Những quả cà chua đỏ mọng cô đơn trên luống rau đã chín đỏ rồi. Các cô thiếu niên đang hái cà chua, những quả cà chua đỏ rực đầy ắp giỏ sọt của họ; cũng có người đang nhổ củ cải xanh, củ cải đỏ.
Kim Chi nghe tiếng roi vụt, tiếng huýt sáo, cô chợt đứng phắt dậy, xách giỏ của mình nơm nớp lo sợ bước ra khỏi vườn rau. Đến phía Đông ruộng rau, chỗ hàng rào bằng cành liễu thì dừng lại, cô lắng nghe tiếng huýt sáo xa dần!
Tiếng roi vụt đã tách rời khỏi cô! Cô nhẫn nại đợi một lát, tiếng huýt sáo lảnh lót từ hướng sau lưng lướt tới; cô sắp được ở gần anh ta rồi! Mấy người đàn bà trên ruộng rau nhìn thấy cô, từ đằng xa gọi lớn: "Cậu không đến hái cà chua, đứng đực ra đấy làm gì?"
Cô lắc lắc hai bím tóc có đôi của mình, lớn tiếng xua tay nói: "Tôi phải về nhà đây!"
Cô gái giả vờ đi về, vòng qua hàng rào nhà người ta, né tránh mọi ánh mắt trên ruộng rau, hướng về phía khúc sông uốn lượn. Giỏ treo trên cổ tay, lúc lắc đung đưa. Tiếng huýt sáo liên tục giục giã cô từ đằng xa, tựa như cô là một miếng sắt bị nam châm thu hút vậy.
Khúc sông tĩnh lặng có mùi nước ẩm, người đàn ông đang đợi ở đó.
Năm phút sau, cô gái vẫn như một con gà con, bị dã thú đè nghiến ở đó. Người đàn ông phát điên lên! Bàn tay to lớn của anh ta như cố ý nắm chặt lấy một khối thịt khác, muốn nuốt chửng khối thịt ấy, muốn giày vò khối thịt ấm áp đó. Mạch máu căng phồng hết mức, tựa như anh ta đang nhảy múa trên một cõi chết trắng bệch, đôi chân tròn trĩnh trắng nuột của người đàn bà không sao quấn chặt lấy anh ta được. Thế là mọi âm thanh đều được tạo ra từ hai con quái vật đang khao khát.
Những bông hoa dập dờn mờ ảo rung rẩy ở đó, những thân cây cỏ dài phía sau đã bị bẻ gập xuống! Không xa lắm có ông lão đốn củi đang cắt cỏ dại. Họ đã bị quấy rầy, người thanh niên trai tráng phát triển cường tráng, mang theo cô gái, giống như chó săn dẫn theo con mồi, lại bước xuống ruộng cao lương. Tay anh ta luồn dưới vách áo cô gái mà bước đi.
Thổi huýt sáo, quất roi da, anh ta cảm thấy nhân gian thật ấm áp và vui vẻ. Linh hồn và thể xác anh ta được lấp đầy hoàn toàn, thím từ đằng xa nhìn thấy anh ta, bước lại gần thêm một chút, thím nói: "Cháu lại gặp con bé đó à? Nó đúng là một cô gái ngoan. ... Haizz... haizz!"
Thím như thể đang phiền muộn, áp sát vào hàng rào. Người cháu bảo với thím rằng: "Thím thở dài cái nỗi gì chứ? Cháu muốn cưới nó cơ!"
"Haizz... haizz..."
Thím hoàn toàn chìm trong đau khổ, thím nói: "Đợi cậu cưới nó về, nó sẽ thay đổi, nó không còn như trước nữa, mặt nó sẽ tái xanh; cậu cũng sẽ chẳng thèm để nó trong lòng nữa, cậu sẽ đánh mắng nó đấy! Đàn ông để đàn bà trong lòng, chắc cũng chỉ ở cái tuổi như cậu mà thôi!"
Thím bày tỏ nỗi bi thương của mình, dùng tay ấn chặt ngực, thím đề phòng trái tim có biến động gì, thím lại nói: "Con bé đó chắc có chửa rồi nhỉ? Cậu muốn cưới nó thì mau cưới đi."
Người cháu đáp: "Mẹ nó còn chưa biết đâu! Phải tìm người mai mối đã."
Dắt theo một con bò, Phúc Phát trở về. Thím nhìn thấy, vội quay gắt bước về sân, giả vờ thu dọn chuồng củi. Chú ra bờ giếng cho bò uống nước, rồi lại dắt bò đi! Thím giống như con chuột nhắt lại ngẩng đầu lên, lại nói chuyện với người cháu: "Thành Tựu này, để thím nói cho cháu nghe nhé! Hồi trẻ, lúc còn con gái, thím cũng ra bờ sông câu cá, buổi sáng tháng chín lất phất mưa phùn, thím khoác áo tơi ngồi bên bờ sông, nào có nghĩ ngợi gì, thím cũng chẳng muốn thế đâu; thím biết làm vợ đàn ông là chuyện xấu, thế mà chú cháu, anh ấy kéo thím từ bờ sông ra chuồng ngựa, trong chuồng ngựa, đời thím thế là tiêu tùng! Thế mà lòng thím cũng chẳng sợ hãi, thím vẫn vui lòng làm vợ chú cháu đấy. Cậu xem bây giờ này, thím sợ đàn ông, đàn ông cứng như đá, khiến thím không dám chạm vào một cái."
"Cậu cứ hát cái bài gì mà ‘Mưa phùn lất phất, khoác áo tơi đi câu cá...’, thím không buồn nghe khúc ca này nữa đâu, người trẻ tuổi chẳng có gì đáng tin cậy cả, chú cháu cũng từng hát khúc ca này đấy! Bây giờ anh ấy chẳng thèm nhớ lại chuyện xưa nữa rồi."
"Thứ đó giống như cái cây đã chết, chẳng thể sống lại được nữa."
Người đàn ông trẻ tuổi không muốn nghe thím nói nữa, quay người đi vào nhà, uống chút rượu. Vì hơi rượu, anh ta cả gan kể hết mọi chuyện cho chú nghe. Phúc Phát ban đầu chỉ lắc đầu, sau đó chậm rãi hỏi: Con bé đó mười bảy tuổi phải không? Mẫu thân cậu là hai mươi tuổi. Con bé đến nhà mình, sẽ làm được những việc gì?"
Như đang tranh giành, Thành Tựu nói: Nó trông đẹp lắm chứ bộ! Nó có đôi bím tóc đen nhánh óng ả. Việc gì nó cũng làm được, khỏe sức lắm đấy!"
Những lời của Thành Tựu khiến người chú cảm thấy anh ta say rượu rồi, đoạn người chú không nói gì nữa, ngồi đó trầm ngâm một lúc, ông mỉm cười nhìn người đàn bà của mình.
"Á chà... hồi trước chúng ta cũng thế mà! Em quên rồi ư? Những chuyện đó, em quên sạch rồi sao? ... Ha... ha, thú vị thật đấy, nghĩ lại thời trẻ trung mới thú vị làm sao."
Người đàn bà bước qua kéo tay Phúc Phát, làm nũng với ông. Nhưng không có tác dụng gì, bà cảm thấy nét mặt cười của người đàn ông không phải nụ cười ngày trước nữa, trong lòng bà tràn ngập vô số gương mặt đang tức giận của ông, bà không động đậy, cười một tiếng rồi vội vã thu lại nụ cười. Bà sợ cười lâu quá sẽ bị mắng. Người đàn ông bảo mang chén rượu qua đây, người đàn bà nghe thấy lời này, như nghe thấy mệnh lệnh liền mang chén rượu đến cho ông. Thế là người chồng cũng chìm vào giấc ngủ trên chiếc khang.
Người đàn bà rón rén bước ra ngoài, dừng chân bên cửa, bà nghe tiếng cửa sổ giấy rít lên bên tai, bà hoàn toàn bất lực, hoàn toàn phờ phạc đi. Trước bãi đất, lũ chuồn chuồn đang quấy phá bên những đóa hoa hướng dương. Nhưng điều này hoàn toàn cách biệt với người phụ nữ trẻ tuổi.
Cửa sổ giấy dần trắng lên, dần phân biệt được các thanh cửa sổ rồi! Cô gái đi qua ruộng cao lương vừa ảo tưởng vừa khóc, tiếng khóc của cô nhỏ đến mức chẳng bằng tiếng rít của giấy dán cửa.
Khi mẹ cô xoay người, rên rỉ, đôi khi còn nghiến ken két cả răng. Kim Chi sợ bị đòn, vội vàng lau sạch nước mắt trong bóng tối. Suốt đêm giống như con chuột nhắt ngủ dưới đuôi mèo. Suốt đêm đều như vậy, mỗi lần mẹ trở mình, giống như tiếng nổ tách một cái, mắng vào chỗ gối của đứa con gái mình một câu: "Đồ chết giẫm!"
Tiếp đó bà sẽ khạc đờm, suốt đêm đều như thế, bà khạc đờm, nhưng bà không khạc đờm xuống đất; bà muốn khạc đờm lên mặt con gái. Lần xoay người này bà chẳng khạc gì cả, cũng chẳng mắng mỏ gì.
Thế nhưng sáng sớm, khi con gái đã chải tóc chải bím xong xuôi, chuẩn bị ra đồng, bà ta như phát cuồng giật lấy cái giỏ của nó:
"Mày còn muốn hái cà chua nữa à? Kim Chi, mày không giống đi hái cà chua đâu nhỉ? Mày vứt cả giỏ đi thế kia! Tao thấy mày hình như chẳng có chút tâm can nào cả, may mà người đốn củi là Chu đại gia, chứ nếu người khác nhặt được thì còn tìm lại được không?"
"Nếu người khác nhặt được giỏ, tiếng tăm cũng chẳng hay ho gì đâu! Vợ của Phúc Phát, chẳng phải là chuyện hỏng bên bờ sông đó sao? Cả làng ngay cả lũ trẻ con cũng truyền tai nhau. Haizz!... Đó là loại người gì thế hả? Sau này nhà chồng cũng chẳng tìm nổi. Nó mang thai, không thể làm vợ Phúc Phát được, mẹ nó vì chuyện này mà xấu hổ muốn chết, ra làng gặp ai cũng không dám ngẩng đầu lên."
Người mẹ nhìn sắc mặt Kim Chi lập tức tái nhợt đi, sắc mặt trở nên yếu ớt nhường ấy. Người mẹ tưởng con gái đáng thương, nhưng bà không biết tay con gái đang lén lút ấn vào bụng mình từ trong vách áo, Kim Chi cảm thấy sợ hãi như thể mình đã mang thai vậy. Người mẹ nói: "Mày đi đi! Mày đừng có cùng mấy đứa con gái ra bờ sông chơi nữa, nhớ kỹ đấy, không được ra bờ sông."
Người mẹ đứng ngoài cửa nhìn con gái đi, bà không quay người lại ngay, bà dừng lại trước cửa rất lâu, mắt hướng theo con gái hòa vào đám đông trên đồng ruộng, người mẹ quay lại trong nhà vừa nấu cơm vừa thở dài, trong cơ thể bà như nhiễm phải căn bệnh gì vậy.
Người nhà quê mỗi khi từ đồng ruộng trở về mới được ăn sáng. Lúc Kim Chi đi về, mẹ nhìn thấy tay nó đang ấn lên bụng: "Bụng mày đau à?"
Nó giật mình, rút tay từ trong áo ra, vội vàng lắc đầu: "Bụng không đau ạ."
"Có bệnh à?"
"Không bệnh ạ."
Thế là họ ăn cơm. Kim Chi chẳng ăn nổi miếng nào, mới húp chút cháo đã rời khỏi mâm cơm! Mẹ tự dọn mâm rồi nói: "Đến một lá cải trắng cũng không ăn miếng nào! Mày ốm rồi phải không?"
Đợi lúc Kim Chi ra cửa, mẹ gọi giật lại: "Quay lại đây, mặc thêm chiếc áo kép vào, chắc chắn mày nhiễm lạnh nên mới đau bụng."
Mẹ mặc thêm một chiếc áo cho nó, rồi lại dặn: "Mày đừng ra đồng nữa nhé? Để tao đi cho!"
Kim Chi vừa lắc đầu vừa bước đi! Chiếc áo ngắn của mẹ khoác trên vai chưa cài khuy, bị gió thổi bay phần phật.
Mảnh ruộng trồng cà chua của nhà Kim Chi rộng bằng cả một cái sân. Bước vào ruộng cà chua ngửi thấy mùi hăng hắc, cay xộc lên mũi mà chẳng rõ là mùi gì. Cây cà chua cao nhất cũng được hai thước, lủng lẳng những quả màu vàng đỏ giữa các cành.
Từng gốc, từng gốc lủng lẳng rất nhiều quả, cũng có cả những quả màu xanh hoặc nửa xanh. Trừ một mảnh ruộng cà chua khác liền kề với nhà Kim Chi ra, xung quanh toàn là ruộng rau thôi! Tháng tám mọi người bận rộn dỡ khoai tây; cũng có người đang chặt cải trắng, xếp đầy xe để mang vào thành phố bán.
Nhị Lý Bán chính là người trồng ruộng rau này. Mả Mát Bà cứ quay cuồng bê cải bẹ, chở ra chiếc xe ở tận đầu ruộng.
Chân Vòng Kiềng cũng chạy ngược chạy xuôi ra đầu ruộng, có lúc nó ôm hai quả cải bắp to tướng, lúc đi hai tay cứ như đang kẹp hai khối đá vậy.
Mả Mát Bà nhìn thấy quả bí đỏ nhà người khác bên cạnh đã chín đỏ. Bà ta nhìn một cái, xung quanh không có ai, bèn bắt đầu ngắt trụi cả bốn quả bí đỏ to mọc sát ruộng rau xuống. Hai quả to bằng quả dưa hấu nhỏ, bà ta bảo con trai ôm lấy. Mặt Chân Vòng Kiềng đỏ bừng vì mệt, đỏ y như quả bí đỏ, nó không ôm nổi nữa! Hai tay như sắp bị thứ gì đè gãy đến nơi. Vẫn chưa đến đầu ruộng, vừa đi ngang qua chỗ Kim Chi, nó lớn tiếng kêu cứu: "Bố ơi, dưa... dưa hấu sắp rơi rồi, sắp rơi vỡ rồi!"
Nó cuống cuồng gọi quả bí đỏ thành dưa hấu. Rất nhiều người trên ruộng rau nhìn thấy đứa trẻ này đều bật cười! Phượng Thư nhìn Kim Chi nói: "Cậu nhìn đứa trẻ này xem, lại gọi bí đỏ thành dưa hấu kìa."
Kim Chi nhìn lướt qua, nở một nụ cười vô hồn trên khuôn mặt. Nhị Lý Bán bước tới, đá cho đứa trẻ một cú;
Hai quả quả to rơi xuống đất! Đứa trẻ không khóc, đực mặt đứng ngây sang một bên. Nhị Lý Bán mắng nó: "Đồ khốn nạn, đồ chó đẻ, bảo mày ôm cải trắng, ai bảo mày hái bí đỏ hả?..."
Mả Mát Bà đi ở đằng sau, thấy con trai gặp rắc rối, bà ta khéo léo cúi người xuống, giấu hai quả bí đỏ to hơn vào giữa luống cà chua. Ai cũng nhìn thấy bà ta làm trò này, chỉ có điều bản thân bà ta cảm thấy rất khôn khéo. Nhị Lý Bán hỏi bà ta: "Có phải mày làm không? Đồ hồ đồ! Trừ mày ra thì..."
Mả Mát Bà run lẩy bẩy, nói năng còn lắp bắp hơn ngày thường: "Tôi... tôi không..."
Đứa trẻ đứng một bên gào lên lanh lảnh: "Chẳng phải chính tay mẹ hái bắt con ôm mang lên xe đấy à? Còn chối phắt đi à!"
Mả Mát Bà nháy mắt ra hiệu, vội vàng đến mức suýt thốt lên: "Tao ăn cắp đấy! Đồ chết giẫm... đừng gào lên nữa, sắp bị người ta bắt quả tang rồi kìa!"
Những người bình thường vô tâm nhất, mặc kệ trên đồng ruộng xảy ra chuyện gì vẫn cứ dửng dưng vùi đầu ở đó, giờ đây cũng đến vây kín lấy họ. Nơi này cứ như đang diễn kịch võ thuật, trên sân khấu đang diễn trò ba người một nhà của họ vậy.
Nhị Lý Bán chửi mắng con trai.
“Mẹ kiếp đồ khốn nạn, việc thì không biết làm, chỉ giỏi phá phách, ai bảo mày hái bí đỏ hả?”
Đứa trẻ chân vòng kiềng ấy chẳng phục chút nào, chạy bổ lại, lăn lóc lôi quả bí đỏ từ giữa luống cà chua ra!
Mọi người đều bật cười, tiếng cười vượt qua cả đầu người. Thế nhưng Kim Chi giống như con gà con mắc bệnh truyền nhiễm, cụp mắt ngồi xổm dưới luống cà chua, nó chẳng màng đến thứ gì cả, nó trốn chạy khỏi thế giới trước mắt.
Nhị Lý Bán tức giận đến mức suýt nghẹt thở, đợi đến khi hắn thốt lên "bí đỏ" là nhà mình tự trồng, vì để giữ lại hạt giống, Mả Mát Bà đứng đó mới thở phào nhẹ nhõm, bà ta tưởng chuyện này chẳng có lỗi lầm gì, ăn cắp bí đỏ nhà mình cơ mà. Bà ta ngẩng đầu lên thanh minh với mọi người: "Các người xem, tôi không biết, thực sự không biết bí đỏ là của nhà mình cơ đấy!"
Mả Mát Bà mặc kệ lời mình nói có buồn cười hay không, chen qua vòng người, cuối cùng ôm bí đỏ ra chỗ chiếc xe.
Thế là chiếc xe tiến về con đường lớn vào thành phố, đứa trẻ chân vòng kiềng khập khiễng chạy theo sau. Ngựa, xe, người dần biến mất ở ngã rẽ.
Ngoài đồng vẫn không ngớt bàn tán về chuyện ăn cắp rau. Về phần Kim Chi cũng dấy lên những lời đồn thổi:
“Con ranh đó coi như đời tàn rồi!”
“Tao sớm nhìn ra nó nổi tâm địa tà ác rồi, nhìn nó hái một quả cà chua mà mất nửa buổi trời; hôm qua còn bỏ quên cả giỏ cà chua ở bờ sông!”
“Bờ sông đâu phải chỗ cho người đàng hoàng lui tới.”
Đằng sau Phượng Thư, hai người phụ nữ trung niên đang ngồi nhổ củ cải. Vừa bàn tán, đôi khi họ còn thốt ra những lời dâm ô, khiến Phượng Thư nghe không hiểu lắm.
Lòng Kim Chi cứ thấp thỏm không yên, thời gian dài đằng đẵng như nhện giăng tơ; tâm trạng tồi tệ đến cực điểm.
Sắc mặt Kim Chi yếu ớt mờ ảo như trùm một lớp mạng che mặt. Nó ngóng chờ mãi mà tiếng huýt sáo vẫn chưa vang lên. Từ đằng xa có thể nhìn thấy bức tường vây nhà Phúc Phát, thế nhưng chàng trai trong lòng nó lại mãi chẳng chịu xuất hiện. Nó tiếp tục hái cà chua, dẫu là cà chua xanh ngắt nó cũng hái tuốt. Nó chẳng thể chú ý đến màu sắc của cà chua nữa, hơn nữa giỏ cũng đã đầy rồi! Nó không mang cà chua về nhà, mà vứt tung tóe những quả cà chua đủ màu sắc đầy rẫy cả mặt đất. Đằng kia lại có mấy người phụ nữ cố tình lớn tiếng bàn tán về nó: "Ra bờ sông với đàn ông, mất nết thật đấy, bị đàn ông kéo tụt cả quần ra!..."
Kim Chi phớt lờ mọi cảnh vật và âm thanh trước mắt; nó ấn chặt bụng mình xuống, tựa như có cái gì đang nhảy múa trong bụng vậy! Bỗng nhiên tiếng huýt sáo vang lên! Nó đứng phắt dậy, một quả cà chua bị dẫm nát bét, tựa như con cóc bị dẫm bẹp, phát ra tiếng ọp ẹp. Nó ngã nhào xuống, tiếng huýt sáo cũng theo đó mà tắt ngấm. Sau đó dù nó có lắng tai nghe thế nào đi nữa, tiếng huýt sáo cũng không vang lên lần nào nữa.
Kim Chi đã tiếp xúc với người đàn ông ấy ba lần: Lần đầu tiên là từ hai tháng trước, nhưng lúc đó mẹ chẳng hay biết gì cả, cho đến tận hôm qua chiếc giỏ rơi vào tay người đốn củi, mẹ mới mơ hồ đoán già đoán non được một vài chuyện.
Kim Chi quá đau khổ, cảm thấy bụng mình biến thành một con quái vật đáng sợ, cảm thấy bên trong có một chỗ cứng ngắc, lấy tay ấn chặt thêm chút nữa, chỗ cứng đó càng rõ rệt hơn. Khi nó chắc chắn rằng trong bụng mình đã có sinh linh, tim nó lập tức run rẩy như muốn nôn ọe, nó bị sự kinh hãi bao trùm lấy. Kỳ lạ thay, hai con bướm quấn quýt đậu trên đầu gối nó. Kim Chi nhìn đôi côn trùng tội lỗi ấy mà không xua đuổi chúng. Kim Chi tựa như con bù nhìn trên ruộng lúa.
Mẹ đã đến, tâm trí mẹ đã đặt hết lên người con gái từ đằng xa. Thế nhưng bà bước đi bình thản, nhìn từ xa dáng người bà gần như tạo thành một hình vuông vắn, dần dần có thể nhận ra đôi chân chụm hình tam giác của bà đang nhún nhảy chuyển động dưới vạt áo tựa miệng túi. Trong số những bà già toàn thôn, đặc điểm của bà là gì? Lúc bà nổi giận hay đang cười cũng vậy, khóe mắt hằn lên những nếp nhăn đa dạng đầy vẻ vui mừng. Khóe miệng cũng hoàn toàn vui vẻ, chỉ có môi trên là hơi khác một chút, những lúc bà thực sự vui vẻ, môi trên ngắn lại một chút; những lúc bà tức giận, môi trên đặc biệt dài, hơn nữa phần chính giữa của đôi môi nhọn hoắt, trông hệt như mỏ chim vậy.
Mẹ dừng bước. Cái miệng của bà thể hiện rõ đặc điểm của bà, —— toàn bộ khuôn mặt cười cợt, chỉ có cái miệng là giống y mỏ chim. Bởi vì vô số quả cà chua xanh đã làm bà nổi giận! Kim Chi đang chìm trong vực sâu trầm tư thì bị mẹ đá cho một cú: "Mày đần mặt ra đấy à? À... mày mất hồn mất vía rồi hả? Tao xé nát bím tóc của mày bây giờ..."
Kim Chi không giãy giụa, ngã quỵ xuống; mẹ vồ lấy con gái mình như hổ dữ. Mũi Kim Chi lập tức chảy máu.
Bà ta mắng mỏ nó bằng giọng nhỏ, lúc nổi giận sầm sầm sắc mặt càng trở nên hả hê hơn, vừa cười vừa từ từ vén đôi môi nhọn lên, những đường nét ở khóe mắt càng gân guốc hơn.
“Con vợ bé, mày giỏi phá hoại thật đấy. Hái cả cà chua xanh. Tối qua tao mắng mày, không phục à?”
Mẹ từ trước đến nay vẫn thế, rất thương yêu con gái, thế nhưng hễ con gái phá hoại luống rau, là mẹ lại đi xót luống rau. Người nhà quê dù là luống rau, hay một cọng cỏ tranh cũng có giá trị vượt trội hơn con người.
Đến giờ đi ngủ rồi! Sợi dây mồi rủ xuống từ sợi dây thép treo khăn mặt bên cửa, trong nhà chẳng nghe thấy một con muỗi nào bay! Đêm hè nhà nào nhà nấy đều thắp dây mồi. Sợi dây ấy chậm chạp và bền bỉ cháy. Thường lệ, nó giống như hương khói thắp trong miếu đường, vạn vật trầm mặc khiến người ta chẳng nghe thấy tiếng động gì, dần dần giục giã người ta chìm vào giấc ngủ. Mùi ngải cứu dần luồn lách vào những giấc mộng mệt mỏi. Muỗi bị khói ngải cứu xua đuổi.
Lúc Kim Chi và mẹ vẫn chưa ngủ, có ai đó đến ngoài cửa sổ, ho khan nhẹ nhàng.
Mẹ vội thắp đèn, cửa mở kẹt một tiếng! Nhị Lý Bán đến rồi. Dù thế nào mẹ cũng không thể thắp nổi ngọn đèn, bấc đèn kêu tách một tiếng nổ lép bép, mẹ cầm một que diêm trên tay, giơ chiếc đèn nhỏ lên ngang tầm mày, bà ta nói: "Một giọt dầu cũng chẳng còn nữa rồi đây này!"
Kim Chi ra gian ngoài đổ dầu. Khoảng thời gian này, họ bàn tán về một vài chuyện đột ngột.
Mẹ tỏ vẻ kinh hãi về chuyện này, một mực quả quyết, lắc đầu đầy vẻ nhục nhã: "Thế thì không được đâu, con gái tôi không thể gả cho cái nhà đó được."
Nhị Lý Bán nghe thấy tiếng Kim Chi đậy nắp vại dầu ở gian ngoài, hắn không nói gì thêm nữa. Kim Chi đứng ở ngưỡng cửa hỏi mẹ: "Hết dầu đậu nành rồi, múc ít nước vào được không ạ?"
Kim Chi châm đầy chiếc đèn nhỏ, đặt bên mép khang, thắp sáng lên! Thế nhưng mục đích Nhị Lý Bán đến nhà họ là vì nó, mà nó chẳng hề hay biết gì cả. Nhị Lý Bán châm tẩu thuốc vào sợi dây mồi đang treo ngược.
Mẹ, tay ấn lên gối, bà ta như đang nghĩ gì đó, đôi mày rậm suýt dính vào nhau. Con gái đứng cạnh bà cúi đầu nhìn ngọn đèn nhỏ. Đốm lửa hút thuốc của Nhị Lý Bán cứ mỗi lần hắn rít một hơi lại bừng đỏ một trận. Khói ngải cứu hòa lẫn với mùi thuốc lá, khiến căn phòng nhỏ tối tăm nặng nề hệt như hầm ngầm dưới đất! Nhị Lý Bán ho khan vài tiếng như đang ngượng ngùng. Kim Chi thay cục bông khác cho chiếc mũi đang chảy máu. Vì chẳng ai nói câu nào, trên người mỗi người đều phát sinh những hành động tiềm thức nhỏ nhặt.
Cứ ngồi như thế, ngọn đèn lại kêu lách tách. Khi lớp dầu nổi trên mặt nước đã cháy cạn, ngọn đèn nhỏ sắp tắt, Nhị Lý Bán lủi thủi ra về trong vẻ ủ dột. Nhị Lý Bán đi mai mối mà bị từ chối, ê chề nhục nhã ra về.
Tết Trung thu qua đi, đồng ruộng trở nên tiêu điều xơ xác; ánh nắng mặt trời dần trở nên ủ dột từ trên cao, bầu không khí ẩm ướt lảng vảng khắp chốn đồng hoang. Cao lương ở phía nam đã đổ rạp hoàn toàn, nhìn liên tiếp nối dài, thân đậu tương rối bù như mái tóc bù xù trên mặt đất, cũng có nơi bị nhổ trọc lốc.
Sáng sớm hay chiều tối đều như vậy, đồng ruộng trở nên phờ phạc. Chỉ thấy những chiếc xe, xe bò và xe ngựa kẽo kẹt lăn bánh chở đầy những bông cao lương, và thân rạ đậu tương. Lũ bò chảy dãi, đầu đờ đẫn rũ xuống, những cỗ xe phát ra tiếng động ầm ầm tiến về phía trước.
Đứa cháu của Phúc Phát lùa một con bò lông xanh, chở kéo cao lương về bãi nhà mình. Hắn cố tình đi vòng qua một con đường uốn l khúc, chỗ đó là cửa nhà Kim Chi, tim con bé hoảng loạn như muốn vỡ tung ra, thế là tiếng roi vụt lại vang lên.
Kim Chi đặt mớ ớt đỏ trong tay xuống, nói với mẹ: "Con ra chuồng xí một chuyến."
Thế là bà cụ tự mình xâu ớt, bà xâu ớt nhanh chẳng kém gì dệt vải.
Bím tóc của Kim Chi xù tung lên, mặt đỏ bừng lên. Thế nhưng dáng vẻ mang bệnh ấy đã biến nó thành một con người bằng giấy, tựa như bị gió thổi bay xuất hiện ở bức tường vây sau nhà.
“Em đổ bệnh à? Rốt cuộc là vì sao thế?” Nhưng Thành Tựu là đứa trẻ lớn lên ở nông thôn, nó chẳng biết cách hỏi han gì cả. Nó vứt roi da, từ bức tường vây lao vút qua bờ tường tựa như chim cắt, dùng sức cổ tay ôm chầm lấy cô gái đang ốm yếu; đè nghiến cô xuống đống tro ở góc tường, lúc ấy hắn chẳng muốn hôn cô, cũng chẳng muốn ngọt nhạt nói những lời tình tứ nồng nhiệt, hắn chỉ bị bản năng sai khiến muốn làm mọi hành động. Kim Chi giãy giụa nói: "Không được đâu! Mẹ có lẽ đã biết rồi, sao mãi chẳng thấy mai mối đến thế?"
Người đàn ông đáp: "Ơ kìa, chú Lý chẳng phải đã đến rồi đấy thôi! Em chẳng hay biết gì cả! Ổng bảo mẹ em không đồng ý. Ngày mai chú tôi sẽ cùng đến."
Kim Chi ấn bụng cho hắn xem, vừa lắc đầu: "Không phải đâu!... Không phải đâu! Anh nhìn cái bộ dạng này mà xem!"
Người đàn ông hoàn toàn chẳng bận tâm, hắn lẩm bẩm: "Mẹ kiếp, mặc xừ bà ta đồng ý hay không, dẫu sao thì cũng gạo nấu thành cơm rồi!"
Ánh mắt hắn lại đờ đẫn, người đàn ông vẫn bị bản năng không ngừng đòi hỏi.
Tiếng ho của mẹ khe khẽ lọt qua bức tường mỏng. Ngoài tường, trên sừng con bò xanh vương vợi sợi tơ nhện mùa thu, lững lờ trôi dạt...
Mẹ và con gái đang ăn cơm chiều, Kim Chi nôn ọe, mẹ hỏi nó: "Mày nuốt phải ruồi à?"
Nó lắc đầu. Mẹ lại hỏi: "Chắc là nhiễm lạnh rồi nhỉ? Sao lúc nào mày cũng ốm đau thế? Cơm mày cũng chẳng nuốt nổi. Không phải mắc bệnh lao rồi chứ?!"
Mẹ vừa nói vừa sờ bụng con gái, bàn tay sờ soạng qua lại trên lớp áo kép. Mười ngón tay dang rộng trên bụng ngẫm nghĩ hết lần này đến lần khác: "Mày mắc bệnh lao rồi phải không? Trong bụng có một cục cứng này! Bụng người mắc bệnh lao mới có một cục cứng ngắc thế chứ."
Nước mắt của đứa con gái chực trào rưng rưng đọng lại trên hàng mi. Cuối cùng lăn dài nhỏ giọt từ hàng mi xuống! Ngay cả trong đêm, Kim Chi cũng trở dậy ra ngoài nôn ọe, mẹ lơ mơ nghe thấy tiếng gọi mẹ.
Ánh trăng chiếu trên cửa sổ sáng rực gần như ban ngày, có thể nhìn thấy rõ một nửa người Kim Chi vắt vẻo ngoài khang, một nửa còn lại cong trên gối. Mái tóc che khuất hoàn toàn khuôn mặt. Đợi lúc mẹ kéo tay nó, nó quằn quại cất lời: "Mẹ... hãy gả con cho cháu của Phúc Phát đi! Trong bụng con không phải... bệnh, mà là..."
Đến nông nỗi này lẽ nào mẹ lại càng đánh mắng con gái hơn? Nào phải thế, mẹ tựa như bản thân mang tội ác, nghe thấy lời này liền chết lặng đi, một lúc rất lâu bà như thể không còn tồn tại nữa. Qua một lát, mẹ dùng giọng điệu dịu dàng chưa từng có bao giờ để nói: "Mày muốn gả qua đó ư? Nhị Lý Bán hôm nọ đến mai mối, tao đã đuổi thẳng cổ rồi, đến giờ chuyện này tính sao đây?"
Mẹ hình như đã bình tĩnh lại đôi chút, bà lại muốn nói, nhưng nước mắt nghẹn đắng cổ họng, tựa như con gái đã bóp nghẹt sinh mệnh của bà, tựa như con gái đã khiến bà nhục nhã đến chết!