Tứ hợp viện có hai đặc trưng quan trọng nhất: ảnh bích tường và thùy hoa môn.

Ảnh bích tường là bức tường trang trí quan trọng cả trong lẫn ngoài cửa lớn của tứ hợp viện, tác dụng chính là che khuất các mảng tường và cảnh vật lộn xộn, đơn điệu bên trong và bên ngoài cửa lớn, làm đẹp lối ra vào. Người ta khi bước ra vào cổng chính, đập vào mắt trước tiên chính là bức tường được xây dựng cầu kỳ, điêu khắc tinh xảo.

Thùy hoa môn chính là cái gọi là "cửa nhị" trong câu "đại môn bất xuất, nhị môn bất mại" (cửa lớn không ra, cửa hai không bước) thời xưa.

Nhà cửa thường chia làm chính phòng, sương phòng, đảo tọa, v.v. Quy hoạch rất chỉnh tề.

Kiến trúc tứ hợp viện, "tứ" là bốn phương đông tây nam bắc, "hợp" là hợp lại với nhau, tạo thành hình chữ "khẩu", nhưng tứ hợp viện ở kinh thành ngày nay đã khó mà thấy được hình dạng chữ "khẩu" nguyên gốc.

Tòa tứ hợp viện gần như có thể dùng từ "tàn cũ" để miêu tả này, lớp sơn đỏ trên xà nhà chạm trổ đã tối màu, cỏ xanh mọc ra trên ngói.

Theo số lượng người ở ngày càng đông, các gian nhà trong sân được xây thêm ngày càng nhiều, nhà cửa càng lúc càng không ra hình thù gì.

Dần dần chẳng còn "hình dáng" gì nữa, trước tiên có một nhà dựng một gian nhà tạm trên đất trống, không lâu sau lại có vài nhà khác bắt chước theo, từ từ tạo thành cái sân như hiện tại.

Những cái lều nhỏ xây cất lộn xộn chiếm đầy sân, hai tay duỗi thẳng ra là có thể chạm vào công trình kiến trúc bên cạnh, hơi thở tích tụ từ những năm tháng xa xưa cứ thế dần dần phai nhạt.

Những cái lều nhỏ dựng ở vị trí cửa ra vào là bếp của mỗi nhà, chỉ đủ chỗ cho một người, xoay người cũng rất khó khăn.

Hai bên sương phòng cũng đều xây lều nhỏ, duy chỉ có chính phòng là không có lều nhỏ, vì thực sự là không còn chỗ để xây nữa.

Thế mà ngay cả chính phòng cũng bị người thuê cưỡng ép chia thành hai hộ.

Trên mái nhà, một con mèo Ba Tư với hai mắt xanh lục khác màu đang nhảy nhót tới lui, đi lại như trên đất bằng.

Lý Hòa duỗi thẳng cánh tay là có thể chạm vào những cái lều nhỏ dựa sát hai bên sương phòng, ngoài việc đi lại tới lui, lều nhỏ đã chiếm dụng tứ hợp viện đến mức không còn đường chừa lại.

Tứ hợp viện biến thành đại tạp viện, Lý Hòa trong lòng không khỏi thấy tiếc nuối.

"Cậu đợi ở đây một lát, tôi đi gọi từng nhà, sau này cậu cũng coi như quen biết họ. Tiền thuê mỗi tháng họ nộp cho Cục Quản lý nhà đất, cần cậu mỗi tháng lại đến Cục Quản lý nhà đất lĩnh tiền thuê." Cụ Lý bảo Lý Hòa đợi ở chỗ đất trống cạnh máng nước, rồi đi dọc theo sân trước sân sau, bắt đầu gọi từng nhà, gõ cửa "Ra đây một chút, có việc thông báo".

Dưới gốc cây táo trong sân, đám con gái nhảy dây đá cầu, đám con trai chơi bi hoặc đập ảnh, mọi người cùng nhau chơi trốn tìm, chơi vô cùng vui vẻ, Lý Hòa nhìn mà mỉm cười tán thưởng.

Nhìn quanh sân một vòng nữa, càng nhìn càng thấy đáng giá.

Bốn quận nội thành cơ bản nằm trong phạm vi đường vành đai 2, điều này không phải do con người quy định, mà là vì khi xây dựng đường vành đai 2 hồi trước, người ta đã xây dọc theo con hào hộ thành cũ.

Kinh thành vốn có tường thành, bên trong tường thành là nội thành, ra khỏi tường thành là ngoài thành. Đừng thấy bây giờ nào là Trung Quan Thôn, khu đại sứ quán, bên ngoài Kiến Quốc Môn, CBD đều là những khu vực sầm uất, thời đó đều là đất hoang hoặc nghĩa địa ngoài thành cả.

Thực ra chỉ cần nghe tên mấy nơi này là biết tình trạng ban đầu của chúng ra sao, Trung Quan Thôn đó chính là một ngôi làng, vốn nên gọi là Trung Quan Thôn (Thôn của các hoạn quan), "Trung Quan" này chính là cách gọi khác của thái giám, nơi đó ban đầu chính là viện dưỡng lão sau khi về hưu của những thái giám trong hoàng cung.

Còn bên trong tường thành thì khác hẳn, có câu: "Đông phú Tây quý, Nam bần Bắc tiện"!

Phương vị Đông Tây ở đây chính là nói về hai khu vực Đông Thành và Tây Thành. Đông Thành vào cuối đời Thanh và thời Dân Quốc tập trung một lượng lớn thương nhân giàu có, còn Tây Thành là phủ đệ của các quan lại, nên mới gọi là "Đông phú Tây quý".

Còn về hai phương vị Nam Bắc này, không phải là chỉ còn hai khu vực quận Nam và Bắc, mà chỉ đích danh vùng từ ngoài Tiền Môn và Cổ Lâu, chạy dài về phía bắc đến gần Đức Thắng Môn.

Thời đó, đa số người cư trú ở phía nam Tiền Môn là thành phần ba giáo chín lưu, lao động khổ cực, nên được gọi là "Nam bần", vì đều khá nghèo mà. Còn người cư trú từ phía bắc Cổ Lâu đến gần Đức Thắng Môn, thì lấy người nhà của các thái giám cung nữ trong hoàng cung làm chủ yếu, họ tuy không quá nghèo, nhưng địa vị khá thấp, nên được gọi là "Bắc tiện".

Lý Hòa biết giá tứ hợp viện sẽ tăng vọt, hơn nữa biên độ cực lớn, một tòa tứ hợp viện chỉnh tề sau này, giá đã lên tới 8 con số, hơn nữa là có giá mà không có hàng, có tiền cũng không mua nổi.

Nguyên nhân trong đó rất phức tạp, vừa có yếu tố cải tạo đô thị phá bỏ một lượng lớn tứ hợp viện vốn có, cũng có yếu tố một bộ phận người giàu lên trước muốn hoài niệm tuổi thơ của mình hoặc muốn tạo sự khác biệt, cố tình đi thu mua những tứ hợp viện này rồi tu sửa lại để làm nơi cư trú.

Hơn nữa nói một cách công tâm, tứ hợp viện quả thực thích hợp để con người sinh sống hơn, trong cái sân này có nhà có đất, vừa có thể ở vừa có thể làm một vài hoạt động giải trí thích hợp, vả lại độ kín đáo tốt, không giống như ở nhà lầu, chỉ là một cái lồng chim.

Nếu chậm thêm vài năm nữa, đợi đến khi giá nhà thực sự bắt đầu tăng vọt, ngay cả khi vẫn còn tứ hợp viện sót lại, cho dù Lý Hòa có năng lực kinh tế này, ước chừng cũng phải tốn một khoản tiền lớn.

Trong sân lác đác đứng đầy không ít người, có người lớn có trẻ con, có người lẩm bẩm với Cụ Lý, "Cụ Lý, nhà của cụ, lặng lẽ không một tiếng động mà chuyển nhượng cho người ta rồi, cũng quá không coi chúng tôi ra gì rồi nhỉ."

"Nhà của tôi, tôi muốn làm gì thì làm," Cụ Lý quay đầu đầy đắc ý, chỉ vào Lý Hòa nói, "Vả lại, bây giờ căn nhà này cũng không phải của tôi nữa, các người cũng không cần phải nói với tôi nữa, bây giờ nhà này là của chàng trai này rồi."

Mọi người lại đồng loạt nhìn về phía Lý Hòa, một bà già mặc áo bông lớn màu xanh dương mắng nhiếc Cụ Lý, "Ông đây là đang đi con đường bóc lột, khôi phục chủ nghĩa tư bản, tôi muốn đến khu phố tố cáo ông."

Cụ Lý chẳng thèm bận tâm nói, "Tôi đây là đã qua sự đồng ý của Cục Quản lý nhà đất, một không phạm pháp, hai không vi phạm quy định, các người muốn làm gì thì làm, còn tưởng là muốn như năm nào à."

Lý Hòa có chút không xem nổi nữa, nếu họ không làm khó mình, để họ tiếp tục ở, mình thu tiền thuê, cũng chẳng sao. Nếu họ vô lý gây sự, mình sẽ phải dùng chút sức lực tống họ đi.

Cụ Lý đuổi không đi họ, không có nghĩa là mình cũng không đuổi được họ.

Lý Hòa lấy khế ước nhà ra, cố ý chìa con dấu đỏ chót ra, nói, "Các vị, đây là khế ước nhà của tôi, vị nào mắt sáng thì nhìn cho kỹ. Điều này chứng minh sau này nơi đây là tài sản tư nhân của tôi."

Một thanh niên hung hăng nghiến răng nghiến lợi nói: "Số tiền chúng tôi kiếm được đều đưa hết cho ông rồi!"

Câu nói này khiến Lý Hòa nếm trải cảm giác tội lỗi của giai cấp bóc lột, làm Hoàng Thế Nhân cũng không dễ dàng gì.

Lý Hòa chậm rãi nói, "Phải rồi, các người thực sự không có tiền trả tiền thuê, tôi hiểu, vậy thì các người phải cân nhắc chuyển đến một căn nhà nhỏ hơn để ở, giảm bớt gánh nặng. Căn nhà này cũng là tôi vay tiền mua, ai cũng đều khó khăn cả mà..."

Thanh niên kia nuốt con mắt trợn trừng đó vào trong bụng, không nói được gì nữa.

Bà bác mặc áo bông xanh nói, "Chàng trai trẻ, tiền thuê nhà chúng tôi đều nộp cho Cục Quản lý nhà đất, hợp đồng cũng là ký với Cục Quản lý nhà đất, nói một câu khó nghe, cậu quản không được chúng tôi đâu. Cậu ấy à, cao nhất cũng chỉ có cái tên trên khế ước nhà mà thôi."

Lý Hòa cười nói, "Bây giờ nhà thuộc về tôi rồi, hợp đồng ủy thác giữa Cụ Lý và Cục Quản lý nhà đất còn hiệu lực hay không, vẫn còn là chuyện hai mặt. Tôi tra hồ sơ Cục Quản lý nhà đất, các người ký với Cục Quản lý nhà đất là 15 năm, năm nay vừa đúng hạn. Tôi chưa từng ký hợp đồng ủy thác với Cục Quản lý nhà đất, sang năm đến lúc đó các người nếu tiếp tục nộp tiền cho Cục Quản lý nhà đất, tôi sẽ không công nhận đâu. Tôi đề nghị đến lúc đó mọi người vẫn nên sớm tính chuyện dọn nhà, căn nhà này tôi chuẩn bị giữ lại để kết hôn."

Lý Hòa nói xong, cũng chẳng thèm quan tâm nữa.

Để lại một đám già trẻ lớn bé trong sân chửi bới ầm ĩ.

Ra khỏi nhà, Cụ Lý cười nói, "Cậu nhóc này có khí phách hơn tôi, những lời này nói nghe hả giận, đến lúc đó hợp đồng ủy thác của Cục Quản lý nhà đất, cậu có thể không ký, cậu là sinh viên lại là bần nông, họ không làm gì được cậu, tôi là phần tử "Hắc Ngũ Loại", thì không được, họ ép tôi uống nước, không cúi đầu cũng phải cúi đầu thôi."

Nói xong thở dài một hơi thật nặng nề.

Lý Hòa nói, "Sư phụ Lý, ông cũng đừng dọn nhà nữa, cứ tiếp tục ở lại đi, căn nhà này tôi tạm thời cũng chưa ở đến, ông dọn nhà tới tới lui lui cũng phiền phức."

Sư phụ Lý lắc đầu, "Tôi cũng lười dây dưa với đám người bẩn thỉu này lắm rồi, trốn đi thật xa cho thanh tịnh. Trong cái đại viện này, trước giải phóng có khối người là đồng nghiệp ngày xưa của nhà tôi, có người là nha hoàn, nhà tôi ngày xưa đối xử với họ đâu có tệ. Cái bà già mặc áo xanh kia, năm xưa chính là người mà cha tôi cứu từ tay kẻ buôn người, cậu xem, kết quả chính là bà ta đấu tố tôi ác liệt nhất, nghĩ đến đều thấy lạnh lòng."

"Vậy ông có dự định gì?"

"Tổ tiên nhà tôi để lại không ít đồ, lúc bị lục soát tịch thu, mất dấu tung tích, gần đây có người nói với tôi là từng thấy ở Lưu Ly Xưởng, tôi chuẩn bị dùng số tiền trong tay, mua được bao nhiêu thì mua, dù cho trước khi chết được nhìn thấy một cái, cũng thỏa mãn rồi."

Lý Hòa tò mò hỏi, "Sư phụ Lý, ông hiểu về đồ cổ à?"

Nhắc đến đồ cổ, Sư phụ Lý mặt mày đầy vẻ đắc ý, "Tổ tiên tôi là quan lớn Bắc Dương, tôi từ bảy tám tuổi đã lăn lộn trong Tứ Cửu Thành này, đồ tốt từng qua tay không đếm xuể, tuy chẳng có học thức gì, nhưng cái thiên phú của công tử bột này thì có, chơi chim dắt chó, giám bảo sưu tầm, trong cái Lưu Ly Xưởng này, tôi nói một câu hơn người ta nói mười câu, cái lão Trương Bá Cục, Mã Định Hạng đó cũng phải viết chữ 'phục' với tôi."

Những lời này nghe vào Lý Hòa cảm thấy như đang khoác lác, bốn đại nhà sưu tầm mà ông cũng chẳng coi vào đâu, trong mắt đúng là chẳng coi ai ra gì.