Chiến dịch vận động tranh cử tổng thống năm 2016 của Hillary Clinton đã bắt đầu mà không cần có bà, vào ngày 6 tháng Mười hai năm 2012, đúng ngày Barack Obama tái đắc cử lần hai.
Đêm hôm đó Allida Black và Adam Parkhomenko, thành viên kỳ cựu trong chiến dịch tranh cử của Hillary năm 2008, bắt đầu bàn kế hoạch xây dựng một chiến dịch quốc gia mang tên “Ready for Hillary” (Sẵn sàng cho Hillary). Họ biết, Hillary đã đứng ngoài chính trường trong bốn năm và không thể xây dựng cho mình danh sách các nhà hoạt động và tài trợ mạnh mẽ như một nhân vật chính trị công khai, lại đúng thời điểm mà sự phát triển nhanh chóng của các phương tiện truyền thông đại chúng đang tạo ra một cuộc cách mạng về nghệ thuật mở rộng phạm vi cử tri ủng hộ trong nước. Họ muốn xây dựng cho Hillary một tổ chức cơ sở dù bà vẫn chưa quyết định có tham gia tranh cử hay không.
Nữ giáo sư Black thuộc Đại học George Washington, người chuyên về các hoạt động chính trị xã hội từ những năm 1970, đi cùng với Hillary đến 14 bang để vận động tranh cử hồi năm 2008, đã từng tham dự hơn 500 bữa tiệc và gõ cửa hơn 5000 ngôi nhà.
Một phần lòng trung thành của bà với Hillary bắt nguồn từ câu chuyện về mẹ của Black. Bà Anna bị một cơn đau tim, Hillary đã lập tức gọi điện tới bệnh viện và cũng chính Hillary là người cuối cùng nói chuyện với cụ. “Tôi thật sự xin lỗi đã không gặp cụ trước đây,” Hillary nói. “Nhưng tôi muốn cụ biết rằng, cụ là người phụ nữ tuyệt vời vì đã nuôi dưỡng một cô con gái tuyệt vời.” Sau đó, mẹ của Black qua đời.
Black và Parkhomenko, người từng làm việc cho Patti Solis Doyle trong chiến dịch tranh cử 2008, đều có quan hệ chặt chẽ với cơ quan đầu não của nhà Hillary. Sau khi Doyle ra đi và Parkhomenko kết thúc chiến dịch vận động, Doyle và Black cùng làm việc cho cuộc vận động Vote Both (Bầu cho Cả hai) với hy vọng về “tấm vé mơ ước” mang tên ClintonObama hoặc ObamaClinton. Khi Parkhomenko chạy đua ghế đại biểu Hạ viện của bang Virginia năm 2009, danh sách nhà tài trợ của ông chỉ gồm những người đã làm việc cho Hillary hoặc đã quyên góp số tiền lớn cho chiến dịch của bà. Ông nói đã nhận được đóng góp từ Elizabeth Bagley và José Villarreal, cặp đôi từng gây quỹ tại Shanghai Expo; từ Beth Dozoretz, nhà tài trợ lâu năm của gia đình Clinton và sau này được chỉ định làm người đứng đầu chương trình nghệ thuật ở các đại sứ quán của Bộ Ngoại giao; từ Alonzo Cantu, một nhà tài trợ lớn ở bang Texas; và từ một số trợ lý của Hillary như Capricia Marshall, Harold Ickes, Burns Strider, Minyon Moore và Jonathan Mantz, Giám đốc tài chính trong chiến dịch tranh cử của Hillary năm 2008.
Vốn biết rõ Maggie Williams, Melanne Verveer và Marshall, Black tin rằng nếu Hillary không thích những gì bà đang làm, thì một ai đó có vị trí cao trong nhóm Hillaryland sẽ gọi tới và nhắc “Allida này, dừng lại đi.” Nhưng điều đó chẳng bao giờ xảy ra, và theo thời gian ngày càng nhiều người trung thành với Hillary có vị trí cao cam kết chung tay tạo cho Ủy ban Hành động Chính trị nguồn tài chính dồi dào.
Không chỉ có những người ủng hộ Hillary nóng ruột về tiến độ của cuộc chạy đua tổng thống năm 2016. Một ngày sau cuộc bầu cử, tại trụ sở chính của tạp chí Politico ở Rosslyn, Virginia, các biên tập viên dự kiến đưa lên trang chủ website vào sáng hôm sau câu chuyện về sự ghép đôi có thể xảy ra giữa Hillary Clinton và Jeb Bush vào năm 2016. Câu chuyện mở đầu thế này, “Nền chính trị Mỹ có thể tái hồi,” được đăng tải lúc 4 giờ 34 phút sáng ngày 8 tháng Mười một, chưa đầy 36 tiếng sau khi Obama được tuyên bố là người thắng cử trong cuộc đua tổng thống 2012, và câu chuyện đã được truyền tải qua các tiêu đề của tờ báo hàng đầu với các phóng viên chính trị như Jonathan Martin và Maggie Haberman.
Không lâu sau đó, nhà nghiên cứu của RNC (Ủy ban quốc gia của Đảng Cộng hòa) chuyên xử lý các vấn đề chính sách đối ngoại, được giao trọng trách nghiên cứu đầy đủ về Hillary cho đến năm 2016. Trong khi Đảng Cộng hòa còn đang theo dõi các ứng viên tiềm năng khác của Đảng Dân chủ, như Phó Tổng thống Joe Biden, Thống đốc New York Andrew Cuomo, Thống đốc Maryland Martin O’Malley, thì Giám đốc truyền thông của RNC Sean Spicer đã gọi Hillary là “gorilla 800 pound” [1] của Đảng Dân chủ.
Ngay cả cựu Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi, từng khiến người ủng hộ cả hai phía tức giận vì tuyên bố trung lập trong khi vẫn ngấm ngầm giúp Obama trong cuộc vận động tranh cử 2008, cũng tham gia liên minh từ giữa tháng Mười hai. Điều này báo hiệu xu hướng mà vị nữ chính trị gia từng đối đầu với Hillary hồi năm 2008 này từng nhìn nhận rằng cuộc chạy đua tổng thống năm 2016 là cơ hội để trở lại chính trường và được Hillary cũng như những người trung thành với bà ủng hộ. Pelosi nói với Andrea Mitchell của truyền hình NBC, “Tôi hy vọng bà ấy sẽ tranh cử. Nếu bà ấy quyết định tranh cử, tôi nghĩ bà ấy sẽ chiến thắng và bước vào Nhà Trắng với sự chuẩn bị tốt hơn đại đa số những ai từng phục vụ một thời gian dài ở đó.”
Những điểm nhấn trong bảng danh sách các vị lãnh đạo cho rằng Hillary có đủ phẩm chất để trở thành một ứng viên tổng thống và một tổng chỉ huy là rất ấn tượng. David Petraeus, từng được nhắc đến như một đối thủ thuộc Đảng Cộng hòa của Obama, là một trong những người nghĩ rằng Hillary sẽ làm được nhiều hơn cả bổn phận. Ông nói, “Bà ấy sẽ là một tổng thống vĩ đại.”
Tất cả mọi người trong giới chính trị, trừ Hillary, dường như đã sẵn sàng để chờ đón Hillary khởi động chiến dịch tranh cử tổng thống năm 2016.
Sau khi rời Bộ Ngoại giao, Hillary tạm thời nghỉ ngơi. Mặc dù là đề tài của vô số các bản tin, nhưng bà rất ít phát biểu trước công chúng trong sáu tuần đầu tiên trở lại tư cách một thường dân. Giữa tháng Hai, Hillary thông báo rằng Harry Walker Agency sẽ điều hành các chương trình diễn thuyết của bà. Hillary thuyết phục Bill cùng bà gặp những người bạn là Meryl Streep và người sáng lập hãng Esprit Susie là Tompkins Buell cùng chồng của họ, cùng đi xem vở Ann của nhà hát Broadway. Hillary đã xem vở này rồi, trong đó có một người phụ nữ thủ vai cựu Thống đốc bang Texas Ann Richards, và bà rất muốn Bill cùng xem lại lần nữa. Họ cùng ăn tối tại quán Luxembourg ở Upper West Side, một cuộc vui ngoài trời mà Hillary hiếm khi có thời gian thưởng thức trong những năm qua. Người ta thấy bà xuất hiện một số lần ở New York và Washington, thành lập một tổ chức nhỏ hoạt động ủng hộ Chính phủ, đặt trụ sở ở đại lộ Connecticut. Văn phòng của tổ chức này lấy tên là Hillary Rodham Clinton, hoặc HRCO, cách viết tắt mà các trợ lý của bà quy ước khi sử dụng e-mail.
Sau đó, vào giữa tháng Ba, trước sức ép về thời gian của cuộc tranh luận trước khi Tòa án Tối cao đưa ra phán quyết về vụ kết hôn của một cặp đồng tính nam, Hillary đã trở lại tham gia tranh biện về vấn đề chính trị trong nước, lĩnh vực mà thái độ của người dân đã thay đổi đáng kể từ khi bà rời chính trường. Khi còn ở Bộ Ngoại giao, Hillary đã ủng hộ quyền của những người đồng tính nam theo cách mà bà thấy phù hợp với bốn trụ cột chính sách đối ngoại, nhưng Hillary chưa bao giờ bộc lộ quan điểm về hôn nhân đồng giới ở Mỹ. Một trợ lý nói, “Bà ấy và Cheryl đã vạch một lộ trình. Chúng tôi sẽ thực hiện nó trong khả năng của mình bằng những gì có thể, chúng tôi sẽ thực hiện khắp cả nước để giúp đỡ người dân, sau đó sẽ đưa vào chương trình nghị sự ngoại giao, và đó là cách chúng tôi triển khai lộ trình này.”
Sự ủng hộ mạnh mẽ của Hillary với quyền của người đồng tính trong lĩnh vực ngoại giao bị lu mờ bởi tính dè dặt của bà trong các cuộc tranh luận thuộc về chính trị trong nước. Tuy nhiên, bà đã điều chỉnh các quy tắc của Bộ Ngoại giao để có thể giúp các nhà ngoại giao đồng tính đang làm việc ở nước ngoài được hưởng quyền và lợi ích như các cặp vợ chồng bình thường khác. Bà cũng kết hợp việc bảo vệ và thúc đẩy quyền của người đồng tính, coi đó là một phần nhiệm vụ của các nhà ngoại giao Mỹ. Bà cũng phát biểu tại Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc vào tháng Mười hai năm 2011, trong đó bà so sánh nhóm đồng tính với các nhóm thiểu số về sắc tộc, tôn giáo và dân tộc. Bằng tinh thần như trong bài phát biểu nổi tiếng của bà về nữ quyền tại Bắc Kinh dưới thời Tổng thống Bill Clinton, Hillary tuyên bố “quyền của người đồng tính cũng là quyền con người, và quyền con người cũng là quyền của người đồng tính.” Những gì bà nói tại Hội đồng Nhân quyền, trong đó ủng hộ quyền của những người đồng tính nữ, đồng tính nam, người lưỡng tính và người chuyển giới, đã thể hiện nhiều điều hơn cả việc ủng hộ hôn nhân đồng giới. Bà nói rằng, họ có tất cả các quyền của con người, gồm cả quyền được pháp lý quốc tế bảo vệ chống lại bạo lực và phân biệt đối xử. Một người bạn của Hillary, cũng là nhà hoạt động trong lĩnh vực quyền của người đồng tính nói, “Bài phát biểu đó cũng nhằm vào các nhà ngoại giao Mỹ, ám chỉ rằng ‘các bạn không thể quay lưng, vì tôi sẽ bắt các bạn phải nhận phần trách nhiệm trong đó.’”
Hillary cũng bóng gió nói về các cuộc tranh luận ở Mỹ, “Thành tựu ở nước tôi về nhân quyền của người đồng tính chưa hoàn hảo.” Với tư cách cá nhân, Hillary cũng tổ chức chúc mừng đám cưới của các bạn bè đồng tính. Trong thư chúc mừng đám cưới của Allida Black với người bạn lâu năm là Judy Beck vào ngày 25 tháng Tư năm 2012, Hillary viết với tư cách cá nhân, “Chúc hạnh phúc trăm năm.”
Nhưng, trong khi công chúng và nhiều chính trị gia Mỹ tỏ rõ thái độ ủng hộ hôn nhân đồng tính, thì người ta vẫn chỉ nhắc tới quan điểm của Hillary về vấn đề này trong chiến dịch tranh cử năm 2008, đó là phản đối. Joe Biden đã thể hiện ủng hộ hôn nhân đồng giới trong một cuộc trả lời phỏng vấn của chương trình Meet the Press, thúc ép Barack Obama ủng hộ xu hướng này sớm hơn dự định. Hillary có thể đã đi trước một bước trong lĩnh vực nhân quyền quốc tế, nhưng lại tụt phía sau trên chính trường trong nước. Cũng như nhiều chính trị gia, gồm cả Thượng Nghị sĩ Đảng Cộng hòa Rob Portman của bang Ohio, Hillary cho rằng tranh luận trước Tòa án Tối cao là cơ hội để xem xét vấn đề một cách ý nghĩa và kịp thời.
Vì thế, đầu tháng Ba, bà đã họp với một số trợ lý, trong đó có chuyên gia viết diễn văn Dan Schwerin, nhằm thảo luận về những gì bà sẽ đề cập trong một video clip cho Chiến dịch Nhân quyền (HRC: Human Rights Campaign), tổ chức hoạt động về quyền của người đồng tính, có trụ sở tại Washington. Hillary muốn đưa ra hai điểm chính: ủng hộ hôn nhân đồng giới và tôn trọng những người không ủng hộ quan điểm này. Trong nhiều năm, bạn bè của Hillary đã chứng kiến bà đấu tranh với chủ đề liệu việc hợp pháp hóa hôn nhân đồng giới có vi phạm quyền lợi hoặc niềm tin của các nhóm tôn giáo hay không, và bà nói với các trợ lý rằng bà tôn trọng quan điểm của họ ngay cả khi vị trí chính trị của bà thay đổi. Một nguồn tin từ cuộc họp đó cho biết, “Đó không phải là cuộc nói chuyện về việc ‘vị trí của tôi lẽ ra phải như thế này.’ Quan điểm của Hillary rất rõ ràng. Nhưng bà ấy không phỉ báng những người không đồng thuận với bà trong vấn đề này.”
Ngày 18 tháng Ba, trước khi diễn ra tranh luận tại Tòa án Tối cao, HRC công bố đoạn băng ghi hình phát biểu của Hillary. Bà nhìn thẳng vào máy quay và nói, “Những người đồng tính nam, đồng tính nữ, lưỡng tính và chuyển giới là đồng nghiệp của chúng ta, giáo viên của chúng ta, những người lính của chúng ta và là những người chúng ta yêu quý. Họ là công dân trọn vẹn và bình đẳng, xứng đáng có được tất cả các quyền công dân. Các quyền đó bao gồm cả hôn nhân. Vì thế tôi ủng hộ hôn nhân đồng giới.”
Giới phóng viên coi đây là một sự thay đổi động cơ chính trị. Chuck Babington của hãng thông tấn Associated Press viết, “Việc Hillary Rodham Clinton ủng hộ hôn nhân đồng giới là dấu hiệu cho thấy bà có thể đang cân nhắc tranh cử tổng thống vào năm 2016 một cách nghiêm túc, và cố gắng tránh tình trạng ‘chậm chân’ gây tổn hại cho nỗ lực đầu tiên của bà.”
Mặc dù đã rõ về lợi thế chính trị của việc tiếp cận nhanh chóng vấn đề này, và các cuộc thăm dò dư luận cũng đã cho thấy tỉ lệ ủng hộ Hillary tăng rất nhanh, nhưng các trợ lý của bà vẫn nhấn mạnh rằng quyết định của Hillary không liên quan gì đến việc bầu cử cả. “Những gì chúng tôi làm đều bị xem là chính trị,” một trợ lý nói, “tất nhiên đó không phải lý do bà ấy muốn làm việc này.”
Bất kể động cơ của Hillary là gì đi nữa, đoạn video là một tín hiệu chứng tỏ bà cảm thấy thoải mái khi một lần nữa tham gia các vấn đề trong nước, sau bốn năm tích lũy lợi thế chính trị để không rơi vào các xung đột đảng phái. Những người phe Cộng hòa quyết hạ bệ bà bằng cuộc chiến đảng phái. Ba ngày trước, lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện, ông Mitch McConnell khoe khoang những lý do chính của việc Đảng Cộng hòa chống lại cả Hillary và Biden, đó là họ đã quá tuổi để làm tổng thống. McConnell gào to trước khán giả tại Hội nghị Hành động Chính trị Bảo thủ (CPAC: Conservative Political Action Conference) tổ chức hàng năm tại Washington, “Đừng nói với tôi rằng Đảng Dân chủ là đảng của tương lai, khi họ hành động để giành tấm vé tổng thống năm 2016 giống như chiếu lại bộ phim The Golden Girls (Các cô gái vàng).” [2] Đảng Cộng hòa đã đưa ra một bản danh sách gồm những ứng viên trẻ tuổi đang nổi, như Marco Rubio, Rand Paul, Thượng Nghị sĩ Ted Cruz bang Texas, và Thống đốc Chris Christie của New Jersey – đối lập hoàn toàn với những ứng viên Đảng Dân chủ ra đời từ thập niên 1940.
Cuộc chạy đua vào Nhà Trắng rất căng thẳng và kỳ nghỉ của Hillary cũng kết thúc. Trong khoảng thời gian đó, bà bắt đầu gọi cho các cố vấn và bạn bè thân thiết để chuyển tải một thông điệp rõ ràng, “Tôi nghỉ ngơi xong rồi. Tôi đang sẵn sàng làm việc.”
Nền tảng để Hillary quay lại chính trường đã được những người khác sắp đặt. Trong khoảng hơn hai năm, đầu tiên là Chelsea và sau đó là Huma đã dành thời gian đánh bóng cho Quỹ Clinton và cả quỹ Sáng kiến toàn cầu Clinton. Không lâu sau đám cưới hồi mùa hè năm 2010, Chelsea từ bộ phận tư vấn doanh nghiệp cho công ty McKinsey Company đã nhảy qua học cách vận hành văn phòng của bố mình. Cô con gái nhà Clinton, lúc đó 31 tuổi, nhận thấy tổ chức này rất cần người chăm lo việc quản trị – giữ nhà, chứ không phải là lau dọn quét nhà; vậy là bộ phận kiểm toán nội bộ được lập ra.
“Chelsea đã góp phần vào nỗ lực đó,” một người trong tổ chức nói. “Tin đồn Chelsea tới là để sắp đặt lại tổ chức và loại bỏ nhân vật X, Y và Z hoàn toàn thiếu chính xác. Tôi không nghĩ hành vi của cô ấy khác bất kỳ người con nào nhận thấy công ty của bố mẹ mình cần cải tổ.”
Trong việc tái cơ cấu tổ chức, Chelsea gợi ý xem xét đưa bạn học cũ của mình ở trường McKinsey là Eric Braverman vào vị trí giám đốc điều hành, sau này ý định đó đã được thực hiện.
Nhưng việc Chelsea làm cho tổ chức này dường như báo hiệu một sự thay đổi ấn tượng hơn cho thế giới Clinton. Không chỉ là về Chelsea, người sẽ trở thành phó chủ tịch hội đồng quản trị quỹ, lần đầu đóng vai trò người thừa kế triều đại chính trị và từ thiện của gia đình, mà giai đoạn chuyển tiếp này cũng khởi đầu cho sự kết thúc của Doug Band. Chelsea ngày càng lo ngại mối quan hệ kinh doanh của Band làm xấu thương hiệu Clinton mà cha cô đã vất vả xây dựng. Người ta nói Hillary đánh giá cao nỗ lực của Band trong việc quyên góp tiền cho thư viện Clinton và giúp trả các khoản nợ trong chiến dịch vận động tranh cử của bà. Nhưng, vai trò của Band như người gác cổng cho Bill lại gây hiểu lầm với một số cố vấn của Hillary, và tất nhiên, với cả người của Đảng Dân chủ.
Band đã tạo rào cản khiến Bill khó tiếp cận và hiếm khi lộ mình. Thậm chí nhân viên mật vụ của Obama đã phải theo đuổi ông ta nhiều tháng mới sắp xếp được cuộc gặp diễn ra tháng Mười một năm 2011, tại văn phòng Harlem của Bill. Sau đó, Band cũng dần tách ra khỏi đế chế mà ông ta đã xây dựng cho Bill. Ông ta cùng hai đối tác khác thành lập một công ty tư vấn quốc tế có tên là Teneo Holdings, thuê Bill và cựu Thủ tướng Anh Tony Blair làm cố vấn. Chỉ sau hai năm thành lập, Teneo phát triển nhanh chóng, có 200 nhân viên làm việc tại 13 văn phòng trên khắp thế giới. Trên hết, công ty này xây dựng danh tiếng dựa trên sự truy cập và chia sẻ trên trang web của mình rằng nó làm việc “riêng với các CEO và lãnh đạo của các công ty lớn nhất thế giới, các thể chế và các chính phủ” và giải quyết các vấn đề bằng “tác động... từ các mối quan hệ toàn cầu sâu sắc.”
Một trong những đối tác của Band là Declan Kelly đã được Hillary bổ nhiệm làm phái viên kinh tế Mỹ ở Ireland trước khi thành lập công ty. Bộ Ngoại giao đã minh bạch vai trò cố vấn của Bill cho Teneo, nhưng nói chung việc đó đem đến cảm giác không tốt cho một số người trung thành với gia đình Clinton. Chẳng nhẽ lại không phát sinh xung đột lợi ích, nếu chồng của ngoại trưởng làm thuê cho một công ty có khách hàng trên toàn thế giới? Một số đồng minh của nhà Clinton nghĩ rằng, Band đã đặt Bill và Hillary vào một tình huống bất lợi để làm đầy túi tiền của ông ta và của cả vợ chồng họ.
Nhưng gia đình Clinton làm ngơ khi công ty đó liên quan đến những trợ lý thân cận nhất của họ là Band và Huma Abedin. Lòng trung thành của gia đình Clinton đối với hai trợ lý này sẽ quay lại làm tổn hại đến Hillary.
Tuy nhiên, sự sắp xếp của Band để Bill làm việc cho Teneo và CGI không kéo dài. Vào tháng Hai năm 2012, tờ Politico viết rằng, Bill đã làm tổn hại mối quan hệ tài chính với công ty Teneo. Cùng thời gian đó, Band bị đẩy khỏi vai trò then chốt trong CGI do những người trung thành với Hillary hối thúc. “Ông có thể làm cho CGI hoặc Teneo, nhưng không thể làm cho cả hai”, Bill Clinton đã nói thế với Band, theo tin từ New York Post. “Doug đã chọn Teneo.”
Cựu tổng thống trả lời báo chí về việc ra đi của Band bằng một tuyên bố mơ hồ dài 362 từ, gần gấp đôi so với bài điếu văn mà ông viết cho mẹ Teresa vào năm 1997. Bill nói, “Tôi đã không thể hoàn thành một nửa những gì tôi phải làm trong nhiệm kỳ tổng thống nếu không có Doug Band. Doug là cố vấn của tôi, đồng thời là thành viên Hội đồng quản trị quỹ Sáng kiến Toàn cầu Clinton, vốn cũng được lập ra theo sáng kiến của ông ấy. Ông ấy làm việc không biết mệt mỏi để mở rộng hoạt động của CGI và các công việc khác của tôi trên khắp thế giới. Trong 10 năm đầu tiên, tầm nhìn chiến lược và khả năng gây quỹ của Doug đã giúp cho tổ chức này tồn tại và phát triển mạnh. Tôi hy vọng và tin rằng ông ấy tiếp tục công việc tư vấn cho tôi và xây dựng CGI thêm một thập niên nữa.”
Điều tốt đẹp dành cho Band, người vẫn tham gia cùng gia đình Clinton trong các hoạt động trong nước, đó là Bill không cắt đứt quan hệ, nhưng công ty Teneo đã thay đổi để Bill trở thành một khách hàng, chứ không phải một cố vấn làm thuê. Bill nói, “Tôi thấy rằng mình nên trả tiền cho họ, chứ không phải ngược lại.”
Nhưng, những người trong tổ chức của Clinton, vốn không thoải mái với câu chuyện này, có lý do để lo lắng mối liên hệ với Band có thể gây tổn thương Hillary. Tháng Mười hai năm 2011, Huma Abedin sinh một bé trai, đặt tên là Jordan Weiner, và cô không thể làm việc toàn thời gian ở Bộ Ngoại giao. Để cô vẫn có thể làm một cố vấn đến cuối nhiệm kỳ của mình, Hillary cho phép Huma làm việc với tư cách nhà tư vấn bên ngoài cho Bộ Ngoại giao, một sự sắp xếp mà Huma có thể kiếm thêm thu nhập từ các nguồn khác một cách hợp pháp.
Một nguồn tin từ Quỹ Clinton cho biết vào tháng Một năm 2013, “Tôi biết Huma đã và đang làm một số việc cho công ty Teneo.” Cùng thời gian đó, quan hệ giữa Band và Quỹ Clinton cũng kết thúc. “Ông ấy không làm việc ở đây nữa,” nguồn tin đó nói.
Mối quan hệ kép giữa Abedin với ngoại trưởng và công ty tư vấn quốc tế của Band được đưa ra ánh sáng vào tháng Năm năm 2013 trên tờ Politico, làm dấy lên một loạt câu hỏi về hoạt động điều hành kinh doanh của nhà Clinton. Trong một bức thư gửi vào tháng Bảy có đề địa chỉ mới, Huma nói với Thượng Nghị sĩ Đảng Cộng hòa Chuck Grassley rằng, cô ấy cung cấp “dịch vụ tư vấn và tư vấn chiến lược cho đội ngũ quản lý của công ty,” chứ không cung cấp bất cứ “thông tin nào về Bộ Ngoại giao, về công việc với ngoại trưởng, hay thông tin Chính phủ mà tôi đã tiếp cận.”
Tại thời điểm bức thư được gửi đi, Huma cùng chồng là cựu Nghị sĩ New York và ứng viên thị trưởng, Anthony Weiner, đang xử lý hậu quả bê bối tình ái bị tiết lộ từ các mẩu tin trò chuyện trực tuyến. Cuộc điều tra gây tổn thất nặng nề cho hoạt động kinh doanh của Huma, nhưng không phải là nguyên nhân chính làm thay đổi kết quả cuộc chạy đua vào chiếc ghế thị trưởng của Weiner, bởi những câu chuyện mới về khuynh hướng tình dục đã nhấn chìm cơ hội chiến thắng của ông ta rồi. Tuy nhiên nó đe dọa gây tổn hại tới di sản của Hillary tại Bộ Ngoại giao, và đặt ra nghi vấn về quyết định của bà để một trong những cố vấn ngoại giao hàng đầu kiếm tiền bằng cách làm việc cho một công ty có khách hàng quốc tế. Trong trường hợp tốt nhất, điều này cũng làm xấu hình ảnh của Hillary. Còn trong trường hợp xấu nhất, nó gây ra xung đột lợi ích.
Các câu hỏi tập trung vào Band và Abedin, những trợ lý thân cận nhất với Bill và Hillary trong hơn một thập kỷ, và về điều ràng buộc mà đa số những người có năng lực, đáng tin và trung thành với gia đình Clinton phải đối mặt. Nếu sẵn sàng kiếm tiền chính đáng, họ luôn muốn có một công việc là trung tâm của mọi hoạt động. Nhưng nếu họ muốn giàu có bất chính, họ sẽ mất nguồn thông tin, bị cáo buộc làm tiền trên danh nghĩa của gia đình Clinton, hoặc cả hai. Khi điều đó xảy ra, chắc chắn sẽ ảnh hưởng xấu tới Bill hoặc Hillary. Trong trường hợp của Abedin, người chịu hậu quả là Hillary.
Grassley nổi cáu với các câu trả lời của Huma và Bộ Ngoại giao trong chương trình “nhân viên Chính phủ đặc biệt.” Ông nói trong thư trả lời Huma, “Cho đến nay, Bộ Ngoại giao và bà Abedin đã không cung cấp một tài liệu nào mà tôi yêu cầu. Im lặng như vậy luôn chỉ làm dấy lên nhiều câu hỏi về cách thức chương trình vận hành.”
Huma đảm nhận thêm một vai trò khác trong hè năm 2012, là giúp Hillary Clinton “hội nhập” hơn vào Quỹ Clinton, sau được đổi tên thành Quỹ Bill, Hillary và Chelsea Clinton sau khi bà rời Bộ Ngoại giao. Cựu trợ lý của Hillary là Tina Flournoy nắm quyền điều hành vào tháng Hai, lúc Band rời đi. Khi Hillary xuất hiện trở lại sau thời gian nghỉ ngơi và thực hiện video clip cho Chiến dịch Nhân quyền, sự tham gia lâu dài vào Quỹ Clinton chỉ là một phần của một chương trình nghị sự tham vọng – có lẽ quá tham vọng – cho tương lai.
❀ ❀ ❀
[1] 1 pound = 0,45 kg. Ở đây chỉ việc Hillary là ứng viên nặng ký nhất của Đảng Dân chủ. (BT)
[2] Loạt phim truyền hình nổi tiếng ở thể loại hài kịch tình huống được chiếu trên kênh NBC từ năm 1985 đến 1992. (BT)
