Toản ơi, ra mẹ cho xem cái này.

Đúng là tiếng gọi nao nức của mẹ tôi mỗi khi mẹ đi dạy học về. Tôi bỏ lại bài toán tập đang làm dở trên bàn vừa chạy ra tới ngoài sân, thì mẹ tôi đã dựng xe đạp và nhấc ra từ tay lái xe một cái túi vải sọc xanh lá mạ, đáy túi nặng trĩu một khối tròn mềm. Đặt cái túi xuống đất, thọc tay vào miệng túi, mắt âu yếm nhìn tôi, mẹ tôi như muốn hỏi: Đố con cái gì đấy? Nhưng có lẽ là bất ngờ so với dự liệu, mẹ tôi bỗng kêu liên tiếp và rụt phắt tay lên, y như là bà vừa chạm phải cái gai nhọn vậy. Không còn người giữ, cái túi lăn trên nền sân. Có vật gì đó quẫy động ở bên trong, dưới lần vải lùng nhùng. Vật gì đó hình như đã qua ngủ một giấc dài, giờ mới sực tỉnh, và lập tức cảm thấy khó chịu trong cảnh tù túng, chật chội nên lục xục tìm lối thoát. Cuối cùng, nó đã tìm được cái miệng túi và chui ra, thoạt tiên là cái đầu.

Cái gì vậy? Ôi! Một bụm tơ vàng. Một cái kén ngoại cỡ. Một khối nguyên sinh. Một sự sống nhỏ nhoi. Một con cún. Một gã nhách. Một nhóc êu. Một cậu khuyển tí nhau.

Chắc mới chỉ rời vú mẹ được dăm hôm thôi, chú còn nguyên dạng một êu con nít bụ bẫm, thơ dại, với một mẩu thân mình trên bốn cái chân ngắn ngủn và cái đuôi tí xíu xoáy tít một vòng tròn. Toàn bộ thân hình chú gợi hình ảnh một viên bi tròn, một khối cầu tròn có cái mặt sư tử, hai cái tai cụp to bản, cái mõm ngắn chùn với hai lỗ mũi ẩm ướt không ngừng nghỉ việc đánh hơi.

Hai con mắt chú thì thực sự là hai viên bi xanh, lóng lánh như hai vật thể phát sáng. Chú chẳng ngại ngùng gì mà không biểu lộ ngay cái tinh tướng khác thường của mình. Chú đâu có phải là một chú chó con hiền lành dễ bảo. Đó, bốn chiếc răng nanh chú vừa bập vào tay mẹ tôi. Miếng cắn đầu tiên trong đời chú. Răng sữa, vết cắn như vết gãi mạnh, nhưng đích thực là thực hiện công năng tự vệ và tấn công của bộ răng chó đấy, chứ đùa!

Chui ra khỏi cái túi vải ngục tù rồi, chú ngồi chệt đít xuống đất. Chưa thèm để mắt đến tôi, ngoác mõm, chú ngáp một cái rõ to. Không bỏ lỡ cơ hội, ngay lúc chú có vẻ xuất kỳ bất ý ấy, tồi liền đặt tay lên đầu chú, vỗ nhè nhẹ: dẫu sao tôi cũng cần chủ động bày tỏ thiện cảm với chú, tôi là cậu chủ của chú cơ mà! Nhưng, một lần nữa, tôi lại giống mẹ tôi, phải rút vội tay lại. Chú nhóc thừa tinh thần cảnh giác thường trực, ngay lập tức, mới chỉ thấy hơi bàn tay tôi nhớm tới lớp lông đầu, đã bập ngay miệng lại, cắt cái ngáp giải toả cơn buồn ngủ, giật lùi một bước về phía sau, tạo nên một khoảng cách biệt, đồng thời nghiêng đầu cau có nhìn tôi, với một vẻ thù địch không cần che giấu.

Êu êu! làm gì mà cau có như nhà khó không có ăn thế! Ăn đi, em!

Mẹ tôi vào bếp, lấy bát cơm mèo Mí ăn dở, rưới thêm nước thịt lợn rim, đặt xuống trước mặt chú, tặc tặc lưỡi. Thật là một cử chỉ đầy tình yêu mến và thiện chí. ấy thế mà chú nhách lại dệch dệch đít giật lùi; hơn nữa, chú còn nhe bộ răng nhọn như gai ra và gầm ghè. Chú doạ tôi và quyết không thân thiện với tôi!

Chà, những cún khác đâu có thế! Những cún khác chỉ cần một hơi sáo, một vài tiếng tặc lưỡi là đã quay tít đuôi, xán đến rồi. Làm quen với các cún ấy đâu có khó! Còn cún này? Thật là một ấu nhi đánh mất tính hồn nhiên vô tư! Một nhóc con khó tính! Một bẩm sinh ương ngạnh!

Đó, hai con mắt chú nhìn mẹ tôi và tôi đã bớt đi được chút hằn học nào đâu. Trái lại, hình như mỗi lúc lại thêm tức tôi, đối địch nữa cơ. Mà đâu phải chỉ có thế. Lúc ấy thấy mẹ tôi đi làm về, con mèo Mí nhị thể bốn tuổi từ ngoài vườn lững thững đi vào, theo thói quen nũng nịu cọ mình vào chân mẹ tôi. Cảnh tượng như thường lệ ấy có can hệ gì đến chú mà chú phát bẳn; chú chồm ngay tới con mèo, sủa liền một hơi, giọng chó con như tiếng óc, nhưng hung tợn khác thường. Mèo Mí đen trắng vốn leo trèo có hạng, nên kịp thời bật mình lên bậu cửa sổ, rồi quay đầu lại, quắc mắt phát ra một tiếng ngoău cuộn tròn dữ tợn: Thằng lỏi chó nào mà hỗn hào vậy? Thằng lỏi này đây! Nó chẳng nể ai hết! Nó xông ngay tới chân tường có trổ khuôn cửa sổ nọ, ngửa cái mặt sư tử bé xíu lên, xưng danh liền: Gáu! Gáu! Tao đây! Tao là chủ căn nhà này!

Êu êu! ớm quá thôi. Êu êu.

Mẹ tôi và tôi theo chú vào nhà. Tôi đặt lại bát cơm xuống chân chú.

Êu êu! Mèo Mí là người nhà mình, chứ có phải người lạ đâu mà sủa, em!

Mẹ tôi bế con mèo, vỗ vỗ lưng nó. Hình như chú êu con hiểu. Chú thôi sủa. Nghênh nghênh cái đầu, chú nhìn tôi, nhìn con mèo. Mẹ tôi ngồi xuống, nhoẻn cười:

Rõ nghênh ngáo như cáo trông trăng chưa kìa!

Mèo Mí nhảy lên phản, ngồi rửa mặt. Mẹ tôi đẩy bát cơm tới mõm chú chó nhách. Chú ngồi, lại đưa mắt về chỗ con mèo.

Ăn đi em! Mèo Mí là chị em đấy. Nó nhiều tuổi hơn em mà.

Mẹ tôi giảng giải. Tôi sẵng:

Ăn đi! Sĩ lắm nữa!

Chú nhóc đưa cái nhìn dò xét vào mặt tôi. Chú đã ngửi thấy mùi cơm rưới nước thịt. Chú liếm mép. Tội nghiệp! Đói đấy mà!

Mẹ tôi chép miệng:

Khổ, ở nhà cô Lý bạn mẹ có cơm đâu. Chó mẹ cũng như chó con, đến bữa, cô xúc cho một máng cám lợn, thế là hập vào ăn.

Tôi dịch bát cơm vào sát mõm chú, giục một lần nữa. Chú nhóc vẫn trân trân nhìn tôi, lưỡi chú lo le, thò ra, thụt vào, chuyển từ mép phải sang mép trái! Đói ngấu, thèm rỏ rớt rỏ rãi rồi kia kìa! Được, đã thế thì tao sẽ bắt mày phải ăn! Tao sẽ dí mõm mày vào bát cơm, xem mày có còn ương bướng được nữa không! Tôi xắn tay áo, cả quyết.

Nhưng, một lần nữa tôi lại chịu thua. Ghê gớm quá! Ông lỏi biến ngay thành một chúa sơn lâm con, co hai chi trước, dún mình phốc lên, há mõm, nhằm cổ tay tôi, đợp liền một phát. Phát đớp căn bản trúng không khí, nhưng cổ tay tôi đã cảm nhận được hơi răng chú lướt qua. Một phản xạ tự vệ, xét riêng về mặt bén nhạy, như thế thật đáng khen, nhưng trong văn cảnh này, hành động như vậy thật là quá hỗn xược!

Tôi đứng dậy, bực tức. Mới nhập gia đã bất trị thế này thì sau dạy bảo sao được! Trong nhà mọi vật đều phải có trật tự, vật nào phải ra vật ấy chứ. Để mày đấy, trước hết tao phải cho mày biết thế nào là lễ độ đã. Thấy người ta tử tế lại lên mặt kênh kiệu. Thấy người ta thân mật lại tỏ ra khinh nhờn là không thể được!

Tôi ra sân tìm vũ khí ra oai. Cầm cái gậy tre bằng cái cán cuốc, tôi bước vào, chắc mẩm với thứ ngôn ngữ bạo lực này, ông lỏi chỉ cần nhìn thấy cũng phải biết điều và nhũn như chi chi ngay.

Nhưng, trong nhà chỉ còn lại tôi và chiếc gậy oai hùng! Mẹ tôi ở dưới bếp nói không thấy ông lỏi dưới đó. Ông lỏi thừa cơ lẻn vào đâu trốn biệt rồi? Tôi ngó nghé các ngách hẹp. Tôi cúi lom khom. Tôi quỳ gối, rạp mình, lia mắt vào các gầm tủ, gầm ghế. A! Thằng này láu cá thật! Trong bóng tối âm âm ở gầm phản, tận góc trong cùng, nhóng nhánh hai viên bi phát sáng màu kim khí. Đúng là ông lỏi rồi!

Này, này, ra đi! Muốn tốt thì ra ngay đây!

Tôi khẽ gọi. Rồi tôi quát: Mày có ra không thì bảo!

Không một lời đáp. Hai viên bi vẫn lặng lẽ phát quang. Tôi đành phải thọc gậy vào gầm phản. Đầu gậy khua động lộc cộc. Á, mày gan! Đã thế thì. Đầu gậy trong tay tôi dò dẫm trong bóng tối gầm phản. Xúc giác tôi qua chất liệu tre khô, tiếp nhận được một vật thể mềm xốp, âm ấm. Kẻ trốn lẩn đây rồi. Khẽ thích đầu gậy mấy cái thế nào chú êu con ương ngạnh này cũng phải chuyển chỗ và bò ra cho mà xem. Nhưng, sao chiếc gậy trong tay tôi lại chết cứng thế này. Lại có tiếng cột cột. phát ra nữa. Tôi bò sâu vào gầm phản. Chà, ông lỏi gặm vũ khí của tôi! Ông lỏi ngang nhiên đối đầu với tôi!

Mẹ tôi can:

Nó như trẻ con, để bảo ban nó dần, con ạ. Nhà cô Lý chó mẹ đẻ năm con. Bán ba rồi, còn con này và con vện. Con vện hiền lắm.

Sao mẹ không chọn con vện?

Con vện cứ quấn lấy mẹ, không chịu đi. Còn con này thì đang chạy nhởn ngoài vườn. Cô Lý gọi, biết là bắt, nó rúc vào đống củi, trốn. Phải rỡ cả đống củi mới bắt được nó. Có ông xem tướng chó tới chơi, bảo con này khôn lắm, cô Lý giữ mà nuôi. Cô Lý bảo: Cơm gạo đâu mà nuôi từng ấy con.

Thế mẹ mua của cô Lý à?

Không, cô cho. Nhưng, lấy không thì ra cái vẻ là chó hoang nhặt được. Nên cô bảo cứ coi như mua.

Mẹ trả cô bao nhiêu tiền?

Cô bảo: chị đưa em tiền một bao diêm, năm mươi đồng, gọi là mua vía nó.

Tôi cười:

Rẻ thế! Thôi, mẹ đặt tên cho nó đi!

Cún nhé! Hay là Kiki, Tôtô, Lulu, Mônica?

Cún nghe xấu quá! Mônica là tên con gái. Còn những tên khác, bị người ta đặt nhiều quá rồi! Mẹ có thấy nó giống hòn bi không?

Giống! Con định gọi nó là Bi à?

Mẹ tôi cúi xuống gầm phản, chậc chậc lưỡi, dịu dàng:

Bi ơi, Bi! Ra đây em! Nhà mình đây mà! Sao lại trốn chui trốn lủi trong xó tối ấy. Về đây ở với gia đình cho vui cửa vui nhà nhé. Ra đây để còn lễ ông thổ công chứ, em.

Ở nhà tôi, chó mèo nhập gia đều phải lễ thổ công. Chó, mèo thì cũng là một sinh linh trong vòng trời đất, về sống với mình tức là trở thành một phần tử gắn bó trong một tổ hợp, chúng cần được trình diện vị thần linh cai quản việc nội vụ gia đình. Chúng cũng cần được dạy bảo và thích nghi với tập tục sinh hoạt của mọi người trong nhà.

Thêm vào, cộng thêm, chắc không phải chất chồng thêm cái buồn, cái rủi. Nhất là vật thêm vào lại là. chú khuyển. Chó đến nhà thì giàu. Chó đến nhà thì sang. Dân gian nói vậy. Điềm lành còn nằm ở thời điểm nữa. Bi đến nhà tôi hôm nay, đúng ngày 30 tháng chạp, ngày cuối cùng của một năm cũ.

Ba mươi tết, năm cũ đang khép cửa. Bi sắp sang năm mới với cái tên khai sinh mô phỏng hình tượng nó. Bi! Bi! Cái từ đơn âm tiết như ấn danh thường đặt cho đứa trẻ nhỏ thân yêu trong gia đình. Như Bầu, Bí, Bống, Nhím, như Cu, Cò, Tí, Xíu. Bi! Bi! Cái tên riêng hiền lành, giản dị, ngộ nghĩnh quá! Làm sao lại có thể từ cái tên ấy suy luận ra nhưng ý tưởng xấu xa nhỉ!

Nhưng thôi, đó là chuyện sau này. Còn bây giờ chú khuyển tí nhau đó mới chỉ có được cái tên là mới mẻ thôi. Chú vẫn nguyên vẹn một thiên tính bẩm sinh bướng bỉnh, ương gàn. Chú cứ nằm lì trong gầm phản, phớt lờ hết, làm thinh tất, thách thức ứng xử của mẹ tôi và tôi. Lời ngon tiếng ngọt, vô tác dụng. Thịt bò, xương gà cũng vậy thôi. Bất đắc dĩ dùng gậy gộc thì cũng chẳng mang lại hiệu quả gì. Chú định tuyệt thực chắc? Chú định ăn vạ chắc? Chú định thi gan trơ lì và nhất mực bất hợp tác chắc? Hay là chú định cho tôi một bài học, rằng chớ có nên vỗ ngực ta đây là loại ưu đẳng nhất thế gian mà coi thường các sinh vật khác; rằng chú tuy là chó, lại là chó con, nghĩa là thuộc lớp dưới cùng trong đám động vật chúng sinh hạ đẳng, vốn bị miệt thị và bỉ bai, nhưng cũng không phải là kẻ dễ bị mua chuộc, mồi chài đâu! Ai người ta cũng có tư cách cả đấy, ông người ạ!

Không thể kiên nhẫn hơn được nữa. Mà kiên nhẫn cũng vô nghĩa. Khác loài, không cùng ngôn ngữ. Hơn nữa ông trẻ mới nứt mắt làm sao thông tỏ được mọi nghĩa lý! Lễ gia tiên đêm giao thừa lại sắp bắt đầu rồi. Tôi đành phải hoá thân làm con thằn lằn, đeo găng tay da ở chi trên, bò vào gầm phản vậy. Đặt từng bước thật êm và rút kinh nghiệm những lần trước, chớp nhoáng tôi xuất chiêu, phóng liền cả hai tay, nhằm cổ chú.

Bi chỉ phát được mấy tiếng ăng ẳng rồi nghẹt cổ, hết kêu. Tiếp đó, chú bị lôi ra khỏi vùng tối mò nơi gầm phản. Rồi bị nhấc bổng lên. Chưa hết kinh hồn đâu, mắt chú còn bị chói loá. Trước mắt chú là một vùng đèn nến lung linh. Chú ngửi thấy mùi hương thơm và nghe tiếng xuỵt xoạt cầu khấn của mẹ tôi. Kẹp chú bằng hai cườm tay, hai bàn tay tôi giữ chặt hai chân trước chú, bắt chú chắp lại và đứng ở thế người đi hai chân, tôi thấy chú run bần bật. Có thế chứ! Chẳng lẽ oai linh thần thánh mà mày cũng coi thường! Nào lễ lạy đi! Tôi ép chú theo tay tôi. Cháu lạy ông Thổ công, Thổ địa ạ. Cháu tên là Bi, kể từ ngày hôm nay.

Chú im, vẻ chấp nhận. Nhân đà thắng lợi, tôi đưa luôn chú vào nhà vệ sinh. Đặt chú xuống, một tay tóm gáy chú, tay kia đủn đít chú, tôi bắt chú đi quanh miệng hố vệ sinh ba lần. Để xác định chỗ chú phóng uế hàng ngày, sau đó còn một việc nữa phải làm là lấy que đo đuôi chú, vứt xuống hố. Nhưng tôi không tài nào làm được. Đã mười lăm phút rồi. Tay tôi đã mỏi nhừ và Bi, cái cá tính ngang ngạnh ấy, không thể chịu đựng sự cưỡng chế thêm một phút lâu hơn.

Bi quẫy. Hai chân trước, hai chân sau nó đạp loạn xà ngầu. Nó vận nội công, trương căng cả cơ bụng, quằn quại để bung phá. Chả ngần ngại gì, nó tung cả cái đuôi vốn để phất cờ hoan hỉ, vào cơn phẫn nộ. Mõm nó, răng nó thì còn phải kể! Nhất là răng nó. Chiếc gai đã nhọn là nhọn từ bé. Hàm răng nó trắng ởn màu sữa, nhỏ ti mà gai góc lởm chởm, trông phát kinh, nhất là bốn cái răng nanh hoăn hoắt, nó cố xoay chiều, đổi thế, tìm mọi cách để cho tôi biết hàm răng nó lợi hại thế nào. Không thể ngờ được cái sinh vật nhỏ nhoi ấy lại bùng lên một sức mạnh quật cường đến thế! Rõ ràng không chỉ thuần là năng lượng khởi nguồn từ cơ bắp. Cuối cùng, cùng với sự rãy rụa, phản kháng quyết liệt, nó sử dụng cả tiếng kêu ở tất cả các cung bậc, kể cả lối gầm ghì thù địch của bọn chó già, lẫn kiểu la lối om sòm, có ít xít ra nhiều của bọn chó con nít, khiến cho nhà tôi được một phen náo động toáng toàng. Bi đã hoàn thành vai một nhân vật bi kịch khiến ta phải nhỏ lệ thương xót!

Tôi buông tay. Bi goặc một tiếng vừa uất, vừa hả, rồi dường như chẳng cần định hướng, nó đâm xầm vào khoảng tối dưới gầm phản, xứ sở tự do mà nó đã tìm được ngay từ phút đầu tiên đến nhà tôi, để trú ngụ và cố thủ.

Tôi thở nhè nhẹ. Thoáng qua đôi chút u minh, huyền viễn. Bi đã lễ thổ công. Bi đâu còn phải là một chú khuyển bất kỳ!

Đêm ba mươi thiêng liêng và bộn rộn. Cuốn vào những ảo giác thân thuộc, mẹ tôi mải mê trong hương khói, thì thầm thành kính giao tiếp với tổ tiên và các đấng thánh thần. Lời cầu xin tha thiết đêm trừ tịch rung động ngay cả con tim người cầu xin. Cuộc đời còn lắm nỗi oan khiên và đau buồn quá? Hay con người chưa bao giờ được sống mà chỉ mới ao ước sống thôi, nên còn nhiều khát muốn lắm?

Tôi ra phố chơi, nhớ lời mẹ dặn, trở về nhà trước mười hai giờ đêm. Khi ấy, pháo từ các phố lớn trong nội thành đã lác đác nổ. Đêm bừng bừng cơn phẫn khích trước bước chuyển ngoặt giao thời. Thời gian! Có gì quen thân và lạ lùng như thời gian! Thời gian ở trong ta, trong nhịp tim đập sáu mươi lần phút, trong hơi thở. Thời gian ở ngoài ta, lướt qua ta, in dấu vào ta. Thời gian để hình ảnh nó vào tôi, khi mẹ tôi xoa đầu tôi và rưng rưng lệ: Con thêm một tuổi nữa là mười một. Mẹ chúc con năm mới mạnh khoẻ, ngoan ngoãn, học giỏi và vui vẻ. Ừ, cần nhất là vui vẻ, con à. Nói câu cuối cùng, mẹ tôi kéo tôi áp sát vào ngực mẹ. Có một cơn run rẩy nhè nhẹ từ mẹ lan truyền sang tôi. Tôi ngước lên. Mẹ tôi vội đưa tay chùi vệt nước còn láng nhẹ ở dưới vành mi Mẹ vừa cầu xin ông bà, tổ tiên. Tiếng mẹ thoảng qua tai tôi. Bàn thờ trên nóc cái tủ gỗ tạp của nhà tôi lỗ chỗ những chấm hương đỏ loè. Ở đó có ảnh ông bà bên nội và bên ngoại tôi. Những người đã khuất nhưng chẳng bao giờ mất mối liên hệ với những người còn sống, một mối liên hệ hư huyền, nhưng nhiều khi hiện lên thành một năng lượng hoàn toàn có thể cảm nhận được.

Giật mình, pháo nhà tôi nổ theo pháo hàng xóm! Chỉ một bánh dài sáu mươi phân. Nhà nghèo, tiền ít lại phải san xẻ ra nhiều khoản, góp một vài âm thanh vào cơn xao động của đất trời, thế là quý rồi! Tôi đứng lặng nghe tiếng pháo ran dậy, điệp điệp. Rồi tôi kéo cánh cửa gỗ. Cùng với làn không khí năm mới ùa vào là vệt khói pháo xanh mơ. Ngoài trời lập loè ánh lửa và pháo thăng thiên vòn vọt bay, nở bung những chùm sáng hoa cà, hoa cải, đủ sắc màu.

Như vừa chợt thức dậy, mẹ tôi từ mặt phản trước bàn tờ tổ tiên rật rờ hương khói, bước xuống sàn nhà, mặt ngơ ngơ một hồi, rồi thảng thốt:

Sao họ đốt nhiều pháo thế! Con đi tìm xem con mèo Mí trốn đâu?

Ba năm ở nhà tôi, ba lần pháo nổ giao thừa, ba lần con mèo Mí nhị thể đánh mất hồn vía. Lần thứ nhất nó nằm chết giấc trong ngăn kéo tủ đứng. Lần thứ hai nó chạy bạt phong bạt vũ đến lạc cả lối về. Lần thứ ba, nó trốn trên trần nhà, nhịn đói hai ngày không dám xuống. Lần này nó đem nỗi kinh sợ giấu biệt vào đâu? Tôi vào buồng, bắc ghế leo lên trần tìm. Tôi mở các ô ngăn kéo. Tôi ngó vào các ngóc ngách trong bếp. Vẫn không thấy con mèo hai màu lông đen trắng, nhõng nhẽo đâu. Hay là nó sợ Bi, gã chó nhóc lạ mặt, hung hãn, nên đã bỏ chạy từ chập tối rồi?

Tôi quay ra cửa, bỗng sững người.

Sau những phút quên bẵng, bỗng nhắc đến Bi, thì liền trông thấy Bi! Bi thật kia rồi! Một bụm tơ vàng. Một cái kén ngoại cỡ. Một khối nguyên sinh. Một sự sống nhỏ nhoi. Một tên tuổi mới khai sinh buổi đất trời khai mở mùa xuân mới. Bi đã từ vùng tối tăm dưới gầm phản lặng lẽ bò ra từ lúc nào. Không một ai nhìn thấy. Cũng chẳng cần ai chứng kiến. Một mình Bi bò ra. Một mình Bi biết. Bi đi đến cánh cửa sắt, vạch biên giới giữa căn nhà và bên ngoài, chống hai chân, ngồi xuống, qua chấn song cửa, nhìn ra đêm ba mươi bùng bùng náo động, rõ ràng một tư thế trấn thủ canh phòng.

Tiếng pháo chiến trận đã đánh thức thiên chức bị sao nhãng vì các sự phiền hà khó chịu. Người lính canh chợt nhận ra một tình thế đặc biệt và đã nghiêm trang đứng vào vị trí của mình. Chà!

Đêm nay, đêm khác thường.

Đêm nay là một đêm thật sự khó hiểu với một nhóc khuyển chưa đầy tuổi tôi. Ngoài trời, thay cho sự êm đềm và yên tĩnh thường khi lúc đêm buông màn, là vũ khúc náo loạn và bát nháo, là cơn kinh giật liên hồi. Tôi nhận ra Bi, trong tư cách một người lính canh, đang cố gắng vận dụng tất cả các giác quan, nhất là khứu giác, để phát hiện ra tên thủ phạm gây ra cuộc náo động bất thường này. Bi nghe thấy những tiếng động giật cục từng hồi ngắn ngủi, rền rền. Căng mắt rọi vào đêm tối, lát sau Bi thấy thêm một hiện tượng nữa, đó là những vụn giấy hồng bay lả tả từ xa tới, nhè nhẹ đậu từng lớp mỏng trên mặt sân. Bi dặn mình phải bình tĩnh, bình tĩnh để tinh tường. Quả nhiên Bi nhận ra, có những luồng hơi xanh mờ bay tạt vào nhà càng lúc càng đậm đặc. Những luồng hơi này có mùi khen khét, thơm thơm và chúng khiến Bi hắt hơi liền ba phát. Xịch! Xịch! Xịch! Mình không được mê ngủ. Bi tự dặn mình sau ba làn hắt hơi mạnh. Và bây giờ nó nhổm đuôi lên. Nó đã nhận ra kẻ thù. Chà! Thì ra đây là bọn ma quỷ giỏi phép tàng hình. Chúng hoá phép biến thành những vụn giấy. Và thủ đoạn của chúng mới thâm độc làm sao! Chúng gây huyên náo làm thủng nhĩ tai người ta, chúng còn thả hơi độc, chúng đánh thuốc mê người lính canh. Vậy thì, hỡi bọn quen thói bất lương kia, Bi không bao giờ mắc bẫy bọn mi. Bi con rất tỉnh táo và vững vàng Gáu gáu. Thót bụng lại, hơi dồn lên ngực, Bi phóng ra một tràng sủa vừa dài, vừa gắt, như những mũi tên nhọn bắn vun vút vào trời đêm.

Mẹ tôi từ bếp lên, tay phải một bát cơm trộn thịt, tay trái một bát nước lọc, đứng lại cạnh tôi, đăm đắm nhìn Bi, nghe trong lòng trào lên một ngọn sóng ngập tràn bờ bến những tình cảm quen thân.

Đã có một tác động nhỏ nào tới Bi không? Các con vật không bao giờ thờ ơ trước tình cảm của con người. Tôi tin vậy. Huống hồ đây là lòng yêu thương đậm đà tình mẫu tử của một người phụ nữ rất đa cảm là mẹ tôi và vì vậy nên, có lẽ là Bi đã nháy mắt rưng rưng. Có thể là Bi đã khẽ vẫy đuôi và dựng hai tai lên đầy vẻ xúc động.

Nhưng tất cả những biểu lộ đó vẫn không thể làm biến dạng hình ảnh người lính canh đang ráo riết quan sát khoảng trời đêm rất đáng nghi ngại trước mắt nó. Mắt Bi không chớp. Cơ bắp non tơ của nó phập phồng tinh thần sẵn sàng tử thủ. Cổ họng nó sôi réo nỗi căm hờn vô tư và mơ hồ.

Vào thời điểm tự nguyện nhận nhiệm vụ ở nhà tôi, người lính canh này mới đầy hai tháng tuổi. Lông da chú ta còn hoi mùi sữa mẹ. Còn non dại lắm, con bé xíu ấy thôi, thế mà sao chú lại khiến cho khung cảnh gia đình tôi đỡ hẳn phần quạnh quẽ, trống trải nhỉ! Nhờ Bi là chất xúc tác đặc biệt, tôi chợt như nhận ra hoàn cảnh sống của mẹ tôi và tôi. Trước khi có nó, tôi không gọi tên được nỗi trống trải, quạnh quẽ mà gia đình tôi đã và đang phải chịu đựng.