Kiếp Người

Lượt đọc: 464 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Cxviii

❊ ❊ ❊

Trời đã khuya khi Philip đến Ferne. Đây là ngôi làng quê hương của vợ Athelny, và từ thời thơ ấu, bà đã quen với việc đi hái hoa bia tại cánh đồng mà cùng với chồng và các con, bà vẫn đến đó mỗi năm. Giống như nhiều người dân hạt Kent, gia đình bà thường ra đi đều đặn, vui mừng vì kiếm thêm được chút tiền, nhưng đặc biệt xem chuyến đi chơi hàng năm—điều mà họ mong mỏi suốt bao nhiêu tháng trời—như là kỳ nghỉ tuyệt vời nhất. Công việc không mấy nặng nhọc, lại được làm chung ngoài trời, và đối với lũ trẻ, đó là một chuyến dã ngoại kéo dài đầy thú vị; đây là nơi các thanh niên gặp gỡ các thiếu nữ; trong những buổi tối dài khi công việc đã xong, họ lang thang khắp các con ngõ để chuyện trò yêu đương; và mùa hái hoa bia thường kết quả bằng những đám cưới. Họ lên xe ngựa mang theo chăn nệm, nồi niêu xoong chảo, bàn ghế; và Ferne trong suốt mùa hái hoa bia trở nên vắng bóng người. Họ rất có tính bài ngoại và sẽ tỏ ý bực bội trước sự xâm nhập của những người lạ mặt, theo cách họ gọi những người đến từ London; họ coi thường và cũng dè chừng những kẻ ấy; đó là một đám người thô lỗ, và những người dân quê đáng kính không muốn giao du với họ. Ngày xưa, những người đi hái hoa bia thường ngủ trong các nhà kho, nhưng mười năm trước, một dãy lúp xúp các căn lúp xúp đã được dựng lên bên cạnh một thảo nguyên; và gia đình Athelny, cũng như nhiều người khác, năm nào cũng ở cùng một căn lúp xúp ấy.

Athelny đón Philip ở nhà ga bằng một chiếc xe ngựa mượn từ quán rượu nơi anh đã thuê một phòng cho Philip. Nơi đó cách cánh đồng hoa bia một phần tư dặm. Họ để túi xách ở đó rồi đi bộ sang thảm cỏ có các căn lúp xúp. Chúng chẳng qua chỉ là một dãy nhà dài, thấp, được chia thành những căn phòng nhỏ khoảng mười hai foot vuông. Phía trước mỗi căn có một đống lửa củi, quanh quầy tụ tập một gia đình, hồi hộp dõi theo nồi cơm chiều đang nấu. Gió biển và ánh nắng đã làm làn da của mấy đứa con nhà Athelny rám nắng từ bao giờ. Bà Athelny trông như một con người khác hẳn trong chiếc mũ trùm đầu chống nắng: bạn cảm thấy những năm tháng dài đằng đẵng ở thành thị chẳng hề để lại thay đổi thực sự nào ở bà; bà vẫn là người phụ nữ nhà quê chính gốc, và bạn có thể nhận ra bà thấy thoải mái đến nhường nào khi được ở chốn thôn quê. Bà đang rán thịt xông khói đồng thời canh chừng mấy đứa con nhỏ, nhưng vẫn dành cho Philip một cái bắt tay nồng nhiệt và nụ cười rạng rỡ. Athelny tỏ ra vô cùng hào hứng trước những niềm vui của đời sống thôn dã.

"Chúng ta đang khao khát ánh nắng và ánh sáng biết bao ở những thành phố mà chúng ta đang sống. Đó đâu phải là cuộc sống, đó là một sự giam cầm dài dằng dặc. Nào Betty, chúng ta hãy bán hết những gì đang có và tậu một trang trại ở vùng quê đi."

"Tôi tưởng tượng ra cảnh anh ở miền quê rồi đấy," bà đáp lại với vẻ coi thường đầy vui tính. "Chà, ngay ngày mưa đầu tiên vào mùa đông là anh lại tru tréo lên vì nhớ London cho mà xem." Bà quay sang Philip. "Athelny lúc nào cũng thế mỗi khi chúng ta về đây. Miền quê cơ đấy, tôi thích thế thật đấy! Chà, đến củ cải Thụy Điển với củ cải đường mà anh ấy còn chẳng phân biệt được nữa là."

Jane nhận xét với vẻ thẳng thắn vốn có: "Hôm nay bố lười lắm, chẳng hái nổi một thùng nào cả."

"Bố đang tập dượt thôi con ạ, và ngày mai bố sẽ hái nhiều thùng hơn tất cả các con cộng lại cho mà xem."

Bà Athelny nói: "Lại đây ăn tối đi các con. Sally đâu rồi nhỉ?"

"Con đây thưa mẹ."

Cô bước ra từ căn lúp xúp nhỏ của họ, ngọn lửa củi bùng lên hắt thứ ánh sáng rực rỡ lên khuôn mặt cô. Dạo gần đây Philip chỉ gặp cô trong những bộ váy gọn gàng mà cô bắt đầu mặc từ khi làm thợ may, và có điều gì đó vô cùng quyến rũ trong bộ váy vải in hoa mà cô đang mặc lúc này, rộng rãi và thoải mái để tiện làm việc; tay áo xắn lên để lộ đôi tay tròn trịa, chắc nịch. Cô cũng đội một chiếc mũ trùm đầu chống nắng.

Philip vừa bắt tay cô vừa nói: "Trông em chẳng khác nào cô thôn nữ trong truyện cổ tích."

Athelny nói: "Nó là hoa khôi của những cánh đồng hoa bia đấy. Chúa tôi, nếu con trai vị Địa chủ mà nhìn thấy em, hắn sẽ ngỏ lời cầu hôn trước khi em kịp nói hết câu cho mà xem."

Sally đáp: "Thưa bố, vị Địa chủ làm gì có con trai."

Cô tìm chỗ ngồi xuống, và Philip liền dọn một khoảng trống cạnh anh cho cô. Trông cô thật tuyệt vời trong đêm tối được soi sáng bởi những đống lửa củi. Cô tựa như một vị nữ thần đồng quê, khiến người ta liên tưởng đến những thiếu nữ tươi tắn, khỏe mạnh mà thi sĩ Herrick ngày xưa từng ca ngợi qua những vần thơ tuyệt mỹ. Bữa tối thật đạm bạc, gồm bánh mì phết bơ, thịt xông khói giòn rụm, trà cho lũ trẻ, còn bia thì dành cho vợ chồng Athelny và Philip. Athelny vừa ăn ngấu nghiến vừa lớn tiếng ca ngợi mọi món mình ăn vào. Anh tuôn ra những lời chê bai cay độc dành cho Lucullus và trút vô số lời lăng mạ lên đầu Brillat-Savarin.

Vợ anh nói: "Có một điều người ta phải công nhận ở anh, Athelny ạ, đó là anh thưởng thức đồ ăn rất ngon miệng và không thể chối cãi được!"

Anh vừa giơ ngón trỏ đầy biểu cảm vừa nói: "Do chính tay em nấu đấy, Betty của anh ạ."

Philip cảm thấy vô cùng dễ chịu. Anh hạnh phúc ngắm nhìn hàng đống lửa, với mọi người quây quần xung quanh, và sắc màu của ngọn lửa hắt lên màn đêm; ở cuối cánh đồng là một hàng cây du lớn, và phía trên là bầu trời đầy sao. Lũ trẻ trò chuyện và cười đùa, còn Athelny, như một đứa trẻ giữa chúng, khiến chúng cười vang bằng những trò hề và trí tưởng tượng của mình.

Vợ anh nói: "Người ta quý trọng Athelny ở đây lắm đấy. Chà, bà Bridges đã nói với tôi rằng, không biết chúng tôi sẽ ra sao nếu thiếu ngài Athelny bây giờ, bà ấy nói thế đấy. Anh ấy lúc nào cũng giở trò này trò nọ, trông giống một cậu học sinh hơn là một người cha gia đình."

Sally ngồi im lặng, nhưng cô chăm sóc những nhu cầu của Philip bằng một sự chu đáo khiến anh say đắm. Thật dễ chịu khi có cô ngồi bên cạnh, và thỉnh thoảng anh lại liếc nhìn khuôn mặt rám nắng, khỏe mạnh của cô. Có lúc anh bắt gặp ánh mắt cô, và cô mỉm cười lặng lẽ. Khi bữa tối kết thúc, Jane và một cậu em nhỏ được phái xuống con lách chảy róc rách ở tận cùng thảo nguyên để xách một thùng nước về rửa dọn.

"Các con, hãy dẫn chú Philip đi xem chỗ chúng ta ngủ đi, rồi các con phải chuẩn bị đi ngủ đấy nhé."

Những bàn tay nhỏ bé tóm lấy Philip, kéo anh về phía căn lúp xúp. Anh bước vào và quẹt một que diêm. Bên trong chẳng có đồ đạc gì; ngoài một chiếc hộp thiếc đựng quần áo, chẳng có gì ngoài những chiếc giường; có tận ba chiếc, kê sát mỗi bức tường. Athelny bước theo Philip vào trong và tự hào chỉ cho anh xem.

Anh kêu lên: "Đấy mới là thứ để ngủ chứ. Chẳng mấy cái lò xo với lông thiên nga nhà các cậu đâu. Chưa bao giờ tớ ngủ ngon như ở đây cả. CẬU sẽ được ngủ giữa những tấm ga trải giường đấy. Bạn hiền của tôi ơi, tôi thương cậu từ tận đáy lòng."

Những chiếc giường gồm một lớp dây hoa bia dày, bên trên phủ một lớp rơm, và trên cùng là một chiếc chăn đắp. Sau một ngày ở ngoài trời, với hương thơm thoang thoảng của hoa bia bao quanh, những người hái hoa hạnh phúc ngủ say như chết. Đến chín giờ, mọi thứ trên thảo nguyên đều chìm vào yên lặng và ai nấy đã lên giường, trừ một vài người đàn ông vẫn nán lại quán rượu và không chịu quay về cho đến khi quán đóng cửa lúc mười giờ. Athelny đi bộ đến đó cùng Philip. Nhưng trước khi đi, bà Athelny bảo anh:

"Chúng tôi ăn sáng vào khoảng bảy kém mười lăm, nhưng chắc anh không muốn dậy sớm thế đâu. Anh biết đấy, chúng tôi phải ra đồng làm việc từ lúc sáu giờ cơ."

Athelny kêu lên: "Đương nhiên là cậu ấy phải dậy sớm chứ, và cậu ấy phải làm việc giống tất cả chúng ta nữa. Cậu ấy phải tự kiếm lấy cơm ăn chứ. Không làm thì không có cơm ăn đâu, chàng trai ạ."

Lũ trẻ xuống suối tắm trước bữa sáng, và chúng có thể gọi anh trên đường quay về. Chúng sẽ đi ngang qua quán The Jolly Sailor.

Philip nói: "Nếu chúng đánh thức tôi, tôi sẽ đi tắm cùng chúng."

Jane, Harold và Edward reo hò thích thú trước viễn cảnh đó, và sáng hôm sau Philip bị đánh thức khỏi giấc ngủ say bởi tiếng chúng xông thẳng vào phòng. Mấy cậu bé nhảy chồm chồm lên giường anh, và anh phải dùng dép đuổi chúng ra ngoài. Anh mặc chiếc áo khoác và quần dài rồi đi xuống. Trời vừa hửng sáng, không khí se lạnh; nhưng bầu trời không một gợn mây, mặt trời chiếu những tia nắng vàng rực. Sally, tay nắm lấy tay Connie, đang đứng giữa đường, trên cánh tay vắt theo một chiếc khăn tắm và bộ đồ bơi. Lúc này anh nhận ra chiếc mũ trùm đầu chống nắng của cô có màu hoa oải hương, và làm nền cho nó, khuôn mặt đỏ ửng và rám nắng của cô trông chẳng khác nào một quả táo. Cô chào anh bằng nụ cười chậm rãi, ngọt ngào, và anh chợt nhận ra hàm răng của cô nhỏ, đều đặn và trắng tinh. Anh tự hỏi sao trước đây mình chưa từng chú ý điều đó.

Cô nói: "Em định để anh ngủ tiếp đấy, nhưng chúng cứ xông lên đánh thức anh. Em đã bảo là anh không thực sự muốn đi đâu."

"Ồ, không, anh muốn đi chứ."

Họ đi dọc con đường rồi băng qua những bãi sình lầy. Lối đó chưa đầy một dặm là ra đến biển. Làn nước trông lạnh lẽo và xám xịt, Philip rùng mình khi nhìn thấy nó; nhưng những người kia liền cởi tút quần áo và hò reo lao xuống nước. Sally làm việc gì cũng hơi chậm chạp, và cô chỉ xuống nước khi tất cả những người khác đã đang vẫy vùng xung quanh Philip. Bơi lội là tài nghệ duy nhất của anh; anh cảm thấy như ở nhà khi ở dưới nước; và chẳng mấy chốc anh đã khiến tất cả bắt chước theo mình khi anh trò chơi đóng giả cá heo, người bị chết đuối, và một mụ béo sợ ướt tóc. Buổi tắm biển diễn ra vô cùng náo nhiệt, và Sally buộc phải tỏ ra vô cùng nghiêm khắc mới dụ được tất cả bọn trẻ chịu lên bờ.

Cô nói với Philip bằng giọng điệu đứng đắn, ra dáng người mẹ vừa buồn cười vừa cảm động: "Anh cũng hư chẳng kém gì chúng nó cả. Bọn chúng chẳng quậy phá thế này đâu nếu không có anh ở đây."

Họ đi bộ trở về, tóc Sally rũ xuống buông xõa trên một bên vai, tay cầm chiếc mũ trùm đầu, nhưng khi họ về đến các căn lúp xúp thì bà Athelny đã khởi hành ra vườn hoa bia từ bao giờ. Athelny, mặc chiếc quần dài cũ kỹ nhất mà đời người từng thấy, chiếc áo khoác cài khuy kín mít để chứng minh anh chẳng mặc áo sơ mi bên trong, đầu đội chiếc mũ mềm rộng vành, đang rán cá trích muối trên đống lửa củi. Anh vô cùng đắc ý với bản thân: trông anh chẳng khác nào một tên cướp biển từ đầu đến chân. Ngay khi nhìn thấy nhóm người, anh liền lớn tiếng cất vang khúc ca của đám phù thủy trong vở Macbeth hướng về phía những con cá trích bốc mùi thơm phức.

Khi họ đến nơi, anh nói: "Các người không được la cà bữa sáng đâu đấy, kẻo mẹ nổi giận đấy."

Và chỉ vài phút sau, Harold và Jane tay cầm những miếng bánh mì phết bơ, họ thong thả đi qua thảm cỏ để bước vào cánh đồng hoa bia. Họ là những người rời đi cuối cùng. Một khu vườn hoa bia là một trong những cảnh tượng gắn liền với thời niên thiếu của Philip và những lò sấy hoa bia đối với anh là nét đặc trưng nhất của phong cảnh hạt Kent. Không hề có chút cảm giác lạ lẫm nào, mà cứ như đang ở nhà, Philip theo chân Sally bước qua những luồng hoa bia dài dằng dặc. Lúc này mặt trời đã rực rỡ và hắt xuống những cái bóng sắc nét. Philip thỏa thuê ngắm nhìn sự trù phú của những chiếc lá xanh mướt. Hoa bia đang ngả vàng, và đối với anh, chúng mang vẻ đẹp cùng niềm đam mê mà các thi sĩ ở Sicily từng tìm thấy nơi những chùm nho tím thẫm. Khi bước đi, Philip cảm thấy mình ngập tràn trong bầu không khí xanh tươi trù phú ấy. Một hương thơm ngọt ngào tỏa ra từ lớp đất phù sa màu mỡ của hạt Kent, và cơn gió tháng Chín thoảng qua mang đậm mùi hương thơm ngát của hoa bia. Athelstan bản năng cảm nhận được sự phấn chấn ấy, nên cậu cất tiếng hát; đó là giọng hát lạc đi của một cậu bé mười lăm tuổi, khiến Sally phải quay đầu lại.

"Cậu im đi cho tôi nhờ, Athelstan ạ, kẻo lát nữa trời lại đổ dông bão bây giờ."

Chỉ một lát sau, họ nghe thấy tiếng vo ve của những giọng nói, và ngay sau đó đã bắt gặp những người hái hoa. Tất cả đều đang cật lực làm việc, vừa hái vừa trò chuyện cười đùa rôm rả. Họ ngồi trên ghế tựa, ghế đẩu, trên những chiếc hộp, với giỏ đựng đặt bên cạnh, và một số người đứng bên thùng hái những bông hoa thả thẳng vào đó. Xung quanh có rất nhiều trẻ em và khá nhiều trẻ sơ sinh, đứa nằm trong những chiếc nôi dã chiến, đứa được quấn trong tấm thảm đặt trên nền đất nâu mềm và khô ráo. Lũ trẻ hái một chút nhưng chơi đùa thì nhiều. Những người phụ nữ làm việc rất hăng say, họ đã làm nghề hái từ thuở nhỏ, và họ hái nhanh gấp đôi những kẻ từ London tới. Họ khoe khoang về số giỏ hoa bia hái được trong một ngày, nhưng lại phàn nàn rằng bây giờ không thể kiếm được nhiều tiền như trước: ngày xưa người ta trả một shilling cho năm giỏ, nhưng giờ mức giá là tám thậm chí chín giỏ mới được một shilling. Ngày xưa một người hái giỏi có thể kiếm đủ tiền trong cả mùa để sống qua phần thời gian còn lại của năm, nhưng bây giờ chẳng kiếm chác được gì mấy; bạn được cho không một kỳ nghỉ, và thế là hết. Bà Hill đã tự mua được một chiếc đàn piano từ tiền hái hoa bia, nghe bà ấy nói thế, nhưng bà ta keo kiệt lắm, chẳng ai muốn keo kiệt kiểu đó đâu, và hầu hết mọi người đều nghĩ đó chỉ là chuyện bà ấy tự bịa ra thôi, nếu sự thật được phơi bày thì có lẽ người ta sẽ phát hiện ra bà ấy đã dành dụm một ít tiền từ quỹ tiết kiệm để bù vào thì có.

Những người hái hoa được chia thành các nhóm mười người không tính trẻ em, và Athelny lớn tiếng khoe khoang về ngày mà anh sẽ có một đội toàn là thành viên trong gia đình mình. Mỗi nhóm có một người phụ trách thùng, người có nhiệm vụ cung cấp dây hoa bia tận nơi cho các thùng của họ (thùng là một chiếc bao tải lớn dựng trên khung gỗ, cao khoảng bảy foot, và những dãy dài chúng được đặt giữa các hàng hoa bia); và đó chính là vị trí mà Athelny hướng tới khi các con anh đủ lớn để lập thành một đội. Trong lúc đó, anh làm việc thiên về việc cổ vũ người khác hơn là tự mình gắng sức. Anh thong thả tiến về phía bà Athelny, người đã bận rộn suốt nửa tiếng đồng hồ và đã trút xong một giỏ vào thùng, rồi ngậm điếu thuốc trên môi bắt đầu hái. Anh khẳng định rằng hôm nay anh sẽ hái nhiều hơn bất cứ ai, ngoại trừ mẹ; tất nhiên không ai có thể hái nhiều bằng mẹ rồi; điều đó khiến anh nhớ đến những thử thách mà Aphrodite bắt Psyche tò mò phải trải qua, và anh bắt đầu kể cho lũ trẻ nghe câu chuyện về tình yêu của nàng dành cho người chồng ẩn mặt. Anh kể rất hay. Đối với Philip, người đang lắng nghe với nụ cười trên môi, câu chuyện cổ xưa ấy dường như hòa hợp hoàn toàn với khung cảnh. Bầu trời lúc này rất xanh, và anh nghĩ ngay cả ở Hy Lạp thì nó cũng chẳng thể đáng yêu hơn được nữa. Lũ trẻ với mái tóc vàng và đôi má hồng hào, khỏe mạnh, cường tráng và hoạt bát; dáng vẻ thanh thoát của những bông hoa bia; màu xanh ngọc bích thách thức của những chiếc lá, tựa như một hồi kèn trỗi dậy; sự kỳ diệu của con đường nhỏ rợp bóng xanh, thu hẹp dần thành một điểm khi nhìn dọc theo hàng cây, cùng những người hái hoa đội mũ trùm đầu: có lẽ tinh thần Hy Lạp ẩn hiện nơi đây còn nhiều hơn những gì bạn có thể tìm thấy trong sách vở của các giáo sư hay trong các viện bảo tàng. Anh thầm cảm ơn vẻ đẹp của nước Anh. Anh nghĩ về những con đường trắng ngoằn ngoèo và những hàng rào cây bụi, những đồng cỏ xanh mướt với những hàng cây du, đường nét thanh tú của những ngọn đồi và những khu rừng thưa đỉnh đồi, sự bằng phẳng của những vùng đầm lầy, và nỗi u sầu của Biển Bắc. Anh rất vui vì mình cảm nhận được vẻ đẹp của nó. Nhưng chẳng mấy chốc Athelny lạiâm ỉ bất an và tuyên bố anh sẽ đi thăm dò xem mẹ của Robert Kemp thế nào. Anh quen biết tất cả mọi người trong khu vườn và gọi họ bằng tên thánh; anh biết rõ gia phả của họ và mọi chuyện xảy ra với họ từ lúc chào đời. Với một chút hư vinh vô hại, anh đóng vai một quý ông lịch thiệp giữa họ, phảng phất sự trịch thượng trong thái độ thân mật. Philip không chịu đi cùng anh.

Anh nói: "Tôi đi kiếm bữa tối của mình đây."

Athelny vừa vung tay bước đi vừa đáp: "Phải lắm, chàng trai của tôi. Không làm thì không có cơm ăn."

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 14 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

2 Trong Tổng Số 3 tác phẩm của W. Somerset Maugham

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.