Tuyển Tập William Shakespeare (Bản Cambridge, Tập 8/9)

Lượt đọc: 2134 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Hồi Thứ Ba
Sảnh Trong Lâu Đài.

❊ ❊ ❊

Othello, Desdemona, Cassio cùng các thị vệ bước vào.

Oth. Michael kính mến, tối nay hãy chú ý cắt cử lính canh cẩn thận nhé:

Chúng ta hãy tự răn mình cái giới hạn đáng quý ấy,

Là chớ để sự vui chơi vượt qua mức độ thận trọng.

Cas. Iago đã được giao việc phải làm;[534]

Nhưng dẫu vậy, tôi vẫn sẽ tự mình

Đến kiểm tra.

Oth. Iago là kẻ vô cùng thành thực.

Michael, chúc anh ngủ ngon: ngày mai vào lúc sớm nhất

Hãy đến gặp ta để chuyện trò. Nào, tình yêu dấu của ta,

Cuộc hôn nhân đã thành, những ngọt ngào chuẩn bị đơm hoa;

Hạnh phúc ấy hãy còn chờ đón giữa anh và em.

Chúc ngủ ngon. (Othello, Desdemona và các thị vệ cùng lui.)

Iago bước vào.

Cas. Chào Iago; chúng ta phải đi gác thôi.

Iago. Chưa đến giờ đâu, viên trung úy; chưa tới mười giờ. Vị tướng quân của chúng ta vội vã rời bỏ chúng ta từ sớm thế này là vì tình yêu với nàng Desdemona; nhưng chúng ta chớ vì thế mà trách ngài: ngài hãy còn chưa hưởng trọn những nồng nàn ân ái bên nàng, và nàng thì quả là một tuyệt sắc giai nhân.

Cas. Nàng là một phu nhân vô cùng kiều diễm.

Iago. Và ta dám cá là nàng cũng rất mực nồng nhiệt.

Cas. Quả thật, nàng là một sinh linh tươi tắn và tinh tế nhường nào.

Iago. Ánh mắt nàng mới quyến rũ làm sao! Ta tưởng như nó đang bắn ra những hồi kèn giục giã sự khát khao.

Cas. Một ánh mắt đầy mời gọi; thế nhưng ta thấy vẫn rất mực đoan trang.

Iago. Và khi nàng cất lời, há chẳng phải là tiếng chuông báo động cho tình yêu đó sao?

Cas. Nàng đúng là hiện thân của sự hoàn mỹ.

Iago. Chà, chúc cho phòng loan của họ tràn ngập hạnh phúc! Nào, viên trung úy, tôi có một vò rượu; và ngay ngoài kia có vài vị dũng tướng người Síp rất muốn nâng ly chúc sức khỏe cho viên tướng da đen Othello.

Cas. Không phải tối nay đâu, Iago kính mến ạ: đầu óc tôi rất kém cỏi và tệ hại trong khoản uống rượu; tôi thực sự ước gì phép lịch sự có thể nghĩ ra một phong tục tiếp khách nào khác.

Iago. Ồ, họ đều là bạn bè của chúng ta cả; chỉ một chén thôi mà; tôi sẽ uống thay anh.

Cas. Tôi mới chỉ uống đúng một chén tối nay, mà chén ấy lại còn được pha chế một cách tinh vi nữa chứ, thế mà anh xem nó đã gây ra sự đảo lộn gì trong đầu tôi đây này: tôi vốn không may có cái tửu lượng kém cỏi này và không dám thử thách sự yếu đuối của mình thêm nữa.

Iago. Nào, bạn tôi ơi! Đây là một đêm hội hè: các vị dũng tướng đều mong muốn thế mà.

Cas. Họ ở đâu vậy?

Iago. Ngay ngoài cửa đây thôi; xin anh hãy gọi họ vào.

Cas. Tôi sẽ làm thế; nhưng lòng tôi không lấy gì làm thích thú. (Lui ra.)

Iago. Nếu ta ép được hắn uống thêm dù chỉ một chén nữa,

Cộng với lượng rượu mà tối nay hắn đã nốc vào,

Hắn sẽ sinh sự và gây gổ

Chẳng khác nào con chó cưng của tiểu thư nhà ta. Giờ thì Roderigo khờ khạo đang đau khổ của ta,

Kẻ bị tình yêu dày vò đến suýt lộn tùng phèo cả tâm can,

Tối nay đã nốc cạn những vại rượu lớn

Để hướng về Desdemona; và hắn lại là kẻ phải canh gác:

Ba chàng trai người Síp, những tâm hồn cao ngạo đầy kiêu hãnh,

Những kẻ luôn giữ gìn danh dự một cách vô cùng cẩn trọng,

Chính là linh hồn của hòn đảo hiếu chiến này,

Tối nay đã bị ta chuốc cho say mèm bởi những chén rượu tràn trề,

Và họ cũng đang làm nhiệm vụ canh gác. Giờ thì giữa bầy cừu say xỉn này,

Ta sắp sửa đẩy Cassio của chúng ta vào một vụ việc

Có thể làm chấn động cả hòn đảo. Nhưng kìa họ đang tới:

Nếu kết quả diễn ra đúng như những gì ta hằng mơ ước,

Con thuyền của ta sẽ lướt đi thuận buồm xuôi gió.

Cassio cùng Montano, các quý tộc và đầy tớ mang theo rượu bước trở lại.

Cas. Có Chúa chứng giám, họ đã chuốc cho tôi ngà ngưa rồi đấy.

Mon. Thật lòng mà nói, mới chỉ một chút thôi; tính như một người lính thì chưa quá một pint đâu.

Iago. Thêm rượu nào, hỡi các bạn!

(Hát) Và hãy để chiếc bình nhỏ kêu lanh keng, lanh keng;

Và hãy để chiếc bình nhỏ kêu lanh keng:

Làm trai đứng ở trên đời;

Đời người thấm thoắt ngắn thôi chẳng dài;

Hỡi ai là đấng tu mi nam tử, há ngại ngùng chi chén rượu nồng.

Thêm rượu đi, các chàng trai!

Cas. Có Chúa chứng giám, một bài ca tuyệt vời.

Iago. Tôi học được nó ở nước Anh, nơi mà người ta thực sự rất cao thủ trong chuyện chè chén: mấy tên người Đan Mạch, người Đức, hay mấy gã người Hà Lan bụng phệ—Rót rượu đi nào!—chẳng thấm vào đâu so với người Anh các anh.

Cas. Người Anh các anh lại sành uống đến thế cơ à?

Iago. Chứ sao, hắn có thể uống cho mấy tên Đan Mạch lăn quay ra bất tỉnh nhân sự một cách dễ dàng; hắn chẳng hề tốn một giọt mồ hôi để đánh gục một tên Đức; hắn còn khiến một tên Hà Lan phải nôn thốc nôn tháo trước khi cái vại rượu tiếp theo kịp rót đầy.

Cas. Cạn chén vì sức khỏe của vị tướng quân chúng ta!

Mon. Tôi xin uống cùng anh, thưa trung úy, và tôi sẽ cạn sạch chén với anh.

Iago. Ồ nước Anh ngọt ngào!

(Hát) Vua Stephen là một bậc anh tài,

Chiếc quần rách giá một đồng xu thôi;

Sáu xu ngài tiếc chẳng đời nào mua,

Liền mắng thợ may giống tiểu nhân đồi.

Ngài vốn là trang hào kiệt cao sang,

Còn ngươi phận thấp hèn mọn bọt bèo;

Kiêu căng làm nhục nước non nghèo;

Thì mau khoác chiếc áo sờn vào thân.

Thêm rượu nào, hỡi các bạn!

Cas. Chà, bài ca này còn hay tuyệt hơn cả bài trước.

Iago. Anh có muốn nghe lại nữa không?

Cas. Không; vì tôi cho rằng kẻ nào làm những chuyện thế này là kẻ không xứng đáng với chức vụ của mình. Thôi nào: Chúa ở trên tất cả; và có những linh hồn sẽ được cứu rỗi, và cũng có những linh hồn sẽ không được cứu rỗi.

Iago. Đúng vậy, thưa ngài trung úy kính mến.

Cas. Về phần tôi—không có ý xúc phạm gì tướng quân, hay bất kỳ quý nhân nào—tôi hy vọng mình sẽ được cứu rỗi.

Iago. Tôi cũng hy vọng thế, thưa trung úy.

Cas. Vâng, nhưng xin lỗi anh, đừng có tranh trước tôi; viên trung úy phải được cứu rỗi trước viên sĩ quan cận vệ chứ. Thôi chúng ta đừng bàn về chuyện này nữa; hãy quay lại công việc của mình nào. Chúa hãy tha thứ tội lỗi cho chúng ta! Các vị quý tộc, chúng ta hãy lo việc của mình đi. Đừng có nghĩ, các vị ạ, là tôi say rượu nhé: đây là viên sĩ quan cận vệ của tôi: đây là tay phải của tôi, còn đây là tay trái của tôi. Bây giờ tôi không có say đâu; tôi vẫn đứng vững lắm, và nói năng cũng rành mạch lắm chứ bộ.

Tất cả. Quá rành mạch là đằng khác.

Cas. Chà, vậy thì rất tốt; thế nên các anh không được nghĩ là tôi say đâu đấy. (Lui ra.)

Mon. Ra bốt canh đi, các bạn; nào, chúng ta hãy cắt cử lính gác thôi.

Iago. Anh thấy gã vừa bỏ đi đó chứ;

Hắn là một người lính đủ sức đứng bên cạnh Caesar

Và đưa ra những mệnh lệnh: nhưng anh hãy nhìn thói hư tật xấu của hắn mà xem;

Nó cân xứng hoàn hảo với phẩm hạnh của hắn,

Tệ hại dài bằng đúng phần tốt đẹp: thật đáng tiếc cho hắn.

Tôi chỉ sợ lòng tin mà Othello đặt vào hắn

Vào một lúc bất chợt phát bệnh nào đó của hắn

Sẽ làm rung chuyển cả hòn đảo này.

Mon. Nhưng có phải hắn thường xuyên như thế này không?

Iago. Đó luôn luôn là khúc dạo đầu cho giấc ngủ của hắn:

Hắn có thể thức trắng hai vòng quay của đồng hồ,

Nếu hơi men không ru gã ngủ say.

Mon. Thật tốt biết bao

Nếu vị tướng quân được nhắc nhở về điều này.

Có lẽ ngài không nhìn thấy, hoặc bản tính tốt bụng của ngài

Trân trọng những đức tính hiện hữu ở Cassio

Mà không màng tới những thói hư tật xấu của hắn: chẳng phải thế sao?

Roderigo bước vào.

Iago. (Nói nhỏ với hắn) Thế nào rồi, Roderigo!

Làm ơn đi theo gã trung úy đi; đi đi. (Roderigo lui ra.)

Mon. Và thật là một điều đáng tiếc khi vị công tước cao quý người Moor

Lại phó mặc một vị trí quan trọng nhường kia cho người thay thế mình

Bằng một kẻ có căn bệnh thâm căn cố đế:

Đó sẽ là một hành động thành thực nếu nói

Điều đó với ngài người Moor.

Iago. Tôi thì không đời nào, vì hòn đảo tốt đẹp này:y

Tôi rất quý mến Cassio, và sẵn sàng làm mọi thứ

Để chữa khỏi căn bệnh này cho hắn:—Nhưng kìa, tiếng ồn ào gì thế?

(Có tiếng thét vọng lại: "Cứu với! Cứu với!")

Cassio từ trong đuổi theo Roderigo chạy xông ra.

Cas. Đồ chó chết! Đồ vô lại!

Mon. Có chuyện gì thế, thưa trung úy?

Cas. Một tên khốn mà lại dám dạy bảo bổn phận cho tôi ư! Nhưng tôi sẽ nện cho tên khốn này nhừ tử.

Rod. Định đánh tôi à!

Cas. Mày còn già mồm hả, đồ vô lại? (Đánh Roderigo.)

Mon. Thôi nào, trung úy kính mến; tôi xin anh, thưa ngài, hãy dừng tay lại.

Cas. Hãy để tôi yên, thưa ngài, bằng không tôi sẽ đấm vỡ sọ anh đấy.

Mon. Nào, nào, anh say lắm rồi đấy.

Cas. Say á! (Họ lao vào đánh nhau.)

Iago. (Nói nhỏ với Roderigo) Biến đi, tôi bảo cậu ấy; chạy ra ngoài và hô lên có bạo loạn đi. (Roderigo lui ra.)

Thôi nào, trung úy kính mến! Lạy Chúa, các vị ơi!

Cứu với!—Trung úy,—thưa ngài,—Montano—thưa ngài,—

Cứu với, các bạn ơi!—Quả là một ca gác đêm tuyệt vời làm sao!

(Tiếng chuông reo vang.)

Kẻ nào đang giật chuông thế kia?—Quỷ tha ma bắt, hỡi các ngươi!

Cả thị trấn sẽ thức giấc mất: lạy Chúa, trung úy, dừng tay lại;

Anh sẽ bị ô danh muôn đời cho mà xem.

Othello cùng các thị vệ bước trở lại.

Oth. Đã xảy ra chuyện gì ở đây vậy?

Mon. Chúa ơi, tôi vẫn đang chảy máu; tôi bị thương nặng lắm rồi đây.

(Ngất xỉu.)

Oth. Dừng tay lại, vì tính mạng của các ngươi!

Iago. Dừng lại đi! Trung úy,—thưa ngài,—Montano,—các vị quý ông,—

Các anh đã quên hết mọi ý thức về chức trách và kỷ luật rồi sao?

Dừng lại! Vị tướng quân đang nói chuyện với các anh kìa; dừng lại, dừng lại ngay, thật đáng hổ thẹn!

Oth. Ôi trời, chuyện gì thế này! Vụ việc này bắt nguồn từ đâu?

Chúng ta đã biến thành lũ Thổ Nhĩ Kỳ, và tự gây ra cho chính mình điều

Mà thiên đàng đã cấm kỵ đối với quân Ottoman rồi sao?

Vì danh dự của người theo đạo Thiên Chúa, hãy dẹp bỏ cuộc ẩu đả dã man này đi:

Kẻ nào còn dám nhúc nhích để thỏa mãn cơn thịnh nộ của bản thân

Thì đừng coi trọng tính mạng của mình nữa; hắn sẽ phải chết ngay khi vừa động đậy.

Hãy làm cho cái tiếng chuông khủng khiếp kia ngừng ngay đi! Nó đang làm hòn đảo hoảng sợ

Đến mức mất đi sự tĩnh lặng vốn có. Đã xảy ra chuyện gì vậy, các bạn?

Iago thành thực, trông anh có vẻ chết lặng đi vì đau buồn,

Hãy nói đi, ai là kẻ khơi mào việc này? Vì tình cảm dành cho ta, ta hạ lệnh cho anh.

Iago. Tôi không biết nữa: mọi người vừa mới đây thôi,

Vẫn còn rất ôn hòa và gắn bó như cô dâu chú rể

Đang cởi bỏ y phục để chuẩn bị lên giường; thế mà chỉ vừa lúc nãy thôi,

Cứ như thể có ngôi sao kỳ quái nào làm cho con người ta mất trí,

Gươm tuốt trần và chĩa thẳng vào ngực nhau,

Trong một cuộc đối đầu đẫm máu. Tôi không thể nào nói được

Mối duyên cớ nào đã dẫn đến cuộc cãi vã ngốc nghếch này;

Và tôi ước gì trong một chiến công hiển hách nào đó tôi đã mất đi

Đôi chân đã đưa tôi đến nơi tham gia vào cảnh tượng này!

Oth. Sao lại thế hỡi Michael, anh lại đánh mất mình thế này ư?

Cas. Xin ngài hãy tha thứ cho tôi; tôi không thể nói được gì.

Oth. Montano đáng kính, ngài vốn là một người điềm đạm;

Sự nghiêm nghị và tĩnh lặng trong tuổi trẻ của ngài

Đã được thiên hạ ghi nhận, và tên tuổi của ngài rất lớn lao

Trong đánh giá của những bậc hiền triết nhất: có chuyện gì vậy,

Mà ngài lại tự tay xé rách danh tiếng của mình như thế,

Và đánh đổi tiếng tăm quý giá lấy cái danh hiệu

Của một kẻ chuyên gây gối về đêm? Hãy trả lời ta về điều đó.

Mon. Othello kính mến, tôi bị thương rất nặng:

Cấp dưới của ngài là Iago có thể thông báo cho ngài—

Trong lúc tôi phải giữ sức, vì việc nói năng lúc này làm tôi thấy hơi đau đớn—

Về tất cả những gì tôi được biết: chứ bản thân tôi hoàn toàn không hay biết gì

Về bất cứ điều gì do mình nói hay làm sai trái trong đêm nay;

Trừ phi bản năng tự vệ đôi khi là một thói xấu,

Và việc tự bảo vệ mình lại là một tội lỗi

Khi chúng ta bị bạo lực tấn công.

Oth. Giờ thì, thưa thiên đàng,

Lý trí ta bắt đầu lấn át những sự kiềm chế an toàn của ta,

Và cơn thịnh nộ, sau khi làm lu mờ phán đoán sáng suốt nhất của ta,

Đang chực chờ chiếm quyền chủ động: nếu ta đã ra tay một lần,

Hay chỉ khẽ nhấc cánh tay này lên thôi,

Kẻ giỏi giang nhất trong các ngươi cũng sẽ phải gục ngã dưới cơn thịnh nộ của ta. Hãy cho ta biết

Cuộc hỗn chiến tồi tệ này bắt nguồn từ đâu, ai là kẻ đã giật dây,

Và kẻ nào được chứng minh là nhúng tay vào tội lỗi này,

Cho dù hắn có cùng ta sinh đôi ra từ một bọc,

Cũng sẽ phải mất đi ta. Gì chứ! Ngay tại một thị trấn quân sự,

Vẫn còn đang hỗn độn, lòng dạ người dân tràn ngập nỗi sợ hãi,

Lại dám giải quyết những ân oán cá nhân và gia đình,

Vào ban đêm, ngay tại nơi triều đình và trạm gác an ninh!

Thật là quái đản. Iago, kẻ nào đã khơi mào chuyện này?

Mon. Nếu vì tình nghĩa riêng tư, hay vì phe phái trong quân ngũ,

Mà anh nói nhiều hơn hoặc ít hơn sự thật,

Anh không xứng đáng làm người lính.

Iago. Xin đừng ép tôi vào thế khó như vậy:

Tôi thà để chiếc lưỡi này bị cắt lìa khỏi miệng

Còn hơn là để nó làm tổn hại đến Michael Cassio;

Tuy nhiên, tôi tin chắc rằng, việc nói ra sự thật

Sẽ chẳng làm hại gì đến anh ta cả. Sự thể là thế này, thưa tướng quân.

Khi tôi và Montano đang trò chuyện với nhau,

Thì có một gã chạy đến kêu cứu,

Và Cassio đang lăm lăm thanh gươm tuốt trần đuổi theo sau hắn,

Nhằm ra tay hạ sát. Thưa ngài, vị quý ông này

Đã bước ra cản Cassio lại và khuyên nhủ anh ta dừng tay:

Còn bản thân tôi thì đuổi theo gã đang kêu cứu kia,

Kẻo vì tiếng la hét của hắn—đúng như điều đã xảy ra sau đó—

Cả thị trấn sẽ rơi vào hoảng loạn: hắn ta vốn chạy rất nhanh,

Đã chạy thoát khỏi mục đích của tôi; và tôi quay trở lại

Vì nghe thấy tiếng gươm đao va chạm loảng xoảng,

Và tiếng Cassio đang lớn tiếng thề thốt; điều mà cho đến tận đêm nay

Tôi chưa từng bao giờ chứng kiến. Khi tôi quay trở lại—

Vì mọi chuyện diễn ra rất nhanh—tôi thấy họ đang áp sát lấy nhau,

Ra đòn đâm chém ác liệt; hệt như cảnh tượng lúc

Chính tay ngài đã tách họ ra.

Tôi không thể báo cáo gì thêm về vụ việc này nữa:

Nhưng con người mà ai chẳng có lúc lầm lỡ; người tài giỏi nhất đôi khi cũng có lúc quên mất bổn phận:

Mặc dù Cassio đã có đôi chút cư xử bất lịch sự với anh ta,

Giống như những kẻ trong cơn cuồng nộ thường đánh cả những người có lòng tốt với mình,

Nhưng chắc chắn Cassio, tôi tin là vậy, đã phải nhận lấy

Từ cái gã vừa bỏ chạy kia một sự sỉ nhục kỳ quái nào đó,

Mà sự kiên nhẫn không thể nào dung thứ được.

Oth. Ta biết, hỡi Iago,

Lòng thành thực và tình thương của anh đang làm giảm nhẹ sự việc này,

Cố tình nói giảm nói tránh cho Cassio. Cassio, ta rất yêu mến anh;

Nhưng từ nay đừng bao giờ làm sĩ quan dưới quyền ta nữa.

Desdemona cùng các thị nữ bước trở lại.

Hãy nhìn xem, có phải ái thê dịu hiền của ta đã bị đánh thức dậy rồi không!

Ta sẽ trừng phạt anh làm gương.

Des. Đã có chuyện gì thế anh?

Oth. Mọi chuyện ổn cả rồi em yêu; hãy về phòng đi em.

Thưa ngài, về vết thương của ngài, chính tay tôi sẽ băng bó cho ngài:

Đỡ ngài ấy lui ra. (Nói với Montano, người đang được dìu đi.)

Iago, hãy cẩn thận đi tuần tra quanh thị trấn,

Và trấn an những kẻ đã bị cuộc ẩu đả tồi tệ này làm cho hoảng sợ.

Nào, Desdemona: đó là số phận của những người lính

Phải để giấc ngủ bình yên của mình bị đánh thức bởi những cuộc tranh chấp.

(Tất cả lui ra, trừ Iago và Cassio.)

Iago. Thế nào, anh bị thương ở đâu à, trung úy?

Cas. Ồ, vết thương này vô phương cứu chữa rồi.

Iago. Trời đất quỷ thần ơi, xin chúa đừng để thế!

Cas. Danh tiếng, danh tiếng, danh tiếng! Ôi, tôi đã mất hết danh tiếng rồi!

Tôi đã đánh mất phần bất tử của con người mình,

Và phần còn lại chẳng khác nào loài cầm thú. Danh tiếng của tôi đâu, Iago, danh tiếng của tôi đâu!

Iago. Tư cách của một người trung thực mà nói, tôi cứ tưởng anh vừa mới phải nhận một vết thương thể xác nào đó; điều đó còn có ý nghĩa hơn là cái danh tiếng kia.

Danh tiếng chỉ là một thứ hư danh hão huyền và sai lầm nhất;

Thường có được chẳng do công trạng gì và mất đi cũng chẳng vì tội lỗi gì: anh chẳng hề mất chút danh tiếng nào sất, trừ khi chính anh tự coi mình là kẻ thua cuộc thảm hại như vậy.

Nào, bạn tôi ơi! Vẫn có cách để lấy lại lòng tin của vị tướng quân:

Anh chẳng qua chỉ vừa bị đuổi việc trong lúc ngài đang nổi giận, một hình phạt mang tính chính trị nhiều hơn là ác ý; hệt như việc người ta đánh con chó không có tội của mình để dọa con sư tử kiêu ngạo vậy: hãy lại cầu xin ngài đi, và ngài sẽ lại thuộc về anh.

Cas. Tôi thà cầu xin cho người ta khinh bỉ mình còn hơn là lừa dối một vị chỉ huy tuyệt vời như thế bằng một kẻ sĩ quan nông cạn, nát rượu và thiếu khôn ngoan như tôi. Say rượu ư? Rồi lại nói nhảm nhí như vẹt ư? Rồi cãi cọ ư? Hống hách ư? Chửi thề ư? Rồi ăn nói nhảm nhí với chính cái bóng của mình ư?

Ôi cái linh hồn tàng hình của rượu chè kia, nếu mày không có lấy một cái tên để người ta gọi, thì hãy để bọn tao gọi mày là quỷ dữ!

Iago. Kẻ mà anh đuổi theo bằng gươm lúc nãy là ai thế?

Hắn đã làm gì anh vậy?

Cas. Tôi không biết nữa.

Iago. Sao lại thế được?

Cas. Tôi nhớ được một đống thứ, nhưng chẳng có gì rõ ràng cả, một trận cãi vã, nhưng chẳng nhớ vì lý do gì. Ôi Chúa ơi, tại sao con người lại đưa kẻ thù vào miệng để rồi bị chúng đánh cắp mất trí khôn! Tại sao chúng ta lại có thể, bằng niềm vui, sự hoan hỉ, tiệc tùng và những lời ca tụng,

Biến bản thân mình thành loài cầm thú!

Iago. Thôi nào, nhưng bây giờ anh đã tỉnh táo lại rồi đấy thôi: sao mà anh lại hồi phục nhanh thế?

Cas. Con quỷ rượu chè đã nhường chỗ cho con quỷ thị nộ:

Thói hư tật xấu này phơi bày thói hư tật xấu khác, khiến tôi cảm thấy hoàn toàn khinh bỉ chính mình.

Iago. Nào, anh đang tỏ ra quá khắt khe với tư cách là một nhà đạo đức học đấy: xét theo hoàn cảnh thời gian, địa điểm và tình hình của đất nước này hiện tại,

Tôi thực sự ước gì chuyện này đã không xảy ra; nhưng vì sự việc đã rồi,

Hãy sửa sai vì lợi ích của chính anh đi.

Cas. Tôi sẽ xin ngài cho tôi lại chức vụ cũ; ngài sẽ bảo tôi là một kẻ nát rượu cho mà xem! Dù tôi có nhiều miệng như quái vật Hydra đi chăng nữa, thì một câu trả lời như thế cũng đủ bịt kín tất cả.

Trở thành một người có lý trí ngay lúc này,

Rồi chốc lát sau đã thành một kẻ ngốc, và ngay lập tức lại biến thành một con thú! Thật là kỳ lạ! Mọi chén rượu quá đà đều không được thần linh ban phước, và thành phần trong đó chính là con quỷ dữ.

Iago. Thôi nào, rượu ngon vốn là một người bạn quen thuộc rất tốt,

Nếu biết cách sử dụng nó cho đúng mực: đừng oán thán nó nữa. Và, trung úy kính mến, tôi nghĩ anh thừa biết là tôi quý mến anh.

Cas. Tôi đã được kiểm chứng điều đó rất rõ ràng, thưa ngài. Tôi mà say ư!

Iago. Anh hay bất kỳ người sống nào trên đời này cũng có lúc say xỉn thôi,

Bạn tôi ơi. Tôi sẽ bảo anh phải làm thế này. Vợ của tướng quân chúng ta

Bây giờ mới chính là vị tướng thực sự. Tôi có thể nói như vậy, bởi vì

Ngài đã thành tâm dâng hiến và phó mặc bản thân mình cho việc ngắm nghía,

Ghi nhận và tán thưởng từng đường nét duyên dáng của nàng:

Hãy thành khẩn thổ lộ mọi chuyện với nàng; nài nỉ sự giúp đỡ của nàng để đưa anh trở lại vị trí cũ: nàng có một bản tính vô cùng phóng khoáng, nhân hậu, dễ mến và đầy phúc đức,

Đến mức nàng coi việc không làm nhiều hơn những gì được nhờ vả là một tội lỗi đối với lòng tốt của mình:

Hãy nài nỉ nàng gắn kết lại cái xương khớp đang gãy lìa giữa anh và phu quân nàng;

Và, tôi dám lấy vận may của mình ra cá với bất kỳ cược gì xứng đáng, vụ rạn nứt trong tình cảm của anh

Sẽ trở nên bền chặt hơn cả trước kia.

Cas. Anh khuyên tôi rất phải.

Iago. Tôi xin thề bằng sự chân thành của tình yêu và lòng tốt chân chính.

Cas. Tôi hoàn toàn tin tưởng điều đó; và sáng mai, ngay từ sớm,

Tôi sẽ khẩn khoản xin vị Desdemona đức hạnh ra tay giúp đỡ tôi:

Tôi đã tuyệt vọng về vận mệnh của mình nếu chúng cứ cản trở tôi ở đây.

Iago. Anh nói rất đúng. Chúc ngủ ngon, trung úy; tôi

Phải đi làm nhiệm vụ canh gác đây.

Cas. Chúc ngủ ngon, Iago thành thực. (Lui ra.)

Iago. Thế thì kẻ nào dám bảo ta là kẻ tiểu nhân đây?

Khi lời khuyên này ta đưa ra một cách hoàn toàn vô tư và thành thực,

Rất hợp lý và quả thực là con đường duy nhất

Để chinh phục lại ngài người Moor? Vì quá dễ dàng

Để khuất phục nàng Desdemona dễ mềm lòng

Trong bất kỳ thỉnh cầu chính đáng nào. Nàng được tạo ra với tấm lòng nhân hậu

Tựa như những nguyên tố tự do của đất trời. Và rồi để nàng

Thu phục ngài người Moor, dù có phải từ bỏ cả phép báp-têm,

Mọi ấn tín và biểu tượng của tội lỗi được chuộc lại,

Tâm hồn ngài ấy đã bị xiềng xích vào tình yêu dành cho nàng sâu sắc đến mức,

Nàng có thể nhào nặn, hủy diệt, làm bất cứ điều gì nàng thích,

Hệt như thể sự thèm muốn của nàng thao túng vị thần linh

Bên trong lý trí yếu ớt của ngài ấy. Thế thì làm sao ta lại là kẻ tiểu nhân

Khi khuyên Cassio đi theo con đường song song này,

Dẫn thẳng đến lợi ích của chính hắn? Ôi sự thần thánh của địa ngục!

Khi quỷ dữ muốn xúi giục những tội ác đen tối nhất,

Ban đầu chúng luôn ngụy trang bằng vẻ bề ngoài thánh thiện,

Hệt như ta lúc này: bởi vì trong lúc tên ngốc thành thực này

Đang nài nỉ Desdemona khôi phục lại địa vị cho hắn,

Và nàng vì hắn mà mạnh mẽ nài nỉ ngài người Moor,

Ta sẽ rót thứ nọc độc này vào tai ngài ấy,

Rằng nàng ta vận động cho hắn vì ham muốn thể xác;

Và nàng càng cố gắng làm điều tốt cho hắn bao nhiêu,

Thì nàng càng tự phá hủy uy tín của mình trong mắt ngài người Moor bấy nhiêu.

Bằng cách đó, ta sẽ biến đức hạnh của nàng thành hắc ín;

Và từ chính lòng tốt của nàng, ta sẽ dệt nên chiếc lưới

Để tóm gọn tất cả bọn họ.

Roderigo bước vào.

Thế nào rồi, Roderigo!

Rod. Tôi đi theo cuộc săn này, không phải như một con chó săn thực thụ,

Mà chỉ là kẻ hùa theo tiếng sủa để góp vui. Tiền bạc của tôi đã gần cạn sạch;

Tối nay tôi đã bị nện cho một trận nhừ tử;

Và tôi nghĩ kết cục sẽ là, tôi sẽ nhận được kha khá kinh nghiệm

Cho những nỗi đau khổ của mình; rồi cứ thế, chẳng còn một xu dính túi

Và khôn ra thêm được một tí tẹo, tôi sẽ quay trở lại Venice.

Iago. Con người ta sao mà nghèo nàn làm sao khi thiếu đi sự kiên nhẫn!

Có vết thương nào từng lành lại mà không phải qua từng giai đoạn?

Cậu biết đấy, chúng ta hành động bằng trí tuệ chứ không phải bằng phép thuật,

Và trí tuệ thì cần phải có thời gian để trui rèn.

Mọi chuyện chẳng phải đang tiến triển rất tốt đó sao? Cassio đã đánh cậu,

Và nhờ vết thương nhỏ đó mà cậu đã hạ bệ được Cassio:

Mặc dù những thứ khác lớn lên tươi tốt dưới ánh mặt trời,

Nhưng những trái cây ra hoa sớm thì sẽ chín trước:

Hãy tự bình tâm lại một chốc. Thề có Chúa, trời đã sáng rồi;

Lạc thú và hành động làm cho thời gian trôi qua thật mau.

Hãy lui về đi; hãy đến nơi trọ của cậu:

Đi đi, tôi bảo cậu đấy; cậu sẽ còn biết nhiều điều hơn nữa sau này:

Nào, mau biến đi. (Roderigo lui ra.) Có hai việc phải làm:

Vợ ta phải đứng ra xin xép cho Cassio trước tiểu thư của nàng;

Ta sẽ xúi giục nàng ấy làm việc đó;

Còn bản thân ta trong lúc đó sẽ kéo ngài người Moor ra một góc,

Và đưa ngài ấy đến đúng lúc để có thể bắt gặp Cassio

Đang nài nỉ vợ mình: vâng, đó chính là cách;

Đừng làm mờ lục kế hoạch bằng sự lạnh lùng và chần chừ. (Lui ra.)

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 18 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.