Nietzsche thán phục người Hy Lạp cổ đại vì dường như họ thấu hiểu điều này.

Khi thưởng ngoạn những ngôi đền thanh bình của người Hy Lạp vào lúc hoàng hôn, ví dụ như những ngôi đền ở Paestum, cách Sorrento vài cây số - nơi mà Nietzsche đã tới thăm cùng Mahvida von Meysenbug hồi đầu năm 1877 - không khó để tưởng tượng rằng người Hy Lạp là những người cực kỳ chừng mực, các ngôi đền của họ là biểu hiện bên ngoài của cái trật tự mà họ cảm nhận bên trong bản thân mình cũng như trong xã hội của mình.

Đây là ý kiến của học giả cổ điển vĩ đại Johann Winckelmann (1717-68) và đã được các giáo sư đại học ở Đức tán đồng từ thế hệ này qua thế hệ khác. Nhưng Nietzsche cho rằng nền văn minh Hy Lạp cổ đại không hề xuất phát từ sự thanh bình mà từ sự thăng hoa của những sức mạnh đen tối nhất:

Những cảm xúc mà một thời đại, một dân tộc, một con người cho phép chính mình trải nghiệm, bởi vì họ có khả năng sử dụng chúng như là một phương tiện, mà càng vĩ đại và càng kinh khủng thì nền văn hóa của họ ở vị trí càng cao.

Các ngôi đền nhìn có vẻ thanh bình nhưng chúng chính là bông hoa của những cái cây với bộ rễ xù xì được vun trồng cẩn thận. Các lễ hội tế thần Dionysus thể hiện cả bóng tối lẫn nỗ lực chế ngự và nuôi dưỡng nó:

Không có gì khiến những người nghiên cứu thế giới Hy Lạp cổ đại kinh ngạc hơn khi phát hiện ra rằng đôi khi người Hy Lạp coi nó là một lễ hội của mọi cảm xúc và thiên hướng xấu xa tự nhiên của họ. Thậm chí họ còn quy định một dạng nghi lễ chính thức để tôn vinh những điều quá-phàm-phu trong con người họ... Họ coi những điều quá-phàm-phu này là không tránh khỏi, và thay vì ghê tởm chúng, họ cho phép chúng được là một dạng quyền hạng hai bằng cách quản lý chúng thông qua xã hội và tôn giáo. Thực ra, con người coi mọi thứ thuộc quyền sở hữu của mình là thần thánh và ghi tạc chúng trên những bức tường của Thiên đường. Họ không khước từ cái động cơ tự nhiên được thể hiện trong những đặc tính xấu xa mà điều hoà chúng, và ngay khi họ tìm ra các biện pháp đủ hiệu quả để cho phép dòng nước hoang dã này có chỗ để thoát ra thì họ sẽ khoanh chúng lại trong một số ngày lễ và nghi thức thờ cúng nhất định. Đây là gốc rễ của sự an tâm mang tính đạo đức của cổ nhân. Hãy để cho cái xấu và cái đáng ngờ có chỗ khiêm tốn để xả ra và bạn không cần phải cố gắng tiêu diệt nó hoàn toàn.

Người Hy Lạp không loại bỏ tai ương ra khỏi cuộc sống mà họ nuôi dưỡng chúng:

Mọi cảm xúc đều trải qua giai đoạn mà chúng không là gì khác ngoài thảm họa, trong đó chúng dìm nạn nhân xuống với sức nặng của sự ngu xuẩn - và ở giai đoạn sau đó, rất lâu sau đó, chúng kết hôn với tinh thần, “tinh thần hóa” bản thân chúng. Ngày xưa, do sự ngu ngốc của cảm xúc, con người gây chiến với cảm xúc: họ bày mưu hủy diệt chúng. Hủy diệt cảm xúc và khát vọng chỉ để né tránh sự ngu xuẩn và hậu quả khó chịu mà chúng mang lại có vẻ như chỉ đơn giản là một hình thức khác của sự ngu xuẩn. Chúng ta không còn thán phục những nha sĩ chữa bệnh đau răng bằng cách nhổ răng.

Chúng ta có được sự mãn nguyện nhờ ứng xử một cách khôn ngoan với những khó khăn có thể vùi dập ta. Những tâm hồn yếu đuối có thể ủng hộ việc nhổ răng ngay lập tức hoặc ngừng cuộc leo núi Piz Corvatsch ở lưng chừng. Nietzsche tha thiết khuyên ta nên chịu đựng.