Một, hai

Sau khi nhận được bức thư tuyệt mệnh của Ngọc Mai, tôi không biết phải xử trí thế nào cho phải. Lẽ nào tôi có thể trơ mắt nhìn người mình yêu chết? Lẽ nào chỉ biết báo đáp bằng nước mắt?

Ngọc Mai đổ bệnh vì tôi, tôi nhất định phải tìm cách cứu nàng; tôi nhất định phải khiến người mình yêu được toại nguyện; tôi nhất định phải giúp nàng thoát khỏi sự kìm kẹp của con quỷ mang họ Vương kia; à, nếu tôi không làm được điều này, thì thật uổng làm một con người, thì tôi đã trở thành kẻ phụ tình mất rồi! Tôi nhất định...

Cái thá gì mà họ Vương? Hắn xứng đáng chiếm đoạt người yêu của tôi sao? Hắn xứng đáng hưởng thụ một người con gái như thế này — Ngọc Mai của tôi? Điểm nào tôi không bằng hắn? Nhân cách của tôi, tính tình của tôi, tri thức của tôi, tư tưởng của tôi... lại kém hơn hắn chút nào chứ? Tại sao tôi không có quyền yêu cầu cha của Ngọc Mai, khiến họ đồng ý cho tôi đính hôn với Ngọc Mai? Nếu tôi đính hôn với Ngọc Mai, thì há chẳng phải bệnh của Ngọc Mai sẽ khỏi ngay tức khắc sao? Đã làm cha mẹ lẽ nào lại không muốn con cái sống mà nhẫn tâm ép chúng bước vào đường chết? Nếu tôi đi yêu cầu, hoặc là, chuyện này —

Này! Không được! Nhà của tôi ở đâu? Tài sản của tôi ở đâu? Địa vị hiện tại của tôi là gì? Tôi chỉ là một đứa trẻ cô độc lang thang, một tên học đồ ăn nhờ ở đợ, tôi lấy đâu ra quyền đòi hỏi cha mẹ Ngọc Mai chứ? Nghe nói cha của kẻ họ Vương kia làm quan lớn, ruộng đất tiền bạc vô số, cho nên cha của Ngọc Mai mới gả con gái mình cho hắn; còn tôi chỉ là một thằng nhóc nghèo bị người ta khinh miệt, sao dám sinh ra cái vọng tưởng này chứ? Hơn nữa hôn ước đã định sẵn, hủy hôn đâu phải là chuyện dễ, cho dù cha của Ngọc Mai có bằng lòng gả Ngọc Mai cho tôi đi nữa, thì người họ Vương kia sao có thể đồng ý chứ? Không được! Không được!

Thế nhưng, Ngọc Mai yêu tôi, Ngọc Mai là người yêu của tôi! Tôi có thể nhìn nàng chết sao? Tôi có thể mặc kệ nàng cứ thế bị hy sinh oan uổng ư?...

Tôi nghĩ ngợi hồi lâu, suốt đêm không thể chợp mắt; chỉ trằn trọc trở mình, úp mặt vào gối khóc nức nở. Sáng hôm sau thức dậy, tôi lấy hết can đảm bước ra ngoài cửa phòng ngủ của cha mẹ Ngọc Mai, vừa hay Lưu Tĩnh Trai đã dậy rồi. Ông ấy nhìn tôi vẻ kinh ngạc, hỏi tôi sao sáng sớm tinh mơ đã thế này mà đến tìm ông; lúc này tôi cũng chẳng còn màng đến điều gì nữa, liền đem chuyện trải qua giữa tôi và Ngọc Mai cùng nguyên nhân khiến nàng đổ bệnh hiện tại, kể lại cho ông nghe một cách thật tường tận, đầu đuôi gốc ngọn. Sau khi nghe xong lời tôi, sắc mặt ông ta biến đổi, lại nhìn tôi thật kỹ từ đầu đến chân một lượt, chỉ hừ lên một tiếng, ngoài ra không nói nửa lời. Nhìn thấy tình huống này, tôi biết mười phần thì có đến chín phần chín là chẳng lành, cho nên không dám nói nhiều thêm, đành quay người bước ra, vẫn lủi thủi quét cửa quét nhà như mọi ngày.

Đến tối hôm đó, Lưu Tĩnh Trai — cha của Ngọc Mai — gọi tôi đến trước mặt, nói với tôi mấy lời:

"Uông Trung, cậu ở chỗ tôi đã hai năm rồi, đường đi nước bước trong việc buôn bán cũng đã học được đại khái; tôi nghĩ cậu có thể đi nơi khác để phát triển thêm. Chỗ tôi hiện giờ dùng quá nhiều người, mà việc buôn bán lại không mấy khấm khá, không thể duy trì nổi nữa, cho nên tôi viết một bức thư giới thiệu, đưa cậu đến cảng V cảng V, ở đó có người bạn của tôi mở cửa hàng ổng, ông ấy có thể dung chứa cậu. Ngày mai cậu có thể lên đường; ở đây có tám đồng đại dương, cậu có thể cầm lấy làm lộ phí."

Lưu Tĩnh Trai nói với tôi mấy câu xong, giao tám đồng đại dương cho tôi, rồi quay người bỏ đi. Tâm trạng lúc bấy giờ của tôi, tiên sinh Duy Gia, ngài bảo đau đớn nhường nào cơ chứ! Vốn dĩ tôi thừa biết đây là chuyện gì — Lưu Tĩnh Trai sa thải tôi, hoàn toàn không phải vì việc làm ăn không tốt, cũng chẳng phải vì muốn tôi phát triển gì cả, mà là vì tôi và con gái ông ta có mối quan hệ như thế này. Cũng khó trách ông ta — địa vị, danh tiếng, uy tín của ông ta... còn quan trọng hơn cả tính mạng con gái mình; sao ông ta có thể chấp nhận yêu cầu của tôi, thành toàn cho tâm nguyện của con gái chứ?

Tám đồng tiền ít ỏi này mà có thể đuổi tôi rời khỏi chốn này ư? Tính mạng của Ngọc Mai, tình yêu của tôi dành cho Ngọc Mai, mọi thứ giữa tôi và Ngọc Mai, tấm bạc tám đồng này mà có thể xua tan rồi xóa sạch ư? Này! Con quỷ dữ kia, thứ tàn nhẫn kia, kẻ tạo ra mọi sự tăm tối trên thế gian này ơi! Tội ác của ngươi còn sâu hơn biển, cao hơn núi, dữ dội hơn lửa nóng! Nếu không phải vì ngươi, sao cha mẹ Ngọc Mai lại gả nàng cho tên họ Vương? Nếu không phải vì ngươi, sao tôi lại không có quyền yêu cầu Lưu Tĩnh Trai gả con gái của chính ông ấy cho tôi? Ngọc Mai cớ sao đến nỗi lâm bệnh? Tôi cớ sao phải chịu cảnh lưu lạc? Tôi cớ sao phải trơ mắt nhìn người mình yêu bước vào đường chết mà không thể cứu? Này! Con quỷ dữ kia, thứ tàn nhẫn kia, kẻ tạo ra mọi sự tăm tối trên thế gian này ơi!...

Tôi cầm tám đồng tiền trong tay, ngẩn ngơ nhìn chằm chằm một lúc lâu, dường như muốn nhìn xem rốt cuộc ma lực của nó ẩn giấu ở nơi nào. Ban đầu định ném đi không thèm lấy nữa, nhưng lệnh trục khách đã ban ra, tình thế ép buộc không thể không đi; đi mà không có lộ phí, lại không biết sẽ phải chịu đựng những giày vò và khổ sở gì nữa; hết cách, đành ngậm ngùi ném nó vào túi, coi như tiền đường đến cảng V.

Tôi đi thì chẳng có gì quan trọng, thế nhưng bệnh tình của Ngọc Mai sẽ ra sao đây? Tin tôi sắp đi, nàng đã hay biết chưa? Nếu nàng biết, sẽ đau lòng biết nhường nào, khéo lại chẳng làm bệnh tình nặng thêm ấy chứ? Mối quan hệ giữa hai chúng ta cứ thế mà kết thúc sao?

Ngọc Mai muội ơi! Nếu như ta có thể đến bên giường bệnh của em, nhìn xem tình trạng bệnh tật của em, nắm lấy bàn tay gầy gò vì bệnh của em, hôn lên đôi môi run rẩy vì bệnh của em, rồi khóc thật một trận trước mặt em, sau đó mới rời xa em, mới rời khỏi chốn này, thì nỗi ức hận tiếc nuối của anh có lẽ vạn phần bớt đi một phần! Thế nhưng, giờ đây anh rời xa em, đến mặt em còn chẳng được gặp, huống chi là hôn, là nắm tay, là khóc lớn... Than ôi! Ngọc Mai muội ơi! Em vì anh mà ngã bệnh, lòng anh cũng vì em mà tan nát, ruột gan cũng vì em mà đứt từng khúc! Nếu như cái gọi là thế giới âm phủ là có thật, có lẽ anh cũng chẳng thể ở lại cõi nhân gian lâu dài đâu, xuống dưới cửu tuyền hai chúng ta hãy khỏa lấp cái hố hận của kiếp này nhé!

Khoảng thời gian trong đêm nay, tiên sinh Duy Gia, dẫu tôi không nói với ngài, ngài cũng thừa biết khó khăn dường nào. Đêm qua đi, sáng hôm sau tôi ngấn lệ gói ghém hành lý, từ biệt mọi người, rồi bước ra khỏi thành H, tìm một gốc cây ngoài ngoại ô ngồi ngẩn ngơ một lúc. Tôi quyết định tạm thời chưa rời khỏi thành H, nhất định phải âm thầm nghe ngóng tin tức về Ngọc Mai: nếu bệnh của nàng đã khỏi, thì tôi có thể yên tâm rời khỏi thành H; nếu nàng thực sự gặp chuyện bất trắc, thì tôi cũng có thể đến bên mộ nàng khóc lớn một trận, để báo đáp tình ý yêu thương tôi khi còn sống của nàng. Thế là tôi tìm một ngôi miếu hoang, làm nơi đặt chân tạm thời. Đến tối tôi cải trang qua loa, đi quanh khu vực Thụy Phúc Tường, xem xét động tĩnh, dò la tin tức về Ngọc Mai. Tiên sinh Duy Gia! Nào ngờ Ngọc Mai lại qua đời vào đúng lúc này! Quan tài vừa được khiêng qua cửa lớn, đạo sĩ tụng kinh cũng đã được mời đến, nhà họ Lưu vô cùng bận rộn. Vốn dĩ tôi muốn lao vào trong, ôm lấy thi thể Ngọc Mai khóc lớn một trận, nhưng liệu nhà họ Lưu có cho phép điều này không? Xã hội có chấp nhận không? Than ôi! Tôi chỉ biết khóc, chỉ biết trở về miếu hoang một mình cô độc khóc thầm!

Ngày thứ ba, tôi nghe ngóng được nơi chôn cất Ngọc Mai. Ban ngày tôi hái rất nhiều hoa cỏ ngoài đồng hoang, kết chúng thành một vòng hoa; tối đến cầm vòng hoa trên tay, một mình cô quạnh bước đến nơi an táng quan tài Ngọc Mai. Trăng sáng đã lên rất cao, ánh sáng dịu dàng của người dường như cố ý chiếu rọi lên người đau thương đang mơn trớn ngôi mộ mới mà khóc. Tiên sinh Duy Gia! Tiếng khóc đau đớn lần này của tôi, so với tiếng khóc đau đớn trước kia bên nấm mồ của cha mẹ, dẫu đối tượng không giống nhau, nhưng mức độ bi ai thì hoàn toàn giống nhau! Tôi cứ khóc mãi khóc mãi, chẳng hay từ lúc nào đã cất thành một khúc ca sầu — Khúc ca sầu này cho đến tận bây giờ, mỗi độ trọn sáng đẹp trời trăng hoa, những lúc cô độc lạnh lẽo buồn chán, tôi vẫn không ngừng ngân nga:

Gió thu năm ngoái thổi khi ta tới,

Hoa cúc năm nay nở lúc ta đành chết đi.

Uyên ương hữu ý thành đôi bay,

Gió mưa vô tình bẻ gãy cánh.

Than ôi! Ngọc Mai muội!

Em nay chết,

Vì sao chết?

Sông ngòi có cạn hận không đáy.

Lang thang chân trời ta là một đứa trẻ cô độc.

Lầu trang sâu thẳm em là một thục nữ.

Chỉ vì ý mềm xót đường cùng,

Bèn đem tình ấm hứa cho ta.

Than ôi! Ngọc Mai muội!

Em nay chết,

Vì sao chết?

Tự thương thân thế khóc đau đớn vì em!

Kính dâng vài đóa hoa cỏ trước linh cờ.

Kính dâng ba thăng nước mắt nóng đền tri kỷ.

Cuộc chia ly này bèo dạt không chốn cố định,

Năm nào tháng nào đời khác lại đến khóc em?

Than ôi! Ngọc Mai muội!

Em nay chết,

Vì sao chết?

Trăng soi nấm mồ mới càng thêm thê thảm!