian trong nhà khá lạnh lẽo; và trong lò sưởi nhà cô Cardigan, ngọn lửa than hồng đang bùng cháy rực rỡ, nhuộm một thứ ánh sáng đỏ ấm áp khắp căn phòng và in bóng hai con người đang ngồi sưởi phía trước. Mùa đông năm nay cô đã cho lắp lò sưởi này. Trong phòng không bật đèn, chỉ có thứ ánh sáng đỏ dịu êm cùng bóng tối nhập nhoạng bao trùm, nhờ sự che chở đó mà tôi bước vào và đứng sát ngay cạnh họ tự lúc nào mà họ không hề hay biết.
Tôi không chào cô Cardigan. Tôi nhớ câu đầu tiên mình thốt ra là: "Dạ cháu chào chú Thorold ạ," – với một giọng rất đỗi khẽ khàng; bởi lúc bấy giờ tôi đâu còn trông mong anh sẽ tỏ ra vui mừng khi gặp lại tôi. Nhưng tôi đã phải ngạc nhiên trước sự biến đổi trên nét mặt anh khi nghe thấy câu nói ấy. Thorold vùng đứng dậy, đôi mắt lóe lên những tia sáng rực rỡ chiếu thẳng vào tôi, niềm vui ánh lên trong từng đường nét gương mặt, kèm theo vẻ ngạc nhiên và một sự cung kính khó tả.
– Daisy! – anh thốt lên. – Cô Randolph!
– Daisy! – cô Cardigan kinh ngạc lặp lại. – Cháu yêu—hai đứa quen nhau từ trước sao? Cháu từ đâu đến vậy?
Hình như tôi đã không trả lời. Chắc chắn là Thorold cũng chẳng đáp. Anh đang bận chăm sóc tôi, kéo chiếc ghế của mình lại gần ghế của người dì rồi đỡ tôi ngồi xuống, mãi cho đến khi anh buông bàn tay tôi ra. Sau đó, anh kéo thêm một chiếc ghế khác đặt ở phía bên kia của tôi rồi ngồi xuống, nhìn tôi (lúc đó tôi chỉ cảm nhận được qua ánh mắt, còn mãi sau tôi mới ngẫm lại), cứ như thể tôi là một món báu vật quý hiếm nào đó; viên kim cương Koh-i-noor hay đại loại thế.
– Cháu từ đâu đến vậy? – đó là câu hỏi đầu tiên của anh.
– Cháu đã ở trong nhà từ nãy rồi, – tôi đáp. – Ban đầu cháu cứ tưởng cô Cardigan đang bận tiếp khách bàn công chuyện, nên cháu không dám vào.
– Đúng là có chuyện công thật đấy, Daisy ạ, – cô Cardigan nói; – đang bàn chuyện làm ăn hẳn hoi nhé.
– Nhưng chẳng có gì là bí mật cả đâu, – Thorold mỉm cười nhìn tôi nói. – Mà sao hai người lại có cơ duyên gặp nhau ở chốn này vậy, hả dì Catherine?
– Thế cậu có quyền gì mà hật hòi gặng hỏi hả? – giọng cô Cardigan vui vẻ đáp. – Ta quen biết khối người, anh bạn trẻ ạ, mà cậu có nằm mơ cũng chẳng biết hết được đâu.
– Riêng người này thì cháu biết chứ, – Thorold nói. – Thưa cô Randolph—sao cô không nói gì đi? Chẳng trách dì Catherine chẳng chịu hé lộ gì với cháu—hai người đã quen nhau lâu chưa vậy?
– Nghe thì có vẻ lâu, – tôi đáp. – Nhưng thực ra cũng chưa lâu lắm đâu.
– Từ mùa hè năm ngoái phỏng?
– Chắc chắn rồi!
– Nếu mốc quen biết của hai người tính từ hồi đó, – cô Cardigan chen vào, – thì chúng ta đích thị là bạn thâm giao rồi còn gì. Mọi chuyện đều ổn cả chứ, Daisy?
– Dạ thưa cô, mọi thứ đều ổn ạ. Cháu sang đây để tra cứu dăm cuốn sách cho bài nghiên cứu của mình, với lại muốn sang chơi với cô cho vui nữa.
– Thế mà vướng ngay anh chàng này ngáng đường. Nhưng chúng ta đâu thể đuổi cổ nó đi được, Daisy ạ; mà nó cũng sắp phải đi rồi; các cậu đoán xem nó chuẩn bị đi đâu nào?
Mãi cho đến giây phút ấy tôi mới nghĩ ngợi về điều đó. Một thoáng gợn buồn, một nét gì đó nghiêm trọng trong giọng nói của cô Cardigan, đã khiến tôi sực ngẩng lên nhìn Thorold. Anh đã quay đầu đi, không nhìn tôi nữa mà đăm đăm nhìn vào đống lửa trong lò, vẻ đùa cợt trên khuôn mặt cũng đã biến mất từ lúc nào. Thay vào đó là một vẻ nghiêm nghị hoàn toàn.
– Chú Thorold định đi đâu thế ạ? – tôi hỏi.
– Cháu có nhớ buổi trò chuyện của chúng ta ở lối đi Flirtation Walk vào một ngày hè năm ngoái không, khi cháu hỏi em về những chuyển động chính trị có thể xảy ra ở miền Nam, và anh đã hỏi em sẽ làm gì nếu điều đó đến?
– Dạ có, – tôi đáp, lòng bỗng chùng xuống.
– Thời khắc ấy đã đến rồi, – anh quay phắt lại nhìn thẳng vào tôi và nói.
– Còn anh thì...?
– Cháu sẽ lên đường tới Washington trong vài ngày tới. Bây giờ người ta đang cần người—tất cả những ai có chút kiến thức hữu dụng đều được gọi tên. Cháu chưa chắc đã giúp được nhiều. Nhưng cháu sẽ cố gắng hết sức.
– Cháu cứ nghĩ... – thật không dễ dàng gì để thốt nên lời, bởi tôi đang phải kìm nén một thứ nghẹn ngào chực làm giọng tôi vỡ òa – – cháu cứ nghĩ là đến tháng Sáu anh mới tốt nghiệp cơ mà?
– Không theo lịch bình thường; không như mọi năm; nhưng năm nay có quá nhiều điều bất thường. Bọn cháu tốt nghiệp và lên đường đi Washington ngay lập tức.
Tôi tin rằng tất cả chúng tôi đã lặng đi trong vài phút.
– Daisy, – cô Cardigan cất lời, – quanh cháu không có ai thân thiết mà lại có nguy cơ bị cuốn vào cuộc chiến này chứ—nếu như nó thực sự bùng nổ?
– Cháu cũng không rõ nữa... – tôi đáp, giọng hơi khàn đi. Tôi nhớ rõ mình đã nói thế; chẳng hiểu sao nữa, vì thực tâm tôi có biết chứ. Tôi thừa biết cả Preston và Ransom đều có khả năng bị cuốn vào vòng xoáy chiến tranh ấy, ngay cả khi lúc này Ransom có đang ở tận đầu kia thế giới đi chăng nữa. Nhưng rồi Thorold xốc lại tinh thần và bắt đầu trò chuyện. Tôi nghĩ anh làm vậy để đánh lạc hướng chúng tôi. Anh kể cho chúng tôi nghe những chuyện liên quan trực tiếp đến bản thân anh và các bạn cùng khóa, đưa ra những chi tiết mà chúng tôi chăm chú lắng nghe; rồi từ đó anh mở rộng sang những vấn đề và nhân vật tầm cỡ quốc gia, những thứ mà trước đó cả cô Cardigan lẫn tôi đều mù tịt, chẳng biết lấy một phần nghìn. Chúng tôi cứ thế ngồi lắng nghe, thỉnh thoảng cô Cardigan lại xen vào vài câu hỏi, trong khi ánh lửa hồng ấm áp và tĩnh mịch vẫn chan hòa khắp căn phòng, lan tỏa sự bình yên và tĩnh lặng vốn được dệt nên từ những gắn bó sâu sắc suốt cả cuộc đời. Thorold ngồi trước mặt chúng tôi và trò chuyện, còn chúng tôi ngắm nhìn anh và lắng nghe trong ánh lửa bập bùng; thế rồi tâm trí tôi chốc chốc lại bay bổng khỏi bầu không khí ấm cúng yên bình này, rời xa câu chuyện của Thorold để hướng về những đổi thay nơi chiến tuyến và cuộc xung đột sắp chực chờ; những bóng ma chiến tranh, súng gươm, gian khổ và thương tích—rồi bệnh tật—cả những bãi chiến trường—nào ai biết trước điều gì? Đứa cháu của cô Cardigan bỏ thêm một cục than vào lò, Thorold với tay khều lại đám than hồng, và những tia lửa bất chợt lóe lên, vừa như giễu cợt vừa như phơi bày trong thứ ánh sáng ấm áp đậm chất gia đình ấy những viễn cảnh đầy sợ hãi trong tâm trí tôi. Đó chỉ là những thoáng chốc ngắn ngủi; tất nhiên tôi không dám đối mặt trực diện với chúng; chúng là những bóng ma đến rồi đi chỉ bằng một cái vẩy tay, theo một tia lửa xẹt qua hay bóng tối hắt ra từ cánh cửa mở; thế nhưng chúng cứ đến rồi đi; và tối hôm đó, tôi nhận ra trên gương mặt Thorold không chỉ có những đường nét kiên định, hào hùng của một nam nhi, không chỉ có vẻ đăm chiêu uy quyền hay ánh hào quang lấp lánh trong đôi mắt khi anh hướng về tôi. Tôi chẳng biết cô Cardigan nhìn thấy những gì; nhưng suốt buổi tối hôm ấy, tôi đã nghe thấy cô thở dài đến mấy bận; đó là một điều vô cùng lạ lùng và đáng chú ý ở một con người như cô. Hết lần này đến lần khác, tôi nghe thấy tiếng thở dài ấy, dài và đầy trĩu nặng.
Lúc đó tôi chẳng mảy may bận tâm đến điều đó. Mọi suy nghĩ và ánh mắt của tôi đều dồn trọn vào thành viên còn lại của nhóm; và tôi cứ ngỡ mình đang chìm trong mộng mị. Tôi bước đi như kẻ mộng du; cho đến khi chúng tôi di chuyển sang căn phòng bên để dùng trà, và tôi nghe thấy cô Cardigan cất tiếng gọi đứa cháu trai:
– Ngồi vào đây đi, Christian.
Tôi lúc ấy cứ như người đang mơ, bằng không tôi đã phải hiểu cái tên ấy có ý nghĩa gì. Hai phút sau thì tôi hiểu. Nhưng ngay khoảnh khắc đó, khi cái tên ấy vang lên vô tình trùng khớp với dòng suy nghĩ của tôi, nó khiến tôi giật mình ngước lên nhìn Thorold. Tôi không biết trong ánh mắt mình lúc bấy giờ chứa đựng những gì; nhưng tôi biết rõ trong tim mình có gì: đó là sự ngỡ ngàng xen lẫn nỗi thổn thức khát khao. Gương mặt Thorold bỗng bừng đỏ. Anh bắt gặp ánh mắt tôi với sự thấu hiểu sâu sắc và nỗi niềm chất chứa trong chính đôi mắt anh, và rồi, tôi dám cá là khóe mắt anh đã nhòe đi. Anh kéo ghế cho tôi ngồi vào bàn, rồi cầm tay tôi dịu dàng dìu tôi ngồi xuống, cái chạm nhẹ nhàng ấy tựa như một lời cảm ơn.
– Đó chính là tên của cháu, cô Randolph ạ, – anh nói, – cái tên mà cha mẹ đã ban cho cháu.
– Rồi cậu sẽ xứng đáng với cái tên ấy thôi, chàng trai ạ, – cô Cardigan nói. – Mà càng sớm càng tốt.
Sau câu nói đó là khoảng lặng tĩnh mịch bao trùm lấy chúng tôi trong những phút đầu tiên bên bàn trà. Tôi thầm tự hỏi, sao con người ta có thể thản nhiên uống trà và ăn bánh mỳ bơ qua mọi giông bão cuộc đời thế nhỉ; thế mà họ vẫn phải làm vậy, và ngay cả tôi lúc này cũng đang làm thế, chẳng hề muốn từ bỏ cái công việc quen thuộc ấy. Dần dần, nhịp sống thường nhật cũng xoa dịu tâm trí đang căng như dây đàn của chúng tôi. Hóa ra Thorold đang rất đói bụng, vì một lý do nào đó mà anh đã lỡ bữa trưa; thế là người dì liền sai người chuẩn bị tất cả mọi thứ có trong nhà để phục vụ chu đáo cho cậu cháu trai cưng, và tôi đoán qua đó cô cũng tìm thấy niềm vui cho chính mình. Rồi Thorold giục tôi ăn cùng anh. Tôi chắc chắn là mình chẳng cảm thấy đói khát gì sất, nhưng điều đó chẳng hề quan trọng. Thức ăn được chuẩn bị sẵn và gắp vào đĩa cho tôi, kèm theo một mệnh lệnh dịu dàng nhưng kiên quyết buộc tôi phải làm theo những gì người ta kỳ vọng. Nó không giống cái cách mà bác sĩ Sandford từng ra lệnh cho tôi, cũng chẳng hề giống vẻ hách dịch của Preston—thứ mà tôi vốn dĩ có đủ sức chống lại; ở đây có một thứ gì đó tước đoạt toàn bộ sức mạnh và thậm chí cả ý chí kháng cự của tôi, khiến tôi trở nên ngoan ngoãn đến lạ kỳ. Khi bữa ăn tiếp diễn, gương mặt Thorold lại bừng sáng trở lại, anh bắt đầu trò chuyện với một giọng điệu rôm rả hơn cả lúc trước khi dùng trà; và tôi tin rằng anh đã thành công trong việc gạt bỏ những suy nghĩ u buồn hay nặng nề mà cả tôi lẫn người dì đang mang trong lòng. Tôi biết là mình buộc phải cười, cũng giống như việc tôi buộc phải ăn vậy. Thorold luôn có cách riêng của mình, và hình như anh rất thích điều đó. Ngay cả người dì cũng cảm thấy bị thu hút, khuây khỏa và trở nên hoạt bát đúng với bản chất của mình. Mặc dù vậy, trong suốt khoảng thời gian dùng bữa tối hôm ấy, tôi cứ có một cảm giác kỳ lạ rằng cô đứng ở một thế giới khác; dường như chỉ có duy nhất Thorold và tôi thực sự hiện diện ở nơi này; và trong mọi việc Thorold làm, trong từng lời anh nói, tôi đều mang một cảm giác tò mò rằng anh chỉ đang hướng sự chú ý về một mình tôi. Không phải vì anh nói trực tiếp với tôi quá nhiều hay nhìn tôi đắm đuối; tự bản thân tôi cảm nhận được điều đó mà thôi. Cô Cardigan vẫn ngồi ở đầu bàn, bận rộn và trò chuyện như mọi khi, vừa thông minh lại vừa nhân hậu; thế nhưng bầu không gian dường như chỉ dành riêng cho sự hít thở của hai chúng tôi—tôi và Thorold.
– Thế bao giờ thì cậu lên đường, hả anh bạn trẻ? – cô Cardigan bất ngờ cất giọng hỏi khi một khoảng lặng vừa bao trùm tạo cho cô cơ hội, – bao giờ thì cậu cuốn gói đến cái vùng đất đầy hỗn loạn mà cậu sắp sửa đặt chân tới?
– Washington ư? – Thorold đáp. – Ngay khi kỳ thi của chúng tôi kết thúc; chỉ vài ngày nữa thôi ạ.
– Cậu sẽ ghé qua chỗ ta trước khi đi chứ, để ta ngắm kỹ cậu trong bộ quân phục một lần nữa nào?
– Quân phục á? Cháu nghĩ là chẳng ai có quân phục mà mặc đâu ạ, – Thorold đáp; – chẳng ai có thời gian để bận tâm đến chuyện đó đâu. Không đâu dì Catherine ạ, và cháu cũng chẳng thể ghé qua thăm dì được đâu. Cháu đoán chúng cháu sẽ phải hỏa tốc lên đường mà không kịp lỡ lấy một chuyến tàu nào. Cháu không dừng lại được đâu. Cháu chẳng màng mình mặc bộ quần áo nào để đến đó nữa.
– Thế sao bây giờ cậu lại có mặt ở đây, nếu như đang vội vàng đến thế?
– Sẽ chẳng có thế lực nào trên đời kéo cháu về được, ngoại trừ cái lý do thực sự đã đưa cháu về đây, – Thorold nói. – Cháu nhận được trát hầu tòa để ra làm chứng trong một phiên tòa. Cháu phải quay lại ngay lập tức không được phép chậm trễ dù chỉ một phút; tối nay cháu đã đi rồi nếu có chuyến tàu dừng lại. Thật may là chẳng có chuyến tàu nào dừng lại cả!
Tất cả chúng tôi lặng đi trong giây lát; cho đến khi chuông cửa reo lên, và người hầu bước vào thông báo ông Bunsen đến gặp cô Cardigan để bàn về mấy căn nhà cho thuê. Cô Cardigan bước qua cánh cửa mở dẫn ra phòng khách phía trước; đứng cạnh lò sưởi, tôi dõi theo bóng dáng cô nhỏ dần qua khoảng không gian dài cho đến khi cô bước vào phòng và khuất dạng trước mặt ông Bunsen. Anh Thorold và tôi đứng lặng im ở hai bên lò sưởi, đăm đăm nhìn vào đám than hồng trong lúc người hầu đang dọn dẹp bàn ăn. Chiếc bàn ăn nhỏ ấm cúng, hiếu khách—nơi mà chỉ mới đây thôi chúng tôi đã quây quần vui vẻ—giờ đây đã trống hoác, và thứ ánh sáng lạnh lẽo quen thuộc phản chiếu từ mặt bàn gỗ gụ dường như đang thì thầm với tôi rằng những giây phút vui vẻ ấy đã chấm dứt. Câu chuyện về bộ quân phục đã đánh gục tôi. Muôn vàn viễn cảnh về ý nghĩa của nó, về những điềm báo nó mang lại, về nơi nó sẽ đi qua, về những gì nó sẽ phải đối mặt—đang thi nhau đập cửa trái tim tôi và ngó đầu vào. Trước bữa trà, những hình ảnh ấy đến rồi đi; và tất nhiên là xuất hiện rất nhiều lần; nhưng giờ đây chúng đến và ở lại luôn. Tôi vô cùng tĩnh lặng, điều đó tôi dám chắc; và tôi cũng vô cùng trầm mặc, với một nỗi buồn mênh mông đang lớn dần trong lồng ngực. Tôi nghĩ Thorold lúc đó cũng mang tâm trạng nặng nề, dường như tôi chẳng buồn ngước lên nhìn anh. Chúng tôi cứ đứng lặng câm bên nhau suốt khoảng thời gian người hầu bận rộn dọn dẹp trong phòng. Cả hai đứng lặng thinh trước lò sưởi. Bài nghiên cứu mà tôi lặn lội đến đây để làm đã bay biến đi đâu mất sạch khỏi tâm trí, dẫu cho những cuốn sách chỉ cách tôi chừng ba bước chân. Nỗi buồn trong lòng tôi cứ thế dâng đầy qua từng phút giây.
– Mọi thứ đã đổi thay kể từ mùa hè năm ngoái, khi chúng ta còn có thể thản nhiên bàn về những chuyện tương lai, – cuối cùng Thorold cũng lên tiếng. Anh nói với giọng đăm chiêu, tựa như đang nghiền ngẫm điều gì đó.
– Vâng, – tôi khẽ đáp.
– Miền Bắc không muốn chiến tranh. Chính miền Nam đã tự chuốc lấy điều đó.
– Vâng, – tôi lại đáp, thầm tự hỏi không biết anh sắp nói gì tiếp theo.
– Dẫu cho bổn phận của tôi có phiền toái thế nào đi nữa, thì đó vẫn là nghĩa vụ; và không thể nào trốn tránh được.
– Vâng, – tôi nói. – Đương nhiên rồi ạ.
– Và nếu như bạn bè của em đứng ở chiến tuyến bên này còn tôi ở chiến tuyến bên kia—thì đó không phải lỗi của tôi, cô Randolph ạ.
– Vâng, – tôi đáp; – hoàn toàn không phải lỗi của anh.
– Vậy em không trách tôi vì đã đứng vào phe mà tôi buộc phải chọn chứ?
– Không, – tôi nói. – Anh buộc phải chọn con đường đó mà.
– Em có buồn vì tôi chọn con đường ấy không? – Thorold hỏi với giọng điệu đổi khác, anh bước đến gần tôi thêm một bước.
– Buồn ư? – tôi đáp, và ngước lên nhìn anh trong chốc lát. – Không ạ; sao cháu lại phải buồn chứ? Đó là bổn phận của anh. Đó là điều đúng đắn phải làm. – Nhưng khi cúi đầu xuống, tôi đã phải dùng hết sức lực để không bật khóc nức nở. Tôi có cảm giác như trái tim mình sắp vỡ đôi vì sức nặng của nỗi đau đớn. Phải cố gắng lắm tôi mới có thể đứng yên và lặng thinh mà không để lộ ra bất kỳ điều gì.
– Thế thì là vì sao, hử em? – Thorold nói; và ngay câu tiếp theo, tôi nhận ra anh đã tiến sát sạt bên cạnh mình, cúi gập đầu xuống sát mặt tôi, trong khi giọng anh hạ thấp xuống. – Thế là sao, Daisy?—Có phải là—Ôi Daisy, anh yêu em hơn bất cứ thứ gì trên đời này, ngoại trừ bổn phận của anh! Daisy, em có yêu anh không?
Lúc bấy giờ, đối với tôi chẳng có việc gì khó khăn hơn việc thốt lên một lời đáp lại, nhưng quả thực Thorold dường như cũng chẳng cần câu trả lời ấy. Trong lúc gặng hỏi, anh đã vòng tay ôm lấy tôi, kéo tôi sát rạt vào lòng, cúi thấp khuôn mặt xuống cho đến khi đôi môi anh tự tìm được câu trả lời trên đôi môi tôi; quả thực, anh đã đón nhận hết câu trả lời này đến câu trả lời khác, rồi trong một thứ cảm xúc dâng trào đầy cuồng nhiệt và lặng thầm, anh hôn khắp khuôn mặt tôi. Tôi chẳng thể nào ngăn cản anh nổi; giữa sự xúc động tột cùng, nỗi buồn, niềm hạnh phúc và cả sự thẹn thùng, tôi hoàn toàn bất lực. Điều tốt nhất tôi có thể làm lúc ấy là giấu đi gương mặt mình; nhưng ngực áo của chiếc áo khoác màu xám đó lại trở thành một chốn ẩn nấp thật kỳ lạ. Giữa sự pha trộn đầy mâu thuẫn giữa những chi tiết nhỏ nhặt và những điều lớn lao trong nhận thức của con người mà ai ai cũng biết, tôi vẫn kịp cảm nhận độ mềm mại của lớp vải dạ xám mịn màng, cùng cái ôm siết của vòng tay Thorold và cảm giác gò má anh đang tựa lên mái tóc tôi. Và chúng tôi cứ đứng lặng im như thế, trong khoảng thời gian có cảm giác vừa dài đằng đẵng lại vừa ngắn ngủi làm sao, khoảng thời gian mà tôi nghĩ niềm hạnh phúc đã chiếm thế thượng phong, còn nỗi đau đớn thì tạm thời bị đẩy lùi vào góc khuất. Cuối cùng Thorold ngẩng đầu lên và bảo tôi ngẩng mặt dậy.
– Ngước lên nào, em yêu, – anh nói; – ngước lên đi, Daisy! Hãy để anh ngắm nhìn gương mặt em. Ngước lên nào, Daisy—chúng ta chỉ còn có một phút ngắn ngủi, trong khi có vô vàn điều trên đời muốn nói với nhau. Daisy—anh muốn nhìn ngắm em.
Tôi nghĩ đó là một trong những việc khó khăn nhất đời tôi từng làm: ngẩng khuôn mặt mình lên và để anh đắm chìm ngắm nhìn nó, nhưng tôi biết mình phải làm thế, và tôi đã làm. Tôi đánh liều liếc nhìn vào mắt anh một cái. Anh đang mỉm cười với tôi; đôi má ửng hồng; ánh mắt lấp lánh thứ ánh sáng rực rỡ và chan chứa một sự dịu dàng sâu lắng mà chưa bao giờ tôi từng thấy; và tôi nghĩ hình như khóe mắt anh cũng đang ngấn lên một thứ cảm xúc nghẹn ngào khác. Bàn tay anh vuốt xuôi mái tóc tôi rồi chạm nhẹ lên gò má trong khi anh đăm đăm ngắm nhìn tôi.
– Bây giờ em dự định sẽ làm gì với bản thân mình đây? – anh dịu dàng hỏi.
– Cháu sẽ tiếp tục việc học trong khoảng một hai tháng nữa ạ.
– Và em thuộc về anh rồi chứ, Daisy?
– Vâng.
Anh cúi đầu hôn lên trán tôi. Có một sự khác biệt kỳ lạ giữa nụ hôn đặt lên môi và nụ hôn trên trán, hoặc có lẽ đó là sự khác biệt trong cách thức trao đi. Nụ hôn này tựa như một sự đánh dấu chủ quyền hay một lời ấn định; và nó mang lại cho tôi một cảm xúc mới mẻ, gần như là sự kính sợ, thứ cảm giác mà trước đây tôi chưa từng liên tưởng đến chiếc áo khoác xám hay người mặc nó. Đi kèm với đó là một ấn tượng khác mà tôi đoán hầu hết phụ nữ đều tường tận, và thấu hiểu sự ngọt ngào của nó; cảm giác được bao bọc che chở. Không phải trước nay tôi chưa từng được bảo vệ; nhưng sự bảo vệ từ mẹ tôi mang tính quyền uy; từ cha tôi cũng phần nào là thế; còn của bác sĩ Sandford thì đích thị là sự bảo hộ của một người giám hộ; ông bảo vệ tôi có phần hơi thái quá. Thế nhưng thứ tình cảm mới mẻ đang len lỏi vào trái tim tôi lúc này, với vẻ ngọt ngào tinh tế của nó, chính là sự bảo bọc của một đấng nam nhi kiêu hãnh; của một người đặt tôi và thế giới của tôi lên trên mọi lợi ích hay quyền lợi khác trên đời này, và sẽ che chở cho tôi như thể tôi là một phần máu thịt của anh, chỉ là mạnh mẽ hơn mà thôi. Nói chung, Thorold trong mắt tôi lúc này hoàn toàn khác biệt so với mùa hè năm ngoái; trên gương mặt và dáng điệu của anh phảng phất một vẻ nghiêm nghị mới mẻ, thậm chí có phần khắc khổ; sự nghiêm nghị của một người đàn ông đang gánh vác sứ mệnh lớn lao và gai góc của cuộc đời lên vai. Tôi cảm nhận được tất cả những điều đó chỉ trong tích tắc, khi Thorold đang mỉm cười nhìn xuống gương mặt tôi.
– Và em sẽ viết thư cho anh chứ? – anh hỏi.
– Vâng.
– Và anh sẽ viết thư cho em. Anh thuộc về em, Daisy ạ, chẳng thuộc về ai khác. Tất cả những gì anh có đều là của em, và toàn bộ con người anh đều thuộc về em—sau bổn phận của anh; em có thể tùy ý định đoạt anh, cô bé xinh đẹp ạ, theo bất cứ cách nào em muốn. Chắc em không nỡ bắt anh xếp nó xuống vị trí thứ hai đâu nhỉ, Daisy.
Một niềm khát khao mãnh liệt dâng tràn trong tôi, lớn lao và mạnh mẽ đến mức suýt chút nữa lấy đi hơi thở của tôi. Tôi đoán nó đã bộc lộ hết qua ánh mắt, bởi tôi nhớ gương mặt Thorold bỗng trở nên vô cùng nghiêm nghị khi anh nhìn tôi. Nhưng tôi phải thốt lên điều đó một cách rõ ràng hơn thế, bất chấp cái giá phải trả là gì, có hụt hơi hay không, và tôi không thể chần chừ thêm được nữa.
– Christian, – tôi thì thầm, – anh sẽ thực hiện cho bằng được cái tên của mình chứ?
Anh đặt đôi môi mình lên môi tôi thay cho câu trả lời trước, rồi đáp lại một cách nhanh gọn và kiên quyết: "Có." Chắc chắn là anh vừa tìm lại được đôi môi mà anh từng nhắc đến hồi nãy rồi. Nhưng ngay khoảnh khắc đó, âm thanh cánh cửa chính phía xa khép lại, tiếp theo là tiếng bước chân từ phòng khách vọng ra, khiến tôi nhận ra rằng công chuyện của cô Cardigan đã xong và cô đang quay trở lại với chúng tôi. Tôi muốn thoát ra khỏi vòng tay của Thorold, nhưng anh nhất quyết không buông; trái lại, anh còn ôm tôi chặt hơn, và hơi xoay người lại để đón chào cô Cardigan khi cô bước vào. Quả nhiên đàn ông và phụ nữ khác nhau một trời một vực. Cả hai chúng tôi cứ đứng đó chờ đợi cô; và tôi cảm thấy vô cùng ngượng ngùng.
– Lại đây nào, dì Catherine, – Thorold cất lời khi cô dừng bước ở cửa, – vào đi dì, vào đây và hôn cô ấy đi—cục cưng bé nhỏ này là của cháu rồi.
Cô Cardigan chậm rãi bước vào. Tôi chẳng dám ngẩng đầu lên.
– Hôn cô ấy đi, dì Catherine, – anh lặp lại; – cô ấy là của cháu.
Và để làm tôi vô cùng hoảng hốt, anh đã làm gương trước; nhưng tôi nghĩ phần lớn là để trấn an tôi và che giấu sự bối rối đang hiện rõ mà anh đã nhìn thấy.
– Ta đã hôn Daisy không biết bao nhiêu lần từ trước đến nay rồi, – cô Cardigan nói. Tôi tưởng chừng mình thoáng nhận ra sự lo lắng trong giọng nói của cô.
– Thế thì lại đây, làm ơn hôn cô ấy lần nữa đi ạ, – Thorold cười lớn nói. – Dì chưa từng hôn em ấy với tư cách là người thuộc về cháu đâu, dì Catherine.
Và anh thẳng thừng kéo tôi vào vòng tay cô Cardigan, cho đến khi chúng tôi ôm hôn thắm thiết theo đúng ý muốn của anh. Thế nhưng vẻ nghiêm nghị của cô Cardigan đã lôi tôi ra khỏi cơn bối rối. Tôi chẳng hề ngượng ngùng khi đứng trước cô; mà chỉ thấy thẹn thùng trước mặt anh ta mà thôi.
– Nào, dì Catherine, – anh nói, kéo một chiếc bành trướng thoải mái ra góc lò sưởi, – dì ngồi vào đây đi. Còn Daisy—lại đây với cháu!
Anh kéo tôi ngồi vào chiếc ghế bên cạnh; rồi chất thêm củi vào lò sưởi cho đến khi ngọn lửa bùng lên rực rỡ như một màn trình diễn ánh sáng thực thụ. Sau đó anh đứng thẳng người sưởi ấm trước ngọn lửa, và nhìn chăm chú vào người dì.
– Cậu đúng là cái giống y hệt cậu! – cô Cardigan thốt lên. – Ta nghĩ là từ khi sinh ra cho tới giờ, cậu thích gì là làm nấy, muốn gì được nấy; sẵn sàng đạp đổ tất cả mọi thứ để đạt được điều tốt nhất cho mình.
– Trái lại chứ ạ, – Thorold biện hộ, – cháu vốn dĩ luôn là một người có bản tính rất dễ thỏa mãn.
– Thỏa mãn với cái sự ích kỷ của chính cậu thì có, – người dì cất lời. – Thế giờ cậu có định nói cho ta biết là cậu đã tóm được giải thưởng này—một giải thưởng vô giá—một hạng nhất bằng xương bằng thịt, Christian—chắc chắn và vĩnh viễn thuộc về cậu rồi chứ?
Tôi ngước đôi mắt lên trong giây lát, để bắt gặp những tia sáng lấp lánh trong đôi mắt Thorold; chúng thực sự rất đáng để chiêm ngưỡng.
– Cậu không nghĩ là mình xứng đáng với nó phỏng? – cô Cardigan tiếp lời.
– Cháu không nghĩ là mình xứng đáng, – Thorold đáp. – Nhưng cháu nghĩ rồi cháu sẽ xứng đáng.
– Ta biết cái câu đó có nghĩa là gì đấy, – cô Cardigan nói. – Cậu sẽ giành lấy vinh quang trần thế—thêm dăm ba miếng vàng đính trên ve áo—để xứng đôi vừa lứa với một trong những viên ngọc quý của Chúa, kẻ mà "vẻ đẹp đích thực đều ở bên trong"; và cậu nghĩ điều đó sẽ trao cho cậu tư cách sở hữu con bé.
– Dì Catherine, – Thorold nói, – cháu không hề nghĩ chính xác rằng ren vàng chính là vinh quang. Nhưng ý cháu là cháu sẽ làm tròn bổn phận của mình. Một người đàn ông chẳng thể làm gì hơn thế.
– Sẽ có kẻ nói rằng "một người đàn ông chẳng thể làm gì ít hơn thế", – cô Cardigan vừa nói vừa quay sang tôi. – Nhưng cậu nói đúng đấy, chàng trai ạ; chúng ta chẳng ai có thể làm nhiều hơn bổn phận của mình; khi mà vạn vật đều là món nợ phải trả, thì dẫu có làm ít đi cũng chẳng thể coi là thừa thãi. Nhưng thế cha của con bé sẽ nghĩ gì về cậu đây?
– Cháu sẽ thưa với bác ấy khi thời cơ đến, – Thorold điềm nhiên đáp. Giọng điệu của anh hoàn hảo vô cùng, vừa khiêm nhường lại vừa đậm chất nam nhi. Thành thực mà nói, tôi không tài nào chia sẻ trọn vẹn sự điềm tĩnh của anh khi nghĩ đến thời điểm mà anh vừa nhắc tới; nhưng chuyện đó còn xa lắm, và thật khó lòng mà không đặt trọn niềm tin vào anh. Trong suốt sáu năm rưỡi đằng đẵng vừa qua, cha mẹ tôi trên thực tế chẳng còn làm tròn vai trò người giám hộ nữa; tôi đã quen với việc không còn phải ngóng trông hay xin phép họ trước tiên.
– Thế bây giờ cậu định làm gì ở Washington? – người dì hỏi. – Cậu cứ ngồi xuống đây rồi kể lể cho chúng ta nghe xem nào.
– Cháu chịu. Có lẽ cháu sẽ được phân công huấn luyện tân binh. Toàn bộ bảy mươi lăm nghìn quân mà Tổng thống vừa triệu tập đó, chẳng ai biết cách sử dụng súng hay làm bất cứ thứ gì ra hồn cả.
– Thế ngài ấy định làm gì với bảy mươi lăm nghìn con người đó hở Christian?
– Dẹp tan phe phản loạn, nếu có thể. Dì vẫn chưa nhận thức được rằng chúng ta đang phải đối mặt với một cuộc nội chiến thực sự rồi sao, hả dì Catherine? Các bang miền Nam đang tập hợp và điều động lực lượng của họ; chúng ta buộc phải đối đầu với họ, bằng không sẽ phải từ bỏ toàn bộ vấn đề này; nghĩa là từ bỏ cả đất nước.
– Và họ sẽ cố gắng làm những gì? – cô Cardigan hỏi. – Thật là một điều bí ẩn đối với ta khi không hiểu họ muốn gì; nhưng chắc ta cũng lờ mờ đoán được; chỉ có điều những kẻ tàn ác luôn là một ẩn số đối với ta mà thôi.
– Họ sẽ tìm cách thách thức luật pháp, – Thorold đáp. – Còn chúng ta sẽ tìm cách bắt những luật pháp đó phải được thi hành.
– Trông họ có vẻ hiếu chiến lắm; – cô Cardigan nhận xét; – cứ nhìn qua những gì họ phát biểu thì rõ.
– Và cả hành động nữa, – Thorold bồi thêm. – Cháu nghĩ có một thứ cuồng tín nào đó đang chảy trong dòng máu của người miền Nam.
Anh nói với một giọng điệu đầy vẻ khinh miệt và nhấn mạnh. Tôi ngước nhìn anh và bắt gặp một biểu cảm hoàn toàn đồng điệu với lời nói đó. Cô Cardigan liền kêu lên:
– Ồ kìa cậu trai! Cậu tự tin thật đấy, dám mạnh dạn bày tỏ quan điểm của mình một cách thẳng thừng và nhanh chóng đến thế!
Khuôn mặt anh bỗng biến đổi, tựa như ánh mặt trời vừa bất chợt đổ xuống. Anh quỳ một chân xuống trước mặt tôi, cầm lấy bàn tay tôi đặt lên môi hôn rồi bật cười.
– Và ta thấy cậu tự tin không phải là không có lý! – cô Cardigan nói thêm. – Con bé Daisy này cứ để mặc cho cậu bày tỏ quan điểm mà chẳng thèm phạt cậu đâu đấy.
– Nhưng đó là sự thật mà, thưa cô Cardigan, – tôi quay sang nói với cô. Chỉ một phút sau tôi đã thấy hứa hẹn với cái miệng lanh chanh của mình, bởi những lời vừa định thốt ra đã bị ai đó nuốt trọn mất rồi. Cảm giác đó hoàn toàn khác với việc phải nuốt lại lời nói của chính mình—thứ mà tôi từng nghe nói là chẳng mấy dễ chịu gì; còn lời của tôi hình như đã bị người khác ngấu nghiến mất tiêu.
– Thế có đúng là họ đang lăm le tấn công Washington không? – cô Cardigan tiếp tục câu chuyện sau khi tất cả chúng tôi đã cười chán chê. – Ta đọc được điều đó trên báo chí; mà hình như cái gì ta đọc ở trỏng cũng đều phản ánh điều tương tự.
– Cháu e là dì đọc quá nhiều báo rồi đấy, – Thorold nói. – Dì đang nghĩ đến cái nguyên tắc "lắng nghe từ hai phía" phải không, dì Catherine? Dì phải hiểu rằng đối với vấn đề này chỉ có duy nhất một phía mà thôi. Chẳng bao giờ có hai phía đối với tội phản quốc cả.
– Đúng thế thật, – cô Cardigan đáp. – Nhưng còn về Washington thì sao hả cháu? Ta thấy trích dẫn từ một bức thư do một phụ nữ viết từ thành phố đó, và cô ta nói rằng nơi ấy đang chìm trong hoảng loạn; cô ta bảo Tổng thống phải ngủ cùng một trăm lính có vũ trang trong căn phòng phía đông để bảo vệ ngài khỏi quân đội miền Nam; và cắt cử một lính canh gác trước cửa phòng ngủ; thậm chí ngài còn thường xuyên chuồn khỏi Nhà Trắng để đi ngủ ở nơi khác vì quá sợ hãi.
Tôi chưa từng thấy Thorold cười sảng khoái như lúc ấy. Và anh hỏi dì mình rằng "bài trích dẫn đó dì đọc ở đâu cơ chứ?"
– Nó nằm trên một tờ báo—mà ta nghĩ bản thân nó cũng là một đoạn trích dẫn lại.
– Trích từ báo chí miền Nam chứ gì, – Thorold nói.
– Ờ, hình như thế thật.
– Cháu cũng từng đọc được những bài trích dẫn tương tự, – Thorold bảo. – Họ bảo rằng Alexander H. Stephens đang xúi giục phe nổi loạn chiếm đoạt Washington.
– Thôi được rồi, ngồi xuống đây và kể cho chúng ta nghe những gì cậu thực sự biết đi, và cách để hiểu thấu mọi chuyện thế nào, – cô Cardigan nói. – Ta chẳng mấy khi bàn chuyện chính trị với ai cả.
Thế là Thorold làm theo lời đề nghị. Anh ngồi xuống chiếc ghế bên cạnh tôi, nắm lấy tay tôi và trò chuyện với cả hai chúng tôi. Chúng tôi điểm lại toàn bộ diễn biến trong vài tháng qua, từ những công việc đang tiến hành cho đến công tác chuẩn bị, cùng những viễn cảnh có thể xảy ra ở cả hai miền Nam Bắc. Anh khiêm tốn nhận mình không phải bậc thông thái gì trong chuyện này; nhưng kiến thức của anh rõ ràng uyên bác hơn chúng tôi bội phần; và chúng tôi cứ thế chăm chú lắng nghe như nuốt lấy từng câu chuyện ly kỳ nhất, cho đến tận khuya khoắt. Cảm giác về mức độ nghiêm trọng và tầm quan trọng của cuộc khủng hoảng; nhận thức rõ ràng rằng chúng ta đang dấn thân vào một cuộc chiến vô cùng ngoan cố mà không một ai có thể tiên đoán trước hồi kết, cứ thế đè nặng lên tâm trí tôi khi màn đêm buông xuống và câu chuyện ngày càng đi vào chiều sâu. Nếu tôi có thể phán đoán qua những biến đổi trên gương mặt cô Cardigan, thì cô ấy cũng mang tâm trạng tương tự. Kết cục là, miền Bắc đang tập trung toàn bộ lực lượng để đối mặt với thử thách sắp tới; và các sĩ quan trẻ thuộc khóa tốt nghiệp sắp tới tại Học viện Quân sự đã nhận được lệnh điều động đến chiến trường sớm hơn dự định, bởi sự trợ giúp của họ đang là nhu cầu vô cùng cấp bách.
– Thế còn Preston đang ở đâu? – tôi lên tiếng hỏi, phá vỡ khoảng lặng kéo dài từ nãy đến giờ.
– Preston ư? – Thorold ngạc nhiên lặp lại.
– Anh họ tôi—Preston Gary; người cùng khóa với anh đấy.
– Gary á! Ồ, cậu ta cũng đang trên đường đến Washington giống như tất cả chúng tôi thôi.
– Cậu ấy sẽ đứng về phe nào?
– Có lẽ em còn rành chuyện này hơn cả anh ấy chứ, – Thorold đáp. – Cậu ta từ trước đến nay vẫn luôn đứng về phía miền Nam, và vô cùng cực đoan là đằng khác.
– Vẫn luôn đứng về phía đó ư? – tôi hỏi. – Ý anh là trong số các học viên từ trước đến nay vẫn tồn tại hai phe Nam và Bắc—cho đến tận bây giờ sao?
– Đúng vậy, Daisy ạ, từ hồi anh còn ở Học viện cơ. Bè phái miền Nam và bè phái miền Bắc luôn phân định vô cùng rạch ròi; bên này luôn mang tư tưởng bề trên trịch thượng, còn bên kia thì luôn sục sôi căm hờn phản ứng lại. Đó chính là ngòi nổ khiến anh và Gary cạch mặt nhau.
– Cạch mặt nhau! – tôi kinh ngạc thốt lên.
Nhưng Thorold chỉ cười trừ rồi hôn lên trán tôi, quyết không hé răng nửa lời để tôi thỏa tò mò. Dẫu vậy, tôi bắt đầu xâu chuỗi mọi việc lại với nhau. Qua ánh mắt của Christian, tôi hiểu rằng anh chẳng có gì phải hổ thẹn khi nhìn lại quá khứ; tôi sực nhớ lại thái độ hằn học của Preston, cùng gương mặt bỗng đỏ bừng lên của anh ta khi có ai đó lặp lại từ "hèn nhát" mà anh ta từng gán cho Thorold. Tôi lấy làm chắc chắn rằng giữa họ không chỉ dừng lại ở những lời va chạm thông thường, và bất kể đó là gì đi nữa thì Preston cũng chẳng lấy làm vinh dự gì khi nhớ lại ký ức đó; và sau khi đã tự giải quyết ổn thỏa vấn đề ấy trong đầu, tôi ngước lên nhìn Thorold.
– Cô bé Daisy dịu dàng của tôi! – anh nói. – Anh sẽ không bao giờ đôi co với cậu ta nữa đâu—nếu như anh có thể kiềm chế được.
– Anh buộc phải đôi co với cậu ấy chứ, nếu cậu ấy đứng sai chiến tuyến, – tôi đáp lời. – Và em cũng vậy.
– Em vừa bảo phải quay về ngay West Point cơ mà, – cô Cardigan cất tiếng. – Thôi buông cái tay Daisy ra đi, rồi kể cho ta nghe khi nào cậu đi đi, vì đêm khuya lắm rồi mấy đứa ơi.
– Cháu sẽ đi ngay khi chào tạm biệt hai người tối nay, – Thorold đáp. – Cháu phải lên đường từ lúc bình minh—để kịp bắt chuyến tàu buộc phải đi.
– Bình minh á!—ngay sáng nay ư! – cô Cardigan kêu lên.
– Chắc chắn rồi ạ. Lẽ ra cháu đã có mặt ở đó từ đời thủa nào rồi, nếu như đại tá không giao cho cháu một số việc phải giải quyết ở đây.
– Thế cậu đã làm xong chưa?
– Xong rồi chứ ạ! Đã xong xuôi từ trước khi cháu đến đây rồi, – Thorold nói; – nhưng cháu phải bắt cho bằng được chuyến tàu đầu tiên vào sáng sớm.
– Thế thì cậu cũng phải lót dạ chút gì trước đã chứ, – cô vừa nói vừa đứng dậy.
– Không cần đâu ạ, – Thorold vừa nói vừa kéo cô lại. – Cháu chẳng cần gì sất. Cháu chỉ thèm bữa tối thôi. Ngồi xuống đi, dì Catherine, và ngồi yên cho cháu nhờ. Cháu chẳng cần gì hết, cháu nói thật đấy, chỉ cần thêm chút thời gian thôi.
– Thôi thì chúng ta cứ thức trắng phần còn lại của đêm nay luôn đi, – tôi nói; – trời cũng đã khuya thế này rồi cơ mà.
– Ừ, rồi ngày mai mấy đứa lấy đâu ra sức lực mà làm việc? – cô Cardigan cằn nhằn. – Các cháu phải nằm xuống ngả lưng chợp mắt một lát đi.
Tôi chẳng hề thấy mệt mỏi chút nào; nhưng tôi nhớ ánh mắt đăm chiêu, dịu dàng của Thorold đang xoáy sâu vào tôi, ánh mắt chan chứa yêu thương như muốn dò xét xem tôi—và cả bản thân anh—có nên được phép nuông chiều bản thân hay không. Đó là thứ tình cảm đầy ân cần và quan tâm luôn bao bọc lấy tôi mỗi khi có anh bên cạnh. Tôi chưa từng nhận được thứ tình cảm y hệt như thế từ bất kỳ ai khác.
– Không được đâu, Daisy ạ, – anh vui vẻ nói. – Em nỡ để anh ra đi với nỗi dằn vặt lương tâm đeo bám suốt ngày mai chắc? Em phải nằm xuống chiếc sofa kia kìa; và dẫu có ngủ được hay không, tất cả chúng ta cũng sẽ giữ yên lặng trong đúng hai tiếng đồng hồ. Dì Catherine chắc chắn sẽ cảm ơn anh vì đã chịu ngậm miệng trong chừng ấy thời gian đấy.
Tôi chẳng buồn ngủ tí nào, nhưng cô Cardigan và Thorold thì nhất quyết không chịu nhượng bộ. Thorold kéo chiếc ghế sofa ra, chất đống gối tựa lên và bắt tôi nằm xuống, với thỏa thuận rằng sẽ không ai được phép lên tiếng trong khoảng thời gian anh đã định đoạt. Về phần cô Cardigan, chẳng mấy chốc bà đã chìm vào giấc ngủ trên chiếc bành quen thuộc. Còn Thorold thì kiên nhẫn bước qua bước lại khắp căn phòng. Tôi nhắm mắt rồi lại mở mắt, cứ nằm im lặng mà suy ngẫm. Mọi thứ hiện lên rõ mồn một trong tâm trí tôi lúc này. Ánh lửa lúc mờ lúc tỏ: Thorold chăm chút cho lò sưởi; ánh đèn gas hắt lên những hàng sách; dáng người thoải mái của cô Cardigan đã chìm vào giấc ngủ ở góc ghế; và bóng dáng cứ chốc chốc lại chắn ngang giữa tôi với ngọn lửa, thoăn thoắt thêm củi hoặc sắp xếp lại những khúc gỗ, rồi lại rảo bước qua lại ngay phía sau lưng tôi. Mắt tôi dĩ nhiên chẳng tài nào chợp lại được. Sao có thể ngủ được cơ chứ? Tôi có cảm giác như toàn bộ cuộc đời mình đang lần lượt chiếu lại qua một cuốn phim tư liệu, và khi tôi định hình được vị trí hiện tại của mình, tâm trí tôi bỗng trở nên bình thản lạ thường.
Tôi vùng dậy ngay khi tròn hai tiếng đồng hồ trôi qua, bởi tôi không thể chịu đựng thêm sự im lặng đó phút giây nào nữa, cũng chẳng muốn lãng phí thêm chút thời gian quý giá nào. Thorold lúc đó mới dừng bước đi lại, và chúng tôi có một buổi trò chuyện dài bên đống lửa chỉ có hai người với nhau, trong khi cô Cardigan vẫn đang say giấc. Cứ tin tưởng cô đi, thể nào cô cũng sẽ thức giấc ngay khi có việc cần làm. Từ rất lâu trước khi bình minh ló dạng, cô đã tự tỉnh giấc và đi gọi người hầu dậy để chuẩn bị bữa sáng cho chúng tôi.
– Bây giờ em dự định sẽ làm gì tiếp theo đây, Daisy? – Thorold quay sang tôi hỏi, trong đôi mắt ẩn chứa một sự nghiêm túc nặng trĩu cùng tia sáng dò xét sắc bén mà thỉnh thoảng anh vẫn dành cho tôi.
– Anh biết rồi đấy, – tôi đáp, – em sẽ tiếp tục học hành thật chăm chỉ trong một hai tháng nữa—cho đến khi trường đóng cửa.
– Thế còn sau đó thì sao, Daisy? Biết đâu em lại tìm được cách nào đó để ghé qua thăm anh ở Washington—nếu như phe nổi loạn chưa kịp chiếm lấy nó trước?
Chuyện này buộc phải nói ra thôi.
– Không—em không thể đâu.—Cha mẹ em muốn em sang đó đoàn tụ với họ ngay khi có cơ hội.
– Ở đâu cơ?
– Ở Thụy Sĩ.
– Thụy Sĩ ư! Sẽ ở đó trong bao lâu?
– Em không biết nữa—chắc là cho đến khi chiến tranh kết thúc. Em không nghĩ họ sẽ quay về trước thời điểm đó đâu.
– Vậy thì anh sẽ đến đón em, Daisy ạ.
Nhưng Thụy Sĩ quả là một chốn xa xôi cách trở. Và biết bao nhiêu chuyện sẽ xảy ra trong khoảng thời gian ấy. Cả hai chúng tôi đều lặng thinh.
– Điều đó thật nặng nề đối với anh, – cuối cùng Thorold cũng cất lời. – Daisy nhỏ bé của anh, em không biết nó nặng nề nhường nào đâu!
Vừa nói anh vừa âu yếm vuốt ve, mơn man mái tóc tôi. Tôi ngước lên và đôi mắt anh lập tức lóe lên tia sáng rực rỡ.
– Hãy nói điều đó bằng lời đi! – anh thốt lên, ôm chầm lấy tôi vào lòng. – Nói đi em, Daisy! Hãy nói ra đi. Nó có ý nghĩa vô cùng lớn lao đối với anh.
Nhưng đôi môi tôi hầu như chẳng có cơ hội để cất lời.
– Nói cái gì cơ chứ?
– Daisy, em vừa nói rồi đấy. Chỉ cần thốt nó thành lời thôi, thế là đủ.
Nhưng đôi mắt anh lúc ấy ngập tràn vẻ kiêu hãnh rực rỡ đến mức tôi nghĩ chừng đó là quá đủ cho lúc này rồi.
– Daisy, đôi mắt của em trông hệt như những hồ nước trên núi vậy, sâu thẳm và phẳng lặng. Nhưng khi anh nhìn thấu tận đáy của chúng—thỉnh thoảng anh lại thấy một điều gì đó—anh nghĩ lúc nãy mình đã thấy thế.
– Thấy gì cơ? – tôi tò mò hỏi, cảm thấy vô cùng buồn cười.
– Anh đang nhìn thấy nó ngay lúc này đây, Daisy ạ!
Tôi sợ rằng anh thực sự nhìn thấy đấy, bởi đôi mắt anh sáng rực như những tia nắng mặt trời, và tôi có cảm giác chúng đang thấu suốt mọi ngóc ngách trong chớp mắt. Chẳng hiểu thứ gì đã thôi thúc tôi nữa, có lẽ là sự thấu thị của cái nhìn soi mói đó hoặc do tự nhận thức được những gì đang bị phơi bày; nhưng tôi biết rằng từng đợt thẹn thùng bỗng trào dâng nhuộm đỏ khuôn mặt và vầng trán tôi, lan tỏa đến tận đầu ngón tay. Lẽ ra tôi đã trốn đi nếu có thể, nhưng hoàn toàn vô vọng; và tôi nghĩ Thorold có vẻ rất tận hưởng những gì anh đang chứng kiến. Chẳng có cách nào để giấu giếm, trừ phi tôi chôn vùi mặt vào bờ vai anh, mà làm thế thì ngượng ngùng quá. Tôi có cảm giác đôi môi anh cũng tường tận chẳng kém gì ánh mắt về tình trạng hiện tại của đôi má tôi, và chúng đang tận dụng triệt để lợi thế ấy. Dù cho chẳng mấy chốc sự dịu dàng của anh lại xoa dịu tôi, thậm chí đánh bay cả nụ cười nhỏ nhẹ đầy ngụ ý khi anh thì thầm: "Em ngượng ngùng không dám cho anh ngắm nhìn nó sao, Daisy?"
– Anh biết mà, – tôi vừa nói vừa khép hờ đôi mi, – anh đang nắm đằng chuôi đấy. Nếu như anh không chuẩn bị—rời đi—sớm đến thế, em thèm vào mà cho phép anh làm khối chuyện.
– Daisy! – anh cười vang lên—–Daisy! – Và anh chạm nhẹ lên má tôi hệt như kẻ quyết tâm giữ vững lợi thế của mình. Rồi giọng anh bỗng trầm xuống, anh lặp đi lặp lại, mỗi từ thốt ra lại mang theo âm điệu sâu lắng và da diết hơn: "Daisy! Daisy của anh!"
Suýt chút nữa tôi đã bật khóc nức nở trên ngực anh, trước sự giằng xé của những dòng cảm xúc trái ngược. Ngọt ngào và cay đắng đang tranh giành nhau vị thế độc tôn; chúng giằng xé, trong khi tôi cứ nơm nớp lo sợ anh sẽ nhận ra nhịp thở dồn dập đang phập phồng nơi lồng ngực mình. Và rồi, vị thế ngọt ngào đã tạm thời chiếm ưu thế. Tôi biết anh buộc phải rời xa tôi chỉ trong vòng một tiếng nữa hoặc hơn thế chút đỉnh. Tôi biết đó là một sứ mệnh đầy rẫy bất trắc và hiểm nguy. Tôi biết rằng tệ nhất thì cũng phải rất lâu sau chúng ta mới có thể hội ngộ; và sâu thẳm bên dưới, hình bóng cha mẹ tôi chẳng hề mang lại chút cảm giác an tâm nào. Thế nhưng vòng tay anh đang ôm xiết lấy tôi và đầu tôi đang tựa vào vai anh; đó chính là biểu tượng hữu hình cho tình yêu và niềm tin thầm kín đang lấp đầy trái tim tôi với sự mãn nguyện trọn vẹn. Ngay khoảnh khắc đó, hạnh phúc đã chiến thắng tất cả. Chẳng một đám mây nào trên chân trời có thể lu mờ nổi ánh nắng rực rỡ duy nhất đang sưởi ấm lấy tôi.
Tôi chẳng biết Thorold đang nghĩ gì, nhưng anh cũng giữ im lặng hệt như tôi trong một thoáng chốc.
– Daisy, – cuối cùng anh cũng lên tiếng, – Daisy của anh, em chẳng việc gì phải tiếc nuối sự dịu dàng của mình dành cho anh cả. Em không biết rằng em chính là ngọn hải đăng và là khẩu hiệu hành động của anh trong những thử thách phía trước hay sao?
– Ôi không! – tôi thốt lên, ngẩng phắt đầu dậy; – Ôi không, Christian!
– Tại sao lại không? – anh hỏi.
– Em muốn anh có một khẩu hiệu cao cả hơn và dõi theo một thứ ánh sáng rực rỡ hơn thế. Không phải em đâu. Ôi Christian, anh chịu không?
– Khẩu hiệu của anh sẽ là gì đây? – anh hỏi, đăm đăm nhìn vào mắt tôi. Nhưng lúc đó tôi lại đang bận tâm đến một chuyện khác. Tôi đáp: "Dù các ngươi làm bất cứ điều gì, hãy làm tất cả vì danh Chúa Giê-su."
– Trở thành một người lính á, Daisy?
– Trở thành người lính hơn bất cứ ai hết, – tôi đáp; – bởi Ngài kêu gọi chúng ta trở thành những người lính, và anh thừa hiểu điều đó có nghĩa là gì mà.
– Nhưng em quên mất rồi, – anh nói, vẫn không rời mắt khỏi gương mặt tôi—–trong sứ mệnh của anh, anh buộc phải tuân lệnh cũng như phải ra lệnh: anh đâu hoàn toàn tự do làm chủ bản thân mình.
– Hãy để Chúa làm Chủ nhân của anh, – tôi nói.
– Thế thì xung khắc với cái sứ mệnh quân ngũ kia thì sao?
– Sao lại thế được, mọi thứ rành rành ra đấy thôi, – tôi đáp. – Hãy chỉ huy bằng tình yêu thương của Chúa và tuân lệnh trong sự kính sợ Chúa; thế là bao quát hết mọi chuyện rồi.
Tôi chẳng kịp nhận ra hệ quả tất yếu của những gì diễn ra tiếp theo; bởi đó là một loạt những nụ hôn dồn dập chẳng chừa cho tôi lấy nửa cơ hội để thốt ra một lời nào từ miệng. Sau đó Thorold đứng bật dậy, và tôi thấy cô Cardigan bước vào.
– Anh sẽ không quên đâu, Daisy, – anh nói, với giọng điệu hệt như chúng tôi đang bàn chuyện công việc. Tôi thầm nghĩ, tôi cũng thế. Và rồi cô Cardigan xuất hiện, theo sau là người hầu mang cà phê, bánh mỳ, trứng và mứt cam—chẳng biết còn món gì nữa—và chúng tôi lại quây quần bên bàn ăn, thừa hiểu rằng bước tiếp theo sẽ là một cuộc chia ly. Thế nhưng con sóng hạnh phúc lúc đó đang dâng cao đến đỉnh điểm, và nó đã đưa tôi vượt qua tất cả những gập ghềnh ẩn giấu dưới đáy lòng—ít nhất là trong khoảng thời gian này. Tôi không nghĩ có ai còn tâm trạng để ăn uống nhiều; chúng tôi chỉ khỏa lấp bên những tách cà phê, đùa giỡn với nhau và kéo dài từng phút giây cho đến khi khoảnh khắc cuối cùng cạn kiệt.
Và rồi cuộc chia tay cũng đến. Ngắn ngủi và xé lòng.