Tôi đã sớm muốn viết một cuốn tiểu thuyết như thế này để thể hiện chút trải nghiệm và cuộc sống miền Tây của mình. Nhưng mãi chẳng dám đặt bút, chỉ sợ viết ra không nắm chắc, uổng phí hết những tích lũy này. Để có được những tích lũy đó, tôi đã thực sự đổ mồ hôi, rơi nước mắt, thậm chí làm trò cười cho thiên hạ. Kéo dài đến năm ngoái, cuối cùng cũng viết ra được, không phải vì cảm thấy mình đã nắm chắc mười phần, mà là vì tính toán lại tuổi tác, sợ rằng nếu không dùng đến những tích lũy này thì sẽ không còn kịp nữa, đâm ra vội vã.
Mấy hôm trước, có cuộc họp thảo luận về cuốn tiểu thuyết này. Tại hội nghị, một phóng viên trẻ của một tòa soạn báo khá có tiếng đã nói hai câu như thế này: "Nhìn từ quan điểm lịch sử, thế hệ này thực sự chẳng tính là cái gì cả".
"Người từng được hun đúc trong 'mười bảy năm' ấy, có phải là nhân tài hay không, rất đáng nghi ngờ". Câu đầu tiên trong hai câu này, rõ ràng là chỉ lớp "trí thức trẻ cũ" như tôi, còn câu sau, tôi nghĩ, cậu ta chỉ hạng người như nhân vật chính Tạ Bình trong tiểu thuyết. Lúc đó cậu ta ngồi ngay sau lưng tôi. Nghe cậu ta nói vậy, tôi thực sự muốn quay đầu lại nhìn xem thần thái, khí thế và tư thế của người cực kỳ trẻ tuổi này lúc đó như thế nào. Nhưng tôi không thể quay người lại được, toàn thân nặng trĩu, không sao cử động nổi. Trong khoảnh khắc, máu trong người tôi như đông cứng lại. Ồ, nhìn từ quan điểm lịch sử, đám người chúng tôi "thực sự chẳng tính là cái gì cả".
Tôi bỗng thấy mình hình như đã "rất già, rất già" rồi... Lúc tan cuộc, tôi tự nhủ phải mỉm cười bắt tay với cậu ta, tự nhủ phải để cậu ta thấy mình đang cười. Tôi tin chắc là cậu ta đã thấy. Cậu ta dùng ánh mắt lạnh lùng dò xét nhìn chằm chằm vào mặt tôi, dừng lại một hai giây.
Ồ, cậu ta trẻ quá. Tôi cũng từng trẻ như vậy...
Sau đó, các đồng chí ở tòa soạn bảo tôi cần viết một bài hậu ký vài trăm chữ cho lần xuất bản riêng của cuốn tiểu thuyết.
Vì mấy trăm chữ này, tôi đã chần chừ mấy ngày. Biết nói gì đây? Sau khi đã viết xong hơn hai mươi vạn chữ này rồi... Chỉ có một câu: Phải rồi, tôi không còn trẻ nữa, phải viết nhanh lên, viết tiếp, viết đến cùng, dù có tính là cái gì hay chẳng tính là cái gì, thì ít nhất cũng phải cho người đời biết thế hệ này đã từng đi qua con đường ngoằn ngoèo như thế nào, đặc biệt là để lại chút dấu vết này cho hậu thế - những người sẽ coi thường thế hệ chúng tôi...
Ngày 13 tháng 11 năm 1986 tại Kính Tùng, Bắc Kinh