Chương 12
Dứt khoát là Bi đã bỏ họ đi rồi!
Cuối cùng, chắp nối, sàng lọc các nguồn tin, anh Cần khẳng định rằng, sáng ấy Bi đã từ nhà đi ra chợ Phố O.
Chợ Phố O là chợ của dân tám xã người các dân tộc Mông, Dao, Tày, Giáy quanh huyện lỵ, xưa thật là chợ ốm o, nghèo nàn. Bảy ngày nó mới mở được một phiên. Ngoài mặt hàng lâm thổ sản, chợ chỉ nổi tiếng nhờ một mặt hàng địa phương là súng đạn săn bắn tự chế tạo. Và tuy ngày họp chợ, súng thử có nổ đùng đùng, bầu không khí và khung cảnh tẻ ngắt tẻ ngơ cũng chẳng bớt được bao nhiêu.
Giờ thì chợ Phố O đúng là một trung tâm kinh tế của cả huyện, thậm chí cả ba huyện phía bắc của tỉnh. Ngày dưng giờ cũng như ngày phiên, đông kịt, tấp nập từ sớm đến xâm xẩm. Người ta bảo Phố O giờ mới đúng với tên danh xưng của nó, vì theo tiếng Pháp O là vàng. Phố O phải gọi là Phố Vàng. Chợ Phố O phải gọi là chợ Vàng. Vàng quả thực là không hổ danh là đấng chúa tể của sức mạnh quyền năng. Nó làm sống lại một vùng tàn lụi, nó thay máu cho những cơ thể già nua, suy kiệt. Nó thắp sáng ngọn đèn leo lét trong mắt người buồn nản. Nó trương căng cơ bắp đã nhẽo nhèo. Nó quay tít cả ngàn chiếc Cub, chiếc Minxkơ, chiếc Zava và hàng chục loài xe bốn bánh chạy về đây. Hàng hóa tràn ngập. Khu bán súng đặc sắc như một bảo tàng được hiện đại hóa; giờ là chợ súng săn, bán mua đủ loại, từ súng hơi tới súng hai nòng Tiệp, Đức, Nga, Pháp, của cả vùng, của cả xứ.
Quả thật, sáng ấy, chó Bi sau khi rời khỏi căn nhà của anh Cần, anh Thái đã đi đến khu chợ này. Nó len dưới chân người. Qua các dãy hàng điện tử, đồ sứ, rau quả, lâm thổ sản, nó đi đến khu bán súng săn. Tới đây, có mấy người cho biết nó đi theo một người đàn ông lớn tuổi. Ông này vừa mua được một khẩu hai nòng.
Chuyện thật khó hiểu, nhưng đúng là vậy.
Người đàn ông ấy đã vào tuổi ngũ tuần, cao khoảng một mét bảy mươi phân, vai rộng, ngực nở. Ông có khuôn mặt vuông, làn da nâu, đôi môi hay mím chặt, đôi mắt rạn chân chim, có chiều sâu tư duy. Khuôn mặt ông thuộc loại tiềm diện, đặc trưng cho chân dung các nhân vật huyền sử, thoang thoảng chút dân dã, hoang dại và lịch lãm, trải đời. Nghịch đề là ở bộ quần áo bà ba màu dâu da cũ kĩ, bộ râu cằm nuôi thành búi, bết lại thành một chòm mềm, có chóp đuôi nhọn hoắt. Bộ râu chân quê, đồ nho, lạc lõng với phong độ bặt thiệp và hoạt bát của con người sinh ra trong môi trường công nghiệp và đô thị.
Người đàn ông này đến Phố O khoảng hai tuần lễ nay. Thoạt đầu, lẫn trong dòng người liên tục đổ vào cuộc săn lùng vàng này, ông có vẻ như một khách giang hồ, một nghệ sĩ quen tính phiêu du chuyển dịch, chí ít cũng là một cự phú của nghề kim hoàn sau bao năm bị kìm giữ trong vòng cương tỏa, giờ mới trở lại vai cũ trong thương trường vàng bạc đang sôi động.
Nhưng, hóa ra tất cả đều bé cái lầm!
Ông khách xuống ôtô tìm đến nghỉ trong một nhà trọ bình dân. Quãng ba giờ chiều, hàng ngày, ông thồ trên vai một cái lồng đầy chim én ra chợ. Trong vòng một giờ đồng hồ, hàng trăm con chim én nhỏ xíu, lông xanh màu thép, đuôi tõe như đuôi cá chép đã được bán hết. Những con én ấy do ông đánh bẫy mà có. Việc đánh bẫy được thực hiện ở ven một hồ nước cách Phố O hai cây số. Đó là một công việc đơn giản và lý thú vì hiệu quả bất ngờ. Sáng sáng theo thói quen, những con én rừng thấy mặt nước hồ trong phản quang sáng nhóng nhánh thường nhao tới tìm mồi. Đóng hai cọc cao cách nhau chừng mười mét, mắc hai đầu lưới vào hai cọc và đặt tấm lưới nằm dưới đất. Ven hồ nước, buổi sáng có nhiều nhặng, mối bay. én chao qua chao lại bắt mồi. Nhằm đúng thời điểm én nhào tới, tung lưới lên chặn. én lập tức đâm đầu mắc mỏ vào mặt lưới cả loạt. Hạ lưới xuống, chỉ còn độc một việc là gỡ từng chú ra, cho vào lồng.
Hai tuần liền bẫy én đã đem lại cho ông khách một bọc tiền lớn. Một ngày kia, ông đang ngồi đón én, bỗng có đứa trẻ chăn trâu đi qua. Nhìn ông tung lưới bắt én, nó liền cười lớn: Ê, người to đùng mà lại đi bắt con chim bé tí! Ngay lúc ấy ông khách sa sầm nét mặt, hôm sau ông khách bỏ hẳn việc bẫy én.
Ông đem bọc tiền lớn ra chợ Phố O, tới khu bán súng đạn, mua được một khẩu hai nòng thương hiệu Đức và một ít đạn ghém. Vào đúng lúc giao tiền, nhận súng, có một con chó từ đâu đến, dừng lại, nhấp nhỉnh hai cánh mũi bên chân ông. Nghĩ rằng có thể là chó hoang, chó dại, ông liền dậm chân, hậm họe đuổi nó đi. Con chó bạt sang hàng lâm thổ sản, đứng đấy nhìn lại. Ông đeo súng vào vai, quay gót. Nó liền nhón nhén đi theo. Ông vào nhà trọ, nó dừng lại ở trước cửa. Lát sau, ông quay ra, thấy nó quẫy đuôi mừng. Ông vỗ trán, ngờ ngợ về một điều gì đó ngoài thông lệ.
Sáng hôm sau, công việc làm giấy tờ sở hữu khẩu súng, xin giấy phép săn bắn khiến ông quên bẵng con chó lạ.
Trưa hôm đó, công việc giấy tờ đã hoàn tất. Trong lòng hết sức mãn nguyện, ông khách rời Phố O, về xuôi. Có ôtô khách, nhưng ông muốn được bộ hành. ấy là vì ông có khẩu súng. Khẩu súng săn! Ôi, khẩu súng săn đeo vai, trang bị giàu ý nghĩa vật chất và tinh thần, nhất là tinh thần, với ông. Nó cũng là nét chấm phá cuối cùng để hoàn thiện bức chân dung ông. Nó nhân sức mạnh ông lên. Nó khiến ông trọn vẹn vẻ đẹp của một trang nam nhi. Nó giúp ông thể hiện bản thể ông. Nó trở thành trợ thủ, bạn hữu của ông, gắn liền với ông, song hành, đồng hành với ông trong cuộc sống phiêu du mà ông bắt đầu làm quen. Phiêu du đây đó là một khía cạnh quan trọng của vận động, tự do. Thế giới hiện đại đang ngày càng phổ biến cuộc sống du cư. Đồng hồ đeo tay kiêm máy tính, la bàn, máy đo áp huyết, máy châm cứu tự động. Những gói mì ăn liền. Một rađiô cátxét. Một điện thoại vô tuyến. Ôi, những đồ vật đi theo con người hiện đại trong lộ trình đó đây, trong cuộc đời du hành liên tục của họ!
Ông hơn hẳn con người du cư nọ, ông còn có khẩu súng săn, vũ khí tự vệ, công cụ kiếm sống, vật thể tạo mối liên hệ của ông với môi trường, vật trang điểm cho tính cách đàn ông của ông.
Buổi trưa vàng óng. Ngoặt mấy cua đường, ông đã bỏ Phố O lại sau. Đường dốc nhẹ. Chân bước tênh tênh. Gió reo dè dặt trên những ngọn thông ba lá bên đường. Tiếng thác đổ xa xa. Khung cảnh thoáng đãng. Và con người đi giữa mênh mông bỗng muốn cất vang lên lời ca của lòng mình.
Cực nhân gian chi phẩm giá, phong nguyệt tình hoài.
Tối thế thượng chi phong lưu, giang hồ khí cốt.
Bật lên trong tâm ức ông không ngờ lại là hai câu thơ nọ. Ông vội bặt tiếng. Vì không hiểu tại sao hai câu thơ nọ lại in sâu vào tâm trí mình thế. Thêm nữa, vì thấy tiếng mình vang vọng to quá. Ông nhận ra sự vắng lặng vô hồn của quang cảnh. Lần đầu tiên ông nhận ra: đường trường mà đơn lẻ thì buồn chán biết bao!
Đúng lúc ấy, ông nghe thấy tiếng con chó sủa.
Đúng ra là con chó cất tiếng gọi ông. Nó gọi ông bằng một giọng khan rè và hết sức tha thiết. Ông vội dừng lại. Toại bốn chân vì quá đà, con chó quay đầu lại, nhìn ông, khe khẽ rít. Ông run cả hai chân, người gai gai một linh cảm xa lạ. Móc từ trong túi ra một chiếc kẹo, bọc giấy, ông đặt xuống trước mõm con chó. Con chó cúi xuống, ngửi chiếc kẹo rồi ngẩng lên, cái đuôi xù lông trắng phớ, cuộn tròn như cái mũ lông đội lệch, lật phật vẫy.
Chà! Cậu chàng có bộ lông vàng mượt đang ở độ trưởng thành tuyệt đẹp. Bụng thon, lông vàng, mắt sư tử, trầm tĩnh. Mắt lóng lánh tinh anh tỏa ra một ánh nhìn ưu ái lạ lùng.
Nó bị lạc chủ? Hay là chủ nó gặp tai nạn? Bây giờ nó tìm được ông, nó đặt tất cả niềm tin cậy cứu giúp vào ông? Ừ, nếu vậy thì ông sẽ sẵn sàng. Chỉ cần nó cắn ống quần ông kéo đi, hoặc chạy trước dẫn lối cho ông.
Nhưng không, con chó cứ ngước nhìn ông. Ngôn ngữ tín hiệu thể hiện bằng cái đuôi vẫy vẫy mỗi lúc một tíu tít. Và hai mắt nó tựa như tiết ra một làn lệ mỏng vì xúc động. Thế là thế nào? Ông phân vân trong hồi hộp. Hãy làm một trắc nghiệm. Ông quay đi, cất bước. Lập tức, con chó bám sát gót ông.
Từ đó, người đi trước, chó theo sau. Hoặc ngược lại. Cũng có lúc vật và người đi song song, ngang hàng nhau. Đường rừng vắng vẻ, có bạn đường, là một may mắn. Ông thở ra nhè nhẹ, bắt đầu quen dần với con chó.
Đi được một thôi đường chừng một giờ nữa, con chó trở lại dần với tập tính tự nhiên. Hình như nó đã thấy người đàn ông gần gũi với nó. Nó bắt đầu đảm trách vai trò tiên phong mở đường. Nó phóng lên trước, đứng đợi ông, chờ ông tới gần, hí hởn quẫy đuôi, rồi lại vọt lên phía trước như kiểu chạy tiếp sức hay trò chơi đuổi bắt. Con chó có vẻ thích được nô đùa. Nhưng, có lúc đang nô đùa nó chợt dừng phắt, vểnh tai lên, quay ngang quay ngửa, đầy vẻ cảnh giác. Sau đó, nó đâm vào các bụi rậm bên đường, xục sạo đuổi bắt con gì đó. Con chó thật tinh. Từ trong bụi cây, khi thì một con bìm bịp loạt xoạt vẫy cánh bay lên với cái đuôi rườm rà một vệt là là mặt đồi. Lúc là một vệt chạy rùng rùng dưới làn cỏ của một con thú nhỏ. Rõ ràng con chó đang tự thể hiện khả năng đánh hơi săn bắt; khả năng này, gặp khung cảnh núi rừng phóng khoáng, từ tiềm ẩn nó đã phát lộ ra.
Khác hẳn với con chó càng lúc càng trở nên vui vẻ vô tư, người đàn ông càng lúc càng bần thần trong suy tưởng. Có những lúc ông sững lại, quên cả bước đi. Kí ức ông ngập ngừng lần giở. Ông cảm thấy đang lần mò trong đêm đen.
Năm giờ chiều, người và vật lội qua một con suối cắt ngang đường. Con suối lớn, đá hòn nổi nhấp nhô, rải rác cùng với những khóm trúc đào hoa đỏ. Người đàn ông tìm một phiến đá lớn ở giữa lòng suối, bỏ hành trang, ngồi nghỉ và giở cơm xôi ra ăn.
Con chó phóng xuống phía hạ lưu, nơi có hàng bánh xe nước quay tới tấp, chuyền lực chuyển động những chiếc chầy giã gạo. Nó đang lội bì bõm, đùa nghịch với đàn cá ngược dòng và thỉnh thoảng lại cắn hóng cái gì bên kia suối. Ông muốn gọi con chó về cho nó ăn. Nhưng không biết cất tiếng gọi nó thế nào? Chính trong mấy giây ngắn ngủi xoay trở trí não, tìm một cái tên riêng để gọi con chó đã đến với ông như một điềm lành tạo hóa ban cho, một ánh chớp ngẫu hứng tài tình đã đột ngột lóe sáng. Rồi tiếp đó, tựa như tất cả các cơ quan trong cơ thể ông cùng lúc vận hành hết công suất vốn có, ông đứng phắt dậy, bỗng nhiên buột miệng gào thật to:
Bi! Bi! Về đây, Bi ơi.
Chao ôi! Dường như đã có lần ông cất tiếng gọi con chó bằng những tiếng thân yêu ấy. Dường như ông và con chó đã từng có mối quan hệ quen thuộc từ xa xưa.
Bi! Bi! Về đây, Bi ơi.
Tiếng ông vang động hai bờ suối, đập vào vách núi, điệp điệp lan truyền.
Đó là một khoảnh khắc hết sức kỳ lạ.
Tiếng suối bỗng im bặt. Cả một vùng trời chiều im phắc, nghiêng chao. Con chó nhảy lên một tảng đá, rũ lông và vểnh tai. Một xung động đã xuất hiện, rung chuyển toàn thân nó. Một sức hút từ nội lực của người đàn ông đã khởi xuất, cùng lúc từ mình phát lộ những khát khao giao tiếp, con chó như một mũi tên thần diệu lao thẳng tới người đàn ông đang nao nức đứng chờ.
Giang hai tay, người đàn ông ôm chầm lấy con chó. Con chó rụi đầu vào ngực ông, liên tục rít những tiếng dài nức nở, nũng nịu, đầy nhớ thương. Nước mắt ràn rụa hai mắt người đàn ông. Bi! Chính nó là Bi mà ông đã được biết qua lá thư gia đình gửi cho ông. ít nhất là đã vài năm. Bi đã đến ở nhà ông, lúc ấy ông còn ở tù. Và Bi đã nhận ra ông qua những tư trang, vật dụng của ông để lại vương vãi trong căn nhà. Rồi từ đó nó lặng lẽ lưu giữ, nuôi dưỡng trong trí nhớ hơi hướng ông.
Giờ đây, Bi vừa thè lưỡi liếm tay ông, vừa áp mũi vào ngửi hít da thịt, áo quần ông. Nó vừa bộc lộ niềm sung sướng vì được gặp ông, vừa muốn một lần nữa xác nhận lại sự chính xác của khứu giác nó, thắng lợi tuyệt diệu của một sức mạnh vô địch ẩn chứa trong tự nhiên.
