Truyện Kể Dân Gian Lancashire, Tập 2

Lượt đọc: 53 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Họa Sĩ Cái Chết; Hoặc, Cô Dâu Của Bộ Xương.

❊ ❊ ❊

"Số tiền này e chẳng đủ duy trì sự sống," Conrad Bergmann lẩm bẩm, đưa cặp mắt đầy vẻ bất mãn liếc nhìn khoảng chừng hai mươi đồng kreutzer cũ kỹ vừa được một "vị mạnh thường quân chuyên đỡ đầu tài năng trẻ" nhét vào lòng bàn tay—một trong những kẻ thường tự cho mình là có công lớn khi chỉ giữ các nạn nhân của họ ở cái vị thế đáng ghen tị giữa sự sống và cái chết, giữa cơn đói khát cùng cực và nỗi nghèo hèn nhục nhã, tuyệt vọng; chính cái vị thế bóp nghẹt mọi nỗ lực vươn lên, kìm hãm và dập tắt mọi khát vọng trừ khao khát vươn tới sự bất tử—những kẻ chỉ biết thổi bùng ngọn lửa đủ để nó tỏa khói và lụi tàn trong lò, nhưng lại nhất mực ngăn cản nó bùng lên với bất kỳ độ sáng hay sự ổn định nào.

Sáng hôm ấy, Conrad vừa mang về nhà một bức tranh, thành quả lao động suốt hai tháng trời của anh, và vị mạnh thường quân nọ, một kẻ buôn tranh "mỹ thuật" đang cư ngụ tại thành phố Mannheim yên bình và thịnh vượng, đã trả cho công sức của anh một khoản tiền tương đương ba mươi sáu shilling tiền Anh. Có lẽ, tác phẩm ấy chưa đạt tới đỉnh cao nghệ thuật; nhưng dẫu vậy, những tấm biển hiệu như Schwartzen Bären hay Weisse Rösse—Gấu Đen, Ngựa Trắng, Đại Bàng Tung Cánh, và những biển hiệu tầm thường, tồi tệ nhất trong thành phố—chẳng lẽ lại không thể bán được với giá cao hơn thế sao?

Thực ra, Conrad chỉ có chút ít tài năng vừa đủ để tự làm khổ mình—cụ thể là bằng cách khao khát những vinh quang mà anh không tài nào với tới, khiến bản thân luôn chìm trong sự dằn vặt và thất vọng thay vì bằng lòng với hoàn cảnh hiện tại hay phấn đấu cho những mục tiêu trong tầm tay. Giá như anh cứ lầm lũi làm thợ vẽ biển hiệu như bao kẻ tầm thường khác, hoặc chuyển sang làm một công việc hữu ích nào đó, chắc chắn anh đã có thể kiếm được một cuộc sống đủ đầy. Thế nhưng, giống như bao đứa con khác của thần nghệ thuật, tâm hồn anh lại bay bổng vượt lên trên những tầm thường ấy; anh khao khát những điều lý tưởng và hão huyền; có quá nhiều thiên phú cho riêng mình nhưng lại quá ít để bù đắp cho thế gian; anh lơ lửng như chiếc quan tài của Mahomet giữa trời và đất—bị khinh miệt, bị cự tuyệt bởi "các vị thần, loài người, và cả những cột trụ văn chương."

Conrad Bergmann độ chừng đôi mươi, vóc dáng cân đối và các đường nét gương mặt hài hòa, nước da trắng trẻo, đôi mắt màu xám xanh sáng ngời, hàng ria mép phù hợp với khuôn mặt tái nhợt mang vẻ u buồn của một nhà thơ, hay có lẽ là vẻ xanh xao bệnh tật, cùng một biểu cảm thiên về sự sầu muộn hơn mức mà một kẻ có hoàn cảnh thấp kém như anh có quyền mang theo. Cha anh đã cho anh theo học một nghề thủ công—một nghề nghiệp chân chính và phát triển—đó là làm khuy áo (knopfmacher). Nhưng Conrad, là đứa con út và cũng là người được mẹ cưng chiều nhất, lại vô tình có nhiều thời gian rảnh rỗi hơn những người khác, và phần lớn thời gian ấy đã được tiêu tốn một cách vô cùng "ích lợi" là vẽ vời những hình thù kỳ dị—đủ mọi thể loại trên tường và vách gỗ. Kiên trì theo đuổi công việc này, anh lập tức được tuyên bố là một thiên tài. Khoảng năm mười lăm tuổi, Conrad nhìn thấy bức tranh khổng thế "Thánh Christopher" của một họa sĩ bản xứ, và thế là định mệnh của anh được định đoạt từ khoảnh khắc đó. Anh chật vật đấu tranh suốt mấy năm trời mà chẳng đạt được thành tựu gì đáng kể, ngoại trừ việc được những kẻ hàng xóm ca tụng là "tài năng kỳ lạ." Các tác phẩm của anh thiếu đi quá trình học tập cẩn trọng và công phu vốn là điều kiện tiên quyết cho cả những thiên tài kiệt xuất nhất. Chúng không chỉ lòe loẹt, phô trương và vẽ tồi, mà còn tồi tệ hơn ở khâu ý tưởng; chúng là những khối màu sặc sỡ, sống sượng, chỉ càng làm nổi rõ hơn những khiếm khuyết. Anh hầu như là tự học. Trí tưởng tượng bồng bột và nhiệt thành của anh không thể chịu đựng nổi sự nhọc nhằn đòi hỏi để nhào nặn nên một người nghệ sĩ. Anh muốn đọc trôi chảy trước cả khi học đánh vần, và kết quả thì ai cũng có thể đoán trước được.

Cha anh qua đời, và gia đình chỉ được chu cấp một cách vô cùng tằn tiện. Conrad giờ đây buộc phải kiếm sống bằng thứ vốn trước kia chỉ là trò giải trí, bởi anh chẳng có "mục nghề nghiệp nào trong tay"; và anh cứ thế nhọc nhằn cặm cụi, bán những tác phẩm của mình với giá rẻ mạt. Giờ đây, anh chẳng còn chút thời gian rảnh rỗi nào để trau dồi những nền tảng căn bản nhất của nghệ thuật.

"Thà chết đói hoặc đi ăn mày, thà làm chân sai vặt hay đầy tớ còn hơn là phung phí tài năng của mình cho một thế giới vô ơn bạc nghĩa này. Ta sẽ đi làm kẻ làm trò ảo thuật—kẻ nuốt lửa—gã hề mãi võ; há hốc mồm lũ ngốc ở các hội chợ và chốn vui chơi. Làm gì cũng được còn hơn là chết dần chết mòn vì đói khát. Chà, đến những tên tù nhân lao động khổ sai trong pháo đài còn đỡ việc hơn và được ăn uống ngon lành hơn ta. Ta ước gì—ta ước gì"——

"Cậu ước gì thế, chàng trai chân chất?" một kẻ cao lớn, đôi mắt lờ đờ, lông mày rậm rạp, nước da ngăm đen cất tiếng hỏi, hắn vươn đầu từ phía sau lại gần sát mặt người họa sĩ bất hạnh với sự sỗ sàng và thân mật quá đỗi.

"Ta ước ngươi biết điều hơn, hoặc đang ngồi trong cùm, nơi mọi kẻ tò mò xấc láo đều nên ở đó," Conrad đáp lại, bởi tâm trạng của anh chẳng mấy dễ chịu gì sau buổi sáng làm việc vặn vẹo với món tiền bèo bọt. Kẻ lạ mặt cười lớn, hoàn toàn không hề tỏ ra lúng túng trước lời quở trách cục cằn và cáu kỉnh này, hắn vui vẻ đáp lời—

"À, à! Hỡi bậc thầy phá họa phẩm. Sao mà nổi giận nhanh thế hả sáng nay? Chân ta chẳng hợp với cùm gông hơn chân ngươi đâu. Nhưng lắm kẻ cứ đem lòng tốt trao đi những nơi mà sự hiện diện của nó còn hiếm hơn là được chào đón. Ta muốn làm ơn cho ngươi đấy."

"Thế thì đó là ơn của kẻ treo cổ rồi, vì có vẻ đó là ân huệ duy nhất phù hợp với hoàn cảnh của ta lúc này."

"Ngươi thật yếm thế, đầy cay đắng trước những thất vọng của bản thân. Hãy cùng ta ra quán gần đây trò chuyện đi. Một vò rượu Rhenish hảo hạng sẽ làm dịu đi và xoa dịu tâm trạng của ngươi. Một chút rượu kirschwasser nữa, có lẽ cũng chẳng tệ chút nào trong buổi sáng lạnh giá này đâu."

Không chút chần chừ, Conrad bước theo kẻ lạ mặt, và chẳng mấy chốc họ đã đang nhâm nhi một loại rượu địa phương tuyệt hảo tại quán tửu lược gần đó.

"Conrad Bergmann," kẻ lạ mặt mở lời. "Ừ, ngươi ngạc nhiên chứ gì; nhưng ta còn biết nhiều hơn cả tên của ngươi đấy. Ngươi có muốn ta làm cho một việc tốt không?"

"Chẳng có chút phản đối nào đâu, người anh em, miễn là cái giá nằm trong tầm với. Ta nghĩ chẳng mất tiền thì chẳng có gì sất."

"Cái giá ư? Không gì cả. Ít nhất là không có gì ngươi phải bận tâm. Ngươi đang khao khát danh vọng, sự giàu sang; khao khát những vinh quang trên cõi đời này; khao khát—khao khát—cả bàn tay—cả trái tim của người thiếu nữ ngươi yêu."

Nằm trong số những nỗi bất hạnh của Conrad, anh còn có cái bất hạnh là đang vướng vào lưới tình.

"Ngươi phỏng đoán trôi chảy thật đấy," anh đáp, hoàn toàn chẳng lấy gì làm thích thú trước những sự thật phũ phàng ấy; "rằng nếu ta bị nguyền rủa phải héo mòn vì những điều tốt đẹp chẳng bao giờ với tới thì sao? Ta sẽ chịu đựng những cay đắng của mình, nếu không phải là không oán thán, thì ít nhất cũng chẳng cần sự thương hại của ngươi;" rồi anh đứng dậy toan bỏ đi.

"Tất cả những gì ngươi khao khát đều sẽ thuộc về ngươi. Tất cả!" kẻ lạ mặt nói.

"Của ta! Bằng cách nào?—quà của ai đây? Ha, ha!" và anh cạn sạch ly rượu đầy tràn, chờ đợi lời giải đáp cho câu hỏi của mình.

"Ta sẽ là thầy của ngươi. Hãy nhìn đây, vị bác sĩ lừng danh Doctor Gabriel Ras Mousa, kẻ đã nghiên cứu mọi nghệ thuật và khoa học trên đời này, kẻ đã vạch trần Thiên Nhiên trong những hoạt động thầm kín nhất của bà, và có thể khiến bà ngoan ngoãn phục tùng ý muốn của hắn như một kẻ hầu người hạ. Chỉ trong một khoảng thời gian ngắn đến không ngờ, ta cam đoan sẽ biến ngươi thành họa sĩ nổi tiếng nhất trong thế giới Thiên Chúa giáo."

Năng lượng và thời gian cần thiết để thực hiện điều này là bao lâu?

"Một tháng! Phải, bằng cây gậy của thần Hermes, chỉ trong vòng một tháng, dưới sự chỉ dạy của ta, ngươi sẽ đạt được điều mình ao ước. Ta đã chứng kiến vụ ngã giá của ngươi với tay buôn tranh đằng kia, và ta cảm thương cho tuổi trẻ cũng như những bất hạnh của ngươi."

"Hừm—lòng trắc ẩn ư! Và cái giá phải trả là gì?" Conrad lại hỏi, với giọng điệu vừa lo âu lại vừa có vẻ hoài nghi.

"Cái giá ư? Cứ mỗi tháng một lần, ngươi phải vẽ tặng ta một bức tranh."

"Chỉ thế thôi sao?"

"Tất cả chỉ có vậy."

Lúc này, Conrad bắt đầu thả mình vào những ảo tưởng dễ chịu. Những giấc mơ về hy vọng và tham vọng cứ lượn lờ xung quanh anh; nhưng chẳng mấy chốc anh lại trở nên u ám và chán nản như trước. Anhâm ỉ sự hoài nghi.

"Một tháng? Chẳng khác nào phép lạ! Thời gian quá ngắn ngủi. Không thể nào!"

"Đó là việc của ta. Ta có cả ý chí lẫn năng lực. Thỏa thuận thế nhé?"

Conrad lại cạn chén, và mọi thứ bỗng trở nên tươi sáng hơn. Anh cảm thấy như được tiếp thêm sinh lực. Can đảm lại dâng tràn trong anh, và anh dõng dạc đáp—

"Thỏa thuận."

"Đưa tay đây cho ta."

"Ôi mein Herr—đừng bóp mạnh thế. Tay ông siết cứ như cái ê-tô trong lò rèn ấy."

"Xin lỗi đôi tay ngọc ngà của cậu nhé. Vậy thì ngày mai, vào giờ này, chúng ta bắt đầu." Ngay sau lời thông báo đó, kẻ lạ mặt liền đứng dậy bỏ đi.

Conrad quay trở về nơi ở của mình. Anh cảm thấy bồn chồn, bứt rứt. Những nỗi lo sợ về tai họa sắp tới cứ đeo bám lấy anh. Màn đêm buông xuống còn đáng sợ hơn gấp bội. Những ảo ảnh hãi hùng khiến anh cứ mãi hoảng loạn.

Anh thức dậy trong cơn sốt mệt mỏi và không chút thoải mái. Thỏa thuận của ngày hôm qua xem chừng chẳng còn mấy dễ chịu trong mắt anh nữa; nhưng nỗi sợ hãi rồi cũng nhanh chóng nhường chỗ, và trước giờ hẹn, anh đã có mặt trong căn phòng làm việc nhỏ bé của mình, nơi người thầy bí ẩn đang chờ đợi anh với đầy vẻ mong ngóng. Hắn lôi từ dưới chiếc áo choàng ra các dụng cụ cần thiết, cùng một tấm vải bạt đã được lót kỹ lưỡng. Bảng màu đã được chuẩn bị sẵn, và Conrad ngồi xuống để tuân theo những chỉ dẫn của sư phụ.

"Chúng ta sẽ vẽ đề tài gì đây?" cậu học trò hỏi.

"Một khuôn mặt. Cứ tiến hành đi."

"Chân dung nữ giới ư?"

"Đúng vậy. Nhưng hãy tuân thủ tuyệt đối các hướng dẫn của ta."

Conrad phác thảo những nét đầu tiên. Nét vẽ yếu ớt và sai lệch: nhưng kẻ lạ mặt đã cầm lấy bút chì màu của anh, và chỉ với vài đường nét đầy sinh khí, hắn đã thổi hồn, sức sống và biểu cảm vào toàn bộ bức tranh. Conrad tuyệt vọng.

"Ước gì ta có đủ khả năng để làm được điều này!" anh kêu lên, một tay ôm lấy trán, đăm đăm nhìn bức tranh như muốn nuốt chửng nó vào bụng.

"Bây giờ đến phần tô màu," kẻ lạ mặt nói; và hắn cẩn thận hướng dẫn học trò cách đánh lớp nền, cách pha trộn và tạo độ tương phản giữa các sắc độ màu khác nhau, theo một cách thức vượt trội hơn hẳn phương pháp trước đây của anh, khiến Conrad chẳng mấy chốc đã cảm thấy bừng lên một ngọn lửa nhiệt huyết. Sự hăng hái của anh tăng lên, tia lửa thiên tài tiềm ẩn đã được thắp sáng. Tóm lại, kẻ vô danh dường như đã truyền cho anh những phẩm chất chưa từng có trước đây—hoặc trao cho anh những năng lực mới, hoặc đánh thức những khả năng lâu nay vẫn ngủ quên trong anh. Giống như trước, chỉ với vài đường cọ, khối màu thô kệch và vô hồn bỗng trở nên sống động và thở đều dưới bàn tay người thầy. Chẳng mấy chốc, một khuôn mặt xinh xắn, được thể hiện một cách chỉn chu, đã hiện lên trên tấm vải bạt. Conrad vô cùng phấn khởi.

Anh cảm thấy như thể một giác quan mới, một năng lực mới vừa được tạo ra bên trong con người mình. Anh miệt mài làm việc. Mỗi giờ trôi qua dường như cô đọng cả năm trời lao động và kinh nghiệm. Anh tiến bộ một cách thần tốc. Người thầy ngày nào cũng đến vào một khung giờ cố định, và cuối cùng thì thời hạn học tập của anh cũng đi đến hồi kết. Buổi sáng cuối cùng của tháng đã đến; và Conrad, theo cách mà hàng xóm không hề hay biết, đã vươn lên hàng ngũ cao nhất trong nghề nghiệp của mình. Những bức tranh của anh, toàn bộ đều được thực hiện dưới sự giám sát trực tiếp của kẻ lạ mặt, là những tuyệt tác nghệ thuật lộng lẫy.

Vào năm ——, toàn bộ Paris xôn xao trước những tác phẩm phi thường của một họa sĩ trẻ, người sở hữu những bức chân dung kỳ diệu nhất và những bức tiểu họa tinh xảo nhất mà trần đời từng chứng kiến. Trông chúng chẳng khác nào đang có sự sống thực thụ—vẻ bề ngoài hoàn toàn là da thịt bằng xương bằng thịt, và thật diễm phúc cho ai tậu được một bức tranh do chính tay anh vẽ. Giá cả đắt cắt cổ, và tốc độ hoàn thành nhanh đến ngỡ ngàng chính là phần phi thường nhất trong toàn bộ câu chuyện ấy. Xung quanh anh còn phảng phất một sự bí ẩn đầy vẻ kích thích đến mức khiêu khích, đặc biệt là đối với phái nữ. Thay vì sống ở một khu phố xa hoa và sầm uất trong thành phố, phòng trọ của anh lại nằm trong một gác mái nghèo nàn, nhìn ra một trong những con đường u ám nhất của kinh đô. Phong thái của anh cũng lạnh lùng và khép kín. Thay vì thể hiện sự sôi nổi tự nhiên của tuổi trẻ, trông anh già trước tuổi vì lo âu và buồn rầu; người ta cũng chưa từng thấy anh nở nụ cười bao giờ.

Sau một thời gian, bắt đầu râm ran những lời đồn đại rằng một số nữ khách hàng làm mẫu tranh của anh đã phải chịu những cái chết kỳ lạ và bất đắc kỳ tử. Họ bị mắc phải một căn bệnh hiểm nghèo nào đó, đi kèm với những ảo giác kinh hoàng. Nhìn chung, họ tưởng tượng rằng mình đang bị ma ám. Những tiếng than khóc, thét gào và những lời lăng mạ thần linh khủng thϊếp thốt ra từ miệng các nạn nhân. Những lời đồn này chắc chắn đã bị phóng đại, bởi sự kỳ diệu vốn là một cỗ máy thêu dệt và phóng đại vô cùng mạnh mẽ; thế nhưng vẫn còn lại ngần ấy chi tiết có vẻ xác thực, đủ để biện minh cho những nghi ngờ bất lợi nhất.

Vào khoảng thời gian này, một nữ quý tộc trẻ người Ý thuộc dòng dõi danh gia vọng tộc đã đến thăm người anh trai trong phái đoàn ngoại giao của xứ Florence. Nữ vương công xinh đẹp và giàu có này chẳng mấy chốc đã vây quanh bởi những kẻ si tình; đặc biệt là một vị quan chức bảnh bao trong hoàng gia, tên là De Vessey, một hiệp sĩ hào hoa bậc nhất mà các tiểu thư từng ngước nhìn. Nhưng thời hạn vắng mặt của nàng sắp hết, cặp đôi tình nhân đang rơi vào cảnh vô cùng khó khăn; và chẳng có gì có thể giúp ích cho họ trong khoảng thời gian xa cách bắt buộc ấy tuyệt vời hơn là những bức chân dung tiểu họa của mỗi người do chính tay họa sĩ tài hoa này thực hiện. Leonora ngồi làm mẫu trước, và chàng hiệp sĩ ngây ngất trong niềm hạnh phúc tột cùng. Hết giờ này sang giờ khác, chàng dõi theo tiến trình công việc trong căn phòng nhỏ u ám, nơi người họa sĩ, giống như một cỗ máy được lập trình sẵn, luôn xuất hiện ở đúng một vị trí, mải miết làm việc dường như không một phút nghỉ ngơi.

"Ánh nhìn của người họa sĩ kỳ lạ đó khiến em vô cùng bất an," Leonora nói với người bạn đồng hành khi họ bước vào phòng làm việc của anh ta lần cuối cùng. "Cho đến nay em vẫn chịu đựng nó mà không hề một lời kêu ca, nhưng ngôn từ không sao diễn tả nổi sự chán ghét mỗi khi em phải hứng chịu ánh mắt ấy; thế nhưng trong khi em cảm thấy tận sâu tâm hồn mình căm ghét nó, thì nó lại xuyên thấu—phải, nó nuốt chửng và làméo mó tinh thần em. Dù em có co rúm lại, một sức mạnh hay sự mê hoặc nào đó, cứ gọi thế đi, vẫn ngăn cản em trốn chạy; em không tài nào dời mắt khỏi cái nhìn kinh hoàng của hắn."

"Em đa nghi quá đấy, tình yêu của anh," De Vessey nói; "cảnh tượng chia ly cận kề khiến em dễ chìm đắm trong những ấn tượng ảm đạm này. Hãy vui lên nào; không gì có thể làm hại em khi có anh bên cạnh. Đây là buổi tạo dáng cuối cùng rồi; xin em hãy trưng ra một vẻ mặt tươi tắn anh cầu xin em đấy. Hãy nhớ rằng, bức chân dung này sẽ là niềm an ủi duy nhất của anh trong suốt những giờ phút dài đằng đẵng khi vắng bóng em."

Khi họ bước vào phòng của người họa sĩ, bức tranh đang nằm trước mặt anh ta, và anh ta có vẻ đắm chìm vào nó với sự tập trung cao độ đến mức hầu như không nhận ra sự hiện diện của họ. Anh ta không khóc, nhưng nỗi buồn và niềm thương cảm đan xen kỳ lạ trong ánh nhìn của anh ta. Chỉ trong chốc lát; anh ta nhanh chóng lấy lại tư thế và biểu cảm thường ngày. Không biết có phải cuộc trò chuyện trước đó đã khiến người tình lây nhiễm tông giọng và nét suy nghĩ của nàng hay không; nhưng lần đầu tiên, chàng thầm nghĩ những lo âu của Leonora không hẳn là không có cớ. Chàng nhìn người họa sĩ, và điều đó khơi dậy trong chàng một nỗi sợ hãi chớm nở. Nhưng nhanh chóng tự mắng mỏ bản thân vì những ý nghĩ quái đản ấy, chàng nhận ra chẳng có gì lộ ra ở vẻ bề ngoài hay phong thái ngoài những điều mà thiên tài độc đáo và vô song của người họa sĩ có thể giải thích đầy đủ.

Đột nhiên, sự chú ý của chàng bị thu hút bởi nàng thiếu nhi. Chàng thấy môi nàng run rẩy và tái đi như thể sắp ngất xỉu. Ngay lập tức, chàng đã ở bên cạnh nàng. Điểm tựa dường như đã hồi sinh người thiếu nữ đang lả đi, đầu nàng gục xuống vai chàng. Gần như thở không ra hơi, nàng thì thưa: "Đưa em đi khỏi đây, em ngột ngạt quá—không khí, không khí!" De Vessey bế xốc nàng lên tay và dìu ra tận cửa ra vào. Run rẩy, sợ hãi và đảo mắt nhìn quanh, những lời đầu tiên thốt ra từ miệng nàng là—

"Chúng ta đang bị theo dõi—bởi một sinh thể vô hình nào đó trong căn phòng đằng kia, em chắc chắn là vậy. Anh có nhận thấy chiếc tủ gỗ mun cổ kính, ảm đạm nằm ngay phía sau người họa sĩ không?"

"Anh có thấy, và còn trầm trồ trước tay nghề chạm trổ tinh xảo của nó như thể được làm bởi một bàn tay khéo léo nào đó."

"Khi em dán mắt vào những đường nét hoa văn nhỏ xíu ấy, có lẽ là do hoa mắt, nhưng em ngỡ như mình vừa thấy tia chớp của một con mắt người đang nhìn trân trân vào em."

“Ôi! Leonora của anh, đừng nuôi dưỡng những ấn tượng u ám ấy nữa. Hãy vứt bỏ những suy nghĩ kỳ quặc của em đi. Đó chỉ là hình ảnh phản chiếu mà tâm trí nhầm lẫn với thực tại bên ngoài thôi. Khi tâm trạng bất ổn, nó không phân biệt được đâu là thực thể, đâu là cái bóng. Em đã gần như hồi phục rồi. Nào, nào, chúng ta vào trong thôi. Hôm nay là buổi làm việc cuối cùng rồi; xin em hãy dũng cảm quay lại nhé."

"Chỉ với một điều kiện thôi; nếu anh ngồi vào ghế trước, và để ý kỹ vào một cuộn giấy da mở ở bên phải nơi có khắc những con yêu tinh và thần rừng ấy."

"Được rồi. Và giờ thì rũ bỏ sợ hãi đi thôi, em yêu của anh."

De Vessey lại dìu nàng vào phòng, và như thể không chút suy nghĩ, chàng ngồi xuống với khuôn mặt hướng thẳng về phía chiếc tủ. Chàng chỉ dán mắt vào đó vài giây ngắn ngủi, thì Leonora thấy chàng đột ngột vùng dậy với vẻ mặt đầy lo lắng và đưa tay nắm lấy chuôi kiếm. Sau đó quay sang người họa sĩ, chàng nghiêm giọng nói—

"Thế nào!—Ta tưởng chúng ta có kẻ đột nhập ở đây chứ."

"Kẻ đột nhập ư? Chẳng có ai cả!" người họa sĩ đáp lại, hoàn toàn không hề tỏ ra ngạc nhiên hay hoảng sợ.

"Chốc nữa chúng ta sẽ rõ," chàng hiệp sĩ nói, sải bước tiến về phía chiếc tủ; và với một sự quả quyết mạnh mẽ, chàng nhắm thẳng vào đó để mở.

"Tại sao lại có hành động thô bạo này?" người họa sĩ hỏi, mặt bừng lên một sắc đỏ hừng hực.

"Bởi vì đó là ý thích của ta," câu trả lời vang lên đầy kiêu hãnh. Cánh cửa chống lại mọi nỗ lực của chàng. "Chắc chắn bên trong có ai đó giữ lại rồi. Mở ra, không thì bằng thanh gươm báu này, ta sẽ dọn một đường xuyên qua cả cửa lẫn xác ngươi đấy."

Những bản lề từ từ nhường chỗ, cánh cửa đôi bật mở, bày ra một bộ xương đang nhe răng cười.

"Hả! Vị khách trọ nào thế này?"

"Nghệ thuật của ta đòi hỏi điều đó," người họa sĩ nói, với một nụ cười ghê rợn; nhưng trong nụ cười ấy ẩn chứa một biểu cảm vừa đáng sợ lại vừa bí ẩn đến mức ngay cả De Vessey cũng phải chùng bước trước nó. Một bức chân dung tiểu họa khác, bản sao y hệt bức đang vẽ dở, được treo lủng lẳng trên cổ bộ xương.

Leonora hét lên một tiếng thật to, lấy tay che kín mặt; nhưng chàng hiệp sĩ, dù bản thân cũng chẳng lấy gì làm thỏa mãn, vẫn cố gắng trấn an người tình và khẩn khoản xin nàng đừng nuôi dưỡng bất kỳ nỗi sợ hãi nào.

"Tiểu thư đang phiền lòng phải không," người họa sĩ nói. "Đó chỉ là một cõi trần vô hại, một lớp bụi tàn phai, một vật thể, một hình hài mà tất cả chúng ta rồi sẽ mang lấy vào một ngày nào đó. Nhưng ngày mai, ngày mai, nếu tiểu thư muốn, chúng ta sẽ tiếp tục công việc."

Leonora, cảm thấy nhẹ nhõm đi phần nào nhờ lời thông báo đó, liền vui vẻ đồng ý, nàng khao khát được trốn chạy khỏi căn phòng khủng khiếp này dẫu chỉ trong chốc lát.

"Quả thực chẳng có sinh vật sống nào ở đó cả," chàng hiệp sĩ nói với vẻ rõ ràng là đang bối rối khi họ bước lên xe ngựa. "Nhưng ta nhìn thấy rất rõ, hoặc trí tưởng tượng đã chơi trò khăm ta, hình thảng của một con mắt sáng lấp lánh ở đúng chỗ đã chỉ. Có điều gì đó không thể giải thích được bao trùm toàn bộ sự việc này!"

Leonora đồng tình với kết luận đó, đồng thời bày tỏ nỗi sợ hãi rằng điều đó có thể mang lại tai họa cho chính họ. Họ không hề mù tịt về những lời đồn đại đang râm ran, nhưng trước nay vẫn đối đãi với chúng bằng thái độ chế giễu hoặc dửng dưng. Thế nhưng một khi sự nghi ngờ đã thức tỉnh, khi sự bí ẩn đã chạm đến, thì mọi hoàn cảnh, dù là nhỏ nhặt nhất, cũng bị tóm lấy, khiến tâm trí cuốn phăng tất cả vào một mục tiêu lớn duy nhất cứ đeo bám và kích động trí tưởng tượng.

Sau khi đưa người bạn đồng hành về nhà anh trai nàng, De Vessey trở về nhà trong tâm trạng u ám và chán nản. Một cảm giác mơ hồ về một tai họa khủng khiếp đang lơ lửng đè nặng lên vai chàng. Màn đêm chẳng mang lại chút sự xoa dịu nào cho nỗi sợ hãi của chàng. Những hồn ma, bộ xương và những tên họa sĩ quỷ dữ cứ ám ảnh giấc ngủ của chàng. Chàng thức dậy trong sự dằn vặt lớn hơn bao giờ hết. Bức chân dung nhân đôi hiện về trong tâm trí chàng với một sự sống động, một cường độ khủng khiếp đến mức chàng suýt tưởng như sẽ nhìn thấy bộ xương mang nó đứng ngay đầu giường mình.

Bị cuốn vào một mê cung gồm những phỏng đoán không tài nào gỡ rối nổi, chẳng biết phải đi theo hướng nào, chàng dậy sớm và bước đi không mục đích hay dự tính hướng về nhà thờ Đức Bà.

Mặt trời đỏ rực vừa vắt ngang qua một lớp sương mù dày đặc, chiếu rọi hai tòa tháp tối tăm ở phía tây của nhà thờ, khiến chúng càng trở nên ảm đạm hơn dưới bầu trời rực rỡ và ấm áp, giống như sự u sầu đặt cạnh sự vui tươi và hoan hỉ.

Chàng đi ngang qua nhà xác (Morgue), nơi những thi thể vớt được dưới sông Seine được trưng bày để người nhà đến nhận dạng. Bị thôi thúc bởi sự tò mò, chàng bước vào. Chỉ có duy nhất một ô trống có người. Chàng chắc chắn không thể nhìn lầm khi trông thấy thi thể của người họa sĩ bất hạnh! Những đường nét khuôn mặt ấy quá đỗi quen thuộc để có thể nhầm lẫn. Đây lại là một mảng đất mới cho những phỏng đoán, thêm phần ngạc nhiên và bối rối. Chàng rời khỏi chốn bi ai ấy và bước vào nhà thờ. Thánh lễ đang được cử hành tại một trong các bàn thờ. De Vessey tham gia cầu nguyện, sau đó lang thang hướng về các hầm mộ: một trong số đó đang mở cửa. Từ một sự thôi thúc mơ hồ, không tài nào giải thích nổi, chàng bèn cất tiếng hỏi người gác hầm mộ:—

"Mồ này của ai thế, bạn trẻ?"

"Của một thiếu nữ—có lẽ vậy."

"Tên nàng là gì?"

"Hậu duệ duy nhất còn sót lại của các Nam tước Montargis."

"Ta có chút ít quen biết với vị nữ quý tộc cao quý đó; nàng vừa chuẩn bị kết hôn. Căn bệnh của nàng rốt cuộc là gì thế?"

"Chà, thực ra thì có bao nhiêu phán đoán là bấy nhiêu ý kiến. Các bác sĩ đều bó tay, và người ta bảo, đến tận bây giờ vẫn đang tranh cãi gay gắt lắm. Ngự y của nhà vua đã cố hết sức để cứu nàng. Cụ già Frère Jeronymo, vị cha xứ giải tội, cứ khăng khăng rằng nàng đã bị ma nhập; nhưng tất cả các bài xông khói, trừ tà, kinh Lạy Cha và nước thánh của ngài đều chẳng thể xua đuổi nổi con ác quỷ bẩn thỉu đó. Nàng đã chết trong cơn điên loạn tột cùng!"

"Một số phận bi thảm cho một người còn quá trẻ và xuất thân cao quý. Chẳng lẽ không có nguyên nhân nào rõ ràng sao?"

"Nguyên nhân ư!—Có chứ; nếu như thiên hạ không phải là lũ miệng lưỡi đanh đá. Chân dung của nàng đã được vẽ bởi chính cái tay thợ vẽ mà người ta đồn đại là được học trong trường của quỷ, có thể hoàn thành một bức họa chỉ với một vẫy cọ."

Và điều đó thì sao chứ?" De Vessey thốt lên trong cơn sốt ruột tột cùng.

"Thì, số phận y hệt như vậy cũng đã giáng xuống một số vị phu nhân trong thành phố của chúng ta. Chỉ có thế thôi."

"Chuyện gì đã xảy ra?"

"Họ đã phát điên, và hoặc là cảm thấy, hoặc là tưởng tượng rằng có con quỷ nào đó đang chiếm giữ họ. Phần tôi, tôi không dám nhận là mình rành rọt chuyện này. Nhưng trông ngài có vẻ chấn động lạ thường đấy."

Chàng hiệp sĩ suýt nghẹn ngào vì xúc động. Đau thắt ruột gan, cùng với một điềm gở kinh hoàng về tai họa sắp sửa ập xuống, chàng đột ngột quay lưng bước đi.

Điểm đến tiếp theo của chàng, như có thể đoán trước, chính là nhà người tình. Chàng tìm thấy nàng trong trạng thái vô cùng kích động. Bức chân dung đã được gửi về nhà vào tối hôm trước, và trong trạng thái hoàn thiện hoàn hảo, nó nằm trước mặt nàng—một tuyệt tác nghệ thuật tuyệt mỹ—phải nói là kỳ diệu. Nàng đang ngắm nhìn chính bản sao rạng rỡ của mình lúc chàng bước vào. Cả hai đều đồng ý rằng có điều gì đó phi thường ẩn giấu đằng sau toàn bộ diễn biến này, dẫu cho họ không tài nào hiểu nổi ý nghĩa của nó. De Vessey kể lại phát hiện của mình ở nhà xác, nhưng giấu nhẹm cuộc gặp gỡ tiếp theo với người gác hầm mộ.

Trước khi màn đêm buông xuống, Leonora đã bị cơn bệnh kỳ lạ và đáng sợ quật ngã. Các triệu chứng mất trí nhanh chóng bộc lộ. Nàng thốt lên những tiếng kêu thảm thiết; gọi tên người họa sĩ bằng thứ ngôn ngữ cuồng loạn, đứt quãng, nhưng mang ý nghĩa rợn ngáy.

Chàng người tình hoàn toàn tuyệt vọng. Chàng thề sẽ không từ bất kỳ nỗ lực nào để cứu nàng, dẫu cho bản thân hầu như chẳng biết phải đi theo hướng nào, hay nên tìm kiếm sự giúp đỡ ở phương trời nào.

Mối bận tâm đầu tiên của chàng là tìm đến căn nhà của một vị bác sĩ lừng danh nào đó, người gốc Đức, kẻ mà những phương pháp chữa bệnh và cách điều trị phi thường đã mang lại cho y sự giàu có và danh tiếng lớn. Dẫu bị một số người coi là lang băm và kẻ bịp bợm, De Vessey vẫn hy vọng, như một cứu cánh cuối cùng, một vị y sư tài ba như thế có thể chỉ ra ngay nguồn gốc và cách chữa trị cho căn bệnh kỳ quái này.

Bác sĩ Herman Sichel sống trong một trong những tòa nhà cao tầng, cổ kính và trông ảm đạm nay đã bị phá hủy, nằm ở phố Rue d'Enfer. Một cầu thang chung dẫn lên nhiều dãy phòng khác nhau, được thuê bởi đủ mọi thành phần cư dân, và trên tầng cao nhất chính là nơi ngự trị của nhân vật cao cấp này.

Một cú giật chiếc chuông nặng trịch đã báo hiệu cho sự xuất hiện của De Vessey, và sau một hồi đắn đo suy tính có vẻ là thế, cùng một khoảng thời gian chờ đợi dài đằng đẵng khiến kẻ hỏi thăm sốt ruột, một ô cửa sổ nhỏ cẩn thận được trượt mở ra phía sau một tấm lưới sắt trên cánh cửa. Một khuôn mặt lộ diện một phần, hỏi rõ mục đích đến của chàng.

"Chủ nhân của ngươi đâu, đồ đê tiện!"

"Ngài ấy đang chìm sâu trong tận cùng của một công trình nghiên cứu siêu việt. Dẫu cho bộ râu này có bạc phơ đi chăng nữa, ta cũng đời nào dám mạo muội quấy rầy ngài."

"Việc của ta rất khẩn cấp," De Vessey nói; "và nghe đây, hãy bảo rằng một vị hiệp sĩ cao quý đang rất cần sự cứu giúp từ ngài."

"Lạy Chúa, ngài hiệp sĩ, chẳng lẽ ai đến đây cũng có việc gấp gáp thế sao?—việc của ngài, chao ôi, có lẽ còn kém khẩn cấp hơn năm mươi người khác mà ta đã từ chối ngày hôm nay đấy. Ta bảo này, chủ nhân của ta không thể bị quấy rầy đâu!"

De Vessey giơ cao một đồng tiền vàng trước tấm lưới sắt để dụ dỗ. Nó không chui qua được, và tên gác cổng gắt gỏng bèn nhẹ nhàng tháo gỡ một hệ thống gồm vô số xích, thanh chắn cùng những cơ chế khéo léo khác, mở hé một khe đủ rộng để nhét đồng tiền vào.

"Rộng hơn nữa chứ! Hỡi kẻ gác cổng trung thành," vị khách xảo quyệt bên ngoài cất giọng. "Ta không thể bay qua lỗ khóa được đâu!"

Một bàn tay cẩn thận thò ra. Chàng hiệp sĩ, nhanh nhạy chớp lấy thời cơ, liền thọc thanh gươm trước, rồi lách cả người qua khe hở, mặc cho những lời nguyền rủa và van xin của tên đầy tớ tham lam. Chàng đã lọt ngay vào một tiền sảnh hoặc lối vào tối tăm; kẻ ăn kẻ ở tức tối và ngạc nhiên trút cơn thịnh nộ bằng những lời lẽ không chút kiêng dè lên kẻ đột nhập. De Vessey, bằng giọng điệu quyết liệt, đòi được dẫn đến diện kiến bác sĩ ngay lập tức. Lão già chần chừ một lúc, gần như cứng họng vì nhiều lý do. Hơi thở lão thoi thóp. Cơn giận dữ một bên, nỗi sợ hãi trước sự bất mãn của chủ nhân một bên, cứ giữ lão như hai thế lực đối kháng, luôn đứng lơ lửng ở chính giữa. mau dẫn đường đi, đồ đê tiện, nếu không, bằng bộ râu của Thánh Louis, ta sẽ tự đi tìm ngài khắp cái nhà này! Nhanh lên! Ngươi có chân mà; không thì nói mau! Việc của ta rất khẩn cấp và không thể chờ đợi được đâu."

Một chàng hiệp sĩ vạm vỡ và kiên quyết, với một cú nắm chặt và một thanh gươm không hề ngắn chút nào, rõ ràng là không thể đùa giỡn được; và sau khi nhiều lời biện minh, cảnh báo, đe dọa không mang lại kết quả, cuối cùng lão ta cũng đành lủi thủi đồng ý.

"Ngài sẽ cho ta đồng tiền vàng chứ, thưa ngài hiệp sĩ?"

"Ừ, khi nào ngươi kiếm được nó. Đi thôi!"

Đi qua một hành lang chật hẹp, được chiếu sáng từ phía trên, người dẫn đường dừng lại trước một cánh cửa bằng gỗ sồi được chạm trổ kỳ lạ, nơi ba tiếng gõ báo hiệu sự có mặt.

"Giờ thì vào đi, và cầu nguyện cho cả hai chúng ta được thoát nạn bình an. Nhưng xin ngài hãy nói với ngài ấy rằng việc ngài lọt được vào đây không phải lỗi của tôi đâu nhé."

Cánh cửa từ từ mở ra, tựa như chẳng hề tốn chút sức lực nào, và De Vessey lập tức đứng trước vị y sư, rõ ràng khiến chính vị bác sĩ uyên bác cũng phải ngạc nhiên, ông ta giận dữ hỏi về mục đích và lý do đột nhập của chàng.

"Giờ của ta chưa tới, chàng trai trẻ. Tại sao ngươi lại dùng mưu mẹo hay vũ lực để xông vào nơi ta ngự trị mà không được phép?"

"Để mua hoặc van xin sự giúp đỡ của ngài, nếu có thể. Vụ việc không thể trì hoãn được nữa. Tôi xin ngài tha thứ, vị bác sĩ đáng kính nhất, nếu điều đó làm ngài hài lòng; và hãy tin chắc rằng, sẽ không có khoản thù lao, không phần thưởng nào là quá lớn nếu ngài cứu vớt một người, tôi e rằng, đã vượt qua ngoài tầm với của trần thế."

"Ta luôn bị làm phiền như thế đấy," vị hiền triết đáp lại với cái cau mày đầy điềm gở. Ông ta mặc một chiếc áo choàng bằng vải tối màu, đi đôi dép lê cùng loại; đội trên đầu một chiếc mũ sọ nhỏ bằng nhung đen, từ đó mái tóc trắng muốt, trắng đến lóa mắt xõa ra đầy túa rua. Gương mặt ông ta không ngăm đen, mà có một sắc da chì tái nhợt, nơi người ta khó lòng nhận ra thế giới vi mô kỳ diệu ẩn chứa bên trong. Những cuốn sách và bản thảo mang hình dáng cổ xưa và kỳ lạ, được trang trí bằng những biểu hiện kỳ quái và huyền bí, nằm mở rộng trên một chiếc bàn gỗ sồi dài, nơi một bên khuỷu tay của nhà thông thái đang tì lên; bên kia vắt qua tay chiếc ghế tựa lưng cao mà ông ta đang ngồi. Căn phòng ngổn ngang nào là lọ thuốc, hộp đựng và những món đồ đạc kỳ lạ khác. Một chiếc lò nung hình vòm vừa được đun nóng, vị bác sĩ có vẻ đang điều chế một hợp chất tinh vi nào đó.

"Ta cứ bị mong đợi phải giật lấy những sinh linh bất lực này khỏi cả cái hàm răng nanh đói khát của địa ngục! Kỹ năng của ta chưa bao giờ bị thử thách cho đến khi vượt qua mọi sự trợ giúp khác!"

"Nhưng căn bệnh này bộc phát quá đột ngột. Một tiểu thư thuộc dòng dõi danh gia vọng tộc, cách đây vài giờ, đã ngã bệnh điên cuồng dữ dội."

"Là phụ nữ ư?"

"Vâng, và mang một tính cách ngọt ngào cùng những phẩm chất tuyệt vời đến mức chẳng có ai trong thế giới Thiên Chúa giáo sánh kịp nàng, cả về thể xác lẫn tâm hồn."

"Căn bệnh này tấn công nàng khi nào?"

"Gần như ngay sau khi bức chân dung do người họa sĩ trứ danh vẽ được hoàn thành. Chắc ngài cũng từng nghe danh hắn."

Họa sĩ đó ư—phải! Có nhiều kẻ hơn ngươi đã phải hối hận vì tài năng của hắn rồi đấy. Chàng trai trẻ, người đẹp của ngươi tiêu đời rồi!"

Tiêu đời? Ồ, xin đừng nói thế! Tôi sẽ dâng hiến cho ngài mọi thứ ngài khao khát—sự giàu sang—của cải mà ngài chưa từng sở hữu, nếu ngài cứu được nàng!"

"Nàng ấy đã vượt quá khả năng của ta rồi. Ngươi đã đến tìm hắn lần nào nữa chưa?"

"Tôi đã gặp hắn. Nàng là nạn nhân cuối cùng, nếu số phận nàng an bài như thế. Sáng nay, từ sớm, tôi đã nhìn thấy thi thể hắn ở nhà xác."

Thế là họ tìm ra hắn rồi sao?" vị bác sĩ lạnh lùng hỏi. "Dù sao đi nữa, thể xác chúng ta cũng chỉ là lớp vỏ tàn phang. Khi trút bỏ nó, nguyên lý tư duy và cảm nhận bên trong này sẽ được giao cho một cỗ linh cữu khác, cho đến khi vạn vật đi đến hồi kết cục. Nhưng đó chỉ là những huyền thoại, những câu chuyện vô bổ đối với kẻ vô học. Tuy nhiên, ta thương xót cho số phận nghiệt ngã của ngươi, và nếu có thể giúp đỡ được gì, ta sẽ gọi thêm một người nữa đến trợ giúp. Biến đi! Ngươi sẽ sớm nhận được tin tức từ ta."

Và xin đừng chần chừ; bởi vì tôi nghĩ từng khoảnh khắc trôi qua, sự cứu giúp của chúng ta có thể đến quá muộn."

Ta sẽ lập tức đi tìm một kẻ mà ta từng biết đến. Mỗi khoa học đều có những tín đồ—những bậc thầy của nó; và căn bệnh quái ác này chỉ có thể được chữa trị bởi những kẻ thông thạo thứ nghệ thuật bị gọi là siêu nhiên, dẫu cho điều đó có sai lầm đi chăng nữa. Ngay lúc này đây, xung quanh chúng ta cũng đang có những thực thể vô hình mà mắt phàm không thể thấy, và cũng không tài nào thấy được, trừ phi được thanh tẩy khỏi bụi trần và khói độc của chốn phàm trần. Có những kẻ, nhờ sự kiên nhẫn và nghiên cứu lâu dài, đã đặt chân đến tận biên giới, lằn ranh phân tách giữa hữu hình và vô hình, và trở thành, như một lẽ tất yếu, chiếc cầu nối để giao tiếp cho người trần, nhờ đó họ được trợ giúp đắc lực trong những vấn đề vượt quá tầm nghiên cứu thông thường. Hãy áp tai vào chiếc vỏ ốc này đi. Lắng nghe âm thanh của nó, tựa như tiếng muôn trùng sóng vỗ. Chẳng phải đó là nguồn gốc vô hình, là tinh hoa của sự tồn tại của nó sao? Chẳng phải mọi vật khác cũng tương tự thế, ngay cả những vật vô tri vô giác nhất, đều có một tiếng nói, một ngôn ngữ đặc trưng cho riêng mình—một tâm hồn, một linh khố bao trùm lấy hình hài của chúng, nhào nặn và định hình mọi vật chất theo bản chất riêng của nó đó sao? Thế nhưng, âm thanh này ngươi không tài nào hiểu nổi, vì ngươi là kẻ kém cỏi—không biết thứ ngôn ngữ đặc trưng cho từng hình thái và biến thể của vật chất; nếu không thì kỳ quan tuyệt đẹp của đại dương cuồn cuộn sóng kia đã có thể thì thầm những điều kỳ diệu vào tai ngươi rồi. Nhưng ngươi lại không có chiếc chìa khóa để mở tung thứ ngôn ngữ huyền bí ấy; thế nên, cũng giống như bất kỳ thứ tiếng nói xa lạ nào khác, nó chỉ là một mớ hỗn độn những âm thanh vô nghĩa. Kiến thức của ta cũng chẳng hơn ngươi là bao, nhưng có những kẻ biết cách giải mã chúng. Con người kiêu ngạo—đầy tự phụ và ngu dốt—thường nhạo báng những tri thức vượt quá tầm với của mình, và cho rằng lý trí tăm tối, u uất của bản thân, le lói như trong ngục tối, cái chân trời chật hẹp giới hạn tầm nhìn của y, chính là ranh giới tối thượng của mọi tri thức và sự tồn tại, trong khi bên ngoài kia là vô tận và vô minh, hoàn toàn vượt xa năng lực và sự hiểu biết của y."

De Vessey nuốt trọn từng lời trong bài thuyết giáo này; và một điều gì đó gần giống như hy vọng đã nảy mầm trong lồng ngực chàng khi chàng lùi bước ra về.

"Ngươi sẽ nhận được tin trước khi màn đêm buông xuống. Một thử thách kinh hoàng đang chờ đợi ngươi trước khi bùa phép có thể bị vô hiệu hóa."

Chàng hiệp sĩ lùi ra, hứng chịu vô vàn lời bàn tán đầy tiếc nuối từ lão gác cửa già, kẻ vô cùng kinh ngạc trước cuộc gặp gỡ được chủ nhân ưu ái ban cho ấy, đồng thời vẫn chìa lòng bàn tay ra chờ đợi khoản thù lao đã hứa.

De Vessey kiên nhẫn chờ đợi thông điệp mong chờ tại nhà riêng của mình. Buổi tối buông xuống, tối tăm và giông bão. Gió gào thét dọc theo những con phố chật hẹp bằng những cơn gió giật sắc lẹm và thất thường; trong khi đi đi lại lại trong căn phòng với nỗi hồi hộp tột cùng, chàng ngỡ rằng mọi âm thanh đều báo hiệu cho thông tin sắp đến. Cuối cùng, khi sự mong mỏi gần như kiệt quệ, một tiếng gầm lớn hơn vang lên; một cỗ xe ngựa dừng lại trước cửa; một tiếng gõ vội vã và tiếng bước chân nặng nề; rồi tiếng bước chân đang leo lên cầu thang. Cánh cửa mở ra, và hai tay súng kiểm lâm (gens-d'armes) bước vào.

"Chúng tôi có thẩm quyền và chỉ thị bắt giữ một kẻ tên là Sigismund de Vessey, với tội danh mưu sát, được đưa ra hôm nay bằng lời khai trước Thị trưởng và Phủ Tổng trấn Thành phố Paris. Kẻ có tên như vậy, chúng tôi bắt giữ, đang đứng trước mặt chúng tôi đây."

Chính là ta; dẫu cho chắc chắn có sự nhầm hiểu nào đó. Ta bị buộc tội sát hại ai chứ?

"Một kẻ tên là Conrad Bergmann, họa sĩ, có thi thể tối hôm qua bị ném xuống sông Seine, hôm nay được trưng bày ở nhà xác. Phần còn lại sẽ được giải thích sau."

Nhưng một cuộc hẹn—hơn nữa lại là một cuộc hẹn vô cùng quan trọng—đòi hỏi sự có mặt của ta."

"Chúng tôi không được phép dung túng trong chuyện này. Xe đang đợi sẵn."

Dù có miễn cưỡng đến đâu, De Vessey cũng buộc phải tuân theo. Dẫu tin chắc rằng mình sẽ sớm được thả, việc bị bắt giữ vào thời điểm quan trọng thế này quả là vô cùng bực bội. Khả năng hồi phục của Leonora có lẽ phụ thuộc vào những nỗ lực của chàng trong vài giờ tới, thế mà giờ đây chúng lại bị tước đoạt một cách bất ngờ.

Để lại lời nhắn rằng chàng sẽ sớm quay lại, chàng hiệp sĩ bước lên xe, và cỗ xe lập tức lăn bánh.

Chẳng mấy chốc cỗ xe dừng lại, và De Vessey được mời bước xuống. Chàng được dẫn qua một cầu thang chật hẹp; một cánh cửa bật mở. Chàng bước vào. Có thể thế được sao? Chắc chắn trí tưởng tượng đang đánh lừa giác quan của chàng! Chàng khó lòng tin nổi mình lại một lần nữa đặt chân vào căn phòng của họa sĩ! Thế nhưng chẳng thể nhầm lẫn những gì mình đang thấy. Chiếc tủ gỗ mun, giá vẽ, bàn ghế—tất cả vẫn y nguyên như lúc chàng thấy hôm qua. Chỉ có những con người sống ở đó lại khác lạ đến kỳ lạ. Hai hoặc ba nhân viên công quyền; và ở một góc phòng, một tấm vải đen trải trên sàn che khuất một vật thể vô danh nào đó. Toàn bộ căn phòng được thắp sáng bởi một ngọn đèn lờ mờ từ trên trần nhà. Lớp sương mù mờ ảo từ bầu không khí ẩm ướt khiến các vật thể trở nên mập mờ, không rõ nét, gần như gây sợ hãi cho trí tưởng tượng đang bị kích động. Ngoài những món đồ nội thất quen thuộc, còn có một chiếc bàn viết với đầy đủ dụng cụ viết lách, nơi một trong các quan chức tư pháp đang đọc cho thư ký ghi chép thứ gì đó.

Khi De Vessey bước vào, viên thư ký thực hiện vài thao tác chuẩn bị nhỏ cho phiên thẩm vấn của chàng, bắt đầu như sau:—

"Sigismund de Vessey?"

"Chính là ta."

"Bị buộc tội có tuyên thệ trước chúng tôi về tội danh mưu sát, ngươi được đưa đến đây để đối chất với những kẻ cáo buộc và trả lời cho tội ác tày trời này. Trước tiên, hãy mang thi thể ra đây."

Tấm vải được kéo ra, và De Vessey nhìn thấy thi thể đang nằm trên tấm đệm.

"Ngươi có nhận ra thi thể này không?"

"Tôi có," chàng hiệp sĩ đáp dứt khoát.

"Lần cuối cùng ngươi nhìn thấy hắn còn sống là khi nào?"

"Hôm qua, khoảng trưa."

"Ở đâu?"

"Trong căn phòng này."

"Không còn lần nào sau đó nữa ư?"

"Có, nhưng lúc đó hắn không còn sống."

"Chết rồi, ý ngươi là thế sao?"

"Sáng nay ở nhà xác."

"Không phải trước đó chứ?"

"Không hề. Nhưng xin hỏi cuộc thẩm vấn này nhằm mục đích gì?"

"Điều đó sẽ sớm rõ thôi. Khi vớt lên từ dưới sông, người ta phát hiện trên cổ có những vết hằn, như thể bị siết cổ. Ngươi có biết gì về những vết này không?"

"Tôi không," bị cáo phẫn nộ đáp.

Câu trả lời này được ghi chép lại, và phiên thẩm vấn tiếp tục.

"Chúng tôi có lời khai rằng nạn nhân xấu số và ngươi đã bị bắt gặp ở cùng nhau vào khoảng nửa đêm; hơn nữa, một cuộc giằng co ngắn nhưng dữ dội đã được nghe thấy, cùng một tiếng tõm nặng nề; sau đó một cá nhân, mà ngươi chính là kẻ đó, đã được nhìn thấy rời đi trong vội vã và bước vào ngôi nhà nổi tiếng là chỗ ở của ngươi trên phố Rue"——

"Một sự bị đặt hoàn toàn đê tiện và độc ác, vì những mục đích mà hiện tại tôi chưa hề hay biết. Đối với những cáo buộc như thế, tôi hầu như chẳng cần phải khẳng định rằng mình vô tội."

"Hãy để kẻ cáo buộc bước ra."

Sự ngạc nhiên và kinh hoàng của De Vessey tột độ khi từ một góc khuất xuất hiện vị bác sĩ người Đức, Hermann Sichel, kẻ không hề nao núng, nhắc lại lời buộc tội trên. Hơn thế nữa, y thề thốt bằng những từ ngữ chắc chắn nhất về nhân dạng của chàng, và khẳng định không mảy may nghi ngờ rằng De Vessey chính là kẻ sát nhân.

"Ngay trong căn phòng này," nhân chứng nói, "hắn, De Vessey, đã rút gươm đe dọa người họa sĩ ngày hôm qua, chắc chắn là vì mối thù hằn hoặc ghen tuông; vì hắn đã say đắm một thiếu nữ quý tộc người Ý, Leonora da Rimini."

"Đồ kẻ nói dối đê tiện nhất!" bị cáo thốt lên, trừng mắt nhìn y đầy giận dữ. "Sao mày dám đối mặt với tao mà đưa ra lời buộc tội bỉ ổi này. Mày sẽ phải trả giá bằng máu cho chuyện đó!"

"Nghe hắn kìa! Cần gì thêm lời chứng nào nữa? Chính sự bộc phát của hắn đã tố cáo hắn rồi," vị bác sĩ thản nhiên nói với vẻ mặt trơ trẽn.

"Chúng ta còn có nhân chứng khác mà ngươi không dám chối cãi đâu," vị quan tòa chủ tọa nói. "Vị học giả này đã được chứng thực đầy đủ bởi bằng chứng có thể dập tắt hoàn toàn mọi sự chối tội. Y đã giới thiệu cho chúng ta người có mặt tại đó, Leonora da Rimini."

"Leonora! Gì cơ, người yêu—vợ chưa cưới của tôi? Nàng là người cáo buộc tôi sao?"

"Hãy bớt lời và lắng nghe. Chúng tôi không thể đưa thiếu nữ ấy đến đây, bởi vì tình trạng bệnh lý của nàng không cho phép di chuyển: nhưng bằng chứng và lời buộc tội của nàng đã được chứng thực đầy đủ, được lấy theo yêu cầu của chính nàng, cách đây chưa lâu. Nội dung bản khai của nàng như sau:—Một lời thú nhận với nàng về ý định sát hại Conrad Bergmann, người nghệ sĩ nói trên, do ghen ghét sự quan tâm của hắn; và hơn thế nữa, trong nỗi dằn vặt của tội lỗi, ngươi đã thú nhận trước mặt nàng rằng chính ngươi đã siết cổ rồi ném hắn xuống sông, hy vọng nhờ đó che giấu tội ác; sau đó ép nàng phải thề giữ kín chuyện này và đe dọa tước đoạt mạng sống nếu để lộ ra ngoài. Sự phẫn nộ này, và chỉ riêng nó thôi, đã đẩy nàng đến bờ vực phát điên; tính mạng của nàng đang gặp nguy hiểm vì sự bạo ngược của ngươi. Ngươi nói sao, hả Sigismund de Vessey?"

"Một lời dối trá quá đỗi đê tiện và trơ trẽn, được dựng lên bởi tên bịp bợm đó! Leonora ư? Không thể nào. Tôi đời nào tin nổi dù đó là lời phát ra từ chính môi nàng. Có con quỷ nào đó đã nhập vào nàng rồi. Căn bệnh này vượt xa cả sự điên loạn thông thường."

Chàng đảo mắt nhìn quanh. Toàn bộ sự việc tựa như ảo ảnh của một giấc mơ kinh hoàng. Hoang mang, chẳng biết phải đi theo hướng nào, chàng vô ích cố gắng lay chuyển lời khai của tên ác ôn già nua trước mặt; và vì hiện tại chẳng có phương tiện nào khác để phản bác lại lời cáo buộc, chàng bị ra lệnh giam giữ cẩn mật cho đến ngày mai.

Hoàn toàn không chuẩn bị trước với bất kỳ bằng chứng nào, chàng chẳng biết phải tìm kiếm sự giúp đỡ ở đâu. Rằng mình là nạn nhân của một âm mưu bỉ ổi nào đó thì xem ra đã rõ ràng; nhưng với mục đích gì, và theo sự xúi giục của ai, thì quả là không thể giải thích nổi.

Chưa đầy một tiếng đồng hồ trôi qua, De Vessey đã thấy mình bị giam trong một xà lim của nhà tù công cộng, với đầy đủ thời gian rảnh rỗi để vạch ra kế hoạch chứng minh sự vô tội của bản thân. Chàng quyết định ngay từ sáng sớm ngày mai sẽ thông báo cho bạn bè, và thuê một vị luật sư lừng danh để vạch mặt tên bác sĩ đồi bại này, kẻ chắc chắn đang nhắm đến túi tiền hoặc mạng sống của chàng.

Chẳng bao lâu sau, người tù nhân chìm vào giấc ngủ vì mệt mỏi và kiệt sức. Chàng bị đánh thức bởi một thứ ánh sáng chói lóa quét qua mí mắt. Ban đầu, tưởng rằng mình đang nằm dưới ảnh hưởng của một giấc mơ hoang đường nào đó, chàng chẳng buồn cố gắng vùng dậy. Một bóng người đứng cạnh chiếc giường, một ngọn đèn giơ cao trên đầu. Chiếc áo trùm đầu của tu sĩ che khuất khuôn mặt y; vóc dáng của y cũng bị che khuất trong một chiếc áo thô ráp, với một chuỗi tràng hạt khổng lồ đung đưa ngang thắt lưng.

"Hỡi người trần, hãy tỉnh dậy và lắng nghe," vị khách vô danh nói. "Ngươi đã chán ghét cuộc sống này rồi sao, hay thế giới hiện tại vẫn làm ngươi vừa lòng?"

"Ngươi là ai?" De Vessey hỏi, едва chồm người dậy khỏi chiếc nệm rách.

"Ta là bạn ngươi, là kẻ cứu rỗi ngươi, nếu ngươi muốn."

"Cảm ơn!" chàng hiệp sĩ nói, tung người bật dậy khỏi tư thế nằm.

"Khoan đã!" kẻ đột nhập đáp; "có những điều kiện trước khi ngươi bước ra khỏi đây. Hỡi những hậu duệ khốn khổ của Adam, các ngươi vẫn bám víu lấy nhà tù và lớp đất bùn của mình. Tại sao lại chùn bước trước sự chia ly, sợ hãi không dám rũ bỏ xiềng xích, cái xác thối tha của mình, để lao thẳng vào cuộc sống? Ngươi đã sẵn sàng thực hiện một—chỉ một điều kiện duy nhất để được thả chưa?"

"Cứ nói đi. Hãy minh oan cho ta; và nếu đó là vàng, ngươi sẽ có thứ mình muốn. Chưa từng có một vị luật sư thuê mướn nào nhận khoản thù lao lớn như thế."

Cứ giữ lấy vàng của ngươi cho những mục đích đê tiện hơn; nó không mua được ân huệ của ta đâu. Nhưng hãy nhớ rằng, mạng sống của ngươi chẳng đáng giá một tuần, và của người tình ngươi cũng thế, nếu ngươi dại dột từ chối. Một cái chết nhục nhã, một sự kết thúc thảm hại cho chính ngươi—còn với nàng, sự điên loạn và một nấm mồ chóng vánh. Cùng một số phận đang chờ đón cả hai người. Cuộc sống và sức khỏe, nếu ngươi đồng ý, sẽ thuộc về ngươi."

"Ngươi đang nói những lời đố chữ. Cố gắng hiểu ý nghĩa của chúng thật vô ích. Hãy nêu điều kiện của ngươi ra đi. Bất cứ thứ gì mà danh dự có thể đánh đổi, ta sẽ dâng hiến."

Kẻ lạ mặt hất chiếc mũ trùm đầu ra, hé lộ khuôn mặt của vị bác sĩ lừng danh Hermann Sichel. Một tia sáng rực rỡ và kỳ dị thắp lên trong đôi mắt xám xịt và hung ác của y, có thể báo hiệu sự điên loạn hoặc sự kích động.

Không mảy may suy nghĩ về mối hiểm họa hay sự bất cẩn trong hành động của mình, De Vessey lập tức lao tới, vật lộn với kẻ thù và quật ngã y.

"Giờ thì tao sẽ trả thù một cách chí mạng, đồ ác quỷ! Lãnh đi!" chàng vừa nói vừa rút ra một con dao găm giấu kín và đâm thẳng hết sức có thể. Sự khinh miệt hiện lên trên những nét mặt của kẻ giả danh tu sĩ. Mũi vũ khí bị đẩy bật trở lại, từ chối đâm xuyên, tựa như kẻ thù của phép thuật đang mang một sinh mạng được phù phép.

"Cất vũ khí của ngươi đi; ngươi sẽ cần đến nó ở chỗ khác đấy, đồ ngốc nghếch."

De Vessey vô cùng bối rối trước kết quả bất ngờ này. Kẻ thù của chàng tỏ ra bất khả xâm phạm, và chàng lùi lại đầy thất thế.

"Ta tha thứ cho ngươi, đồ ngốc tội nghiệp! Cất nó đi, ta bảo thế. Kia—kia; giờ thì bắt tay vào việc thôi—thời gian đang cạn dần và chẳng còn nhiều không gian để thương lượng đâu."

"Ngươi muốn gì?"

"Sự an lành của ngươi, mạng sống của ngươi: hãy lắng nghe. Kẻ khốn khổ đằng kia ta đã ban ơn phước vô vàn, cứu vớt khỏi cảnh nghèo đói, nhục nhã; nâng hắn lên đỉnh cao của tham vọng—vị trí cao nhất trong nghệ thuật. Tên vô ơn bội nghĩa, hắn đe dọa phản bội, tố cáo, và ta đã bóp nát con bò sát ấy. Hắn giờ đây chính là cái kết cục mà ngươi sẽ sớm phải gánh chịu trừ phi sức mạnh của ta được phát huy để cứu vớt ngươi. Không một nỗ lực hợp lực nào của con người có thể giải cứu ngươi. Vượt ngoài tầm cứu giúp của trần thế, ngươi sẽ chết cái chết của một con chó!"

"Tại sao mày lại buộc tội tao một tội ác, trong khi mày biết thừa tao vô tội?"

"Để đẩy ngươi vào thế bất lực, sa vào tay ta. Đừng hòng mong trốn thoát ngoại trừ một điều kiện."

"Nói đi," De Vessey bảo.

Tự vệ là luật pháp lớn nhất, tối thượng của bản tính chúng ta; xung lực mạnh mẽ nhất được khắc sâu vào sự tồn tại của chúng ta. Tất cả, tất cả đều tuân theo xung lực này; và ai có thể kiểm soát hay cấm đoán hoạt động của nó chứ? Chẳng phải kẻ rụt rè nhất, cẩn trọng nhất, nếu không còn lựa chọn nào khác, sẽ ra tay sát hại kẻ thù tìm kiếm mạng sống của mình sao, và chẳng phải luật pháp của cả trời lẫn đất đều phán quyết hắn vô tội đó sao? Ngươi giờ đây đã bị cáo buộc. Nếu vô tội, mạng sống của ngươi phải được đem ra hy sinh. Ngươi chết, hoặc kẻ khác chết; chẳng còn sự lựa chọn nào khác."

Nhưng chẳng lẽ ta phải sát hại kẻ vô tội hay sao?"

Và giả sử là thế đi. Ngươi nghĩ sao? Hai con người đều vô tội như nhau, một trong số họ phải chết. Bản năng tự vệ sẽ thôi thúc hành động theo bản năng. Chẳng phải kẻ chết đuối sẽ bám lấy những người đồng hành của mình sao; thậm chí cứu lấy bản mạng bằng cái giá của sinh mạng người khác đó sao?"

De Vessey cảm thấy hoang mang, nếu không muốn nói là bị thuyết phục. Ta có cần ngạc nhiên nếu chàng đã nhượng bộ không? Sự sống hay cái chết; danh dự, sự nhục nhã. Người tình của nàng được hồi phục; sự vô tội của chàng được chứng minh. Cuộc đời, đối với chàng, hầu như chưa được nếm trải. Một tương lai huy hoàng đang chờ đón chàng; người tình mỉm cười qua khung cửa tươi sáng của tương lai; và——Kẻ cám dỗ đã chiến thắng!

Nhưng ai sẽ là nạn nhân đây? Sự thật kinh hoàng lúc đó vẫn chưa được hé lộ. De Vessey hứa sẽ tuân theo.

"Nhưng hãy nhớ rằng, không một sức mạnh nào, thậm chí cả việc trốn chạy, có thể che chở ngươi khỏi sự trả thù của ta nếu ngươi nuốt lời. Hãy lấy họa sĩ làm bài học; kẻ khốn khổ tội nghiệp chỉ chần chừ một chút, và sự trừng phạt của y đến nhanh chóng cũng như chắc chắn. Hãy cầm lấy chiếc áo trùm đầu và bộ đồ tu sĩ này; ta đã được tên cai ngục cho phép vào để ngươi xưng tội. Ngọn đèn sẽ dẫn đường cho ngươi. Hãy dũng cảm lên và đừng sợ hãi. Ta sẽ ở lại; ngày mai họ sẽ phát hiện ra sai lầm của mình, nhưng ta có những phương thức tẩu thoát khác."

Và Leonora. Làm sao để cứu chữa nàng đây?"

Đó là một công việc đầy hiểm nguy, và sẽ đòi hỏi sự cảnh giác cao độ của ngươi. Ngươi còn nhớ bộ xương chứ?"

"Trong chiếc tủ gỗ mun ư?" chàng hiệp sĩ hỏi với một cái rùng mình lạnh lẽo.

Hắn đang giữ bức chân dung của nàng, và sẽ không dễ dàng gì bị thuyết phục để từ bỏ con mồi của mình. Cứ mỗi tháng ta buộc phải dâng cúng cho hắn một cô dâu! Mạng sống của chính ta sẽ phải đền tội nếu bỏ sót. Leonora chính là nạn nhân tiếp theo, trừ phi ngươi thắng thế, nếu không nàng sẽ đính hôn với gã tử thần gớm ghiếc ấy!"

Ôi, thật kinh khủng! Người của ta lại là cô dâu của một bộ xương gớm ghiếc! Của một bộ xương khô! Một con ác quỷ! Đồ quái vật, tao sẽ tố cáo mày. Tao chẳng màng tới mạng sống của chính mình. Nó có giá trị gì nếu bị xé toạc khỏi nàng ấy chứ. Đồ khốn, trả lại cô dâu cho tao hoặc là"——

"Thôi những trò cuồng loạn đó đi. Ta giờ đây là người bạn duy nhất của ngươi. Ngươi đã bị cắt đứt khỏi họ hàng, bị nhân loại xa lánh. Vậy ngươi sẽ quay sang ai để tìm sự giúp đỡ? Ngươi mãi mãi là của ta!"

De Vessey thở hổn hển không thành tiếng.

"Tuy nhiên," kẻ hành hạ chàng tiếp tục, "ta sẽ chỉ đường và giúp đỡ ngươi trong vấn đề này nữa. Nhưng đó là một canh bạc đáng sợ. Ngươi có đủ dũng khí không?"

"Nếu là để cứu nàng, bất cứ điều gì mà cánh tay con người có thể làm được, ta sẽ làm."

Ta nói cho ngươi biết, hắn nắm chặt bức chân dung bằng một cái siết kiên cố. Những ngón tay xương xẩu đó sẽ rất khó để gỡ ra đấy."

"Ta sẽ bẻ gãy chúng hoặc bỏ mạng. Thanh gươm báu này"——

"Đừng chạm vào chúng nếu ngươi còn muốn giữ mạng. Cái chết, chắc chắn nhưng chậm chạp, đang chờ đón bất cứ ai bị chúng bám vào. Hãy cầm lấy chiếc chìa khóa này. Nó sẽ đưa ngươi vào căn phòng. Đêm nay hành động phải được hoàn thành, nếu không đến ngày mai thiếu nữ sẽ vượt quá tầm cứu giúp."

Và làm sao để giật lấy bức tranh bị yểm bùa này khỏi tay hắn?"

Một cây gậy bằng gỗ mun nằm dưới chân hắn; hắn sẽ tuân lệnh khi chạm vào nó. Nhưng bất cứ thứ gì ngươi nhìn thấy, chớ có nao núng, cũng đừng để bất kỳ nỗi kinh hoàng ngớ ngẩn nào dọa ngươi từ bỏ mục đích. Giờ thì làm nhiệm vụ của ngươi đi. Nhưng hãy giữ những điều kỳ diệu này cho riêng mình. Nếu ngươi thì thầm—phải, với những cơn gió—về hiệp ước của chúng ta, ngươi sẽ không được an toàn đâu."

Chẳng mấy chốc De Vessey, được ngụy trang kín mít, đã tìm được lối ra mà không gặp chút khó khăn nào. Khi đã ở bên ngoài nhà tù, chàng vội vã rảo bước, hầu như không dành cho mình thời gian để suy ngẫm.

Đêm tối tăm và giông bão. Những ngọn đuốc được bố trí quanh các con phố lắc lư và chao đảo qua lại trong các ổ cắm, ngọn lửa với ánh sáng kỳ lạ và chập chờn tạo ra vẻ ngoài kỳ dị, méo mó cho những vật thể trong tầm với; và đối với bất kỳ cá nhân cô độc nào vội vã một mình vào thời điểm muộn màng này, vẻ mặt grim của một con ác quỷ hay bóng ma hiện lên trong trí tưởng tượng bị kích động của chàng người tình. Lòng dũng cảm của chàng, đôi khi suýt rời bỏ chàng, lại trỗi dậy khi nhớ rằng sinh mạng của một người khác, còn quý giá hơn cả bản thân, đang phụ thuộc vào nỗ lực của chàng. Những con phố hầu như vắng bóng người, ngập chìm trong dòng chảy liên tục tích tụ; nhưng chàng chẳng hề cảm thấy cơn bão khủng khiếp ấy; sự hỗn loạn, cuộc xung đột bên trong còn lớn hơn cả tiếng gầm thét và náo động của các yếu tố bên ngoài.

Gần như trước khi kịp nhận ra, chàng đã thấy mình đứng trước lối vào căn nhà của người họa sĩ; một cơn rùng mình lạnh ngắt như cái chết chạy dọc qua lợn da khung xương chàng. Chàng cắm chiếc chìa khóa vào. Một tia sáng ở xa, một ánh sáng lờ mờ, mờ ảo dường như chập chờn trước mặt chàng. Chàng nghe thấy tiếng kẹt cửa nhanh chóng, tiếng chốt cửa được rút ra cho phép chàng bước vào, tựa như một giọng nói ma quái đang cảnh báo chàng hãy dừng bước.

Những nguy hiểm vô danh mà chàng dự đoán, trở nên đáng sợ hơn bởi bản chất mơ hồ, không xác định của chúng, đủ sức làm run sợ cả những lồng ngực vững chãi nhất. De Vessey có thể đối mặt và thách thức những hiểm nguy trần thế, nhưng những điều này gần như vượt quá sức chịu đựng của chàng. Tình yêu, tuy nhiên, mang lại sự phấn khích nếu không phải là lòng dũng cảm, và chàng quyết định hoặc thành công hoặc bỏ mạng trong nỗ lực này. Cầu thang được chiếu sáng một phần bởi ánh sáng lấp lánh không chắc chắn từ một ô cửa sổ hẹp hướng ra đường. Chàng mò mẫm dò đường, và mỗi bước đi lại khiến dòng máu trong người đông đặc lại trong tim. Chàng lên tới bậc thang cao nhất; đặt một tay lên chốt cửa. Chàng lắng nghe; mọi thứ tĩnh lặng ngoại trừ những cơn gió hú lạnh buốt thổi quanh ngôi nhà.

Với một cảm giác gần giống như sự tuyệt vọng, chàng bước vào. Một ngọn đèn vẫn đang cháy phát ra ánh sáng yếu ớt, nhưng đã cạn kiệt, mang đến cái vẻ ảm đạm hơn cho căn phòng cô độc này. Nó dường như không có người ở. Chiếc ghế, tấm vải liệm đen mà các quan chức tư pháp để lại trên chiếc nệm, chiếc tủ bí ẩn, chiếc bàn nơi họa sĩ thường ngồi, tất cả vẫn giữ nguyên không bị xáo trộn. Sự chú ý của De Vessey hướng nhiều hơn về phía chiếc tủ; chỉ có ở đó, theo hướng dẫn của hắn, mới là phương thức giải thoát. Một cơn mồ hôi lạnh lẽo, nhớp nhúa, một cơn rùng mình giá lạnh ập đến khi chàng đến gần. Chàng đặt một tay lên chốt cửa; nó chống cự như trước. Chàng thử dùng lực, một tiếng rên rỉ lớn vang lên trong phòng. Mọi sợi gân trên cơ thể chàng dường như căng cứng lại; mọi chân tay cứng đờ vì kinh hãi; và chàng lùi lại.

Đây là một sự khởi đầu tồi tệ cho cuộc phiêu lưu, và chàng thầm hối hận vì sự hấp tấp của mình. Nhìn xung quanh trong nỗi đau đớn cùng cực, mắt chàng dừng lại ở tấm vải liệm đen. Có thể thế được không, hay đó chỉ là từ ngọn đèn sắp tắt? Tấm màn dường như chuyển động. Lại một tiếng rên rỉ trầm hơn nữa! De Vessey trong chốc lát không thể nhúc nhích; nhưng lòng can đảm của chàng nhanh chóng trở lại, phần vì đó là một sự giải thoát và sự chuyển hướng khỏi những bí ẩn đáng sợ của chiếc tủ gớm ghiếc ấy. Chàng vội vã tiến đến chiếc nệm, hất tấm chăn nặng nề ra. Cơ thể nằm bên dưới vẫn còn đó, nhưng đang co giật, như thể đang cố gắng giải thoát mình ra khỏi một gánh nặng áp lực. De Vessey theo dõi, trong khi máu trong người đông cứng vì sợ hãi. Dần dần những chuyển động co giật ấy lan rộng ra các đường nét khuôn mặt. Môi run rẩy như đang cố gắng thốt lên lời; nhãn cầu cuộn tròn nhanh chóng dưới lớp mí mắt. Một chút ửng hồng xuất hiện trên má; bàn tay nắm chặt, và một tiếng rên rỉ nữa đi trước một nỗ lực tuyệt vọng nhằm hất tung sức nặng đang ngăn cản sự hồi tỉnh. Cuối cùng đôi mắt mở ra với một ánh nhìn trân trân ghê rợn; nhưng rõ ràng không truyền tải bất kỳ ấn tượng bên ngoài nào vào giác quan bên trong. Với một tiếng thét lớn, cơ thể bật dậy; rồi thốt ra một tiếng kêu hoang dã và chói tai, lăn lộn trên sàn, sủi bọt mép và giãy giụa giành sự sống như đang đối đầu với một kẻ thù hùng mạnh.

"Cứu tôi với!—Cứu tôi với!" được thốt lên bằng một giọng điệu đau đớn và khủng khiếp đến mức, vượt quá cả sự đau đớn phàm trần, De Vessey suýt đã bỏ chạy, nhưng chân tay chàng từ chối tuân lệnh.

"Nó đang bóp cổ tôi!—Ác quỷ—hãy—hãy rủ lòng thương! Mày không chịu sao? Ôi, khoan dung, khoan dung, lạy Chúa!" Các giác quan của hắn, dường như bị bối rối, lại khôi phục chức năng. Với một cái nhìn đầy đau đớn dữ dội, hắn có vẻ như đang cầu xin sự giúp đỡ và giải thoát.

"Ngươi là ai?" là câu hỏi đầu tiên và triệu chứng của lý trí đang hồi phục. "Ta biết ngươi, De Vessey. Nhưng tại sao ngươi lại ở đây? Lại một nạn nhân nữa. Đúng vậy, để tra tấn ta. Ta đang ở đâu? Trong căn phòng của chính mình! Ôi—cái tủ khủng khiếp đó! Tuy nhiên—tuy nhiên những sự tra tấn tàn nhẫn này. Chúng sẽ không bao giờ kết thúc sao?"

De Vessey ngay lập tức nhận ra không hề có sự hoang tưởng nào cả; hình hài phàm trần của người nghệ sĩ thực sự đang ở trước mặt chàng. Dù có khủng khiếp đến đâu, đó vẫn là một sự an ủi khi được bầu bạn với đồng loại của mình, một sinh vật bằng xương bằng thịt ở bên cạnh. Bây giờ có lẽ chàng có thể hoàn thành nhiệm vụ của mình. Chúa tể, biết đâu đấy, đã mở ra một con đường cho sự giải thoát của chàng, và hy vọng một lần nữa lại ló dạng trong tâm hồn chàng. Chàng giúp người nghệ sĩ bất hạnh đứng dậy lên giường, và tìm cách xoa dịu y, khẩn khoản nài nỉ nạn nhân bất lực đừng chìm đắm trong cơn điên cuồng, chắc chắn là kết quả từ tình trạng kỳ lạ và gầy gò của y. Một phép lạ hoặc một bùa phép đã được thực hiện để hồi sinh y; nhưng những sự kiện trong vài giờ qua đều là những ẩn số, vượt ngoài các hoạt động thông thường của tự nhiên để giải thích.

"Hôm qua ta đã cố tự sát," người nghệ sĩ nói, "uống thuốc độc để trốn chạy một cuộc đời không thể chịu đựng nổi đối với ta. Ta rất muốn phá vỡ xiềng xích đang trói buộc ta với sự tồn tại khốn khổ này. Nhưng gã bạo chúa kia đã ban cho ta một sinh mạng được phù phép. Ta thậm chí không thể chết được!"

Cơ thể ngươi đã bị kéo lên từ sông Seine."

"Sao cơ?" người nghệ sĩ hỏi với vẻ mặt hoài nghi.

Và bị trưng bày sáng nay ở nhà xác," De Vessey tiếp tục.

Khi nào những đau đớn của ta mới chấm dứt đây? Ta đã cầu nguyện biết bao cho sự giải thoát khỏi sự nô lệ địa ngục này!"

Gã kẻ lừa dối kia chắc chắn đã ném ngươi xuống sông, và tưởng rằng ngươi đã chết, hắn giao cho ta thay thế vị trí của ngươi; để tiếp tục bí mật đen tối của tội ác, một thoáng hé lộ của nó đã được bộc lộ rồi."

Ước gì ta được để mặc cho diệt vong—rằng số phận của ta đã chấm dứt. Sự tham lam—tham vọng—các nạn nhân của các ngươi mới bị nô dịch làm sao! Ta đã khao khát biết bao cái lều nghèo nàn, sự nghèo đói, sự mờ mịt của mình—cơn đói lạnh buốt giá, nhưng có một lương tâm thanh thản để nêm nếm cho bữa ăn đạm bạc! Ta đã bán rẻ tất cả để đổi lấy vàng, lấy danh vọng và—sự khốn khổ! Một sự giam cầm tàn khốc! So với nó, ta có thể ganh tị với cả sinh vật thấp kém nhất đang bò trườn trên cõi đời khốn nạn này. Trong cơn trúng độc, ta mơ về những cánh đồng xanh và những dòng suối róc rách; về những người anh em, những người bạn chơi đùa, những ngày tháng ngây thơ và vui đùa của ta, khi mọi thứ đều tươi mới và đầy kỳ vọng—cuộc đời là một khung cảnh tươi sáng phía trước, mở ra những vùng nắng ấm của niềm say mê và hạnh phúc. Và giờ đây, ta là gì?—một kẻ khốn nạn, bị hủy hoại, suy đồi—một biểu tượng của sự đau khổ vượt xa những gì trí tưởng tượng con người có thể hình dung. Bị nguyền rủa phải chịu đựng những năm tháng, thậm chí có thể là những thời đại đau khổ—với những cảnh tượng kinh hoàng mà lưỡi chưa từng kể, và ngay cả trí tưởng tượng cũng khó có thể chịu đựng nổi, và những đau khổ của ta chỉ là sự nếm trải trước của kiếp sau!"

Đến đây, nạn nhân tội lỗi oằn mình trong một cơn đau đớn tột độ; những mạch máu sưng phồng lên như sắp nổ tung. Dù là thật hay tưởng tượng, dù là nạn nhân của sự điên loạn hay của một thế lực siêu nhiên nào đó, ảnh hưởng của nó không hề kém phần khủng khiếp trong các tác động của nó. Đột nhiên vùng dậy khỏi tư thế thấp hèn, hắn kêu lên, dán mắt vào De Vessey bằng một cái nhìn dò xét—

"Cái gì mang ngươi đến đây?"

"Leonora đang gặp nguy hiểm vì bùa phép của chúng mày. Ta tìm kiếm sự giải cứu cho nàng."

Nàng ấy đã vượt quá khả năng cứu rỗi rồi. Leonora da Rimini chính là Cô Dâu Của Bộ Xương."

Đến đây người họa sĩ ném một cái nhìn đầy ghê tởm về phía chiếc tủ khiến chàng hiệp sĩ lùi lại như thể đang mong đợi một hồn ma gớm ghiếc nào đó bước ra từ cánh cửa của nó; thế nhưng, bản thân đang là chủ thể của một sự mê hoặc phi thường, chàng không tài nào rời mắt đi được.

Trốn đi, trốn đi, nếu không ngươi sẽ tiêu đời! Kẻ hành hạ ta sẽ đến đây chốc lát nữa thôi—ta đã muốn cứu nàng, và hắn đã siết chặt lấy cái cổ này bằng đôi bàn tay thiêu đốt, ta vẫn cảm thấy nó; không đêm nào trôi qua mà hắn không đến đây. Tránh xa ra! Nếu ngươi gặp hắn, số phận của ngươi đã được định đoạt, và vĩnh viễn là thế. Ta không muốn một kẻ nào khác rơi vào cạm bẫy của hắn nữa. Giá như ngươi có thể biết, dù chỉ là một tiếng thì thầm, những bí mật của nhà tù này, tinh thần của ngươi sẽ tan chảy, da thịt của ngươi sẽ co rúm lại như thể ngọn gió nóng của sa mạc vừa quét qua. Những gì ta đã chịu đựng, và những gì ta phải chịu đựng, đều không thể diễn tả bằng lời."

Kẻ cai ngục của ngươi đêm nay không đến đâu. Thay vào đó hắn đã cử ta đến căn phòng chết chóc này. Hắn không biết ngươi còn sống đâu."

Ngươi!—đến để—nhưng ta không thể tiết lộ; lưỡi ta dính chặt vào vòm họng. Không, không, không thể nào; không ai ngoài một con ác quỷ mới làm theo mệnh lệnh của hắn. Tránh xa ra! Vì mạng sống của ngươi, tránh xa ra!"

De Vessey thuật lại các sự kiện trong vài giờ qua. Người họa sĩ trầm ngâm một lúc, rồi đột ngột thốt lên—

"Hắn có vài âm mưu quỷ quyệt nào đó đằng sau mà ta chưa thể thấu thấu. Rằng đó là để hủy hoại ngươi, hỡi Ngài Hiệp sĩ, cho sự khốn khổ của ngươi ở đây và cả mai sau, đừng nghi ngờ gì nữa. Ngươi đã hứa, nhưng chưa dâng lên hắn một nạn nhân nào cả. Cho đến nay ngươi vẫn được an toàn; nhưng hắn sẽ truy đuổi ngươi; và đừng hòng mong trốn thoát sự trả thù của hắn. Tiến hành thế nào thì vượt ngoài lời khuyên của ta rồi. Nếu nửa đêm đến, ngươi sẽ chứng kiến những nỗi kinh hoàng trong căn phòng này đủ sức làm run sợ cả trái tim dũng cảm nhất. Ngươi sẽ bị tước đoạt mạng sống hoặc lý trí nếu ngươi chần chừ."

Ta sẽ không rời đi nếu không có một nỗ lực, dù cho có thất bại đi chăng nữa, để giật lấy người mà ta yêu quý hơn cả sinh mạng khỏi tầm với của con ác quỷ đó. Ta sẽ không một mình bước ra khỏi đây."

Than ôi! Ta sợ rằng chẳng còn mấy hy vọng; tuy nhiên hắn sẽ không thể thoát khỏi nhà tù kia trước ngày mai đâu. Ngay cả những thủ thuật của hắn cũng không thể đưa hắn xuyên qua những bức tường đó; cơ thể của kẻ phù thủy, nếu hắn là thế, cũng phải chịu những trở ngại giống như chúng ta. Đêm nay, dù lành hay dữ, là của ngươi."

Vậy thì làm việc thôi, làm việc thôi," De Vessey nói, như thể được truyền cảm hứng với một nguồn năng lượng mới, "đến để giải cứu, và bằng cây thánh giá báu này," chàng hôn lên chuôi gươm, "ta thách thức các ngươi!"

Bằng toàn bộ sức mạnh, chàng đã cố gắng, và cuối cùng đã xé toạc cánh cửa chiếc tủ ra. Bộ xương đang nhe răng cười trước mặt chàng, bức tiểu họa nằm trong nắm tay nó. Một khoảnh khắc dừng lại. Chàng hiệp sĩ cẩn thận quan sát món chiến lợi phẩm của mình. Được treo bằng một sợi xích sắt, các mắt xích quấn quanh cánh tay xương xẩu của nó, khiến bức tranh trở nên khó khăn, nếu không muốn nói là bất khả thi để tháo rời mà không chạm vào các chi tiết xương. Thu thập thêm lòng can đảm từ gương mặt và nụ cười của người mình yêu, chàng giật lấy bức chân dung, nhưng kẻ mang nó quá kiên cường đối với món báu vật bị yểm bùa và chống cự lại mọi nỗ lực của chàng. Chàng tưởng như một nụ cười tàn độc, dã man đang bò trườn trên những nét mặt của nó. Một nụ cười còn ghê rợn hơn thường lệ đang nhạo báng chàng. Từ những hốc mắt trũng sâu ấy, hoặc trí tưởng tượng của chàng lại giở trò nghịch ngợm quái quỷ, một ánh sáng mờ ảo bắn ra. Một nỗi kinh hoàng choáng váng len lỏi vào người chàng. Đầu óc chàng quay cuồng. Năng lượng của chàng đang suy sụp, và trừ khi một nỗ lực tuyệt vọng được thực hiện, mọi hy vọng giải cứu sẽ tan thành mây khói. Chàng tìm kiếm cây gậy bằng gỗ mun, nhưng vì quên mất hoặc bất cẩn, lại túm lấy sợi xích đang quấn quanh cổ tay bộ xương. Một tiếng chuông đáp lại áp lực đó,—một tiếng vọng trầm đục, vang dội như tiếng chuông báo tử vang lên bên tai chàng.

Nghe kìa—chiếc lưỡi sắt đó—tiêu đời rồi—tiêu đời rồi! Ôi! Khoan dung, khoan dung!" họa sĩ hét lên, lấy tay che mắt.

Vào khoảnh khắc này, De Vessey nghe thấy một âm thanh giống như tiếng kẹt của chốt cửa và bản lề. Trước khi kịp nhận ra, đôi tay của bộ xương đã siết chặt lấy chàng; cánh cửa đóng sập lại; sàn nhà sụt xuống dưới chân chàng. Chàng cảm thấy áp lực nới lỏng; chàng rơi xuống; tiếng gió rít ào ạt bên tai. Bị choáng váng bởi cú ngã, chàng nằm im một lúc trong bóng tối, hầu như không thể cử động nổi. Chẳng bao lâu sau chàng đã có thể mò mẫm xung quanh. Những cái xác thối rữa và xương cốt chạm vào tay chàng—một hầm mộ hôi thối ngập tràn những cơ thể con người ở đủ mọi giai đoạn phân hủy khác nhau. Trái tim chàng quặn thắt với một nỗi sợ hãi kinh hoàng rằng mình bị bỏ lại để chết một cái chết từ từ, giống như những người xung quanh. Sự tuyệt vọng lần đầu tiên làm tê liệt các giác quan của chàng. Lòng dũng cảm của chàng suy sụp trước dự cảm khủng khiếp đó, và chàng tóm lấy chính cái xác mà mình đang dẫm lên để tìm kiếm sự cứu rỗi.

Đột nhiên, một tiếng thét lớn bùng lên phía trên đầu chàng. Một ngọn lửa cháy rực rỡ bùng phát—lách tách, chúng xèo xèo và rơi xuống hầm mộ. Qua một lỗ hổng phía trên, chàng nhìn thấy bộ xương bị những ngọn lửa nuốt chửng tóm lấy. Chúng quấn lấy, chúng bám chặt lấy nó. Những chiếc lưỡi rẽ nhánh của chúng liếm láp những khúc xương dường như đang oằn mình và bò trườn trong sự đau đớn sống động.

Chẳng mấy chốc sợi xích giữ bức chân dung đứt lìa, và nó rơi xuống chân chàng không hề hấn gì. Một tiếng thét phát ra từ chiếc tủ đang bốc cháy, và chàng nhìn thấy người họa sĩ với một ngọn đuốc cháy rực ở phía trên. Một niềm vui điên cuồng thắp sáng những nét mặt của y; y hét lớn với De Vessey, và ra hiệu bằng những cử chỉ cuồng nhiệt rằng chàng hãy trốn chạy.

Nếu ngươi có thể leo lên cầu thang đằng kia," y hét lên, "trước khi ngọn lửa cắt đứt đường rút lui của ngươi, ngươi sẽ được an toàn. Nhìn kìa, Leonora đã được tự do rồi. Nhanh lên—lối này—kia—kia—giờ thì nhảy đi—chú ý bước chân của ngươi—nó quá mỏng manh—bò vòng qua—những thanh xà đó vẫn nguyên vẹn; một cú nhảy nữa, và ngươi có thể chạm tới chúng một cách an toàn."

Ngọn lửa đang sát nút y. Y gần như bị ngạt thở. Một nỗ lực đầy hiểm nguy; nhưng cuối cùng chàng cũng leo lên được tầng trên, và vị cứu tinh của y thốt lên—

Cảm ơn, cảm ơn, hắn đã an toàn! Bằng chính bàn tay này đây, thứ đã tạo ra sự khốn khổ cho các ngươi. Ôi! Ước gì một đời ăn năn và cầu nguyện có thể chuộc lại tội lỗi của ta. Đó là một ý nghĩ được truyền cảm hứng từ Thiên đàng, thôi thúc ta phóng hỏa thiêu rụi con quỷ vô độ đó, kẻ mà bậc thầy giao việc của ta đã dâng hiến những nạn nhân khốn khổ ấy, và mỗi tháng một cô dâu, đổi lấy sự hủy diệt của chính mình. Bản chất của hình hài bộ xương đó là gì, hay hiệp ước của chúng, ngươi không thể biết cũng không thể hiểu được. Ngay cả ta, dù hằng đêm chứng kiến những nỗi kinh hoàng đã ban cho tuổi trẻ vẻ ngoài và sự cằn cỗi của tuổi già, cũng không thể giải thích nổi. Một mối liên kết, nếu không thể tách rời, thì cũng thân thiết như thể thể xác và tâm hồn, đã tồn tại giữa những bộ xương bị quỷ ám đó và con quái vật đã tìm kiếm và hoàn thành sự hủy diệt của ta. Những gì ta đã thấy không được phép, và không thể kể ra. Đôi môi ta đã bị niêm phong vĩnh viễn. Nhưng ngọn lửa đang lan nhanh đến chúng ta rồi. Hãy nhanh chân lên trước khi chúng chặn đường rút lui của chúng ta. Toàn bộ kiến trúc này sẽ sớm bị bao trùm, và mọi hồ sơ về liên minh quỷ quái này sẽ bị thiêu rụi. Hãy đến với người tình của ngươi đi. Nàng đã hồi phục, và như một kẻ vừa bừng tỉnh sau một giấc mơ kinh hoàng. Với ánh bình minh đầu tiên, hãy vội vã đến nhà tù kẻo hắn trốn thoát. Lập tức bắt giữ hắn. Khi được triệu tập, ta sẽ không thất bại trong việc đối chất, tố cáo tên khốn đó. Hắn không thể xâm nhập vào những bức tường kia ngoại trừ bằng mưu mẹo hoặc thủ đoạn. Làm sao ta thoát chết là một trong những bí ẩn mà thời gian có lẽ không bao giờ hé lộ. Người ta có thể tưởng tượng rằng tay dược sĩ xảo quyệt đã cung cấp thuốc đã chơi khăm ta. Thay vì thuốc độc, có lẽ là một trong những loại độc dược mà chúng ta từng nghe nói, thứ làm tê liệt và đần độn các giác quan đến mức trong chốc lát chúng bắt chước cái chết, cũng chẳng có gì có thể đánh thức hay hồi phục khỏi ảnh hưởng của nó cho đến khi thời gian được định đoạt qua đi."

Họ vội vã rời đi khi y nói. De Vessey hầu như không thể chờ đợi cho đến khi trời sáng. Mối bận tâm đầu tiên của chàng là tóm lấy lão phù thủy già. Chàng tìm kiếm sự trợ giúp từ cảnh sát, và trong khả năng có thể, tiết lộ bí mật kinh hoàng đó.

Một chuyến ghé thăm lập tức được thực hiện đến xà lim. Khi bước vào, kẻ cư ngụ đang ở trên giường—một cái xác bị thiêu cháy, đen sì!

Có thể đoán rằng chàng người tình đã không chần chừ lâu trong việc đến bên người tình của mình. Nàng đã thoát khỏi căn bệnh, và thật may mắn là hoàn toàn không hay biết gì về những gì đã xảy ra trong khoảng thời gian đó, ngoại trừ việc một giấc mơ tồi tệ đã làm phiền nàng. Nàng cũng không hề hay biết rằng đã có hơn một đêm trôi qua. Vài ngày sau đó, De Vessey đã dẫn nàng đến trước bàn thờ.

Bí ẩn đó chưa bao giờ được thấu triệt hoàn toàn. Rằng sự lừa bịp và chứng điên loạn một phần có thể can thiệp, và chiếm phần lớn nhất trong sự phát triển của nó, là điều không thể nghi ngờ; nhưng chúng không thể giải thích toàn bộ những diễn biến quỷ quái này. Rằng các thế lực bóng tối có quyền lực đối với thể xác của những kẻ ác ôn và đồi bại là điều không thể phủ nhận.

Liệu câu chuyện này có hé lộ thêm một minh chứng nữa về một tác động kỳ bí như thế hay không, độc giả phải tự quyết định lấy.

Những gì người họa sĩ biết đã bị chôn vùi trong sự im lặng vĩnh hằng. Các tu sĩ dòng La Trappe đã tiếp nhận một người anh em mà những lời thề nguyện không bao giờ bị phá vỡ!

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 30 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.