Cậu đã hẹn gặp Sally vào thứ Bảy tại Phòng trưng bày Nghệ thuật Quốc gia. Cô sẽ đến đó ngay khi được tiệm cho phép nghỉ và đã đồng ý ăn trưa cùng cậu. Hai ngày đã trôi qua kể từ lần cuối cậu gặp cô, và niềm hoan hỉ vẫn không hề rời bỏ cậu lấy một phút giây. Đó là vì cậu thấy vô cùng mãn nguyện vì đã không cố gắng tìm gặp cô. Cậu đã tự nhủ đi nhủ lại từng lời mình sẽ nói với cô và cách thức mình sẽ diễn đạt chúng. Giờ đây, sự sốt ruột trong lòng cậu đã trở nên không thể chịu đựng nổi. Cậu đã viết thư cho bác sĩ South và trong túi cậu đang giữ một bức điện tín nhận được vào sáng nay từ ông: “Đã tống cổ cái lão đần độn cau có đó đi rồi. Khi nào cậu tới?” Philip bước đi dọc theo phố Parliament. Trời đẹp, ánh nắng giòn giã và mang theo hơi lạnh buổi sớm làm cho cảnh vật như đang nhảy múa trên đường phố. Đường xá đông đúc. Phía xa có một lớp sương mỏng tang, làm dịu đi một cách tuyệt vời những đường nét uy nghi của các tòa nhà. Cậu băng qua Quảng trường Trafalgar. Bất chợt, tim cậu thắt lại; cậu nhìn thấy một người phụ nữ đi phía trước mà cậu đinh ninh là Mildred. Cô ấy có vóc dáng y hệt, và dáng đi hơi lê bước đặc trưng của người nọ. Không một chút suy nghĩ, với trái tim đang đập loạn nhịp, cậu rảo bước đuổi theo cho đến khi bắt kịp, rồi khi người phụ nữ ấy quay lại, cậu nhận ra đó là một người hoàn toàn xa lạ. Đó là gương mặt của một người lớn tuổi hơn nhiều, với làn da nhăn nheo và ngả vàng. Cậu bước chậm lại. Cậu vô cùng nhẹ nhõm, nhưng không chỉ có sự nhẹ nhõm; mà còn có cả nỗi thất vọng; cậu bỗng thấy hoảng sợ chính bản thân mình. Liệu cậu có bao giờ thoát khỏi bóng hình đam mê ấy không? Tận đáy lòng, bất chấp tất cả, cậu cảm thấy một thứ khát khao kỳ lạ và tuyệt vọng dành cho người phụ nữ đê tiện kia vẫn sẽ mãi vương vấn. Mối tình ấy đã gây cho cậu quá nhiều đau khổ đến mức cậu biết rằng mình sẽ chẳng bao giờ, chẳng bao giờ có thể hoàn toàn rứt bỏ được nó. Chỉ có cái chết mới có thể dập tắt vĩnh viễn khao khát trong lòng cậu.

Nhưng cậu nhanh chóng gạt phăng nỗi đau đớn ấy ra khỏi tâm trí. Cậu nghĩ đến Sally, với đôi mắt xanh hiền hậu; và môi cậu vô thức nở một nụ cười. Cậu bước lên những bậc thềm của Phòng trưng bày Nghệ thuật Quốc gia và ngồi xuống ngay căn phòng đầu tiên, để có thể nhìn thấy cô ngay khoảnh khắc cô bước vào. Được đắm mình giữa những bức tranh luôn mang lại cho cậu sự khuây khỏa. Cậu không ngắm kỹ bức nào cả, mà để cho sự lộng lẫy của màu sắc, vẻ đẹp của những đường nét ấy thấm sâu vào tâm hồn mình. Tâm trí cậu bận rộn nghĩ về Sally. Thật tuyệt biết bao nếu được đưa cô rời khỏi luồng không gian Luân Đôn này – nơi cô trông thật lạc lõng, tựa như một bông hoa ngô giữa tiệm bán lan và đỗ quyên; cậu đã nhận ra từ những vườn hoa bia ở Kent rằng cô không thuộc về chốn thị thành này; và cậu chắc chắn rằng dưới bầu trời dịu dàng của vùng Dorset, cô sẽ nở rộ với một vẻ đẹp tinh khôi hơn. Sally bước vào, và cậu đứng dậy đón cô. Cô mặc bộ đồ đen, cổ tay đính măng-sét trắng và thắt chiếc cổ áo bằng vải linon quanh cổ. Họ bắt tay nhau.

“Em đợi lâu chưa?”

“Không. Mười phút thôi. Em có đói không?”

“Không đói lắm.”

“Mình ngồi đây một lát nhé?”

“Tùy anh.”

Họ lặng lẽ ngồi cạnh nhau, không nói gì. Philip tận hưởng sự hiện diện gần gũi của cô. Cậu thấy ấm áp bởi sức sống rạng rỡ tỏa ra từ cô. Một thứ hào quang của sự sống dường như đang bao bọc lấy cô.

“Thế dạo này em thế nào?” Cuối cùng cậu cũng cất lời, mỉm cười nhẹ.

“Ồ, mọi chuyện đều ổn cả. Chỉ là báo động giả thôi.”

“Thế à?”

“Anh không vui sao?”

Một cảm giác kỳ lạ bao trùm lấy cậu. Cậu đã đinh ninh rằng mối nghi ngờ của Sally là có căn cứ; chưa bao giờ trong đầu cậu xuất hiện dù chỉ một thoáng suy nghĩ rằng có khả năng xảy ra sai sót. Tất cả các kế hoạch của cậu bỗng chốc sụp đổ, và viễn cảnh tương lai được vẽ ra vô cùng công phu ấy giờ đây chỉ là một giấc mơ không bao giờ thành hiện thực. Cậu lại được tự do một lần nữa. Tự do! Cậu sẽ chẳng phải từ bỏ bất cứ dự định nào, và cuộc đời vẫn hoàn toàn nằm trong tầm tay để cậu muốn làm gì tùy ý. Cậu không hề cảm thấy phấn khích, mà chỉ thấy hoang mang tột độ. Lòng cậu trĩu nặng. Tương lai mở ra trước mắt một sự trống trải đến điêu tàn. Cảm giác ấy giống như thể cậu đã lênh đênh nhiều năm trời giữa đại dương bao la đầy hiểm nguy và thiếu thốn, để rồi cuối cùng tìm thấy một bến bờ bình yên, nhưng khi vừa chuẩn bị cập bến, một luồng gió ngược bỗng nổi lên đẩy cậu dạt trở lại biển khơi; và bởi vì tâm trí cậu bấy lâu nay đã chìm đắm trong những đồng cỏ êm đềm và rừng cây tươi tốt nơi đất liền, nên sự hoang vu rộng lớn của đại dương bỗng gieo vào lòng cậu nỗi thống khổ khôn cùng. Cậu không thể đối mặt lần nữa với sự cô đơn và giông tố. Sally ngước nhìn cậu bằng đôi mắt trong veo.

“Anh không vui sao?” Cô hỏi lại. “Em cứ nghĩ anh sẽ mừng quýnh lên chứ.”

Cậu nhìn ánh mắt cô với vẻ mặt hốc hác. “Anh không chắc nữa,” cậu lẩm bẩm.

“Anh buồn cười thật đấy. Hầu hết đàn ông đều thế cả mà.”

Cậu nhận ra mình đã tự lừa dối bản thân; chẳng có sự hy sinh cao cả nào thúc đẩy cậu nghĩ đến chuyện kết hôn cả, mà chính là khao khát về một người vợ, một mái ấm và tình yêu; và giờ đây khi mọi thứ có vẻ như đang tuột khỏi tầm tay, cậu bị nỗi tuyệt vọng bủa vây. Cậu khao khát những điều đó hơn bất cứ thứ gì trên đời. Cậu còn bận tâm gì đến Tây Ban Nha với những thành phố của nó, nào Cordova, Toledo, Leon; những ngôi đền ở Miến Điện hay đầm phá ở các hòn đảo Nam Thái Bình Dương có ý nghĩa gì với cậu nữa? Nước Mỹ ở ngay đây và lúc này đây. Cậu thấy dường như cả cuộc đời mình vẫn luôn chạy theo những lý tưởng mà người khác, qua lời nói hoặc bài viết của họ, đã truyền tụng vào tâm trí cậu, chứ chưa bao giờ là những mong mỏi từ tận đáy lòng mình. Con đường của cậu luôn bị chi phối bởi những gì cậu nghĩ mình *nên* làm, chứ chưa bao giờ bởi những gì cậu khao khát thực hiện bằng cả tâm hồn. Giờ đây, cậu gạt phăng tất cả những điều đó với một cử chỉ đầy sốt ruột. Cậu luôn sống cho tương lai, để rồi hiện tại cứ thế, cứ thế tuột qua kẽ tay. Những lý tưởng của cậu ư? Cậu nghĩ về khao khát tạo ra một bố cục tinh xảo và tuyệt mỹ từ vô vàn những sự thật vô nghĩa của cuộc đời: chẳng phải cậu cũng từng nhận ra rằng khuôn mẫu giản dị nhất – cái khuôn mẫu mà ở đó một con người sinh ra, lao động, kết hôn, sinh con rồi qua đời – lại chính là khuôn mẫu hoàn hảo nhất hay sao? Có lẽ việc đầu hàng trước hạnh phúc đồng nghĩa với việc chấp nhận thất bại, nhưng đó là một thất bại đáng giá hơn rất nhiều chiến thắng.

Cậu liếc nhanh sang Sally, tự hỏi cô đang nghĩ gì, rồi lại quay đi nơi khác.

“Anh đã định ngỏ lời cầu hôn em,” cậu nói.

“Em cứ nghĩ có lẽ anh sẽ làm thế, nhưng em không muốn cản trở con đường của anh.”

“Em sẽ không làm thế đâu.”

“Còn những chuyến đi của anh thì sao, Tây Ban Nha và mấy thứ đó ấy?”

“Sao em biết là anh muốn đi du lịch?”

“Em phải biết chút gì chứ. Em nghe anh với bố nói chuyện về chuyện đó đến mức mỏi cả miệng rồi còn gì.”

“Anh chẳngcần quái gì đến mấy thứ đó nữa.” Cậu khựng lại một khoảnh khắc rồi cất giọng thì thào, khàn đày: “Anh không muốn rời xa em! Anh không thể rời xa em.”

Cô không đáp lời. Cậu không thể đoán được cô đang nghĩ gì.

“Anh tự hỏi liệu em có đồng ý lấy anh không, Sally.”

Cô không nhúc nhích và trên khuôn mặt cô không hề có một gợn sóng cảm xúc nào, nhưng khi trả lời, cô không nhìn thẳng vào cậu.

“Nếu anh thích.”

“Em không muốn thế sao?”

“Ồ, tất nhiên là em thích có một ngôi nhà của riêng mình rồi, và cũng đã đến lúc em nên ổn định cuộc sống.”

Cậu mỉm cười nhẹ. Đến giờ thì cậu đã khá hiểu tính cô, và thái độ ấy không làm cậu ngạc nhiên.

“Nhưng em không muốn lấy ANH sao?”

“Chẳng còn ai khác mà em muốn lấy nữa.”

“Thế thì quyết định vậy nhé.”

“Bố mẹ sẽ ngạc nhiên lắm đây, phải không anh?”

“Anh hạnh phúc quá.”

“Em muốn đi ăn trưa đây,” cô nói.

“Em yêu!”

Cậu mỉm cười, cầm lấy tay cô và siết nhẹ. Họ đứng dậy bước ra khỏi phòng trưng bày. Họ dừng lại một lúc bên lan can để nhìn xuống Quảng trường Trafalgar. Những chiếc xe taxi và xe buýt tấp nập ngược xuôi, dòng người vội vã qua lại về mọi ngả, và ánh mặt trời vẫn đang rực rỡ chiếu rọi.