“Được, rửa ngay đây!” Trên mặt Cam Hướng Thích lập tức lộ ra nụ cười.

Kỷ Chân tiện tay giao máy ảnh cho Chu Chí Minh bên cạnh, “Đem vào phòng tối, bảo lão Đinh bọn họ rửa ra.”

Chu Chí Minh tiếp lấy máy ảnh rồi đi ra ngoài. Cam Hướng Thích nói với Kỷ Chân: “Anh xem, người trẻ tuổi trong xứ các cậu vốn dĩ rất có tiềm năng mà.”

Đầu Kỷ Chân vô cùng miễn cưỡng động đậy như gật mà không phải gật, nói: “Đợi lát nữa mấy lãnh đạo xứ chúng tôi sẽ nghiên cứu lại, phấn đấu ngày mai làm tốt hơn một chút.”

“Ngày mai, ngày mai trên Quảng trường sẽ không còn cục diện của hôm nay và hôm qua nữa đâu. Thành ủy đã thông báo, vừa qua Tết Thanh minh, toàn bộ vòng hoa đều phải thu giữ, thành phố chuẩn bị tập trung ba vạn công nhân dân binh, đêm nay thu vòng hoa, ngày mai tiến hành phản công công khai đối với những kẻ gây rối ở Quảng trường! Nhiệm vụ xứ các cậu, cục vẫn chưa định đoạt cuối cùng, nhưng trận chiến lần này, chắc chắn có thể đánh. Thành phố đưa ra một khẩu hiệu, gọi là gậy gộc chống gậy gộc, tay không chống tay không, đây sẽ là một bài kiểm tra đối với mỗi cán bộ chúng ta.”

Những lời Cam Hướng Thích và Kỷ Chân nói, Lục Chấn Vũ lúc nghe lúc không, tâm trí lại bay bổng đi nơi khác, anh đang nghĩ đến cuộn phim bị ngâm trong dung dịch hiện ảnh kia, tốt nhất là có thể rửa xong mang đến đây trước khi Cục trưởng Cam đi...

Chu Chí Minh nhanh chóng quay lại, trong tay vẫn cầm chiếc máy ảnh nhỏ bé đó. Tất cả mọi người trong phòng đều dồn ánh mắt về phía cậu ta. Cam Hướng Thích hỏi trước tiên: “Thế nào?”

Chu Chí Minh đưa máy ảnh lên ngang mày, bình tĩnh thốt ra một câu mà không ai ngờ tới:

“Trong máy ảnh, không lắp cuộn phim.”

Mọi người đều sững sờ đến mức không thốt nên lời. Đầu Lục Chấn Vũ nổ tung một tiếng “ầm”, anh không thể tin vào tai mình!

“Làm ăn thế hả!” Cam Hướng Thích nổi giận, “Các cậu nắm bắt đấu tranh giai cấp như thế này đấy à? Giống như trò đùa trẻ con vậy!” Lời ông ta không biết là đang nói với Lục Chấn Vũ hay Kỷ Chân nữa, ông ta thật sự nổi giận rồi.

“Lúc dùng máy ảnh, cậu có lắp cuộn phim không?” Kỷ Chân vô cùng mệt mỏi hỏi Lục Chấn Vũ.

Lục Chấn Vũ hoàn toàn hoảng loạn, toàn thân toát mồ hôi đầm đìa, ấp úng không biết phải nói thế nào cho phải. “Tôi, tôi tưởng rằng, tôi nhớ là, lúc trước hình như có cuộn phim, tôi, tôi cũng không nhớ rõ nữa.”

Cam Hướng Thích cầm lấy chiếc mũ quân đội trên bàn, sắc mặt cứng ngắc đi về phía cửa, kéo cửa ra, lại quay đầu lại nói: “Lão Kỷ, các cậu xem xét lại đi, thiết quyền của chuyên chính vô sản, hừ, thế này thì không thể ra trận nổi đâu!”

Cam Hướng Thích phừng phừng giận dữ bỏ đi. Kỷ Chân đứng dậy, giọng nói mang theo sự phiền muộn và mệt mỏi vô tận:

“Cả xứ họp, họp ngay bây giờ.”

Lục Chấn Vũ mang khuôn mặt đưa đám, đi theo mọi người về phòng họp. Lão Đinh làm kỹ thuật phòng tối ở phòng kỹ thuật nhìn thấy cậu ta, dùng giọng điệu nửa mỉm cười nửa thông cảm mắng: “Cậu nhóc này, cả ngày đang nghĩ cái quái gì thế hả? Đứa trẻ ba tuổi còn biết lắp cuộn phim cơ mà.” Cậu ta cúi gằm đầu xuống, nước mắt suýt chút nữa rơi xuống.

Trưởng phòng Kỷ đã nói những gì trong đại hội, cậu ta chẳng nhớ gì cả. Chỉ nghe thấy ba chữ Lục Chấn Vũ không ngừng bật ra từ cái miệng vô lực đó. Cây búa của mình đập không trúng đinh, ngược lại còn đập lên mu bàn chỉ thì còn nói gì được nữa? Chỉ đành nhận xui xẻo. Cậu ta ngẩn ngơ ngồi đó. Tan họp, lại ngẩn ngơ đi theo mọi người ra khỏi phòng họp. Mặc dù cúi đầu, nhưng cậu ta biết mọi người đều đang nhìn mình, bàn tán về mình. Chu Chí Minh làm mất Từ Bang Trình, nói thế nào đi nữa thì vẫn là một anh hùng thất bại. Còn mình tính là gì? Chụp lén không lắp cuộn phim, cho mấy tên phản cách mạng một tràng cảm quang tinh thần, ai nghe thấy cũng cười chê. Trò cười này e là sẽ theo cậu ta cả đời.

Trở lại văn phòng, Trưởng phòng Kỷ cũng đến, muốn tham gia cuộc họp tổ của bọn họ. Mọi người đều ngồi vào chỗ ngồi của mình, Đoạn Hưng Ngọc hỏi Đại Trần: “Chu Chí Minh đâu?”

“Không biết.” Đại Trần lắc đầu.

“Đi vệ sinh rồi chứ.” Nghiêm Quân nói, “Lúc nãy họp, tôi thấy cậu ấy đi ra ngoài. À, trên bàn cậu ấy có một tờ giấy kìa, có phải do cậu ấy để lại không?”

Đoạn Hưng Ngọc liếc mắt nhìn bàn làm việc của Chu Chí Minh, bước qua, cầm lấy tờ giấy bị chiếc lọ mực đè lên trên bàn.

“Chắc là đến bệnh viện thăm bố rồi, hôm nay hội chẩn cho bố cậu ấy cơ mà.”

Đoạn Hưng Ngọc vừa nói, vừa nhanh chóng đọc lướt qua tờ giấy, sắc mặt bỗng chốc trở nên bất thường.

Kỷ Chân là người đầu tiên chú ý đến sự thay đổi trên sắc mặt cậu ta, “Sao thế, có phải tờ giấy cậu ấy để lại không?”

Đoạn Hưng Ngọc do dự khó nói nên lời, Đại Trần đầy vẻ nghi ngờ thò đầu qua xem tờ giấy đó. Xem xong, cũng không nói gì.

“Đã xảy ra chuyện gì à?” Kỷ Chân bước tới cầm lấy tờ giấy, xem hồi lâu, mới cau mày với vẻ mặt phức tạp, đưa tờ giấy cho Lục Chấn Vũ, “Cậu xem đi.”

Lục Chấn Vũ ngẩn ngơ tiếp lấy mảnh giấy nhỏ xé ra từ cuốn lịch để bàn này, trên đó quả thực là chữ của Chu Chí Minh, Nghiêm Quân cũng lại gần xem:

Đoạn Trưởng khoa:

Đừng trách mắng tiểu Lục nữa, cuộn phim là do tôi cố ý làm hỏng, tôi cho rằng quần chúng tưởng nhớ Thủ tướng chẳng có gì là không tốt, đối xử với họ như vậy tôi không thể thông suốt được. Tôi là đảng viên cộng sản, dựa vào lương tâm và tình cảm mà Đảng đã ban cho, tôi đã làm như vậy.

Tôi đến bệnh viện thăm bố tôi, ngày mai sẽ tìm anh và Trưởng phòng Kỷ để nói chuyện sau.

Chu Chí Minh

Bàn tay Lục Chấn Vũ khẽ run lên, không biết nên biết ơn hay nên oán hận Chu Chí Minh. Cậu chưa kịp suy nghĩ kỹ, miệng đã kêu lên trước:

“Tên này, đảng viên gì chứ, lại làm cái trò này. Tôi nhớ rõ trong đó rõ ràng là có lắp cuộn phim cơ mà, nghĩ kiểu gì cũng thấy không đúng!” Miệng cậu ta mắng ác liệt là thế, nhưng trong lòng, đối với Chu Chí Minh lại không hề oán hận gì cho cam. Cậu cảm thấy chỉ dựa vào tờ giấy này, Chu Chí Minh rốt cuộc vẫn có chút khí phách hiệp nghĩa, khiến người ta nể phục ba phần.

Đoạn Hưng Ngọc có vẻ nhanh chóng bình tĩnh lại, “Trưởng phòng, ngày mai đi làm chúng ta tìm Chu Chí Minh nói chuyện trước đã...”

“Ngày mai?” Kỷ Chân trợn trừng mắt, “Chuyện lớn thế này cơ mà!”

Ông ta bắt đầu bấm điện thoại, trong phòng không ai nói gì nữa, đều cứng đờ đứng nhìn đĩa số điện thoại quay lạch cạch.

“Cục trưởng Cam à? Tôi là Kỷ Chân, chuyện vừa rồi chúng tôi đã điều tra rõ rồi, là Chu Chí Minh tự ý làm hỏng cuộn phim, đúng vậy, chính là Chu Chí Minh đó. Chuyện này là do cậu ta chủ động khai ra. Gì cơ? À, đúng vậy. Gì cơ? Ý kiến của chúng tôi á?” Kỷ Chân do dự đưa ánh mắt thăm dò sang Đoạn Hưng Ngọc. Chưa đợi Đoạn Hưng Ngọc nói gì, ông ta lại mở miệng nói vào ống nghe điện thoại: “Chúng tôi muốn nói chuyện với cậu ấy trước, làm rõ tình hình chi tiết, tạm thời ấy mà, trước tiên cho cậu ấy đình chỉ công tác, kỷ luật thế nào, đợi xem thái độ sau rồi tính. Gì cơ? Ý kiến của anh... Gì cơ? Lập tức bắt giữ? Cái này cái này... Ý của tôi là chủ yếu lấy giáo dục cứu rỗi làm chính, tạm thời đừng...”

Lục Chấn Vũ nghe thấy, giọng nói trong điện thoại đột nhiên cao lên rất nhiều, oang oang vô cùng chói tai, nhưng lại nghe không rõ câu nào. Sắc mặt Kỷ Chân rất khó coi, cuối cùng nói một câu: “Được rồi.” rồi chậm rãi gác điện thoại xuống.

“Cục trưởng Cam lập tức đến đây.” Ông ta quay người lại, đối mặt với mọi người, một lúc lâu sau mới buông ra một câu đục ngầu như vậy.

Ngoài hành lang vang lên tiếng đóng cửa "bộp bộp" và tiếng bước chân "thình thịch", giờ tan làm đã đến. Mọi người đều ngồi xuống, không ai nói câu nào, Kỷ Chân và Đại Trần phì phèo hút thuốc lá đến mức cay xè, từng tầng khói thuốc lan tỏa trong bầu không khí ngột ngạt khó tả. Trời từ từ tối sầm lại, không ai đứng dậy bật đèn, cũng không ai nghĩ đến chuyện đi ăn. Lục Chấn Vũ nhìn ra ngoài cửa sổ, dưới màn đêm đang buông xuống, những đốm đèn xa gần lần lượt phát ra ánh sáng như hạt đậu. Trong lòng cậu lờ mờ đoán hành tung lúc này của Chu Chí Minh. Là đang ở bệnh viện hay đã về nhà rồi? Xét về tình cảm cá nhân, cậu không cho rằng Chu Chí Minh đã làm chuyện gì xấu ác, thế nhưng cuộc điện thoại đó lại định đoạt số phận của cậu ta một cách phũ phàng như vậy. Cậu nhìn ra được, phản ứng dữ dội của Cục trưởng Cam, đến Trưởng phòng Kỷ cũng không ngờ tới. Nhân duyên của Chu Chí Minh trong xứ khá tốt, chắc là không có ai hy vọng cậu ta gặp vận đen đâu. Trong lòng cậu đột nhiên sinh ra chút bất an, cứ như thể vận đen của Chu Chí Minh có dính líu đến trách nhiệm gì của cậu vậy, nhưng chuyện này sao có thể trách cậu được, chưa nói đến việc Chu Chí Minh làm cái trò hỗn xược này suýt chút nữa khiến cậu phải gánh oan ức, chỉ riêng hành vi tiêu hủy tang vật bản thân nó cũng là một tội ác rành rành rồi!

Cục trưởng Cam đến rồi, đi theo còn dẫn theo mấy cảnh sát trẻ tuổi khỏe mạnh. Gương mặt ông ta vô cùng nghiêm nghị, thậm chí — Lục Chấn Vũ cảm thấy — là hung ác. Ông ta đập mạnh một tờ lệnh bắt giữ trắng tinh lên bàn, trong giọng nói mang theo sự tức giận không thể kìm nén.

“Nội bộ cơ quan trinh sát xảy ra chuyện thế này, tính chất nghiêm trọng còn chưa đủ rõ ràng sao? Nếu các cậu còn cần phải đi đường vòng thì cũng được thôi, nhiệm vụ bắt giữ sẽ do đội hình cảnh thực hiện.”

Kỷ Chân liếc nhìn mấy cảnh sát trẻ tuổi cao lớn võ nghệ đằng sau Cam Hướng Thích, không nói gì cả, im lặng đẩy tờ lệnh bắt giữ về phía Nghiêm Quân.

“Điền vào.”

Lúc này Cam Hướng Thích mới ngồi xuống ghế, hỏi Đại Trần: “Trên người Chu Chí Minh có mang theo vũ khí không, chẳng phải cậu ta bắn súng rất chuẩn sao?”

Đại Trần ngây ngốc đáp: “Chắc không đâu, không biết nữa.”

Lục Chấn Vũ vốn dĩ không muốn nói gì, nhưng một câu nói lại bất giác thốt ra từ khóe môi: “Súng của cậu ấy bình thường để ở cái ngăn kéo thấp nhất ấy.”

“Cạy ra xem.”

Ngăn kéo đã được cạy ra. Khẩu súng vẫn nằm ngoan ngoãn ở bên trong.

“Kỹ thuật cận chiến của cậu ta cũng không tệ, có chút sức bền.” Lại một câu nói nữa thốt ra từ miệng cậu.

“Cậu ta không có súng thì không sao cả.” Một cảnh sát trẻ tuổi cạy ngăn kéo xắn tay áo lên, để lộ phần bắp tay thô như thanh sắt to nửa đoạn, “Đánh tay không, không sợ cậu ta đâu.”

Đoạn Hưng Ngọc vẫn luôn không lên tiếng lúc này lạnh lùng nói: “Yên tâm đi, không đánh nhau đâu. Cậu ấy, không phải loại người đó!”

Trời sáng rồi, Chu Chí Minh lật nửa người từ trên giường dậy, theo thói quen nhìn chiếc đồng hồ báo thức trên tủ đầu giường, mà đập vào mắt cậu lại là một bức tường xi măng xa lạ và một cánh cửa sắt đen nặng nề trên tường. Ánh sáng ban mai màu xanh nhạt phun vào từ một ô cửa sổ nhỏ vuông vức bằng bàn tay ở trên đầu, chiếu rõ từng hạt cát thô ráp trên bức tường xi măng. Phía đầu chăn xộc thẳng mùi ẩm mốc vào mũi, cậu rùng mình một cái, lúc này mới hoàn toàn tỉnh táo lại.

À ——, đây không phải là nhà, mà là một phòng giam. Đây là đêm đầu tiên cậu trải qua trong phòng giam từ khi sinh ra cho đến nay!

Cậu ngồi dậy, tựa vào bức tường có chút lạnh ngắt, dường như từ ngũ tạng cho đến tứ chi đều đang run rẩy, một thứ cảm giác trống rỗng, không biết phải làm sao. Tối ngày hôm qua, cậu đã đến bệnh viện thăm bố, trên đường về nhà, đã suy nghĩ kỹ càng mọi chuyện, cậu hoàn toàn có thể tưởng tượng ra tờ giấy đó sẽ gây ra sự chấn động kinh thiên động địa thế nào trong xứ. Cậu nghĩ đến việc mình sẽ bị đưa đi học tập cải tạo vào ngày hôm sau; nghĩ đến việc sẽ phải gánh một hình phạt nghiêm khắc, cậu thậm chí còn chuẩn bị tâm lý thế này: vĩnh biệt công việc mà mình yêu mến, bị khai trừ khỏi đội ngũ công an, thế nhưng cậu không thể ngờ rằng, kết quả thực sự lại đáng sợ gấp mười lần thế này, hơn nữa lại đến nhanh như vậy, cậu vừa về nhà không lâu, đã bị bắt giữ ngay tại căn phòng nhỏ của mình.

Trong mấy năm kinh nghiệm ở xứ Vú, Kỷ Chân với tư cách là người đứng đầu một xứ mà tự mình xuất mã đi càn quét vây bắt người, quả là chuyện chưa từng có. Kỷ Chân dẫn theo bốn người, Đại Trần, tiểu Lục, và hai cảnh sát trẻ không quen biết, thím Trịnh với tư cách là nhân chứng khám xét cũng được dẫn vào, căn phòng ngoài chỉ có hơn chục mét vuông chật ních người, khiến bầu không khí căng thẳng pha lẫn một tầng hỗn loạn.

Cậu không nhớ lúc trưởng phòng bước vào đã nói câu gì đầu tiên, cậu vừa nhìn thấy trận thế này là đã hiểu ngay. Trưởng phòng Kỷ lấy lệnh bắt giữ ra cho cậu xem lướt qua một cái, rồi đặt lên bàn bảo cậu ký tên, cậu đã ký, và thuần thục chấm mực đỏ ấn một dấu vân tay màu đỏ lên tên mình, thủ tục này thì cậu chẳng cần ai phải dạy nữa.

Ấn dấu tay xong, cậu mới nhìn rõ chữ trên lệnh bắt giữ là nét bút của Nghiêm Quân, mặc dù nét bút không được phóng khoáng và trôi chảy như trước, nhưng vẫn có thể nhận ra ngay lập tức. Cậu không đoán được khi Nghiêm Quân điền tờ lệnh bắt giữ này sẽ nhìn nhận mình thế nào, trong lòng có chút gượng gạo.

Cậu lại ký tên vào lệnh khám xét, ký xong, tiểu Lục bước lên, dùng một chiếc còng số tám mạ điện sáng loáng nhanh gọn còng phập vào cổ tay cậu, còng đau buốt. Cậu muốn cười với cậu ta một cái, để thả lỏng thần kinh của mình một chút, nhưng đập vào mắt lại là bộ dạng nghiêm nghị của tiểu Lục. Mà thực tế thì cậu cũng không cười nổi, nếu không kìm nén, có lẽ cậu còn khóc ra mất. Tại sao? Cậu không nói rõ được, trong đầu đã rối bời đến mức chẳng nói rõ được gì nữa, có lẽ chỉ vì lúc ấy "Bạch Bạch" bỗng nhiên chạy đến dưới chân cậu, dịu dàng cọ cọ vào ống quần cậu, cậu có chút không nhịn được, con "Bạch Bạch" không hiểu sự đời mà lại có tình người đến thế ấy...

“Đồ đạc đâu, để ở đâu rồi?” Kỷ Chân hỏi cậu, thái độ ôn hòa.

“Cái gì?”

“Cuộn phim.”

“Xả xuống bồn cầu trong nhà vệ sinh rồi, chính là cái nhà vệ sinh ở hành lang tầng ba ấy.”

Lúc nói ra câu này, cậu đột nhiên cảm thấy trên người bỗng nóng bừng lên, cậu hiểu rõ việc mình làm tuyệt đối không phải là một hành vi ti tiện làm nhục bản thân, cậu không có gì phải tự trách mình cả, đứng trước lương tâm hay công lý đều nói năng đàng hoàng được, cậu thậm chí còn cảm thấy được an ủi đôi chút, trong thế giới rộng lớn này, cậu, một con người nhỏ bé, yếu ớt, suy cho cùng cũng đã chứng minh được chút ít sức mạnh của bản thân đối với thế lực bất công, và đối với chính bản thân cậu. Sảng khoái, thoải mái giống như một người bị vật nặng đè cho còng lưng suốt một quãng thời gian dài bỗng nhiên được ưỡn thẳng lưng vậy.

“Đi thôi.” Trưởng phòng Kỷ không nói dài dòng nữa.

“Tôi phải lấy cái áo.” Cậu đứng yên không nhúc nhích.

Kỷ Chân nhìn chiếc áo sơ mi mỏng manh trên người cậu, lập tức gật đầu: “Lấy đi.”

Cậu đi vào phòng trong lấy một chiếc áo khoác ngoài, suy nghĩ một lát, lại mở tủ muốn lấy một đôi tất, tiểu Lục theo sát nút bước vào ngăn cậu lại.

“Làm gì đấy?”

“Tìm đôi tất để thay.”

“Tạm thời khỏi tìm nữa, mặc áo vào đi rồi đi.”

Cậu liếc nhìn tiểu Lục, không nói gì, vừa định mặc áo vào, tiểu Lục lại chặn cậu lại.

“Đợi đã,” Lục Chấn Vũ cầm lấy áo, bóp nắn từ trên xuống dưới một lượt, rồi lại đưa trả cho cậu, “Mặc vào đi.”

Tiểu Lục đi theo cậu vào phòng trong, đại khái là sợ cậu trốn thoát từ cửa sổ, mặc dù cửa sổ đó đã qua một mùa đông không mở, trên bệ cửa sổ còn chất đống đồ đạc, nhưng tiểu Lục vẫn bám theo sát gót cậu, chặn đứng con đường dẫn đến cửa sổ của cậu. Cậu biết con người tiểu Lục này, xét về tình cảm, cậu ta không đến mức căm hận mình bao nhiêu, xét về tình lý, cậu ta cũng chưa chắc đã thực sự tin rằng mình sẽ trốn chạy, càng không đời nào tin rằng trong bộ quần áo này giấu giếm thứ vũ khí hung ác gì, với tư cách là một nhân viên công an, cậu cảm thấy điểm khác biệt lớn nhất giữa tiểu Lục và mình là dù thi hành nhiệm vụ gì, trong đầu hoàn toàn không có hoạt động tình cảm. Quả thực, tiểu Lục cũng yêu nghề nghiệp này, nhưng hoàn toàn là theo một kiểu yêu khác, cậu ta chỉ coi công tác trinh sát như một nghề nghiệp hợp với sở thích, thậm chí coi như một nghề nghiệp có tính “kỹ thuật” để mà yêu thích. Tiểu Lục từng nói, từ nhỏ cậu ta đã thích làm thám tử. Bây giờ sở dĩ cậu ta canh chừng mình trốn chạy, hành hung, tự sát và tiêu hủy tang vật một cách tỉ mỉ đến thế, chẳng qua chỉ là đang hứng thú bộc lộ sự nghiêm ngặt và lão luyện nào đó trong nghiệp vụ, chứ chưa chắc đã thực sự lo lắng điều gì. Châm ngôn mà tiểu Lục tôn sùng là: Nhân viên công an chính là công cụ biết nói, trinh sát viên không thừa nhận tình cảm, chỉ thừa nhận lý trí. Cậu ta là một cỗ máy robot đạt chuẩn.

Mặc quần áo xong, lại trở về phòng ngoài. Tình cảm có ích gì chứ? Cậu đã tôn trọng tình cảm của mình, thế nhưng tiểu Lục tôn trọng lý trí rốt cuộc vẫn dùng còng số tám còng tay cậu lại, ngay cả việc tìm một đôi tất cũng phải nhìn sắc mặt cậu ta.

Ánh sáng chiếu lên bức tường xi măng dần ngả sang màu vàng, rồi lại dần chuyển sang màu trắng, trời sáng hẳn lên, ở lối đi ngoài cửa, tiếng bước chân "thình thịch" vang lên, tiếng vang rất lớn, tiếng bước chân lúc đi lúc dừng, một lát sau, dừng lại trước cửa phòng cậu, dừng lại vài giây, rồi lại bước đi. Cậu biết đó là cán bộ trực ban đang đi kiểm tra từng phòng giam qua ô cửa kính nhỏ trên cửa sắt. Ô cửa kính chỉ to bằng lòng bàn tay này nhìn từ bên trong thì có thể soi người, nhưng nhìn từ bên ngoài thì lại là một tấm thủy tinh trong suốt, cán bộ quản giáo có thể nhìn thấu toàn bộ phòng giam từ chỗ này.

Đây là lần đầu tiên cậu ngồi tù, thế nhưng bài trí trong phòng giam thì từ trước đã quen thuộc rồi, bất kể là ở đội hình cảnh hay ở xứ Vú, trại tạm giam của xứ thẩm vấn này cậu đã đến không biết bao nhiêu lần rồi. Một tháng trước, Từ Bang Trình cũng ở trong một phòng giam đơn độc thế này. Điều khiến cậu cảm thấy xa lạ, chỉ là tông màu khô khan u ám ở đây. Vừa mặc quần áo, cậu vừa đảo mắt nhìn xung quanh, cánh cửa đen ngấy, bức tường màu sắt, mấy viên gạch kê thấp tấm ván giường, phía trên ô cửa sổ nhỏ như chiếc bánh đậu phụ, treo một chiếc hộp phát thanh hữu tuyến bị bụi bám kín, đây ngược lại là thứ mà trước đây chưa từng chú ý tới.

Tiếng động cơ ô tô từ ngoài ô cửa sổ nhỏ truyền vào, phá vỡ sự yên tĩnh nặng nề. Cậu nhớ bên ngoài chính là một con đường trong khuôn viên trại tạm giam. Có lẽ là một chiếc xe tải chạy lướt qua ngoài cửa sổ, ánh phản chiếu trên kính cửa sổ vạch ra những vòng cung ánh sáng như vân nước trên trần phòng giam, y hệt như những đốm sáng trượt qua mui xe jeep của đèn đường tối hôm qua, những đốm sáng trượt đi ấy khiến cho trong xe lúc sáng lúc tắt, làm cho lòng người hoảng loạn.

Lúc đó cậu ngồi ở ghế sau, bị kẹp ở giữa hai cảnh sát trẻ, lúc mới lên xe, hai cảnh sát ấn cậu xuống gầm ghế, cậu nhớ lại trước đây khi bắt tội phạm hình sự ở đội hình cảnh, theo lệ thường là phải bắt tội phạm ngồi thụp thành một đống dưới gầm ghế, sau đó nghe thấy Kỷ Chân nói một câu ngoài xe: “Để cậu ấy ngồi đi.” Cậu mới coi như không phải chịu cái nỗi nhục nhã đó. Xuyên qua cửa sổ kính hữu cơ mờ đục, cậu có thể nhìn thấy khung cảnh mờ mịt trên đường phố vào buổi tối, nghe thấy tiếng trẻ con đùa nghịch ven đường...

Lúc đó, cậu cảm thấy chiếc còng tay trên cổ tay ngày càng lạnh ngắt nặng nề, dường như toàn thân đều bị nó làm cho lạnh buốt. Lồng ngực cậu đột nhiên nghẹn lại một trận hối hận nặng trịch, nỗi hối hận khiến người ta khó chịu đựng nổi này chỉ trong vài giây đã phát triển trở nên vô cùng mạnh mẽ. Trong một mảnh màu sắc mơ hồ mà rực rỡ xuyên qua cửa sổ kính hữu cơ, trong lòng cậu tự nhiên dâng lên một sự lưu luyến phát cuồng đối với cuộc sống tự do, cậu phải khó khăn lắm mới kìm chế được bản thân, không lên cơn cuồng loạn trong xe. Tất cả những chuyện này đều là do cậu tự chuốc lấy, hà cớ gì mà phải ngây thơ đến thế, hà cớ gì cứ nhất thiết phải để lại tờ giấy đó chứ? Cứ để mặc tiểu Lục chịu đựng chút uất ức nhỏ nhặt ấy thì có sao đâu? Chỉ cần cậu ta không nói, dựa vào ấn tượng của cậu ta đối với các đồng chí, chắc là sẽ không có ai hoài nghi cậu ta giở trò trên cuộn phim cả. Lúc đó cậu hồ đồ rồi, bị một cảm xúc kích động đột ngột, một cảm giác anh hùng chủ nghĩa kiểu Tống Tương công làm cho mê mẩn đầu óc, cứ như thể chỉ có dấn thân ra gánh vác tất cả, mới được coi là thực sự trở thành một kẻ mạnh triệt để. Từ trước đến nay, cậu vô cùng căm hận sự yếu đuối và bất tài của mình, nhưng cũng không thể ngốc nghếch như vậy chứ!

Cậu mang theo sự hối hận truy tìm lại tâm trạng lúc viết tờ giấy đó, cậu rời khỏi phòng họp ban đầu là vì muốn gọi một cuộc điện thoại nhắn tin cho Tiêu Mạnh, cậu lo lắng tối nay họ sẽ lại đến Quảng trường, sau khi kết nối điện thoại, Thi Tiêu Mạnh nói với cậu rằng, bọn họ — cô ấy, Thi Quý Hồng và Lô Viện Trịnh, đã hẹn tối nay cùng nhau đến nhà An Thành, cậu mới thấy yên tâm. Cậu biết An Thành sống ở gần nhà máy 941, cách Quảng trường nửa cái thành phố, chỉ cần ngày hôm nay bọn họ tối nay không đến Quảng trường, thì sẽ không gặp nguy hiểm gì nữa, bởi vì nửa đêm là đã thu giữ vòng hoa rồi, sáng sớm hôm nay ba vạn công nhân dân binh sẽ tiến vào Quảng trường, cục diện vừa xảy ra biến chuyển đột ngột, e là không ai dám công khai "gây rối" nữa.

Cậu đặt ống nghe xuống, nghĩ đến chuyện mình lại có thể dễ dàng cứu bác Giang như vậy, cứu An Thành, cứu người công nhân không quen biết đó, lại còn cứu cả Thi Quý Hồng. Mặc dù cái lưỡi sắc bén như dao của Thi Quý Hồng thường xuyên khiến người ta không xuống đài được, nhưng cô ấy rốt cuộc vẫn là một người khá tốt. Bọn họ, cùng với hàng vạn hàng ngàn người trên Quảng trường, tình cảm thông suốt với nhau, giác ngộ đồng điệu với nhau, hóa ra nhiều người đến thế đều chung một lòng. Quý Hồng cứ hay nói, Trung Quốc của chúng ta tiêu đời rồi, lần này cô ấy nên nhìn thấy, Trung Quốc không thể tiêu đời được!

Lúc đó, cậu càng nghĩ càng cảm thấy trong lòng sảng khoái, cảm thấy bản thân cũng nên vô cùng dũng cảm, mới có thể xứng đáng sánh vai với họ. Thế là, cái sự ngốc nghếch đó liền bùng lên trong chớp mắt. Cậu hy vọng việc mình làm, không chỉ quang minh, mà còn lỗi lạc. Nếu như nói, khoảnh khắc chui vào nhà vệ sinh tháo cuộn phim lúc nãy vẫn còn chút chột dạ sợ hãi, thì bây giờ cậu cảm thấy cho dù có đứng trước mặt trưởng phòng, trưởng khoa, đứng trước mặt tiểu Lục, cậu cũng vẫn dám đem cuộn phim ra phơi bày cho thiên hạ thấy, cậu thậm chí còn căm ghét cái kiểu làm lén lút chui rúc vào nhà vệ sinh này, biến một việc vốn dĩ không thẹn với lòng thành ra vụ vụn vặt vặt, nghĩ kiểu gì cũng thấy không cam lòng, cậu không nên lấy tiểu Lục ra làm vật thế thân. Càng nghĩ, đầu càng căng phồng lên, từng trận nhói lên làm cho mê muội, anh hùng chủ nghĩa cuồng nhiệt và tinh thần hy sinh lãng mạn va đập lẫn nhau trong lồng ngực, những tia lửa bắn ra đốt cháy toàn thân nóng bừng, thế là cậu cầm bút viết tờ giấy đó, sau khi dùng lọ mực trên bàn đè tờ giấy lại, còn thản nhiên nán lại trong phòng một lúc mới đi, trong lòng cậu cảm thấy đang dâng trào một thứ cảm xúc không sợ hãi chưa từng có!

Thứ tình cảm không biết sợ là gì này cháy nhanh mà tắt cũng nhanh. Bây giờ, cậu co ro trong phòng giam lạnh lẽo, cô độc này, mang theo một vẻ đáng thương tội nghiệp đến thế, cậu hận không thể lấy đầu đập vào tường, xong rồi, cả cuộc đời coi như tiêu đời, sao lại phải ngốc nghếch, bảo thủ thế cơ chứ!

Từ khoảnh khắc chiếc xe jeep chạy vào trại tạm giam, cuộc sống đã phơi bày trước mặt cậu sự dữ dội và đáng sợ trong tương lai. Ở phòng thu giam, nhân viên trực ban thô bạo tiến hành khám người theo lệ thường đối với cậu, đồng hồ, dao gọt táo, thẻ công tác và một ít tiền lẻ bị thu đi, sau đó quát lệnh cậu ngồi xổm đối mặt vào tường, miệng cậu muốn phản kháng, nhưng chưa kịp thốt ra, đôi chân đã tự động khuỵu xuống, trước đây ở cục phân, đồn công an, cũng trong phòng thu giam này, cậu thường nhìn thấy mấy tên trộm cắp, lưu manh bị bắt vào đây đều cứ hướng mặt vào tường ngồi xổm như thế, lúc đó nhìn thấy cũng không cảm thấy gì, mà bây giờ đến lượt chính mình cũng giữ tư thế đó ngồi xổm ở đây, mới cảm nhận được một sự bẽ bàng và nhục nhã không thể chịu đựng nổi. Nhìn tên nhân viên trực ban kia đang thong thả điền bảng thu giam và đơn đăng ký đồ vật thu giam, cậu bỗng nhiên nghĩ đến bố, bố trước đây cũng từng ngồi tù, nhưng đó là nhà tù của Quốc dân đảng, còn bản thân mình bây giờ lại ngồi tù của chính Đảng Cộng sản. Họ sẽ nói thế nào với bố, làm sao để ông tin rằng con trai là một kẻ tồi tệ? Sau này mãn hạn tù được phóng thích, bố sẽ nhìn nhận mình thế nào? Các đồng chí sẽ nhìn nhận mình thế nào? Lúc đó, đoạn lịch sử này đã qua đi, còn ai sẽ hiểu cho cậu nữa? Cậu trong mắt mọi người đã trở thành một kẻ phạm tội, thực sự không phải là thứ tốt đẹp gì nữa. Cậu cảm thấy sống lưng toát mồ hôi nóng hổi, toàn thân ngứa ngáy râm ran, cuộc đời này rốt cuộc là thế nào chứ!

Thủ tục thu giam đã làm xong, Trưởng phòng Kỷ và những người khác chuẩn bị đi, cậu không màng đến tên nhân viên trực ban dữ tợn như ác thần kia nữa, thẳng người lên gọi một tiếng: “Trưởng phòng Kỷ!”

“Làm gì?” Trưởng phòng Kỷ mặt lạnh tanh.

“Bố tôi phải làm sao đây, ông ấy vẫn đang ở trong bệnh viện...”

“Ông ấy có tổ chức của ông ấy, tổ chức sẽ chăm sóc ông ấy.” Giọng nói của Trưởng phòng Kỷ dịu lại rõ rệt.

“Vậy, các anh có thể tạm thời đừng nói cho ông ấy biết không, ông ấy đang bệnh...”

“Cậu —— đừng nghĩ nhiều thế nữa, tập trung tinh thần nghĩ về vấn đề của mình đi.” Trưởng phòng Kỷ nói xong, mở cửa bước đi.

Sau đó nữa, cậu bị dẫn đến phòng giam rộng tầm bảy tám mét vuông này.

Ban đêm, cậu nằm trên chiếc giường cứng ngắc bất động, trong đầu lúc thì muôn vàn mối tơ vò, lúc lại trống rỗng. Mãi cho đến gần sáng mới lơ mơ chìm vào giấc ngủ, cứ thế cho đến tận bây giờ.

Cánh cửa sắt đen kịt phát ra tiếng "ầm" một cái, thần kinh cậu căng cứng lên, ngó nhìn cánh cửa phòng giam đang hé ra một đường kẽ mà không biết phải làm sao.

“Số 4, ra lấy cơm!” Ở ngoài hành lang, một giọng nói vang lên lảnh lót.

Cậu vội vàng tìm kiếm trong phòng, tìm thấy hai chiếc bát nhựa và một chậu rửa mặt bằng nhựa ở góc phòng, liền bưng bát cơm thò đầu ra khỏi cửa phòng giam.

Ở một đầu hành lang, đặt hai chiếc thùng, bên cạnh đứng một phạm nhân mặc bộ đồ vải đen dính đầy dầu mỡ và một nhân viên quản giáo mặc đồng phục cảnh sát, vị quản giáo đó lại hét lên với cậu một tiếng, “Qua đây lấy cơm đi.”

Cậu bước qua đó, quản giáo hỏi cậu: “Mới đến ngày hôm qua à?” Lại nói: “Sau này, nhớ lấy nhé, mỗi ngày tám giờ rưỡi sáng, ba giờ chiều mở cửa phát cơm, cậu thấy cửa nhà mình mở ra thì đi ra lấy cơm, đừng đợi người khác gọi, nghe thấy chưa?”

Cậu nói: “Nghe thấy rồi.”

Phạm nhân nhà bếp múc cho cậu một bát thức ăn, cậu lại lấy một chiếc bánh ngô to ở trong cái thùng khác.

“Lấy hai cái đi, có thể lấy hai cái mà.” Vị quản giáo kia nói.

“Một cái là đủ rồi.” Cậu bưng bát cơm định quay về. Quản giáo lại nói:

“Quay về lấy chậu rửa mặt ra đây xách nước sôi, động tác nhanh lên một chút.”

Đợi xách nước sôi xong quay về, cửa phòng giam điện lại khóa chặt lại. Cậu khó khăn nuốt trôi chiếc bánh ngô cùng với bát canh rau nhạt nhẽo đó, cậu nhớ trước đây chỉ có thời gian đi học về nông thôn học nông nghiệp thời học sinh, mới ăn qua mấy bữa bánh ngô.

Ăn xong cơm, ngồi một lát, cửa phòng giam lại "ầm" một tiếng.

“Số 4, ra ngoài.”

Lúc nãy ra lấy cơm, cậu đã nhìn thấy rồi, số 4, chính là số hiệu trên cửa phòng giam của mình.

Cậu đi ra ngoài, đi đến lối ra của hành lang, một thẩm vấn viên (cậu từng gặp người này rồi) đang khom lưng điền phiếu dẫn giải trên bàn, điền xong, ngước lên đánh giá cậu từ trên xuống dưới.

“Ồ, cậu chính là Chu Chí Minh, đi thôi.”

Ra khỏi khu nhà giam, băng qua con đường ngoài cửa sổ của cậu, đến tòa nhà thẩm vấn. Bước vào một phòng thẩm vấn, đập vào mắt cậu đầu tiên là Trưởng phòng Kỷ đang đứng sau chiếc bàn. Kỷ Chân nhìn chằm chằm vào cậu một lát, đưa tay chỉ vào chiếc đẩu vuông, trầm giọng nói một câu:

“Ngồi xuống đi.”

Còn chưa đầy nửa tiếng nữa là đến giờ chuông tan tầm, người ở văn phòng Đuổi Tin đã rút đi gần hết. Đoạn Hưng Ngọc vừa khóa ngăn kéo bàn làm việc lại, có ai đó đẩy cửa phòng anh ta ra, thò đầu vào.

“Trưởng khoa Đoạn, Trưởng phòng Kỷ gọi điện thoại tìm anh.”

“Gọi từ trên cục xuống à?” Anh ta biết Kỷ Chân vừa đi làm buổi chiều là đã bị Cục trưởng Cam gọi lên nói chuyện rồi, bèn vừa bước về phía chiếc điện thoại ở phòng ngoài, vừa tiện miệng hỏi một câu.

Trong ống nghe điện thoại, truyền đến giọng nói nặng nề vô hồn của Kỷ Chân: “Hưng Ngọc đấy à?”

“Anh vẫn ở trên cục à?”

“Không, về được một lúc rồi, cậu qua chỗ tôi một chuyến đi.”

Đặt ống nghe xuống, anh ta ngẩn ngơ đứng tại chỗ một lúc, do dự không biết có nên nhân cơ hội này mang bức thư viết cho Bộ Công an ra đưa cho Kỷ Chân xem hay không. Bức thư đó viết xong đã bị đè trong ngăn kéo gần một tuần rồi, mặc dù hôm kia có đưa cho Đại Trần đọc lướt qua một lượt, nhưng thực tế thì anh ta vẫn chưa hoàn toàn quyết định được, có thực sự để nó nhìn thấy ánh mặt trời hay không.

Cái sổ sách phải trái của vụ án 311 rốt cuộc nên tính thế nào, sự thất bại của chiến dịch vây bắt Tiên Đồng Sơn rốt cuộc là lỗi do ai, lẽ nào cứ biến chuyện lớn thành chuyện nhỏ, chuyện nhỏ thành không có gì, cứ lấp lửng cho qua như vậy sao? Mặc dù anh ta không trực tiếp tham gia chiến dịch Tiên Đồng Sơn, nhưng căn nguyên đầu đuôi, ngọn ngành mạch lạc của vụ án này thì anh ta nắm rõ như lòng bàn tay. Rất rõ ràng, đối với sự thất bại của vụ án 311, người có chút kiến thức công tác trinh sát không khó để tìm ra mấu chốt trong đó. Kể từ ngày hôm đó nói chuyện với Nghiêm Quân, Chu Chí Minh ở nhà anh ta, anh ta đã nảy sinh ý định viết bức thư này, đoạn phân tích dài dòng về vụ án ngày hôm đó của anh ta, thực ra cũng là mượn để sắp xếp lại suy nghĩ của bản thân, sự việc càng nghĩ càng rõ ràng, càng nghĩ, lại càng nhìn thấy rõ cảm giác khủng hoảng. Vấn đề mà sự thất bại của vụ án 311 phơi bày ra không thể không khiến người ta lo lắng, nếu cứ giải quyết vụ án kiểu này mãi, trinh sát không màng phương châm trinh sát, thẩm vấn không màng nguyên tắc thẩm vấn, u muội vô tri, hoàn toàn không có quy chuẩn, bịt đường ngôn luận, độc đoán chuyên quyền, sao có thể giống như lúc nào cũng ra rả hô hào rằng, “trăm trận trăm thắng” được chứ!

Vậy bức thư này nên viết thế nào đây, quả thực đã tốn không ít đắn đo, chưa đặt bút viết mà đã nháp trong đầu mấy lần. Ban đầu anh ta phác thảo một bản đề cương lớn, muốn cố gắng phản ánh tình hình chi tiết hơn một chút, quan điểm đưa ra thấu đáo hơn một chút. Thử viết mấy trang, kết quả là vo tròn xé vụn hết. Bởi vì anh ta càng viết càng cảm thấy, người chưa từng tham gia vụ án này, chưa từng tiếp xúc trực tiếp với Từ Bang Trình và Cam Hướng Thích, rất khó thông qua một bức thư như thế này để phân biệt phải trái, đánh giá đúng sai. Thế là anh ta đổi ý, bức thư đã định hình chót này, chữ chưa đầy một nghìn, ngoài việc khái quát kể vài câu về đại cương vụ án và kết cục nhãn tiền trước mắt ra, ý trung tâm chỉ có một, chính là hy vọng Bộ phái người xuống, nghiêm túc tổng kết bài học của vụ án này, để làm gương cho tương lai, làm bài học cho người khác!

Bức thư này được viết riêng tư, cho đến hiện tại, chỉ có mỗi Đại Trần được đọc, phản ứng của Đại Trần hoàn toàn nằm trong dự liệu của anh ta —— kinh ngạc, trong kinh ngạc mang theo chút sợ hãi, trong sợ hãi lại mang theo chút khó xử.

“Ấy dà, lúc trước đến cục họp, chỉ có cậu và Trưởng phòng Kỷ tham gia, hai người nghiên cứu thế nào, thực ra tôi cũng không rõ lắm, việc thẩm vấn Từ Bang Trình tôi lại chẳng tham gia trực tiếp...”

“À, cậu yên tâm đi, bức thư này chỉ ký tên cá nhân tôi, không đại diện cho cậu. Sau này nếu Bộ thực sự có người phái xuống điều tra, tôi đương nhiên sẽ nói trước đó chưa từng cho cậu xem, cậu cứ yên tâm đi.”

“Khụ khụ, cái đó thì không có gì, cái đó thì không có gì đâu.” Đại Trần lúng túng giải thích, “Ý tôi là, viết bức thư loại này, e là cũng không chắc đã có tác dụng gì đâu.”

Anh ta thu lại bức thư, sắc mặt có chút khó chịu, dùng một giọng điệu ám chỉ chung chung mà nói: “Cái tôi sợ là, ngay cả trong cái bộ phận tôn sùng sự nghiêm túc nhất của chúng ta đây, cũng không tìm ra nổi một người nghiêm túc. Công việc có tật bệnh gì, xảy ra chuyện gì, chỉ cần liên lụy đến mấy vị đầu sỏ, thì không ai chịu đứng ra nói năng câu nào, nghiêm túc vạch rõ trắng đen nữa, mọi người đều đang qua quýt cho qua chuyện, qua quýt với ai cơ chứ? Chẳng phải là đang qua quýt với đất nước đấy sao! Nói đến chuyện này, tôi phải nói một câu công bằng thế này, Chu Chí Minh có mắc lỗi lớn đến đâu đi nữa, điểm này vẫn rất đáng quý, cậu ấy rất coi trọng sự nghiêm túc, là thật lòng thật ý làm tròn trách nhiệm, tôi không phải là đang kêu oan thay cho cậu ấy đâu, cậu nói xem có phải không nào!”

“Đúng thế, đúng thế.” Nhắc đến Chu Chí Minh, biểu cảm trên mặt Đại Trần cũng trở nên chân thành hơn, Chu Chí Minh bị bắt giam đã tròn một tháng, ngày càng có nhiều người trong xứ bắt đầu nói tốt cho cậu ta sau lưng. Thế nhưng giọng điệu của Đại Trần vẫn hạ thấp xuống hết mức, tựa như vô cùng sợ tai vách mạch rừng vậy, “Ý tôi là, những lời cậu nói trong thư về phương châm trinh sát, nguyên tắc thẩm vấn gì gì đó, có kẻ sẽ lợi dụng sơ hở, nói cậu đang lật lại bản án cho con đường trinh sát phản động của cơ quan công an cũ mười bảy năm trước đấy, không phải là tôi chim sợ cành cong đâu, sự việc chính là như thế, lòng hại người thì không nên có, lòng phòng người thì không thể không có, rừng lớn thì lắm chim, cậu tội gì mà đi chọc vào mấy con chim ác đó.”

Giọng điệu của Đại Trần vô cùng nghiêm túc, Đoạn Hưng Ngọc cũng không khỏi trầm ngâm một lúc, “Đương nhiên, về mặt câu chữ vẫn có thể cân nhắc lại. Chỉ là, cái mảng công tác trinh sát trong mười bảy năm đó, rốt cứ có hoàn toàn không dùng được nữa không, hay cứ để lịch sử đưa ra phán quyết đi.” Dừng một lát, anh ta lại một lần nữa như tuyên bố mà nói: “Bức thư này, chỉ ký tên cá nhân tôi, tuyệt đối không mượn danh nghĩa Tổ chuyên án 311 của các cậu, cũng không viện dẫn quan điểm của các cậu bằng cách chỉ đích danh mặt chữ. Biết gì nói nấy, tôi với tư cách là một cán bộ công an cơ sở, phản ánh chút tình hình lên cấp trên, chắc chắn không có gì là quá đáng chứ? Tôi mang thư cho cậu xem, cũng chẳng qua chỉ là trao đổi ý kiến riêng tư với nhau mà thôi.”

Đại Trần do dự giây lát, dứt khoát nói rõ thái độ của mình, bảo rằng: “Tôi thấy, cậu cũng chẳng cần phải ký tên đâu, bức thư sớm muộn gì cũng sẽ được chuyển xuống thôi, tội gì mà để các vị sếp ghim thù cậu.”

Đoạn Hưng Ngọc lắc đầu, nói: “Vốn dĩ là chuyện quang minh lỗi lạc, nếu cứ làm lén lút che giấu, trái lại sẽ khiến người ta nghi ngờ là có quỷ. Hơn nữa, tổng số người biết rõ tình hình vụ án 311 chẳng có mấy ai, nếu họ đã muốn điều tra, còn sợ không tra ra được là ai viết chắc?”

Đại Trần dường như cũng nhận ra chủ ý của mình thực sự không cao minh gì cho lắm, không kìm được mà cười khổ một tiếng. Phải thừa nhận rằng, Đại Trần vẫn là một người đôn hậu, thỉnh thoảng dùng chút mưu kế nhỏ nhặt, cũng khiến người ta cảm thấy rất vụng về. Mà sự đôn hậu của anh ta lại thường biểu hiện thành việc bằng lòng với hiện trạng, nhịn được thì nhịn, đối với điểm này, Đoạn Hưng Ngọc không thích cho lắm.

Thế còn Kỷ Chân thì sao? Nếu anh ta mang bức thư này ra cho Kỷ Chân xem, thì sẽ nhận được phản ứng kiểu gì đây? Ủng hộ, hay phản đối? Ngay từ ngày đặt bút viết, anh ta đã nghĩ rằng sau khi viết xong bức thư sẽ nhờ Kỷ Chân xem hộ, góc độ hành văn, giọng điệu, đều nên thỉnh giáo Kỷ Chân để nắm bắt chừng mực cho phải phép. Lúc đó anh ta vậy mà lại không ngờ rằng, Kỷ Chân suy cho cùng cũng là một trong những người phụ trách vụ án này, trách nhiệm gắn liền với đó, lợi hại gắn liền với đó, liệu có còn có thể đứng ngoài cuộc tỉnh táo như mình được nữa không, thực sự là không có chút nắm chắc nào cả. Hơn nữa, Kỷ Chân trong vấn đề liên quan đến "mười bảy năm", lại có sự nhạy cảm còn lớn hơn cả Đại Trần, điểm này không thể không tính đến.

Nghĩ ngợi vòng vo như vậy, anh ta quyết định không mang thư đến chỗ Kỷ Chân nữa, thế là tay không bước ra khỏi cửa, đi về phía phòng làm việc của trưởng phòng ở tầng hai.

Kỷ Chân một mình ngồi trong phòng làm việc, khói thuốc mịt mờ gần như bao trùm lấy cơ thể ông ta, Đoạn Hưng Ngọc bước vào phòng, ông ta không nói gì, thậm chí cả cái đầu đang cúi xuống cũng không ngẩng lên dù chỉ một chút, vẫn cứ buồn bã hút thuốc, không khí trong phòng đã vô cùng ngột ngạt cay xè.

Đoạn Hưng Ngọc ngồi xuống ghế sô-pha. Ngay khoảnh khắc này, bỗng nhiên cảm thấy Kỷ Chân trước mắt, vị thủ trưởng cũ của mình, người bạn tri kỷ chí cốt trong sự nghiệp, người tri kỷ cùng chung hoạn nạn suốt gần ba mươi năm qua, thoắt cái lại giống như một người xa lạ hoàn toàn không quen biết.

“Cục trưởng Cam đã nói chuyện với anh rồi à?” Đoạn Hưng Ngọc phá vỡ sự im lặng.

Kỷ Chân chậm rãi nghiền tàn thuốc vào trong gạt tàn, sắc mặt tối sầm, “Nói rồi.”

“Buổi chiều văn phòng cục có một cuộc điện thoại gọi đến,” Đoạn Hưng Ngọc tiện miệng kéo câu chuyện sang hướng khác, “Bảo chúng ta ngày mai cử một người lên cục, nói là để bàn về chuyện bố của Chu Chí Minh, cuộc điện thoại đánh đến phòng trực ban, nhân viên trực ban cũng không hỏi rõ ràng. Liệu có phải ông ấy đã biết chuyện của con trai mình rồi không? Thế nhưng việc phong tỏa tin tức đối với ông ấy là đề nghị của bác sĩ, cục lúc đó cũng đã đồng ý rồi mà.”

Kỷ Chân lấy một tờ giấy từ trong chiếc cặp da ra, im lặng đưa cho anh ta, anh ta vừa nhìn mấy chữ trên đầu tờ giấy, không kìm được mà ngẩn ngơ.

“Giấy báo tử?”

“Tôi nói chuyện xong với Cục trưởng Cam hôm nay, thì chạm trán người ở văn phòng cục, họ đã nói chuyện đơn giản với tôi rồi.” Giọng nói khàn đặc của Kỷ Chân dừng lại một lát, rồi nói tiếp, “Bệnh ung thư thực quản của bố cậu ấy kể từ khi được chẩn đoán xác định vào tháng trước, diễn biến và phát triển rất nhanh, sáng hôm qua đã trút hơi thở cuối cùng rồi.”

Sự im lặng kéo dài chiếm lĩnh căn phòng này.

“Vậy, tờ giấy báo tử này, phải xử lý thế nào?”

“Ngày mai tôi sẽ đến trại tạm giam, giao cho cậu ta.”

Đoạn Hưng Ngọc cảm thấy máu trên trán đều đông đặc lại, cơ mặt cứng đờ ra, nhưng anh ta vẫn dùng một giọng điệu bình tĩnh nói: “Cậu ấy sẽ không chịu nổi đâu, tôi nghĩ chắc chắn cậu ấy sẽ không chịu nổi.”

“Đó cũng là chuyện không còn cách nào khác, dù sao thì cũng phải để cậu ấy biết.”

“Anh có biết không? Hai bố con này nương tựa vào nhau suốt hai mươi năm... Cậu ấy sẽ không chịu nổi đâu.”

“Haizz, chuyện này cũng phải trách chính cậu ta, nếu không phạm cái lỗi này, thì đã không đến nỗi ngay cả bố chết cũng không được gặp mặt một lần.”

“Lão Kỷ!” Giọng Đoạn Hưng Ngọc rất thấp, nhưng ngữ khí đặc biệt nặng nề đó khiến Kỷ Chân không kìm được mà ngước mắt lên. “Lão Kỷ, sự việc ở Quảng trường, còn cả cách xử lý của chúng ta đối với sự việc này nữa, không chỉ một mình cậu ta không thông suốt đâu, tôi không tin là anh lại thực sự dửng dưng đến thế.”

Kỷ Chân trầm mặc nửa ngày không lên tiếng, nhưng biểu cảm trên mặt lại rõ mồn một thừa nhận lời nói của Đoạn Hưng Ngọc. Trong phòng chốc lát lại không còn âm thanh gì nữa, chỉ có tiếng thì thầm nỉ non như khóc như than của một cây hòe cổ ngay bên cửa sổ ngoài tòa nhà, ánh hoàng hôn rọi lên bức tường, bị những chiếc lá cây đung đưa quấy nhiễu thành những mảnh vỡ lập lòe, gió mang theo chút hơi nóng từ cửa sổ lưới xộc vào nhà, khiến người ta loáng thoáng ngửi thấy chút hơi thở của mùa hè.

“Đối với vận động hiện tại, đối với sự việc trên Quảng trường, không thông suốt thì không sao cả, đi đường vòng cũng cho phép có một quá trình mà.” Kỷ Chân thấp giọng nói: “Nhưng nếu về hành vi mà xảy ra sự chống đối, thì tính chất sẽ khác rồi. Cứ cho là nói thế đi, cậu ta nếu chỉ là đối phó cho xong chuyện trên Quảng trường, thì tôi cũng sẽ không nói gì cả, ngay cả tôi, ngay cả cả xứ chúng ta, Cục trưởng Cam cũng cho rằng đó là đang đối phó cho xong chuyện. Vốn dĩ mà nói, điều động nhiều người như thế lên Quảng trường để bắt người, làm gì có nhiều kẻ xấu thế chứ? Thế nhưng Chu Chí Minh, sao lại cả gan đến mức mang cuộn phim chụp lén đi tiêu hủy cơ chứ? Cái tôi tức giận không phải là việc không bắt được người, tưởng nhớ Thủ tướng mà, cho dù có hành vi hơi quá khích đi chăng nữa, thì cũng chưa chắc đã nhất định phải bắt giữ. Thế nhưng với tư cách là một cán bộ công an, bản thân không thông suốt mà lại làm như thế, được không hả? Đặc biệt là một nhân viên trinh sát, sử dụng thủ đoạn thế này, tôi không chỉ nội dung của sự việc này, mà là đang nói đến cách làm của nó, cách làm thế này đối với một trinh sát viên mà nói là ti tiện nhất, là điều tuyệt đối không được phép có nhất. Hưng Ngọc à, chúng ta làm trinh sát đã ngót nghét ba mươi năm rồi, chuyện thế này quả thực là chưa từng nghe thấy bao giờ, cậu có thể chấp nhận được chứ, còn tôi thì tuyệt đối không thể chấp nhận được.”

Đoạn Hưng Ngọc trút ra một hơi dài nén chặt trong bụng, anh ta từ bỏ ý định tranh biện với Kỷ Chân, đổi sang một giọng điệu bình hòa, hỏi: “Mấy ngày nay, tình hình thẩm vấn thế nào rồi?”

Kỷ Chân lắc đầu, cách một lúc lâu, lại hỏi: “Các đồng chí trong khoa các cậu có phát hiện gần đây cậu ta tiếp xúc với những ai ngoài xã hội không?”

“Cậu ta vốn dĩ đâu phải là người giỏi giao du.”

“Ừ —— đúng vậy. Chủ nhiệm Viện Hướng Dương là hàng xóm đối diện nhà họ, cũng phản ánh Chu Chí Minh bình thường ở nhà rất ngoan ngoãn, trong nhà cũng không có ai qua lại, thế nhưng Cục trưởng Cam cứ muốn nặn ra chút manh mối từ cậu ta cho bằng được, haizz, đúng là quỷ mới biết được. Ngoài ra, Cục trưởng Cam hôm nay lại nhắc đến vụ án 311. Ông ta hoài nghi việc Từ Bang Trình trốn thoát có liên quan đến Chu Chí Minh, đương nhiên ông ta cũng là suy diễn từ chuyện nọ sang chuyện kia thôi...”

Trên mặt Đoạn Hưng Ngọc thoáng hiện nụ cười lạnh lẽo, trong lòng có một ngọn lửa cứ sục sôi trồi lên tận cổ, hận không thể đập vỡ thứ gì đó mới có thể trút ra được, nhưng giọng điệu của anh ta vẫn bình tĩnh.

“Lão Kỷ à, chúng ta đều là những người làm trinh sát hơn hai mươi năm rồi, nhưng Cục trưởng Cam suy cho cùng cũng chỉ là dân ngoại đạo rẽ ngang sang. Đối với vụ án 311 rốt cuộc nên nhìn nhận thế nào, thất bại ở điểm nào, trong lòng chúng ta chẳng lẽ lại không rõ hay sao. Trước khi bắt không có quá trình trinh sát, trong lúc thẩm vấn thì gợi ý mớm cung, phơi bày toàn bộ sự hoài nghi và thành kiến của mình ra cho Từ Bang Trình; đối với toàn bộ chứng cứ và toàn bộ tình hình lại không tổng hợp phân tích một cách tỉ mỉ, không cho mọi người phát biểu ý kiến. Cái gọi là ‘Kế hoạch ba tháng’, cái gọi là ‘Đội đặc biệt’, cái gọi là ‘Phá hoại phê phán Đặng’, toàn là những lời nhảm nhí. Anh không trực tiếp tham gia thẩm vấn, nếu tham gia rồi, anh cũng sẽ nhìn ra vấn đề ngay thôi. Tôi hiểu ý anh lúc đó điều động tôi đến phòng Đuổi Tin là sợ tôi đắc tội với Cục trưởng Cam, còn Cục trưởng Cam thì tôi không đắc tội thật, nhưng anh xem vụ án này bị làm cho ra cái nông nỗi này rồi đấy, những lời tôi nói với anh khi hai người đi biên giới, chẳng phải đã ứng nghiệm rồi hay sao, kết quả còn tồi tệ hơn cả những gì chúng ta nghĩ. Từ tình hình ở biên giới mà nhìn, kẻ địch hoàn toàn có sự chuẩn bị từ trước, đã chuẩn bị sẵn sàng để tiếp ứng hắn trốn thoát rồi. Nếu phải nói về trách nhiệm, Cục trưởng Cam trước hết phải chịu trách nhiệm, lại còn đùn đẩy trách nhiệm lên một trinh sát viên cấp dưới nhỏ nhoi, thế còn nói lý lẽ gì nữa chứ?”

Kỷ Chân khẽ gật đầu, nói: “Đúng thế, tôi cũng đã bày tỏ với Cục trưởng Cam rồi, không đồng ý với sự hoài nghi của ông ta. Cậu muốn nói Chu Chí Minh tiêu hủy tang vật trong sự kiện Quảng trường, thì đó là chuyện đinh đóng cột rồi, chính cậu ta cũng thừa nhận cơ mà. Nhưng việc Từ Bang Trình trốn thoát có liên quan đến cậu ta hay không, thì không thể nói bừa thế được, vì làm gì có chứng cứ đâu. Vấn đề này Cục trưởng Cam cũng không kì kèo nữa, chỉ là hình như vẫn còn chút canh cánh trong lòng.”

“Cục trưởng Cam tìm anh hôm nay, chỉ vì chuyện này thôi à?”

“Không. Ông ta có cái nhìn khác đối với mấy ý kiến mà tôi đã nêu ra ở xứ thẩm vấn, ông ta cho rằng Chu Chí Minh nên bị định tính là phản cách mạng. Kỳ thực, mấy điểm mà tôi nói, cũng không đơn thuần chỉ là ý kiến của một mình tôi, các đồng chí ở xứ thẩm vấn cũng nhìn nhận như vậy, hơn nữa công việc thẩm vấn của vụ án này chủ yếu do họ phụ trách. Thế nhưng Cục trưởng Cam cứ khăng khăng gọi tôi lên, nói rất nhiều câu chuyện khó hiểu, cứ như thể Chu Chí Minh xảy ra vấn đề, thì ngay cả tôi, ngay cả cái xứ này của tôi, cũng có vấn đề rồi vậy.”

“Vậy rốt cuộc xử lý Chu Chí Minh thế nào đây?”

“Tôi vẫn tranh cãi một trận với Cục trưởng Cam, cách nhìn của Chu Chí Minh về sự kiện Quảng trường, chủ yếu vẫn là vấn đề nhận thức thôi mà, phát triển thành tội phạm, vẫn là cách làm của cậu ta, một nhân viên trinh sát mà làm ra hành vi thế này quả thực là rất tồi tệ. Ý kiến ban đầu mà tôi đưa ra với xứ thẩm vấn là lao động cải tạo ba năm, xứ thẩm vấn sau đó định là ba năm tù có thời hạn, hôm nay Cục trưởng Cam lại sửa thành mười lăm năm, thế nhưng điều khoản không định tính là phản cách mạng, chỉ xử lý như tội phạm hình sự thông thường thì ông ta lại đồng ý.”

“Mười lăm năm?” Đoạn Hưng Ngọc cảm thấy cái miệng đang há hốc của mình không tài nào khép lại được nữa. Kỷ Chân không để tâm đến sự kinh ngạc của anh ta, nói tiếp: “Cục trưởng Cam lại muốn đưa Chu Chí Minh vào danh sách phê phán lưu động nữa, tôi không đồng ý. Chu Chí Minh dẫu sao cũng từng làm nhân viên công an mà, hễ phê phán lưu động là phải kể tội trạng của cậu ta, hễ kể tội trạng là sẽ ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan công an, gây ra sự bất tín nhiệm từ quần chúng, có tác dụng phụ. Lý do này của tôi Cục trưởng Cam cũng không kẹp mũ gì được, cuối cùng đổi thành bồi đấu tại Đại hội tuyên án công khai toàn thành phố, không đơn độc công bố tội trạng của cậu ta.”

Đoạn Hưng Ngọc không đáp lời, anh ta nhìn ra ngoài cửa sổ, trời xám xịt, trong phòng cũng xám xịt, có mấy đốm đèn đang chói lọi nhấp nháy trong màn chiều ngày càng chìm sâu, trông có vẻ rất xa, lại cũng có vẻ rất gần. Con người ta khi cảm thấy mâu thuẫn, đồng thời cũng sẽ cảm thấy trống rỗng. Anh ta lúc này trống rỗng đến mức thậm chí không thể làm rõ rốt cuộc bản thân nên đối nhân xử thế ra sao nữa, anh ta vẫn luôn rất quý mến Chu Chí Minh, điều này không chỉ bởi vì sự tháo vát hiếu học và vẻ ngoài tuấn tú của cậu ta, mà chủ yếu là quý mến tính cách đôn hậu và điềm đạm của cậu ta, ai mà có thể ngờ được một đứa trẻ ngoan ngoãn như vậy lại làm ra một chuyện khiến người ta kinh ngạc đến thế cơ chứ? Xét về nội dung của sự việc này, anh ta có thể thấu hiểu cậu ta, thậm chí cũng có thể đặt sự đồng tình của mình về phía cậu ta, còn xét về cách làm của sự việc này, anh ta cũng không đến nỗi căm ghét sâu sắc như Kỷ Chân, bởi vì cách làm suy cho cùng cũng là phục vụ cho nội dung. Anh ta lúc này vẫn cảm thấy Chu Chí Minh là một người đáng yêu. Anh ta không dám tưởng tượng, ngày mai Chu Chí Minh nhìn thấy tờ “Giấy báo tử” kia, sẽ thế nào đây. Chàng trai này không phải là một người cực kỳ kiên cường, lại quá nặng tình, người thân duy nhất của cậu ta, người bố gắn bó đầu tắt mặt tối suốt hai mươi năm trời, chết cô độc nhường ấy, mà cậu ta lại không thể cúi đầu khóc lên trên thi thể một tiếng. Sự việc đáng thương trên đời này, không gì qua nổi chuyện này. Mắt Đoạn Hưng Ngọc có chút cay cay.

Anh ta trút mạnh một hơi, không có tâm trạng nói tiếp nữa, thu hồi ánh mắt từ ngoài cửa sổ lại, buồn bã nói với Kỷ Chân: “Đã muộn lắm rồi.”

Kỷ Chân mệt mỏi rã rời đứng dậy, mặc chiếc áo mưa đã cũ của mình lên, nói: “Đi thôi.”

Tiếng bước chân của hai người vang lên trong hành lang vắng ngắt không một bóng người, lúc đi xuống cầu thang, Kỷ Chân bỗng dưng thở dài một tiếng không đầu không đuôi.

“Haizz —— Cục trưởng Mã đã bị điều đến nông trường Tự Tân làm phó tràng trưởng rồi, loại cán bộ như tôi đây, e là càng không được nữa rồi, đã đến lúc thoái ẩn triều chính khi dòng nước đang chảy xiết rồi.”

Trước kia anh ta cũng từng bày tỏ sự cảm thán tương tự, nhưng chẳng qua chỉ là cảm thán mà thôi, thế mà hôm nay trong giọng điệu lại khiến người ta cảm nhận được một nỗi bi thương thật sự cùng sự buông xuôi bất lực đành chịu. Đoạn Hưng Ngọc không nói những lời khuyên giải nào, đối với một kẻ đã mất đi lực xung kích, khuyên giải cũng chỉ là một cách tự lừa mình dối người.

Gió ở cổng lớn lại mạnh hơn một chút, cuốn theo chút cát mịn, da mặt tê rần hơi khó chịu, Cổ Chân rụt cổ vào phần cổ áo chiếc áo chống mưa được dựng đứng lên, ánh đèn đường hắt lên khuôn mặt với ánh sáng thê lương, trông càng giống một ông lão run lẩy bẩy.

"Hưng Ngọc,... Hôm nay, lời hôm nay của chúng ta cứ coi như chưa từng nói đi, tôi biết, cậu rất kín miệng."

Anh ta gật đầu, đưa mắt tiễn bóng lưng còng cõi của Cổ Chân khuất dần trong màn sương đêm mờ ảo ở ngã tư, rồi quay người, bước trở vào trong cổng lớn.

Anh ta phải vào văn phòng lấy bức thư đó ra, anh ta quyết định tối nay sẽ gửi nó đi.

Lúc Đoạn Hưng Ngọc đang ở trong phòng Cổ Chân có cuộc nói chuyện buồn tẻ đó, Nghiêm Quân đã hòa theo dòng người tan tầm bước ra khỏi cổng lớn cơ quan.

Đã mấy ngày nay rồi, lúc nào cũng có cảm giác có chuyện gì đó không thuận lợi, trong lòng luôn lơ lửng không chỗ bấu víu, tắc nghẽn không thông suốt, không thoải mái, phiền chết đi được!

Trên đường phố, đây chính là giờ cao điểm người xe tấp nập, những chiếc xe buýt kéo thành một hàng dài, từng chiếc bám sát nhau chen chúc ở ngã tư, tiếng còi xe inh ỏi, tiếng người náo nhiệt, tiếng chuông xe đạp hòa quyện thành một bản giao thông, viên cảnh sát giao thông đứng cao trên bốt gác thỉnh thoảng lại dùng loa phóng thanh với giọng điệu mỉa mai và quở trách cứng nhắc át đi mọi âm thanh, gia nhập vào sự huyên náo ở ngã tư. Cô khó khăn băng qua con đường bị phong tỏa bởi dòng lũ ô tô và biển xe đạp, gần như liều mạng chen lên chiếc xe điện bánh hơi đi hướng đường Hạnh Phúc Nam.

Trưa nay, trên đường từ trại tạm giam trở về, xe đạp của cô bị thủng lốp, đứt xích, đành vứt ở một tiệm sửa xe nhỏ đầu phố, đúng là chuyện gì cũng không thuận!

Từ khi vụ án 311 bị gác lại, đây là lần đầu tiên cô đến trại tạm giam, đội trưởng Đội trực ban Đỗ là người quen, vừa nhìn thấy cô liền dùng cái giọng vịt đực sảng khoái gào lên, âm thanh suýt nữa thì truyền ra tận hành lang.

"Hô! Hôm nay Mục Quế Anh một ngựa ra trận thế à, sao chỉ có một mình cô đến đây, mang giấy trích xuất chưa?"

Đội trưởng Đỗ thích đùa giỡn, dám nói tục trước mặt đồng chí nữ, cô vẫn luôn tránh việc quá thân thiết với anh ta, thế nên chỉ đáp lại một câu đơn giản: "Đến đưa đồ."

Đồ gì? Quần áo, đưa cho ai?

"Chính là người ở chỗ chúng tôi trước đây." Cô đặt số quần áo mang theo lên bàn làm việc, "Chúng tôi lấy từ nhà anh ấy mang đến."

"Ồ, cô lại thành người nhà của cậu ta rồi đấy."

Cô biết đây chỉ là một câu nói đùa. Quy tắc của trại tạm giam là phạm nhân chưa xét xử thì không phát trang phục tù, mọi vật dụng và đồ mặc thiết yếu theo lệ đều do người nhà mang đến. Cô không có thời gian để suy xét tỉ mỉ xem lời nói đùa này có quá trớn hay không, vào khoảnh khắc nghe thấy hai chữ "người nhà", trái tim cô bỗng chốc thót lên, đập thình thịch ở cổ họng.

"Tôi làm gì có cái phúc phận đó." Cô hạ giọng đáp một câu, Đỗ đội trưởng đương nhiên sẽ nghe thành lời nói ngược.

Đội trưởng Đỗ kiểm điểm số quần áo, cô làm ra vẻ tiện miệng hỏi một câu không chút dụng ý: "Anh ấy bị giam ở dãy hành lang nào thế?"

"Bên trái cái thứ sáu, bây giờ đều đi thả gió rồi."

Một ý niệm bất chợt nảy ra, do dự một lát, cô hạ giọng trở nên thân thiết hơn nhiều:

"Lão Đỗ, dẫn tôi ra chỗ thả gió xem một chút được không? Tôi chưa từng thấy cảnh thả gió trông như thế nào cả."

Cái này có gì khó đâu, lát nữa tôi dẫn cô đi.

Ở góc phía tây của khu giam giữ, bốn bức tường đỏ cao vây quanh một kiến trúc trông giống như một tòa lâu đài nhỏ. Trại tạm giam khác với nhà tù, những kẻ bị giam giữ đều là phạm nhân chưa qua xét xử. Một số phạm nhân chưa xét xử không được phép tiếp xúc với nhau, thế nên nơi thả gió này rất đặc biệt. Chính giữa bức tường đỏ có một cánh cửa sắt rỉ vàng chi chít, bước qua cửa sắt là một lối đi nhỏ hẹp và thẳng tắp, hai bên lối đi có thể nhìn thấy những cánh cửa "phòng thả gió" nằm sát nhau. Dĩ nhiên họ không đi con đường này, mà đi từ một cánh cửa nhỏ ở bên cạnh, dựa vào chiếc cầu thang hẹp leo lên đỉnh của "lâu đài nhỏ". Mấy vị đội trưởng trực ban đang đứng trên lối đi vòng quanh tường thành để giám sát các phạm nhân đang thả gió ở bên dưới, trong đó có người quen với cô, liền bước tới chào hỏi. Nhìn từ đây xuống, phòng thả gió là những ô vuông lộ thiên, trông giống hệt như một bàn cờ tướng, lối đi ở giữa chính là "sông ranh giới". Cô đi dọc theo tường thành từ Đông sang Tây, trên mặt mày là vẻ mặt dửng dưng, nhưng thực tế lại đang căng thẳng tìm kiếm anh, thế mà lại không tìm thấy. Cô đang định sang phía tường thành đối diện để xem phòng thả gió ở phía bên kia, đi được vài bước thì bỗng khựng chân lại, cô chợt nhận ra bản thân cứ đi lại thế này dưới sự hộ tống của mấy tên cảnh sát mặc đồng phục trắng, trông thật sự hơi giống một "nữ tổng đốc" đang thị sát lâu đài cổ, không, cô không thể để Chu Chí Minh nhìn thấy bộ dáng bề trên này của mình, huống chi, cho dù có gặp được anh, cô cũng chẳng thể bày tỏ điều gì với anh cả, dù chỉ một chút cũng không thể, cô và anh đều sẽ khó xử, chi bằng không gặp còn hơn.

"Thế nào, còn xem nữa không?"

"Không, không xem nữa, tôi muốn về đây."

"Không xem thì thôi, đằng nào thì bên đó với bên này cũng y hệt nhau cả."

Cô liếc nhìn sang phía bên kia, cổ họng thấy mặn chát.

Chiếc xe điện dừng lại, không biết sẽ phải trì hoãn ở trạm này bao lâu, Nghiêm Quân tính toán thời gian, Thi Họa Mông có lẽ đã sớm đến đường Hạnh Phúc Nam rồi chứ?

"Đừng chen nữa, chuyến sau đến ngay đây thôi, đi chuyến sau đi!" Nhân viên bán vé hét lên vô ích. Nghiêm Quân chen chúc giữa đám người, xung quanh bốn phía đều là ngực với lưng giống như những bức tường. Chịu đựng từng chút một, cho đến khi cửa xe phát ra tiếng "rầm", xe điện mới chuyển động trở lại.

"Trạm tiếp theo, đường Hạnh Phúc Nam, ai chưa mua vé thì mua trên xe nhé!" Giọng nói mang tính đe dọa của nhân viên bán vé phát ra từ chiếc loa phát thanh có dây mới được lắp đặt không lâu ở đỉnh đầu, nghe rất giống loại âm thanh bị biến dạng trong điện thoại.

Đường Hạnh Phúc Nam là nơi Nghiêm Quân đổi xe trên đường về nhà, thế nên cô mới hẹn Thi Họa Mông đến đó qua điện thoại, chỗ đó cũng khá gần phố Thần Nông.

Giọng nói của Thi Họa Mông trong điện thoại còn bị biến dạng hơn cả chiếc loa của nhân viên bán vé, trước khi cô ấy xưng tên, Nghiêm Quân hình như dựa vào một thứ linh cảm nào đó mà nhận ra cô ấy, nhưng vẫn cố tình hỏi một câu:

"Cậu là ai vậy?"

"Tôi là bạn của anh ấy, nếu anh ấy không có nhà, làm ơn tìm giúp tôi đồng chí nữ họ Nghiêm được không? Hình như tên là Nghiêm Quân."

"Tôi chính là Nghiêm Quân, cậu là Thi Họa Mông à?" Không biết tại sao khoảnh khắc đó tâm trạng cô lại vô cùng tồi tệ, đó là sự ghen tuông của phụ nữ sao?

"Cậu chính là... Alo alo, cậu là Nghiêm Quân phải không?" Giọng nói trong điện thoại trở nên gấp gáp, "Tôi gọi cho anh ấy ba cuộc điện thoại rồi, đều không tìm thấy, có phải anh ấy lại đi công tác rồi không?"

"Cậu, không nghe thấy gì sao?"

"Không, sao thế, xảy ra chuyện gì à?"

"Bây giờ..." Cô liếc nhìn xung quanh, Tiểu Lục đang hết sức cảnh giác liếc nhìn cô.

"Bây giờ không tiện nói, tối nay bảy giờ nhé, cậu đợi tôi ở trạm xe điện bánh hơi tuyến số mười ba trên đường Hạnh Phúc Nam."

"Đường Hạnh Phúc Nam, bảy giờ." Thi Họa Mông đầy bất an lặp lại.

Nghiêm Quân cúp điện thoại, lồng ngực nghẹn ứ một luồng khí uất ức và tủi thân không thể giải tỏa, tấm lệnh bắt giữ đó, tấm lệnh bắt giữ do chính tay cô điền, còn cả giọng điệu danh chính ngôn thuận của Thi Họa Mông "Tôi là bạn của anh ấy, bạn của anh ấy!", cứ lơ lửng trước mắt, vang vọng bên tai, cô nhắm mắt lại, bất động...

"Hẹn với ai thế, giữ bí mật à?"

Bên tai vang lên một giọng nói cố tình tỏ ra nhẹ bẫng, cô mở mắt ra, liếc nhìn Tiểu Lục đang chầm chậm bước tới, lạnh lùng ném ra một câu: "Bạn tôi."

"Gì chứ, cậu từ bao giờ mà có bạn thế, sao tôi lại không biết nhỉ?"

Cô coi như tìm được một cái bao cát để xả giận! "Sao nào, tôi tìm bạn còn phải đăng ký ở chỗ anh nữa chắc?"

Tiểu Lục ngẩn người ra: "Hỏi linh tinh thế thôi, làm gì mà nổi can khí lớn thế." Anh ta lủi thủi bước đi.

Tốc độ của chiếc xe điện chậm dần, chiếc loa trên đỉnh đầu lại bắt đầu gào lên: "Đến đường Hạnh Phúc Nam rồi, xuống trước lên sau nhé."

"Có xuống xe không?"

"Đổi xe thôi."

"Xuống hết đi, chỗ này người xuống đông lắm."

Cửa xe mở ra, cô chẳng tốn mấy sức chen lấn mà đã bị một đám đông người xuống xe cuốn ra ngoài với đôi chân lơ lửng không chạm đất.

Đây là một nút giao thông quan trọng, đông người, lắm xe. Cô đứng bên lề đường thở dốc, chỉnh đốn lại mái tóc đôi chút, ngước mắt nhìn bốn phía, phát hiện ra Thi Họa Mông đã đứng ngay trước mặt.

"Tiểu Nghiêm."

"Cậu đến sớm thế?"

Trên khuôn mặt thấp thỏm bất an của Thi Họa Mông gượng gạo nặn ra một nụ cười mang tính xã giao: "Xe đông lắm phải không?"

"Vẫn ổn, chúng ta sang kia đi, tôi phải đến đó đổi xe." Thi Họa Mông bước theo cô đi về phía trạm xe phía trước.

"Anh ấy không đi công tác à?"

"Không, anh ấy... bị bắt hơn một tháng rồi, cậu không hề nghe tin gì sao?" Cô dừng bước lại.

"Cái gì?" Thi Họa Mông trân trố trợn tròn hai mắt, đồng tử hình như lập tức phóng to lên mấy lần, "Tại sao?" Giọng cô ấy run rẩy, không biết là đau lòng hay sợ hãi.

"Bởi vì, anh ấy bao che cho kẻ phản cách mạng gây rối ở quảng trường."

Thi Họa Mông như không hề nghe thấy, giọng bỗng réo to hẳn lên, nước mắt theo đó trào ra: "Tại sao, tại sao chứ!"

Cô nhìn khuôn mặt đầm đìa nước mắt đó, quả thực là một gương mặt rất đẹp, rất ngây thơ, rất lương thiện, một gương mặt khiến người ta không nỡ ghen ghét. Đúng vậy, cô không nên, về lý mà nói thì không nên ghen ghét cô ấy. Đã yêu một người, thì nên tôn trọng nguyện vọng của anh ấy, tuân theo sự lựa chọn của anh ấy. Phụ nữ, phụ nữ có được tấm lòng như thế này quả thực không dễ dàng gì, nhưng đối với một người phụ nữ vì yêu người khác mà sẵn sàng hy sinh bản thân, thì nên là chuyện dễ dàng, xét theo lẽ thường thì đúng là nên dễ dàng chứ!

"Đừng khóc, đông người lắm."

"Không không, anh ấy không phải người xấu, không phải phản cách mạng." Cảm xúc của Thi Họa Mông hơi kìm nén lại một chút, "Các cậu thế nào cũng phải hiểu anh ấy chứ, làm việc cùng nhau lâu như vậy, thế nào cũng phải nói giúp anh ấy vài câu chứ."

Trong lồng ngực cô có cả một đống lời muốn nói, nhưng lại nhịn không nói ra, gần hai năm làm cán bộ công an đã khiến cô hiểu được thế nào là kiềm chế và cẩn trọng.

"Tôi phải đi đây." Lúc đầu cô còn muốn nói: "Cậu đừng nói với ai là tôi kể cho cậu nghe chuyện này nhé." Nhưng rồi lại thôi. Cô tuyệt đối không chịu tỏ ra nhát gan sợ sệt trước mặt Thi Họa Mông!

Thi Họa Mông rảo bước đuổi theo mấy bước: "Bây giờ anh ấy đang ở đâu, làm thế nào mới có thể gặp anh ấy đây?"

"Phạm nhân đang bị giam giữ trong thời gian thẩm vấn sơ bộ không được phép gặp người nhà, thư từ cũng không được, huống chi cậu cũng đâu phải người nhà của anh ấy." Giọng điệu của cô lúc này gần như là tàn nhẫn.

"Cậu là người của cục công an, cậu giúp tôi một tay, cho tôi gặp anh ấy đi."

"..."

"Tôi sẽ không liên lụy đến cậu đâu, có cách nào không?"

"Đến tôi còn không gặp được anh ấy," Trái tim cô bỗng chốc bị nước mắt của Thi Họa Mông chảy ra và nước mắt của chính mình nuốt vào làm cho mềm nhũn ra, "... Vài ngày nữa, có lẽ sẽ có một buổi đại hội tuyên án công khai, nếu có anh ấy, để tôi xem có tìm được cho cậu một tấm vé không nhé."

Đi đến gần trạm xe buýt, Thi Họa Mông vẫn đi sát bên cạnh, nhưng không nói thêm gì nữa. Xe đến rồi.

"Vậy tôi tìm cậu bằng cách nào, vẫn gọi số điện thoại đó à?"

Tốt nhất cậu đừng gọi điện đến chỗ chúng tôi nữa, để tôi tìm cậu vậy. Cô chen lên xe buýt.

"Cảm ơn cậu nhé, Tiểu Nghiêm."

Cô nghe thấy lời cảm ơn tràn đầy sự biết ơn chân thành ấy, xe đã lăn bánh rời đi.

Xuống xe, cô cắm cổ chạy về nhà, cô không muốn và cũng không thể chịu đựng thêm nữa, không thể nhịn thêm nữa, chỉ muốn mau chóng trở về căn phòng nhỏ của mình — cái không gian nhỏ bé hoàn toàn thuộc về riêng mình ấy, để khóc!

Cô muốn khóc thật thống khoái! Cơn mưa lất phất xiên chéo, giống như những sợi bạc cắt mãi không đứt, chiếc thùng xe kéo bằng sắt của chiếc máy kéo đã bị rửa ướt sũng. Anh cảm thấy lạnh, cơ thể co ro lại khẽ run lên, chiếc còng số tám trên cổ tay lạnh ngắt và nặng nề, mặc dù phạm nhân ngồi cùng xe đã hào phóng chia sẻ một nửa tấm vải nhựa màu xanh lục không lớn lắm của mình lên vai anh, anh vẫn cảm thấy chiếc áo lót mặc sát người đã bị nước mưa thấm vào, lạnh lẽo dán vào thắt lưng, không biết chiếc chăn bông thế nào, cuộn chăn bông đang ngồi bên dưới chắc hẳn cũng đã ướt từ lâu rồi.

Chiếc máy kéo có thùng hàng này xuất phát từ nông trường Tự Tân Hà vào lúc ba giờ chiều, đã trườn qua trườn lại trong bùn lầy hơn một tiếng đồng hồ rồi, bùn loãng và ổ gà dọc đường đã mấy lần suýt làm nó chết máy, hai người ngồi dưới mái hiên của buồng lái lại tỏ ra chẳng bận tâm chút nào mà vừa đi vừa cười nói vui vẻ, tiếng cười nghe vô cùng lảnh lót trong làn mưa bụi lất phất. Người lái xe là một thanh niên, Chu Chí Minh từ đầu đến cuối vẫn không nhìn rõ mặt đối phương từ chính diện, thế nhưng người đàn ông khoảng hơn ba mươi tuổi đeo kính ngồi bên cạnh anh ta thì thỉnh thoảng lại quay đầu nhìn lại hai phạm nhân ở chiếc thùng xe phía sau. Người lái xe thỉnh thoảng gọi anh ta là lão Thường, thỉnh thoảng lại gọi là Thường Văn Thụ, đây có lẽ là tên của anh ta.

Cơ thể Chu Chí Minh lắc lư qua lại dựa theo những cú xóc nảy dữ dội của thân xe. Phóng tầm mắt nhìn về phía xa xôi, ngẩn ngơ phóng mắt nhìn ra, tận cùng của những cánh đồng đã được san phẳng, xen kẽ mọc lên vài thân cây có hình thù cổ quái, anh không gọi tên được những cái cây đó. Trên đường chân trời, một vệt sống núi màu xanh đen chìm nổi trong màn sương mưa mịt mờ, anh cũng không phân biệt được khoảng cách xa gần của ngọn núi đó. Tiếng động cơ diezel lạch cạch bên tai và tiếng mưa rả rích gần như bị nó át đi hòa quyện vào nhau thành một thứ âm thanh đơn điệu mà lại có chút tiêu điều, từ trong thứ âm thanh này, anh dường như có thể tưởng tượng ra điểm đến phía trước sẽ là một thế giới mang sắc thái như thế nào, anh sẽ phải trải qua mười lăm mùa đông xuân đẵng đẵng ở nơi đó, đây vốn dĩ nên là quãng thời gian rực rỡ nhất trong cuộc đời một con người, anh thực sự không biết liệu mình có thể tìm thấy chốn gửi gắm và niềm vui của bản thân ở nơi đó hay không. Mặc dù những hạt mưa rơi xuống khoan thai và nhỏ nhẹ, nhưng anh lại cảm giác như thể bị những chiếc roi rối như tơ vò quất vào người, anh không muốn khóc, đôi mắt đã cạn kiệt cảm xúc giờ đây khô khốc, thế nhưng, những giọt mưa chảy xuống từ gò má lại giống hệt như một dòng nước mắt, tựa như cứ rỉ mãi vào trong tim.

"Này, sắp đến rồi kìa." Người phạm nhân đắp chung một tấm vải nhựa với anh đang nhìn về phía trước ngóng trông. Hắn ta khoảng hơn bốn mươi tuổi, khuôn mặt gầy guộc nổi lên một cặp bọng mắt sưng phồng vô cùng bất cân xứng, cái đầu trọc lóc vừa mới mọc ra ít lông tơ lún phún, vẫn chưa che hết được vùng da đầu xanh ngắt, hắn là người đi theo cái tên Thường Văn Thụ kia ra nông trường để lĩnh một lô xẻng và anh – tên phạm nhân mới đến này. Hắn ta dùng những ngón tay gân guốc trơ trụi chỉ về phía xa xa, "Này, nhìn thấy cái lò gạch kia chưa? Là một cái lò cũ bỏ hoang, lò mới bây giờ còn phải đi về phía tây nữa."

Nhìn theo hướng ngón tay hắn chỉ, trên cánh hoang dã vu vơ, bóng dáng của một cái lò đất sắp sụp đổ càng lúc càng hiện rõ mồn một trong tầm mắt, xung quanh lò đất, những hố sâu do việc lấy đất làm gạch để lại đã biến thành một vùng nước mênh mông. Chu Chí Minh thu tầm mắt lại, liếc nhìn người đồng hành của mình một cái, hỏi: "Anh ở đây lâu lắm rồi à?"

Người phạm nhân đó quệt nước mưa trên mặt, nói: "Vào từ năm sáu mươi tám, vốn dĩ đến tháng bảy năm nay là đủ thời hạn rồi, nhưng không cẩn thận lại phạm thêm một lỗi nữa, vừa mới bị cộng thêm ba án tù. Còn cậu, phạm lỗi gì thế? Mâu thuẫn địch hay mâu thuẫn nội bộ?"

Tôi á? Tôi có phạm lỗi gì đâu..." Anh ngập ngừng nói.

"Không phạm lỗi? Không phạm lỗi thì đến cái chốn này làm gì, bảo cậu nghe này, sau này đừng có nói thế nữa." Tên tù nhân cũ có ý tốt khuyên nhủ.

"Lúc thẩm vấn sơ bộ tôi cũng nói như thế..."

"Thôi đi." Tên tù nhân cũ đầy cảnh giác liếc nhìn buồng lái một cái, "Đừng có tự tìm cái sự không thoải mái nữa, cậu mấy năm?"

"Mười lăm năm."

"Hô, nặng phết nhỉ, thảo nào vào nông trường rồi mà vẫn chưa tháo còng. Cậu chưa đến hai mươi tuổi phải không?"

"Hơn hai mươi rồi."

"Hơn hai mươi rồi à, hô, trông cứ như thư sinh ấy nhỉ, cậu nhìn tôi xem mới bốn mươi, thế mà người ta nhìn vào ai cũng tưởng trên năm mươi rồi cơ đấy. Tôi tên Biện Bình Giáp, đội sáu, cậu tên gì?"

"Chu Chí Minh." Anh do dự, rất muốn hỏi thăm tình hình của xưởng gạch, lại không biết nên mở lời từ đâu, mãi mới nặn ra được một câu: "Đến xưởng gạch, mấy người ở chung một phòng?"

"Mấy người?" Biện Bình Giáp cười cười, "Hơn hai mươi người! Một chiếc giường sưởi lớn nằm một dãy." Lại nói: "Nhìn cái dáng vẻ này của cậu, chắc là từ nhỏ đã được nuông chiều từ bé, từ trước tới giờ chắc chưa từng chịu uất ức gì bao giờ nhỉ?"

"Tôi, bố tôi từng đánh tôi." Anh chớp chớp mắt, vô cùng nghiêm túc thanh minh, giọng nói vô tình lớn hơn một chút, không ngờ Thường Văn Thụ ngồi trên buồng lái lại quay đầu lại quát mắng: "Hai người lầm bầm cái gì đấy? Ngoan ngoãn ở yên đấy cho tao!"

Biện Bình Giáp quay lưng về phía buồng lái, nháy mắt với anh một cái, hai người không lên tiếng nữa.

Hồi nhỏ, bố quả thực từng đánh anh, bởi vì chỉ đánh có đúng một lần đó, thế nên ấn tượng vô cùng sâu sắc, lần đó anh sang nhà hàng xóm chơi, tận mắt nhìn thấy người bảo mẫu nhà đó sơ ý làm vỡ một chiếc bình sứ cổ men ngọc thanh hoa, người bảo mẫu đó sợ quá, liền khăng khăng cắn ngược lại là do anh làm vỡ. Chủ nhà xót ruột vô cùng, bố đành phải đánh vào mông anh trước mặt mọi người, lại còn bắt nhốt ở nhà suốt một ngày chủ nhật không cho ra ngoài. Lúc này nghĩ đến cái chuyện xui xẻo thời cởi chuồng mặc tã này, trong lòng Chu Chí Minh lại dâng lên một thứ cảm giác vô cùng ấm áp.

Mưa tạnh rồi, chiếc máy kéo rời khỏi con đường lớn, rẽ qua hai khúc cua, dừng lại ở một khoảng đất trống không lớn lắm. Đây là một sân bóng rổ đã hỏng hóc, mặt sân đã bị những vết bánh xe chằng chịt và những dấu chân hỗn độn làm cho lầy lội nhão nhoét, một chiếc cột bóng rổ tự chế méo mó xiêu vẹo bị vứt bỏ ở một bên. Cách đó không xa là một dãy nhà trệt thấp lè tè, những bức tường gạch đỏ vẩn đục rõ ràng đã trải qua bao năm tháng gió mưa ăn mòn, để lại những vết tích ăn mòn lấm tấm chi chít, trông gai cả mắt, cửa ra vào và cửa sổ cũng chắp vá lung tung, rách rưới tả tơi, Chu Chí Minh đoán không sai, đây chắc hẳn là khu văn phòng của xưởng gạch rồi.

Thường Văn Thụ mở còng số tám cho anh, ra lệnh cho anh và Biện Bình Giáp chuyển mấy bó xẻng lớn vừa lĩnh về xuống khỏi xe, đặt dưới hiên nhà của ngôi nhà trệt, sau đó dẫn họ bước vào một căn phòng không lớn lắm, chỉ tay vào một chiếc băng ghế dài phủ đầy bụi bẩn, nói một câu: "Cứ đợi ở đây." rồi lại đi ra ngoài.

Anh nhìn cuộn chăn bông đang ôm trong ngực, ơn trời, không bị ướt lắm. Dưới chân nặng trịch, anh đang định giậm chân để róc bớt lớp bùn dày bám trên giày xuống, thì bị Biện Bình Giáp kéo lại.

"Đừng, cậu mang bùn vào phòng đội trưởng, chẳng phải là tự chuốc lấy phiền phức sao." Hắn ta cười cười rồi lại nói: "Ở đây có một câu vè miệng thế này: 'Tự Tân Hà, tam kiện bảo, thươngDung, văn tử, nê niêm cước' (Tự Tân Hà có ba báu vật: Ruồi, muỗi, bùn dính chân). Chẳng có nơi nào mà đất lại dính như ở đây đâu, cứ mưa xuống là cửa chẳng thèm ra nổi."

Đang nói chuyện, ở khu vực không xa phía sau căn phòng, bỗng vang lên mấy tiếng còi đột ngột, tiếp theo liền nghe thấy có người đang lớn giọng phát biểu. Biện Bình Giáp nói: "Hôm nay trời mưa không đi làm, điểm danh buổi tối được đẩy lên sớm hơn đấy." Chẳng mấy chốc, một thứ âm thanh hỗn loạn truyền tới: "Vô sản giai cấp văn hóa đại cách mạng, chính là hảo, chính là hảo nha chính là hảo..." Nói là hát, chẳng qua chỉ là một thứ tiếng thét chói tai lạc điệu, đầu tim Chu Chí Minh run lẩy bẩy, không kìm được cứ nghĩ mãi: "Họ rốt cuộc đều là những loại người gì thế này..."

Cửa mở, một cán bộ béo tròn khoảng hơn bốn mươi tuổi đi theo Thường Văn Thụ bước vào phòng. Người đó liếc nhìn Chu Chí Minh, dùng giọng nói nhỏ nhẹ hỏi Thường Văn Thụ:

"Cậu ta đấy à?"

"Chính là cậu ta. Chuẩn bị phân về đội sáu."

"Ồ," Người đó chỉ vào Biện Bình Giáp, "Cậu đưa cậu ta về trước đi."

Thường Văn Thụ dẫn Biện Bình Giáp đi mất, trong phòng chỉ còn lại Chu Chí Minh và gã béo đó. Dựa vào ngữ điệu lúc nãy hắn nói chuyện với Thường Văn Thụ, Chu Chí Minh đã nghe ra người này rõ ràng là một cán bộ phụ trách, bèn không kìm được ngẩng đầu lên đánh giá một lượt.

Người này người thấp tịt, dung mạo không già, nhưng cái bụng thì đã phình ra thấy rõ, những nếp thịt dày cộm chồng chất lên nhau ở sau gáy khiến hắn ta vô cùng bất tiện mỗi khi xoay cổ. Hắn điềm nhiên ngồi xuống chiếc ghế tựa lưng duy nhất trong phòng, mí mắt lười biếng nhấc lên, hỏi: "Biết đây là nơi nào không?"

"Xưởng gạch."

"Còn gì nữa?"

"..."

"Ở đây chỉ đơn thuần là một xưởng gạch thôi sao?"

"Là nhà tù."

"Ừm, biết là tốt rồi. Tội ác của anh rất nghiêm trọng, tính chất rất tồi tệ, anh cũng từng là cán bộ công an, tôi nghĩ anh nên hiểu nhiệm vụ cải tạo của anh gian lao hơn những người khác rất nhiều đấy!"

Chu Chí Minh không đôi co với hắn, đôi co chỉ mang lại rắc rối cho bản thân, anh không đáp lời, mà rủ mi mắt xuống.

"Anh vẫn còn rất trẻ mà, ở đây chỉ cần tuân thủ sự quản giáo của chính phủ, nghiêm túc cải sửa lỗi lầm để làm lại cuộc đời, tẩy rửa sạch sẽ những tư tưởng xấu xa, linh hồn xấu xa ở Tự Tân Hà này, thì hoàn toàn có thể tranh thủ được việc giảm án đấy!"

Nói thêm vài câu huấn thị đơn giản mang đầy đủ cả uy lẫn đức ấy, vị lãnh đạo béo tròn này liền gọi một người đến dẫn anh đi khu giam giữ. Khu giam giữ nằm ngay phía sau khu văn phòng, cách nhau một con đường dốc, là một cái sân lớn hình chữ nhật được vây quanh bởi những bức tường trắng. Trong sân là hai dãy nhà giam dài đối xứng nhau qua hướng Đông Tây, mặt quay về phía Nam, ở hai bên cổng sân màu đen là vài gian phòng làm việc của đội trưởng và phòng trực ban; mặt quay về phía Bắc là nhà bếp, trên mái nhà, chiếc ống khói han gỉ loang lổ đang phun ra những làn khói xám đục ngầu.

Lúc bước vào cổng sân, Chu Chí Minh không hề phát hiện ra vọng gác có lính canh bồng súng đứng nghiêm, mà chỉ có một ông cụ trông rất tinh anh thò đầu ra từ căn phòng nhỏ giống như chòi canh ở bên cửa, gật đầu chào cái người cán bộ dẫn đường cho anh, rồi thả cho họ đi vào.

Người cán bộ đẩy cửa một phòng giam ở phía Tây, ra hiệu cho Chí Minh đi vào, rồi tiện thể hét lớn một tiếng vào trong: "Điền Bảo Thiện, thêm cho đội sáu các anh một người này, anh sắp xếp chỗ nằm cho cậu ta đi." Nói xong, cửa đóng lại, hắn ta bỏ đi.

Anh xách cuộn hành lý, ngẩn ngơ đứng trên khoảng đất trống ngay trước cửa phòng, cảm nhận đầu tiên là một mùi chua nồng nặc nóng hầm hập, vì ánh sáng rất mờ tối nên anh buộc phải dùng sức trợn to mắt để đánh giá cái không gian sinh tồn sẽ gắn bó lâu dài này từ nay về sau.

Đây là một căn phòng rộng hơn hai mươi mét, dọc theo hai bức tường Bắc và Nam, người ta dùng gạch kê lên hai dãy ván gỗ cao ngang đầu gối, chỉ chừa lại cho toàn bộ căn phòng một lối đi hẹp đến mức không xoay nổi người, trên những chiếc ván gỗ, có khoảng hơn chục phạm nhân đang lười biếng ngả ngốn dựa vào đống chăn của mình, một phạm nhân mang vết sẹo đáng sợ bên má trái cứ dùng ánh mắt cười cợt không đứng đắn chằm chằm nhìn anh, khiến anh lập tức sinh ra một cảm giác da đầu tê dại dựng ngược cả lên.

"Ố ho, lại có một tiểu sinh tuấn tú đến kìa." Tên đó vừa móc từ trong lỗ mũi ra mấy thứ rồi vê vê thành những viên nhỏ trên đầu ngón tay, vừa cười cợt buông lời trêu hoa ghẹo nguyệt.

Những người khác đều không lên tiếng, chỉ trân trân dùng ánh mắt từ trên xuống dưới đánh giá anh.

"Tôi ngủ ở đâu?" Anh hết sức hạ mình kiên nhẫn hỏi.

Từ góc tường truyền tới một giọng khàn khàn: "Trịnh Tam Pháo, cậu xích vào trong tường một lát, chốc nữa bảo Đỗ Vệ Đông xích dịch về phía này thêm tí nữa, cho cậu ta ngủ ở giữa hai người."

Cái tên gọi là Trịnh Tam Pháo kia là một phạm nhân người lùn tịt một mẩu, tỏ vẻ vô cùng miễn cưỡng đẩy cuộn chăn của mình vào sát tường, nhe hàm răng sắc lẹm trên mặt chửi mắng: "Mẹ kiếp, mãi mới được thảnh thơi hai ngày, lại nhét thêm người vào đội chúng ta. Hè! Cái gì thế này, là nước hay là nước tiểu thế?" Hắn ta chỉ vào một vệt nước lớn trên đệm của Chí Minh, đầy ghét bỏ hỏi.

"Bị mưa hắt đấy." Chí Minh vội vàng nói, "Bây giờ trời tạnh rồi, tôi mang ra ngoài phơi đây."

"Cậu cứ tạm thắt lưng buộc bụng mà ngủ đi." Giọng khàn ở góc tường nói, "Chưa đến thứ năm, bên ngoài không được phép phơi đồ."

Chu Chí Minh khom lưng lên giường, trải cuộn chăn ra, nhét vào vị trí được chỉ định cho mình, rồi lại lặng lẽ thay bộ đồ ướt, anh có thể cảm nhận được các phạm nhân đều đang dùng ánh mắt lạnh lùng nhìn chằm chằm vào mình, khiến anh không kìm được nổi da gà khắp người. Một phạm nhân phá vỡ sự im lặng, dùng giọng nghẹt mũi nặng nề cất lời trước tiên:

"Mẹ kiếp, trời lại tạnh rồi, năm nay chẳng có trận mưa dầm nào ra hồn cả."

Sự chú ý của các phạm nhân vì thế mà chuyển dời khỏi người anh, một giọng trầm đục tiếp lời: "Vẫn là cơn mưa Phù Thủy năm ngoái là đã cái nết nhất, ròng rã cả tuần chẳng phải đi làm."

Một phạm nhân lớn tuổi hơn nói: "Không đi làm thì đúng là không đi làm thật, nhưng mà cũng mọc rêu xanh phủ kín chăn suốt cả một tuần lễ, chẳng dễ chịu gì đâu, huống chi cứ bước ra ngoài là một chân bùn lầy, có muốn giặt cũng chẳng tài nào giặt nổi."

Trịnh Tam Pháo ngậm một điếu thuốc bị bẹp rúm: "Mấy cái cậu người thành phố các cậu ấy à, không phải tôi nói đâu, toàn là cái kiểu sạch sẽ giả tạo, tôi từng tắm ở cái nhà tắm cao cấp nhất thành phố Nam Châu rồi, trong đó có một cái bể to đùng, ối chao, cái nước ấy, miễn bàn là bẩn cỡ nào, bên trên nổi lên một lớp bọt trắng, ồ! Các cậu không nhìn thấy đấy thôi, mà có nhìn thấy thì thể nào cũng nôn thốc nôn tháo cho xem. Mấy cậu người thành phố thì chẳng thèm để tâm đâu, chỉ hòng ngâm cả cái đầu vào trong đấy cho sướng."

Tắm với chả táp, không ngâm thì làm sao được. Tên phạm nhân có vết sẹo trên mặt tỏ ra rất am hiểu nói.

Cậu thấy bẩn thì sao không đi chỗ khác, ra vòi sen mà tắm là xong chứ gì. Không thì sát tường vẫn còn khối bồn rửa mặt đấy, cậu cứ ra đấy mà rửa." Phạm nhân lớn tuổi tỏ vẻ vô cùng kiên nhẫn.

"Chứ sao nữa, tôi vừa tìm được một cái bồn rửa mặt ở góc tường, chỉ là nó nông quá lùn quá, cúi xuống rửa mỏi cả nhừ cả người, cái bồn rửa mặt to thì người khác chiếm hết rồi, mỗi cái này là trống. Hè! Tôi vừa vặn vòi nước rửa được một lát thì có một tên đi đến, không cho tôi rửa, bảo là hắn muốn đi tiểu, mẹ kiếp tôi tắm thì ảnh hưởng gì đến chuyện đi tiểu của anh cơ chứ, đây chẳng phải là bệnh thần kinh à?"

"Á chà!" Phạm nhân lớn tuổi chợt ngộ ra điều gì đó, "Có phải cậu nhầm cái bồn tiểu thành bồn rửa mặt rồi không? Cái ở góc tường ấy, thấp như thế, nông như thế phải không? Cái đó là để đi tiểu đấy!"

"Ha——" Các phạm nhân cười rộ lên một cách thô lỗ.

"Cứ rửa được là được chứ gì, đúng là cái đồ câu nệ dở hơi." Trịnh Tam Pháo lầm bầm bực bội.

Đúng lúc này, Biện Bình Giáp cùng một phạm nhân trẻ tuổi khác bưng hai chậu cơm từ bên ngoài bước vào, các phạm nhân ào một tiếng chồm dậy vây quanh lại, sau khi nhìn vào trong chậu rồi lại chán nản lùi ra, ấm ức chửi mộng: "Lại là củ cải thối của mẹ kiếp."

Tên tiểu tử lấy cơm đặt bịch chậu đựng bánh ngô xuống đất, vừa chửi mới vừa cọ cọ lớp bùn dưới giày vào bệ cửa, "Cái quái quỷ gì không biết, ngay ngoài cửa nhà bếp mà cũng sắp bước không nổi nữa rồi, mẹ nó..." Hắn chợt phát hiện ra trên chiếc giường sưởi lớn có thêm một bộ chăn nệm, "Thế nào thế này, thế nào thế này, lại nhét thêm một đứa vào chỗ tao nữa à?"

Một phạm nhân vừa gặm bánh ngô vừa nói: "Đội trưởng Điền bảo hắn ngủ ở đấy đấy."

Tên tiểu tử không lên tiếng nữa, ánh mắt đầy thù địch liếc xéo Chu Chí Minh một cái, con ngươi bỗng nhiên đông cứng lại không nhúc nhích.

"Ơ này, chẳng phải cậu là người của Cục công an thành phố Nam Châu đấy ư?"

Chu Chí Minh vừa thắt cúc áo vừa nhìn chằm chằm vào khuôn mặt quen thuộc đó, dốc sức tìm kiếm trong trí nhớ.

"Cậu không nhận ra tôi nữa à?" Tên phạm nhân trẻ tuổi dùng đũa chọc lên một cái bánh ngô, lắc lư đầy quái gở ngay trước mặt anh, "Dưới khán đài quảng trường mười một, chúng ta gặp nhau rồi mà, còn phải nhờ ơn cậu đấy, bằng không thì tôi làm sao được ăn phần bánh ngô này cơ chứ."

Toàn bộ người trong phòng đều đồng loạt ngừng việc nhai trong miệng lại, những ánh mắt kinh ngạc, lạnh lùng, căm hận và chế giễu cùng lúc đổ dồn về phía anh.

Cục công an à?" Trịnh Tam Pháo ôm bát thức ăn, vừa đi vừa lết lại gần, "Mới mẻ thật đấy, sao lại đến chỗ bọn tôi thế này."

"Cảnh sát chìm," Tên phạm nhân trẻ tuổi hung ác bĩu môi, "Anh em bọn mình chính là bị cái tên nhóc này bắt vào đây đấy."

Chu Chí Minh chợt nhớ ra, tên phạm nhân trẻ tuổi này chính là tên trộm mà anh và Mã Tam Diệu đã bắt được trong vụ sự kiện quảng trường, tên là Đỗ Vệ Đông. Anh nhìn thẳng vào khuôn mặt đang nhếch mép cười lạnh đó, nhíu mày nói: "Cậu đến đây cải tạo bao nhiêu ngày rồi, sao vẫn còn cái vẻ lưu manh thế hả?"

"Ố ho, ra dáng người của Cục công an phết nhỉ, ha——" Các phạm nhân cười quái dị lên, Trịnh Tam Pháo há hốc mồm, suýt nữa thì nhìn thấy cả cái cuống họng đỏ lòm.

Giọng khàn khàn ở góc tường ho một tiếng đầy uy quyền: "Ăn cơm mau lên, hôm nay đội chúng ta đổ nước thừa đấy." Câu nói này khiến Đỗ Vệ Đông không thể phát tác được nữa, hừ cười gượng gạo hai tiếng rồi bước đi.

Biện Bình Giáp đưa cho anh một bát củ cải luộc, hai cái bánh ngô. Trải qua một ngày xóc nảy dọc đường, bụng anh sớm đã lép kẹp rồi, cái bánh ngô vàng óng vẫn còn ấm, tỏa ra mùi thơm hấp dẫn, mấy ngày đầu mới vào trại tạm giam, mỗi miếng bánh ngô đều phải cuộn mấy vòng trong cổ họng mới nuốt xuống được, thế mà bây giờ anh không những có thể nuốt chửng từng miếng lớn, thậm chí còn có thể nhai ra được một vị ngọt từ trong đó. Anh nhận lấy bánh ngô, chan với nước canh, ngồi bên mép giường ăn ngấu nghiến.

Các phạm nhân ăn cơm rất tập trung, trong phòng ngoài tiếng nhai tóp tép và tiếng húp canh sì sụp ra, chẳng còn ai nói câu gì nữa. Đỗ Vệ Đông ăn xong trước tiên, chồng hai cái bát nặng nề lên nhau, chép chép miệng hai cái, nói: "Mẹ kiếp! Vẫn chưa no. Này, Lâm Sĩ Kiệt, hôm nay có phải làm việc đâu, mày ăn nổi hai cái không?"

Lâm Sĩ Kiệt miệng đang nhai tóp tép, vết sẹo trên mặt chuyển động lên xuống, thấy Đỗ Vệ Đông có ý định nhòm ngó phần của mình, vội dùng tay che cái bánh ngô còn sót lại trong bát, liên mồm thanh minh: "Sao mà ăn không nổi, sao mà ăn không nổi chứ, tao còn chưa đủ đây này! Mày với cái thằng nhóc cục công an kia chẳng phải là người quen cũ đấy à, sao không bắt nó nhường cho một cái?"

Ánh mắt của Đỗ Vệ Đông quả nhiên dán chặt vào cái bánh ngô đang đặt trong bát của Chu Chí Minh, chớp mắt một cái phóng thẳng đôi đũa sang, cái bánh ngô liền bị xiên vào đầu đũa của hắn ta, hắn cắn một miếng thật mạnh, đoạn cười nói với Chí Minh: "Thế nào, hai chúng ta thực hiện chủ nghĩa cộng sản đi."

Chí Minh hoàn toàn ngẩn người ra, mãi một lúc lâu sau mới ngộ ra, mặc dù thứ bị cướp mất chỉ là một cái bánh ngô, nhưng cái cảm giác nhục nhã khi bị sỉ nhục trước đám đông này thậm chí còn khó dung thứ hơn cả việc bắt anh lên đại hội vạn người để bêu riếu. Anh nghiến chặt hàm không phát tác, trong một môi trường hoàn toàn xa lạ thế này, anh cũng không biết phải phát tác thế nào, mà náo loạn lên thì sẽ có hậu quả gì, huống chi tương lai đã phải sống lâu dài với đám người này, thì quan hệ kiểu gì cũng phải tìm cách vun đắp cho tốt mới được, bằng không thì lấy gì để tự xử đây? Nghĩ đến tầng này, anh dứt khoát thuận nước đẩy thuyền nhường luôn món ân huệ này cho đối phương.

"Cậu ăn đi, tôi ăn một cái là đủ rồi."

Sự nhẫn nhịn của anh rõ ràng là điều Đỗ Vệ Đông không lường trước được, trong lúc bất ngờ cũng đành mơ hồ gật đầu "à" hai tiếng, coi như là nhận ơn. Chu Chí Minh nhận ra các phạm nhân xung quanh đều lộ ra ánh mắt ngẩn ngơ, bọn họ ban đầu chắc là đã chuẩn bị sẵn sàng tinh thần để lao vào đánh nhau rồi chứ gì? Anh nhớ lại một thông báo nội bộ do Cục công an phát ra mà anh đọc được năm ngoái, đó là một sự kiện do cục trưởng Mã tiến hành điều tra về một vụ việc tù nhân cũ áp bức ngược đãi tù nhân mới tại điểm làm thí điểm chỉnh đốn ở phân cục Nam Thị. Trong trại tạm giam của phân cục Nam Thị, việc tù nhân mới hiếu kính và tuân phục tù nhân cũ là một quy tắc bất thành văn, cái thứ luật tục này được duy trì dựa trên vũ lực tập thể của các tù nhân cũ, rất có nét giống với những thói hư tật xấu trong nhà tù thời Thanh được miêu tả trong cuốn tiểu thuyết "Địa ngục sống" của Lý Bách Nguyên. Chỉ có điều, nội dung cụ thể của việc lấy cũ áp mới có sự thay đổi, bây giờ đương nhiên sẽ không có chuyện tống tiền "tiền hiếu kính" hay bắt tù nhân mới ngủ bên cạnh bồn cầu nữa, nhưng việc cướp cơm bớt khẩu phần, chen chúc khi đi ngủ lại là những hiện tượng như cơm bữa. Anh nhớ lúc bấy giờ đọc xong bản thông báo này, vẫn còn tranh luận với Đại Trần về câu hỏi "Tại sao tù nhân mới không chịu đi tìm lực lượng canh gác để tố cáo": "Mẹ kiếp sao phải chịu cái cục tức này? Đi tố cáo bọn chúng chứ!" Lời bàn tán đầy phẫn nộ khó hiểu của anh lúc đó vẫn còn văng vẳng bên tai, thế mà bây giờ chính anh lại đang trải nghiệm hương vị của sự khuất phục với tư cách là một tù nhân mới. "Cậu đang nhìn nhận vấn đề bằng tâm lý của một cán bộ công an, tù nhân thì không giống đâu, ở cái địa vị chịu sự kìm kẹp ấy, cảm giác của bản thân sẽ khác với người thường lắm, bọn họ thà chẳng buồn chuốc lấy rắc rối, ôm cái tôn chỉ nhịn được thì nhịn." Giờ xem ra, Đại Trần nói vẫn thực tế hơn.

Giọng khàn khàn ở góc tường lại vang lên: "Có nước không? Sao không đi xách nước?" Lúc này anh mới chú ý dõi theo hướng phát ra âm thanh, trên đống chăn ở góc tường phía Bắc, một ông cụ hơn năm mươi tuổi đang ngồi lệch méo, trái ngược hẳn với giọng nói già nua khàn đượm của ông ta, ông ta có một khuôn mặt xương xẩu và một vòm ngực vạm vỡ, đôi mắt vừa tròn vừa nhỏ trũng sâu vào trong phần hốc mắt nhô lên, lông mày vừa rậm vừa rối, giống như hai nhúm cỏ khô đống trên trán, thoạt nhìn trông giống như một con đười ươi cực kỳ khỏe mạnh, chỉ có những vết chân chim tỏa ra từ khóe mắt và cái đỉnh đầu trọc lóc mới tố cáo tuổi thật của ông ta.

Đỗ Vệ Đông lười biếng đứng dậy, bước đến cạnh chiếc thùng nước bên cửa, vừa định xách lên, Trịnh Tam Pháo liền dùng thìa cộc cộc gõ vào thành bát, nói: "Thằng ngốc, hôm nay mày có người kế nhiệm rồi đấy." Đỗ Vệ Đông ngẩn người ra một lúc, rồi hiểu ra liếc nhìn Chu Chí Minh một cái, trên mặt lập tức đeo cái vẻ kiêu ngạo của tù nhân cũ, dùng chân đá đá thùng nước, chiếc thùng nước trống rỗng phát ra tiếng leng keng.

"Này, đi xách nước đi." Hắn ta ra lệnh với Chí Minh.

Chí Minh không nói gì đứng dậy khỏi ván giường, bước đến bên cửa, xách thùng nước lên.

"Xách ở đâu?" Mặt anh nóng bừng lên, anh hận sự hèn mạt và ti tiện của chính mình!

"Ra cửa, đi về hướng Bắc. Đằng trước nhà bếp ấy."

Biện Bình Giáp bước tới: "Tôi đi cùng cậu, tôi bảo cậu biết ở đâu."

Vừa ra khỏi cửa, Biện Bình Giáp liền nhiệt tình chỉ cho anh những công trình tiện ích công cộng trong sân như nhà vệ sinh, bồn nước, lại còn dặn dò anh một số quy củ thường nhật trong khu giam giữ. Kể từ khi ở cạnh Biện Bình Giáp, anh vô tình cảm thấy anh ta khác với những phạm nhân khác, thế nên vô hình trung lại sinh ra một chút cảm giác tin tưởng đối với anh ta. Vừa nghe, anh vừa liên tục gật đầu, bày tỏ thái độ biết ơn đối với từng câu nói của Biện Bình Giáp.

"Mấy gian phòng này là để dụng cụ." Biện Bình Giáp miệng không ngừng nói, "Gian này cũng thế. Sao thế, hóa ra cậu cũng là người của cục công an cơ à? Đúng rồi, cậu vẫn chưa nói cho tôi biết cậu bị tống vào đây vì chuyện gì thế," Hắn ta bỗng hạ thấp giọng, "Có phải cùng một ruột với cái đám sự kiện quảng trường mười một không?"

Anh lúc mập mờ lúc rõ ràng gật đầu, đánh trống lảng hỏi: "Căn phòng nhỏ đằng kia dùng để làm gì thế? Cái phòng có khóa ấy." Anh chỉ tay về phía một cánh cửa nhỏ ẩn khuất dưới góc tường của đại viện.

"Cái phòng đấy á, cậu muốn vào đó ở hai ngày không? Tôi còn từng ở trong đó một ngày rồi đấy chứ."

"Cái gì?"

"Phòng phản tỉnh."

"Cậu từng vào đó phản tỉnh rồi cơ à, tại sao?"

"Hừm! Lần đấy mới gọi là không đáng, ngày đầu tiên tôi mới đến, buổi tối điểm danh, giáo viên Vu đọc nhầm họ của tôi, chữ Biện đọc thành chữ Tạp, tôi không đáp lại, ông ta hỏi tôi sao không đáp, tôi bảo tôi họ Biện chứ không họ Tạp, thế mà giáo viên Vu khăng khăng cái chữ đấy đọc là Biện cũng được mà đọc là Tạp cũng được, bảo là tôi cố ý phạm thượng, cứ thế đấy, bắt tôi ngồi phòng phản tỉnh một ngày, cũng vừa vặn, đỡ phải đi làm việc."

Bọn mình ở đây làm những công việc gì?"

"Làm gạch chứ gì, đội chúng ta chuyên lo vận chuyển đất vào máy, cậu từng đẩy loại xe cút kít một bánh đấy chưa? Khó đẩy lắm đấy."

Chu Chí Minh nghĩ ngợi: "Cái người gọi là giáo viên Vu mà anh nói, có phải là cái người béo béo lúc nãy không, nói giọng nhỏ nhẹ ấy."

"Đúng đúng, chính là lão ta, lão tên Vu Trung Tài, nhân vật số một của xưởng gạch," Biện Bình Giáp lại hạ thấp giọng, "Thực ra ban đầu chỉ là một công nhân của đội viên lâm phân trường sáu, mấy năm trước cái hồi loạn lạc, lão một mình lập ra một đội chiến đấu, gọi là đội chiến đấu 'Một cây tùng', coi như tạo được chút danh tiếng khác người, sau đó thì gia nhập vào tổ chức đại liên hợp của toàn nông trường, lúc ra ngoài thì làm giáo viên Vu của xưởng gạch."

Còn cái tên Thường... Thường Văn Thụ đó, hắn ta làm nghề gì?"

"Cái người vừa nãy dẫn chúng ta về ấy á? Lão tên Thường Tung Minh, văn thư của xưởng gạch chúng ta."

"Văn thư? Tôi còn tưởng lão tên Thường Văn Thụ chứ."

Hai người trầm mặc một lát, Biện Bình Giáp nhìn anh, thở dài nói: "Cậu thanh niên, mười lăm năm, đủ để mài mòn đấy. Hừm, thực ra nghĩ thoáng ra thì cũng chẳng có gì đâu, ra tù thì cậu chưa đến bốn mươi tuổi cơ mà."

"Bốn mươi tuổi..." Chu Chí Minh không kìm được rùng mình một cái.

Bước sang tháng sáu, thời tiết rõ ràng đã trở nên oi bức, mặt đường bị mặt trời nướng cho cả một ngày dài trông giống như một cái lò sưởi bốc hừng hực hơi nóng, đến tận lúc tối tan làm, hơi nóng vẫn chưa tan hết.

Nghiêm Quân đạp xe ra khỏi cổng lớn cơ quan, giờ phút này, tâm trạng của cô tồi tệ đến cực điểm, cứ như một đứa trẻ chịu sự tủi hủi, chỉ hận không thể lập tức nhào vào lòng mẹ khóc một trận.

Tổ điều tra vụ án 311 do Bộ Công an phái xuống đã đến thành phố Nam Châu vào thứ sáu tuần trước, vừa đến nơi, đã được cục tiếp đón đưa về ở tại Khách sạn Nam Châu đầy bắt mắt, hơn nữa còn được bố trí một đội ngũ tiếp đón khá hùng hậu. Tiệc tùng, tham quan, chào hỏi lẫn nhau với các cục trưởng, rồi lại được lãnh đạo Thành ủy tiếp kiến, lịch trình sắp xếp vừa khít khao vừa chu đáo, trì hoãn đến ngày thứ tư, mới phái xuống phân cục năm. Ngày tổ điều tra xuống phân cục năm, liền triệu tập cuộc họp của những người có liên quan, công khai tuyên bố bốn điều, bốn điều này không chút nương tay xé toạc bức màn thần thánh mà Nghiêm Quân vẫn luôn giữ gìn bấy lâu nay trong lòng tự tôn của mình, cuối cùng cô cũng đã hiểu ra, trong cơ quan công an vốn dĩ vô cùng thuần khiết theo tưởng tượng của cô, cũng có lúc mọi người đều phải tự nguy cho bản thân.

Điều thứ nhất chẳng có gì, chẳng qua chỉ là nói về nhiệm vụ và tôn chỉ của tổ điều tra phái xuống: chuyên án chuyên tra, không tra cho ra ngô ra khoai nguyên nhân trốn thoát của tên đặc vụ đột nhập Từ Bang Trình thì thề không bỏ cuộc vân vân; điều thứ hai, Nghiêm Quân có hơi không hiểu lắm, tổ điều tra đến theo sự ủy thác của lãnh đạo Bộ, thế nhưng công tác điều tra lại nói rõ là tiến hành dưới sự lãnh đạo thống nhất của Đảng ủy Cục công an thành phố Nam Châu. Đảng ủy là ai? Là Cam Hướng Dương - người phụ trách vụ án 311 chứ ai, thế chẳng phải là nói, Cam Hướng Dương đang lãnh đạo tổ điều tra để điều tra chính mình hay sao? Cục diện thế này thì còn ai dám lên tiếng nữa? Điều thứ ba cũng khiến người ta thấy khó chịu, là hy vọng mọi người nghiêm túc hồi tưởng, mạnh dạn vạch trần, chủ động khai nhận, không được móc nối với nhau. Gọi là "hy vọng", nhưng thực chất là mệnh lệnh, giọng điệu vô cùng nghiêm khắc; điều khiến cô không thể chấp nhận nổi nhất chính là điều thứ tư: Tất cả các tập hồ sơ, tài liệu liên quan đến vụ án 311, thậm chí đến cả sổ tay công tác cá nhân, đều phải giao nộp toàn bộ để niêm phong, không được để sót dù chỉ một mẩu giấy, cứ như phòng trộm vậy, cứ làm như những trinh sát viên như bọn họ quả thực có nguy cơ sửa đổi và tiêu hủy những chứng cứ này vậy, thế này thì còn ra thể thống gì nữa chứ!

Tiếp theo chính là họp hành, phát động mọi người vạch trần vấn đề, bày tỏ quan điểm. Những người tham gia cuộc họp, ngoài các thành viên của tiểu ban thụ lý vụ án 311 này ra, thậm chí cả mấy cán bộ từng giúp đỡ hoặc biết chút ít tình hình lúc bấy giờ, cũng bị lôi cổ đến. Cục trưởng Kỷ cúi gầm mặt, không nói một lời, người của tổ điều tra thì mặt mày cứng ngắc, đầu óc đầy tâm sự, Nghiêm Quân ngồi ở góc tường, trong lòng vô cùng uất ức.

Bầu không khí của cuộc họp đó, ngay từ phút ban đầu đã vô cùng căng thẳng. Bởi vì bức thư là do khoa trưởng Đoạn viết, anh ta đương nhiên phải nói trước.

"Quan điểm của tôi, trong thư đã viết rất rõ rồi, nguyên nhân dẫn đến sự thất bại của vụ án này mặc dù có rất nhiều mặt, nhưng chủ yếu vẫn là sự phán đoán và chỉ huy sai lầm của chính chúng ta, sự sai lầm này, lại do một loạt những sơ hở trong công tác trinh sát và sai lầm trong công tác thẩm vấn gây nên. Bây giờ, người đã chạy mất rồi, tổn thất là không thể vãn hồi được nữa, mục đích viết thư của tôi, chẳng qua chỉ là muốn thu hút sự chú ý và cảnh giác của các cấp lãnh đạo, công tác trinh sát mà cứ làm theo kiểu này, không thua trận mới là chuyện lạ đấy!"

"Thế thì cậu nói xem phải làm thế nào?" Cam Hướng Dương đột ngột chõ vào một câu, khiến Nghiêm Quân giật nảy mình, trái tim bỗng thót lên tận cổ họng, cuộc họp vừa mới bắt đầu mà đã giống như đang cãi nhau thế này, cô không biết tiếp theo sẽ phải họp thế nào nữa.

"Trinh sát là một môn khoa học." Khoa trưởng Đoạn bình tĩnh đảo mắt nhìn quanh bốn phía, giọng điệu không hề mềm mỏng chút nào, "Đã là khoa học, thì phải đối xử với nó bằng thái độ khoa học. Thái độ khoa học không bài xích tất cả những kinh nghiệm có ích. Nói đến vụ án này, đối với Từ Bang Trình, rốt cuộc có nên vội vã bắt giữ như vậy hay không, còn cả việc xác định 'kế hoạch tháng ba', rốt cuộc có bao nhiêu căn cứ? Mọi người có thể bày ra, cùng nhau phân tích..."

"Lúc ban đầu chẳng phải cậu cũng một mực tán thành việc bắt giữ Từ Bang Trình đó sao, sao trí nhớ lại kém thế nhỉ?" Cục trưởng Cam lớn tiếng quát mẫn, lại cắt ngang lời khoa trưởng Đoạn.

"Đúng, lúc đầu tôi tán thành việc bắt giữ Từ Bang Trình, nhưng đó là vì những nguyên nhân khác ngoài nhu cầu bình thường của công tác trinh sát. Vấn đề này sau này sẽ nói, bây giờ tôi chỉ nói những điểm sai sót bề nổi, ví dụ như sai sót trong công tác thẩm vấn thì vô cùng rõ ràng. Tôi không đồng tình với việc vội vã niêm phong toàn bộ tài liệu hồ sơ án. Đã muốn tra cho ra ngô ra khoai nguyên nhân, chi bằng dứt khoát mang đoạn ghi âm thẩm vấn ra, gọi tất cả mọi người ngồi đây nghe thử một lượt, xem có những vấn đề như trong thư tôi nói hay không, bức cung này, nhử cung này, đây đều là những thủ đoạn từng bị nghiêm cấm sử dụng trong quá khứ đấy. Tôi không phải là đang lật lại bản án cho mười bảy năm, nhưng mà một số quy chế chế độ, kinh nghiệm công tác trước đây, đều là được tổng kết và tích lũy trong quá trình đấu tranh chống kẻ địch lâu dài, nếu vơ đũa cả nắm coi đó là thứ chín phần phản động một phần vô dụng, thì có phải là quá đơn giản rồi không? Đối với di sản văn hóa của xã hội phong kiến, chúng ta còn chủ trương phê phán và kế thừa cơ mà..."

"Đồng chí Đoạn Hưng Ngọc!" Cam Hướng Dương cộc cộc gõ bàn cái ród, "Tôi nhắc nhở cậu chú ý, đối với phương châm phá án của bộ máy công an kiểm sát pháp luật cũ, thái độ của chúng ta tuyệt đối không phải là phê phán kế thừa gì sất, mà là đập nát triệt để, đoạn tuyệt triệt để! Cậu đừng có càng nói càng đi quá giới hạn đấy nhé! Các đồng chí của Bộ Công an phỏng xuống đây, là để giúp chúng ta làm rõ nguyên nhân tội phạm trốn thoát, Đảng ủy Cục cũng có lòng tin làm rõ. Hôm nay cậu mượn đề tài để phát biểu, khăng khăng muốn lôi ra những vấn đề lớn rạch ròi đúng sai vốn đã có kết luận lịch sử từ lâu này, rốt cuộc là muốn làm gì? Có phải là muốn ép Đảng ủy Cục phát động một cuộc tranh luận chính trị không!"

Khoa trưởng Đoạn có lẽ hoàn toàn không ngờ tới việc Cam Hướng Dương lại nổi giận lôi đình đến thế, sững sờ một lát, mặt sầm lại không nói một lời nào nữa. Cả phòng không ai dám thở mạnh, đều dán chặt mắt vào tách trà trước mặt mình, ngay cả mấy người của Bộ Công an cũng im lặng không nói gì, biểu cảm trên mặt vô cùng không tự nhiên. Giọng của Cam Hướng Dương hạ xuống một bậc, nói tiếp:

"Tôi đã đánh tiếng với một số đồng chí từ mấy ngày trước rồi, vấn đề của vụ án 311 vừa hay phản ánh vấn đề của cục chúng ta, nói phức tạp thì phức tạp, nói đơn giản thì đơn giản, mấu chốt nằm ở chỗ chúng ta có nắm được trọng điểm hay không. Lúc đó chúng ta có mấy chục người kẹp lấy Từ Bang Trình lên núi cơ mà, tại sao vẫn để hắn trốn thoát? Gốc rễ nằm ở đâu? Tôi thấy nằm ở chỗ đội ngũ công an chúng ta có vấn đề cực kỳ bất thuần, nội bộ xuất hiện kẻ xấu, để cho một tên phần tử dị loại như Chu Chí Minh len lỏi vào cơ quan trinh sát, thì làm sao mà không xảy ra sai sót cho được!"

Cục trưởng Cam ngậm miệng lại, phạch một cái mở chiếc quạt ra, quạt phành phạch một cách đầy vẻ bực dọc chưa nguôi. Cả căn phòng chìm trong sự im lặng kéo dài, một lúc lâu sau, người dẫn đầu của tổ điều tra Bộ Công an mới cất tiếng hỏi:

"Cục trưởng Kỷ nói xem nào, có ý kiến gì không, cứ nói năng thoải mái vào chứ."

Cục trưởng Kỷ mở cuốn sổ tay ra, nhìn một chút, gập lại, uống một ngụm nước, lại vô thức mở ra xem, giọng điệu vô cùng chần chừ:

“Hừm——, tôi nói thế này, tôi nói thế này. Tôi ủng hộ quyết định của Bộ Công an và Đảng ủy cục về việc điều tra vụ án 311, hừm——, sự thất bại của vụ án 311, trước hết tôi phải chịu trách nhiệm, chuyện này... về việc của Chu Chí Minh, tôi cũng phải chịu trách nhiệm, cũng phải chịu trách nhiệm, việc này, trong đội ngũ trinh sát lại xuất hiện loại bại tướng này, là nỗi nhục của toàn xứ, nỗi nhục của toàn xứ, đặc biệt là tôi, càng phải nghiêm túc rút kinh nghiệm." Nhưng anh ta dừng lại một chút, giọng nói hơi lớn hơn một chút, ngữ điệu dường như cũng dần trôi chảy hơn, "Nhưng mà Chu Chí Minh rốt cuộc có vấn đề thông địch buông thả địch trong vụ án 311 hay không, theo tôi thấy, theo tôi thấy... đương nhiên, cũng không loại trừ, nhưng muốn đưa ra kết luận, e rằng cũng không nên quá vội vàng, còn phải đưa ra một số bằng chứng xác thực đáng tin cậy thì mới phục chúng, tốt nhất đừng đơn thuần dùng việc nọ suy ra việc kia. Hừm, từ lô-gic hình thức mà nói, trong ba hình thức suy luận, suy luận loại suy là loại không đáng tin cậy nhất, cái này cái này, tôi cũng chỉ là ý kiến cá nhân, chưa chín muồi..."

Lời nói tuy uyển chuyển, nhưng lại mâu thuẫn rõ rệt với ý kiến của Cục trưởng Cam. Tuy nhiên, Nghiêm Quân lại cảm thấy lời của Trưởng phòng Kỷ đã khiến bầu không khí của cuộc họp bớt đi vẻ gươm súng đằng đằng, mọi người dường như cũng thở phào nhẹ nhõm, bởi vì lời nói của anh ta không chỉ chuyển hướng cơn giận lôi đình của Cục trưởng Cam, mà còn đóng vai trò đệm giữa hai đầu cực kỳ gay gắt của Cục trưởng Cam và Trưởng khoa Đoàn.

Cuộc họp khiến người ta thót tim ấy đương nhiên không thể bàn ra kết quả gì, tự nhiên cũng không mở lần thứ hai. Từ thứ Ba đến hôm nay lại tròn bốn ngày. Trưởng khoa Đoàn ngày nào cũng bị tổ điều tra gọi vào một căn phòng do khoa thư ký tạm thời dọn ra để nói chuyện, khi không có chuyện gì để nói thì cũng phải ở lì trong đó, trong mắt Nghiêm Quân, chẳng khác nào bị biến tướng mở lớp học tập "bán trú". Hôm kia, Cục trưởng Cam đã tuyên bố tại đại hội cán bộ toàn xứ rằng: vì Trưởng phòng Kỷ muốn tập trung tinh thần vào việc điều tra, nên công việc thường ngày của xứ tạm thời bàn giao; ngày hôm qua, Trưởng phòng Kỷ đã gửi tới một lá đơn xin nghỉ phép, cáo bệnh không lộ diện; sáng nay, vị trưởng phòng mới do cục bổ nhiệm liền chính thức nhậm chức.

Nếu không tính Cục trưởng Mã vừa mới bị giáng chức "đày" đến trại cải tạo Tự Tân Hà, thì Trưởng phòng Kỷ chính là "vị đại thần triều trước" duy nhất trong toàn cục còn giữ chức vụ trưởng phòng, mới trước sau có ba ngày, cuối cùng đã bị hất cẳng xuống đài, hơn nữa lại đơn giản đến mức ngay cả một lời bàn giao cũng không có.

Đáng lẽ ra, một trinh sát bình thường như cô, một sinh viên đại học tốt nghiệp chưa đầy hai năm, trong xứ, quan hệ nhân sự không sâu, chuyên môn cũng không tính là cốt cán, vốn dĩ không cần phải bận tâm lo lắng cho sự thăng trầm vinh nhục của những vị đầu sỏ cấp xứ cấp khoa này, thế nhưng cô cứ luôn cảm thấy những thay đổi này đều có liên quan mật thiết đến vận mệnh, sự nghiệp và cuộc sống của chính mình. Trưởng phòng Kỷ bị cách chức thì thôi đi, cái cô sợ là Trưởng khoa Đoàn cũng không ngồi lâu được, sợ lại mọc ra một người kiểu như Cục trưởng Cam tới làm trưởng khoa của mình, nếu ngày nào cũng làm việc chung một phòng, nhìn thế nào cũng thấy không thuận mắt, thì mới phiền phức làm sao!

Tuy nhiên trông có vẻ như Trưởng khoa Đoàn ngược lại còn điềm tĩnh hơn cả cô, mỗi ngày vẫn đi làm đúng giờ, tan làm ra về; ở hành lang hơ hớ đối mặt, vẫn gật đầu chào hỏi mọi người; lúc xếp hàng lấy cơm ở nhà ăn, nên nói nên cười, trông như chẳng có chuyện gì xảy ra.

Hôm qua, cô, đại Xoo, tiểu Lục, lần lượt bị tổ điều tra "mời" đi nói chuyện. Người nói chuyện với cô, ngoài hai người của tổ điều tra ra, còn có một người đến từ cục thành phố và một cán bộ thuộc xứ chính trị của họ, căn phòng nhỏ đó bị ngồi chật kín. Lúc cô bước vào, vừa nhìn thấy chiếc ghế trống đặt trước mặt những người đó chuẩn bị cho cô ngồi, trong lòng cô đã thấy khó chịu trước, cô lại nhớ tới phòng thẩm vấn từng dùng để xét hỏi Từ Bang Trển.

"Nào, ngồi đi, ngồi đi." Một đồng chí của Bộ Công an lên tiếng chào cô trước, ngữ điệu hãy còn niềm nở, "Cô tên gì thế?"

Đây chẳng phải là biết rõ còn cố hỏi sao? Cô thấy hơi phản cảm, lạnh lùng đáp một tiếng:

"Nghiêm Quân."

"Nghiêm Quân, Nghiêm trong nghiêm túc ư?"

"Nghiêm trong nghiêm túc, Quân trong quân thần."

"Ồ, vị hoàng đế nghiêm túc, ha ha ha."

Râu ông nọ cắm cằm bà kia, đúng là lấy sự suồng sã làm thú vui. Cô thầm cười trong lòng, ngồi xuống ghế, ánh mắt thờ thẫn, ra vẻ vô cùng bất hợp tác, "Có vấn đề gì, hỏi đi."

"Hừm, không có gì, chúng ta trò chuyện phiếm thôi, trò chuyện phiếm thôi." Người đó có chút ngượng ngùng, trước tiên vo ve một hồi không đầu không cuối, sau đó mới kéo cứng ngắc vào chủ đề chính.

"Vụ án 311 này, cô cảm thấy vấn đề xuất phát từ đâu? Không cần lo lắng, cứ mạnh dạn nói, ha."

"Cái này thì tôi chịu."

"Cá nhân cô thế nào cũng có một cái nhìn chứ, nói sai cũng không sao."

Bộ dạng người này hệt như đang dỗ trẻ con vậy, cô sinh lòng chán ghét, thốt ra lời cũng có phần hằn học.

"Tôi là cái thá gì? Phương án trinh sát đều do lãnh đạo quyết định, tôi có thể có cái nhìn gì chứ?" Bầu không khí khá căng cứng, im lặng vài phút, một người của Bộ Công an không nhịn được chợt hỏi:

"Khi tổ chuyên án 311 rời Nam Châu ra biên giới, Chu Chí Minh có từng nhờ cô gửi giúp một bức thư hay không?"

"Cái gì?" Cô nhíu mày nghi hoặc, "Cái này thì có liên quan gì chứ?"

Người đó không trả lời, mà hỏi tiếp: "Thư được gửi đi địa chỉ nào, gửi cho ai, cô có thể hồi tưởng lại chút được không?"

Chuyện Chu Chí Minh nhờ cô gửi thư cho Thi Tiêu Mông, đương nhiên cô nhớ rõ mồn một, thế nhưng cô lại bướng bỉnh ngang ngạnh, nhất quyết vặn lại: "Cái này thì có liên quan gì đến vụ án 311?"

Người của cục thành phố cuối cùng không nhịn được nữa, sầm mặt xuống, dùng giọng điệu giáo huấn nói: "Đồng chí Nghiêm Quân, thái độ hôm nay của cô rất thiếu bình tĩnh, đồng chí ở bộ hỏi tình hình cô thế nào thì cứ nói thế ấy chứ, sao mà ru rà ru rà thế?"

Cô cũng trừng mắt lên: "Đương nhiên rồi, các anh không giải thích rõ ràng, chuyện riêng tư của tôi cớ gì phải nói cho các anh?"

“Cái gì, chuyện riêng tư của cô?” Đối phương lập tức nắm lấy thóp của cô, “Chu Chí Minh là người thế nào cô có biết hay không, cậu ta thông thư tín với người khác, sao lại thành chuyện riêng tư của cô hả? Theo như chúng tôi tìm hiểu, Chu Chí Minh bình thường vốn không có quan hệ thư tín nào, thế mà vừa hay sau khi kế hoạch dụ bắt Tiên Đồng Sơn được xác định, trước khi đi ra biên giới, lại vội vã gửi thư ra ngoài, chẳng lẽ không đáng để chúng ta đặt một dấu chấm hỏi hay sao, hả?” Dừng một lát, đối phương lại hơi dịu giọng nói: “Đồng chí Nghiêm Quân, chúng tôi tin tưởng cô là người có giác ngộ, sẽ tích cực phối hợp với cuộc điều tra của chúng tôi, Chu Chí Minh thông thư tín với người nào, rốt cuộc có vấn đề gì hay không, không điều tra thì sao mà biết được, cô nói có phải không?”

Tâm trạng của cô đã cực kỳ tồi tệ, giọng điệu cũng càng lúc càng nôn nóng bực bội, “Tôi quên mất, quênừm mất tiêu lá thư đó gửi cho ai rồi!”

“Thời gian cũng đâu lâu lắm đâu, sao lại quên được chứ?”

“Ba tháng rồi, sao lại không thể quên?”

“Cô nhớ lại cho kỹ vào.”

Đây quả thực là đang đôi co cãi cùn rồi, Nghiêm Quân cắn răng đứng dậy, “Xin lỗi, tôi ra ngoài một lát.”

“Làm gì?”

“Đi vệ sinh.”

Cô vốn chẳng cần đi vệ sinh, chỉ là không thể chịu đựng được sự đeo bám không dứt này, vừa bước ra khỏi cửa căn phòng nhỏ đó, cô thở dài một hơi thật dài, cố gắng kiềm chế để bản thân bình tĩnh lại, chậm rãi đi vào nhà vệ sinh, rồi chậm rãi rửa tay, rửa từng ngón tay một, sau đó lại chậm rãi bước ra, nghe thấy trong một văn phòng bên cạnh có tiếng đánh bài bèn bước vào.

Bốn người đàn ông, vây quanh một chiếc bàn làm việc đang chơi rất hăng say. Cô xem một ván, không đi, lại xem thêm một ván nữa...

“Ồ, thế nào đây, Nghiêm Quân mà cũng không sợ lãng phí thanh xuân nữa cơ à?”

“Hừ,” cô cười lạnh một tiếng, “Tôi chẳng có thanh xuân gì sất, lãng phí hay không cũng vô nghĩa!”

Liên tục xem liền bốn ván, cho đến khi cán bộ xứ chính trị dẫn theo người của cục thành phố mặt mày tức tối tìm đến tận cửa từng phòng lôi cổ ra, mới xem như kết thúc.

“Quá đáng lắm rồi, quá đáng lắm rồi!” Mặt mày cổ họng người của cục thành phố đỏ bừng, “Chúng tôi bao nhiêu người đang đợi cô, cô có ý gì hả?”

Nghiêm Quân hận đến mức thật muốn quay người bỏ đi, thế nhưng cô lại dùng một giọng điệu bình tĩnh gần như cợt nhả, nói: “Ôi chao, có phải đang mở lớp học tập tôi đâu, chẳng lẽ không cho người ta thở dốc một chút chắc, tôi còn tưởng các anh giải tán từ đời nào rồi chứ.”

Ngược lại chính là vị bên cục thành phố, bị chọc tức cho bỏ đi trước, vừa đi vừa hùng hổ quát: “Trưởng phòng của các anh đâu, trưởng phòng của các anh đâu?”

Muốn tìm trưởng phòng à? Cứ đi mà tìm đi, tôi một không vướng bận, hai không có thóp, sợ ai chứ!

Đại Xoo và tiểu Lục cũng đã bị gọi đi nói chuyện. Mặc dù trước đó đã có quy định nghiêm ngặt “không được móc nối thông cung”, nhưng trong văn phòng lúc không có người ngoài, tiểu Lục vẫn không nhịn được mà muốn nói.

“Này, họ nói chuyện với các cậu thế nào, có hỏi về chuyện của Chu Chí Minh không?”

Đại Xoo không nói gì. Cô bực dọc nói: “Chu Chí Minh thì sao chứ, ớ, chỉ vì có chuyện cuộn phim xảy ra, cái gì cũng muốn đổ vạ cho người ta hết vậy!”

“Nghe khẩu khí, hình như họ vẫn có căn cứ gì đó thì phải.” Trên mặt tiểu Lục mang theo vài phần thần bí, nói: “Bảo tôi hồi tưởng lại xem Chu Chí Minh sau khi đến biên giới có những biểu hiện đáng ngờ gì. Đừng thấy chúng ta làm trinh sát, lúc đó thật sự chẳng để ý gì đến cậu ta, ai mà ngờ cậu ta lại là cái loại người đó cơ chứ. Tổ điều tra nghi ngờ không biết cậu ta có bị ai mua chuộc gì không, muốn điều tra quan hệ xã hội của cậu ta. Chúng ta cũng đâu có rõ cậu ta có những quan hệ xã hội nào, hình như có một cô bạn gái, phải không? Dù sao thì tôi cũng chưa thấy bao giờ.”

Đại Xoo hạ thấp giọng, “Hỏi, chúng ta cứ hết sức hồi tưởng lại cho các đồng chí ở bộ thôi, không hồi tưởng ra được thì cũng đành chịu. Hơn nữa tổ điều tra hiện giờ cũng chưa khẳng định chắc chắn Chu Chí Minh có vấn đề buông thả địch, chúng ta ngàn vạn lần đừng đem những chuyện không có thật và mấy thứ không thể kết luận cũng không thể phủ định đó bới móc ra ngoài, lại còn đi chuốc thêm phiền phức cho các đồng chí ở bộ nữa. Vừa rồi họ cũng hỏi tôi tình hình trên núi lúc đó đấy, họ nghi ngờ tại sao Chu Chí Minh không nổ súng sớm, mà cứ khăng khăng đợi đến khi Từ Bang Trển chạy thoát rồi mới nổ súng. Tôi cũng chỉ đành nói thật thôi, Chu Chí Minh lúc đó còn đánh nhau với Từ Bang Trển hai cái đấy chứ, từ lúc bắt đầu đánh cho đến lúc Từ lăn xuống dưới, tổng cộng chỉ có vài giây ngắn ngủi, hoàn toàn không kịp rút súng ra, hơn nữa sườn dốc phía quân địch rất đứng, lao về phía trước một cái là có thể lăn xuống rồi. Tôi còn vẽ lại cho họ xem nữa. Họ có vẻ rất thất vọng, nhưng sự việc nó là thế, tôi biết làm sao được. Nếu ở bộ mà nói thế này thì bị coi là buông thả địch rồi, vậy cứ để ở bộ định đoạt đi, chúng ta tuân theo.”

“Đương nhiên rồi, đương nhiên rồi.” Ti tiểu Lục liên tục gật đầu.

Xem ra, cho dù là cách ứng phó khéo léo của đại Xoo hay sự hồ đồ của tiểu Lục, thì đều không làm căng thẳng với tổ điều tra, điều này lại càng khiến sự đối đầu của Nghiêm Quân trở nên nổi bật và cô lập hơn. Cô thầm chuẩn bị sẵn tinh thần để chịu trừng phạt, đây có lẽ là khoảng thời gian tăm tối nhất trong cuộc đời cô.

Sự trả thù quả nhiên đến rất nhanh. Sáng nay, xứ chính trị thông báo cho cô trong vòng hai ngày phải đến trình diện tại Phân cục Công an khu Thành Đông, mặc dù cô sớm đã nghe ngóng được việc xứ sẽ cử một người hỗ trợ lâu dài cho phân cục để tăng cường công tác truy quét hàng gian ở một số cửa hàng ủy thác, nhưng dù xét từ phương diện nào đi nữa, cô cũng không ngờ lại đến lượt mình bị điều đi. Lúc này mà đến phân cục, rõ ràng sẽ mang lại cho người ta ấn tượng là phạm lỗi nên mới bị giáng chức xuống cơ sở. Cô ngây người một hồi lâu, dứt khoát cũng mặc kệ, đi thì đi! Cho dù có bắt cô đổi nghề làm trị an xã hội cả đời, chống tội phạm hình sự, cô cũng hoàn toàn tình nguyện! So với cái chốn thị phi xứ năm này, phân cục, có lẽ vẫn xem như một vùng đất tịnh thổ nhỉ!

Nghiêm Quân càng nghĩ ngợi, tâm trí lại không kìm được mà chuyển dời lên người Chu Chí Minh. Không biết bây giờ anh thế nào rồi? Những kẻ ti tiện đó muốn đổ toàn bộ trách nhiệm vụ án 311 lên đầu anh, đây chẳng phải là dậu đổ bìm leo, tìm vật thế thân hay sao? Hơi, giá mà tên Từ Bang Trển đó bị bắn chết thì tốt biết mấy, Chu Chí Minh nói anh ta bắn tổng cộng bốn phát súng, thành tích xuất sắc đứng thứ tám trong huấn luyện xạ kích toàn cục, thế nào mà chẳng trúng được một phát chứ!

Đèn không bóng khổng lồ treo thấp ngay trên đỉnh đầu, xung quanh một mảnh vàng óng, Từ Bang Trển tựa như đang tắm mình trong một luồng ánh sáng dịu nhẹ, tâm trạng cũng không kìm được mà trở nên bình tĩnh an yên. Đây là đâu?

Còn con người của Maruson thì hoàn toàn khác biệt, bất kỳ gián điệp nào cũng sẵn lòng đi theo làm việc dưới quyền một thủ lĩnh như vậy. Nguyên tắc của Maruson là: nhân viên tình báo trên hết, tình báo đứng thứ hai. Thứ mà ông ta coi trọng nhất không phải là tình báo, mà chính là sự an toàn của bản thân nhân viên tình báo; về tư tưởng chỉ đạo và vận dụng kỹ thuật trong đấu tranh gián điệp, kiến thức của Maruson ở mọi nơi đều thể hiện sự khoa học và từng trải mà Hoffman không thể nào sánh kịp: Hoffman yêu cầu hoạt động của nhân viên tình báo phải tuân thủ nghiêm ngặt quy chuẩn giáo trình, trong khi Maruson lại chủ trương không cần câu nệ, thậm chí hoàn toàn không tạo ra sự huấn luyện quá mức đối với nhân viên tình báo, chủ trương thuận theo tự nhiên. “Trước đây chúng ta từng rất hiếm hoi cài cắm được một nhân viên tình báo bên trong Lầu Năm Góc, thế nhưng chỉ vì vị anh hùng này trên đường đi làm về mỗi ngày đều sử dụng kỹ thuật chống bám đuôi, kết quả đã thu hút sự chú ý của nhân viên Cục Điều tra Liên bang. Giả sử ngày nào đi làm về anh ta cũng đi bộ một cách ngoan ngoãn chân chất, thì có lẽ sẽ chẳng bao giờ bị ‘chú Sam’ bắt được đâu.” Maruson rất thích đem cái ví dụ hùng hồn này ra cửa miệng. Trước lần xâm nhập này của anh ta, Maruson đã tiến hành một bài kiểm tra chống thẩm vấn đối với anh ta, phản ứng của anh ta nhạy bén, đối đáp trôi chảy, khiến vị cấp trên này vô cùng tức giận, “Thế này thì làm sao được, thế này thì làm sao được, bất kỳ nhân viên an ninh có kinh nghiệm nào cũng sẽ nhìn ra ngay dấu vết được huấn luyện, cậu không phải là người bình thường, mà là một tên gián điệp được huấn luyện bài bản!” Ông ta nổi giận mắng anh ta, nhưng thực chất mũi nhọn lại chĩa vào Hoffman. Hoffman đương nhiên không chịu kém cạnh, “Nếu mỗi người bình thường đều tự nhiên có đủ điều kiện làm gián điệp, hoàn toàn không cần phải huấn luyện, thì còn cần chúng ta để làm gì?” Maruson cũng chẳng khách khí, ngay trước mặt anh ta cãi nhau với Hoffman, “Vậy xin hỏi, thế nào là điều kiện làm gián điệp? Cái gì?” Ngay cả Từ Bang Trển lúc đó cũng không hiểu tại sao Maruson lại mang những vấn đề mang tính kiến thức thông thường này ra để chất vấn Hoffman. Đương nhiên, khuôn mặt Hoffman lập tức đỏ bừng lên, “Điều kiện của gián điệp, chẳng lẽ còn cần phải thảo luận bây giờ nữa sao? Làm một gián điệp, phải có ý chí kiên định bất khuất, thể phách khỏe mạnh cường tráng, tinh thần cống hiến quên mình, năng lực phản ứng và ứng biến nhanh nhẹn tháo vát, thông thạo nhiều ngôn ngữ và nghề nghiệp, còn có... bề ngoài phải mờ nhạt bình thường.” Hoffman muốn cố gắng nói cho thật toàn diện, nhưng Maruson lại khinh bỉ ngắt lời ông ta, “Đủ rồi, vào Thế chiến thứ hai tôi còn thư sinh hơn cả anh, mấy điều kiện bàn giấy kiểu này tôi có thể đọc một mạch ba mươi điều! Nhưng bây giờ là thập niên bảy mươi rồi, bộ sách vở này của anh chỉ có nhà văn tiểu thuyết mới thưởng thức thôi. Trong thế giới hiện thực, James Bond 007 hoàn toàn không tồn tại, bất kỳ điệp viên kiểu siêu nhân toàn năng tương tự nào cũng đều không thể tồn tại. Trong mắt nhân viên tình báo chuyên nghiệp, kỹ thuật cao nhất của gián điệp chính là sự tự nhiên, điều kiện tốt nhất của gián điệp chính là có thể tiếp cận mục tiêu tình báo, nếu một gián điệp không thể tiếp cận mục tiêu tình báo, thì dù có gom tất cả các tố chất xuất sắc hội tụ trên một người đi chăng nữa, cũng hoàn toàn vô dụng!”

Anh ta không thể không thán phục sự thẳng thắn và thực tế của Maruson, thế nhưng anh ta lại đâm ra khó hiểu, chẳng lẽ bản thân mình không phải là gián điệp xuất sắc nhất sao? Lần này anh ta xâm nhập thành phố Nam Châu, mặc dù không thể hoàn thành nhiệm vụ định sẵn, mặc dù sau này anh ta cũng sẽ không có được điều kiện tiếp cận mục tiêu tình báo, nhưng anh ta đã ứng dụng thành công kế hoạch tự giải cứu do chính tay Maruson thiết kế cho mình, kì tích thoát chết trong gang tấc, đây chẳng lẽ không phải là một niềm vinh quang của Maruson hay sao? Không, Maruson rất coi trọng anh ta, nâng niu anh ta, nếu không, sao lại không tiếc vốn liếng thế mà phẫu thuật lần này cho anh ta chứ? Điều mà anh ta đặc biệt không thể quên đó là, trong bữa tiệc rượu tẩy trần cho anh ta, Maruson đã ôm lấy anh ta thật nồng nhiệt, hôn anh ta, “Cậu là niềm vinh quang của D3!” Biểu cảm khi Maruson nói câu này là chân thành tha thiết, “Triết gia cổ đại Trung Quốc Mạnh Tử từng nói: ‘Cố thiên tương hàng đại nhậm ư tư nhân dã, tất tiên khổ kỳ tâm chí, lao kỳ cân cốt, ngạ kỳ thể phu, không phạt kỳ thân, hành phất loạn kỳ sở vi, sơ dĩ động tâm nhẫn tính, ích tăng kỳ sở bất năng.’” Trình độ Hán học của Maruson quả thực rất thâm sâu, đọc thuộc lòng đoạn cổ huấn trau chuốt văn vẻ này mà không sai sót một chút nào, trong khi bản thân anh ta là người Trung Quốc mà vẫn chưa thể hiểu hết ý nghĩa của nó, thực sự vô cùng hổ thẹn, thế nhưng, câu nói “thiên tương hàng đại nhậm ư tư nhân dã” này, rõ ràng là biểu thị sự khen ngợi và thưởng thức của Maruson dành cho anh ta, điều này khiến anh ta không khỏi cảm kích đến rơi nước mắt. Nếu không có ngọn núi dựa tinh thần là Maruson này, anh ta hoàn toàn không biết lòng tự tôn vinh dự và khí phách của mình có còn có thể ngưng tụ và xốc lại tinh thần nổi nữa hay không.

“Ông Từ, đừng căng thẳng.” Giọng nói của người lạ lại áp sát xuống. Ngay sau đó, bông tàn nhược cồn lạnh ngắt chạm vào mặt anh ta, di chuyển dịu dàng, anh ta khẽ run lên, không, đừng sợ, đây là phòng phẫu thuật trắng toát, trang sách chấn động tâm can đó quả thực đã được lật qua rồi, trang tiếp theo... trang tiếp theo lại là gì đây?

“Đây là hộ chiếu của anh, đây là sơ yếu lý lịch của anh, Từ thân mến, trong những ngày trước khi phẫu thuật, anh phải làm quen với lịch sử của chính mình trước, phải học thuộc lòng...”

Gò má nhói lên một trận, họ tiêm cho anh ta rồi, là thuốc tê. Toàn bộ khuôn mặt từ từ phồng rộp lên, mà ý thức lại dần trở nên đờ đẫn. A, đây là phòng phẫu thuật trắng toát, Maruson, ông ở đâu? Đừng bỏ rơi tôi, ngàn vạn lần đừng bỏ rơi tôi!

“Cậu cứ yên tâm đi, Từ thân mến, nguyên tắc của tôi là: nhân viên tình báo trên hết, tình báo đứng thứ hai!”

---❊ ❖ ❊---

Ngày đầu tiên làm việc xong, Chu Chí Minh đã có chút không trụ nổi nữa. Sự căng thẳng quá mức về mặt tinh thần và việc chiết xuất thể lực quá mức khiến cho khi trở về phòng giam, đầu óc cậu nặng trịch nhẹ bẫng, suýt chút nữa thậm chí còn không trèo lên nổi giường.

Ở đây bắt đầu làm việc từ bảy giờ rưỡi sáng. Ngày đầu tiên có một đội trưởng họ Đinh dẫn đội đi làm, trước sau đội ngũ đều có chiến sĩ giải phóng quân tay ôm súng đạn thật áp giải, trên lưỡi lê tam giác sáng loáng buộc những lá cờ đỏ nhỏ chói mắt, phần phật bay trong gió sớm. Tụi tù nhân vừa đến lò gạch, đội trưởng ngồi vào văn phòng, chiến sĩ giải phóng quân kéo đường ranh giới cảnh cáo ra xa tắp, trên công trường thì do tên tù nhân già vẻ mặt âm trầm Điền Bảo Thiện quyết định tất cả. Lão phân cho Chu Chí Minh công việc đẩy xe cút kí tời đất đưa vào máy làm gạch. Chu Chí Minh chưa từng đẩy loại xe cút kít bánh đơn này bao giờ, cậu nhìn tấm ván gỗ hẹp dài bắt ngang qua cái hố lớn đào để lấy đất làm gạch, trong lòng thấy sợ sờ sợ, ấp úng nói với Điền Bảo Thiện: “Tôi, không biết đẩy xe này, có thể cho tôi tạm...”

Điền Bảo Thiện chưa đợi cậu nói hết câu, quay phắt đầu bỏ đi, tựa như hoàn toàn không nghe thấy gì. Trịnh Tam Pháo dùng cái chân to như cái dùi cui đá vào chiếc xe cút kí đó, cười nhạo bên tai cậu: “Mày tưởng đây là lao động công ích đấy phỏng? Đây là cải tạo cưỡng bức! Bảo mày làm gì thì phải làm cái nấy, không biết thì học lấy một chút.”

Cậu không nói gì, đành cắn răng đi đẩy chiếc xe cút kít đó, người ghép cặp đóng gạch cùng cậu là Đỗ Vệ Đông, tên nhóc này không nói một tiếng chất đầy ắp thùng xe cút kít, đập nện cho thật chắc, cuối cùng còn múc vun thêm hai xẻng đất, rồi chống cằm lên cán xẻng, lầm lì không nói một lời nhìn chằm chằm vào cậu.