Chiếc ô tô mới nguyên, êm lặng đỗ trước cửa tòa báo “Tự Động”. Duy mở cửa nhẹ nhàng nhảy xuống, rồi thò đầu qua cửa sổ gọi:

- Phương!

Nga chạy ra tiếp:

- Thầy cháu đi vắng.

Duy đẩy cửa bước vào; trong phòng tòa soạn. Điển cặm cụi ngồi dán vào một quyển vở những cột văn cắt trong các số báo “Tự Động”.

- Làm trò gì thế?

Điển cười, nói đùa để chữa thẹn, cái thẹn của nhà văn mới bắt đầu tự sưu tập văn mình:

- Làm một việc để hi vọng trở nên bất tử.

Duy nghiêm nét mặt bảo bạn:

- Anh Điển, anh có nhận thấy rằng từ ngày anh nhập tịch làng báo, làng văn, ngôn ngữ và tư tưởng của anh sinh ra kiểu cách không? Nếu quả có thế thì thà anh cứ làm thầu khoán còn thú vị, còn dễ chịu hơn. Anh phải biết ở đời này hay ở đời nào nữa, bao giờ lại có sự bất tử quỉ quái ấy như anh mong hão. Ta thường nói: “Chó chết hết chuyện” để phân biệt loài vật với loài người, ý muốn người chết thì “còn chuyện” hoặc còn tác phẩm, công trình để lại, hoặc còn linh hồn gì đó. Nhưng tôi, tôi cho người hay chó, hay thảo mộc chết, cũng đều hết chuyện cả. Đời người ta và việc làm của người ta chỉ có nghĩa ở thời hiện tại. Dĩ vãng và tương lai chẳng có nghĩa gì ráo. Chung quanh anh, hiện người ta đương khổ sở, đói khát, khốn nạn mà anh ngồi nghĩ đến tương lai của anh được ư? Mà anh mơ màng tưởng đến sự bắt tử của anh, của văn phẩm anh viết ra được ư? Cử nghĩ đến hiện tại, và chỉ nghĩ đến hiện tại có hơn không? Một câu văn anh viết đăng báo ra ngày hôm nay mà an ủi chút đỉnh được sự đau khổ của loài người hay khuyến khích ít nhiều được lòng từ thiện của loài người, tôi đặt nó ở trên tất cả tác phẩm của anh mà anh cho, hoặc hi vọng sẽ nổi tiếng, sẽ bất tử sau khi anh chết.

Điển cười:

- Thôi, nguy cho anh rồi, anh theo phái nghệ thuật vì nhân sinh mất rồi.

- Còn anh thì anh theo phái nghệ thuật vì cái gì?

- Phái nghệ thuật vì nghệ thuật mới sống nổi được. Đấy anh coi, tác phẩm của tôi bị người đời đối xử lãnh đạm. Nhưng tôi có cần đâu. Vì tôi sẽ bất tử. Bất tử! Tôi sẽ bất tử. Năm một nghìn chín trăm bốn mươi người ta sẽ hiểu tôi và lúc đó tôi sẽ bất tử. Anh phải biết một nhà văn không hi vọng bất tử thì sống thế quái nào được?

Duy lặng lẽ mở ngăn kéo, đưa tay gạt mạnh đống giấy báo cắt vào đó rồi xốc mạnh bạn dậy, bảo:

- Muốn bất tử, nghĩa là muốn không chết đói, mời anh đi làm việc với tôi.

- Làm việc?

- Ừ làm việc. Sống để làm việc như anh Phương đã nói.

- Nhưng hôm nay chủ nhật.

Điển nghiễm nhiên đứng dậy, hai tay thọc túi quần, đi đi lại lại trong phòng và thong thả nói tiếp:

- Tuần lễ bốn mươi giờ! Nghỉ ngày chủ nhật. Anh không có quyền bắt tôi làm việc ngày chúa nhật.

Duy phá lên cười:

- Tuần lễ làm việc của anh nhặt nhạnh gom góp tất cả may ra được độ mười lăm, mười sáu giờ là cùng thôi chứ gì. Dù có làm việc thêm mười hai giờ hôm chủ nhật nữa cũng chưa đến bốn mươi giờ kia mà! Nhưng thôi, đừng phiếm nữa, sửa sang đi chơi với tôi.

- À đi chơi. Có thế chứ! Đi chơi thì được.

- Đi chơi, nhân tiện làm việc.

- Đừng nhân tiện nữa thì vẫn hơn. Hay thế này: phần chơi về tôi, phần làm việc nhường cả về anh.

- Cũng được. Vậy đi.

Điển đến cửa thò đầu ra ngoài ngắm nghía cái ô tô kiểu mới:

- Được rồi. Đi! Nhưng đi đâu?

- Đi Bắc Giang.

- Đi tận Bắc Giang? Xa thế.

- Xa gì. Thay quần áo đi. Mau!

Trong khi bạn lên gác sửa soạn hành lý, Duy chống tay vào cằm ngồi suy nghĩ để tìm đủ các lý luận, các lẽ hơn thiệt, phải trái sẽ đem ra thi thố với khách hàng. Vì Duy sắp đi Bắc Giang “đuổi theo” một người mới chính thức nhập bọn cự phú: người ấy vừa trúng năm vạn trong kỳ xổ số Đông Dương.

Bỗng Duy khúc khích cười một mình, đứng dậy xoa hai bàn tay, lộp cộp đi quanh phòng. Rồi để tỏ sự bằng lòng, sự vui sướng, chàng cất tiếng hát giọng cổ họng the thé.

- Im đi! Hát sai thế mà cứ hát mãi được.

Đáp lại lời cự của Phương vừa về, Duy gào càng to và càng sai điệu:

Qui craint le grrrr… rena méchant loup.

Và dịch sang tiếng Việt Nam, chàng hát tiếp liền:

Ai kinh cái lòo... oài chó sói hung.

Rồi chàng hỏi Phương:

- Anh có sợ con chó sói hung tợn không?

- Không.

- Vì anh không giàu - nếu anh còn giàu hay anh mới giàu lại thì anh phải sợ loài chó sói hung. Anh đã hiểu chưa?

- Chưa.

- Thế thì anh xoàng quá. Đó là một điều quan trọng trong ba điều quan trọng ta sắp đem ra thi thố với khách hàng.

Phương mỉm cười:

- Lại thi thố gì thế?

Coi như Phương đã hiểu câu chuyện đi bán ô tô rồi. Duy đáp:

- Thi thố ba điều quan trọng này: một là phỉnh, hai là khích, ba là dọa. Nếu phỉnh mà không xong, ta xoay ra nói khích. Nói khích không xong nốt, ta sẽ dọa. Cái môn dọa, tôi vừa chợt nghĩ ra, mà tôi nghĩ ra được là nhờ ở câu hát khôi hài “Ai kinh cái loài chó sói hung”. Hắn ta hẳn phải kinh cái loài chó sói đói và hung.

Phương vốn đã thuộc tính từng người bạn nên nghe câu chuyện chẳng đâu vào đâu của Duy, chàng không lấy làm lạ, và không hiểu Duy nói cái gì, chàng cũng trả lời liều:

- Đúng. Ba điều của anh đều xác lý cả. Vậy sao nữa?

- Đi, chứ còn sao nữa.

Thản nhiên, Phương đáp:

- Ồ nhỉ! Đi. Vậy đi!

- Chờ Điển còn đương thay quần áo.

- Đi đâu mà nó phải diện thế?

- Đi Bắc Giang.

- Ồ nhỉ! Đi Bắc Giang.