Chu Thủ Nhân dụi dụi mắt, tỉ mỉ đánh giá, Liễu Thuần sớm đã không còn vẻ xanh mơn mởn của tuổi trẻ, tuy vẫn chưa để râu, nhưng thân hình cao ráo, ngũ quan thanh tú, lại có dăm phần phong thái công tử như ngọc tiêu sái, cùng loại tài tử phong lưu trong tưởng tượng của người ta có chút tương tự. Chỉ có điều người trẻ tuổi này còn lợi hại hơn đám tài tử hữu danh vô thực kia nhiều.

Chu Thủ Nhân run lẩy bẩy đứng dậy, bỗng ngửa đầu cười lớn.

"Chà, quả nhiên là một biểu nhân tài, bất phàm, thật sự là bất phàm nha!"

Liễu Thuần sờ sờ mũi, ngượng ngùng cười nói: "Lão tiên sinh quá khen rồi, vãn sinh người không ra người quỷ không ra quỷ, hổ thẹn không dám nhận đâu!"

Chu Thủ Nhân quả quyết lắc đầu, "Không phải vậy, phóng mắt thiên hạ, người có thể khiến lão phu tâm phục khẩu phục chỉ có hai người, Liễu đại nhân đứng ở vị trí thứ hai."

Liễu Thuần vừa nghe, liền không nhịn được cười nói: "Lão tiên sinh, người thứ nhất ngài nói chắc không phải là Triệu Miễn Triệu đại nhân chứ? Nếu không phải, mặt mũi của hắn biết để vào đâu đây!"

Bị Liễu Thuần trêu chọc, Triệu Miễn lập tức nói: "Ta chỉ là kẻ làm việc, nào dám xếp trước ngài, huống chi Chu lão tiên sinh tất có nhân tuyển cao minh hơn, phải không?"

Chu Thủ Nhân ngẩn người chốc lát, vội lắc đầu nói: "Quả nhiên là già rồi, miệng chẳng có môn hộ gì cả, tiện miệng nói càn, để người ta cười chê. Ý của lão phu là, trong thiên hạ này, có hai người nhắc đến chuyện ruộng đất, lão phu cũng vô cùng cảm thán, Liễu đại nhân không những nhắc đến, mà còn động tay làm, so với người đi trước, kỳ thực còn lợi hại hơn!"

Đối mặt với lời nịnh hót của lão già, Liễu Thuần cười nhạt, nói thế nào nhỉ, hắn đối với những lão già thế này có sự tôn trọng nhất định, nhưng cũng đang đề phòng bọn họ, cái gọi là già mà không chết là kẻ trộm, ai mà biết được gã này thông đồng với yêu ma quỷ quái nào, cẩn thận vẫn là hơn.

"Chu lão, nếu ta đoán không lầm, người thứ nhất ngài nói, chính là Phương Hiếu Nhũ phải không!"

"Ôi chao! Liễu đại nhân, ngài biết Chính Học tiên sinh ư?"

Chu Thủ Nhân lớn tuổi hơn Phương Hiếu Nhũ rất nhiều, trải đời cũng nhiều hơn, chức quan cao hơn, thế mà ông ta lại tôn kính Phương Hiếu Nhũ là Chính Học tiên sinh, đủ thấy địa vị của lão Phương trong lòng ông ta.

"Phương tiên sinh giảng học ở Thục trung nhiều năm, ông ấy cũng vô cùng quan tâm đến vấn đề ruộng đất, hơn nữa thuở ban đầu, chúng ta còn có chút giao tình..." Liễu Thuần nói đến đây là dừng, không nói tiếp nữa, mà cười nói: "Chu lão, Phương Hiếu Nhũ chắc chắn đã bàn với ngài chuyện ruộng đất phải không? Không biết ngài có dự tính thế nào?"

Chu Thủ Nhân thở dài một tiếng, "Hắn nói với ta rất nhiều, đặc biệt là ba mươi năm qua, thời thái bình thịnh thế, nhân đinh sinh sôi, hắn bảo ta ở các nơi Ba Thủng vào năm Hồng Vũ thứ mười bốn, hộ khẩu triều đình Hoàng sách ghi lại là hai mươi mốt vạn hơn, mà nhân đinh là một triệu bốn trăm vạn hơn, mỗi hộ bảy người, đến năm Hồng Vũ thứ hai tuần, hộ khẩu đại khái tương đương, nhân đinh chỉ tăng thêm hai ngàn người."

Lời này vừa thốt ra, đừng nói là Liễu Thuần, ngay cả Triệu Miễn cũng không tin... Đây chẳng phải là chuyện nhảm nhí sao!

Từ năm Hồng Vũ thứ mười bốn trở đi, Đại Minh cơ bản bước vào thời thái bình thịnh thế, nhân khẩu sinh sôi, tốc độ cực nhanh, ngươi ra ngoài phố, tùy tiện tìm một bách tính, hỏi thử, có cảm thấy nhân khẩu tăng lên không, hắn bảo đảm sẽ nói với ngươi, nhân khẩu là tăng theo cấp số nhân.

Đặc biệt là Ba Thục, lại là thiên phủ chi quốc, hơn một triệu nhân khẩu, quả thực giống như một trò đùa.

Hơn nữa lúc này cách thời đại nhà Nguyên tàn sát Tứ Xuyên, đã trôi qua hơn một trăm năm, nhân khẩu tuy chưa khôi phục thời kỳ đỉnh cao, nhưng cũng vô cùng phồn thịnh rồi.

Thành Đô từ xưa đến nay, chính là một đại đô hội phồn hoa, số người quanh năm duy trì trên dưới mấy chục vạn, nếu nói toàn bộ Ba Thục, mà chỉ có hơn một triệu người, chẳng lẽ Liễu Thuần bọn họ nhìn thấy, toàn là quỷ hồn hay sao?

„Chính Học tiên sinh bảo với lão phu, số lượng nhân khẩu thực sự của Ba Thục, nên từ ba triệu người trở lên, hơn nữa còn chưa tính một số thổ ti, cùng với nô bộc trong nhà các đại phú đại hộ, chỉ sợ con số thực tế còn nhiều hơn thế. Hắn kể với ta, Ba Thục xa xôi kinh thành, lại tự thành một thể, sức mạnh của triều đình không thể vươn tới sâu, không bằng Nam Trực Lệ các nơi, trên thực tế, nạn thôn tính ruộng đất, ẩn giấu nhân đinh ở Ba Thục, đã đến mức độ vô cùng nghiêm trọng, bắt buộc phải dùng trọng điển mới được.“

Liễu Thuần trong thời gian ở Vân Nam, đã từng quan tâm đến Ba Thục, có thể nói, những gì Chu Thủ Nhân kể, quả thực không sai mảy may, mà tình hình thực tế, chỉ sợ còn nghiêm trọng hơn những điều này.

"Chu lão cao kiến, đây chính là nguyên nhân mà vãn sinh hy vọng thực thi biến pháp ở Ba Thục."

Chu Thủ Nhân gật đầu, "Dám nghĩ dám làm, đây cũng là điểm khiến lão phu khâm phục Liễu đại nhân, chỉ có điều phương thuốc ngài kê, không giống với Chính Học tiên sinh."

Triệu Miễn tò mò hỏi: "Vậy không biết Phương Hiếu Nhũ có cao kiến gì chứ?"

Chu Thủ Nhân mỉm cười, thốt ra hai chữ: "Tỉnh điền!"

Ông ta nói hai chữ này, đinh ninh rằng Liễu Thuần sẽ kinh ngạc, nhưng không ngờ, Liễu Thuần chỉ mỉm cười nhạt, "Phương pháp này nếu không phải quá mức gian nan, thì quả thực là một phương thuốc hiếm có."

Đầu óc Chu Thủ Nhân có chút xoay không kịp nữa rồi.

Chẳng lẽ ý tưởng của thiên tài này, đối với người bình thường chính là không giống nhau?

Tỉnh điền là phương pháp thời Tây Chu, sau đó hoàn toàn bị các cuộc biến pháp hủy diệt, Phương Hiếu Nhũ muốn khôi phục tỉnh điền, đã là chuyện hoang đường, Liễu Thuần vậy mà lại nói phương pháp của ông ta rất tốt, bản thân quả thực có tiên kiến chi minh, hai kẻ này quả nhiên đều là những tên điên giống hệt nhau.

Liễu Thuần cười nhạt lắc đầu, "Chu lão, nếu ta nói không sai, Phương Hiếu Nhũ bất quá chỉ mượn danh nghĩa tỉnh điền mà thôi, kỳ thực cái hắn muốn làm là thu hồi ruộng đất về tay triều đình, thực sự đạt tới cảnh giới thiên hạ chi hạ mạc phi vương thổ."

Chu Thủ Nhân ngẩn ra, "Hắn thế mà đã từng nói vậy, nhưng tỉnh điền chẳng lẽ không phải như thế sao?"

"Không!" Liễu Thuần lắc đầu, "Chu lão, với mức độ của thời Tây Chu lúc bấy giờ, làm sao có thể kiểm soát được từng tấc đất trong thiên hạ, chắc là lão tiên sinh cũng biết, thời Tây Chu, gọi người ở gần vương thành là quốc nhân, dân chúng trong núi là dã nhân. Quốc nhân thay quốc vương cày cấy ruộng đất, đây mới là tỉnh điền, còn những nơi hoang dã hẻo lánh, đó là thiên hạ của dã nhân, đâu có được tính vào trong tỉnh điền."

Liễu Thuần nói: "Tỉnh điền mà Phương Hiếu Nhũ muốn, chính là biến tất cả sông núi ruộng đất, thảy đều thuộc về triều đình. Bách tính chỉ có thể thuê ruộng từ tay triều đình, cứ như vậy, bách tính mất đi ruộng đất, cũng vĩnh viễn không cách nào mua bán, không có mua bán, thì cũng không có thôn tính. Triều đình nắm giữ ruộng đất, tự nhiên có thể tùy thời cho bách tính thuê, từ đó cũng ngăn chặn được sự phát sinh của lưu dân."

"Nói thế này đi, Đại Minh hiện tại, ruộng đất chia làm hai loại, một loại là quan điền, một loại là dân điền. Bách tính thuê cày quan điền, phải gánh chịu tô thuế gấp đôi dân điền, cho nên rất nhiều bách tính thà rằng thuê dân điền, hoặc là một số kẻ có quyền có thế, biến quan điền thành dân điền."

„Phương Hiếu Nhũ là hy vọng đem toàn bộ dân điền, toàn bộ biến thành quan điền, toàn bộ thiên hạ, đều là như thế, vấn đề thôn tính ruộng đất, tự nhiên sẽ được giải quyết triệt để. Mà triều đình trở thành chủ đất lớn nhất, hơn nữa còn là chủ đất duy nhất! Lại sẽ không có khủng hoảng tài chính nữa.“ Liễu Thuần cảm thán nói: „Trước đây ta đối với Phương Hiếu Nhũ cũng có thành kiến, nhưng mấy năm gần đây ta mới phát hiện, hắn kỳ thực là người trong số các sĩ đại phu, thuần túy nhất, cũng có vi kiến nhất. Các vị công khanh trong triều, người có thể sánh ngang với Phương Hiếu Nhũ, đếm trên đầu ngón tay!“

Chu Thủ Nhân nói ông ta khâm phục Phương Hiếu Nhũ, tuyệt đối không phải lời giả dối, Phương Hiếu Nhũ dạy học ở Ba Thục nhiều năm, Chu Thủ Nhân từng tiếp xúc với học sinh của Phương Hiếu Nhũ, lại có mấy lần đàm đạo lâu với Phương Hiếu Nhũ, đều bị ý tưởng của Phương Hiếu Nhũ chinh phục, lão già từ tận đáy lòng, cảm thấy Phương Hiếu Nhũ có tài tướng chánh.

Nhưng dẫu cho ông ta có quan hệ mật thiết với Phương Hiếu Nhũ, thế nhưng đối với chủ trương biến pháp của Phương Hiếu Nhũ, lão già vậy mà lại không lĩnh ngộ sâu sắc bằng Liễu Thuần, đoạn lời này, coi như đã triệt để giải thích rõ ràng ý tưởng của Phương Hiếu Nhũ.

Ai mà cảm thấy Phương Hiếu Nhũ là kẻ hủ nho đọc sách đến ngốc, thì mới thực sự là kẻ ngốc! Chỉ có thể nói, chủ trương của lão Phương, làm khởi lai quá khó mà thôi.

Chu Thủ Nhân trầm ngâm hồi lâu, đứng dậy vái dài hành lễ.

"Liễu đại nhân, ngài quả thực là tri âm của Chính Học tiên sinh mà! Lão phu cả gan thỉnh giáo, vì sao Liễu đại nhân lại không học theo phương pháp của Phương Hiếu Nhũ chứ?"

Liễu Thuần cười nói: "Điều Phương Hiếu Nhũ nghĩ là đem dân điền biến thành quan điền, đem ruộng đất trong thiên hạ, đều biến thành tỉnh điền... Hành vi như vậy, liệu có ai có lợi không?"

"Cái này... triều đình có lợi." Chu Thủ Nhân kiên định nói.

Liễu Thuần gật đầu, "Đúng vậy, nhưng chỉ có triều đình có lợi, không cho bách tính có lợi, thì có làm nổi không? Không có sự ủng hộ của muôn dân, không có bách tính làm hậu tảng, Phương Hiếu Nhũ muốn một mình đấu tranh với đám sĩ phu quan liêu nắm giữ dân điền, hắn có chừng ấy bản lĩnh sao? Đừng quên, Vương Mãng đề xuất Vương điền năm xưa, cũng rập khuôn như thế đấy, với uy vọng của Vương Mãng mà vẫn thân tử quốc diệt, những kẻ khác lại làm sao có thể may mắn thoát nạn!"

Đôi mắt già nua của Chu Thủ Nhân sáng rực lên, ông ta đăm đăm nhìn Liễu Thuần, giọng run rẩy nói: "Cho nên Liễu đại nhân muốn để bách tính nhìn thấy chỗ có lợi trước, trước tiên đẩy mạnh quân điền, quân dịch, mới có thể thực sự biến pháp thành công!"

Liễu Thuần khẽ gật đầu.

Chu Thủ Nhân phịch một tiếng ngồi thụp xuống ghế, ngẩn ngơ nhìn bầu trời, đôi mắt già nua mờ mịt, tâm tư bay bổng. Ông ta tuổi đã hơn thất tuần, trải qua hai triều đại, Chu Thủ Nhân đương nhiên cũng là kiểu sĩ đại phu hy vọng phò tá vua làm nên Nghiêu Thuấn, vạn thế thái bình.

Cũng chính vì thế, chủ trương của Phương Hiếu Nhũ dẫu có gian nan vô cùng, ông ta cũng vô cùng khâm phục.

Nhưng lời nói này của Liễu Thuần, chẳng những khiến lão già nhìn thấy hy vọng, mà còn tìm ra phương pháp giải quyết, so với Phương Hiếu Nhũ, lại cao minh hơn một bậc!

Hồi lâu, Chu Thủ Nhân bỗng tự giễu cười một tiếng.

"Trách gì lão phu sống từng này tuổi, lại là ếch ngồi đáy giếng, không thể lĩnh hội được chỗ cao minh của Liễu đại nhân, lão phu tâm phục khẩu phục, tâm phục khẩu phục!"

Nói đến đây, Chu Thủ Nhân bỗng nói: "Nhưng lão phu cũng có một điểm không phục!"

Liễu Thuần vội nói: "Xin lão tiên sinh chỉ giáo!"

Chu Thủ Nhân chồm người tới, đăm đăm nhìn Liễu Thuần, "Liễu đại nhân, ngài vẫn quá mềm lòng rồi! Ngài đã muốn lấy đi ruộng đất từ tay sĩ phu địa chủ, thì phải chuẩn bị sẵn sàng tâm lý trở mặt triệt để. Ngài có phải tưởng rằng đem một tên Cảnh Thanh lăng trì xử tử, giết một tên Hàn Thiên Tiều, xử lý một số hương dũng, là có thể giải quyết vấn đề, là có thể khiến bọn chúng sợ hãi rồi sao?"

Liễu Thuần nghiêm sắc mặt nói: "Chu lão, ngài có cao kiến gì, xin cứ nói thẳng!"

"Được!"

Chu Thủ Nhân lanh lảnh nói: "Lão phu lần này đến, một là để gặp Liễu đại nhân biến pháp thành công, hai là muốn báo cho Liễu đại nhân hay, có rất nhiều sĩ phu danh lưu, đang ngầm câu kết với nhau, bọn họ muốn mưu đồ khởi binh làm phản... Ngoài ra, bọn họ còn phái người đến Trùng Khánh phủ, liên lạc với Ngụy Quốc công Từ Huy Tổ... Liễu đại nhân, những chuyện này ngài đều biết chứ?"

Liễu Thuần vẫn mang khuôn mặt đầy nụ cười, "Chu lão, đa tạ ngài đã có thể nói cho ta biết những điều này, ta muốn thỉnh giáo lão tiên sinh, ngài cho rằng nên ứng phó với cục diện trước mắt thế nào đây?"

"Giết!"

Chu Thủ Nhân không chút khách khí nói: "Liễu đại nhân, nếu ngài không nghi ngờ lão phu, hãy giao chuyện này cho ta! Ta đã là kẻ tàn tạ vô dụng rồi, có thể dùng hơi thở cuối cùng, làm việc cho bách tính, lão phu cũng có thể nhắm mắt xuôi tay."