Miền người đông đúc cùng muôn vàn vết thương

đã khiến đôi mắt tôi say đắm đến mức

chúng chỉ ao ước được đứng lại và khóc than;

nhưng Virgilius liền bảo: “Ngươi còn ngây người nhìn gì nữa?

Tại sao tầm mắt ngươi vẫn mãi dán chặt vào nơi ấy,

giữa những bóng hình tang thương, cụt cụt què què?

Ngươi đã không hề làm thế ở những hào khác;

hãy ngẫm xem, nếu ngươi tính đếm cho tường tận,

thung lũng này uốn khúc dài tới hai mươi hai dặm,

và giờ đây trăng đang nằm ngay dưới chân chúng ta;

từ nay thời gian cho ta chẳng còn bao nhiêu,

và cảnh vật phải thấy còn nhiều hơn những gì ngươi đang thấy.”

“Nếu ngài,” tôi bèn đáp lời,

“để tâm đến lý do khiến tôi dừng mắt,

có lẽ ngài sẽ châm chước cho sự nán lại lâu hơn.”

Trong lúc ấy, Người Hướng Dẫn của tôi đã bước đi, còn tôi đi theo sau,

vừa rảo bước vừa cất lời đáp lại,

và nói thêm rằng: “Trong hang tối nơi

tôi đinh ninh dán chặt đôi mắt mình vừa rồi,

tôi nghĩ có một linh hồn cùng dòng máu với tôi đang than khóc

cho tội lỗi mà dưới kia phải trả giá quá đắt.”

Bậc Thầy bấy giờ mới bảo: “Từ nay trở đi,

đừng để tâm trí ngươi phải bận lòng vì hắn nữa;

hãy chú ý đến nơi khác, và cứ để hắn ở lại đó;

vì ta đã thấy hắn ở dưới chân chiếc cầu nhỏ,

đang chỉ tay về phía ngươi, đe dọa với ngón tay

tràn ngập căm phẫn, và ta nghe người ta gọi hắn là Geri del Bello.

Lúc ấy ngươi đã hoàn toàn bị cuốn hút

bởi kẻ từng làm chủ Altaforte,

nên ngươi chẳng hề nhìn về hướng đó; thế là hắn bỏ đi.”

“Hỡi Người Dẫn Đường của tôi, cái chết bất đắc kỳ tử của hắn,

vẫn chưa được báo thù cho hắn,” tôi nói,

“bởi bất kỳ ai chung một nỗi nhục nhã,

đã khiến hắn đâm ra khinh miệt; thế nên hắn bỏ đi,

theo như tôi tưởng tượng, mà chẳng thèm ngỏ lời với tôi,

và vì thế lại càng khiến tôi thương cảm hắn hơn.”

Chúng tôi cứ thế trò chuyện cho đến tận điểm đầu tiên

trên sườn đá, nơi hé lộ thung lũng kế tiếp

tận đáy sâu, nếu có thêm chút ánh sáng.

Khi chúng tôi đã đứng ngay trên tu viện cuối cùng

của Malebolge, sao cho các tu sĩ của nó

có thể hiện hình rõ trước mắt chúng tôi,

những tiếng khóc than đủ loại đâm xuyên qua tâm can tôi,

được tẩm mũi tên bằng lòng trắc ẩn,

khiến tôi phải lấy hai tay bịt kín tai lại.

Nỗi đau đớn hẳn sẽ như thế nào, nếu từ các bệnh xá

ở Valdichiana, giữa tháng Bảy và tháng Chín,

rồi ở Maremma và Sardinia,

tất cả bệnh tật đều dồn tụ lại trong một hào nước,

nơi đây cũng y hệt thế, và từ đó bốc lên một thứ mùi hôi thối

tựa như thứ thường tỏa ra từ những thối rữa của chân tay.

Chúng tôi đã leo xuống bờ xa nhất

của mỏm đá dài, vẫn giữ về phía tay trái,

và bấy giờ tầm nhìn của tôi càng trở nên rõ nét hơn

hướng về phía đáy sâu, nơi nữ quan

của Chúa Tể tối cao, vị Công Lý không hề sai chạy,

trừng phạt những kẻ làm giả, điều mà bà ghi nhận nơi đây.

Tôi không nghĩ rằng có cảnh tượng nào thê thảm hơn

từng xuất hiện trong toàn thể dân cư đau bệnh ở Aegina,

– khi bầu trời nhiễm dịch bệnh nặng nề đến mức

muôn loài vật, cho đến cả con sâu nhỏ nhoi,

tất cả đều lăn ra chết, rồi sau đó loài người thời cổ đại,

như các thi nhân đã khẳng định,

đã được tái sinh từ hạt giống của loài kiến, –

hơn là cảnh mục kích qua thung lũng tối tăm ấy

những linh hồn đang oằn mình rên rỉ thành từng đống khác nhau.

Kẻ này nằm sấp trên bụng, kẻ nọ ngửa trên lưng

đè lên người kia, trong khi những kẻ khác lết bò

dịch chuyển thân mình dọc theo con đường ảm đạm.

Chúng tôi từng bước tiến về phía trước trong lặng thim,

ngắm nhìn và lắng nghe những con người bệnh hoạn

đã không còn đủ sức để nhấc nổi thân thể mình lên.

Tôi thấy hai kẻ đang ngồi tựa lưng vào nhau,

giống như chiếc đĩa này tựa vào chiếc đĩa kia khi nung trên lửa,

từ đầu đến chân chi chít những vảy ghẻ lở;

và chưa từng thấy chiếc lược chải ngựa nào được xài tợn thế

bởi một tên chăn ngựa đang chờ chủ sai bảo,

hay bởi kẻ thức thâu đêm chẳng tự nguyện gì,

như cách mỗi người đang ngấu nghiến cào cấu

bằng móng tay lên chính thân thể mình, vì cơn ngứa ngáy dữ dội

mà không có nổi một sự cứu trợ nào khác.

Và những chiếc móng tay kéo theo từng mảng vảy bong ra,

tựa như chiếc dao cạo sạch lớp vảy của con cá đối,

hoặc bất kỳ loài cá nào khác có lớp vảy lớn nhất.

“Hỡi ngươi đang dùng ngón tay để tự lột da mình,”

Người Dẫn Đường của tôi bắt đầu cất lời với một kẻ trong số họ,

“và thỉnh thoảng biến chúng thành những chiếc kìm sắt,

hãy nói cho ta hay có người Latinh nào ở giữa những kẻ

đang có mặt nơi đây không; mong sao móng tay của ngươi

sẽ đủ sức cho công việc này đến muôn đời muôn thuở.”

“Chúng tôi là người Latinh, những kẻ mà ngươi thấy tả tơi thế này,

cả hai chúng tôi ở đây,” một kẻ vừa khóc vừa đáp lời;

“nhưng ngươi là ai mà lại gặng hỏi về chúng tôi?”

Và Người Hướng Dẫn đáp: “Ta là kẻ cùng đi xuống

với con người sống này từ vách đá này sang vách đá khác,

và ta có ý định cho hắn thấy Địa Ngục.”

Bấy giờ sự tựa nương lẫn nhau của bọn chúng liền tan vỡ,

và từng kẻ run rẩy quay đầu về phía tôi,

cùng với những kẻ khác nghe được câu chuyện qua tiếng vọng lại.

Bậc Thầy hiền đức hoàn toàn kéo tôi về phía ngài,

mà rằng: “Hãy bảo chúng bất cứ điều gì ngươi muốn.”

Và tôi bắt đầu, bởi ngài đã muốn thế:

“Mong sao ký ức về các ngươi không phai mờ

trong thế gian đầu tiên khỏi tâm trí loài người,

nhưng mong nó trường tồn dưới ánh dương qua nhiều thế kỷ,

hãy nói cho tôi biết các ngươi là ai, thuộc giống dân nào;

đừng để hình phạt ô uế và gớm ghiếc của các ngươi

khiến các ngươi sợ hãi không dám bày tỏ mình trước mặt tôi.”

“Ta từng là người Arezzo,” một kẻ đáp lại,

“và Albert xứ Siena đã thiêu sống ta;

nhưng điều khiến ta chết không phải là chuyện đưa ta đến đây.

Quả thật ta từng nói với hắn, khi trò chuyện bông đùa,

rằng ta có thể bay lượn vút lên không trung,

và hắn, kẻ hoang tưởng nhưng kém cỏi về trí tuệ,

đã đòi ta phải chứng minh nghệ thuật ấy cho hắn xem; và chỉ vì

ta không thể biến hắn thành một Daedalus, hắn bèn xúi kẻ coi hắn như con trai đem ta ra thiêu đốt.

Nhưng vì thuật luyện kim mà ta từng hành nghề trần thế,

Minos, đấng không bao giờ sai lầm, đã kết án ta

vào tận vòng hào thứ mười trong số mười vòng.”

Và tôi nói với vị Thi Sĩ: “Xưa nay đã từng có dân tộc nào

lại hão huyền đến thế chưa, hỡi người xứ Siena?

Chắc chắn dân Pháp còn lâu mới bì kịp.”

Nghe vậy, tên phong hủi còn lại, kẻ đã lắng nghe tôi,

bèn đáp lời: “Trừ Stricca ra,

kẻ biết nghệ thuật chi tiêu điều độ,

và Niccolo, kẻ đầu tiên phát hiện ra cách dùng xa hoa

của đinh hương bên trong khu khu vườn nơi thứ hạt giống ấy bén rễ;

và trừ cả hội nhóm mà Caccia d’Ascian

đã nướng sạch những vườn nho và rừng thẳm mênh mông của hắn vào đó,

và nơi Abbagliato đã dốc cạn sự khôn ngoan của mình!

Nhưng để ngươi biết rõ kẻ đang cùng ngươi chống lại người Siena,

hãy nheo mắt nhìn cho kỹ về phía ta,

sao cho khuôn mặt ta giải đáp thỏa đáng cho ngươi,

và ngươi sẽ thấy ta chính là bóng hình của Capocchio,

kẻ đã làm giả kim loại bằng thuật luyện kim;

nếu ta phán đoán không lầm, hẳn ngươi phải nhớ rõ

ta từng là một con khỉ tài tình đến thế nào của tự nhiên.”