Theo mọi định luật vật lý, lẽ ra ông Opp phải đứng yên bất động trong suốt những tháng ngày sau đó. Bởi nếu quả thực có hai lực đối kháng cùng độ lớn kéo giằng về hai hướng, thì chính là tình yêu và hoài bão đang giằng xé trong trái tim người bạn chủ bút của chúng ta. Thế nhưng ông Opp chẳng hề đứng yên; trái lại, ông dường như chuyển động về mọi hướng cùng một lúc.
Đúng kỳ hạn, tờ “Đại bàng Opp” cất cánh bay chuyến đầu tiên và nhận được sự tán thưởng nồng nhiệt của toàn thể thị trấn. Trang nhất được trình bày trang trọng, gồm có bài xã luận, danh sách độc giả đặt mua báo dài hạn, một thông cáo gửi người nộp thuế, cùng ba mục quảng cáo—trong đó có một mẩu nhắn nhủ “xin quý bà quý cô lưu ý rằng những chiếc mũ do cô Duck Brown may không hề để lộ phần gọng thép bên trong”.
Thế nhưng trang nhất của tờ “Đại bàng” cũng giống như cánh cửa trước của một ngôi nhà: hễ bước qua ngạch cửa ấy, bạn coi như đã là người trong gia đình; mọi vẻ khách khí tan biến, nhường chỗ cho bầu không khí thân mật, suồng sã bao trùm. Bạn sẽ đọc được tin bác Enoch Siller vừa sang tận bên Rặng Núi nghỉ ngày Chủ nhật, hay cô Gussy Williams dạo này sức khỏe kém, và thỉnh thoảng lại thấy những lời nhắc nhở đầy thân ái gửi tới “Quan Lớn Chủ Bút” hoặc “Bác Bẻ Khắp Bút Mực”; bởi sau khi đã bay bổng lên những tầng mây chót vót trong bài xã luận, ông Opp lại hạ mình xuống trang hai, dạo bước qua từng cột báo như một chủ nhà niềm nở giữa đám khách khứa thân quen.
Thật khó mà hình dung số phận của một ông Opp đang say đắm trong cơn mê tình ái sẽ ra sao suốt những ngày ấy, nếu như không có anh chàng Nick trung thành. Nick thèm làm việc khôn cùng; cậu khao khát được gánh vác trách nhiệm, và chẳng có niềm vui nào sánh bằng lúc đi săn tin tức. Cậu đuổi theo một mẩu tin chẳng khác nào chú chó rượt chuột: thoạt tiên đánh hơi, kế đến săn lùng ráo riết, rồi sau khi vò xé cho nhàu nhĩ đôi chút, cậu tự hào ngậm về dâng lên ông chủ.
Nhờ có sự trợ giúp đắc lực này, ông Opp mới dôi ra được biết bao khoảng nửa giờ đồng hồ để bàn bạc với cô Guinevere Gusty về công việc phóng viên mà cô sắp sửa đảm nhận cho tờ báo. Ngặt nỗi chẳng có ai qua đời hay cưới hỏi để cô thực sự trổ tài, nhưng để luôn sẵn sàng trước mọi biến cố bất ngờ, ông thấy việc năng lui tới gặp nàng là điều vô cùng cần thiết.
Chuyện thường nhật của ông giờ đây luôn bao gồm việc đọc cho nàng nghe bài xã luận, xin ý kiến nàng về một tin tức xã hội nào đó, hay báo cáo số lượng độc giả mới ghi danh; trong khi ấy, lòng tự tôn của ông cứ mặc sức đâm chồi nảy lộc, bung nở thành muôn đóa hoa kỳ ảo dưới ánh nắng ấm áp từ sự tán đồng của nàng.
Về phần mình, cô Gusty cũng dần tìm thấy niềm hứng thú mới nơi khung cảnh quanh mình. Ngoài niềm kiêu hãnh kín đáo khi được người khác hỏi ý kiến, ngày nào cô cũng đón nhận những món quà nhỏ: khi thì cuốn sách, bản nhạc, lúc lại túi kẹo mua ở hiệu thuốc tây, và đôi khi là một nắm hoa đồng nội được bọc ghém cẩn thận trong tờ báo để qua mắt cái nhìn soi mói của Jimmy Fallows.
Đã vài bận cô đến đáp lễ ông Opp, khẽ khàng nhón gót băng qua con đường cái rồi ghé mắt dòm qua ô cửa sổ để chắc chắn rằng ông đang ở bên trong.
Chính vào những lúc như thế, toàn bộ ban biên tập của tờ “Đại bàng Opp” bộc lộ sự bất bình ra mặt. Ban biên tập phản đối việc một thiếu nữ xuất hiện nơi xưởng in; cực lực chê trách chuyện người ấy ngồi bên chiếc bàn gỗ thông trò chuyện to nhỏ với chủ bút; chẳng thấy có gì đáng cười khi cô nhúng đầu bút chì vào lọ mực rồi nguệch ngoạc viết tên mình lên tập giấy tiêu đề mới toanh của tòa soạn; và khi giọt nước tràn ly—lúc cô lượn lờ khắp phòng làm việc, hỏi những câu ngớ ngẩn rồi mó tay vào từng khay chữ in—thì ban biên tập không thể nào chịu nổi nữa, bèn đùng đùng bỏ ra ngoài, vùi đầu vào công việc săn tin để xua đi nỗi bực dọc.
Hơn nữa, cung cách của “sếp”—như cái cách Nick thích gọi ông Opp—càng lúc càng trở nên kỳ quặc. Buổi sáng ông bước vào văn phòng với túi áo căng phồng giấy tờ và đầu óc ăm ắp những dự án lớn lao. Ông lao vào công việc trong ngày với một khí thế ngùn ngụt, rồi bỗng nhiên, chẳng báo trước một lời, ông lại rơi vào trạng thái như người mất hồn: hai tay thọc sâu vào túi quần, mắt đăm đăm nhìn lên trần nhà, còn miệng thì nở một nụ cười toe toét chỉ thấy khi người ta đứng trước ống kính máy ảnh.
Nick đâu biết rằng đó chính là tiếng hát mê hồn của nàng tiên cá đang vẫy gọi ông Opp; và thay vì trói chặt mình vào cột buồm rồi bẻ lái ra khơi xa, vị chủ bút lại để mặc con thuyền nhỏ của đời mình trôi dạt đầy hiểm nguy về phía rặng đá ngầm.
Mọi ngóc ngách của câu chuyện chẳng thể nào lọt qua mắt bà Gusty. Bà áp dụng với con gái đúng cái cách bà từng chăm sóc giàn dây leo: buộc chặt nó vào bức tường kiên cố xây bằng năng lực của chính mình, rồi quy định rõ ràng nó được phép vươn dài bao nhiêu và bò theo hướng nào. Đương nhiên rồi cũng đến lúc phải tỉa tót bớt đi, nhưng trước mắt bà cứ quan sát tình hình và kiên nhẫn đợi thời cơ.
Trong lúc ấy, cánh chim “Đại bàng” ngày càng liệng những vòng rộng lớn hơn. Những bài viết đầy nhiệt huyết và lời lẽ hùng hồn của ông Opp về nguồn tài nguyên dầu mỏ trù phú của vùng này vừa được tiếp thêm sức mạnh nhờ kết quả giám định khả quan từ một phòng thí nghiệm trên thành phố—nơi ông gửi mẫu thử lấy từ con suối trên Rạch Rùa. Được chắp thêm đôi cánh của niềm hy vọng cùng một chút dằn túi là chứng cứ xác thực, tờ “Đại bàng” cứ thế bay cao, và dần dà thu hút được sự chú ý của một nhóm nhà tư bản đang đi thị sát khắp tiểu bang để dò tìm tiềm năng dầu mỏ và khoáng sản.
Rồi một ngày nọ mang tính bước ngoặt, chuông điện thoại đường dài reo vang gọi ông chủ bút; sau hàng loạt câu hỏi han cặn kẽ, người ta thông báo rằng đoàn khảo sát dự tính sẽ nghỉ lại Vũng Rùa vào đêm hôm sau.
Biến cố trọng đại này diễn ra vào cuối tháng Mười Một và khuấy đảo cả thị trấn thành một cơn sốt náo động. Vừa nhận được tin báo vào sáng sớm, ông Opp đã lập tức bắt tay vào việc triệu tập một cuộc họp của Công ty Điền địa Rạch Rùa.
“Đây chính là một trong những thời khắc hệ trọng nhất trong lịch sử Thành phố Vũng Rùa,” ông hào hứng tuyên bố với Nick. “Thật may mắn biết bao khi ở đây có tôi đứng ra thu xếp các bước sơ bộ và giúp mọi sự, có thể nói là, đi vào khuôn khổ vững chắc. Tôi sẽ triệu tập cuộc họp vào lúc mười một giờ tại Khách sạn Của Bạn. Cậu hãy gọi điện cho ông cụ Hager với ông mục sư, còn tôi sẽ đích thân đi báo cho Jimmy Fallows và ông Tucker.”
“Ông mục sư không có ở thị trấn; ông ấy sang tận Rặng Smither để làm lễ cưới cho người ta rồi. Cháu đã viết xong xuôi toàn bộ bản tin từ trước rồi đấy.”
“Thế thì xé nó đi,” ông Opp gạt phắt. “Tôi đã thuê riêng một người phụ trách toàn bộ mảng cưới xin ma chay rồi.”
Nick thoáng vẻ tổn thương; đây là lần đầu tiên lãnh địa của cậu bị kẻ khác xâm phạm. Cậu hậm hực đá vào cánh cửa.
“Mục sư ở tít Rặng Smither thì cháu chịu, không gọi được đâu.”
“Nick,” ông Opp cũng phật ý không kém, “một phóng viên cấp dưới lại ăn nói với chủ bút bằng cái giọng đấy à? Cậu dường như không hiểu rằng đây là một thương vụ vô cùng hệ trọng và quy mô lớn. Có khi liên quan đến hàng trăm đô la chứ chẳng chơi. Đó là một gánh nặng trách nhiệm khủng khiếp đè lên vai một người. Tôi sẵn lòng đứng ra lo liệu tài chính và lèo lái những vấn đề mấu chốt, nhưng tôi cần phải có sự hậu thuẫn của tất cả các bên. Giờ thì ông mục sư có đến được hay không là trông cậy cả vào cậu đấy.”
“Cháu có phải đi tìm cả Mat Lucas không?” Nick hỏi khi chuẩn bị bước ra ngoài.
“Không, đấy là phần việc của tôi; nhưng này—khoan đã, Nick, chị gái cậu cũng phải có mặt đấy nhé, cô ấy có nắm giữ một số cổ phần.”
“Được thôi,” Nick đáp; “xe ngựa của chị ấy đang buộc trước cửa tiệm nhà Tucker. Cháu sẽ bảo chị ấy đợi bác đến.”
Ông Opp chẳng chần chừ lâu. Ông sải bước xuống đường với dáng đi bệ vệ, lồng ngực dường như không chứa nổi niềm kiêu hãnh và trọng trách đang dâng trào. Ông đang nắm giữ một trọng trách được ủy thác; các bậc đồng hương ắt sẽ trông cậy vào ông—một người dày dạn kinh nghiệm và có tài kinh doanh—để thương thảo với những kẻ lắm tiền nhiều của từ phương xa tới. Ông sẽ cư xử sòng phẳng nhưng phải thật khôn ngoan. Ông quá rành những ngón đòn xảo quyệt của giới tư bản; ông sẽ đối mặt với họ bằng phong thái đĩnh đạc, ung dung nhưng kiên định khôn cùng.
Chính trong tâm trạng phấn chấn ấy, ông bắt gặp cô Jim đang loay hoay gỡ dải khăn ren dài mắc vào chiếc roi ngựa. Gương mặt đỏ gay cùng đôi ánh mắt nảy lửa của cô biểu lộ cơn thịnh nộ rõ ràng đến mức ông Opp phải liếc nhìn chiếc roi trên tay cô với vẻ đầy e dè, rồi lại nhìn sang Jimmy Fallows đang đứng buộc ngựa cho cô.
“Chào ông Opp,” cô nói. “Thật may phước được gặp một bậc quý ông lịch thiệp, sau những trò chướng tai gai mắt tôi vừa phải chứng kiến.”
“Tôi hy vọng,” ông Opp nói, “rằng người bạn của chúng ta ở đây không lại giở cái thói quen—”
“Chẳng phải ông Fallows đâu,” cô bực bội ngắt lời; “là lão Tucker ấy. Lão chẳng có lấy một chút tình cảm bằng cái cán chổi.”
“Kìa, cô Jim,” Jimmy Fallows bắt đầu cất giọng trêu chọc; nhưng người phụ nữ ngoảnh phắt lưng lại với anh ta và quay sang trút bầu tâm sự với ông Opp.
“Ông xem bức chân dung này xem,” cô giận dữ lôi bức tranh từ dưới gầm ghế xe ra. “Tôi mất toi bốn tuần lễ, tính cả hai buổi chiều Chủ nhật, mới vẽ xong đấy. Tôi bắt đầu vẽ từ tuần thứ hai sau khi bà Tucker qua đời, lúc tôi thấy lão ta khóc lóc thảm thiết ở nhà thờ. Lão khóc nhiều đến nỗi khi người ta đi quyên tiền, lão thậm chí còn chẳng thấy cái đĩa chìa ra trước mặt. Tôi về nhà là cắm đầu vào vẽ bức chân dung này ngay, bụng nghĩ thể nào lão cũng mừng rỡ mà mua lại. Phải ông, nếu ông là người góa vợ, ông có mua không?”
Ông Opp ngập ngừng ngắm nhìn bức tranh tả cảnh ông Tucker đang ngồi ủ rũ bên một nấm mồ, mấy ngón tay hờ hững kẹp chiếc khăn tay viền đen. Một cành liễu rủ bóng xuống đầu ông ta, và trên bia mộ cạnh bên có hai thiên thần đang nâng niu hai chữ cái đầu trong tên của người vợ quá cố.
“Kìa cô Jim,” Fallows khăng khăng nói, “cô đòi hỏi quá đáng ở lão già Tucker rồi, ai lại bắt lão cứ dán mắt vào bia mộ trong khi một mắt lão đang liếc cô, còn mắt kia thì ngó bà góa Gusty cơ chứ. Trên đỉnh đầu lão chẳng còn sợi tóc nào để rẽ ngôi, nhưng lão bắt đầu rẽ ngôi tóc ở gáy rồi đấy, và hôm Chủ nhật tôi còn thấy lão cố đọc sách thánh ca mà không thèm đeo kính nữa cơ. Người ta đang hát bài ‘Hỡi kẻ ưu phiền hãy lại đây’ thì lão lại gào lên bài ‘Hãy để ánh dương tràn vào’. Cô cứ việc xóa cái mặt với mấy chữ cái trên bức tranh ấy đi mà để dành cho gã góa vợ tiếp theo. Nhớ tóm lấy gã lúc gã còn đang ủ rũ rầu rĩ ấy. Thể nào cô cũng gỡ lại được vốn. Sai lầm của cô là để lâu quá rồi.”
“Nói đến chuyện chờ đợi,” ông Opp sốt ruột cắt ngang, “sáng nay mười một giờ có cuộc họp triệu tập các thành viên Công ty Điền địa Rạch Rùa tại Khách sạn Của Bạn đấy. Hy vọng là tiện cho chú mày chứ hả, Jimmy?”
“Ồ, tiện quá đi chứ,” Jimmy đáp; “ở Khách sạn Của Bạn thì cái gì thiếu chứ ghế trống thì thừa mứa. Họp hành vụ gì thế? Đào trúng mỏ vàng à?”
Ông Opp liền tiết lộ tin mừng trọng đại.
“Ối trời đất ơi!” cô Jim thốt lên, “hôm nay họ tới đây thật đấy ư?”
“Phải tối mai mới tới,” ông Opp giải thích. “Cuộc họp sáng nay chỉ dành riêng cho các cổ đông thôi. Chúng ta phải phác thảo đường lối chính sách và thống nhất một phương án hành động.”
“Thôi được,” cô Jim nói, “tôi sẽ mang bức tranh này lên gửi bà Gusty giữ hộ. Chẳng biết tôi có sửa cái mặt này thành mặt người khác được không, nhưng tôi chẳng thể chịu mất trắng thế này được.”
Mãi đến tận chiều, các cổ đông mới tụ họp đông đủ. Họ quây quần trong văn phòng Khách sạn Của Bạn với đủ mọi tâm trạng khác nhau, từ hoài nghi ra mặt cho đến hào hứng tột cùng.
Ông Tucker đại diện cho phe bảo thủ. Ông là người giàu nhất thị trấn, kẻ mà thói tằn tiện thuở hàn vi nay đã biến thành một thú vui xa xỉ. Chẳng còn bằng chứng nào hùng hồn hơn cho tài thuyết phục của ông Opp bằng việc ông Tucker đã chịu bỏ tiền mua một trăm cổ phần mới. Ông ta ngồi mấp mé mép ghế, người quắt queo, bồn chồn lo âu, bụng chứa đầy những điều phản bác và chỉ chực bùng nổ bất cứ lúc nào. Lão già Hager thì nép mình dưới cái bóng của ông ta, hễ Tucker phản đối là lão phản đối, Tucker bỏ phiếu thế nào lão theo thế ấy, và sẵn sàng thắt chặt hay nới lỏng hầu bao theo đúng từng cái gật đầu của Tucker.
Mat Lucas và cô Jim thuộc phái độc lập. Cả hai đều có thừa kinh nghiệm làm ăn để biết rõ mình muốn gì. Hễ có mối nào kiếm ra tiền ở Vũng Rùa hay vùng lân cận, họ nhất quyết không chịu đứng ngoài rìa.
Ông Opp và vị mục sư hợp thành phe Cấp tiến. Chính họ là những người thổi bùng lên ngọn lửa nhiệt huyết để nâng đỡ cả kế hoạch bay bổng. Họ có khả năng phóng tầm mắt tới tương lai xa xôi và mường tượng ra những viễn cảnh xán lạn.
Riêng Jimmy Fallows trong cả hội giữ cho mình một thái độ đầy tính nghệ sĩ trước tình hình. Anh ta đứng hoàn toàn ngoài cuộc. Ngồi tựa ghế ngửa ra cửa, hai ngón tay cái móc vào nách áo gi-lê, anh ta coi cả tấn trò này chẳng qua là một trò đùa dai vô thưởng vô phạt.
“Vấn đề cần đem ra bàn bạc ngay lúc này,” ông Opp trịnh trọng cất lời, “là liệu khi các quý ông này muốn mua đứt công ty, chúng ta có bán hay không, hay là chúng ta sẽ kiên quyết giữ lại quyền sở hữu, rồi cho họ thuê đất và chia chác lợi nhuận từ nguồn dầu mỏ.”
“Thì tôi cứ hơi nghiêng về việc bán đứt nếu được giá,” ông Tucker giãi bày bằng cái giọng the thé, càu nhàu. “Bán ra khi thị trường đang lên lúc nào cũng là một nước cờ khôn ngoan.”
“Một khi đã đụng độ với mấy tay cáo già thành phố,” Mat Lucas chêm vào, “tôi sợ rút chân ra mà lấy lại được vốn gốc đã là may phúc lắm rồi.”
“Thưa quý vị,” ông Opp lên tiếng phản đối, “đây đâu phải là thái độ thích hợp trước đại sự! Tôi tin tưởng sâu sắc rằng có cả một gia tài khổng lồ chôn giấu dưới những tấc đất này. Việc thành lập tờ ‘Đại bàng Opp’, như quý vị đã biết, đã ngốn một khoản tiền không nhỏ của tôi, nhưng tất cả vốn liếng còn lại tôi đều đã dốc sạch vào công ty này. Đây là một cơ hội ngàn vàng rực rỡ, điều mà tôi hằng tiên đoán và trông đợi suốt bao năm qua. Chẳng lẽ chúng ta lại bán đứt cho bọn họ rồi trơ mắt nhìn họ ẵm trọn phần thưởng hay sao? Không, tôi tin tưởng và hy vọng chúng ta không làm thế. Để có thêm vốn mở rộng các giếng khoan, tôi chủ trương nên kết nạp họ vào cùng làm ăn.”
“Tôi cuộc là bọn họ cũng đang chủ trương ‘kết nạp’ sạch túi tiền của chúng ta đấy,” Jimmy cười khúc khích.
“Thôi nào, các bạn thân mến, hay là chúng ta cùng biểu quyết đi,” ông mục sư đề xuất.
“Thò tay ra sau tủ lấy cây bút chì đi, ông Opp,” Jimmy nói mà người chẳng thèm nhúc nhích.
“Đề xuất được đưa ra biểu quyết,” ông Opp dõng dạc, “là liệu chúng ta sẽ bán đứt hay kết nạp họ vào. Ai đồng ý xin hãy nói ‘Thuận’.”
Cả phòng đồng thanh hô thuận, dẫu rằng mỗi người lại hiểu cái chữ “thuận” ấy theo một cách hoàn toàn khác nhau.
“Tốt lắm,” ông Opp thoăn thoắt nói; “đề xuất đã được thông qua. Giờ thì chúng ta phải thu xếp việc đón tiếp đoàn khách.”
Đầu óc của ông Tucker vốn như một chuyến tàu chợ chậm chạp, cứ phải dừng lại ở từng ga một, nên vẫn còn đang loay hoay xử lý xong cái đề xuất vừa rồi thì ý nghĩ mới về chuyện đón tiếp khách khứa đã vút qua trước mặt. Bản năng của một gã chủ trọ lập tức thức giấc trước tiếng gọi ấy, thế là ông ta bèn bẻ ghi, rời khỏi tuyến đường chính để rẽ ngoặt sang đường nhánh.
“Lúc nãy Gallop có tạt qua đây,” Jimmy nói, liếc nhìn ông Tucker với vẻ đắc thắng; “bảo là họ muốn tôi đứng ra lo liệu nơi ăn chốn ở. Tôi sẽ thu xếp cho tất cả, trừ mấy ông mục sư ra nhé. Nếu có ông mục sư nào đi cùng thì xin nhường lại cho ông Tucker. Tôi phải vạch ra ranh giới rõ ràng chứ. Tôi chẳng thể nào nuốt nổi cái thói mở mồm ra là ‘Người anh em Fallows’ của các ông ấy đâu. Lần trước bà vợ tôi túm được một ông dắt về nhà, ông ta mừng rỡ như vớ được tôi để cải tà quy chính chẳng khác nào mụ vợ tôi vớ được rổ hoa quả để làm mứt. ‘Người anh em,’ ông ta chìa tay ra nắm lấy tay tôi bảo, ‘người anh em có bao giờ nghĩ đến cái nơi hãi hùng mà mình sẽ phải đến khi nhắm mắt xuôi tay không?’ ‘Chắc chắn rồi,’ tôi bảo; ‘dưới ấy tôi có nhiều bạn bè hơn bất cứ nơi nào khác mà.’” Tiếng cười của Jimmy vang lên làm rung chuyển cả ống khói lò sưởi.
“Ngày mai có bao nhiêu quý ông tới đây?” cô Jim hỏi, người đang ngồi thu lu ở góc phòng, cách càng xa ông Tucker càng tốt.
“Mười người,” Jimmy đáp. “Đấy, cô không tin được đâu, nhưng cái khách sạn này có tận sáu phòng ngủ cơ đấy. Tôi từng tiếp một lúc tới hai mươi mạng ngon ơ, nhưng có chết tôi cũng chưa từng thấy cái thói dở người nào như lũ này: mỗi thằng đòi một phòng riêng cho bằng được.”
“Nhà tôi còn ba phòng trống,” ông Tucker lên tiếng.
“Thế là vẫn dôi ra một người,” Mat Lucas nói. “Tôi cũng tính đưa ông ta về nhà, ngặt nỗi nhà đang có khách, phải chen chúc ba người một giường rồi.”
Ông Opp ngập ngừng đôi chút; rồi lòng hiếu khách đã lấn át cả sự cẩn trọng thường ngày.
“Cứ coi như vị khách ấy là khách riêng của tôi,” ông hào hiệp nói. “Tôi rất lấy làm vinh hạnh được cung cấp chỗ ăn ở cho quý ông đó.”
Mãi cho đến khi mọi công việc trong ngày đã vãn và cất bước về nhà, ông Opp mới thấm thía nỗi mệt mỏi rã rời. Không phải bổn phận làm chủ bút, cũng chẳng phải việc làm nhà sáng lập công ty đang vắt kiệt sức ông; mà chính những gánh nặng gia đạo mới là thứ đang giày vò tâm trí ông từng giờ từng phút. Bởi ông Opp không chỉ sống một cuộc đời căng thẳng vào ban ngày, mà cả ban đêm cũng vậy. Ngày mới của cô Kippy chỉ thực sự bắt đầu khi ông bước chân về tới ngưỡng cửa, và khép lại vào buổi sáng lúc ông cất bước ra đi; khoảng thời gian còn lại nàng chỉ biết lặng lẽ đợi chờ.
Lúc này đây, bài toán hóc búa đang bủa vây lấy ông là việc đón tiếp vị khách lạ sắp tới. Từ thuở cha sinh mẹ đẻ đến giờ, chưa từng có một người ngoài nào xâm phạm vào thế giới nhỏ bé nơi cô Kippy đang sống chuỗi ngày mộng tưởng hoang đường. Điều đó sẽ tác động ra sao tới tâm lý của nàng? Liệu nhốt nàng lại như một điều đáng hổ thẹn thì tốt hơn, hay cứ để nàng xuất hiện rồi phó mặc nàng trước những ánh nhìn dửng dưng soi mói về nỗi khiếm khuyết của bản thân? Suốt những tháng ngày chăm sóc nàng, một tình thương xót mãnh liệt đã bùng cháy trong tim ông. Ông nuôi nấng niềm hy vọng mong manh rằng nàng có thể thoát khỏi tình trạng u mê ấy. Đêm này qua đêm khác, ông kiên nhẫn dạy nàng tập đọc, tập viết, năm lần bảy lượt dừng lại để chiều chuộng những sở thích thất thường và dỗ dành những mộng tưởng ngây ngô của nàng. Đã không ít lần ông bắt gặp một ánh nhìn khác lạ trong đôi mắt nàng—một tia sáng chợt lóe của sự tỉnh táo, của nỗi kinh hoàng khi hiểu ra thực tại; và những lúc ấy, nàng lại bám chặt lấy ông như để tìm kiếm chở che trước cái con người kỳ dị đang ngự trị trong chính thể xác mình.
Giữa lúc ông đang cắm cúi bước đi, chìm đắm trong dòng suy tư, một đóa cúc trắng bỗng rơi trúng chân ông. Ngước mắt nhìn lên, ông nhận ra cô Guinevere Gusty trong chiếc áo choàng và chiếc mũ đỏ rực, đang ngồi trên bờ dốc, tay ôm chiếc hộp đựng mũ trong lòng.
Bao nỗi muộn phiền trong ông tức khắc bị cuốn phăng đi sau một cơn chấn động con tim; nhưng giọng nói của ông dường như cũng biến mất theo, khiến ông chỉ biết đứng như trời trồng, há hốc miệng ra rồi lại ngậm lại mà chẳng thốt nên nổi một lời nào.
“Em đang ngồi chờ tàu chuyến để xuôi xuống Coreyville,” cô Gusty cất lời, vừa tươi cười vừa nắn lại chiếc mũ đính lông vũ. “Bác Gallop bảo tàu trễ mất một tiếng; nhưng em chẳng bận tâm đâu, trời hôm nay đẹp quá chừng.”
Ông Opp dứt ánh mắt khỏi người nàng vừa đủ lâu để liếc nhìn trời đất chung quanh dò hỏi. “Thế cơ à?” ông cất được tiếng, giọng ngập ngừng. “Tôi bận rộn với công việc quá nên hầu như chẳng có dịp nào để ý đến thời tiết cả.”
“Kìa, trời ấm áp êm dịu thế này, chẳng khác nào mùa xuân,” nàng nói tiếp, hai tay dang rộng rồi ngước nhìn lên bầu trời xanh ngắt. “Em cứ ước giá mà mình có thời gian đi dạo dọc theo bờ sông một quãng.”
“Để tôi đưa cô đi,” ông Opp sốt sắng đề nghị. “Chúng ta có thể nghe thấy tiếng còi tàu từ đằng xa, thừa đủ thời gian để quay lại bến mà. Hơn nữa, tàu còn trễ tận một tiếng cơ mà.”
Nàng thoáng ngập ngừng: “Bác có chắc chắn là đưa em về kịp không đấy?”
“Chắc chắn trăm phần trăm,” ông khẳng định chắc như đinh đóng cột. “Có thể nói trong suốt cuộc đời mình, chưa bao giờ tôi để một quý cô nào bị lỡ chuyến tàu cả.”
Vốn quen được người khác dìu dắt, cô Guinevere bèn trao chiếc hộp đựng mũ cho ông rồi bước theo ông leo lên bờ dốc thoai thoải.
Lối mòn uốn lượn quanh co giữa những rặng cây, khi thì khuất chìm trong cánh rừng rậm rạp, lúc lại mở ra một khoảng bờ sông khoáng đạt. Khắp đất trời rực rỡ một sắc đỏ thắm và vàng óng ả, ấm áp thứ dư âm dịu ngọt của mùa hạ mang theo đôi phần êm đềm cùng tất cả nỗi buồn man mác, nhưng chẳng vương lại chút niềm vui tươi rộn rã nào.
Ông Opp sánh bước bên nữ thần của đời mình, lòng chẳng còn bận tâm đến bất cứ điều gì khác. Ánh nắng rải khắp lối đi chẳng mảy may lọt vào mắt ông, ngoại trừ những vệt sáng vương trên gương mặt nàng; ngọn gió duy nhất thổi đến từ thiên đường chỉ là làn gió thoảng làm bay một lọn tóc mai lơ thơ trên má nàng. Vừa rảo bước, ông Opp vừa không ngừng trò chuyện, dốc hết tâm can để làm nàng vui lòng. Khát khao cháy bỏng muốn tỏ ra xứng đáng với nàng đã đưa đẩy ông vào những lối diễn đạt hoa mỹ quá đà; và chỉ riêng việc nàng cao hơn ông một cái đầu cũng đủ thôi thúc ông phải viện đến thứ ngôn từ cao sang, bóng bẩy hơn nữa. Ông săn tìm những câu trích dẫn xa xôi, sáng tạo ra những phép ẩn dụ kỳ quặc, tự đẻ ra từ ngữ mới rồi tuôn trào tất cả thành một dòng thác hùng biện lấp lánh dâng lên trước đền thờ nhan sắc của nàng.
Trong khi ông thao thao bất tuyệt, người bạn đồng hành của ông lại lơ đễnh bước bên cạnh, chốc chốc lại dừng chân ngắt một cành hoa cúc hoàng anh, hoặc thẫn thờ ngắm nhìn dòng sông lững lờ trôi qua những kẽ hở giữa tàn cây. Bởi cô Guinevere Gusty đang sống trong một thế giới của riêng mình—một thế giới của những khả năng mơ hồ, những khát khao chưa định hình và những giấc mộng mong manh không nắm bắt được. Tình yêu đối với nàng vẫn chỉ là một cảm xúc trừu tượng, một điều gì đó rực rỡ và nghẹt thở có thể bao bọc lấy nàng bất cứ lúc nào rồi đưa nàng bay vút tới chốn bồng lai tiên cảnh.
Cúi mình xuống gỡ tà váy khỏi một nhánh gai níu giữ, nàng đưa tay chỉ xuống triền dốc.
“Mấy chiếc lá sau sau đằng kia đẹp quá; tiếc là chúng mọc tít dưới sâu.”
“Ở đâu cơ?” ông Opp hỏi dồn, nóng lòng muốn chứng tỏ tinh thần nghĩa hiệp của mình.
“Tận tít dưới mép vực kia kìa; nhưng bác đừng có xuống, dốc đứng nguy hiểm lắm.”
“Nhằm nhò gì với tôi,” ông Opp nói rồi liều mình lao thẳng vào bụi rậm.
Cây sau sau mọc nghiêng một góc nhọn nguy hiểm chìa ra phía mặt nước, cành lá lại ở tít trên cao nên muốn với tới, người ta buộc phải trèo bò ra ngoài một đoạn ngắn. Tâm hồn ông Opp không nghi ngờ gì nữa đích thị là tâm hồn của một chàng hiệp sĩ giang hồ, nhưng than ôi, thân xác ông thì lại chẳng hề mang khí chất ấy! Khi thấy mình ngồi cưỡi trên cái thân cây mảnh khảnh đung đưa, bên dưới là bờ dốc dựng đứng đâm thẳng xuống dòng nước đang cuồn cuộn chảy xiết đến chóng mặt, mắt ông bỗng nhiên tối sầm lại ngoài dự liệu. Giằng xé giữa một bên là niềm khâm phục chính mình vì đã dám trèo ra tận đây, với một bên là nỗi tuyệt vọng tột cùng không biết làm sao quay trở lại bờ, ông còn phải đối mặt với một tình thế cấp bách: phải buông tay ra vừa đủ lâu để bẻ lấy một cành lá đỏ thắm. Ông thử hé mở một mắt, nhưng quang cảnh hãi hùng đập vào mắt khiến ông vội vàng nhắm tịt lại. Ông mường tượng ra hình ảnh của chính mình chỉ vài phút trước đó: ung dung dạo bước trên đường, đàm đạo lưu loát về đủ mọi chủ đề uyên bác; rồi ông cay đắng nghĩ tới khoảnh khắc hiện tại và cái ấn tượng thảm hại mà mình đang phơi bày trước mắt người thiếu nữ mặc áo choàng đỏ trên con đường mòn phía trên. Ông thấy mình đang bám chặt lấy thân cây đu đưa một cách thảm hại, chỉ chờ cho sức tàn lực kiệt hoặc nhánh cây gãy rắc một tiếng là cả người sẽ lao thẳng xuống dòng nước sâu hoắm phía dưới.
“Cành kia đẹp lắm đấy,” giọng nói dịu dàng từ phía trên vọng xuống; “cành phía trên bên tay trái ấy ạ.”
Gom hết can đảm tàn dư, ông Opp quờ quạng vươn tay về hướng được chỉ điểm, và ngay trong khoảnh khắc ấy, ông cảm nhận rõ mồn một ngày tận số của mình đã điểm. Vạch ra một đường hình học mau lẹ giữa thinh không, ông thấy mình bay vút qua không gian, rồi khựng lại một cách thô bạo và khủng khiếp khi va sầm vào nền đất. Bàng hoàng nhận ra mình vẫn còn sống, ông thận trọng mở mắt. Trước sự ngạc nhiên tột cùng của bản thân, ông thấy mình đã tiếp đất bằng cả hai chân mà không hề sứt mẻ mảy may, và trên tay trái vẫn đang nắm chặt một cành lá sau sau dài ngoằng đỏ ối.
“Ái chà, bác nhào lộn một cú ngoạn mục thật đấy!” một giọng nói đầy vẻ trầm trồ cất lên từ phía trên. “Em vừa mới tự hỏi không biết làm thế nào bác trèo xuống được cơ đấy.”
Ông Opp lồm cồm bò lên bờ dốc trơn trượt, hai đầu gối run lẩy bẩy đến mức suýt không đứng vững nổi.
“Vâng,” ông nói, chìa cành lá ra trao cho nàng; “những trò nhào lộn thể thao kiểu ấy dường như là bẩm sinh với một số người rồi cô ạ.”
“Chắc hẳn bác phải khỏe ghê gớm lắm,” Guinevere tiếp lời, nhìn ông với ánh mắt đầy tán thưởng.
Ông Opp ngồi phịch xuống bên cạnh nàng trên bờ dốc, thả mình tận hưởng trọn vẹn khoảnh khắc ngây ngất ấy. Cả hai bàn tay ông đều trầy xước thâm tím, và trong thâm tâm ông lờ mờ cảm thấy chiếc áo khoác của mình đã rách toạc một đường dài sau lưng; nhưng ông vẫn thấy hạnh phúc—thứ hạnh phúc hoang dại, liều lĩnh của kẻ vừa được số phận bất ngờ ban ơn. Hơn thế nữa, cái đích mà mọi dòng suy nghĩ của ông hướng về suốt một giờ qua nay đã hiện rõ trước mắt. Ông đã có thể thoáng thấy bóng dáng của giấc mộng tuyệt mỹ. Ông nghe thấy tiếng mình đang công phá tòa thành kiên cố bằng những lời lẽ hùng hồn ma thuật. Trong khi đó, ông vẫn ôm khư khư chiếc hộp đựng mũ và mỉm cười ngây ngốc nhìn vào khoảng không vô định.
Từ phía dưới xa xa, mùi khói lá đốt nồng nồng bốc lên, và bầu không khí tràn ngập làn sương lam mờ ảo bừng sáng lên khi ánh mặt trời xuyên thấu qua. Nó bao bọc cả thế gian trong vẻ huyền bí, phủ một lớp hào quang rực rỡ lên buổi chiều tà đang dần tắt lịm.
“Cảnh đẹp đến thắt lòng,” cô gái nói, hai tay vòng quanh gối. “Em thích ngắm nhìn tất cả những thứ này, nhưng nó cứ làm em rùng mình ớn lạnh—làm em thấy nôn nao cô đơn thế nào ấy. Bác có thấy thế không?”
Ông Opp lắc đầu dứt khoát. Đây là lần đầu tiên sau bao nhiêu năm trời, tận sâu thẳm tâm hồn mình ông không hề thấy cô đơn. Bởi cũng như tiết thu muộn ấm áp bất chợt quay về với trần gian, tuổi trẻ cũng đã trở lại với ông Opp. Đóa hoa đời ông đang bừng tỉnh khoe sắc, và những con sóng xuân đang dâng tràn bờ bến.
Một chú chim cổ đỏ lỡ bước trên cành cây cao phía trên, không kìm nén nổi nỗi hân hoan, bèn cất tiếng hót líu lo; nhưng ông Opp, dẫu lòng cũng tràn ngập niềm hứng khởi tương tự, lại chẳng thể thốt nên nổi một lời. Thứ tài hùng biện lấp lánh cùng những câu từ hoa mỹ bấy lâu bỗng bay biến sạch trơn, chỉ còn trơ trọi lại sự thật trần trụi nguyên sơ.
Guinevere, sau khi nhận ra những ánh nhìn quá đỗi đắm đuối đang dồn dập hướng về phía mình, bèn lên tiếng bảo rằng chắc tàu cũng sắp cập bến rồi.
“Ồ không,” ông Opp nói; “ý tôi là, tôi đang định nói—kìa—này, cô Guin-never, cô có nghĩ là sau này cô có thể đem lòng thương tôi được không?”
Guinevere, bị dồn vào chân tường, đành tìm cách thoái thác: “Kìa—ông Opp—em chưa đủ tuổi với ông đâu.”
“Có chứ, cô đủ tuổi mà,” ông tha thiết bộc bạch. “Đối với tôi cô là tất cả: đủ tuổi, đủ xinh đẹp, đủ thông minh và đủ ngọt ngào. Tôi chưa từng thấy một sinh linh nào trên đời này có thể bắt đầu đem ra so sánh với cô được cả.”
Guinevere, trong nỗi bối rối tột cùng của khoảnh khắc ấy, bèn bứt sạch từng chiếc lá trên cành cây mà ông đã phải trầy vi tróc vảy mới hái được về. Mãi cô mới khó nhọc ngước mắt lên nhìn ông.
“Bác đối xử với em tốt lắm,” cô ngập ngừng, “và—và làm em thấy vui vẻ hơn nhiều; nhưng em—em không thương bác theo cái cách bác nghĩ đâu.”
“Có phải đã có người khác rồi không?” ông Opp gặng hỏi, sẵn sàng lao đầu xuống vực tự vẫn nếu nàng gật đầu thừa nhận.
“Ồ không,” cô đáp lời ông; “từ trước tới giờ chưa từng có ai cả.”
“‘Kìa, ông Opp, em chưa đủ tuổi với ông đâu.’”
“Thế thì tôi vẫn còn cơ hội,” ông Opp ưỡn lồng ngực gầy guộc của mình lên. “Bất cứ thứ gì tôi có được trên cõi đời này, tôi đều phải trầy da tróc vảy mà chiến đấu giành lấy. Tôi chẳng ngại nói thật với cô rằng xuất phát điểm của tôi có phần thiệt thòi hơn người khác. Cô biết đấy, em gái tôi—con bé bị... ừ thì, một dạng tàn tật, có thể nói là thế, và ngày mà cha dượng nó còn sống, gia cảnh của tôi chẳng thể gọi là khấm khá thuận lợi như bây giờ. Tôi chưa từng nghĩ mình lại có lúc tính đến chuyện lấy vợ cho tới khi gặp được cô; từ dạo ấy, tôi dường như chẳng còn nghĩ được đến chuyện gì khác nữa. Nếu cô cho phép, tôi sẽ chờ. Tôi sẽ học cách khiến cô thương tôi. Tôi sẽ không làm phiền cô đâu, mà chỉ kiên nhẫn đợi chờ bao lâu tùy ý cô bảo.” Và những lời lẽ ấy lại thốt ra từ chính miệng ông Opp, kẻ mà ngọn nến cuộc đời đã cháy qua một nửa! “Tất cả những gì tôi mong mỏi,” ông tha thiết nói tiếp, “chỉ là thỉnh thoảng nhận được một chút tín hiệu nhỏ nhoi. Cô có thể trao cho tôi một ánh nhìn hay bất cứ điều gì đại loại thế, chỉ để thời gian trôi qua bớt đằng đẵng dài lâu.”
Đó gần như một lời khẩn cầu; và khi ông nghiêng mình về phía nàng, ánh dương soi rọi trong đôi mắt ông, một phần vẻ đẹp rực rỡ của ngày tàn cũng chạm khẽ vào con người ông, hệt như cái cách nó ve vuốt ngọn cỏ dại dưới chân hai người, biến cả hai—trong một khoảnh khắc thăng hoa diệu kỳ—trở thành một phần của vinh quang đất trời.
Guinevere Gusty, một tâm hồn vốn dĩ đã yêu chính cái tình yêu và đang dò dẫm kiếm tìm một điều gì đó sâu sắc, thanh cao hơn trong cuộc đời mình, bỗng nhiên bị nhấn chìm trong một làn sóng trắc ẩn dâng trào. Nàng bất giác đưa tay ra chạm khẽ vào những ngón tay ông.
Mặt trời lặn dần sau bờ bên kia xa xăm, ánh sáng nhạt nhòa dần trên mặt sông. Ông Opp gần như nín thở; ông ngồi lặng đi, mắt đăm đăm nhìn về phía chân trời xa xôi, bàn tay nhỏ nhắn mảnh mai ấy đang nằm gọn trong tay mình, và trong khoảnh khắc ấy, dường như cả thế giới đã đứng yên trên quỹ đạo của nó, và chính Thời Gian cũng phải ngừng trôi.
Bất thình lình, xé toang bầu không gian tĩnh mịch, một hồi còi tàu trầm đục kéo dài vang lên. Cả hai vội vàng bật dậy, tất tả chạy xuôi theo con đường mòn; ông Opp phải chật vật lắm mới theo kịp những bước chân thoăn thoắt của cô gái.
“Tôi sẽ đếm từng phút từng giây cho tới khi chuyến tàu tối mai cập bến,” ông thở hổn hển khi hai người đã nhìn thấy bến tàu lờ mờ phía trước. “Tôi sẽ ghen tị với từng—”
“Hộp đựng mũ của em đâu rồi?” Guinevere sực hỏi. “Kìa, bác Opp, đừng bảo là bác bỏ quên nó lại trên rừng rồi nhé!”
Năm phút sau, đúng lúc tiếng chuông báo hiệu tàu nhổ neo vang lên giòn giã, một bóng người bay như gió xuất hiện trên bến tàu. Ông không còn mũ mão, thở không ra hơi, chiếc áo khoác rách toạc từ cổ áo xuống tận gấu quần, và một chiếc hộp đựng mũ to tướng đập lia lịa vào hai cẳng chân theo từng bước chạy điên cuồng. Ông lao về chặng nước rút với một tốc độ phá vỡ mọi kỷ lục, bước chân lên boong đúng lúc tấm ván cầu vừa được nhấc lên, đặt phịch chiếc hộp đựng mũ xuống sàn tàu, rồi lấy đà nhảy vọt một cú ngoạn mục qua khoảng trống đang ngày một mở rộng giữa con tàu và bờ bến, đáp gọn gàng xuống mặt cầu cảng.
Ông vẫn tiếp tục vẫy vẫy chiếc khăn tay ngay cả khi con tàu đã khuất bóng sau khúc quanh; rồi sau khi đã biên tập một tờ báo, khởi xướng một kế hoạch kinh doanh lớn, ngỏ lời cầu hôn thành công và biểu diễn liền hai pha nhào lộn thể thao phi thường chỉ trong vỏn vẹn một ngày, ông Opp mới thong thả quay gót cất bước trở về nhà.
