Tôi ăn trưa cùng một người bạn.
Cô ấy hẹn gặp ở một nhà hàng Nhật mà tôi chưa bao giờ nghe nhắc đến, thật lạ, vì tôi vốn ngưỡng mộ đồ ăn Nhật. Cô ấy cam đoan rằng đó là một nơi tuyệt vời, dù cách chỗ tôi làm khá xa.
Mất bao thời gian mới đến được đó. Tôi phải bắt hai chuyến xe buýt, và hỏi đường đến nhà trưng bày, là nơi đặt nhà hàng được cho là “tuyệt vời” này. Tôi nghĩ chỗ này thật xấu - cách bài trí, bàn ăn với khăn trải bằng giấy, cảnh quan xung quanh cũng không có. Tuy nhiên, cô ấy đúng. Đó là một trong những bữa ăn ngon nhất của tôi ở Genève.
“Trước đây tớ chỉ ăn ở một nhà hàng, mà tớ thấy cũng tạm được, nhưng không có gì đặc biệt cả,” cô ấy nói. “Rồi một người bạn của tớ làm việc ở Lãnh sự quán Nhật gợi ý chỗ này. Ban đầu tớ thấy ở đây thật rùng rợn, chắc hẳn cậu cũng nghĩ thế. Nhưng chính những người chủ tự tay chăm lo cửa hàng, và điều đó tạo nên sự khác biệt.”
Hóa ra tôi luôn đến những nhà hàng quen thuộc, và gọi những món quen thuộc. Ngay đến chuyện này mà tôi cũng không có khả năng mạo hiểm.
Cô bạn tôi đang dùng thuốc chống trầm cảm. Tuy vậy, đó là điều tôi không bao giờ muốn nhắc đến, bởi hôm nay tôi đã kết luận rằng mình sắp trầm cảm đến nơi, và tôi không muốn chấp nhận điều đó.
Và chính xác bởi tôi tự nhủ đó là điều mình không bao giờ muốn đề cập đến, nên tôi lại khơi ra trước tiên. Bi kịch của người khác luôn giúp chúng ta xoa dịu nỗi đau của chính mình.
Tôi hỏi cô ấy cảm thấy thế nào.
“Tốt hơn nhiều,” cô ấy nói, “dù thuốc có thể mất một thời gian mới phát huy tác dụng. Tuy nhiên, một khi thuốc đã phát tác, cậu sẽ lấy lại niềm hứng thú trong cuộc sống; mọi thứ trở lại đầy màu sắc và hương vị.”
Nói cách khác, đau khổ đã trở thành một nguồn thu nhập của ngành dược phẩm. Cảm thấy buồn ư? Hãy dùng thuốc này và vấn đề của bạn sẽ được giải quyết.
Tôi hỏi, rất rón rén, rằng cô ấy có muốn cộng tác bằng cách viết một bài dài về vấn đề trầm cảm cho báo tôi không.
“Chẳng ích gì đâu. Ngày nay, người ta chia sẻ tất tật cảm xúc của họ trên mạng Internet. Rồi còn cả thuốc men nữa.”
Người ta thảo luận những gì trên Internet nhỉ?
“Tác dụng phụ của những loại thuốc khác nhau. Không ai quan tâm đến những hội chứng của người khác, bởi vì hội chứng dễ lây lan, và đột nhiên bạn cảm thấy những điều mà trước đây bạn không cảm thấy.”
Chỉ thế thôi ư?
“Không, có cả các bài tập thiền nữa, nhưng tớ nghĩ chúng không có tác dụng nhiều. Tớ đã thử qua hết rồi và chỉ bắt đầu cảm thấy tốt hơn khi tớ chấp nhận rằng mình có vấn đề.”
Nhưng biết rằng không chỉ bản thân mình bị như vậy chẳng phải cũng hữu ích sao? Chẳng phải nói về hệ quả của trầm cảm cũng có tác dụng tốt với người khác ư?
“Không, không hề. Nếu vừa từ địa ngục chui ra, cậu đâu có muốn biết lúc này cuộc sống ở dưới đó thế nào.”
Tại sao cô ấy lại để tình trạng đó kéo dài nhiều năm như vậy?
“Bởi vì tớ đã không tin mình có thể bị trầm cảm. Và bởi vì mỗi khi tớ nói chuyện này với cậu, hay với những người bạn khác, ai nấy đều bảo là vớ vẩn, rằng những người có vấn đề thực sự sẽ không có thì giờ để cảm thấy bị trầm cảm.”
Đúng là tôi có nói vậy.
Tôi nài nỉ: một bài báo hay bài viết trên blog lẽ nào không giúp người ta đối phó tốt hơn với căn bệnh này và tìm sự giúp đỡ sao? Vì tôi không bị trầm cảm, dĩ nhiên, và tôi không biết cảm giác đó thế nào - tôi vẫn nhấn mạnh điểm này - cô ấy có thể kể một chút cho tôi được không?
Bạn tôi dè dặt, có lẽ nghi ngờ động cơ của tôi.
“Nó giống như bị mắc bẫy. Cậu biết mình đang bị kẹt, nhưng cậu không thể thoát ra...”
Đấy chính xác là điều tôi cảm thấy vài hôm trước.
Cô ấy bắt đầu liệt kê một loạt những điều có vẻ là điểm chung của những người đã ghé thăm chốn cô gọi là “địa ngục” ấy. Không muốn ra khỏi giường.
Cảm thấy nhiệm vụ đơn giản nhất cũng đòi hỏi một nỗ lực phi thường. Đầy mặc cảm tội lỗi bởi vì bạn không có lý do nào để lâm vào tình trạng này, trong khi còn quá nhiều người trên thế giới đang thực sự chịu khổ đau.
Tôi cố tập trung vào món ăn tuyệt vời, nhưng nó đã bắt đầu mất đi hương vị. Bạn tôi nói tiếp: “Thờ ơ. Vờ như hạnh phúc, vờ như đạt cực khoái, vờ như vui vẻ, vờ như ngủ ngon, vờ như đang sống. Cho đến một thời điểm nào đó, cậu chạm đến vạch đỏ tưởng tượng và nhận thấy nếu cậu vượt qua, sẽ không có đường quay lại. Vậy là cậu thôi than vãn, bởi than vãn nghĩa là ít nhất cậu đang đấu tranh với điều gì đó. Cậu chấp nhận tình trạng thực vật này và cố giấu mọi người. Công việc ấy thật khó khăn.”
Và điều gì khiến cậu trầm cảm?
“Không có gì cụ thể cả. Nhưng tại sao có quá nhiều câu hỏi như vậy? Cậu cũng có cảm giác bị trầm cảm?” Dĩ nhiên là không!
Tốt nhất nên thay đổi chủ đề.
Chúng tôi nói về chính trị gia mà hai hôm nữa tôi sẽ phỏng vấn. Anh ta là bạn trai cũ của tôi từ hồi còn trung học, có lẽ anh ta còn chẳng nhớ chúng tôi đã trao nhau vài nụ hôn, và anh ta từng chạm vào bộ ngực tôi.
Bạn tôi khoái chí. Ngược lại, tôi cố không nghĩ gì cả, cứ để cho phản ứng của mình được tự nhiên.
Thờ ơ. Tôi vẫn chưa đến nước ấy. Tôi vẫn còn ở giai đoạn than vãn, nhưng tôi đồ rằng sẽ sớm thôi - trong vài tháng, vài ngày, hay vài giờ nữa - việc mất đi hoàn toàn niềm hứng thú đối với mọi chuyện sẽ hình thành và sẽ rất khó xua tan.
Tưởng chừng như tôi đang dần lìa khỏi xác và tiến đến một nơi vô định, một chốn “an toàn” nơi nó không phải chịu đựng tôi và những nỗi kinh hoàng về đêm của tôi. Tựa hồ tôi không còn ngồi trong một nhà hàng Nhật Bản xấu xí nhưng đồ ăn thơm ngon nữa, mà đang trải nghiệm mọi chuyện như thể đó là một cảnh trong một bộ phim tôi đang xem, mà không muốn - hay không thể nào - can thiệp.
* * *
Tôi thức dậy và thực hiện những thủ tục thông thường - đánh răng, thay quần áo đi làm, vào phòng đánh thức lũ trẻ, chuẩn bị bữa sáng cho cả nhà, ra ngoài, và tự nhủ cuộc đời đẹp làm sao. Mỗi phút trôi qua, trong từng cử chỉ, tôi đều cảm thấy một sức nặng không thể nào xác định, như một con thú không thể hiểu tại sao mình lại mắc bẫy.
Đồ ăn của tôi không có mùi vị. Ngược lại, tôi cười ngoác miệng hơn để không ai nghi ngờ, và tôi nuốt vào lòng nỗi khao khát được khóc. Ánh sáng ngoài kia dường như đang xám dần.
Cuộc trò chuyện hôm qua chẳng giúp ích được gì nhiều; tôi cảm thấy mình sẽ nhanh chóng ra khỏi giai đoạn phẫn nộ và thẳng tiến đến thờ ơ.
Và không có ai nhận thấy sao?
Dĩ nhiên là không. Cũng phải nói rằng tôi là người cuối cùng trên đời này thừa nhận rằng mình cần giúp đỡ.
Đó là vấn đề của tôi: ngọn núi lửa đã phun trào và không còn có thể làm dung nham trở vào lòng núi, trồng cây gieo cỏ, và lùa lũ cừu ra gặm cỏ được nữa.
Tôi không xứng đáng với điều này. Tôi đã luôn cố đáp ứng kỳ vọng của mọi người. Nhưng giờ chuyện đã xảy ra, và tôi không thể làm gì ngoại trừ dùng thuốc. Có lẽ ngày mai tôi sẽ viện cớ cần viết một bài về bệnh tâm thần và bảo hiểm y tế (tòa báo thích chủ đề như vậy) hòng tìm cho ra một bác sĩ tâm lý giỏi để được giúp đỡ. Tôi biết như thế là không phải đạo, nhưng có phải điều gì cũng phải đạo đâu.
Tôi không bị nỗi ám ảnh nào xâm chiếm tâm trí - ví dụ như ăn kiêng hay rối loạn ám ảnh cưỡng chế hay chăm chăm tìm lỗi của cô giúp việc, cô ta đến lúc tám giờ sáng và về lúc năm giờ chiều, sau khi giặt giũ và là quần áo, dọn nhà, và đôi khi, đi mua đồ nữa. Tôi không thể xả nỗi bực dọc của mình bằng cách cố làm một bà mẹ siêu nhân, vì các con tôi sẽ oán giận mẹ chúng suốt đời.
Tôi rời nhà đến chỗ làm, và lại thấy người hàng xóm đang rửa xe. Chẳng phải hôm qua anh ta mới rửa xe sao?
Không kìm được, tôi tiến đến hỏi anh ta tại sao.
“Nó chưa được hoàn hảo lắm,” anh ta trả lời, nhưng chỉ sau khi nói “Xin chào,” hỏi thăm sức khỏe gia đình, và khen chiếc váy tôi mặc đẹp làm sao.
Tôi nhìn chiếc xe, một chiếc Audi (một trong những biệt danh của Genève là Audiland). Trông nó hoàn hảo, nhưng anh ta chỉ cho tôi một vài chỗ không được bóng như lẽ ra phải thế.
Tôi rút lui khỏi cuộc trò chuyện và cuối cùng hỏi anh ta nghĩ con người tìm kiếm điều gì ở đời.
“Ồ, có gì khó trả lời đâu. Có thể trả các hóa đơn này. Mua một ngôi nhà như nhà của tôi hay của cô này. Có một khu vườn đầy cây này. Đón con cháu đến nhà ăn trưa Chủ nhật này. Du lịch vòng quanh thế giới khi nghỉ hưu này.”
Đấy có phải là điều người ta muốn trong đời không? Thật thế sao? Thế giới này có gì đó không ổn, và cái không ổn ấy không chỉ là việc chiến tranh đang xảy ra ở châu Á hay Trung Đông.
Trước khi đến tòa soạn, tôi phải phỏng vấn Jacob, bạn trai cũ của tôi thời trung học. Ngay cả điều đó cũng không làm tôi vui lên. Tôi thực sự đang mất đi niềm hứng thú trong tất thảy mọi việc.
* * *
Tôi lắng nghe những thông tin về chính sách của chính phủ mà tôi thậm chí còn không muốn biết. Tôi hỏi mấy câu hóc hiểm, nhưng anh ta khéo léo lẩn tránh. Anh ta kém tôi một tuổi, tức là mới ba mươi, nhưng trông như đã ba lăm. Tôi giữ kín ý nghĩ ấy.
Dĩ nhiên, thật hay vì gặp lại anh ta, ngay cả khi cho tới lúc này anh ta vẫn chưa hỏi tôi sống thế nào kể từ khi con đường của chúng tôi chia đôi sau ngày tốt nghiệp. Anh ta tập trung hoàn toàn vào bản thân, sự nghiệp và tương lai, trong khi tôi thấy mình cứ nhìn chằm chặp vào quá khứ một cách ngớ ngẩn, như thể tôi vẫn là một con bé, dù có bị niềng răng thì vẫn là đối tượng ghen tị của những cô bé khác.
Một lát sau, tôi thôi lắng nghe và bắt đầu hỏi những câu quen thuộc. Vẫn luôn là kịch bản ấy, những lời hứa hẹn ấy - giảm thuế, phòng chống tội phạm, hạn chế người Pháp (gọi là lao động xuyên quốc gia, họ đang làm những công việc vốn phải thuộc về người Thụy Sĩ). Năm này qua năm khác, những vấn nạn đó vẫn còn tồn tại, và các khó khăn vẫn không được giải quyết bởi không ai thực sự quan tâm.
Sau hai mươi phút trò chuyện, tôi bắt đầu tự hỏi liệu việc thiếu hứng thú đến mức này có phải là hậu quả của tình trạng kỳ lạ đang diễn ra trong đầu óc tôi không. Không. Chẳng có gì tẻ nhạt cho bằng phỏng vấn các chính trị gia. Sẽ tốt hơn nếu tôi được cử đi lấy tin một vụ án nào đó. Những kẻ giết người chân thực hơn nhiều.
So với những người đại diện nhân dân khắp nơi trên hành tinh, các vị dân biểu của chúng tôi kém thú vị nhất và nhạt nhẽo nhất. Không ai muốn biết về đời sống riêng của họ. Ở đây chỉ có hai thứ tạo nên bê bối: tham nhũng và ma túy. Nên nó chiếm một tỉ lệ lớn khủng khiếp và phủ kín các trang bìa, vì báo chí tuyệt đối chẳng còn chuyện gì khác thú vị.
Có ai quan tâm chuyện họ có nhân tình không, hay đi nhà thổ, hay công khai mình là người đồng tính không? Không. Họ tiếp tục làm điều mà họ được bầu ra để làm, miễn là họ không phí phạm ngân sách quốc gia, thì tất cả chúng tôi vẫn sống yên bình.
Ghế tổng thống thay đổi hàng năm (vâng, hằng năm) và không phải do người dân lựa chọn, mà bởi Hội đồng Liên bang, một cơ quan gồm bảy vị bộ trưởng, hoạt động như là nguyên thủ quốc gia tập thể của Thụy Sĩ. Mỗi lần đi qua Bảo tàng Nghệ thuật và lịch sử, tôi thấy vô số áp phích kêu gọi bỏ phiếu toàn dân.
Dân Thụy Sĩ thích ra quyết định - màu sắc túi đựng rác của chúng tôi (màu đen giành phần thắng), quyền mang vũ khí (đa số áp đảo tán thành quyền này, Thụy Sĩ là một trong những quốc gia có tỉ lệ sở hữu súng cao nhất thế giới), số lượng nhà thờ Hồi giáo có thể xây dựng trên đất nước này (bốn), và quyền tị nạn đối với những người di cư (tôi chưa cập nhật vấn đề này, nhưng tôi đồ rằng luật đã được thông qua và có hiệu lực).
“Xin lỗi, thưa ông.”
Trước đó cuộc trao đổi của chúng tôi bị gián đoạn một lần rồi. Anh ta lịch sự yêu cầu trợ lý hoãn cuộc hẹn tiếp theo. Báo chúng tôi là tờ quan trọng nhất trong cộng đồng nói tiếng Pháp ở Thụy Sĩ, và cuộc phỏng vấn này có thể rất quan trọng cho cuộc bầu cử sắp tới.
Anh ta vờ thuyết phục tôi, còn tôi vờ tin anh ta.
Nhưng tôi đã thỏa nguyện rồi. Tôi đứng dậy, cảm ơn anh ta, và bảo rằng tôi đã có đủ tư liệu mình cần.
“Em không cần gì khác nữa ư?”
Dĩ nhiên là có, nhưng tôi không có trách nhiệm phải nói với anh ta.
“Sau giờ làm, chúng ta gặp nhau được chứ?”
Tôi giải thích rằng tôi phải đi đón con ở trường, hy vọng anh ta thấy chiếc nhẫn cưới bằng vàng to tướng trên ngón tay tôi đang tuyên bố rằng: “Anh thấy đấy, quá khứ là quá khứ.”
“Dĩ nhiên rồi. Ồ, có lẽ chúng ta sẽ ăn trưa hôm nào đấy nhé?”
Tôi đồng ý. Tôi dễ dàng lừa phỉnh bản thân và tự nhủ: ai biết được, có lẽ anh ta có điều gì đó thực sự quan trọng muốn nói với tôi, một bí mật quốc gia, một yếu tố nào đó sẽ thay đổi nền chính trị của đất nước này, và sẽ làm cho tổng biên tập nhìn tôi bằng con mắt khác?
Anh ta ra tận cửa, khóa trái, rồi quay lại và hôn tôi. Tôi hôn lại, bởi chúng tôi làm thế lần đầu tiên cách đây đã lâu lắm rồi. Jacob, người mà tôi từng đem lòng yêu, giờ là một người đàn ông đã có gia đình, anh ta đã kết hôn với một giáo sư. Còn tôi là một phụ nữ của gia đình, đã kết hôn với một người chồng làm việc hết sức chăm chỉ, dù anh ấy được thừa kế một khối tài sản kếch xù.
Tôi tính đẩy anh ta ra và bảo rằng chúng tôi đâu còn trẻ con nữa, nhưng tôi lại thích chuyện này. Không chỉ khám phá ra một nhà hàng Nhật Bản mới, tôi còn đang có một thú vui trái phép nữa. Tôi đã vi phạm quy tắc, và thế giới vẫn chưa đổ sập xuống đầu tôi! Từ lâu lắm rồi, tôi không cảm thấy niềm hạnh phúc này.
Mỗi phút trôi qua, tôi lại cảm thấy dễ chịu hơn, mạnh dạn hơn và tự do hơn. Rồi tôi làm điều mà tôi đã mong ước được làm từ thời trung học.
Tôi quỳ xuống, kéo khóa quần anh ta ra, rồi miệng tôi bao kín dương vật anh ta. Anh ta nắm lấy tóc tôi và kiểm soát nhịp điệu. Chưa đầy một phút, anh ta đã xuất.
“Trời ơi, thật là tuyệt.”
Tôi không nói gì. Thực ra điều đó tốt cho tôi nhiều hơn là cho anh ta, vì anh ta xuất nhanh đến thế.
Tiếp sau tội lỗi là nỗi lo sợ bị phát giác.
Trên đường tới văn phòng, tôi mua bàn chải và kem đánh răng. Cứ khoảng ba mươi phút, tôi lại vào nhà vệ sinh để xem có dấu vết nào trên mặt hay trên chiếc sơ mi Versace của mình không, chiếc áo được thêu cầu kỳ và thật hoàn hảo để che đi mọi dấu vết. Tôi liếc mắt quan sát đồng nghiệp, nhưng không ai nhận thấy (hay ít nhất không bà nào cô nào nhận thấy, họ vốn vẫn có loại radar đặc biệt để phát hiện mấy chuyện kiểu này).
Sao chuyện đó lại xảy ra? Như thể ai đó đã nhập vào tôi, đẩy tôi vào một tình huống thuần túy cơ học và không dục tính. Có phải tôi muốn chứng minh cho Jacob rằng tôi là người độc lập, tự do, tự chủ không? Có phải tôi làm vậy để gây ấn tượng với anh ta hay nhằm thoát khỏi cái mà cô bạn tôi gọi là “địa ngục” không?
Mọi thứ sẽ tiếp tục như trước đây. Tôi không đứng trước ngã ba đường nào cả. Tôi biết mình sẽ đến đâu và hy vọng rằng, theo năm tháng, tôi sẽ khiến cho gia đình mình biến chuyển theo hướng không coi chuyện rửa xe là một sự kiện đặc biệt. Những thay đổi thật sự lớn xảy ra theo thời gian, mà thời gian thì tôi có vô khối.
Ít nhất tôi hy vọng như vậy.
Khi về đến nhà, tôi cố tỏ ra không vui cũng chẳng buồn. Lũ trẻ nhận ra ngay lập tức.
“Hôm nay mẹ xử sự buồn cười lắm, mẹ à.”
Tôi những muốn nói: Đúng, mẹ đã làm điều lẽ ra không nên làm, thế nhưng mẹ không cảm thấy tội lỗi chút nào mà chỉ sợ bị phát hiện thôi.
Chồng tôi về nhà, và như mọi khi, anh hôn tôi, hỏi ngày hôm nay của tôi thế nào, và tối nay chúng tôi ăn gì. Tôi trả lời anh như thường lệ. Nếu không nhận ra điều gì khác lạ trong những việc thường ngày, anh ấy sẽ chẳng ngờ có chuyện chiều nay tôi đã chơi trò kèn sáo với một chính trị gia.
Phải nói rằng, chuyện đó chẳng mang lại cho tôi chút khoái cảm thể xác nào cả. Nhưng giờ tôi đang thèm khát muốn điên lên, tôi cần một người đàn ông, cần được hôn, cần được cảm thấy sự đau đớn và khoái cảm của một cơ thể đè lên người mình.
* * *
Khi lên giường, tôi nhận ra mình hưng phấn kinh khủng, nôn nóng muốn được làm tình với chồng tôi, nhưng tôi phải giữ bình tĩnh; nếu tôi háo hức quá, anh ấy sẽ đâm nghi ngờ mất.
Tắm xong, tôi nằm xuống cạnh anh, lấy chiếc máy tính bảng khỏi tay anh và để nó lên bàn đầu giường. Tôi bắt đầu vuốt ve ngực anh, và anh ngay lập tức hưng phấn. Chúng tôi làm tình như đã từ lâu không được ân ái. Khi tôi rên rỉ hơi lớn một chút, anh bảo tôi khe khẽ thôi để khỏi đánh thức lũ trẻ, nhưng tôi bảo anh tôi chán ngấy lời bình luận ấy rồi, rằng tôi muốn biểu lộ cảm xúc của mình.
Tôi đạt cực khoái nhiều lần. Chúa ơi, tôi yêu người đàn ông đang nằm cạnh mình biết bao! Chúng tôi vã mồ hôi và mệt nhoài, nên tôi quyết định đi tắm tiếp. Anh vào tắm cùng tôi, đùa giỡn bằng cách dùng vòi hoa sen xối vào cô bé của tôi. Tôi bảo anh dừng lại, vì tôi quá mệt, rằng chúng tôi cần ngủ và anh sẽ lại làm tôi hưng phấn mất nếu cứ làm như vậy.
Trong khi chúng tôi lau khô người cho nhau, tôi gợi ý thỉnh thoảng anh nên đưa tôi đến các hộp đêm - một nỗ lực nữa để thay đổi thói quen thường lệ bằng mọi giá. Tôi nghĩ vào lúc ấy anh nghi ngờ điều gì đó đã thay đổi. “Ngày mai được không?”
Ngày mai thì tôi không thể, tôi có lớp yoga.
“Vì em đã khơi chủ đề này ra, anh có thể hỏi thẳng thắn được không?”
Tim tôi ngừng đập. Anh nói tiếp:
“Chính xác là tại sao em đi học yoga? Em là người hết sức điềm tĩnh và giữ cân bằng tốt thế mà, và em là người biết mình muốn gì. Em có đang lãng phí thì giờ không?”
Tim tôi bắt đầu đập trở lại. Tôi không trả lời. Tôi chỉ mỉm cười và ve vuốt khuôn mặt anh.
