Vào năm 1879, một tác giả lỗi lạc đang bận rộn với việc biên soạn lịch sử về Phong trào Công giáo tại Anh đã khẩn khoản nhờ ông Disraeli, khi đó là Bá tước Beaconsfield, cung cấp một vài chi tiết ít người biết về cuộc đời của Robert Orange.

Ông hồi đáp như sau:—

Hughenden Manor, ngày 28 tháng 11 năm 1879.

Gửi F. thân mến,—Anh muốn tôi đánh giá về Đức ông Orange ư? Đặt câu hỏi thì bao giờ cũng dễ dàng cả. Để tôi đáp lại bằng vài sự thật vậy. Vụ đấu súng với Castrillon chỉ là một chuyện giật gân sớm nở tối tàn—được bàn tán xôn xao rồi nhanh chóng rơi vào quên lãng. Castrillon đã để lại một lá thư cho người làm chứng của mình, ông M. de Lamoignon, đại ý rằng ông ta đã xúc phạm Orange bằng “những lời lăng mạ không thể dung thứ” mà “không một người đàn ông danh dự” nào có thể chịu đựng được. Danh tính của bà Parflete không hề bị lộ, nhưng Hoàng thân d'Alchingen cùng những người khác chẳng mất công suy đoán làm gì về chuyện đó. Chúng ta thừa hiểu nguyên nhân thực sự của cuộc tranh chấp. Orange đã xin từ chức nghị sĩ và lui về sống ẩn dật hoàn toàn trong sáu tháng. Trong khoảng thời gian đó, ông không gặp gỡ bạn bè, không viết thư từ và cũng chẳng đọc bất cứ thứ gì. Tôi nhớ rằng hành động đó của ông đã bị chỉ trích nặng nề, vì cái chết của Parflete đã mở ra những khả năng hành động khác. Tuy nhiên, ông không phải là kiểu người mà ta có thể ra lệnh phải thế này, thế nọ, hay thế kia; lại càng không thể trách cứ ông vì đã không là thế này, thế nọ, hay thế kia. Đức tin của ông là niềm tin rằng sự cứu rỗi nằm ở việc phủ nhận và từ bỏ cái tôi cá nhân. Ông đã đẩy điều này đến mức hoàn toàn kìm nén Ý chí của mình, một cách đầy nâng niu. Tôi không cần phải làm anh mất thời gian với những giáo lý quen thuộc của Kitô giáo về vương quốc của tự nhiên và vương quốc của ân điển. Quan điểm của anh có thể diễn đạt thế này:—

“Vì người muốn hủy diệt, ta bằng lòng cho người hủy diệt,”

và anh sẽ nghĩ rằng Orange đã nói về bà Parflete, như Polyeucte nói về vợ mình:—

“Ta chẳng xem Pauline

Là gì khác ngoài trở ngại của đời ta.”

Như vậy sẽ là bất công. Với tôi, Orange là một nhân vật vô cùng thú vị. Tôi rất ít gặp ông sau khi ông thụ phong linh mục, nhưng các bài viết, các bài giảng và công việc thực tế mà ông đã hoàn thành là bằng chứng đủ xác đáng cho thấy ông đã đúng khi đi theo—và chúng ta đã sai khi ngăn cản—ơn gọi đích thực của mình. Giáo hội đã đón nhận lại người con của mình. Rome ban đầu đã không mỉm cười với ông. Tuy nhiên, một người họ de Hausée thì chưa bao giờ phải gõ cửa quá lâu. Gia đình—vốn từng nổi giận đùng đùng trước sai lầm của cha ông—đã chào đón người con trai như một đứa con hoang đàng hụt. Người dì của ông, Công chúa Varese, đã để lại cho ông một nửa gia sản đồ sộ của bà. Bản thân ông sống rất khép kín và giản dị, rồi qua đời vì kiệt sức vào năm ngoái, như anh đã biết. Người bạn duy nhất mà ông giữ liên lạc và thỉnh thoảng gặp mặt là Phu nhân Fitz Rewes. Sara de Treverell đã không kết hôn với Công tước Marshire, nhưng ba năm trước khi Orange qua đời, cô đã thọ giới và hiện là một nữ tu dòng Cát Minh. Nhiều người đã kinh ngạc trước điều này, nhưng tôi thì không. Còn về bà Parflete, Orange chưa bao giờ gặp lại bà kể từ đêm bà biểu diễn tại nhà của Hoàng thân d'Alchingen. Sự nghiệp của bà vẫn tiếp tục. Thỉnh thoảng, tin đồn lại đến tai tôi rằng bà sắp kết hôn với một quý tộc, một nhà văn, người quản lý của bà, hoặc một triệu phú người Mỹ. Hoàn toàn sai lầm cả. Bà ấy cũng là một người mơ mộng, và theo tôi là một người đáng kính. Nếu anh chưa xem bà ấy diễn, hãy nắm lấy cơ hội đầu tiên đi. Nếu anh định viết nhiều hơn là một phác thảo sơ sài về cuộc đời kỳ lạ của Orange, tôi xin gợi ý một câu trích dẫn từ tập Purgatorio (Luyện Ngục) này:—

“Hãy gieo hạt giống lệ rơi rồi chờ đợi.”

Thân mến,

Beaconsfield.

unwin brothers, the gresham press, woking và london.