Làng Badlapur, Uttar Pradesh, Ấn Độ.

Phải ra đi thôi.

Ý nghĩ này chế ngự Smita như một mệnh lệnh từ trên cao kia. Phải bỏ làng mà đi thôi.

Lalita sẽ không quay lại trường học. Thầy giáo đã đánh con bé khi nó từ chối việc quét lớp trước mặt các bạn học. Rồi sau này, những đứa trẻ đó sẽ lớn lên, trở thành những chủ trang trại, những người mà con bé sẽ phải dọn sạch nhà vệ sinh của họ. Chính vì thế, không còn gì để phân vân nữa. Smita không cho phép điều đó xảy ra. Một lần nọ, cô đã nghe được câu nói của Gandhi từ một vị bác sĩ mà cô gặp trong phòng khám của ngôi làng bên cạnh: “Không ai phải chạm vào chất thải của người khác bằng tay trần.” Có vẻ như, vị Mahatma đã tuyên bố rằng vị trí mà xã hội gắn cho những người Intouchable như cô là phi pháp, đi ngược lại Công ước về nhân quyền, nhưng kể từ đó đến nay chẳng có gì thay đổi. Phần lớn những người Dalit chấp nhận số phận của họ mà không hề phản kháng. Một số những người khác thì cải sang đạo Phật để thoát khỏi chế độ phân chia đẳng cấp này theo cách của Babasaheb, lãnh tụ tinh thần của những người Dalit. Smita đã nghe nói tới những buổi lễ tập thể lớn mà ở đó hàng nghìn người cải đạo. Những điều luật ngăn cấm việc cải đạo thậm chí đã được ban hành trong cố gắng kìm hãm những phong trào làm suy yếu đi quyền lực của tầng lớp cầm quyền. Kể từ nay trở đi, những người có mong muốn được cải đạo phải có được sự cho phép, nếu không sẽ bị truy tố trước pháp luật, một chi tiết không khỏi khiến người ta cảm thấy mỉa mai: Thà đi đòi viên cai ngục cho phép mình được trốn tù còn hơn.

Smita không thể giải quyết theo cách này. Cô quá gắn bó với những vị thần linh mà trước cô, ngay cả cha mẹ cô cùng đã tôn sùng. Hơn hết thảy, cô tin vào sự bảo hộ của thần Vishnou, cô hướng những lời cầu nguyện của mình về phía Ngài, ngày cũng như đêm, kể từ khi cô chào đời. Cô thổ lộ với Ngài những giấc mơ, những nghi ngại và những hi vọng của mình. Việc từ bỏ Ngài sẽ làm cô đau đớn nhường nào, sự thiếu vắng của thần Vishnou sẽ để lại trong cô một khoáng trống không thể lấp đầy. Cô sẽ thấy mình mô côi hơn cả lúc cha mẹ cô mất đi. Cô chẳng tha thiết gì với ngôi làng đã chứng kiến mình lớn lên. Mảnh đất nhơ bẩn mà cô phải kì cọ ngày qua ngày không ngừng nghỉ, mảnh đất chẳng đem lại cho cô thứ gì, không một thứ gì ngoài những con chuột đồng đói khát mà Nagarajan đem về nhà mỗi tối như một chiến lợi phẩm buồn bã.

Ra đi, chạy trốn khỏi nơi này. Đó là lối thoát duy nhất.

Buổi sáng hôm đó, cô đánh thức Nagarajan dậy. Anh ngủ say trong khi cô không thể chợp mắt nghỉ ngơi. Cô ghen tị với giấc ngủ bình thản của chồng. Buổi đêm, anh là mặt hồ nơi không một gợn sóng nào lay động, trong khi cô cứ liên tục trở mình suốt hàng giờ liền. Bóng tối không giải thoát cô khỏi những âu lo mà ngược lại còn phản chiếu chúng một cách rõ ràng, đem đến một tiếng vọng khủng khiếp. Trong bóng tối đen đặc, tất cả với cô đều có vẻ bi kịch và cùng đường. Cô thường cầu nguyện để nó dừng lại, nhưng những vòng xoáy quay cuồng của ý nghĩ không để cho cô được yên. Có những đêm cô thức trắng, hai mắt mở to. Con người không bình đẳng kể cả trong giấc ngủ, cô thầm nghĩ. Con người chẳng hề bình đẳng trước bất cứ chuyện gì.

Nagarajan vừa tỉnh dậy vừa càu nhàu. Smita kéo anh ra khỏi tấm chăn. Cô đã suy nghĩ và quyết định: Cần phải rời khỏi ngôi làng. Họ chẳng có gì để chờ mong ở cái cuộc sống này, cái cuộc sống đã lấy đi của họ tất cả. Chưa là quá muộn cho Lalita, cuộc sống của con bé mới chỉ bắt đầu. Nó có tất cả trừ những thứ người ta sẽ sớm cướp mất khỏi tay nó. Smita sẽ không để họ làm như thế. Vợ mình đang nói nhảm, Nagarajan thầm nghĩ. Cô ấy lại có một đêm không an giấc. Smita nôn nóng. Họ cần phải đi lên thành phố. Người ta kể rằng ở đó, có những chỗ chỉ dành riêng cho người Dalit trong trường học phổ thông và đại học. Chỗ cho những người như họ. Ở đó, Lalita sẽ có cơ hội của mình. Nagarajan lắc đầu, thành phố là một ảo tưởng, một giấc mộng vô nghĩa. Những người Dalit đến đó và không nơi trú ngụ, tụ lại trên những vỉa hè hay trong những khu ổ chuột mọc lên nhung nhúc bên rìa các khu dân cư đô thị như những vết chai trên bàn chân. ít ra ở đây, họ có một mái nhà trên đầu và có thứ gì để ăn. Smita nổi nóng. Họ không ăn thịt chuột và cũng chẳng đi nhặt phân. Ở đó, họ sẽ tìm được việc làm, họ sẽ được tôn trọng. Cô sẵn sàng để đối mặt với thử thách, cô can trường, chịu đựng được gian khổ, cô sẽ làm tất cả mọi việc mà người ta giao cho, tất cả, còn hơn là cuộc sống này. Cô van xin anh. Vì cô. Vì chúng ta. Vì Lalita.

Nagarajan lúc này đã hoàn toàn tỉnh táo. Cô ấy mất trí rồi sao? Cô ấy nghĩ rằng có thể thu xếp cuộc đời mình như vậy được sao? Anh nhắc lại cho cô nhớ về câu chuyện khủng khiếp đó, câu chuyện mà cách đây không lâu đã làm rúng động cả ngôi làng. Con gái một người láng giềng của họ - một người Dalit như họ - đã quyết định sẽ rời làng đi lên thành phố học. Những người Jatts đã bắt được cô trong khi cô đang chạy qua cánh đồng. Họ đã đưa cô tới một cánh đồng hoang vắng và đã cưỡng hiếp cô, tám tên tất cả, suốt hai ngày liền. Khi cô quay về nhà cha mẹ mình, cô thậm chí không đủ sức để đi cho vững. Gia đình họ đã đệ đơn kiện lên Panchayat, hội đồng bô lão của ngôi làng, những người nắm quyền ở đây. Dĩ nhiên, hội đồng nằm trong tay những người Jatts. Trong số đó không có phụ nữ, không có người Dalit, dù đáng lẽ ra phải vậy. Mỗi quyết định của hội đồng có sức mạnh như luật pháp, ngay cả khi nó đi ngược lại với Hiến pháp của nhà nước Ấn Độ. Chưa ai từng bàn cãi về tính hợp pháp của sự tồn tại song song hai hệ thống xét xử này. Hội đồng của ngôi làng đã đề xuất trả cho gia đình nọ vài đồng tiên để đền bù thiệt hạ. Đổi lại, họ sẽ rút đơn kiện, nhưng cô gái trẻ từ chối những đồng tiền nhơ nhuốc. Cha cô đã cố gắng ủng hộ cô rồi cuối cùng cũng chịu khuất phục trước sức ép của cộng đồng và đã tự sát, bỏ lại gia đình mình không một nguồn thu nhập, buộc vợ mình phải rơi vào tình trạng khủng khiếp của một người goá phụ. Bà và các con bị đày biệt xứ khỏi làng, bị buộc phải rời bỏ ngôi nhà của họ. Cuối cùng, họ đã chết vì kiệt sức trong cùng quẫn tột độ, bên vệ đường, trong một hố đất.

Câu chuyện này, Smita biết chứ. Không cần phải nhắc lại cho cô nhớ. Cô biết rằng ở đây, trên đất nước của cô, những nạn nhân bị cưỡng hiếp sẽ bị đánh đồng như thủ phạm. Không có sự tôn trọng nào dành cho phụ nữ, lại càng không có cho những người tiện dân bần cùng. Những con người mà không ai muốn đụng chạm tới, thậm chí không muốn nhìn, người ta có thể cưỡng hiếp họ mà không cảm thấy hổ thẹn. Người ta trừng phạt những người đàn ông nợ nần bằng cách cưỡng hiếp vợ anh ta. Trừng phạt người quan hệ với phụ nữ có chồng bằng cách cưỡng hiếp chị em gái của anh ta. Cưỡng hiếp là một vũ khí có sức mạnh, một vũ khí huỷ diệt hàng loạt. Có người coi nó như một dịch bệnh. Một phán xét chỉ mới đây thôi của hội đồng làng càng khiến cho nạn dịch này được dịp hoành hành: Hai người phụ nữ trẻ bị ép phải lột bỏ y phục và phải chịu cưỡng hiếp ngay nơi công cộng, để chuộc tội cho em trai họ, người đã bỏ trốn với một phụ nữ có chồng thuộc tầng lớp trên. Hình phạt dành cho họ đã được thực thi.

Nagarajan cố gắng thuyết phục Smita bằng lí lẽ: Bỏ trốn là việc chắc chắn sẽ dẫn tới những hành động trả đũa khủng khiếp. Và họ sẽ không buông tha cả Lalita. Mạng sống của một đứa trẻ cũng chẳng có gì hơn mạng sống của cô. Họ sẽ cưỡng hiếp cả hai và rồi sẽ treo hai mẹ con lên một cái cây như hai người phụ nữ Dalit trẻ tuổi ở một làng bên cạnh vào tháng trước. Smita đã từng nghe nói tới con số này, con số khiến cô sởn gai ốc: Hai triệu phụ nữ bị giết hại trên cả nước mỗi năm. Hai triệu nạn nhân của sự man rợ, của đàn ông, bị giết chết trong sự thờ ơ tuyệt đối. Cả thế giới mặc xác họ. Cả thế giới bỏ rơi họ. Khi đứng trước những bạo lực này, những hận thù liên tiếp giáng xuống này, cô nghĩ mình là ai cơ chứ? Cô nghỉ rằng mình sẽ thoát khỏi chúng ư? Cô tin rằng mình mạnh hơn những kẻ khác ư?

Những dẫn chứng kinh hãi đó không lay chuyển được sự ngoan cố trong Smita. Họ sẽ ra đi trong đêm. Cô sẽ bí mật chuẩn bị cho chuyến đi của họ. Họ sẽ tới Varanasi, thánh địa cách đây một trăm kilômét, từ đó, họ sẽ đi tàu xuyên Ấn Độ tới Chennai. Những người họ hàng của mẹ cô sống ở đó, họ sẽ giúp chúng ta. Đó là một thành phố nằm ven bờ biển, người ta kể rằng có một người đàn ông đã lập nên một cộng đồng ngư dân cho những người Scavenger, những người như cô. Ở đó còn có trường học cho những đứa trẻ Dalit. Lalita sẽ biết đọc và biết viết. Họ sẽ tìm được việc làm. Họ sẽ không còn phải ăn thịt chuột nữa.

Nagarajan nhìn chăm chăm vào Smita, lòng đây hoài nghi: Họ sẽ chi trả cho chuyến đi bằng cách nào?! Vé tàu còn đắt hơn tất cả tài sản của họ cộng lại. Họ đã đưa tất cả số tiền tiết kiệm còm cõi của mình cho Brahmane để gửi Lalita đến trường, họ chẳng còn lại gì. Smita hạ thấp giọng: Cô đã kiệt sức vì những đêm không ngủ, nhưng kì lạ thay, cô cảm thấy mạnh mẽ hơn bao giờ hết, chính lúc này, trong bóng tối của căn lều. Cần phải đi lấy lại tiền. Cô biết chúng ở đâu. Cô đã nhìn thấy vợ của lão Brahmane cất tiền dành dụm của họ trong bếp, trong một lần khi cô tới nhà lão để dọn sạch nhà xí. Ngày nào cô cũng tới đó, chỉ cần một giây thôi để… Nagarajan nổi nóng: “Asura[1] nào đã nhập vào em vậy?!?” Kế hoạch kinh khủng của cô sẽ giết chết tất cả bọn họ, cô và cả gia đình! Anh thà phải cả đời đi bắt chuột và mắc phải bệnh dại còn hơn là làm theo những kế hoạch điên rồ của cô! Nếu Smita bị bắt được, họ sẽ chết mục ruỗng và chết bằng cách thảm khốc nhất có thể. Trò chơi mạo hiểm này thật không bõ công chút nào. Chẳng có hi vọng nào ở Chennai cho họ cả, không có gì hơn những nơi khác cả. Hi vọng không nằm ở kiếp này, mà là ở kiếp sau.

Nếu họ sống tốt, vòng luân hồi có thể sẽ khoan hồng với họ một cách âm thầm. Nagarajan đã mơ được đầu thai thành chuột, không phải những con chuột xù cục cằn và đói ăn mà anh bắt bằng tay không trên những cánh đồng và nướng lên mỗi tối, mà là những con chuột thần thánh trong ngôi đền Deshnoke, giáp biên giới Pakistan, nơi mà cha anh đã một lần đưa anh tới khi anh còn nhỏ. Những con chuột cống trong ngôi đền lên tới con số 20.000. Được coi như những vị thần, chúng được bảo vệ và nuôi ăn bởi những người dân xung quanh, những người mang sữa đến cho chúng. Thầy đạo có nghĩa vụ phải trông nom chúng. Từ khắp mọi nơi, người ta mang tới cho chúng những lễ vật. Nagarajan nhớ lại câu chuyện về nữ thần Karminata mà cha anh đã kể cho anh: Nữ thần đã mất một đứa con và cầu xin người ta trả lại con cho cô nhưng đứa trẻ lại đầu thai làm chuột. Ngôi đền được dựng nên để tưởng nhớ tới đứa trẻ đã mất này. Ngày ngày đi trên những cánh đồng tìm bắt loài gặm nhấm, lâu dần Nagarajan cũng đã gần như yêu mến chúng, chúng trở thành thân thuộc một cách kì lạ, có chút gì đó như khi người công tố viên dành sự tôn trọng cho kẻ cướp mà anh ta đã rượt đuổi suốt cuộc đời mình. Cuối cùng, anh tự nhủ, những con vật này cũng sống như mình: Chúng đang đói và đang tìm cách để sống sót. Đúng thế, sẽ thật êm dịu làm sao khi được đầu thai làm chuột trong ngôi đền Deshnoke và dành cả đời mình để uống sữa. Đó là ý nghĩ đôi khi an ủi vỗ về anh, sau một ngày nặng nhọc vất vả, nó đưa anh chìm vào giấc ngủ. Đó là một bài hát ru kì lạ, nhưng có sao đâu, đó là bài hát ru dành cho anh.

Smita chẳng muốn chờ đợi chút nào vào kiếp sau, cô muốn ngay chính cuộc sống này, ngay bây giờ, cho cô và Lalita. Cô nhắc đến người phụ nữ Dalit đã lên tới những cấp bậc cao nhất của chính phủ, Kumari Mayawati, hiện giờ là người phụ nữ giàu có nhất đất nước. Một người tiện dân bần cùng trở thành một nhà lãnh đạo! Người ta nói rằng bà di chuyển bằng trực thăng. Bà đã sống không luồn cúi, chính bà, bà đã không chờ đợi cái chết tới giải thoát mình khỏi kiếp sống này. Bà đã đấu tranh cho chính mình, cho tất cả bọn họ. Nagarajan càng bực bội hơn nữa, Smita hiểu rõ rằng chẳng có gì thay đổi cả, người phụ nữ đã leo lên cao bằng cách rao giảng về mục đích đấu tranh cho người Dalit đó chẳng còn liên quan gì tới họ nữa cả. Bà đã bỏ rơi bọn họ. Bà bay trên không còn họ thì bò lê trong cứt đái, sự thật là thế mà! Sẽ chẳng có ai lôi họ ra khỏi đây cả, ra khỏi cuộc đời này, ra khỏi nghiệp chướng này, không phải Mayawati mà cũng không phải ai khác, chỉ có cái chết mới có thể giải thoát cho họ. Trong khi chờ đợi nó đến, họ sẽ ở đây, trong ngôi làng nơi họ đã sinh ra và đã sống từ bao lâu nay. Khi buông ra những lời này như những nhát dao chém xuống, Nagarajan bỏ đi khỏi căn lều.

“Thế đấy” - Smita tự nhủ - “Nếu anh không muốn đi, em sẽ đi mà không có anh.”

❀ ❀ ❀

[1] Quỷ dữ trong thần thoại Ấn Độ.