Tiểu thuyết đến đây là kết thúc.

Nhưng câu chuyện lại giống như vẫn chưa kết thúc.

Trong bản thảo, vốn dĩ nên còn một đoạn kết không hề ngắn, viết về cái chết của mẹ Cố Cẩm Hạp — Cố phu nhân vì bản thân mắc bệnh hiểm nghèo, cho nên mới sảng khoái đồng ý ly hôn, trước đó bà từng nói: "Ta gả vào nhà họ Cố mấy chục năm, đã mệt mỏi rồi. Thân thể ta, linh hồn ta, đều đã mệt rã rời, bây giờ ta chẳng muốn gì nữa, chỉ muốn an an tĩnh tĩnh trải qua những ngày tháng còn lại, không muốn tranh giành gì nữa."

Điều này kỳ thực đã là di ngôn lúc lâm chung.

Có thể tưởng tượng được khi biết bản thân chẳng còn sống trên đời bao lâu, sự bi thương bàng hoàng đó, đó đáng lẽ phải là lúc bà khao khát người thân ra tay giúp đỡ nhất, thế nhưng cùng lúc đó, người chồng cùng bà đồng cam cộng khổ ba mươi năm lại không hề có lấy nửa câu an ủi dịu dàng, ngược lại, ông ta đề nghị ly hôn với bà, đẩy bà vào chốn bơ vơ không nơi nương tựa.

Căn bệnh của bà, chưa chắc đã hoàn toàn không có chuyển cơ, thế nhưng bà lại chọn từ bỏ, từ bỏ hôn nhân, từ bỏ sinh mạng.

Có thể nói, chính Cố tiên sinh đã gián tiếp giết chết vợ mình. Ít ra, cũng là thúc đẩy cái chết của bà!

Đoạn kết của tiểu thuyết, chính là Cố Cẩm Hạp và Bùi Tử Tuấn trọn đời bên nhau trước mộ của mẹ, hẹn ước trọn đời —

Bia mộ của mẹ, do con gái Cố Cẩm Hạp kính lập, không liên quan gì đến chồng, không liên quan gì đến nhà họ Cố.

Người cha quỳ trước phần mộ của mẹ với khuôn mặt đờ đẫn, mái tóc ông vốn đã điểm sương, mà nay lại càng bạc trắng sau một đêm. Sớm biết người vợ quá cố đoản mệnh như vậy, sao không kiên trì đến phút cuối cùng của sinh mạng bà, để bà ra đi mà không còn vương vấn tiếc nuối chứ?

Ông ta quá vội vàng đóng vai kẻ tiểu nhân, khiến cho hình tượng người chồng tốt người cha tốt mà ông ta khổ công xây dựng cả đời đổ bể trong gang tấc, thua có lẽ còn thảm hại hơn cả người mẹ.

Ta phảng phất nhìn thấy nụ cười lạnh của mẹ. Không, có lẽ bà sẽ ra đi rất thanh thản, bà cuối cùng lại có thể ở bên ngoại, tìm kiếm sự an ủi và bảo vệ vĩnh hằng từ nơi đó.

Tương lai có một ngày, ta cũng sẽ đến đó để hội tụ với họ.

Nơi đó, ai rồi cũng sẽ đến, bao gồm cả cha. Nhưng ba đời phụ nữ chúng ta sẽ không thèm để ý đến ông ta.

Ông ta là kẻ si tình cô độc nhất trên thế giới này.

Tử Tuấn hành lễ vãn bối trước phần mộ của mẹ, ta biết rằng, ba cái dập đầu này hạ xuống, mọi chuyện của chúng ta cũng coi như an bài định đoạt.

Trên đời có rất nhiều người phụ nữ mang theo ký ức về một mối tình đã qua, gả cho một người đàn ông khác mà cô ấy yêu.

Mẹ từng nói, yêu một người chín mươi chín phần, mà để người đó yêu bạn một trăm phần, đây mới là hôn nhân viên mãn thực sự. Không thể hoàn toàn bình đẳng, cũng không thể yêu quá cạn kiệt.

Bà vẫn luôn hy vọng ta có thể gả cho Tử Tuấn.

Có lẽ đây chỉ là cái cớ, kỳ thực trái tim ta sớm đã ưng thuận, từ lúc biết cậu ấy bình an hạ sơn, ta đã đồng ý trọn đời bên nhau với cậu ấy.

"Tử Tuấn," ta chợt cất tiếng hỏi: "Người anh yêu nhất có phải là em không?"

"Đương nhiên." Cậu ấy không chút do dự đáp, "Không chỉ yêu nhất, mà còn là duy nhất."

Vấn đề này, ta từng nhắc nhở bản thân tuyệt đối không được hỏi Thẩm Tào, bởi vì dù anh ta có trả lời, ta cũng sẽ không tin.

Nhưng bây giờ ta lại hỏi Tử Tuấn.

Cậu ấy đáp là. Ta tin tưởng. Cậu ấy nói là, thì chắc chắn là vậy.

Cậu ấy còn nói: "Cẩm Hạp, anh đời đời kiếp kiếp sẽ yêu em, chăm sóc em như thế này, cho đến khi già, cho đến khi chết."

Ta ngẩng đầu lên, nhìn thấy từng đôi én bay lượn qua bầu trời, cậu ấy sẵn sàng cho ta câu trả lời chân thật nhất, mà ta tin tưởng chân tâm của cậu ấy, có lẽ, thế là đủ rồi.

Tây Lĩnh Tuyết

Tháng 10 năm 2003 tại Tây Hàng Hoa Viên, Tây An