Ngoại ô Saint Petersburg, bên bờ sông Fontanka.

Một ông lão mặc áo khoác gió màu đen ngồi trên chiếc ghế dài ven đường, liếc nhìn đồng hồ, như thể đang đợi cái gì đó.

Lúc này, hai thanh niên khoảng mười bảy mười tám tuổi đội mũ bóng chày, vừa đập bóng rổ vừa đi ngang qua bên cạnh ông, vẻ mặt hớn hở hình như đang bàn tán chuyện gì đó.

"Cậu nghe nói chưa? Hệ thống thực tế ảo đã mở thử nghiệm kín rồi đấy!"

“Nghe từ lâu rồi, ở Kim Lăng đúng không, mẹ kiếp! Rất muốn tới đó nha.”

"Đừng nghĩ nữa, loại tiểu trong suốt không fan không chủ đề như chúng ta làm gì có cơ hội, tôi không tin bọn họ không có suất nội bộ. Nhắc mới nhớ, cậu xem buổi phát trực tiếp của AVGN chưa? Hắn ta từng nói trong buổi phát trực tiếp trên youtube trước đây rằng, nếu công nghệ thực tế ảo của Tinh Không Khởi Tế thực sự giống như trong SAO, hắn sẽ ăn sạch cái bàn phím."

"Haha, kết quả thì sao?"

"Không biết, nhưng tôi nghe người ta nói, sau khi hắn từ Hoa Kỳ trở về, đã tìm tiệm bánh ngọt đặt làm một chiếc bàn phím chocolate."

"Hahahaha!"

Bầu không khí tràn ngập vẻ vui tươi, tiếng cười nói của hai chàng thanh niên xa dần.

Giáo sư Gerd Faltings liếc nhìn bóng lưng của bọn họ, khóe mày không khỏi nhướng lên một đường cong.

Kim Lăng?

Không ngờ ở đất khách quê người này, lại nghe được một từ quen thuộc.

Nghĩ đến con người kia, trên mặt Gerd Faltings không khỏi hiện lên một vẻ hoài niệm.

Còn mấy thứ như thực tế ảo với youtube thì đã bị ông bỏ qua rồi.

Kể từ thời điện thoại thông minh, những ông cụ như bọn họ đã bắt đầu dần không theo kịp thời đại của giới trẻ nữa, nếu phải đi làm quen với một thứ còn mới mẻ hơn cả điện thoại thông minh, e rằng dù ông có ý nghĩ này thì cũng không còn tinh sức để làm.

Đúng lúc này, một người đàn ông trung niên có râu tóc không được gọn gàng cho lắm, trên người treo đầy những chiếc túi mua sắm mang hơi hướng rẻ tiền, đi tới trước ghế dài rồi dừng lại, dùng giọng điệu đầy vẻ bất ngờ nói.

“Cậu thật sự tới đấy à.”

Ngước nhìn người này một cái, Gerd Faltings mỉm cười nói.

“Ừm, có vấn đề gì sao?”

“Không có, chỉ là thấy lạ, không ngờ ngài Gerd Faltings nổi danh lừng lẫy lại tự mình chạy tới một chuyến…”

Lộ ra một khuôn mặt từ đống bánh mì đen cao như núi ôm trong ngực, Perelman dùng bàn tay phải vừa rảnh ra lấy từ trong túi ra một chiếc chìa khóa, ném vào tay Gerd Faltings, "Nhà tôi hơi bừa, hy vọng cậu đừng bận tâm. Chuyện mở cửa lát nữa đành nhờ cậu vậy... Cậu cũng thấy rồi đấy, tôi không rảnh tay."

"Không có gì," Gerd Faltings gật đầu, "Cần tôi giúp cậu chia sẻ bớt một chút không?"

Perelman lắc đầu từ chối.

"Không cần, tôi chưa đến mức phải để một ông lão giúp mình xách đồ."

Mỗi người một tay đi vào khu chung cư bên cạnh, nhanh chóng đến trước một tòa nhà căn hộ thoạt nhìn rất rẻ tiền.

Sẽ chẳng ai ngờ rằng, một nhà toán học lớn chấn động thế giới, lại sống trong một căn hộ độc thân rộng chưa đầy 20 mét vuông này, hàng xóm hoặc là những bà cô người Nga sống bằng tiền hưu trí, hoặc là những kẻ thất nghiệp ở nhà.

Nhưng Perelman cũng không có tâm trạng đâu mà chê bai họ.

Từ bỏ giải thưởng một triệu đô la của Giải thưởng Thiên niên kỷ, cuộc sống của anh từng có lúc chật vật đến mức phải nhờ tiền hưu trí của mẹ để mua bánh mì, trên thực tế chính bản thân anh cũng từng nhiều lần giằng co giữa các vấn đề lý tưởng và hiện thực, cho nên mới chọn cách rút lui khỏi giới toán học, dùng phương pháp nghiên cứu toán học của người trước thế kỷ XIX để nghiên cứu toán học.

Đó là, tự nhốt mình lại.

Ý nghĩa nào đó mà nói, anh và Lục Chu ngược lại rất giống nhau.

Điểm khác biệt duy nhất có lẽ nằm ở chỗ, Lục Chu đối với bất kỳ thành quả giai đoạn nào đáng công bố đều sẽ công khai ra ngoài, dù lười gửi bài cũng sẽ treo một bản in trước (preprint), thế nhưng anh thì đã rất lâu rồi không công bố thành quả nghiên cứu của mình nữa.

Cất đồ ăn vào nhà bếp, Perelman lau tay lên quần, sau đó quay trở lại phòng khách chật chội. Khi anh đang định hỏi giáo sư Gerd Faltings có cần một ly trà hay nước không, thì chú ý đến đống giấy bản thảo đặt trên bàn.

Trên mặt hiện lên một tia hứng thú rõ rệt, anh bước lên cầm nó lên, tiện tay lật xem hai trang.

“Đây là…”

"Nghiên cứu về lý thuyết motive," Giáo sư Gerd Faltings lấy ra một chiếc bình giữ nhiệt từ trong chiếc áo khoác gió rộng thùng thỉnh, dường như đã chuẩn bị từ trước, tự rót cho mình một cốc nước nóng, "Tác giả của bài báo đã đưa ra một ý tưởng rất thú vị, kết hợp tất cả các lý thuyết đối đồng điều lại với nhau thành một đối tượng hình học trừu tượng."

Perelman ngắn gọn súc tích đánh giá: "Ý tưởng điên rồ."

Gerd Faltings: "Đúng vậy."

Perelman: "Lý thuyết đại thống nhất?"

"Không ngờ trên thế giới này lại có học giả thú vị như vậy... chờ đã," đọc xong phần tóm tắt, Perelman càng đọc càng thấy cách hành văn này có chút quen mắt, không khỏi nhíu mày, "Bài báo này... Tôi cứ có cảm giác hơi quen quen."

Trên khuôn mặt nghiêm nghị của Gerd Faltings hiếm hoi lộ ra nụ cười.

"Xem ra đã bị cậu phát hiện rồi."

Perelman dò hỏi: "Lục Chu?"

Gerd Faltings gật đầu, nói lần thứ ba.

"Đúng vậy."

Uống một ngụm nước nóng, dừng lại một lát sau, ông nói tiếp, "Khoảng ba ngày trước, cậu ta đã gửi bài báo này cho tạp chí 《Phát minh Toán học》 (Inventiones Mathematicae). Tôi không rõ cậu ta và giáo sư Holden, Tổng thư ký Liên đoàn Toán học Quốc tế đã giao ước những gì, đây có lẽ là lần đầu tiên cậu ta gửi bài cho 《Phát minh Toán học》, nhưng đây không phải là trọng điểm."

"Trọng điểm là cậu ta vậy mà lại giải quyết được một dạng yếu của giả thuyết chuẩn Grothendieck, giải ra cấu trúc phân bậc của motive tương ứng với vành đối đồng điều."

"Đúng vậy," Gerd Faltings tán thưởng gật đầu, "Quả nhiên ý tưởng của tôi là đúng, để cậu làm người phản biện cho bài báo này là thích hợp không thể nào hơn."

Lật xem bài báo trong tay, Perelman khôi phục lại vẻ mặt vô cảm.

"Cậu cất công đến Nga tìm tôi, chắc chắn không phải là để tìm người phản biện cho 《Phát minh Toán học》 đâu nhỉ. Hơn nữa cậu có email của tôi, chuyện thế này chỉ một bức thư điện tử là nói rõ được rồi."

Gerd Faltings gật đầu: "Đương nhiên, tôi chưa đến mức rảnh rỗi đến mức vì chút chuyện nhỏ này mà cất công đi máy bay một chuyến."

Tạm thời đặt bài báo trong tay xuống, Perelman không nói gì, chỉ lẳng lặng nhìn ông, chờ đợi ông nói tiếp.

Không vòng vo tam quốc, giáo sư Gerd Faltings đi thẳng vào vấn đề nói.

"Đến Đại học Bonn đi."

Câu trả lời của Perelman cũng trực tiếp không kém, thậm chí còn chẳng hề khách khí.

"Tôi từ chối."

Như thể không nghe thấy lời anh nói, giáo sư Gerd Faltings nói tiếp.

"Giới toán học đã bước đến ngã ba đường quan trọng, Chén Thánh kéo dài từ thời đại Archimedes cho đến tận ngày nay đang ở ngay trước mắt chúng ta, các con số và hình học sắp sửa dung hợp làm một về mặt hình thức trừu tượng, cho đến tận ngày nay những thành tựu mà chúng ta đạt được trong hai lĩnh vực đại số và hình học đang được xâu chuỗi thành một đường thẳng. Có lẽ ngày mai đại số và hình học sẽ đạt được sự thống nhất, và tôi cũng chẳng lấy làm lạ chút nào, nhưng nếu vận khí không tốt, có lẽ vấn đề này kéo dài sang thế kỷ sau cũng chưa giải quyết được ấy chứ."

Perelman lầm bầm một câu rồi nói: "Chẳng phải Lục Chu đang nghiên cứu đề tài này sao? Cứ để cậu ta làm là được, cho tới bây giờ tôi vẫn chưa thấy bài toán khó nào mà cậu ta không giải quyết được cả."

"Cũng chưa chắc, cái dị thường trên đỉnh đặc trưng 750GeV mà cậu ta tìm thấy vào mùa hè bảy năm trước cho đến tận ngày nay cậu ta vẫn không thể đưa ra một lời giải thích thỏa đáng cho vật lý, mà tôi nghe người bạn cũ nói rằng đại đa số mọi người đều coi chuyện này như một trò đùa."

Perelman: "Vật lý là vật lý, toán học là toán học."

"Đúng vậy, vật lý là vật lý," giáo sư Gerd Faltings nói, "Thế nhưng, trọng điểm không phải là cái này, mà là hoàn thành công việc thừa kế quá khứ và mở ra tương lai này, không phải là nhiệm vụ của một mình cậu ta."

"Chúng ta không thể đặt tất cả kỳ vọng về tương lai lên một mình cậu ta được, nếu trong đó không có sự suy ngẫm của chính chúng ta, thì học thuật của chúng ta sẽ vĩnh viễn không thể phồn thịnh được."

Nói đoạn, ông lão này nhìn Perelman chăm chú, dùng giọng điệu thành khẩn nói.

"Phái Bourbaki cần sự giúp đỡ của cậu, toàn bộ giới toán học đều cần sức mạnh của cậu."

"Đến độ tuổi như tôi rồi thì rất nhiều chuyện đều lực bất tòng tâm, tôi khẩn cầu cậu có thể bước ra từ nơi này, cống hiến một phần sức lực cho sự nghiệp mà cậu hằng say mê."

Cúi đầu nhìn bài báo trên bàn, Perelman trầm ngâm một hồi lâu.

"Để tôi suy nghĩ đã."

Nói rồi, anh cầm bài báo trên bàn lên, nhẹ nhàng phủi phủi.

"Ít nhất, hãy đợi tôi đọc xong bài báo này cái đã."