Dì tôi, Mạnh Thư Quyên, cùng các bạn nữ sinh hoàn toàn không rõ bên ngoài rốt cuộc đang xảy ra chuyện gì. Họ nghe thấy tiếng Ingman thở hổn hển hét lên: "... Đừng lên tiếng, đừng ra ngoài." Quả nhiên không một ai lên tiếng, cũng chẳng một ai chen chúc bên ô cửa sổ nhỏ ngó nghiêng như mấy ngày trước. Chỗ tiếp giáp giữa các tấm rèm đen chắn sáng có vài khe hở nhỏ, để lọt vào ánh đèn pin, lướt qua lướt lại thoăn thoắt tựa như mấy chiếc đèn pha thu nhỏ. Nhưng tất cả bọn họ đều nằm im bất động trên chỗ nằm của mình.

Mãi cho đến khi trong sân vang lên tiếng động cơ chiếc Ford cũ, mấy nữ sinh bạo gan mới bò dậy, nhìn qua khe rèm đen ngó ra sân. Không nhìn rõ được gì, nhưng có thể nghe thấy một đám đàn ông đông đúc hò hét. Hò bằng tiếng Nhật.

Tiếp theo là tiếng reo hò. Tiếng reo hò bằng tiếng Nhật.

Lính Nhật cuối cùng đã xông vào, lái chiếc Ford cũ mười năm gắn bó của linh mục Ingman đi mất —— đó là toàn bộ sự việc mà họ có thể đoán biết.

Các cô gái ngồi trong chăn, bàn tán không biết lần tới lính Nhật vào sẽ cướp bóc thứ gì, sẽ làm những trò gì. Thư Quyên nhớ lại lời mình nghe được khi bưng xẻng tro than lập lòe đốm lửa đứng ngoài kho ngầm.

"Họ nói, lính Nhật xông vào vùng an toàn, toàn tìm con gái còn trinh thôi." Thư Quyên bảo.

Các nữ sinh hiểu "họ" là chỉ ai.

"Sao họ biết được? Họ trốn ở dưới đó cơ mà." Sophie nói.

"Lính Nhật cứ thấy đàn bà là đòi, bà già, bé gái bảy tám tuổi cũng không tha!" Thư Quyên nói.

"Bịa đặt!" Từ Tiểu Ngu nói.

"Đi mà hỏi cha Ingman xem ai bịa đặt!" Thư Quyên phản bác Tiểu Ngu: "Hai hôm trước cha và Fabi đến vùng an toàn, nhìn thấy hơn chục lính Nhật hãm hiếp một cô bé đấy!"

"Rõ ràng là bịa đặt!" Tiểu Ngu gắt lớn. Tin tức mà cô không muốn tin dường như chỉ cần một tiếng hét to như thế là có thể phủ định được.

Thư Quyên không nói gì nữa. Cô biết giữa mình và Tiểu Ngu thế là hết, đây là sự đổ vỡ sau cùng. Nam Kinh đâu đâu cũng thê thảm, người sống người chết đều thảm khốc, nhưng hiện tại, với tâm trí của một đứa trẻ mười ba tuổi như cô, cái bi thảm mênh mông vô tận ấy vẫn còn quá mơ hồ, còn việc mất đi tình bạn của Tiểu Ngu, đối với cá nhân cô, mới là nỗi đau đớn thực tế nhất. Tiểu Ngu thật tuyệt tình, con gái xinh đẹp đều tuyệt tình, giống hệt người đàn bà đẹp đẽ Triệu Ngọc Mặc dưới kho ngầm kia, ai đa tình với ả thì người ấy gặp họa, đa tình chính là sự tàn nhẫn của ả.

Sau khi quát Thư Quyên là "bịa đặt", Tiểu Ngu dứt khoát dọn chỗ khỏi cạnh Thư Quyên, chen qua nằm cạnh Lưu An Na. Thư Quyên nằm một lúc rồi ngồi dậy mặc quần áo. Lúc cô mở nắp cửa ra vào, Tiểu Ngu thế mà vẫn hỏi: "Đi đâu đấy, Mạnh Thư Quyên?"

"Không cần cậu quản." Thư Quyên nói. Cô nói vậy là để gỡ gạc thể diện cho mình, để các bạn cùng lớp thấy rằng, Tiểu Ngu mày không cần tao làm bạn thì vừa khéo, tao làm bạn với mày cũng phát chán rồi. Con bé Tiểu Ngu mày lấy lời hứa suông bố mày đến cứu để mua chuộc bao nhiêu lòng người? Bố mày thì bóng ma cũng chẳng thấy một mống! Cho dù bố mày thực sự có bản lĩnh đến cứu, cảm ơn nhé, tao chẳng thèm.

Trong nhóm nữ sinh có hai người cất tiếng: "Thư Quyên, đừng xuống đó!..."

Tiểu Ngu bi phẫn ngăn họ lại: "Không được để ý đến nó!"

Hai người kia ngoan ngoãn nghe lệnh, thật sự chẳng buồn đoái hoài đến Thư Quyên nữa.

Xem ra Mạnh Thư Quyên cô đã bị cô lập hoàn toàn. Cô tận hưởng sự tự do của kẻ bị cô lập. Đi lang thang trong sân, dạo tới tận nhà bếp, biết đâu chừng có thể tìm được chút gì bỏ bụng. Biết đâu tro than trong lò vẫn còn tàn lửa, có thể làm cho mình một chậu than nhỏ để sưởi đôi bàn chân lạnh như băng. Đã bao nhiêu ngày rồi không được ngâm chân bằng nước nóng, chân ủ trong chăn cả đêm vẫn cứ lạnh ngắt. Cô vừa bước tới góc ngoặt nhà bếp thì nghe thấy tiếng thì thầm to nhỏ của một đôi nam nữ. Người nam là George, Thư Quyên nhận ra ngay tức khắc.

"... Thật sự không được đâu, cho chị thì cha đuổi tôi đi mất."

"Chỉ luộc mấy củ khoai tây thôi, cha làm sao biết được!" Người đàn bà nói.

"Cha đuổi tôi đi, tôi lại phải đi làm ăn mày đấy!"

"Bị đuổi thì tôi nuôi cậu."

Thư Quyên nhận ra, đó là giọng của Hồng Lăng.

"Luộc năm củ, được chưa?"

"Không được!"

"Ba củ."

"... Ái chà, véo thủng cả má người ta rồi!"

"Véo á? Tôi còn cắn nữa đây này!"

Thư Quyên nghe thấy giọng của hai người đã bị thay thế bằng âm thanh của hai con thú, hoảng sợ rụt chân lui lại đường cũ. Da thịt hôi hám của lũ đàn bà thối tha ở chốn này chẳng bán nổi ra tiền, đổi lấy mấy củ khoai tây ăn cũng xong. Thư Quyên lùi lại bảy tám bước, chỗ cô đứng lúc này vừa vặn nằm giữa hai lỗ thông hơi của kho ngầm. Phía bếp lò, Thư Quyên nghe thấy dưới kho ngầm có người khóc. Cô lại ngồi xếp bằng xuống, ghé mắt nhìn vào trong.

Người khóc không chỉ có một, Ni Nỉ và hai người phụ nữ khác đều đang khóc. Người ta say rượu sẽ khóc như thế, vẻ mặt ngây dại, tiếng khóc cũng ngây dại. Triệu Ngọc Mặc cũng say, tay cầm bát rượu, dỗ dành ba con sâu rượu nữ. Chút rượu vang đỏ cất dưới kho ngầm cứ thế bị họ phung phí.

"... Vừa rồi tôi thấy hết cả đám lính Nhật rồi!" Ni Nỉ nói. "Dữ tợn lắm! Chơi cô không chết mới là lạ?..."

Ngọc Mặc dỗ ả: "Làm sao em thấy lính Nhật được, có nhìn cũng chỉ thấy giày của chúng thôi!..."

"Thấy thật mà!..."

"Được rồi được rồi, thấy rồi, thấy rồi." Ngọc Mặc nói.

"Tôi muốn ra ngoài, muốn đi, tôi không ở cái hang ba ba này chờ chúng đến làm nhục đâu!" Mặt Ni Nỉ càng lộ vẻ ngây dại.

Ánh mắt Thư Quyên cẩn thận tìm kiếm, phát hiện thiếu mất một người: Thiếu tá Đới. Có lẽ đúng như lời anh nói lúc mới đến, anh vốn dĩ không định nán lại nơi này. Thư Quyên đoán lúc này chắc chừng mười giờ đêm rồi, Thiếu tá Đới có thể đi đâu được chứ?

Giọng của Lý Toàn Hữu lúc này vọng ra từ một góc Thư Quyên không nhìn thấy: "Bôi thuốc cái nỗi gì nữa! Vô ích thôi!"

Thư Quyên vội đổi sang một lỗ thông hơi khác, thấy Đậu Khấu đang quỳ bên cạnh cậu lính nhỏ Vương Phố Sinh. Nửa thân trên của Vương Phố Sinh để trần, trên ngực đắp một chiếc áo bông phụ nữ, gương mặt lộ ra ngoài đã khác hẳn lần gặp trước, ngũ quan bị phù thũng một cách gở gãy san phẳng, co nhỏ lại.

"Cậu ấy nói gì?" Lý Toàn Hữu hỏi Đậu Khấu.

Đậu Khấu bảo: "Cậu ấy bảo đau."

"Thối rữa cả rồi, còn thay thuốc làm gì nữa?!" Lý Toàn Hữu nói. "Để nó tự chịu đau đi!"

Đậu Khấu đứng dậy, nhận lấy cái bát từ tay Lý Toàn Hữu, hớp một ngụm, rồi lại quỳ xuống bên mép ổ nằm của Vương Phố Sinh, mớm ngụm rượu trong miệng vào miệng cậu lính nhỏ.

"Uống rượu vào là không đau nữa đâu." Cô nói. Rồi cô cứ thế từng ngụm từng ngụm mớm hết bát rượu vào miệng Vương Phố Sinh. Mọi người đều im lặng, tựa hồ như ai nấy đều đang chịu đau thay cho Vương Phố Sinh.

Từ góc nhìn của Thư Quyên, có thể thấy nửa thân trên của cậu lính nhỏ khẽ cựa quậy, hoặc là né tránh thứ rượu vang tây không quen uống, hoặc là né tránh đôi môi của Đậu Khấu. Cậu lính dù thoi thóp nhưng vẫn chưa quên ngượng ngùng.

Đậu Khấu bôi thuốc xong cho Vương Phố Sinh thì ôm cây tỳ bà của mình lên. Cây tỳ bà chỉ còn trơ trọi một dây, sợi dây to nhất, bởi thế âm sắc trầm đục dày dặn. Đậu Khấu vừa gảy vừa ngâm nga, một lát sau hỏi Vương Phố Sinh: "Nghe hay không?"

"Hay." Vương Phố Sinh nói.

"Hay thật không?"

"Ừm."

"Sau này ngày nào em cũng gảy cho anh nghe."

"Cảm ơn em..."

Đậu Khấu bảo: "Đừng cảm ơn em, cưới em đi."

Lần này không ai coi cô là con ngốc mà cười nữa.

"Em theo anh về quê làm ruộng." Đậu Khấu nói, ngây thơ như trẻ con chơi trò đồ hàng.

"Nhà anh không có ruộng." Vương Phố Sinh cười gượng.

"Thế nhà anh có gì nào?"

"... Nhà anh chẳng có gì cả."

"... Thế thì ngày nào em cũng gảy tỳ bà cho anh nghe. Em gảy tỳ bà, anh chống gậy đi xin cơm cho mẹ anh ăn." Đậu Khấu nói, trong lòng dệt nên một giấc mộng ngọt ngào.

"Anh không có mẹ."

Đậu Khấu ngẩn ra, hai tay ôm chầm lấy Vương Phố Sinh, một lát sau, người ta thấy vai cô rung lên. Đây là lần đầu tiên Đậu Khấu khóc như một người thiếu nữ trưởng thành.

Ni Nỉ nãy giờ vẫn khóc ngây ngô, lúc này bèn lặng lẽ khóc cùng Đậu Khấu. Mấy người phụ nữ xung quanh cũng đều lặng lẽ rơi nước mắt.

Đậu Khấu khóc một hồi, bỗng cầm cây tỳ bà đập mạnh một cái: "Đều tại mày hết! Làm người ta nghe mà phải khóc! Có mỗi một sợi dây, nghe còn tệ hơn cả bật bông gòn!"

Thư Quyên lúc này mới nhận ra, việc lính Nhật xông vào vừa rồi đã làm những người đàn bà này đổi khác. Họ cảm thấy chẳng còn nơi nào an toàn, không có bất kỳ chỗ nào là cấm địa đối với quân chiếm đóng. Trước kia họ biết, nơi ẩn náu này chỉ là một kẽ hở may mắn bị chiến tranh bỏ quên, dẫu chẳng ai hay nó sẽ bị bỏ quên trong bao lâu, nhưng đêm nay quân Nhật xâm nhập đã khiến họ tỉnh ngộ: sự bỏ quên này có thể bị lấp đầy, bị sửa chữa bất cứ lúc nào, ba mươi vạn lính Nhật tràn vào thành phố đang luồn lách vào từng con ngõ nhỏ, từng cánh cửa, từng khe hở.

Khi Thư Quyên rời khỏi lỗ thông hơi đó, cô nhận ra mắt mình cũng đẫm lệ. Cô thế mà lại bị lũ đàn bà dưới kho ngầm làm cho rơi nước mắt!

Có lẽ là do vẻ hấp hối của Vương Phố Sinh khiến Thư Quyên xót xa. Cũng có lẽ là lời "cầu hôn" trẻ con của Đậu Khấu đã khơi dậy nỗi đau lòng trong Thư Quyên. Và cũng có thể là do giai điệu mà Đậu Khấu gảy ra từ sợi dây tỳ bà trầm đục kia. Giai điệu ấy là bài "Thái Trà Điệu" mà người Giang Nam ai ai cũng quen thuộc. Giờ đây Giang Nam chẳng còn nữa, chỉ còn lại điệu "Thái Trà Điệu" trên một sợi dây tơ.

Lòng dạ Thư Quyên vang vọng khúc "Thái Trà Điệu" độc huyền, chẳng chút dí dỏm vui tươi, nặng nề u uất như một khúc ca tang lễ. Cô bước vào đại sảnh giáo đường ngập tràn hàn khí, ngồi im trong bóng tối. Điệu "Thái Trà Điệu" tựa khúc bi ca kỳ lạ thay lại khiến cô nhớ về vùng Giang Nam mình từng có, nơi đó có mái ấm của cô, có cha mẹ dẫu thường xuyên cãi vã nhưng chẳng bao giờ chia lìa... Khoảnh khắc này, cô nhận ra mình đến cả đám đàn bà dưới kho ngầm kia cũng có thể bao dung, còn đối với cha mẹ, cô bỗng thấy cồn cào nỗi nhớ nhung nhức nhối cùng nỗi sợ hãi tột cùng về việc vĩnh viễn không còn được gặp lại nhau.

Lúc này, cô nghe thấy trên tầng hai có tiếng người nói chuyện. Cô nghe ra giọng của Fabi Adonado và giọng của giáo quan Đới. Hai người đàn ông dường như đang tranh cãi.

Rất lâu về sau, Fabi mới kể cho Thư Quyên nghe, cuộc tranh cãi giữa Đới Đào và ông vào đêm ngày 18 tháng 12 năm 1937 ấy là do viên thiếu tá muốn lấy lại súng ngắn và lựu đạn của mình.

Thiếu tá Đới sau khi lính Nhật cướp chiếc xe Ford đã quyết định rời khỏi giáo đường. Anh đến trước cửa phòng ngủ của Fabi, gõ nhẹ mấy tiếng, đồng thời lên tiếng: "Phó linh mục Adonado, là tôi, Đới Đào."

Fabi đang lần mò trong bóng tối uống rượu một mình. Nghe tiếng gõ cửa, ông không muốn trả lời. Ông và linh mục Ingman sống cùng nhau hơn hai mươi năm, cả hai đều nghĩ ra đủ cách để tránh quấy rầy đối phương. Vào giờ này, trừ phi nhà cháy, bằng không linh mục tuyệt đối chẳng bao giờ gõ cửa phòng ông.

Viên thiếu tá vẫn gõ cửa: "Cha đã ngủ chưa?"

"Ừ. Có chuyện gì để mai hẵng nói."

"Ngày mai thì muộn mất rồi." Thiếu tá nói.

Fabi đành phải giấu chai rượu vào khe hở giữa tủ đầu giường và mép giường. Fabi sở dĩ là Fabi Dương Châu, bởi vì ông thường lén lút sống hệt như một gã nông phu Trung Quốc chính cống. Theo linh mục Ingman hơn hai mươi năm, ông vẫn không quen uống rượu vang đỏ, vang trắng, rượu mạnh hay whisky của người Tây, đêm đến, đóng chặt cửa phòng, ông luôn quay trở về với nếp sống thôn quê: nhấp hai ngụm rượu đại khúc hâm nóng, đồ nhắm cũng rặt khẩu vị thường dân phố thị Trung Quốc: vài miếng đậu phụ khô hoa lan, nửa quả trứng vịt muối, hoặc một cặp cánh vịt muối, tiếc là lúc này ngay cả món nhắm khiêm nhường ấy cũng chẳng có, chỉ đành cầm chai rượu mà nhấp chay.

Thiếu tá Đới vừa bước vào cửa đã ngửi thấy mùi quán rượu nhỏ chốn thôn dã. Anh nói: "Cha Adonado đang uống rượu giải sầu một mình đấy à."

Fabi ậm ừ một câu, mời Thiếu tá Đới ngồi vào chiếc ghế bành duy nhất. Đánh nhau đến nước này, con người ta chẳng cần mắt cũng có thể hành động chuẩn xác. Fabi rót chút rượu từ nửa chai của mình vào một cái tách trà, đưa cho Đới Đào, ở phương diện này Fabi cũng là một nông dân Trung Quốc; dẫu chẳng hề muốn đón tiếp vị khách không mời mà đến, nhưng một khi đã mời vào cửa thì ăn uống đều có phần.

Hai người lần mò trong bóng tối uống mấy hớp rượu. Men rượu có thể mở đường cho những lời khó nói. Uống xong hớp rượu, viên thiếu tá mở lời.

"Không biết cha có thể trả lại vũ khí mà linh mục Ingman đã tịch thu cho tôi không. Đêm nay tôi sẽ rời khỏi giáo đường."

"Đêm nay ư? Đi đâu?"

"Vẫn chưa biết."

"Anh đi đâu cũng tùy, nhưng không mang vũ khí sẽ an toàn hơn là mang theo."

Đới Đào không buồn tranh luận với Fabi xem thế nào an toàn hơn, chỉ đi thẳng vào mục đích: "Có thể nhờ cha giúp tôi việc này được không?"

"Linh mục Ingman giờ này đã ngủ rồi."

"Tôi biết, tôi nghĩ là, cha nhất định biết linh mục Ingman cất súng ngắn và lựu đạn của tôi ở đâu..."

"Tôi không biết. ... Huống hồ, có biết tôi cũng không thể đưa cho anh."

"Tại sao?" Đới Đào hỏi.

"Sao tôi có thể đưa cho anh được? Vũ khí là do đích thân Ingman tịch thu, có trả lại cho anh hay không cũng phải do ngài ấy quyết định."

"Vậy được, tôi đi tìm linh mục Ingman." Đới Đào đặt tách trà xuống rồi đứng dậy.

"Để ông già ngủ một giấc yên ổn đi!" Trong bóng tối, giọng Fabi hoàn toàn là giọng của một gã nhà quê.

"Ông ấy ngủ yên được sao? Cha ngủ yên được sao?"

"Anh cũng biết là ngài ấy chẳng được yên ổn à? Kể từ lúc các anh bước chân vào đây, ngài ấy đã chẳng còn ngày nào yên ổn nữa rồi! Tất cả chúng tôi đều chẳng còn ngày nào yên ổn nữa!"

"Cho nên tôi mới phải đi." Giọng viên thiếu tá lạnh tanh.

"Một mình anh đi, không dẫn theo hai tên cấp dưới kia, chúng tôi lại càng không được yên thân! Anh muốn bọn họ làm liên lụy đến chúng tôi sao? Liên lụy đến mười mấy đứa học sinh của chúng tôi sao?"

Lời lẽ của Fabi thật sắc bén, một Fabi tư duy bằng tiếng địa phương Dương Châu lúc này mang sự sắc sảo, chặt chẽ của một luật sư phương Tây.

"Vương Phố Sinh không gượng nổi hai ngày nữa đâu. Lý Toàn Hữu chân bị thương nặng như thế, làm sao mà đi được?" Viên thiếu tá nghe chừng đã đuối lý.

"Không đi được là anh bỏ mặc họ sao? Giống như các anh đối với dân chúng Nam Kinh, nói vứt bỏ là vứt bỏ ngay được à?" Fabi hoa chân múa tay, từng con chữ nồng nặc mùi rượu bắn ra trong không gian tối tăm. "Chưa từng thấy quân đội nước nào như các anh, giặc còn chưa tới trước mặt đã tự biến mình thành kẻ thù của quốc dân, châm lửa đốt rụi các ngôi làng xung quanh thành Nam Kinh trong vòng một dặm, bảo là không để lại công sự cho giặc, để các anh đánh đấm dễ hơn, kết quả các anh có đánh không? Các anh vứt bỏ đám dân chúng bị các anh đốt sạch nhà cửa mà tháo chạy!"

Trong suốt ba mươi lăm năm qua, Fabi Adonado chưa bao giờ cảm thấy mình là người Mỹ thuần túy đến thế, vạch rõ ranh giới với người Trung Quốc một cách dứt khoát đến thế như khoảnh khắc này.

"Bây giờ anh cũng giống hệt mấy viên đại quan chức của các anh, bỏ lại thuộc cấp tàn phế thương tật rồi tháo chạy!"

Tay Đới Đào đã siết chặt lấy chiếc ca sứ uống trà, hổ khẩu mở rộng, cùng bốn ngón tay tạo thành một chiếc vuốt cứng như sắt. Không có lựu đạn thì dùng thứ này để tiêu diệt một tên quỷ Tây nói hươu nói vượn vậy. Anh và Fabi chỉ cách nhau hơn một mét, chồm tới, đập vỡ cái trán hơi hói kia, để cho thứ não trạng tự cho là cao đẳng hơn người Trung Quốc đằng sau khuôn mặt mũi lõ mắt sâu kia chảy hết cả máu đỏ tủy trắng ra ngoài. Hơn một trăm năm nhục nhã của Trung Quốc gắn liền mật thiết với lũ quỷ Tây này, chúng cũng giống như giặc Nhật, chẳng coi người Trung Quốc ra con người. Chúng chẳng làm được trò trống gì tốt đẹp ở Trung Quốc cả. Anh như nghe thấy âm thanh đặc thù của chiếc ca sứ đập vỡ hộp sọ, cùng tiếng kêu rên đặc thù phát ra từ một sinh mệnh sắp đi đến hồi kết, thứ thanh âm xóa nhòa ranh giới ngôn ngữ, ranh giới chủng tộc, ranh giới giữa người và súc vật, thứ thanh âm khiến anh từ phẫn nộ chuyển sang khoái trá, rồi đến say sưa, cuối cùng đạt tới một cảnh giới xuất thần nhập hóa...

Đới Đào từ từ hạ chiếc ca sứ xuống, lần mò về phía cửa. Hơi rượu vừa bốc lên đầu, bàn tay nắm chặt ca sứ đến tê dại đang dần hồi phục lại cảm giác.

"Xin lỗi." Fabi nói sau lưng anh.

Đới Đào bước dọc theo hành lang vòng, đi qua thư viện, phòng đọc sách. Sức lực mà anh vừa dùng để kiềm chế bản thân không giết người còn hao tổn nhiều hơn gấp bội so với sức lực giết người. Anh mệt đến mức không còn một chút sức lực nào nữa, ngay cả sức để quay về cái "hang ba ba" ẩn náu kia cũng chẳng còn.

Đêm đó Đới Đào ngủ trên chiếc băng ghế dài trong đại sảnh cầu nguyện. Ba lạng rượu uống lúc bụng rỗng khiến giấc ngủ của anh chẳng khác nào cái chết kéo dài vài tiếng đồng hồ. Chúa Jesus chịu nạn trên cây thánh giá, ánh mắt hấp hối lộ ra dưới mí mắt thạch cao trĩu xuống, găm chặt vào người anh.

Khi Đới Đào tỉnh dậy, trời vừa hửng chút sắc xám trắng. Khắp người anh lạnh buốt, cảm giác như mình đã đóng băng dính liền làm một với chiếc ghế. Anh từ đại sảnh bước ra sân. Lần đầu tiên sau nhiều ngày qua nghe thấy tiếng chim hót. Chẳng biết loài chim có hiểu được đây là thời kỳ phi thường của nhân loại hay không, xác suất sống sót của con người có lẽ còn chẳng bằng chúng.

Năm phút sau, anh nhận ra mình đã lang thang tới khu nghĩa trang ở sân sau. Khắp cả giáo đường này, anh quen thuộc địa hình nơi đây nhất. Hồi ấy khi trốn vào giáo đường, anh chính là tiếp đất ở chỗ này. Anh nhặt một cành bách lên, dùng nó làm chổi quét qua một ngôi mộ kiểu Tây xây bằng xi măng. Anh không hiểu sao mình lại lang thang đến nghĩa trang. Cũng giống như mấy ngày nay phần lớn hành vi của anh đều vô định, thiếu vắng ý nghĩa. Đánh bài gieo xúc xắc với đám đào hát khiến anh ngày càng phát ngán. Suốt ngày ru rú bên đàn bà hóa ra là một chuyện khiến người ta bực bội đến phát rồ. Đã vậy lại còn là một đám đàn bà như thế, vì chút chuyện lông gà vỏ tỏi cũng có thể cãi nhau cả buổi trời. Kể từ sau khi Đậu Khấu chết, lũ đàn bà đều trở nên thần kinh, buồn hay vui cũng đều mang vẻ cuồng loạn. Ban đầu anh còn khuyên nhủ họ đôi ba câu, về sau anh thấy khuyên cũng vô vị, lòng dạ thực sự nguội ngắt đến tột cùng. Tiền đồ phía trước hay đường lui phía sau đều mịt mờ, thân là quân nhân lại đi dây dưa cùng một lũ đàn bà phấn son, chi bằng chết trận mấy hôm trước cho xong xuôi thanh thản. Nỗi bi ai của anh chỉ có một người phụ nữ thu trọn vào đáy mắt, đó là Triệu Ngọc Mặc.

Anh nghĩ có lẽ đến nghĩa trang là mình có mục đích: đến tìm vũ khí bị linh mục Ingman tịch thu. Anh tìm kiếm vũ khí để làm gì? Để đi tìm người Nhật báo thù sao? Làm một hiệp khách đơn độc, giết được tên nào hay tên ấy, nếu bắt được một tên sĩ quan thì bắt hắn mang một phong thư về, trên thư viết: "Các người lừa gạt hơn mười vạn quân nhân Trung Quốc, xử bắn, chôn sống họ, từ nay về sau sau lưng các người tốt nhất nên mọc thêm một con mắt..."

Quá đỗi trẻ con.

Nhưng anh nhất định phải tìm thấy vũ khí.

Đúng lúc này, anh nghe thấy sau lưng có tiếng người cất lên: "Chào buổi sáng."

Đới Đào quay đầu lại, nhìn thấy linh mục Ingman đang đứng dưới một cây bách, trông như một pho tượng đá canh giữ lăng viên. Linh mục mỉm cười, bước lại gần.

"Ở đây không đào ra thứ anh muốn tìm đâu." Linh mục nói.

Đới Đào vứt cành bách trong tay xuống: "Tôi đâu có đào bới gì ở đây."

"Tôi thấy đúng là anh không đào bới gì thật," Linh mục lại cười, vẻ trêu chọc viên thiếu tá. "Anh nên biết rằng, những người còn sống như chúng ta không nên chiếm đoạt tiện nghi của những người chết cao quý này, giấu những thứ quấy rầy sự an nghỉ của họ ở bên cạnh họ."

Thật buồn cười: tiếng Trung của Ingman có thể nói là gần như hoàn hảo, nhưng nghe thế nào vẫn cứ là thứ tiếng ngoại quốc. Chính hệ thống tư duy ngoại tộc đã khiến ông dùng chữ nghĩa Trung Quốc để biểu đạt một phong vị tha hương.

Đới Đào đứng dậy, vết thương bên sườn trái khiến cơ mặt anh co giật một hồi. Linh mục Ingman nhìn anh đầy vẻ lo lắng.

"Vết thương đau à?" Linh mục hỏi.

"Vẫn ổn." Đới Đào đáp.

Linh mục Ingman nhìn lướt qua khu nghĩa trang, bằng ánh mắt tự hào của một trang chủ đang ngắm nghía trang viên của mình. Rồi ông giới thiệu một lượt bảy vị linh mục đang nằm dưới mộ cho Đới Đào nghe, bằng chất giọng mang chút tâng bốc khách sáo thường thấy trong các buổi chiêu đãi. Đới Đào vì lời thỉnh cầu sắp đưa ra của mình nên đành giả vờ tỏ ra hứng thú và kiên nhẫn, lắng nghe ông thao thao bất tuyệt.

"Anh có cảm thấy những người phương Tây này rất ngốc không, vượt nửa vòng trái đất, cuối cùng lại đến đây chôn thây?" Linh mục Ingman hỏi.

Đới Đào đâu có tâm trí rảnh rỗi mà nghĩ ngợi những chuyện ấy.

"Lần trước anh có nói với tôi, tổng cố vấn của các anh là tướng quân Falkenhausen người Đức đúng không? Tôi có ấn tượng về ông ấy." Ông bật cười ngắn ngủi trước một ý nghĩ chợt lóe lên trong đầu. "Âm nhạc là sản vật của linh tính, triết học và khoa học lại xây dựng trên nền tảng lý tính, nước Đức quả thực sản sinh ra nhiều ba loại người này: nhạc sĩ, triết gia và nhà khoa học. Họ cũng có thể lý tính hóa kinh tế, quân sự đến mức độ triết học. Cho nên tôi cho rằng tướng quân Falkenhausen không phải là một nhà quân sự giỏi, mà là một nhà triết học quân sự giỏi. Có lẽ tôi hơi võ đoán..."

"Thưa cha." Đới Đào ngắt lời.

Linh mục Ingman tưởng anh muốn phát biểu, nhưng ông nhận ra ngay viên thiếu tá vừa rồi căn bản chẳng hề nghe bài đàm đạo tổng kết của mình; coi như nãy giờ ông chỉ độc thoại một mình. Ông im lặng, chờ đợi, dẫu ông đại khái cũng biết anh muốn nói điều gì.

"Tôi sắp rời khỏi đây rồi." Thiếu tá nói.

"Đi đâu?"

"Xin cha trả lại vũ khí cho tôi."

"Anh không đi xa được đâu. Đâu đâu cũng là lính Nhật. Thành Nam Kinh lúc này là một doanh trại khổng lồ của ba mươi vạn quân Nhật. Nếu anh mang theo vũ khí thì lại càng khó đi xa hơn."

"Tôi không thể ở lại đây thêm được nữa." Đới Đào nuốt lại những lời muốn nói: anh cảm thấy ở dưới tầng hầm ấy, người chưa chết mà đã bắt đầu mốc meo thối rữa rồi. Trước hết là tinh thần đã mục ruỗng.

"Quê anh ở đâu?" Ingman hỏi.

Đới Đào nhìn ông với vẻ kỳ lạ. "Hà Bắc." Anh đáp. Cha anh là một người lính cục mịch bước ra từ khói lửa đao binh, trên mình chằng chịt hơn chục vết sẹo, chữ nghĩa chẳng biết được mấy mặt, muốn thăng quan chỉ có một con đường duy nhất: liều chết. Anh cả và anh đều là học viên tốt nghiệp trường quân sự, hai cô em gái cũng gả cho quân nhân. Gia đình anh mang dòng máu tận trung báo quốc. Nhưng anh chỉ muốn dùng những lời ngắn gọn nhất để đáp lại linh mục.

Linh mục Ingman dường như nhìn thấy dòng dõi huyết thống của viên thiếu tá khí phách ngút trời này. Bởi vì ông nói tiếp: "Tôi nhìn ra anh không giống những quân nhân khác. Rất nhiều quân nhân Trung Quốc khiến tôi coi thường, đi lính chỉ là để thăng quan phát tài chiếm đoạt đàn bà."

"Cha có thể trả lại vũ khí cho tôi được không?"

"Lát nữa chúng ta nói chuyện đó, được chứ?" Linh mục nói, "Anh lập gia đình chưa?"

"Rồi." Câu trả lời này càng ngắn gọn hơn.

"Có con chưa?"

"Có một đứa con trai." Nhắc tới con trai, tim anh nhói đau một cái. Con trai mới năm tuổi, con đường trưởng thành dài đằng đẵng biết bao, liệu có người cha này bên cạnh đồng hành hay không?

"Mẹ tôi qua đời khi tôi mới mười tuổi." Linh mục Ingman nói.

Giọng nói của vị linh mục già bỗng chốc đong đầy biết bao cảm xúc, thu hút sự chú ý của Thiếu tá Đới.

Linh mục Ingman chợt thấy một bên khóe miệng Đới Đào trắng bệch. Chắc chắn là bị nhiệt miệng. Người Trung Quốc quy kết là do hỏa khí trong lòng quá vượng. Người Mỹ quy kết là do thiếu vitamin dẫn đến suy giảm miễn dịch rồi bị nhiễm virus. Xem ra chẩn đoán của cả hai nước Trung, Mỹ lúc này đều ứng nghiệm lên người viên thiếu tá. Bên khóe miệng bị nhiệt không nằm cùng một đường ngang với bên khóe miệng kia, bởi vậy miệng anh hơi lệch một chút, nếu không thì khuôn mặt hơi ngăm đen, góc cạnh rõ ràng này hẳn phải càng thêm phần anh dũng. Người đàn ông có khuôn mặt như thế đáng ra văn có thể viết binh thư, võ có thể thống lĩnh ba quân tác chiến, nhưng Ingman không thể tưởng tượng nổi khi nhân loại bước vào nền hòa bình vĩnh cửu thì khuôn mặt này sẽ mang mặt nạ của vai diễn nào.

"Cha tôi qua đời năm tôi mười sáu tuổi."

"Cha quy y Công giáo sau khi cha của cha qua đời sao?"

"Cha mẹ tôi đều là tín đồ Công giáo." Ingman nói.

Nhìn Ingman lúc này, bất kỳ ai cũng sẽ kinh ngạc, con người ta đã đến tuổi này rồi mà vẫn còn thương nhớ cha mẹ đến mức ấy.

"Tôi bắt đầu học thần học năm hai mươi tuổi. Khi ấy tôi mắc chứng trầm cảm nghiêm trọng."

"Tại sao?"

"Ai mà biết được? Cứ tự nhiên xảy ra như thế thôi."

Ingman thực ra đã không nói thật. Căn nguyên của trận trầm cảm ấy là một mối tình tan vỡ. Mối tình trân quý từ thuở thiếu niên đến thời thanh xuân của ông, mối tình mà ông vốn ngỡ là đôi bên cùng âm thầm sẻ chia, cuối cùng lại vỡ lẽ ra đó chỉ là mối tình đơn phương từ một phía của riêng ông.

"Trong lúc bệnh tình nguy kịch, tôi gặp một ông lão lang thang, mắc bệnh bạch hầu, gần như thoi thóp sắp chết. Khi đó tôi sống cùng gia đình anh trai. Tôi lén đỡ ông lão vào chuồng gia súc trong nông trang, lấy cỏ khô giấu ông ấy đi. Vì tôi phụ trách việc chăm sóc gia súc cho anh trai nên ngoài tôi ra chẳng có ai bước vào đó cả. Tôi mua thuốc cho ông ấy, ngày ngày mang cơm mang thuốc đến. Một sinh mạng cận kề cái chết cứ thế từ từ hồi phục từng chút một. Mỗi một chút bình phục của ông ấy đều mang lại cho tôi cảm giác đủ đầy, dường như còn trọn vẹn hơn bất kỳ chuyện gì khác. Hết một mùa đông, ông ấy mới bình phục hẳn. Ông ấy liên tục cảm ơn tôi đã cứu sống ông ấy. Thực ra chính là ông ấy đã cứu sống tôi. Tôi thông qua việc cứu ông ấy mà tự cứu lấy chính mình. Mùa đông năm đó, căn bệnh trầm cảm bất trị của tôi thế mà lại khỏi hẳn. Đem lại sự cứu trợ cho người cần giúp đỡ, hóa ra lại có thể khiến bản thân cảm thấy hạnh phúc."

Đới Đào lắng nghe linh mục Ingman kể về chuyện cũ bằng lối tư duy người Mỹ, ngữ pháp tiếng Anh, không hiểu sao ông lại đột ngột nói về đề tài mang tính cá nhân đến vậy. Chẳng lẽ ý ông muốn nói, bởi vì Trung Quốc có đủ những mảnh đời bi thảm cần ông cứu giúp, cho nên ba mươi năm trước ông mới tới Trung Quốc? Hay là ông cũng giống như bảy vị linh mục nằm dưới nấm mồ kia, đến đây vì nơi này vĩnh viễn không bao giờ thiếu những người Trung Quốc đáng thương để họ cứu rỗi, mà việc cứu rỗi tự nó có thể khiến họ cảm thấy thỏa mãn? Hay là ông đang ám chỉ, Đới Đào anh cũng nên học theo ông, thông qua việc cứu giúp hai người đồng đội thương tật dưới kho ngầm mà tìm lại cảm giác thanh thản cho bản thân?

"Tôi muốn mượn chuyện này để nói với anh rằng, ông lão lang thang kia là do Thượng đế phái tới." Ông thấy giữa đôi mày Đới Đào thoáng hiện vẻ kháng cự. Nhưng ông vẫn nói tiếp: "Thượng đế dùng ông ấy để khai sáng cho tôi, bảo tôi phải cứu vớt chính mình bằng cách cứu vớt người khác. Thượng đế muốn chúng ta cứu giúp lẫn nhau, đặc biệt là trong những khoảnh khắc mà đôi bên đều mang thương tật yếu ớt. Tôi hy vọng anh hãy tin vào Thượng đế. Vào thời khắc con người đánh mất sức mạnh và quyền làm chủ số phận —— giống như khoảnh khắc này, anh nên tin tưởng vào Thượng đế chứ không phải vũ khí."

Đây chắc chắn là buổi truyền đạo ít người nghe nhất trong cuộc đời của vị linh mục già. Đới Đào nhìn ông thầm nghĩ.

"Anh vẫn sẽ tiếp tục tìm kiếm vũ khí chứ?"

Đới Đào lắc đầu. Anh đương nhiên sẽ tiếp tục tìm kiếm. Và ráo riết tìm kiếm hơn nữa.