Whackum. Hỡi những tên vô lại đáng yêu của ta, những chàng trai quý mến, Bluster và Dingboy! các ngươi là những kẻ gan dạ nhất từng tung hoành ngang dọc!—SHADWELL: Tụi đi cướp.

Cato xứ Thessaly thường nói rằng có những việc có thể làm một cách bất công, nhưng lại có nhiều việc có thể làm một cách công chính.—LORD BACON (một lời biện minh cho mọi thói để tiện).

Mặc dù ba vị hào kiệt của chúng ta đã thuê hẳn một căn phòng trọ sang trọng ở phố Milsom — nơi mà, để làm vừa lòng Ned, lại nằm ngay phía trên một tiệm cắt tóc —, thế nhưng, thay vì trở về đó, hay lui tới những quán trọ sao cho xứng hợp với vẻ ngoài và trang phục thời thượng của mình, họ lại rẽ thẳng khỏi những khu phố ăn chơi náo nhiệt và không dừng chân cho đến khi tới được một quán rượu tồi tàn ở một vùng ngoại ô hẻo lánh.

Cánh cửa được mở ra bởi một phụ nữ lớn tuổi; và Clifford, bước đi oai vệ trước các bạn đồng hành vào một căn phòng ở phía sau nhà, liền hỏi xem những vị khác đã đến chưa.

“Chưa,” người phụ nữ đáp. “Lão Mr. Bags đã ghé qua khoảng mười phút trước; nhưng nghe nói còn có thể kiếm được chút việc làm ăn, lão lại đi ra ngoài rồi.”

“Mang rượu mạnh và tẩu thuốc ra đây, mụ già khốn kiếp!” Ned vừa kêu lên vừa ngả người phịch xuống một chiếc ghế dài; “chúng ta chẳng bao giờ phải lo thiếu bạn hiền cả!”

“Quả thật, anh thì lúc nào chẳng quấn quýt không rời với đối tượng khiến anh ngưỡng mộ,” Tomlinson lạnh nhạt nói, vừa cầm một tờ báo cũ lên. Ned, dẫu tính tình nóng nảy nhưng lại là một tay chơi cừ khôi và có thể chịu được những lời trêu chọc hướng vào mình, liền mỉm cười, rồi rút ra một chiếc kéo nhỏ để cắt móng tay.

“Trời đánh,” hắn nói sau một thoáng im lặng, “nếu đây không phải là một nơi quỷ quái dễ chịu hơn gấp bội so với việc đóng giả nhà quý tộc trong căn phòng rộng lớn kia, với một bông hồng cài khuy áo! Các cậu nghĩ sao, Master Lovett?”

Clifford (từ nay, bất chấp những cái tên giả khác, chúng ta sẽ gọi người hùng của mình như vậy) — người từ nãy đến giờ vẫn nằm duỗi thẳng cẳng trên chiếc ghế dài ở tận cuối phòng và có vẻ chìm đắm trong một nỗi u sầu — bấy giờ mới ngẩng lên một giây, rồi quay lưng lại, chìa phần lưng áo về phía Long Ned, và lầm bầm: “Đồ ngốc!”

“Này nhé, Master Lovett!” Long Ned vừa nói vừa đỏ bừng mặt. “Tôi không biết dạo này cậu mắc chứng gì; nhưng tôi muốn cho cậu biết rằng những người lịch sự đều có quyền được đối xử nhã nhặn và đúng mực; cho nên, cậu thấy đấy, nếu cậu cứ giở cái thói trịch thượng ấy ra với tôi, thì có chết tôi cũng phải đòi lại công bằng!”

“Thôi nào, anh bạn! hãy bình tĩnh,” Tomlinson triết lý nói, vừa dập bấc nến,—

“‘Bạn bè mà cãi vã nhau, Thì quả là vô đạo đức sao.’

“Cậu không thấy đội trưởng đang chìm trong suy tư hay sao? Có người đàng hoàng nào lại thích bị cắt đứt mạch suy tưởng bao giờ? Ngay cả vua Alfred Đại đế cũng chẳng thể chịu đựng nổi điều đó! Biết đâu vào khoảnh khắc này đây, với nỗi âu lo đích thực của một người thủ lĩnh đáng kính, đội trưởng đang vạch ra điều gì đó vì lợi ích chung của chúng ta!”

“Đội trưởng cái nỗi gì!” Long Ned lầm bầm, trừng mắt nhìn Clifford với vẻ đầy că tức — kẻ từ nãy đến nay vẫn chẳng thèm đếm xỉa gì đến lời đe dọa của Mr. Pepper; “còn tôi thì đời nào hiểu nổi chúng ta bị cái quái gì ám mà lại đi chọn cái nhánh cây treo cổ xanh non này làm đội trưởng cai quản địa hạt của chúng ta. Phải công nhận là lúc đầu hắn làm ăn rất khôn ngoan, và vụ cướp gã quý tộc già nọ được lên kế hoạch không tồi chút nào; nhưng dạo gần đây—”

“Thôi, thôi,” Augustus vừa nói vừa ngắt lời tên chuyên cằn nhằn cao kều; “bản tính con người vốn hay bất mãn. Cứ cho là dự định hiện tại của chúng ta là dựng lên gã Lothario hào hoa, thử vận may tại Bath để cưa cẩm một cô nàng thừa kế, cũng bắt nguồn từ sự nhanh nhạy của Lovett chẳng kém gì trí óc sáng tạo của chúng ta đi.”

“Và rồi sẽ có ích gì chứ?” Ned đáp lại trong lúc đang châm tẩu thuốc; “trả lời tôi xem nào. Chẳng phải tôi đã ăn mặc đẹp không khác gì một vị lãnh chúa, và chẳng phải tôi đã đi đi lại lại ba bận qua căn phòng lớn đó mà chẳng vớt vát được chút lợi lộc nào hay sao?”

“A! nhưng anh đâu biết mình đã lập được bao nhiêu chiến công thầm kín. Anh không thể giật giải thưởng nếu chỉ đứng nhìn từ xa đâu.”

“Hừ!” Ned càu nhàu, trút nỗi bực dọc vào làn khói tẩu hãy còn non trẻ.

“Còn về phần bạn đời của đội trưởng,” Tomlinson tiếp lời, với cái vẻ ác ý thích thú khi chọc tức sự ghen tỵ của “gã thu thuế” điển trai — bởi đó là cách gọi mà Augustus thấy thích hợp để dùng cho chính mình và các chiến hữu,—“tôi xin từ bỏ đảng Tory nếu mả ả ta không đã sớm chết mê chết mệt hắn rồi; và các cậu có nghe gã già chen ngang vào ván bài của chúng ta nói rằng cô ta có khối tài sản kếch xù thế nào không? Thật đấy, Ned, thật may mắn cho hai chúng ta khi tất cả đã đồng ý chia chéo cổ phần trong các phi vụ kết hôn này; tôi đoán vị đội trưởng đáng kính của chúng ta sẽ thấy đây là một món hời hở cho chính hắn đấy.”

“Tôi không chắc lắm đâu, Mr. Tomlinson ạ,” Long Ned hậm hực đáp, liếc xéo người bạn đồng hành. “Phụ nữ đôi khi bị lừa phỉnh bởi một làn da mịn màng và vẻ bề ngoài chải chuốt; nhưng vẻ đẹp nam tính đích thực — ánh mắt, sắc diện và mái tóc — Mr. Tomlinson ạ, rốt cuộc vẫn phải chiếm thế thượng phong; thế nên hãy chuyền cho tôi chai brandy và ngậm cái mồm anh lại đi.”

“Thôi được, thôi được,” Tomlinson nói, “tôi sẽ cạn một ly chúc mừng — ‘Thiếu nữ xinh đẹp nhất nước Anh,’ và đó chính là Miss Brandon!”

“Anh không được phép chúc mừng kiểu đó, thưa anh!” Clifford vừa nói vừa vùng dậy khỏi chiếc ghế dài. “Miss Brandon thì liên quan quái gì đến anh? Và giờ thì Ned,” thấy gã anh chàng cao kều nhìn mình với ánh mắt hằn học, “đây là tay của tôi; hãy tha thứ cho tôi nếu vừa rồi tôi cư xử bất lịch sự. Tomlinson sẽ nói cho anh nghe một chân lý: con người ta luôn thay đổi. Cạn ly vì sức khỏe của anh nhé, và thưa các ngài, sẽ không phải lỗi tại tôi nếu tối nay chúng ta không có một buổi tối thật tưng bừng!”

Lời phát biểu ngắn ngủi ấy đã nhận được tràng pháo tay nhiệt liệt từ hai người bạn; và Clifford, với tư cách là chủ tọa, liền an vị trên một chiếc ghế bành lớn ở đầu bàn. Hắn vừa mới đảm nhận vị trí uy nghi ấy thì cánh cửa bật mở, và nửa tá các chiến hữu đồng mưu ồn ào kéo vào phòng.

“Khoan đã, khoan đã, thưa các ngài,” vị chủ tịch nói, lấy lại toàn bộ vẻ vui tươi vốn có nhưng vẫn hòa quyện với một uy quyền trất phất đầy lãnh đạm,—“xin hãy tôn trọng chiếc ghế chủ tọa! Đó là quy tắc của mọi hội nghị mà công quỹ là vấn đề được quan tâm đúng mực!”

“Nghe hắn nói kìa!” Tomlinson reo lên.

“Ơ kìa, lão bạn già Bags của tôi!” vị chủ tịch lên tiếng; “ta dám cá là ngươi không đến tay không đâu; cái khuôn mặt trung hậu của ngươi trông chẳng khác nào mục lục của những món ngon vật lạ giấu trong túi áo ngươi cả!”

“A, Captain Clifford,” gã cự chiến binh vừa rên rỉ vừa lắc lắc cái đầu bạc phơ, “tôi đã từng chứng kiến thời gian mà chẳng có một tên nhóc nào ở nước Anh có đôi tay móc túi cừ khôi và toàn diện như tôi đâu. Nhưng, như vua Lear đã nói ở Common Garden, ‘Tôi nay đã già rồi!’”

“Nhưng lòng nhiệt huyết của bác thì vẫn trẻ trung như ngày nào, anh bạn quý của tôi,” vị đội trưởng dịu dàng an ủi; “và nếu bác không vét sạch của công triệt để như trước kia, thì đó không phải lỗi tại lòng dạ bác đâu.”

“Vâng, tuyệt đối không phải đâu ạ!” đám “thu thuế” đồng thanh kêu lên.

“Và nếu cần móc một chiếc túi nào một cách gọn gàng, êm thắm và hiệu quả,” vị trí tuệ khen ngợi thêm, “thì cho đến tận hôm nay, trong cả ba vương quốc này, tôi vẫn chưa biết có bộ ngón tay nào gọn gàng, êm thắm và hiệu quả hơn ngón tay của lão Bags!”

Lão cự binh cúi đầu khiêm nhường từ chối và ngồi xuống giữa những lời chúc tụng chân thành từ toàn thể hội chúng.

“Và bây giờ, thưa các ngài,” Clifford nói ngay khi đám người hoan lạc đã tự sắm cho mình những thứ xa hoa quen thuộc, gồm cả đồ uống lẫn đồ hút, “xin hãy kể cho chúng tôi nghe những cuộc phiêu lưu của các ngài, và làm vui mắt chúng ta bằng chiến lợi phẩm của chúng thâu tóm được. Hào hiệp Attie sẽ mở đầu; nhưng trước tiên, một lời chúc — ‘Nguyện cho những kẻ nhảy qua hàng rào sẽ không bao giờ phải nhảy qua cành cây!’”

Lời chúc này được cạn ly trong tiếng pháo tay đầy hào hứng, và Fighting Attie bắt đầu thuật lại câu chuyện nhỏ của mình.

“Các ngài thấy đấy, Captain,” hắn vừa nói vừa tạo dáng ra vẻ nhà binh, trừng mắt nhìn thẳng vào mặt Clifford, “tôi không có thói quen ba hoa chích choè. Ít tiếng kêu nhiều len lông là châm ngôn của tôi. Hồi mười giờ sáng, tôi phát hiện ra kẻ thù — dưới hình hài một vị Tiến sĩ Thần học. ‘Mặc thây tao,’ tôi bảo lão Bags, ‘nhưng tao sẽ mần thịt lão linh hồn ấy cho coi!’ ‘Mặc thây mi,’ lão Bags đáp, ‘mi đừng cóòng — mi sẽ làm chúng ta bị treo cổ nếu mi dám đụng đến Giáo hội.’ ‘Bà nội nhà mi!’ tôi bảo thế. Lão Bags kể lại cho đám đồng bọn — cứ xoắn cả lên vì lo lắng —, mà tôi thì thèm vào chấp? Tôi ăn mặc chỉnh tề, đến gặp vị tiến sĩ như một cựu chiến binh sa cơ chuyên cung cấp hàng cho các cửa hàng tạp hóa. Vị linh hồn ấy — một lão béo tốt vui tính nhất mà các ngài từng thấy — đang ăn trưa với một con lợn sữa quay tuyệt hảo; thế là tôi bảo lão rằng tôi có vài món hời ở nhà muốn để lại cho lão. Trời đánh thánh đâm, vị tiến sĩ cứ tưởng mình vớ được món hời lớn; thế là lão xỏ ủng vào và đi theo tôi về nhà. Nhưng khi tôi lừa được lão vào một con hẻm, súng của tôi liền chĩa ra. ‘Nôn ra đây, thưa Tiến sĩ,’ tôi bảo; ‘giờ thì người khác cũng phải được chia phần của cải của Giáo hội chứ.’ Các ngài không thể tưởng tượng nổi lão ta làm rùm beng lên thế nào đâu; nhưng tôi đã giải quyết gọn gàng vụ đó, và thế là chấm hết.”

“Bravo, Attie!” Clifford reo lên; và tiếng hô vang vọng khắp bàn tiệc. Attie đặt một chiếc túi tiền lên bàn, và người tiếp theo được gọi lên để thú tội.

“Thật chẳng ích gì, chẳng thấm vào đâu,” hỡi những độc giả dịu hiền nhất, khi phải ghi lại từng câu chuyện trong số những lời kể nối tiếp nhau sau đó. Riêng lão Bags vẫn duy trì được danh tiếng lẫy lừng của mình bằng cách vét sạch sáu chiếc túi, vốn đã nhét đầy đủ mọi loại vật dụng nhỏ nhặt có thể tưởng tượng được. Cả nông dân lẫn vương tôn dường như đều rơi vào tay lão; và có lẽ cụ già nhân hậu ấy đã làm được nhiều việc hơn trong thị trấn nhằm đem lại sự bình đẳng về tài sản giữa các tầng lớp so với tất cả các nhà cải cách từ Cornwall đến Carlisle. Thế nhưng sự thèm khát trò chơi này của lão lớn đến mức vị cự binh chuyên vơ vét ấy đã thực sự bật khóc vì không “móc túi được nhiều hơn nữa.”

“Tôi rất yêu sự nhiệt tình đầy nồng ấm,” Clifford vừa nói vừa cầm những món đồ đạc lên, trong khi âu yếm nhìn tên trộm cắp già nua. “Nguyện mong những vụ việc mới sẽ không bao giờ khiến chúng ta quên đi lão Bags!”

Ngay sau khi “tâm tình” này được cạn ly đúng điệu, và Mr. Bagshot đã lau khô những giọt nước mắt rồi quay sang với thứ đồ uống ưa thích của mình — nhân tiện xin nói thêm, đó là loại rượu “blue ruin” —, công việc chia chác liền diễn ra. Sự thận trọng và công tâm của vị đội trưởng trong phần việc gian khổ này đã thu hút sự ngưỡng mộ chung của mọi người; và sau khi mỗi vị đã cẩn thận cất phần của mình vào túi, vị chủ tịch trẻ tuổi liền húng hắng ho ba lần, và cả hội đồng hiểu rằng một bài diễn văn đã được chuẩn bị sẵn.

“Thưa các ngài!” Clifford cất lời — và người ủng hộ đắc lực nhất của hắn, nhà bác học Augustus, liền hét lên: “Nghe đây!” — “thưa các ngài, tất cả các ngài đều biết rằng khi một vài tháng trước, các ngài vui lòng — một phần theo sự xúi giục của Gentleman George — Chúa phù hộ hắn! — một phần từ đánh giá tốt đẹp đến mức phóng đại về tôi do các bạn bè biểu lộ — bầu tôi lên vị trí vinh dự cao cả là chỉ huy địa hạt này, bản thân tôi hoàn toàn không hề có chút tham vọng nào trong việc gánh vác chiếc ghế ấy, thứ mà tôi thừa biết là vượt xa năng lực của mình, cùng với trách nhiệm mà tôi cũng thừa nhận một cách chắc chắn là quá nặng nề đối với sức vóc của tôi. Tuy nhiên, tiếng nói của các ngài đã phủ quyết ý kiến của chính tôi; và như ông Muddlepud, nhà siêu hình học vĩ đại, trong bài báo xuất sắc mang tên ‘The Asinaeum’, từng nhận xét: ‘những tình cảm bẩm sinh, có thể mở rộng, không thể thấu hiểu và vĩnh hằng’ tồn tại trong ngực tôi, đã tỏ ra mạnh mẽ hơn vô hạn so với những gợi ý nông cạn của lý trí — cái thứ lố bịch mà mọi người khôn ngoan và những nhà Asinaeum sáng suốt vẫn luôn cẩn trọng đè nén.”

“Quỷ tha ma bắt gã này đi! Hắn đang lải nhải cái quái gì thế nhỉ?” Long Ned — kẻ mà chúng ta đã thấy có tính tình hay đố kỵ — thì thầm vào tai lão Bags. Lão Bags lắc đầu.

“Nói một cách ngắn gọn, thưa các ngài,” Clifford tiếp lời, “lòng tốt của các ngài đã làm tôi choáng ngợp; và bất chấp những suy nghĩ tỉnh táo hơn của mình, tôi đã chấp nhận đề nghị đầy tán dương của các ngài. Kể từ đó, tôi đã nỗ lực, trong khả năng có thể của mình, để thúc đẩy lợi ích của các ngài; tôi đã giữ một con mắt cảnh giác đối với tất cả những người láng giềng; tôi đã thiết lập vô số thông tín viên từ hạt này sang hạt khác; và những nỗ lực của chúng ta đã được tiến hành với sự mau lẹ đảm bảo cho thành công.

“Thưa các ngài, tôi không muốn khoe khoang; nhưng vào những đêm họp định kỳ này, khi mỗi khu vực mang lại cho chúng ta cơ hội chia đôi — khi chúng ta họp mặt riêng tư để bàn chuyện công cộng, trưng ra những khoản thu nhập của mình như trong một phiên họp kín, và chia chác chúng một cách ôn hòa như trong Nội các [‘Nghe! Nghe!’ từ Mr. Tomlinson], — thì thông thường vị đội trưởng đương nhiệm của các ngài có nhiệm vụ nhắc nhở các ngài về những cống hiến của hắn, xin các ngài tha thứ cho những thiếu sót, và cầu mong những lời chúc tốt đẹp của các ngài cho những nỗ lực trong tương lai. Thưa các ngài, đã bao giờ có ai nói rằng Paul Lovett nghe được một món hời mà lại quên thông báo tin tức đó cho các ngài chưa? [‘Chưa bao giờ! Chưa bao giờ!’ tiếng hoan hô lớn.] Đã bao giờ có ai nói rằng hắn sai người khác đi cướp chiến lợi phẩm, còn bản thân thì ở nhà ngẫm nghĩ xem nên tiêu xài nó ra sao chưa? [‘Không! Không!’ tiếng hoan hô lặp lại.] Đã bao giờ có ai nói rằng hắn nhận phần nguy hiểm ít hơn mức đáng có của mình, nhưng lại vơ vét nhiều guineas hơn chưa? [Những tiếng kêu phủ nhận, đi kèm với tràng pháo tay kịch liệt.] Thưa các ngài, tôi cảm ơn các ngài vì những lời chứng thực đầy tán dương và rành rọt dành cho tôi; thế nhưng những điểm mà tôi vừa nhấn mạnh, dẫu có cần thiết cho danh dự của tôi đến đâu đi nữa, cũng chẳng chứng minh được mấy về công trạng của tôi; chúng có thể đáng chú ý ở một người đồng đội của các ngài, nhưng các ngài đòi hỏi ở vị thủ lĩnh của mình những phẩm chất tinh tế hơn. Thưa các ngài, đã bao giờ có ai nói rằng Paul Lovett phái những kẻ dũng cảm vào những nhiệm vụ sống còn; rằng hắn mạo hiểm cái đầu của chính các ngài qua những mưu đồ liều lĩnh để thu nhặt những bức tranh của Vua George; rằng lòng nhiệt thành, tóm lại, ở hắn lớn hơn sự thận trọng, hay tình yêu đối với một đồng quid (Một đồng guinea) của hắn từng khiến hắn lơ là sự ác cảm chính đáng của các ngài đối với một đồng quod? (Một nhà tù) [Tiếng hoan hô đồng thanh.]

„Thưa các ngài, kể từ khi tôi vinh dự được lãnh đạo phúc lợi của các ngài, Nữ thần May mắn — kẻ vốn ưu ái những kẻ táo bạo — đã không hề tàn nhẫn với các ngài! Chỉ có ba người trong số các chiến hữu của chúng ta vắng mặt trong những buổi tiệc tùng yên bình này. Một người, thưa các ngài, chính tôi đã trục xuất khỏi băng nhóm của chúng ta vì những hành vi không ra gì; hắn đã móc túi mấy chiếc khăn tay — đó là một công việc hạ đẳng. Một số trong các ngài, thưa các ngài, cũng từng làm thế để giải trí; còn Jack Littlefork làm việc đó như một nghề nghiệp. Tôi đã khuyên can hắn trước mặt công chúng lẫn trong riêng tư; Mr. Pepper tẩy chay hắn; Mr. Tomlinson đọc cho hắn nghe một tiểu luận về Sự Cao Thượng Đích Thực Của Linh Hồn: tất cả đều vô ích. Hắn đã bị đám đông tẩn cho một trận nhừ tử vì tội ăn cắp chiếc khăn tay vằn. Tội lỗi thì tôi còn có thể dung thứ — nhưng việc bị bắt quả tang thì không thể tha thứ được; tôi đã trục xuất hắn. Ai ở đây hèn nhát đến mức muốn làm kẻ chuyên săn khăn tay? Nếu có ai, hãy lên tiếng; vì tôi đã xúc phạm kẻ đó! Ai ở đây thô lỗ đến mức không muốn làm một quý ôông? Nếu có ai, hãy lên tiếng; vì tôi đã xúc phạm kẻ đó! Tôi xin dừng lại để chờ câu trả lời! Sao, không có ai ư! Vậy thì chẳng có ai bị tôi xúc phạm cả. [Tiếng pháo tay lớn.] Thưa các ngài, tôi có thể thực lòng nói thêm rằng, tôi chẳng làm gì với Jack Littlefork hơn là các ngài nên làm với Paul Lovett cả! Vị trí trống tiếp theo trong hàng ngũ của chúng ta là do sự mất mát của Patrick Blunderbull. Các ngài biết đấy, thưa các ngài, tôi đã nỗ lực hết mình để cứu vớt sinh linh lầm đường lạc lối ấy, kẻ mà tôi cũng đã không kém phần earnest trong việc dạy dỗ. Nhưng hắn lại chọn cách lừa đảo dưới cái tên ‘Đại úy đáng kính Smico’; giới Quý tộc đã vạch trần hắn ngay lập tức; trường hợp của hắn là một tình tiết tăng nặng, và hắn lại quá xấu trai đến mức ‘chẳng ai thèm quan tâm’. Hắn đã rời bỏ chúng ta để sống lưu vong ở nước ngoài; và nếu với tư cách con người, tôi thương tiếc hắn, thì thú thật với các ngài, với tư cách là một ‘gã thu thuế’, tôi cảm thấy được an ủi rất nhanh chóng.

“Sự mất mát thứ ba của chúng ta chắc hẳn vẫn còn hằn sâu trong trí nhớ các ngài. Peter Popwell, một gã trai gan dạ nhất từng hít thở khí trời, nay không còn nữa! [Một sự xôn xao trong hội chúng.] Cầu mong bình yên đến với hắn! Hắn đã ngã xuống trên chiến trường; bị bắn chết bởi một gã Đại tá người Scotland, kẻ mà tội nghiệp Popwell tưởng rằng có thể cướp trắng tay mà trong túi chẳng có nổi một khẩu súng ngắn nào. Kính cẩn tưởng nhớ hắn, thưa các ngài — trong một phút mặc niệm trang nghiêm!”

“Những điều này làm nên danh sách những mất mát của chúng ta,” vị thủ lĩnh trẻ tuổi tiếp lời ngay sau khi “chén rượu đỏ đã vinh danh ký ức” của Peter Popwell; “tôi cảm thấy tự hào, dẫu trong nỗi buồn, khi nghĩ rằng lỗi lầm của những sự mất mát đó không thuộc về tôi. Và giờ đây, những người bạn và các tín đồ thân thiết! Hỡi các Hào kiệt của Con đường, Đường phố, Sân khấu và Cửa hàng! Lũ ăn cắp vặt, trộm cướp đường trường, và các bậc hào phú của giới giang hồ! Theo luật lệ của Xã hội chúng ta, tôi xin trao trả lại vào tay các ngài quyền lực mà trong hai quý vừa qua các ngài đã ủy thác cho tôi, sẵn sàng hòa mình vào hàng ngũ của các ngài như một người đồng đội, và không hề miễn cưỡng khi từ bỏ vinh dự đầy đau đớn mà tôi đã gánh vác — gánh vác với nhiều khiếm khuyết thật đấy, nhưng ít nhất là với một khao khát chân thành được phục vụ chính nghĩa mà các ngài đã giao phó cho tôi.”

Nói đoạn, vị đội trưởng bước xuống khỏi ghế bành giữa tràng pháo tay náo nhiệt tột cùng; và ngay khi tiếng vỗ tay bùng nổ đầu tiên vừa lắng xuống phần nào, Augustus Tomlinson liền đứng dậy, một tay đút túi quần, tay kia dang rộng ra, và cất lời,—

“Thưa các ngài, tôi đề nghị bầu lại Paul Lovett làm đội trưởng của chúng ta cho nhiệm kỳ ba tháng sắp tới. [Tiếng hoan hô đinh tai nhức óc.] Tôi có thể nói rất nhiều về những công trạng vượt trội của hắn; nhưng tại sao phải dài dòng về điều hiển nhiên? Cuộc đời ngắn ngủi lắm! Tại sao các bài diễn văn lại phải dài dòng? Cuộc đời của chúng ta, có lẽ, còn ngắn hơn cả đời của những người khác; tại sao các bài diễn văn của chúng ta lại không thể có độ ngắn gọn thích hợp cơ chứ? Thưa các ngài, tôi sẽ chỉ nói đúng một lời để ca ngợi người bạn xuất sắc của tôi — của tôi, tôi nói thế ư? vâng, của tôi, của tất cả các ngài. Hắn là người bạn của tất cả chúng ta! Một thủ tướng không thể nào hữu ích hơn với những kẻ ủng hộ mình và gây gánh nặng hơn cho công chúng bằng — tôi hãnh diện mà nói thế — Paul Lovett. [Tiếng pháo tay vang dội.] Điều mà tôi muốn thúc giục các ngài ủng hộ hắn đơn giản là thế này: kẻ mà các phe phái đối lập cùng đồng lòng ca ngợi ắt phải có công trạng siêu việt. Trong số tất cả các đồng đội của các ngài, thưa các ngài, Paul Lovett là người duy nhất có thể đưa ra tuyên bố về công trạng đó. [Tiếng pháo tay.] Các ngài đều biết, thưa các ngài, tổ chức của chúng ta từ lâu đã chia thành hai phe phái — mỗi phe đều ganh tị với phe kia, mỗi phe đều khao khát giành thế thượng phong, và mỗi phe đều đua tranh xem ai có thể nhúng nhiều ngón tay nhất vào cái bánh của công chúng. Theo ngôn ngữ của kẻ phàm phu, một phe sẽ được gọi là ‘bọn lừa đảo’, còn phe kia là ‘bọn cướp đường’. Còn tôi, thưa các ngài, kẻ vốn thích tìm những cái tên mới cho sự vật và con người, lại là một kẻ am hiểu chính trị chút đỉnh, xin gọi phe thứ nhất là Whigs, và phe thứ hai là Tories. [Tiếng hò reo inh ỏi.] Về phần phe trước, tôi được kính trọng coi là một thành viên có sức ảnh hưởng; còn về phần phe sau, Mr. Bags được công nhận một cách công bằng là điểm sáng chói lọi nhất. Mr. Attie và Mr. Edward Pepper khó có thể được coi là thuộc hoàn toàn về bên nào; họ hội tụ những phẩm chất tốt đẹp của cả hai. ‘Hợp chất Anh quốc’ là từ một số người dùng để gọi họ; còn tôi gọi họ là những nhà Quý tộc Tự do! [Tiếng hò reo.] Giờ đây tôi kêu gọi tất cả các ngài, dù là Whig hay Kẻ lừa đảo, Tory hay Kẻ cướp đường, ‘Hợp chất Anh quốc’ hay Quý tộc Tự do — tôi kêu gọi tất cả các ngài hãy nêu tên một người mà tất cả chúng ta đều đồng lòng bầu chọn.”

Tất cả — “Lovett muôn năm!”

“Thưa các ngài,” vị Augustus khôn ngoan tiếp lời, “tiếng hò reo đó là quá đủ rồi; không cần thêm lời nào nữa, tôi xin đề cử Mr. Paul Lovett làm đội trưởng của các ngài.”

“Và tôi xin tán thành đề cử đó!” lão Mr. Bags lên tiếng.

Người hùng của chúng ta, giờ đây đã được sự đồng lòng nhất trí của các chiến hữu đưa trở lại chiếc ghế chủ tọa, liền gửi lời cảm ơn bằng một bài phát biểu ngắn gọn lịch sự; và Scarlet Jem tuyên bố với vẻ đầy long trọng rằng bài phát biểu đó thể hiện sự vẹn toàn cả về trí tuệ lẫn trái tim của hắn.

Khi những sấm sét của tài hùng biện đã chìm vào yên lặng, những tia chớp — hay, theo cách gọi của dân gian, những ly gin — bắt đầu lóe lên khắp nơi. Tuy nhiên, cụ già đáng kính Mr. Bags vẫn trung thành với thứ rượu “blue ruin” của mình, còn Attie thì gắn bó với chai rượu bingo; một số người, trong đó có Clifford và vị chiến lược gia Augustus, gọi rượu vang; và Clifford, người đã nỗ lực hết sức để duy trì những nhiệm vụ vui vẻ của vị trí mình, đã đảm bảo rằng những lời ca tiếng hát sẽ làm phong phú thêm cho những thú vui bên ly rượu. Về các bài hát, chúng tôi chỉ có thể lưu giữ lại được hai bài. Bài đầu tiên là của Long Ned; và dẫu chúng tôi thú nhận rằng mình thấy trong đó chẳng có mấy ý nghĩa, thế nhưng (có lẽ do một vài ẩn ý quen thuộc nào đó mà chúng ta buộc phải chịu thua kém) nó đã tạo ra một hiệu ứng vô cùng lớn. Bài hát ấy như sau:

CÔNG THỨC LÀM KẺ LƯU MANH.

Muốn biến một tên ngốc chân chất thành một tên lưu manh,

Lớn lao nhất mà đời từng thấy, hỡi anh,

Trước tiên phải bắt hai tên lưu manh sành sỏi,

Rồi đặt gã ngốc của anh vào giữa hai gã ấy, nhanh.

Đức hạnh chẳng khác nào gà trống bới rác bên thềm,

Hổ thẹn với chính mình khi sánh bước cùng gà chiến uy nghiêm;

Và cả những con voi hoang dã nhất cũng phải cúi đầu khuất phục,

Nếu bị kẹp chặt ở giữa hai con voi đã được thuần hoá êm.

Khúc cao hứng thứ hai mà chúng tôi vinh hạnh được cống hiến cho độc giả là một màn song ca vô cùng thú vị diễn ra giữa Fighting Attie và một tên cướp cao gầy — kẻ vốn là một tay dữ dằn trong đám đông và do đó được gọi là Mobbing Francis; bài hát được bắt đầu bởi gã sau:

MOBBING FRANCIS:

Tên cướp cự phách nhất mà ta từng quen biết,

Chính là tên Fighting Attie gan dạ, niềm kiêu hãnh của những con đường nhiệt huyết!

Hỡi Fighting Attie, người hùng của ta, ta thấy mi hôm nay

Vừa tóm gọn một túi đầy ắp những đồng tiền vàng loé mắt;

Và bởi vì lúc này đây, túi tiền của ta đang cạn sạch đáy,

Ta muốn mượn tạm một đồng quid, nếu mi thấy thật thoải mái.

Ồ! Hỡi Fighting Attie hào hoa, tinh ranh và bảnh bao,

Tất cả chúng ta đều phải thừa nhận với nhau một điều ngọt ngào,

Dù bọn chuyên xách giỏ hay đóng giày đều là những tên cướp khá giỏi,

Thì một gã lính trận bao giờ cũng là kẻ cừ khôi nhất nghèo.

FIGHTING ATTIE

Câm cái mỏ mi lại đi, (Im miệng đi)

Mi muốn lừa phỉnh tao đấy à.

Cho mi mượn mấy đồng quid ư?

Đéo có một xu nào đâu, thề có Dickey nha.

MOBBING FRANCIS:

Ồ, thật là một tên bần tiện keo kiệt bủn xỉn làm sao,

Chỉ biết chớp lấy và vơ vét tất cả cho riêng mình nào!

Khỉ thật, lão bạn già, ta sẽ đấm cho mi một cú thật đau,

Vì mi chẳng chịu bố thí cho ta chút của cải nào.

Mi chẳng hề có một trái tim trước nỗi khốn cùng chung của mọi người,

Mi chẳng thèm đếm xỉa nếu băng nhóm của chúng ta có ngã nhào rơi rớt mười mươi,

Và nếu Scarlet Jem không giỏi giang trong việc gây áp lực và xoay sở,

Thì thề có Chúa, mọi chuyện của tất cả chúng ta sớm muộn gì cũng toi đời!

Ồ, Scarlet Jem mới là kẻ đáng tin và chỉn chu làm sao,

Lương tâm hắn dính chặt lấy hắn hệt như chiếc mũ đội đầu chẳng thể nào tháo.

Nhưng ta thề sẽ căm ghét cái thứ tiểu nhân chỉ biết vun vén lợi ích cho riêng mình,

Hơn là nghĩ đến lợi ích chung của cả hội; hỡi linh hồn điêu linh;

Và một gã lính chỉ biết tư lợi cho bản thân cùng đám tay sai thân cận,

Cũng đáng bị trảm quyết như một kẻ phản quốc trên đoạn đầu đài trắng phau.

Lời đáp trả gay gắt của Mobbing Francis hoàn toàn không làm suy suyển chút sự bình tĩnh vốn có của Fighting Attie; thế nhưng vị chiến lược gia thận trọng Clifford, thấy rằng Francis đã mất đi sự kiềm chế và luôn cảnh giác trước dấu hiệu nhỏ nhất của sự xáo trộn trong nhóm, liền lập tức đòi một bài hát khác, và Mobbing Francis liền bực bội giáng cho lão Bags một đấm ngã lăn quay.

Đêm đã về khuya, và sự minh mẫn của những gã thu thuế lương thiện cũng chẳng còn lại bao nhiêu, khi vị chủ tịch ra hiệu im lặng và đám đông vui vẻ biết rằng thủ lĩnh của họ sắp sửa ban hành các mệnh lệnh cho nhiệm kỳ sắp tới. Không có thời điểm nào thích hợp hơn để đưa ra những chỉ thị như thế — ngay giữa lúc cuộc vui đang cao trào và trước khi cơn say đưa tất cả vào cõi quên lãng.

“Thưa các ngài,” vị đội trưởng nói, “giờ đây, với sự cho phép của các ngài, tôi sẽ truyền đạt cho tất cả mọi người những kế hoạch mà tôi đã vạch ra cho từng người. Anh, Attie, hãy lên đường tới London: hãy coi con đường Windsor và những vùng phụ cận Pimlico là trọng trách đặc biệt của mình. Hãy chú ý nhé, người hùng của tôi, những bức thư này sẽ thông báo cho anh rất nhiều công việc. Tôi không cần phải nhắc nhở anh về sự im lặng đâu. Giống như con hàu, anh chẳng bao giờ mở miệng trừ phi để vớ được thứ gì đó. Lão Bags đáng kính, một tay chăn nuôi giàu có sẽ có mặt ở Smithfield vào thứ Năm tới; tên hắn là Hodges, và trong túi hắn sẽ có khoảng một ngàn bảng Anh. Hắn ta là một kẻ ngờ nghệch, non nớt và tham lam; hãy đề nghị giúp hắn lừa gạt những kẻ láng giềng trong một vụ ngã giá, và đừng dừng lại cho đến khi anh làm được với hắn điều mà hắn muốn làm với kẻ khác. Hãy làm thế, hỡi cụ già xuất sắc, giống như loài cá ếch — loài dùng hai chiếc sừng giống như mồi nhử để câu những con cá khác; con mồi lao vào cặp sừng và chui thẳng xuống cổ họng trong nháy mắt! — Còn về phần ngươi, Jem yêu quý của ta, những bức thư này báo hiệu một món hời lớn: Parson Pliant béo tốt; túi hắn đầy ắp tiền; và hắn sẽ cưỡi ngựa từ Henley đến Oxford vào ngày thứ Sáu — ta không cần phải nói thêm gì nữa! Còn về những người còn lại trong số các ngài, thưa các ngài, trên tờ giấy này các ngài sẽ thấy điểm đến của mình đã được ấn định. Ta đảm bảo rằng các ngài sẽ tìm thấy đủ việc để làm cho đến khi chúng ta gặp lại nhau vào ngày này ba tháng sau. Bản thân ta, Augustus Tomlinson và Ned Pepper sẽ ở lại Bath; chúng ta có việc quan trọng bậc nhất đang tiến hành, thưa các ngài; nếu chẳng may các ngài gặp lại chúng ta, tuyệt đối đừng nhận ra chúng ta — chúng ta đang ẩn danh; đánh vào những mục tiêu lớn, và khoác lên mình chiếc lông vũ của loài chim ưng để hành sự cho đúng vai trò — các ngài hiểu chứ; nhưng tai nạn này khó lòng xảy ra được, bởi vì chẳng ai trong số các ngài sẽ ở lại Bath cả; mong rằng đến tối mai, con đường sẽ tiếp đón các ngài. Và bây giờ, thưa các ngài, hãy nâng ly thật nhanh, và ta sẽ tặng các ngài một câu châm ngôn như một chiếc cùm thúc đẩy nó,—

“‘Ngọt ngào hơn cả mật ong chính là,

Tiền bạc của những kẻ khác kiếm ra!’”

Châm ngôn của người hùng chúng ta đã được đón nhận với toàn bộ sự nhiệt tình mà những chân lý hiển nhiên dễ chịu thường tạo ra. Và cụ già Mr. Bags đứng dậy để phát biểu trước chủ tịch đoàn; trớ trêu thay cho sự giáo dục của thính giả, chân của lão cự binh đã trượt đi trước khi lão kịp nói hết câu “Thưa ngài Chủ tịch;”; lão ngã nhào xuống đất với một cú lảo đảo,—

“Hắn ngã xuống tựa những vì sao băng chẳng thể nào ngóc đầu lên nổi nữa!”

Thân hình của lão bỗng trở thành một chiếc ghế gác chân tuyệt hảo cho gã Pepper xa hoa. Giờ đây, Augustus Tomlinson và Clifford trao đổi ánh mắt với nhau, tận dụng mọi khả năng có thể để thúc đẩy bầu không khí vui nhộn của buổi tối; và trước khi tiếng chuông điểm giờ thứ ba của buổi sáng ngân lên, họ đã có được sự mãn nguyện khi chứng kiến thành quả từ những nỗ lực nhân đạo của mình qua hình hài đang nằm la liệt của tất cả các đồng đội. Long Ned, với dung lượng tự nhiên lớn hơn những kẻ khác, là kẻ gục ngã cuối cùng.

“Như lá trên cành ngọn cỏ cây,” vị chủ tịch vừa nói vừa phất tay,

“‘Như lá trên cành ngọn cỏ cây,

Dòng giống con người sống đổi thay:

Lúc đẫm sương mai, tươi thắm quá,

Khi khô mục rữa ngập bùn lầy.’”

“Nói hay lắm, hỡi dũng tướng Hector của những cung đường;” Tomlinson reo lên; rồi vừa tự rót rượu cho mình, vừa dùng đôi chân để dịch chuyển những thân hình đang nằm ngửa của Scarlet Jem và Long Ned sang một bên, hắn tiếp tục câu thơ mang đậm chất sử thi Homer với một giọng điệu khoa trương và tự đắc,—

“‘Lớp lớp người này tàn lụi đi,

Thì lớp người khác lại xanh hoài!’”

“Chúng ta đã xoay sở để tống khứ được mấy gã bạn hiền,” Clifford mở lời—

“Hệt như bọn Whigs đang nắm quyền vậy,” vị chính trị gia ngắt lời.

“Chính xác, Tomlinson, tạ ơn những tính chất ôn hòa hơn của thức uống chúng ta, và có lẽ nhờ cả những phẩm chất mạnh mẽ hơn trong cái đầu của chúng ta; và giờ thì hãy nói cho tôi biết, anh bạn, cậu nghĩ thế nào về cơ hội thành công của chúng ta? Liệu chúng ta có tóm được một cô nàng thừa kế hay không đây?”

“Chà, thực sự mà nói,” Tomlinson bày tỏ, “phụ nữ cũng giống như những phép tính toán học mà người ta chẳng bao giờ có thể đưa ra một kết quả chính xác hoàn toàn; về phần mình, tôi sẽ độn bắp chân cho thật to và đi tìm một bà góa phụ. Còn cậu, anh bạn thân mến, có vẻ như đang có cơ hội rất lớn với Miss ———”

“Ồ, đừng nhắc đến tên nàng!” Clifford kêu lên, mặt đỏ bừng lên ngay cả bên dưới lớp hồng hào mà hơi rượu đã lan tỏa trên gương mặt hắn. “Đôi môi chúng ta không phải là nơi để tên của nàng được cất lên; và, thưa Chúa, khi tôi nghĩ về nàng, tôi làm điều đó trong sự ẩn danh.”

“Sao, cậu từng nghĩ về nàng trước buổi tối hôm nay ư?”

“Có chứ, suốt bao nhiêu tháng trời,” Clifford đáp. “Cậu còn nhớ cách đây một thời gian, khi chúng ta lên kế hoạch cướp Lord Mauleverer, việc cậu cướp bác sĩ Slopperton ở Warlock không phải vì lợi nhuận mà chủ yếu để giải trí, trong khi tôi đầy trắc ẩn đi bộ về nhà cùng vị lão ông ấy không? Chà, tại nhà vị mục sư đó tôi đã gặp Miss Brandon — hãy nhớ rằng, nếu tôi nói về nàng bằng tên, cậu tuyệt đối không được làm thế; và, thưa Chúa! — Nhưng tôi sẽ không thề thốt đâu. Tôi đã đi cùng nàng về nhà. Cậu biết đấy, trước khi trời sáng, chúng ta đã cướp Lord Mauleverer; vụ việc gây ra tiếng vang lớn, và tôi sợ sẽ gây nguy hiểm cho tất cả các cậu nếu tôi xuất hiện ở vùng lân cận xảy ra vụ cướp. Kể từ đó, công việc đã đánh lạc hướng suy nghĩ của tôi; chúng ta vạch ra kế hoạch thử vận may hôn nhân tại Bath. Tôi đến đây — hãy đoán xem sự ngạc nhiên của tôi lớn đến thế nào khi nhìn thấy nàng—”

“Và niềm vui sướng của cậu,” Tomlinson bồi thêm, “khi nghe tin nàng giàu có chẳng kém gì xinh đẹp.”

“Không!” Clifford đáp nhanh; “ý nghĩ đó chẳng mang lại cho tôi niềm vui nào cả. Cậu đang trợn mắt nhìn tôi kìa. Tôi sẽ cố gắng giải thích. Cậu biết đấy, Tomlinson thân mến, tôi không phải là kẻ chuyên đạo đức giả, thế nhưng trái tim tôi vẫn chùng xuống mỗi khi tôi nhìn vào khuôn mặt ngây thơ ấy, nghe giọng nói dịu dàng hạnh phúc ấy, và nghĩ rằng tình yêu của tôi dành cho nàng chỉ có thể mang lại sự lụi tàn và ô nhục; thậm chí, ngay cả sự tiếp cận của tôi cũng là một sự vấy bẩn, và cái nhìn của tôi hướng về nàng chính là một sự lăng mạ.”

“Chà chà!” Tomlinson thốt lên; “cậu đã thụ giáo những bài học của tôi và học được giá trị thực sự của từ ngữ, vậy mà vẫn có thể giữ lại bất kỳ sự cắn rứt lương tâm nào trong một vấn đề dễ dàng đến thế sao? Đúng là cậu có thể gọi hành vi tự giới thiệu mình với nàng như một quý ông đàng hoàng không làm nghề trộm cướp, và từ đó chiếm đoạt tình cảm của nàng, là lừa dối; nhưng tại sao lại gọi là lừa dối khi một thiên tài mưu lược lại là một cách diễn đạt gọn gàng hơn nhiều? Tương tự như vậy, bằng cách kết hôn với tiểu thư, nếu cậu nói rằng mình đã hủy hoại cuộc đời nàng, cậu hoàn toàn xứng đáng bị tiêu diệt; nhưng tại sao lại không nói rằng cậu đã tự cứu lấy chính mình, và rồi, anh bạn thân mến, cậu sẽ làm được điều chính đáng nhất trên đời này.”

“Thôi đi, anh bạn!” Clifford bực bội đáp; “đừng có giở mấy cái thứ ngụy biện và nhạo báng đó ra với tôi!”

“Vì linh hồn của Sir Edward Coke, tôi đang nói rất nghiêm túc! Nhưng nhìn này, anh bạn của tôi! Đây không phải là vấn đề mà việc sở hữu một lương tâm mềm yếu là điều tiện lợi. Cậu nhìn thấy mấy gã đang nằm dưới đất kia chứ, toàn là những kẻ chết tiệt thông minh, vân vân và vân vân; nhưng cậu và tôi thuộc về một tầng lớp khác. Tôi từng được giáo dục cổ điển, từng trải sự đời và hòa mình vào xã hội tử tế; cậu cũng vậy, cậu chưa làm thành viên câu lạc bộ của chúng ta bao lâu thì đã nổi bật hơn tất cả chúng ta rồi. Vần may đã mỉm cười với sự táo bạo thời tuổi trẻ của cậu. Cậu trở nên vô cùng kỹ tính trong việc chọn ngựa và trang phục, hay lui tới những chốn công cộng, và vì là một gã trai trông vô cùng bảnh bao với phong thái lịch thiệp bẩm sinh cùng chút ít học thức, cậu đã nhanh chóng được đón nhận đủ để tiếp thu phong cách và giọng điệu của một — tôi nên gọi là gì nhỉ? — một quý ông, cùng với gu thẩm mỹ để kết giao với những người tương xứng. Trường hợp của tôi cũng thế thôi! Bất chấp những nỗ lực của chúng ta vì phúc lợi công cộng, đám vô ơn đó vẫn nhận ra rằng chúng ta đứng cao hơn chúng; chỉ cần một tấm lòng ghen tị duy nhất cũng đủ để tống cổ chúng ta lên đoạn đầu đài rồi. Chúng ta đã đồng ý rằng chúng ta đang gặp nguy hiểm; chúng ta đã đồng ý rút lui trong danh dự; chúng ta không thể làm điều đó nếu không có tiền. Cậu biết câu ca dao bình dân trong giới chúng ta mà. Chẳng có gì chân thực hơn thế,—

“‘Bị treo cổ thì hiển nhiên,

Vẫn dễ chịu hơn chết đói thèm!’

Cậu sẽ không nỡ lấy đi một phần của chung, mặc dù tôi nghĩ cậu hoàn toàn có quyền làm thế, xét xem cậu đã đóng góp vào đó nhiều đến thế nào. Vậy thì, chúng ta phải làm gì đây? Làm việc thì không thể, đi ăn mày thì không đời nào; và giữa tôi với cậu, chúng ta tiêu xài hoang phí kinh khủng! Còn lại gì ngoài hôn nhân chứ?”

“Đúng thế thật,” Clifford đáp với một tiếng thở dài nhẹ.

“Cậu có thở dài cũng phải thôi, anh bạn quý của tôi. Hôn nhân suy cho cùng cũng là một tiến trình sướt mướt; nhưng chúng ta chẳng còn con đường nào khác. Và giờ đây, khi cậu đã đem lòng cảm mến một tiểu thư giàu có tựa nữ hoàng Cræsus, lại còn dát vàng lên viên thuốc ấy lộng lẫy chẳng kém gì cỗ xe của thị trưởng, thì cậu còn bận tâm đến mấy cái sự cắn rứt lương tâm quái quỷ gì nữa chứ?”

Clifford không đáp lời, và một khoảng im lặng kéo dài bao trùm; có lẽ hắn đã chẳng nói năng thẳng thắn đến thế nếu hơi rượu không phơi bày tâm can hắn.

“Sẽ tự hào biết bao,” Tomlinson lại tiếp lời, “nếu mụ già nhân hậu ở Thames Court biết tin cậu kết hôn với một tiểu thư quý tộc! Dạo này cậu đã đến thăm mụ ta chưa?”

“Đã mấy năm rồi chưa gặp,” người hùng của chúng ta đáp. “Tội nghiệp mụ già! Tôi tin là sức khỏe mụ vẫn tốt, và tôi luôn đảm bảo rằng mụ không bao giờ phải chịu cảnh túng thiếu tiền bạc.”

“Nhưng tại sao lại không đến thăm mụ? Biết đâu, giống như tất cả những vĩ nhân khác, đặc biệt là những kẻ có tư tưởng phóng khoáng, cậu lại cảm thấy xấu hổ vì những người bạn cũ chăng?”

“Anh bạn thân mến, tôi giống loại người đó lắm sao? Này nhé, cậu biết bọn bảnh bao trong giới chúng ta thường liếc mắt coi thường tôi vì tội không duy trì phẩm giá của mình, chỉ chịu cướp bóc khi đi cùng những gã đàn ông ăn mặc lịch sự, và lừa đảo dưới danh nghĩa cháu của một vị huân tước. Không, lý do của tôi là thế này: thứ nhất, cậu phải biết rằng, mụ già đã đặt hết tâm huyết vào việc mong tôi trở thành một người lương thiện.”

“Và cậu đã trở thành như thế rồi đấy thôi,” Augustus ngắt lời — “lương thiện với tổ chức của mình; cậu còn mong đợi gì hơn nữa từ một tên trộm hay một gã chính trị gia cơ chứ?”

“Tôi tin rằng,” Clifford tiếp tục, không màng đến lời ngắt lời, “người mẹ tội nghiệp của tôi, trước khi qua đời, từng khao khát tôi được nuôi dạy một cách lương thiện; và dù điều đó có vẻ kỳ lạ đối với cậu, mụ Lobkins vẫn là một phụ nữ có lương tâm theo cách riêng của mụ — đó không phải lỗi tại mụ nếu tôi đã rẽ lối thành ra nông nỗi này. Giờ đây tôi thừa biết rằng sẽ là một sự tổn thương tận xương tủy nếu mụ nhìn thấy tôi trong bộ dạng hiện tại. Thứ hai, anh bạn ạ, dưới những cái tên mới của tôi — phong phú biết bao — Jackson và Howard, Russell và Pigwiggin, Villiers và Gotobed, Cavendish và Solomons —, cậu hoàn toàn có thể tưởng tượng rằng những người tốt ở khu vực Thames Court không hề mảy may nghi ngờ rằng gã tay anh chị phiêu lưu tài hoa, hiện đang là đội trưởng của địa hạt này dưới cái tên mới Lovett, thực chất chẳng phải ai khác ngoài gã Paul vô danh tiểu tốt ở quán trà Mug. Giờ đây, cậu và tôi, Augustus, đều đã đọc qua cuốn sách bản chất con người, dẫu rằng qua những trang chữ đen ngòm; và tôi hiểu rõ rằng nếu tôi xuất hiện ở Thames Court, và nếu mụ già (như mụ chắc chắn sẽ làm, không phải vì ác ý, mà vì men rượu — không phải vì mụ yêu tôi ít hơn, mà vì rượu nặng nhiều hơn) lòi ra bí mật về sự xuất hiện đó—”

“Cậu thừa hiểu rằng,” Tomlinson hoạt bát ngắt lời, “sự đồng nhất giữa quá khứ tầm thường và sự vĩ đại hiện tại của cậu sẽ dễ dàng bị phơi bày; sự đố kỵ và ghen ghét của những người bạn thời thơ ấu sẽ bị khơi dậy; một lời gợi ý về nơi ở cũng như những cái tên giả của cậu sẽ được ném cho cảnh sát, và cậu sẽ bị tóm gọn, kèm theo một khả năng nho nhỏ là sẽ kết thúc cuộc đời bằng một sợi dây thừng bằng gai.”

“Cậu hiểu ý tôi hoàn toàn chính xác!” Clifford đáp. “Thực tế là tôi đã quan sát thấy trong mười trường hợp thì có đến chín trường hợp những gã gan dạ nhất của chúng ta bị bắt do sự phản bội của một người tình thuở ban đầu hoặc sự đố kỵ của một người bạn thời niên thiếu. Định mệnh của tôi vẫn chưa được định đoạt. Tôi xứng đáng với những điều tốt đẹp hơn là một chuyến xe ngựa đi đoạn đầu đài với một bó hoa trên tay; và mặc dù tôi không quá bận tâm đến cái chết tự bản thân nó, tôi đã hạ quyết tâm, nếu có thể, sẽ không chết như một tên cướp đường. Đó là lý do cho sự thận trọng của tôi, và sự cẩn trọng mang tính phòng bị để giữ gìn bí mật cùng những chốn ẩn náu an toàn, thứ mà những kẻ kém khôn ngoan hơn cậu thường hay cho là một sự tương phản bất thường so với cách hành xử của tôi trên những nẻo đường.”

“Lũ ngốc!” Tomlinson triết lý thốt lên; “lòng dũng cảm của một chiến binh thì liên quan gì đến việc hắn mua bảo hiểm cháy nhà cho cơ ngơi của mình chứ?”

“Tuy nhiên,” Clifford nói, “thỉnh thoảng tôi vẫn gửi cho người vú nuôi tốt bụng của mình một món quà tuyệt đẹp để trấn an mụ về sự an toàn của tôi; và cứ thế, bất chấp sự vắng mặt của tôi, tôi thể hiện tình cảm của mình qua những món quà — xin lỗi vì một chơi chữ nhé.”

“Và cậu chưa từng bị bất kỳ đồng bọn cũ nào phát hiện ra sao?”

“Chưa bao giờ! Hãy nhớ xem tôi đã được ném vào một tầng lớp xã hội cao cấp hơn biết bao nhiêu; và ai có thể nhận ra gã lưu manh Paul mặc áo khoác vải thô trong hình hài một quý ông Paul mặc áo lê-gát thêu viền ren chứ? Hơn nữa, tôi đã cẩn thận tránh xa mọi nơi có khả năng chạm trán những kẻ từng nhìn thấy tôi thời thơ ấu. Cậu thừa biết tôi ít lui tới các quán trọ đen tối thế nào, và tôi kỹ tính ra sao trong việc kết nạp những đồng phạm mới vào băng nhóm của chúng ta; cậu và Pepper là hai người duy nhất trong số các chiến hữu của tôi — ngoại trừ cô học trò nhỏ của tôi, như cách cậu gọi, kẻ chưa từng rời khỏi hang động — nắm giữ kiến thức về thân thực sự của tôi với Paul đã mất tích; và vì cả hai cậu đều đã tuyên thệ cái lời thề giữ kín khủng khiếp ấy — lời thề mà nếu dám cãi lệnh trước khi tôi thực sự vào nhà giam hoặc lên giá treo cổ thì gần như chỉ có nước bị ám sát —, tôi tin rằng bí mật của mình rất khó bị phơi bày, trừ khi có sự đồng ý của chính tôi.”

“Đúng thế,” Augustus gật đầu; “thêm một ly nữa rồi đi ngủ thôi, Mr. Chairman.”

“Tôi cạn ly cùng anh, anh bạn; ly cuối cùng của chúng ta sẽ được cạn theo tinh thần bác ái — ‘Tất cả những kẻ ngốc, và mong cho tiền bạc của chúng sớm rời xa chúng!’”

“Tất cả những kẻ ngốc!” Tomlinson reo lên, vừa rót đầy một ly cạn; “nhưng tôi phản đối sự khôn ngoan trong lời chúc của cậu. Mong cho lũ ngốc được giàu có, và những tên lưu manh sẽ chẳng bao giờ phải nghèo đói! Tôi thà kiếm sống từ một gã ngốc giàu có còn hơn là sở hữu cả một điền trang đất đai.”

Nói đoạn, Tomlinson đầy chiêm nghiệm và luôn khôn ngoan liền ngửa cổ cạn sạch ly; và cặp đôi, sau khi ân cần đẩy thân hình của Long Ned bằng chân vào một góc phòng an toàn và yên tĩnh, liền dìu nhau bước lên những bậc cầu thang, tay trong tay, để tìm kiếm những chốn nghỉ ngơi mộng mị.