Kishimoto Masayoshi tự mình dẫn đội một lần nữa xuất phát từ Sân bay Quốc tế Haneda bằng một chiếc máy bay phản lực tư nhân dòng Gulfstream, bay thẳng đến Thượng Hải, Trung Quốc.

Cậu có thiện cảm khá lớn đối với thành phố chỉ đứng sau Tokyo ở châu Á này. Nói một cách chính xác, ấn tượng của cậu đối với người Thượng Hải là rất tốt.

Bản thân tuy từng nghe không ít người nói rằng ấn tượng phổ biến về người Thượng Hải tệ đến mức nào, nhưng điều đó vẫn không làm thay đổi dụng ý ban đầu của cậu. Những người Thượng Hải treo câu "người nhà quê" ở cửa miệng, phần lớn đều thuộc tầng lớp tiểu thị dân.

Hạng người này thuộc về nhóm sinh trưởng trong một đại đô thị mang tính quốc tế, sống cuộc đời bình thường của tiểu thị dân, trong lòng khát khao cuộc sống sung túc của tầng lớp trung lưu, trong đầu mơ tưởng về cuộc sống phú quý của kẻ giàu.

Ở tầng lớp trí thức, cơ bản sẽ không còn xuất hiện cách gọi "người nhà quê" này nữa. Trên thực tế, cán bộ từ cấp phó phòng trở lên ở Thượng Hải, hơn một nửa trong số đó đều là người từ nơi khác đến.

Sở dĩ xuất hiện tình trạng này, là bởi phải truy nguồn gốc từ thời kỳ cán bộ xuống miền Nam. Những người có thể ngồi lên chiếc ghế cấp bậc này, mới là những người mà bách tính thường gọi là quan.

Cán bộ không phải cấp phó phòng, thì chính là công chức bình thường, cũng sẽ không được Sở Tổ chức Tỉnh lập riêng một bộ hồ sơ, càng không có chuyện ở một số tỉnh buộc bạn phải nộp hộ chiếu, thân nhân trực hệ không được phép định cư hải ngoại.

Nếu không, sẽ không được cất nhắc hoặc bị sa thải. Trong số họ không thiếu những tinh hoa xã hội, nhân tài chuyên môn, cho nên nhìn chung đều có năng lực tư duy độc lập.

Trong nhóm người này sẽ xuất hiện một điểm chung: Dựa vào đâu bắt tôi phải thay đổi phương thức sinh hoạt và thói quen trong quá khứ? Vì thế, họ vô cùng cố chấp không nói tiếng Thượng Hải, tức là tiếng Ngô nùng mềm mại.

Những người Thượng Hải chính gốc sinh ra vào thập niên 2000, đã dần dần không nói tiếng Thượng Hải nữa, hoặc là đều nói không trôi chảy. Họ bắt đầu nói tiếng phổ thông, tiếp nhận phương thức sinh hoạt hiện đại theo kiểu phương Tây nhiều hơn.

Ưu điểm lớn nhất của người Thượng Hải chính là rạch ròi. Của bạn là của bạn, của tôi là của tôi, bạn đừng chiếm tiện nghi của tôi, tôi cũng không chiếm tiện nghi của bạn.

Vì lẽ đó, đây đều là những tình hình cơ bản mà Kishimoto Masayoshi đã hiểu và tiếp xúc ở kiếp trước. Trong mắt cậu, trong các thành phố ở Đại lục Trung Quốc, nơi có lẽ thân thiện nhất với người Nhật Bản chính là Thượng Hải. Bằng không, trong tương lai đã chẳng có ba mươi vạn người Nhật Bản sinh sống ở thành phố này.

Người mà Kishimoto Masayoshi muốn gặp trong chuyến đi Thượng Hải lần này chính là Trần Thiên Kiều của Thịnh Đại Mạng Lạc. Vào mốc thời gian năm 2000 này, Trần Thiên Kiều vẫn chỉ là một thương nhân bình thường vô danh tiểu tốt. Công ty của đối phương chủ yếu kinh doanh mảng chính liên quan đến hoạt động hình ảnh, thành tích cũng chẳng ra sao cả.

Kishimoto Masayoshi tay cầm ly whisky, ánh mắt xuyên qua khung cửa sổ kính nhìn bầu trời xanh với từng cụm mây trắng. Cậu chẳng có cảm giác gì với thời tiết đẹp bên ngoài, lại một lần nữa chìm đalam vào những suy nghĩ cá nhân.

Kishimoto Masayoshi chợt nhớ đến giữa thập niên 90, tức là bộ phim truyền hình do Trần Đạo Minh thủ vai chính mà cậu từng xem khi còn nhỏ mang tên "Người Thượng Hải ở Tokyo".

Cho dù nó không có tiếng tàn lan rộng rãi bằng "Người Bắc Kinh ở New York", nhưng cũng đủ để phản ánh cuộc sống của một số người Thượng Hải ở nước ngoài khó khăn đến nhường nào.

Vào đầu thế kỷ 21, còn có một bộ phim tài liệu do người Trung Quốc quay liên quan đến người Thượng Hải ở Nhật Bản, cũng phản ánh việc tầng lớp tiểu thị dân bình thường vì muốn mưu cầu thay đổi vận mệnh đã định sẵn của bản thân, nên mới tìm kiếm một lối thoát.

Vào thời điểm đó, cách để người Thượng Hải mưu cầu ra nước ngoài làm thuê chính là mang danh nghĩa đi du học để bôn ba sang Nhật Bản. Cho dù là đi đến một nơi nhỏ bé ở Hokkaido có dân số thời kỳ đỉnh cao chỉ vỏn vẹn mười vạn người, thì vẫn phải ra đi.

Ngày nay, con số đã giảm đi gần một nửa, chỉ còn khoảng năm, sáu vạn người. Phần lớn người trẻ tuổi đều đổ xô đến Tokyo, chỉ để lại một ít người già yếu và phụ nữ trẻ em.

Trong lòng rất nhiều người, Hokkaido mang theo không ít tưởng tượng lãng mạn. Chẳng hạn như ngâm suối nước nóng ngắm cảnh tuyết, lại còn có thể uống chút rượu sake gì đó.

Trên thực tế, mảnh đất Hokkaido lớn như vậy, là một trong bốn hòn đảo lớn của Nhật Bản, lại được thiết lập độc lập thành một tỉnh. Ở không ít chốn thâm sơn cùng cốc, ngay cả người Nhật Bản cũng gọi đó là vùng đất ngoại biên hoặc chốn hóa ngoại.

Ngay cả trên hòn đảo nhỏ nhất trong bốn hòn đảo lớn là Shikoku cũng được phân chia thành bốn tỉnh. Kinh tế chủ đạo của nó vẫn là nông nghiệp. Kinh tế của Hokkaido cũng chẳng tốt đẹp gì.

Đối với học sinh Đại lục Trung Quốc vào thời đại này, việc biết đến Hokkaido là bắt nguồn từ tác phẩm "Một tô mì dương xuân" (còn gọi là "Một tô mì soba") do nhà văn hạng ba người Nhật Kuriyoshi Ryohei viết, từ đó mới biết đến thành phố Sapporo.

Trong lòng Kishimoto Masayoshi vô cùng rõ ràng. Vấn đề việc làm lộ rõ do việc mở rộng quy mô tuyển sinh đại học ở Đại lục Trung Quốc phải đợi đến năm 2003.

Con cái nhà bình thường muốn thay đổi vận mệnh của bản thân, thậm chí là vận mệnh của gia đình và gia tộc, con đường vững chắc nhất và là đường tắt vẫn nằm ở việc thông qua kỳ thi đại học để học đại học. Làm kinh tế, đó là cần phải có vốn.

Phía chính quyền công bố, thu nhập bình quân hàng tháng của người Thượng Hải năm 2000 là 1285 nhân dân tệ. Trên thực tế, Kishimoto Masayoshi dám lấy nhân cách ra đảm bảo, thu nhập hàng tháng của đại đa số tầng lớp tiểu thị dân bình thường sống trong các con hẻm nhìn chung chỉ bằng một nửa thu nhập bình quân, tức là tập trung ở mức sáu, bảy trăm tệ tiền mặt hàng tháng.

Cậu không phải suy nghĩ lung tung không có căn cứ. Bản thân lập tức nhớ đến bộ phim truyền hình đề tài hiện thực do Quản Hổ biên kịch và đạo diễn mang tên "Người ngoại tỉnh", phản ánh chính xác cuộc sống thực tế của người Thượng Hải vào khoảng thế kỷ 21.

Đoạn thoại khiến cậu nhớ mãi không quên chính là lời ông chủ tiệm may vá nhỏ mắng đứa cháu ruột của mình. Bối cảnh là đứa cháu ruột của ông ta đang yêu đương với một cô gái bản địa Thượng Hải. Ban đầu cậu ta là người bị động, chứ không hề chủ động đi tán tỉnh.

Bọn họ (tức là người Thượng Hải), không nỗ lực cũng chẳng sao cả. Bọn họ vẫn là bọn họ. Thế nhưng, cậu (người ngoại tỉnh) thì không được, cậu mà không nỗ lực, bọn họ sẽ coi thường cậu.

Ông chủ tiệm may nhỏ nổi giận đùng đùng, còn tát đứa cháu ruột một cú, chính là vì mẹ của cô gái đã mắng tới tận cửa. Những kẻ nhà quê, tiểu xích lạo, tiểu lưu manh... những lời đặc trưng dùng để mắng người ở Thượng Hải tự nhiên đều trút hết ra ngoài không sót chút gì.

Thực ra, cô gái cũng chẳng có tầng lớp cao sang gì, chỉ là thông qua phương thức con em nhân viên nội bộ được ưu tiên chiếu cố khi trên xe buýt vừa bắt đầu bán vé, để có được một công việc tại đơn vị mà bố cô ấy làm việc.

Người Thượng Hải lại không thích tự mình kinh doanh như người vùng Giang Tô, Quảng Đông. Lựa chọn hàng đầu của họ vẫn là suy nghĩ thông qua việc đọc sách để thay đổi vận mệnh.

Ra nước ngoài dát vàng vào thời điểm này, vẫn còn chút tác dụng. Theo dòng thời gian trôi đi, sẽ càng lúc càng đi xuống. Kishimoto Masayoshi hiểu rõ trong lòng, hai mươi năm sau, Trung Quốc sẽ là một khung cảnh hoàn toàn khác.

Lũ "rùa biển" cũng sẽ biến thành "tảo biển" với số lượng lớn. Việc bọn họ ra nước ngoài du học ngược lại đã cứu vớt tối đa những trường đại học ma ở nước ngoài kia. Đương nhiên, cũng phản ánh tầng lớp xã hội mà bọn họ đang sống.

Những học sinh thi trượt các trường đại học trọng điểm của Đại lục Trung Quốc, chỉ cần có chút gia tài, nhìn chung tầng lớp trung lưu từ vừa đến dưới, lựa chọn hàng đầu chắc chắn sẽ là Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Nga, Úc.

Nếu là tầng lớp trung lưu từ vừa đến trên hoặc tầng lớp giàu có, lựa chọn hàng đầu sẽ biến thành các nước phát triển Âu Mỹ. Học sinh học các trường đại học bình thường, thường đều xuất thân từ gia đình công nông binh, số ít là con cái của tầng lớp trung lưu từ vừa đến dưới hoặc nhà cán bộ cấp hương khoa.

Đỉnh Điểm