Bữa tối, vốn được gia chủ chuẩn bị với tất cả sự am hiểu về nghệ thuật ẩm thực cùng nhiều nỗi lo âu, dường như kéo dài vô tận. Orange thấy mình đang ngồi đối diện với bức chân dung nổi tiếng của “Edwyn, Lãnh chúa Reckage xứ Almouth”, bức tranh vẽ vị quý tộc này trong trang phục cầu kỳ, đang tựa mình trên một bãi cỏ bên dòng suối, phía xa là phong cảnh rừng cây, ánh bình minh và một cận vệ đang giữ hai con ngựa. Robert mải miết quan sát và ghi nhớ mãi mọi chi tiết của bố cục kỳ lạ đó. Chiếc khiên của người chiến binh với phương châm “Magica sympathia”, đôi bàn tay trắng trẻo, chiếc quần nhung, áo giáp thép cùng chiếc cổ áo ren cứng đờ của ông ta đã trở thành một hình ảnh kỳ quái ám ảnh trong tâm trí anh suốt nhiều ngày. Anh cũng nhận ra một nét tương đồng nào đó giữa Reckage và vị tổ tiên ấy—cả hai đều để chòm râu đỏ nhọn, đều có làn da trắng trẻo và đôi mắt xanh ánh lên vẻ mơ mộng đầy bạo liệt.
“Anh phải ăn chút thịt chim trĩ đi chứ,” Lãnh chúa lên tiếng sau cùng. “Anh chẳng ăn gì cả. Còn loại rượu Burgundy này, anh biết đấy, là hàng độc nhất vô nhị. Đó là món quà Hoàng đế Pháp tặng cho mẹ tôi. [50] Khi ông ấy còn bị xem là một kẻ phiêu lưu, người nhà của mẹ tôi đã đối xử tử tế với ông. Và ông không bao giờ quên ơn đó. Ông ấy là một người rất tử tế. Tôi đã dùng bữa với ông ở Tuileries—tôi đã kể với anh chưa nhỉ?”
Robert đáp rằng anh ngỡ như mình đã nghe nói về sự kiện đó rồi.
“Chà,” người bạn của anh tiếp lời, “lẽ ra tôi đã có thể tận hưởng trải nghiệm đó, nhưng lúc ấy tôi lại thấy chán nản; bao nhiêu sự buồn bã đó đều tan biến dưới tác động của những câu chuyện phù phiếm, âm nhạc quân đội và rượu sâm panh. Tuy nhiên, suy cho cùng, liệu những thứ đó có thực sự đáng kể? Sau đó tôi vẫn thấy khổ sở như thường.”
Cái nhìn thoáng qua mà anh bắt gặp chiều hôm đó về Sara de Treverell—một Sara với gương mặt ửng hồng vì xúc động, ánh mắt rạng rỡ và nụ cười vô cùng tinh quái—đã khơi dậy một nỗi niềm dịu dàng to lớn mà anh từng dành cho cô tiểu thư ấy. Tin tức về việc cô được chọn làm hôn thê của vị Công tước xứ Marshire đầy thận trọng, giàu có và quyền thế bậc nhất càng khiến Lãnh chúa cảm thấy rằng có lẽ mình đã phạm sai lầm khi không giữ lấy cô cho riêng mình trong mùa lễ hội đầu tiên. Anh sợ rằng mình đã bỏ lỡ một cơ hội; và suy nghĩ này, trong khi làm giảm lòng tự trọng của anh xuống đôi chút, lại đặt Sara lên một vị thế nguy hiểm. Cô ấy sẽ trở thành một nữ công tước—một trong những nữ công tước vĩ đại. Cô nàng Sara bé nhỏ!
“Cô ấy trông đẹp phi thường,” anh thốt lên. “Tất nhiên là cô ấy định nhận lời hắn rồi. [51] Nhưng đã có lúc cô ấy thích tôi. Tôi đang nói về Sara de Treverell đấy. Marshire thì đúng là một gã đờ đẫn. Ai mà tưởng tượng nổi hắn lại chọn một cô gái đầy nhiệt huyết và thông tuệ như Sara cơ chứ?”
Trước đây anh luôn gọi Sara là một con quỷ nhỏ thông minh, nhưng Robert không hề tỏ ra ngạc nhiên trước tính từ mới này.
“Thông tuệ!” Lãnh chúa lặp lại. “Anh không đồng ý à?”
“Hoàn toàn đồng ý. Cô ấy là cô gái thông tuệ nhất ở London.”
“Nhưng lại vô tâm,” Lãnh chúa thốt lên đầy vẻ thảm thương; “cô ấy chẳng có lấy một chút tấm lòng.”
“Về điểm này thì tôi không đồng ý với anh. Tất nhiên là cô ấy có chút kỳ lạ và hơi hoang dã.”
“Tête-montée (Kẻ bốc đồng). Với lại còn cả dòng máu Á Đông nữa!”
“Đúng vậy. Ngọn gió hung dữ nhất cũng không thể làm mất đi những khúc khuỷu trên một cành cây dày một tấc. Anh có thể bẻ gãy nó, nhưng không thể xóa bỏ độ cong của nó. Chắc chắn là vậy, với những khuynh hướng chủng tộc của một con người. Cô gái ấy bướng bỉnh và lãng mạn. Sẽ rất tệ cho cả hai nếu phía cô ấy không có tình yêu. Theo tôi, cô ấy có khả năng dành tình cảm rất sâu đậm.”
“Cô ấy đã từng thích tôi,” Lãnh chúa nhấn mạnh đầy mãn nguyện—“thật sự là vậy. Và tôi đã không khuyến khích điều đó. Lúc bấy giờ tôi chưa có ý định kết hôn. Sự khác biệt của cô ấy cũng khiến tôi phải thận trọng. Tôi không thể tin tưởng cô ấy. Cô ấy nói chuyện như một nữ diễn viên trong một vở kịch vậy. Tôi cảm thấy cô ấy không phải là người phụ nữ dành cho mình. Về cơ bản [52] cô ấy suy nghĩ giống tôi và dường như thấu hiểu nỗi bối rối của tôi. Điều tồi tệ nhất bây giờ là—có lẽ tôi đã sai.”
“Tôi không nghĩ vậy. Nhìn chung, anh có thể tin rằng bản năng của anh đã đúng.”
“Dẫu vậy, vẫn có một sự hoài nghi rõ rệt. Tôi đã bị thu hút về phía cô ấy, và khi tôi quyết định chấm dứt chuyện này, tình bạn của chúng tôi đã bị rạn nứt nghiêm trọng. Nhưng nó không đổ vỡ. Những gì tôi thấy trên gương mặt cô ấy hôm nay khiến tôi tin chắc rằng nó không đổ vỡ.”
Trong khi anh đang nói, người hầu bước vào với một chiếc khay, và trên khay là một lá thư. Địa chỉ cho thấy nét chữ viết tay to, ngạo nghễ của Sara. Reckage, người có chút mê tín trong bản chất, đổi sắc mặt và thậm chí còn do dự trước khi xé phong bì. Sự trùng hợp này có vẻ kỳ lạ và định mệnh. Nó có ý nghĩa gì? Anh đọc lá thư với một cảm giác khoái chí đầy tự hào không thể cưỡng lại.
“20a, Quảng trường St. James, W.
“Beauclerk thân mến,—Ngày mai anh có thể ăn trưa cùng chúng tôi lúc hai giờ được không? Cha đã mời một người bạn—một người bạn tẻ nhạt, khủng khiếp—đã rời nước Anh được năm năm rồi. Anh có biết người đó không? Ngài Piers Harding ấy? Nhưng tôi cần một người để khích lệ tôi. Là anh nhé? Nhất định phải đến đấy!
“Thân mến,
“S. L. V. de Treverell.
“Tái bút—Tôi rất mừng cho anh và Agnes. Hãy luôn đối xử tốt với cô ấy nhé? Được không nào?”
[53] Suốt cả cuộc đời, anh luôn thấy khó khăn trong việc thấu hiểu phụ nữ—ý nghĩa trong lời nói của họ, cách diễn giải chính xác những cái nhìn của họ, và động cơ của họ nói chung. Anh đã nuôi dưỡng kinh nghiệm của mình qua các tiểu thuyết Pháp; anh đã đúc rút lại qua nhiều tình bạn; và anh đã đúc kết lại bằng lời thú nhận rằng không ai có thể biết phái nữ muốn gì dù là theo cách này hay cách kia. Nhưng có một thực tế vẫn còn đó—anh là một kẻ tự phụ, và bất cứ khi nào thừa nhận mình bối rối, thì chỉ vì một lý do duy nhất—liệu quý cô đó thực sự bị lay động đến mức nào bởi sự quyến rũ của anh? Cảm nhận được sự bất bình đẳng vô cùng tồn tại giữa con người, và ý thức được danh tiếng của chính mình như một người dẫn đầu trong số họ, lương tâm anh không cho phép khuyến khích bất kỳ người phụ nữ nào mà anh không thấy đặc biệt hấp dẫn hoặc hữu dụng. Tại sao phải làm hỏng cơ hội của cô ấy? Tại sao làm cô ấy bất mãn với những gã đàn ông tầm thường khác? Nếu Sara viết cho anh trong hoàn cảnh bình thường, mời anh đến ăn trưa sau vài tháng lạnh nhạt lẫn nhau, anh sẽ trả lời với vẻ trang nghiêm sầu muộn rằng tốt hơn hết là cứ để mọi chuyện như cũ. Nhưng tình thế đã thay đổi. Vị Nữ công tước tương lai xứ Marshire là một nhân vật quan trọng. Anh chẳng hề giấu giếm sự ngưỡng mộ của mình đối với tất cả những người thuộc tầng lớp thượng lưu. Họ đại diện cho tầm ảnh hưởng và truyền thống; hơn thế nữa, họ có thể thực thi một quyền lực nhất định và giới thiệu, khi cần thiết, những ý tưởng làm cơ sở cho những truyền thống mới. Một người bạn như Sara de Treverell với những danh hiệu mới [54] làm cuộc sống của anh trở nên phong phú hơn. Khi nhớ lại rằng cô ấy trẻ trung, xinh đẹp, nhiệt huyết và bốc đồng, niềm vui của anh bùng lên thành một niềm đam mê chân chính. Anh tự nhủ rằng mình luôn yêu quý cô gái ấy; rằng hàng trăm lần anh đã cảm thấy sự khắc nghiệt trong lập trường thận trọng của mình đối với cô. Nếu được hỏi anh cho rằng nghĩa vụ của mình lúc này là gì, anh sẽ nói rằng không phải là lúc để anh rút lui khi cô ấy tỏ ra có tinh thần tiến tới. Nhưng đó chưa phải là tất cả. Anh là một tay chơi; anh là kẻ đầy tham vọng.
“Chuyện này thật kỳ quặc,” anh nói, đọc lá thư của Sara lần thứ hai, “thật sự rất kỳ quặc. Cho anh xem thì cũng chẳng hại gì, vì trong đó chẳng có gì cả.”
Anh đưa nó cho người bạn, và thản nhiên ăn trong lúc Orange lướt mắt qua trang giấy. Mong muốn sâu kín trong tâm hồn anh là được để yên một mình. Nỗ lực ép buộc bản thân—không phải để tỏ vẻ mà là thực sự cảm nhận—sự quan tâm đến câu chuyện của Reckage đã thành công. Anh thực sự đã gạt bỏ suy nghĩ của riêng mình, và theo dõi từng lời người bạn thốt ra với sự nghiêm túc thái quá của một tâm trí quyết tâm hy sinh cái tôi. Tinh thần vô hình được đội vòng nguyệt quế của những chiến thắng trí tuệ, nhưng thể xác phải chịu đựng sự kiệt quệ, những vết sẹo và nỗi đau. Anh mệt mỏi, nhưng lại tự thúc giục bản thân để xem xét lá thư của Sara một lần nữa. Trong năm đó, cô đã viết vài lá thư cho Orange—những lá thư về sách, những bức tranh mới và âm nhạc mới. Một lần cô đã tặng anh một bài hát nhỏ do chính cô [55] sáng tác như một thứ mà cô “muốn không bao giờ nghe lại nữa”. Bài hát đó đầy cảm tính, và anh đã khóa nó lại, tự hỏi lúc đó liệu cô có thực sự dành tình cảm bất hạnh cho Lãnh chúa Reckage hay không. Nhưng khi đọc lá thư của cô vào tối hôm đó, anh quyết định bác bỏ nỗi sợ ban đầu của mình. Phụ nữ không viết với tông giọng đó cho những người đàn ông họ yêu, hoặc đã từng yêu... ngay cả là yêu một cách bình thường. Anh trả lại nó cho chủ nhân với nhận xét này—
“Anh biết đấy, phụ nữ giống như cái bóng của anh: chạy trốn thì nó theo anh; đuổi theo thì nó bay đi mất. Đó là một câu nói cổ. Nó đúng chừng nào cô ấy chưa yêu người đàn ông đó. Và khi cô ấy đã yêu—chà, khi đó cô ấy không còn là cái bóng nữa. Cô ấy trở thành một sinh thể sống động.”
“Đó hoàn toàn không phải là câu trả lời. Nếu anh có thể đọc được trái tim và toàn bộ suy nghĩ của cô ấy lúc này, anh sẽ thấy gì ở đó?”
“Sự bất hạnh,” Robert nói; “sự bất mãn.”
Reckage lấy tờ giấy nhỏ và gấp nó vào sổ tay.
“Thật tuyệt vời,” anh nói, “vì những điều đó cũng đang nằm trong tâm trí tôi. Ước gì tôi có thể mô tả cảm xúc của mình về Agnes. Cô ấy làm thỏa mãn khía cạnh thẩm mỹ trong bản chất tôi. Nhưng còn một khía cạnh khác. Và Sara lại gần với khía cạnh đó hơn cô ấy. Nhớ nhé, tôi biết nghĩa vụ của mình trong chuyện này. Có những việc người ta buộc phải làm dù phải chịu những hình phạt khủng khiếp. Tôi đã chọn, và tôi phải tuân theo lựa chọn của mình.[56]”
Robert nhìn kỹ người bạn của mình, và thấy, trong biểu cảm đó, tất cả những gì anh biết chắc chắn sẽ—dù sớm hay muộn—trồi lên bề mặt.
“Dẫu vậy, tình cảm run rẩy ngày xưa vẫn còn trong tôi,” Reckage tiếp tục; “các dây thần kinh của tôi đang bùng cháy. Anh chẳng thể biết gì về điều đó, vì anh không hiểu.”
Rượu Burgundy của Hoàng đế, không nghi ngờ gì nữa, đã làm ấm tinh thần anh đến mức cởi mở. Anh kéo ghế lại gần bàn, và nói bằng giọng thấp về nỗi cô độc ghê gớm trong tâm hồn. Việc đính hôn với cô Carillon không phải là một trải nghiệm dễ chịu.
“Và hôn nhân,” anh nói, “sẽ là điểm kết thúc của những ngày tháng không thể chịu đựng nổi này. Trong tình trạng cảm xúc hiện tại của tôi, điều đó thật khủng khiếp. Agnes rất tử tế và đầy trách nhiệm, nhưng cô ấy không biết những gì ẩn chứa trong tôi, những gì đã luôn và sẽ luôn ở đó. Những hồi ức cũ ùa về vây quanh tôi. Chúng rất đẹp, mặc dù rất buồn.”
“Anh định làm gì?” Robert nói, “khi đối diện với số phận và thực tế? Cần phải nhìn thẳng vào sự việc. Anh có muốn cưới cô Carillon hay không?”
“Có, và không,” Reckage đáp một cách ngoan cố. “Nhưng tôi không thể nhắm mắt làm ngơ trước hoàn cảnh. Tôi thấy mình bị mắc kẹt ngay từ đầu. Tôi biết mình được mong đợi phải cưới cô ấy. Tôi cũng biết đó là một cuộc hôn nhân phù hợp về mọi mặt. Nhưng rồi cô gái nào cũng vậy, ở một mức độ nào đó, đều tài giỏi, [57] ngoan đạo, đức hạnh và thông minh. Đôi khi tôi tin rằng sự thờ ơ rõ rệt của tôi đối với Agnes nảy sinh từ thực tế là tôi tôn trọng cô ấy—nếu có thì là—quá mức. Cô ấy dường như quá xa cách—đó chính là từ—đối với những va chạm thường ngày của đời sống gia đình. Những người đàn ông khác—những người có thể được gọi là những kẻ yêu đương cuồng nhiệt—sẽ bớt khắt khe hơn. Tôi cho rằng sự tận tâm bạo liệt kiểu đó chẳng đáng giá một xu nào cả. Và tôi tự nhận mình biết đôi chút về cuộc sống và tình yêu.”
“Tôi thì cho rằng,” Orange nói, “anh biết nhiều hơn về sinh lý học thuần túy.”
Reckage cười ngượng nghịu.
“Anh vẫn giữ những quan điểm thời trung cổ đó!” anh nói. “Có lẽ tôi ghen tị với anh. Tôi không dám chắc. Tôi không nghĩ mình ghen tị với bất kỳ ai. Tôi hoàn toàn hài lòng.”
“Vậy anh đang hướng tới điều gì?”
“Ồ chà, một gã đàn ông thì phải suy nghĩ chứ. Anh thấy đấy, Sara hợp với tôi, theo một nghĩa nào đó. Tôi không sợ cô ấy. Đằng này, một người vợ là một đối tượng thiêng liêng. Anh có thể tán tỉnh Mười Điều Răn còn hơn là yêu vợ mình. Tôi nói, đừng bao giờ bắt đầu tán tỉnh người phụ nữ mà anh hy vọng sẽ kết hôn. Nó sẽ kết thúc trong thảm họa. Bởi vì ngày đó sẽ đến khi cô ấy tự hỏi tại sao anh lại thay đổi. Không, người vợ nên là người phụ nữ duy nhất trên đời mà anh có thể dành hàng ngày hàng tuần để lạnh nhạt mà không bị khiển trách.”
Họ đang hút thuốc, và thuốc lá dường như tạo ra tác dụng trấn an đối với Lãnh chúa. Anh khép môi lại và tự giải trí bằng cách nhả những vòng [58] khói vào không trung. Khi lên tiếng lần sau, anh đề nghị đi xem hát. Anh đã đặt một lô ghế cho vở kịch hài mới, “Nàng Công chúa Màu Xanh.”
“Sẽ rất hay, và nó sẽ làm chúng ta phấn chấn lên,” anh nói.
Orange không có tâm trạng để giải trí, nhưng vẻ khốn khổ rõ rệt của Reckage dường như cần một khung cảnh mới. Những con phố, khi họ rời khỏi nhà, tràn ngập một làn sương tím thẫm, xuyên qua đó tỏa sáng, với một ánh vàng đồng đục và trơ trẽn, ánh sáng từ những ngọn đèn và những chiếc xe ngựa đi qua. Phía trên họ, bầu trời chỉ là một tấm màn liệm hoặc hơi nước; không khí, tích tụ những cảm xúc, năng lượng đấu tranh, sự tàn nhẫn, hỗn loạn, đau đớn và sự khuấy động không ngừng của cuộc sống trong một thành phố rộng lớn, ẩm ướt và ngột ngạt; tiếng ồn của giao thông—lớn nhưng không khủng khiếp như một cơn bão đang ập đến—đã phá hủy sự bình yên của màn đêm; có những người đi bộ ở mọi lứa tuổi và mô tả di chuyển như những con quạ trong gió, trên vỉa hè, và những phương tiện chở đầy đàn ông và phụ nữ—một cuộc hành hương không thể cứu vãn, phần lớn là vì niềm vui. Robert cảm thấy giá như anh có thể đánh đổi kho báu của cả vũ trụ chỉ để có thời gian suy nghĩ một chút về tình yêu của chính mình. Cho đến nay, mối gắn kết tuyệt vời đó đã mang lại cho anh những lầm lạc, nỗi buồn và sự bối rối; tất cả sự ngọt ngào của nó đã bay đi, như loài thiêu thân, vào trái tim anh, ở đó để bị thiêu đốt—bị thiêu đốt nhưng vẫn chưa được chôn cất: tất cả hạnh phúc của nó đã tôn vinh cuộc đời anh trái với ý muốn của anh; tất cả vẻ đẹp của nó đã bị bỏ đói với một sự khắc nghiệt tàn nhẫn. Vậy thì điều gì còn lại? Một trạng thái tâm trí nhất định—một [59] sự cam chịu đầy đam mê đối với những khát khao bất khuất của chính nó. Và bây giờ, vào đêm trước ngày cưới—một cuộc hôn nhân chưa bao giờ được tưởng tượng tới, chứ đừng nói đến hy vọng—anh không thể có thời gian để chiêm ngưỡng, qua những giọt nước mắt nhẹ nhõm, sự chuyển mình hoàn toàn của định mệnh—từng rất đáng sợ, giờ lại rất vui sướng. Nhà hát chật kín người, và khi hai chàng trai trẻ bước vào lô của họ, vở hài kịch đang bắt đầu màn hai. Khung cảnh thể hiện một vườn cam dưới ánh trăng, và một cô gái xinh đẹp trong bộ đồ vải muslin đính sequin đang thì thầm lớn tiếng, với phần đệm là tiếng đàn hạc, lòng chung thủy vĩnh cửu của cô dành cho một người hát rong đang cử chỉ điệu bộ. Cả hai người biểu diễn đều vô cùng nổi tiếng, và bản song ca, với điệp khúc—
“Tình ơi, ta sẽ mãi yêu người,
Mãi mãi vẫn chưa là quá dài;
Tình ơi, dẫu ngày đen tối ảm đạm,
Đây vẫn sẽ là bài ca duy nhất của ta,”
được lặp lại ba lần trước khán giả đang mỉm cười, thanh thản và hoàn toàn bị thuyết phục. Reckage, người tham dự những nơi giải trí công cộng chỉ vì mong muốn phô trương bản thân, chỉ liếc nhìn sân khấu rồi hướng ống nhòm về phía khán phòng.
“Thật sự, thị trấn này rất đông đúc,” anh nói; “Tôi cho rằng nhiều người trong số họ đến đây để dự đám cưới nhà Hauconberg. Kia là lão Cliddesdon—nhìn hắn kìa. Anh đã bao giờ thấy một kẻ ngu ngốc như vậy chưa? Hullo! Tôi cứ nghĩ rằng [60] Millie Warfield sẽ không ở xa đâu. Cô ta gầy trơ xương. Phu nhân Michelmarsh đang trở nên khá xinh đẹp—thật kỳ diệu cách những cô gái quê mùa này có thể cải thiện diện mạo của họ sau một hoặc hai tháng ở thị trấn. Cô ta từng là một kẻ thô kệch khi mới cưới—một kẻ thô kệch thực sự. Anh chưa bao giờ gặp ai giống thế đâu. Aumerle đang nói chuyện với cô ta kìa. Hắn ta đã ở Capitol chiều nay. Hắn bắt đầu ra vẻ ta đây. Tôi không chịu nổi hắn. Thực tế là, tôi không thể hiểu nổi những gã trong tiểu ban của tôi. Đôi khi họ—nếu có thì là—quá tử tế. Thậm chí là hơi khúm núm. Rồi họ quay ra nhìn như thể muốn cắn xé sống lưng tôi vậy. Họ hờn dỗi, thì thầm từng nhóm và cười khẩy. Tôi phát chán với lũ đó rồi. Tôi phải tống khứ chúng đi thôi. Lạy Chúa! kia là David Rennes, họa sĩ. Tôi cứ nghĩ hắn đang ở Amesbury—với nhà Carillon, đang vẽ chân dung cho Agnes. Chắc không xong rồi. Sáng nay trong thư cô ấy viết rõ ràng rằng—“Em không thể viết thêm vì phải làm mẫu cho ông Rennes khi ánh sáng còn tốt.” Lá thư đâu rồi nhỉ? Chắc tôi để quên trên bàn ăn sáng rồi. Dù sao thì đó là những gì cô ấy nói. Tôi sẽ bắt ánh nhìn của Rennes và gọi hắn lên đây. Hắn cũng không phải loại tồi.”
Bức màn sân khấu lúc này đã hạ xuống, đèn điện được bật sáng hết công suất, và Orange, theo hướng nhìn của Reckage, thấy, ở hàng cuối cùng của các dãy ghế, một người đàn ông to lớn chừng ba mươi chín tuổi với gương mặt đầy cảm xúc, lo âu, chòm râu rậm và mái tóc đen dày. Anh ta đang nghiêng người về phía trước, vì chỗ ngồi phía trước anh ta, lúc này, đang trống; hai bàn tay đan chặt, đôi mắt dán chặt vào bức màn. Cuối cùng, cái nhìn quyết liệt của Reckage đã tạo ra hiệu quả. Anh ta di chuyển, liếc nhìn về phía lô ghế, và đáp lại tín hiệu của Lãnh chúa, rời khỏi chỗ của mình. Hai phút sau, Orange nghe thấy tiếng gõ cửa.
“Đúng rồi,” Reckage nói khi Rennes bước vào, “lấy ghế của Orange đi. Anh ta chẳng quan tâm chút nào đến vở kịch, hay bất cứ thứ gì trong đó. Ngày mai anh ta sắp kết hôn rồi. Anh biết Robert Orange phải không? Anh nên vẽ chân dung anh ta. Thánh Augustine với một tương lai phía trước. Nghĩa vụ của tôi, sách của tôi, và rồi... và rồi, thưa bà, vợ của tôi.”
Quả thực, rượu Burgundy của Hoàng đế không hề vô ích. Rennes có thể nói chuyện hay, đôi khi xuất sắc, thường là độc đáo, và với sự khéo léo của tất cả những người cực kỳ nhạy cảm, anh hướng cuộc trò chuyện vào những chủ đề phi cá nhân. Anh nói bức chân dung của cô Carillon vẫn chưa hoàn thành, nhưng anh đổi chủ đề đó ngay lập tức, và buổi tối, vốn là một thử thách lòng kiên nhẫn đối với Orange, đã kết thúc tốt đẹp hơn là khởi đầu. Lãnh chúa Reckage mời Rennes cùng họ về nhà. Người nghệ sĩ lúc đầu có vẻ không có tâm trạng chấp nhận lời mời đó. Anh cũng dường như có nhiều điều muốn suy nghĩ mà không bị làm phiền, và trong sự im lặng của riêng mình. Tuy nhiên, sự do dự của anh đã qua đi; lòng tốt trong bản chất anh đã bị đánh thức bởi một điều gì đó khác thường, ám ảnh, điềm gở trên khuôn mặt của Robert.
[62] “Tôi sẽ đi,” anh nói.
Suốt quãng đường đi bộ đến Almouth House, anh làm Reckage vui vẻ. Orange không một lần cảm thấy cần phải nói. Anh có thể mơ mộng, nín thở, nhớ rằng mình yêu và được yêu lại, rằng anh sẽ gặp cô vào ngày mai—ngày mai thật sớm, và sau đó, không còn những lời từ biệt không thể nói ra, những cuộc chia ly xé nát trái tim nữa. Anh ngạc nhiên khi thấy mình nói thành tiếng—“Anh yêu em... Anh yêu em.” Hai người đàn ông, mải mê trò chuyện, không nghe thấy anh. Nhưng anh đã bắt được những lời đó, và dường như anh nghe thấy giọng nói của chính mình lần đầu tiên.
“Chắc anh phải muốn ăn tối chút gì chứ,” Reckage nói—“một món trứng tráng rượu rum.”
“Không! không! Tôi không thể.”
Tuy nhiên, anh ngồi xuống bàn và nhìn họ ăn. Đầu tiên vở kịch được thảo luận, sau đó là các nữ diễn viên, trang phục, điệu nhảy.
“Nga là nơi tuyệt nhất cho khiêu vũ,” Reckage nói, “tôi đảm bảo với anh. Có một vũ công ở Petersburg... tên là Something-or-other-ewski, và một gã đã tự sát khi tôi ở đó vì cô ta. Một kẻ ngốc khủng khiếp. Tôi có thể nói cho anh biết ai đã vẽ chân dung cô ta. Một người Pháp tên là Carolus-Duran. Tôi tin rằng anh ta có một sự nghiệp đầy hứa hẹn phía trước. Ý kiến của anh về nghệ thuật Pháp thế nào?”
Rennes từng học ở Paris và rất quen thuộc với nghệ sĩ đang được nhắc đến. Họ nói về những cuộc triển lãm trong năm và giá cả được trả tại một cuộc đấu giá tranh gần đây.
“Lão Garrow có vài bức tranh đẹp,” Reckage nói. “Tôi sẽ đánh đổi rất nhiều để có được bức Ghirlandajo của lão. Anh có biết nó không? Và cả bức Tintoret quý tộc đó nữa? Có rất nhiều người mà vị thế trong cuộc sống buộc họ phải khuyến khích nghệ thuật mà không thực sự thưởng thức được nó. Garrow là một trong số những người đó. Nhưng con gái lão, tiểu thư Sara, có một chút tài năng thiên bẩm. Cô ấy là một nhạc sĩ. Anh từng nghe cô ấy chơi đàn rồi, phải không, Robert?”
“Có.”
Robert, vào khoảnh khắc đó, đã quan sát thấy trên bệ lò sưởi một lá thư gửi cho chính mình. Nó là từ Brigit. Anh tái mặt, và rút lui, với chiếc phong bì nhỏ được viết nét chữ thanh mảnh, vào một góc xa của căn phòng. Trong giây lát, anh không thể xé niêm phong. Cảnh tượng nét chữ của cô khiến anh tràn ngập một nỗi đau—thứ gì đó vượt ngoài tầm kiểm soát, ngoài sự hiểu biết của anh. Nó có ý nghĩa gì—sự thắt chặt của trái tim, sự chạm nhẹ của nỗi sợ hãi, và tình yêu, và nỗi sợ hãi lại, sâu sắc đến mức cả mạng lưới cuộc sống run rẩy và những sợi dây của nó rối vào nhau, và tất cả là nỗi thống khổ, bóng tối, sự từ bỏ bản thân, và một bí ẩn hoang dại, khủng khiếp của sự ảnh hưởng con người? Cuối cùng anh mở lá thư.
“Anh yêu dấu nhất của em,” bức thư bắt đầu, “em không bao giờ có thể nói hết tất cả những gì em muốn nói, bởi vì khi em ở bên anh, em quên hết mọi thứ và chỉ ngắm nhìn gương mặt anh. Khi em xa [64] anh, em lại quên gương mặt anh, và em khao khát được nhìn thấy nó một lần nữa để có thể ghi nhớ nó một cách hoàn hảo hơn! Thật khó để không nghĩ về anh quá thường xuyên. Nhưng em đã có rất nhiều nỗi buồn, và mọi thứ em có trên thế giới này—ngoại trừ anh—đều là một nỗi đau. Em biết rằng chúng ta không được sinh ra để hạnh phúc, và vì thế, em tự hỏi, liệu chúng ta có đánh cắp hạnh phúc của mình không? Nếu đó là một món quà—em không biết phải làm gì với nó. Em không thể nói một ngôn ngữ hạnh phúc: bầu không khí thật lạ lẫm và làm em sợ hãi. Robert thân yêu, em đang khiếp sợ, không chắc chắn, nhưng khi chúng ta gặp nhau ngày mai, anh sẽ cho em sự can đảm. Và rồi, vì chúng ta sẽ không xa nhau nữa, em sẽ không bao giờ phải như bây giờ, quá lo lắng nữa. Brigit của anh.”
Giọng của Reckage lại cắt ngang.
“Tôi thực sự muốn anh thử món trứng tráng rượu rum này. Nó tuyệt hảo đấy.”
Orange cười, nhưng rời khỏi phòng. Rennes nhận xét rằng anh ta có một gương mặt đầy uy lực.
“Vâng. Anh ta có một tính cách mạnh mẽ. Và anh ta sẽ không bao giờ lừa dối người khác. Nhưng anh ta tự lừa dối mình hàng giờ—hàng ngày.”
“Theo cách nào?” Rennes hỏi.
“Anh ta không biết,” Reckage nói, “rằng anh ta là một gã cừ khôi đến thế nào! Tôi ước với Chúa rằng tôi có thể ngăn cản cuộc hôn nhân này.”
“Tại sao?”
“Tôi không nói gì chống lại bà Parflete cả. Bà ấy là một người phụ nữ đẳng cấp này nọ. Cực kỳ xinh đẹp nữa. Thông minh hết chỗ nói, và không ai có thể chê trách được bà ấy. Dù sao thì, tôi không mấy ưa chuộng những cuộc hôn nhân vì tình yêu đối với những người tầm cỡ như Orange. Chúng chẳng bao giờ đi đến đâu—không bao giờ.”
“Tôi không đồng ý với anh ở điểm đó,” người nghệ sĩ đáp, “bởi vì tôi tin rằng một cuộc hôn nhân vì tình yêu—ngay cả khi nó tan vỡ, như nó có thể xảy ra—là điều tốt nhất có thể xảy ra với bất kỳ người đàn ông nào.”
Sau đó họ thảo luận về việc đóng sách. Lãnh chúa Reckage là người có chuyên môn nghiệp dư hàng đầu về chủ đề này.