Truyện Tiền Thân Đức Phật

Lượt đọc: 134 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 8
Đơn Vị Gạo

❊ ❊ ❊

Thuở nọ, một vị vua bất lương trong triều có giữ một người chuyên định giá gọi là Quan Định Giá. Ông ta là người ấn định giá trị phải trả cho ngựa, voi cùng các loài thú vật khác, đồng thời cũng định giá cho trang sức, vàng bạc và những vật tương tự.

Con người này vốn liêm khiết và công minh, luôn đưa ra mức giá thỏa đáng để trả cho những chủ nhân của hàng hóa.

Nhà vua không lấy làm bằng lòng với vị Quan Định Giá ấy, chỉ vì ông quá ngay thẳng. "Giả như ta có một kẻ khác làm Quan Định Giá, chắc hẳn ta vơ vét được nhiều tài sản hơn," nhà vua thầm nghĩ.

Một hôm, nhà vua thấy một tên nông dân ngốc nghếch, keo kiệt bước vào sân hoàng cung. Vua bèn cho gọi hắn tới và hỏi xem hắn có muốn làm Quan Định Giá hay không. Tên nông dân đáp rằng hắn rất ao ước chức vụ ấy. Thế là nhà vua sắc phong hắn làm Quan Định Giá, đồng thời tống khứ vị quan liêm khiết kia khỏi cung điện.

Từ đó, tên nông dân bắt đầu định giá ngựa, voi, vàng và châu báu. V vốn chẳng biết gì về giá trị thực của chúng, nên hắn muốn phán sao thì phán. Nhưng vì nhà vua đã ban chức Quan Định Giá cho hắn, dân chúng buộc lòng phải bán hàng hóa theo mức giá do hắn đặt ra.

Thế là họ đành kéo nhau lên tâu vua.

Chẳng bao lâu sau, có một tay buôn ngựa dắt đến triều đình của nhà vua năm trăm con ngựa. Tên Quan Định Giá liền nghênh ngang phán rằng số ngựa ấy chỉ đáng giá đúng một đấu gạo. Vua bèn hạ lệnh phát cho lái buôn một đấu gạo, còn đàn ngựa thì được đưa về chuồng của hoàng gia.

Tay buôn ngựa bèn tìm đến vị quan liêm khiết từng giữ chức Quan Định Giá để kể lại toàn bộ sự việc vừa xảy ra.

"Tôi phải làm gì bây giờ?" người lái buôn hỏi.

"Ta nghĩ ngươi có thể biếu vị Quan Định Giá kia một món quà, nó sẽ khiến hắn phải làm và nói theo đúng ý ngươi muốn," vị cựu quan chức khuyên. "Hãy đến gặp hắn, dâng một món quà hậu hĩnh, rồi bảo rằng: 'Ngài đã nói đám ngựa đáng giá một đấu gạo, vậy bây giờ ngài hãy định giá xem một đấu gạo đáng giá bao nhiêu! Liệu ngài có dám định giá điều đó ngay trước mặt nhà vua không?' Nếu hắn nhận lời, hãy cùng hắn vào yết kiến nhà vua, ta cũng sẽ có mặt ở đó."

Tay buôn ngựa thấy đây là một diệu kế. Hắn liền mang quà sang trọng đến biếu tên Quan Định Giá, và nói những lời mà người kia đã dặn.

Tên Quan Định Giá nhận quà, đoạn cất giọng: "Được chứ, ta có thể cùng ngươi vào triều bệ kiến nhà vua và cho biết một đấu gạo đáng giá bao nhiêu. Bây giờ ta có thể định giá ngay đây."

"Nào, chúng ta lên đường ngay thôi," người lái buôn giục. Thế là họ tiến vào cung điện trước mặt nhà vua và các đại thần.

Tay buôn ngựa sụp lạy trước bệ rồng rồi thâu tấu: "Tâu Hoàng thượng, thần được biết năm trăm con ngựa của thần có giá trị bằng một đấu gạo. Nhưng cúi xin Hoàng thượng minh xét, liệu ngài có vui lòng hỏi vị Quan Định Giá xem một đấu gạo rốt cuộc đáng giá bao nhiêu chăng?"

Hắn vội vã tháo chạy khỏi đám đông đang cười cợt.

Nhà vua chưa hiểu đầu đuôi ra sao, bèn cất tiếng hỏi: "Thế nào, hỡi Quan Định Giá, năm trăm con ngựa đáng giá bao nhiêu?"

"Muôn tâu Hoàng thượng, đáng giá một đấu gạo ạ!" hắn đáp.

"Rất tốt! Vậy nếu năm trăm con ngựa chỉ đáng giá một đấu gạo, thì một đấu gạo đáng giá bao nhiêu?"

"Một đấu gạo ấy đáng giá cả kinh thành của bệ hạ," tên ngốc nghếch liền hô lớn.

Các đại thần đồng loạt vỗ tay cười rộ lên, bàn tán rằng: "Thật là một tên Quan Định Giá ngu muội! Làm sao một kẻ như thế lại có thể ngồi vào chiếc ghế đó chứ? Tụi ta vẫn tưởng kinh thành nguy nga này là báu vật vô giá, vậy mà gã này lại dám bảo nó chỉ đáng bằng một đấu gạo."

Lúc bấy giờ nhà vua vô cùng hổ thẹn, liền sai người tống cổ tên ngốc ấy ra khỏi triều đình.

"Ta đã cố nịnh nọt nhà vua bằng cách hạ giá đám ngựa xuống thật thấp, để rồi xem điều gì đã giáng xuống đầu ta đây!" Tên cựu quan định giá vừa lẩm bẩm vừa cắm cổ chạy trốn khỏi đám đông đang cười hô hố.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 21 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.