Hoàng Khắc Oánh về sau tái giá với Cát Thiếu Lâm, con trai cả nhà họ Cát. Thứ hai là Cát Thiếu Thanh. Thứ ba là Cát Thiếu Hiểu. Còn có hai người con gái tên là Diệc Thường và Diệc Nga. "Lâm, Thanh, Hiểu", ba chữ này xuất phát từ "Hồng Lâu Mộng". Người ta vẫn nói, còn trẻ đừng đọc Hồng Lâu, về già đừng đọc Tam Quốc. Cụ ông nhà họ Cát mười lăm tuổi đã đọc "Hồng Lâu Mộng". Chưa đầy mười tám tuổi đã làm thực tập sinh trong phòng kế toán của một công ty chuyên về xuất nhập khẩu trên đường Broadway. Tuy chỉ là thực tập sinh nhưng vì thông minh tháo vát, mỗi khi có cơ hội, ông chủ đều cho ông đứng ra quản lý sổ sách chính thức. Có lần, ông chủ muốn thử ông, nên lén lấy đi một trăm đồng bạc hiện kim trong phòng kế toán. Một trăm đồng, với người bây giờ mà nói thì chẳng là gì. Nhưng vào thời đó, tiền thuê một căn nhà kiểu mới trong ngõ loại trung bình mỗi tháng chỉ có sáu đồng bốn hào bảy xu tám ly. Cầm trong tay một đồng bạc là có thể dẫn theo một người bạn, ung dung bước vào bất kỳ quán ăn nào, thong thả dùng một bàn tiệc gồm bốn món một canh hoặc năm món một canh, đã bao gồm cả rượu nước. Những năm năm mươi, năm đồng là có thể ăn một bữa tại "Quanjude" ở Bắc Kinh. Những năm bảy mươi, bỏ tám mươi đồng mua một vé tàu nằm là có thể ngủ từ Thượng Hải thẳng tới tận Urumqi xa xôi. Cho nên, khoản thiếu hụt tròn một trăm đồng này lúc đó suýt chút nữa đã làm ông sợ chết khiếp. Nói thì không dám. Đền thì không nỡ, mà cũng không đền nổi. Đành phải dựa vào bản lĩnh làm sổ sách, âm thầm từng chút một bù đắp lại. Đến cuối năm, khoản thiếu hụt một trăm đồng này quả nhiên đã được ông "diệu thủ hồi xuân", làm cho không còn bất cứ dấu vết nào có thể truy cứu. Ông chủ kinh ngạc. Ông chủ sợ hãi. Mới mười bảy mười tám tuổi đầu mà đã có bản lĩnh lớn đến vậy. Thêm vài năm nữa, bản lĩnh càng lớn hơn, kinh nghiệm càng phong phú hơn, lòng dạ thực sự trở nên hoang dã, muốn "biển thủ" chút tiền từ công ty, thì ai còn đề phòng được? Ai còn tra ra được? Ông chủ không dám dùng ông nữa. Khách khí mời ông đi ăn một bữa, bỏ hai tháng lương vào một phong bì trắng rồi cho ông nghỉ việc.
Từ đó, bài học rút ra cho ông là: Làm người không được quá có bản lĩnh. Trên thế giới này, quan trọng nhất không phải là để người ta thấy mình có bản lĩnh hơn họ, mà là để tất cả mọi người cảm thấy mình đáng tin. Khiến người khác cảm thấy mình đáng tin mới là điều quan trọng nhất. Thế là ông bắt đầu dồn hết tâm tư vào việc dàn xếp các mối quan hệ xã giao đa dạng. Nói cách khác, là bằng mọi giá khiến người khác cảm thấy mình "đáng tin". Vì vậy, ông hạ quyết tâm, dù cho ngón tay có bị kẹp vào khe cửa, cũng tuyệt đối không kêu một tiếng đau đớn nào. Không những không được kêu đau, mà cũng không được tin rằng sẽ có người đến xoa dịu nỗi đau giúp mình. Tất nhiên, cũng không được quên đi mỗi chút đau đớn mà mình từng phải chịu đựng. Kêu la là vô năng; quên đi, cũng là vô năng. Không thể dựa vào sự nỗ lực của bản thân để xoa dịu vết thương và giành được lòng tin của người khác, lại càng là cái vô năng của sự vô năng. Cái vô năng nhân đôi. Thế là nghiến chặt răng. Thế là chỉ biết trông cậy vào bản thân. Thế là dựa vào chút bản lĩnh cứng rắn đó, năm bốn mươi tuổi, ông cuối cùng cũng gom đủ tiền, thuê được một căn nhà kiểu mới trong ngõ ở Đồng Chung Lý, gần chùa Tĩnh An cho cả nhà. Hơn nữa còn dùng được cả bồn cầu xả nước.
Cát Thiếu Lâm mắc bệnh phổi, kết hôn muộn nhất. Khi anh ta cưới Hoàng Khắc Oánh, vợ của người thứ hai và người thứ ba đều đã sinh con cả rồi. Tất cả đều sống trong căn nhà này. Vợ chồng người thứ ba mang theo ba đứa con nhỏ, ở phòng lớn tầng hai. Vợ chồng người thứ hai mang theo ba đứa con của họ, ở phòng nhỏ tầng ba. Ông bà già ở phòng áp mái. Trước khi Hoàng Khắc Oánh về nhà chồng, người anh cả ở dưới phòng khách tầng một. Về sau thì đổi chỗ cho ông bà già. Hoàng Khắc Oánh và anh cả ở phòng áp mái. Ông bà già ở phòng khách tầng một. Trong phòng khách lại dùng một tấm bình phong ngăn thành hai phòng nhỏ. Bên trong bình phong là nơi ở của ông bà già. Bên ngoài bình phong bày một cái bàn bát tiên, vẫn là nơi ăn cơm của cả gia đình. Ban ngày thu bình phong lại. Đến đêm lại dựng lên. Lúc đó con gái lớn đã đi lấy chồng. Con gái út đêm đêm ngủ cùng hai ông bà. Khi con gái lớn đi lấy chồng, con gái út lén cắt một chiếc cúc áo và một mảnh vải nhỏ từ của hồi môn của chị gái, cất đi. Để sau này khi mình đi lấy chồng sẽ lấy ra làm bằng chứng, bắt hai ông bà phải làm của hồi môn theo quy cách tương đương. Người thứ hai thường xuyên tìm cớ gây chuyện với người thứ ba. Vì phòng của người em ở lớn hơn phòng mình. Trong lòng cảm thấy bức bối khó chịu. Cảm thấy cha mẹ thiên vị. Thực tế, ông già hoàn toàn chẳng quản mấy chuyện này. Người thiên vị là bà nội. Người thứ ba nghe lời, cưới cháu gái nhà mẹ đẻ của bà. Tất nhiên phải cho ở phòng lớn. Về sau, bà nội đối với người cháu dâu này còn tốt hơn cả con gái ruột. Đạo lý rất đơn giản. Cháu dâu bây giờ là đang sinh con cho nhà họ Cát, đứa trẻ sinh ra mang họ Cát. Còn con gái thì lại sinh con cho người ngoài. Đứa trẻ sinh ra không mang họ Cát. Thực ra chính bà cũng đâu có mang họ Cát. Nhưng mấy chục năm nay, miệng lúc nào cũng giọng điệu: "Người nhà họ Cát chúng tôi thế này thế kia..." Con gái về nhà mẹ đẻ, bà mẹ thậm chí còn phải giấu cả giẻ lau bàn đi, sợ con gái mang về nhà chồng; còn người cháu dâu kia ăn no bữa sáng đi làm ở cửa hàng văn phòng phẩm, bà mẹ còn cố đuổi theo ra tận đầu ngõ, lén dúi một chiếc bánh song nhưỡng cho nó làm điểm tâm. Cô cháu dâu này thích ăn đồ nếp, nói chuyện cũng nhẹ nhàng ngọt ngào. Mỗi sáng đều giúp bà nội chải đầu. Chải đến mượt mà bóng loáng. Bà nội tinh thần tốt, mỗi đêm đều tụng kinh trước bàn thờ Phật, tụng đến tận nửa đêm về sáng. Cô cháu dâu kiêm con dâu thứ ba này cũng theo bà đến tận nửa đêm. Mùa đông năm kia, con dâu thứ ba từ tiệm bánh "Tây Vạn Hưng" trên đường Công Quán mua về hai miếng bánh nếp nhân đậu đỏ đường phèn hoa quế, để trong hộp thiếc, đêm đêm đem hấp nóng, làm điểm tâm đêm cho bà nội. Bà nội trong lòng rất vui, lúc ăn lại nuốt quá vội, miếng bánh mắc nghẹn trong cổ họng, một hơi không lên được, lại ngã nhào, chết ngay tại chỗ trên bậc thang.
Sau khi bà nội thiên vị chết vì nghẹn, người thứ hai vốn luôn ấm ức không dám lên tiếng liền liên kết với người anh cả đang bệnh tật và người chị đã đi lấy chồng, gây khó dễ cho vợ chồng người thứ ba. Một mực khẳng định, chính là người "cháu dâu" kia vì muốn chiếm đoạt chút tiền riêng tích góp nhiều năm của bà nội mà cố ý làm cho bà "nghẹn chết". (Tương truyền bà nội còn giấu một đóa hoa sen bằng bích tỷ, đồn rằng là đồ tùy táng của Từ Hy Thái hậu. Nặng ba mươi tám lạng bảy tiền. Thời tiền Thanh, một lạng bích tỷ trị giá hơn hai vạn đồng. Sau thời Dân Quốc, thứ này dần không còn giá trị như trước, một ngày sụt giá thảm hại. Nhưng sụt đến tận bây giờ, một lạng cũng phải trị giá ba bốn trăm đồng. Trừ đi phần hoa hồng mà người môi giới hoặc nhà đấu giá phải lấy, giả sử thực sự có đóa "sen" như vậy, đem ra đổi thành tiền cũng đủ để mua lại một căn nhà trong ngõ như thế này.)
Cả nhà vây lấy vợ chồng người thứ ba, bắt hai người giao ra đóa hoa sen bích tỷ này. Giao ra được thì mọi người vẫn sống với nhau thái bình. Không giao ra được thì xin lỗi, vụ kiện tụng tranh chấp tài sản gia đình này kiểu gì cũng không thoát được. Đến tòa án thì không chỉ bàn chuyện bích tỷ, mà còn phải bàn cả chuyện bà nội chết thế nào nữa. Vụ kiện "anh em cốt nhục" vì tài sản có lẽ sẽ biến thành vụ kiện "án mạng" liên quan đến hình sự.
Vợ chồng người thứ ba vốn đều là nhân viên tư liệu trong Cục Khí tượng, sống dưới mái nhà này nhiều năm nay đều nhờ vào sự che chở của bà nội. Chưa từng trải qua cảnh tượng này. Tâm trí hoảng loạn chỉ biết khóc lóc thảm thiết, đem hết tất cả rương tủ trong phòng mình ra, mở hết tất cả các ngăn kéo, cho mấy người anh chị, anh rể, chị dâu này lục soát; lại nhào tới trước mặt ông bố đang liệt giường, cầu xin ông bố quay lại nói một câu công đạo. Người khác không rõ. Chỉ có ông hiểu rõ: Mẹ mình cả đời này rốt cuộc có giấu món cổ vật đắt giá đó hay không. Chỉ có ông đứng ra nói một câu thì mới có trọng lượng nhất.
Nhưng ông già cứ im lặng. Ông không muốn nói. Cái gì cũng không muốn nói.
Cuối cùng, người thứ ba bị dồn vào đường cùng, vừa khóc vừa hét lên: "Tôi đi. Tôi dọn chỗ cho các người. Thứ các người muốn chẳng phải là căn phòng vợ chồng tôi đang ở này sao? Cho các người. Tất cả cho các người." Người thứ ba hiểu rõ, cái gì "sen bích tỷ", cái gì "kiện tụng cốt nhục", "án mạng", tất cả đều là giả, muốn hai vợ chồng anh nhường lại căn phòng lớn trên tầng ba này mới là thật.
Gia đình người thứ ba dọn đi.
Vợ chồng người thứ hai dọn vào căn phòng lớn thoáng đãng này. Trong đống rác rưởi mà người thứ ba cố tình để lại, anh ta tìm thấy một túi lớn thuốc chuột. Thuốc gián.
Hoàng Khắc Oánh hỏi chồng mình: "Anh là anh cả, lại còn có bệnh, xét về bất kỳ phương diện nào thì căn phòng lớn này cũng nên để cho phòng chúng ta ở mới hợp tình hợp lý."
Thiếu Lâm nói: "Thôi bỏ đi. Cho yên ổn."
Hoàng Khắc Oánh lại nói: "Chúng ta không ở thì cũng nên để cho ba ở."
Thiếu Lâm trừng mắt, mắng: "Để cho ai ở, liên quan gì đến cô? Cô cho tôi tỉnh táo lại chút đi!"
Hoàng Khắc Oánh đành trốn ra ban công nghiến răng. Cô không muốn ép chồng mình nữa. Dạo này trong đờm của Thiếu Lâm luôn có lẫn máu. Cô biết anh đã không còn sức để tranh cãi nữa rồi. Đồng thời cô cũng biết, dù không bệnh tật, Thiếu Lâm cũng sẽ không đi tranh giành phòng ốc với người thứ hai. Anh đã quen ở căn phòng áp mái hiện tại rồi. Cầu lấy sự yên ổn. Bảo toàn bản thân. Anh làm nghề chỉnh đàn trong một cửa hàng đàn. Kỹ thuật không hẳn là tốt nhất. Chỉnh một cây đàn có thể nhận bảy đến tám đồng. Nhưng giờ đây ngày càng ít người mời anh chỉnh đàn. Anh còn phải uống thuốc chữa bệnh. Còn phải tích góp một khoản tiền để đưa con gái đi Vienna học piano. Lần này sở dĩ anh cứng lòng giúp người thứ hai đuổi người thứ ba, không phải vì chính anh muốn ở phòng lớn. Ở căn phòng nào với anh sớm đã không còn quan trọng nữa rồi. Chỉ vì người thứ hai từng hứa với anh rằng, chỉ cần anh giúp mình việc này, mình sẽ giúp anh lấy thuốc từ hiệu thuốc. Không cần anh trả tiền. Người thứ hai làm dược sĩ tại một hiệu thuốc ở Thượng Hải. Loại thuốc mới của Thụy Sĩ này chuyên trị lao phổi. Dù là hàng chính hãng hay hàng trôi nổi, giá cả đều khá đắt đỏ. Hơn nữa cần phải dùng lâu dài. Nếu tự bỏ tiền túi ra mua, giấc mơ đưa con gái sang Vienna có lẽ vĩnh viễn chỉ là giấc mơ không thể tỉnh. Giờ đây anh chỉ có thể dựa vào người thứ hai. Anh quá khao khát chữa khỏi căn bệnh đã đeo bám mình hơn mười năm nay mà không tốn tiền túi. Quá khao khát đưa con gái sang Vienna. Thật sự. Mặc dù anh cảm thấy vô cùng có lỗi với vợ chồng người thứ ba, nhưng cũng chỉ có thể như vậy thôi. (Đôi khi anh nghĩ thế này, lại cảm thấy an tâm hơn: Lúc cô chú ở phòng lớn, cũng đâu có nghĩ cho người anh cả bệnh tật là tôi đây! Tại sao bây giờ lại bắt tôi phải thương hại cô chú?!)
Người thứ hai này, thâm hiểm. Cả ngày tây trang phẳng phiu. Giày da sáng loáng. Tóc dài chải từ sau tai xuống. Dạo này, anh ta luôn lén lút sau lưng ông chủ để làm công việc kinh doanh tân dược của riêng mình. (Lợi dụng kênh nhập hàng, tiêu thụ của ông chủ, lợi dụng uy tín ngân hàng và uy tín trong ngành của ông chủ để vận hành "hiệu thuốc ngầm" của riêng mình.) Thực ra về mặt kinh tế, anh ta đã khá dư dả, hoàn toàn có thể tách ra độc lập, đường hoàng xin giấy phép mở một hiệu thuốc, tự do bung sức kiếm tiền. Về vấn đề nhà ở, cũng hoàn toàn không cần tranh giành căn phòng mà thế hệ trước để lại với người em trai là nhân viên nhỏ, hoàn toàn có đủ thực lực để ra ngoài thuê một căn hộ mà ở. Nhưng con người này lại cứ thích làm việc mờ ám như vậy, anh ta cảm thấy có hứng thú. Không tiêu tiền của mình mà lại có thể kiếm được tiền trong túi người khác. Cái đầu thông minh giúp anh ta thường xuyên chiếm được nhiều món hời mà người khác không chiếm được, cũng là trả được nhiều mối "thù" nhất định phải trả cho bản thân. Điều này thường khiến anh ta sảng khoái, đắc ý, nhưng cũng khiến anh ta thường bị giam hãm trong những cái lợi nhỏ trước mắt mà không thể làm nên nghiệp lớn thực sự. Đối với phụ nữ cũng vậy. Anh ta thích phụ nữ, nhưng lại không muốn tốn tiền để tán tỉnh những người phụ nữ cần phải dùng tiền mới mở đường tán tỉnh được. Cũng không muốn tốn công sức đặc biệt để tán tỉnh những người phụ nữ quá "xa vời". Anh ta thấy làm vậy quá tốn sức, quá không bõ. Vì vậy, anh ta luôn chỉ nhắm vào những người phụ nữ đã ở bên cạnh mình. Bất kể đó là ai.
Chẳng bao lâu sau, Hoàng Khắc Oánh phát hiện, người thứ hai này thường xuyên lén nghe lén nhìn ở cửa phòng cô. Lúc đó, Thiếu Lâm vì phổi xuất hiện lỗ hổng (hai bên) nên đã vào Viện điều dưỡng Trừng Trung để "chờ chết". ("Chờ chết", cách nói này xuất phát từ người thứ hai. Con người này đôi khi nói chuyện cực kỳ ác độc. Nhưng đôi khi lại không thể không thừa nhận anh ta nói rất chính xác.) Hoàng Khắc Oánh một tuần đi thăm Thiếu Lâm ba lần. Còn phải chăm con gái, không thể đi hàng ngày. Tất nhiên, theo danh phận, cô nên đi hàng ngày. Vợ của người nằm giường bệnh bên cạnh Thiếu Lâm chính là ngày nào cũng đi. Thiếu Lâm cũng rất hy vọng cô có thể đi hàng ngày. Nhưng mỗi khi Khắc Oánh thực sự nói với anh, ngày mai em lại đến, được không? Anh luôn vội vàng trả lời, không cần nữa đâu. Em đã rất vất vả rồi. Thật sự rất vất vả. Ở nhà chăm ba chăm con đi. Thế nhưng khi Khắc Oánh ngày hôm sau thực sự không đi nữa, anh lại oán hận, tự ti, thất vọng và chán nản.
Không hiểu vì sao, Hoàng Khắc Oánh cũng không quá muốn đi hàng ngày.
Đường đến Viện điều dưỡng Trừng Trung không dễ đi. Phía sau Viện điều dưỡng Trừng Trung có một cái ống khói cao tám chín tầng lầu(?). Trong con sông nhỏ quanh Viện điều dưỡng Trừng Trung mọc đầy bèo tấm chằng chịt. Mấy tòa nhà nằm điều trị bằng xi măng, vuông vức, lạnh lẽo. Từng ô cửa sổ nhỏ ngây dại như mắt cá chết. Mười mấy cây hoàng dương, sáu bảy cây cọ, tất cả đều tỏa ra một mùi tanh nồng của đờm đặc.
Không đến Viện điều dưỡng Trừng Trung thì làm gì?
Trong nhà vốn có một chiếc đài để nghe Thân Khúc (hí khúc Thượng Hải) và độc cước hí. Nhưng người thứ hai cứ đi làm là rút phích cắm, khóa đài vào tủ quần áo của mình. Lý do là sợ họ không biết dùng, bị điện giật. Thực tế là không nỡ cho họ dùng. Trong nhà mới lắp một chiếc điện thoại. Nhưng chỉ cần chuông điện thoại reo, anh ta luôn là người chạy tới nghe trước. Nếu là một người đàn ông nào đó cô không quen gọi đến. Anh ta lập tức giả giọng phụ nữ, đong đưa tán tỉnh người ta, một khi hỏi rõ đối phương là tìm Hoàng Khắc Oánh, lập tức khôi phục giọng đàn ông, chửi bới thậm tệ. Cô biết chồng nó nằm viện không ở nhà mà còn gọi điện đến ăn đậu hũ à? Không ra thể thống gì, giở trò gì thế?! Định đến đây "chiếm" hời à, giả vờ giả vịt gì nữa?! Về sau không còn người đàn ông nào gọi điện tìm Hoàng Khắc Oánh nữa. Sau này cô thực sự buồn chán, liền tìm manh mối từ cột quảng cáo trên báo "Tin tức", bỏ mười hai đồng năm hào tiền ghi danh, đến một trường dạy đan len ở Vương Gia Trạch học đan len. Bị anh ta biết được. Ngày hôm sau anh ta liền chạy đến Vương Gia Trạch đòi lại khoản tiền ghi danh này. Anh ta nói, loại chỗ này mà cô cũng đi được à? Phụ nữ đàn ông gì cũng có. Vẫn nên ít đi thì tốt hơn. Đừng để anh cả ở bệnh viện không yên lòng. Có một thời gian, anh ta dứt khoát không đi làm, hoặc nếu có đi làm thì cứ một tiếng sau lại lẻn về kiểm tra một vòng. Cô đi chợ mua thức ăn, về hơi muộn một chút, anh ta sẽ đứng ở cửa sau, cầm giỏ thức ăn của cô, tra hỏi không dứt. Tính toán sổ sách. Có một lần, Hoàng Khắc Oánh thực sự không chịu nổi nữa, liền lớn tiếng hỏi anh ta, tôi là gì của anh? Là vợ anh, hay là chị dâu anh? Mà phải để anh quản lý như thế này?! Anh ta nghiêm chỉnh đáp, cô là người nhà họ Cát của tôi. Thì tôi phải quản!
Đúng vậy. Người nhà họ Cát. Khi Hoàng Khắc Oánh gả vào nhà họ Cát, căn nhà kiểu mới trong ngõ này đã rất cũ rồi. Ông già đã không còn đi lại được nữa. Trong sân nhỏ đã chất đầy gỗ cũ. Còn mấy cái chum nước lớn khiến Hoàng Khắc Oánh nhìn vào là thấy phiền lòng. Chum lớn từng dùng để nuôi bèo hoa dâu. Lạp mai. Cũng từng dán đôi câu đối như thế này: "Hạo nguyệt miêu lai song yến ảnh, hàn sương ánh xuất tịnh đầu liên" (Trăng sáng vẽ nên bóng đôi én, sương lạnh ánh ra hoa sen kép). Hoành phi: "Lam điền chủng ngọc" (Cấy ngọc ruộng lam).
97
Người thứ hai ghét nhất những người lên giường mà tối không rửa chân không rửa mông. Cứ qua chín rưỡi (anh ta tuyệt đối không cho phép ai lên giường sau giờ này), anh ta sẽ đi từng phòng thúc giục kiểm tra. Lớn tiếng kêu gào: "Rửa chân rửa mông. Rửa chân rửa mông." Kể cả con gái mười sáu tuổi và người giúp việc ba mươi tám tuổi của mình cũng tuyệt đối không tha. Tất nhiên sẽ không tha cho Hoàng Khắc Oánh. Chỉ là kêu ở cửa phòng cô, giọng không thô sáng bằng, ngữ điệu cũng không cứng nhắc như đối với người khác. Gõ cửa, hỏi một tiếng: "Cô rửa chưa?" Việc duy nhất anh ta làm cho ông bố đang liệt giường là rửa chân rửa mông cho ông. Anh ta không muốn để người phụ nữ khác trong nhà làm việc này. Khi anh ta di chuyển ông bố, cứ như quăng một quả bí đao nát. Cũng may, bất kể anh ta đối xử với người già thế nào, người già đều không lên tiếng. Nước sôi làm bỏng da cũng không lên tiếng.
Sau đó, cho đến giờ tắt đèn, có nửa tiếng thời gian, anh ta nhất định phải tập hợp cả nhà lại, đóng gói các loại thuốc viên rời cho anh ta, phân loại vào từng lọ thuốc theo số lượng anh ta quy định. Anh ta hy vọng mỗi người già trẻ lớn bé trong nhà mỗi ngày đều làm tròn nghĩa vụ với mình. Đền đáp việc anh ta vất vả bên ngoài kiếm tiền nuôi sống mọi người. Anh ta không quan trọng cô đóng gói được bao nhiêu trong nửa tiếng này, anh ta chỉ cần tấm lòng này.
Những lúc như thế này, anh ta luôn ngồi rất gần cô. Cố ý hoặc vô tình dùng chân dưới gầm ghế chạm vào chân cô. Đôi khi còn nhẹ nhàng giẫm lên mu bàn chân cô. Nhìn cô cười đầy ẩn ý. Có lần đột nhiên dùng lực giẫm mạnh vào chân cô, sau đó thản nhiên bỏ đi. Hoặc là cười ha hả. Mỗi khi những lúc này, anh ta luôn kể cho mọi người nghe những điều mà anh ta cho là quan trọng nhất. Ví dụ như nghe đoạn mở đầu của đàn từ làm sao mới nghe ra được cái hay (thực ra về phương diện này, ông già mới là chuyên gia thực sự). Ví dụ như danh gia đàn từ Tưởng Lục Tiên rốt cuộc là nam hay nữ, hoặc thảo luận sâu xem anh (cô) ta rốt cuộc có phải là "thư ấp hùng" (lưỡng tính) hay không. Hoặc ví dụ như tại sao người âm hư hỏa vượng lại có ham muốn tình dục đặc biệt mạnh, đặc biệt thích gần phụ nữ, tại sao lại dễ chết sớm. Ví dụ ví dụ ví dụ... giọng nói sang sảng, hơi thở dồi dào, nói đến chỗ đắc ý, anh ta nhất định sẽ cả người lẫn miệng đều ghé sát lại, hai tay hoặc một tay mạnh mẽ ấn lên đầu gối của Hoàng Khắc Oánh, ha ha ha ha... nhéo một cái. Nhưng xét về cảm giác mà nói, lại kém hơn vị sĩ quan hậu cần kia một chút. Anh ta không nhéo ra được vết bầm. Lực đạo không đủ.
Về sau phát hiện anh ta lén nhìn cô tắm. Không chỉ một lần. Cô bịt hết khe cửa. Anh ta lại cạy ra. Cô cảm thấy nếu không thay khóa cửa, sẽ xảy ra chuyện lớn. Thế là thay khóa cửa ba lần. Ba lần, anh ta lại thay trở lại. Cuối cùng anh ta nổi giận. Ai cho cô thay khóa cửa? Thay khóa sao không báo với tôi một tiếng? Cô bây giờ ghê gớm rồi nhỉ? Có bản lĩnh thì cô dọn ra ngoài ở. Đi đi. Cút đi.
Cô thực sự muốn xé toạc mặt nạ, cãi nhau một trận tơi bời với anh ta. Và thực sự dọn đi. Cô sưu tầm quảng cáo thuê nhà trên báo, cũng tìm trên cột điện. Anh ta phát hiện liền cười âm hiểm nói với cô, muốn dọn, được thôi. Như thế, tiền viện phí, tiền thuốc, tiền dinh dưỡng, tiền chăm sóc đặc biệt của anh cả, tôi không quản nữa. Cô tự tìm cách mà trả. Hóa đơn nằm trong ngăn kéo tủ năm tầng của em dâu cô. Cô lấy đi hết đi. Phổi anh cả đã thối ra ba lỗ hổng rồi. Bây giờ đang thối lỗ thứ tư. Cô làm ầm ĩ thế này,Chính hảo giúp anh ấy thối xuống. Năm lỗ sáu lỗ bảy lỗ tám lỗ. Hay lắm nhỉ! Cô đi đi!
Sau đó vào một đêm. Là mùa hè. Nóng. Cô không ngủ được. Cô phiền lòng. Cô buộc phải phiền lòng. Dạo này cô luôn thích tự nhốt mình trong phòng, cởi sạch, chỉ còn lại một chút áo lót và quần lót bó sát màu trắng, nằm tứ chi dang rộng trên giường, vén màn, để mình đối diện chính diện với vầng trăng nhỏ lờ mờ di chuyển trong kẽ mây ngoài cửa sổ. Cô không biết tại sao mình lại phải cởi sạch; nhưng cô muốn cởi sạch chính mình. Để ánh trăng chiếu rọi mình. Cô thậm chí hy vọng (khao khát, mong mỏi, tham lam độc địa mong chờ) trên ban công nhà đối diện thực sự xuất hiện một hai, thậm chí ba bốn năm sáu bảy tám người, ném về phía cô hàng ngàn hàng vạn cái nhìn sắc bén, rực lửa, dính nhớp, không kiêng nể (dù có là kiểu cướp đoạt) nhưng lại bắt buộc phải là những cái nhìn lén lút rất xa lạ. (Thực tế, ban công đối diện thực sự có động tĩnh gì đó, cô lại vội vàng buông màn, vội vàng trốn vào chỗ tối.) Đến nửa đêm về sáng, cô mơ màng vừa mới ngủ thiếp đi. Khóa cửa kêu "cạch" một tiếng nhẹ, đánh thức cô khỏi cơn mê man. Ban đầu, cô sững sờ, không rõ rốt cuộc đã xảy ra chuyện gì. Chỉ thấy cửa được đẩy nhẹ, một bóng đen nhẹ nhàng nhẹ nhàng di chuyển đến trước giường cô. Cô nhìn không rõ. Cũng không dám động đậy. Cái bóng đen đó đi đến chỗ rất gần rất gần trước giường, liền bất động nhìn chằm chằm vào cô đang bán khỏa thân, còn thở hổn hển. Cô đổ mồ hôi lạnh. Toàn thân tê dại. Đầu óc cũng tê dại. Muốn kêu, kêu không thành tiếng. Muốn động đậy lại không dám động đậy. Khi vị khách không mời mà đến đó đưa cái đầu đen sì chậm rãi chui vào trong màn, cô gần như hoàn toàn sợ ngất đi. Run lên từng hồi. Anh ta lại ở đó hít... hít lấy hít để mùi vị trong màn của cô. Hít. Hít. Hít. Sau đó liền đưa tay sang.
Cô không động đậy, thậm chí còn không khép đôi chân đang mở ra. Cô nén sự ghê tởm, nén sự xấu hổ, nén sự tuyệt vọng rơi xuống vực thẳm, nén tất cả sự run rẩy, nghiến chặt răng. Cô coi thường người đang sờ soạng mình này. Nhưng nghĩ đến chồng mình, lại khiến cô càng lạnh lòng hơn. Người trước mắt này dù có xấu xa đến đâu, ít nhất vẫn có chủ kiến riêng. Anh ta vẫn luôn muốn làm một điều gì đó. Anh ta vẫn luôn tấn công. Nhắm vào một mục tiêu nào đó. Hôm qua cô đến Trừng Trung. Vốn dĩ muốn khóc lóc kể lể với Thiếu Lâm một phen. Cô biết người đang thối nát lỗ hổng thứ tư trên phổi như anh sẽ chẳng có cách nào giúp cô cả. Thứ cô cần chỉ là một đối tượng khóc lóc (tâm sự). Để cô được trút bầu tâm sự một cách thoải mái. Còn lại dù khổ sở bao nhiêu, cô cũng sẽ lặng lẽ chịu đựng. Nhưng Thiếu Lâm lại cảm thấy chính mình ngay cả vai trò "người lắng nghe" như vậy cũng không đủ sức gánh vác. Không thấy thì không phiền. Không biết thì không tội. Ngoài hai điều này ra, anh hiện còn có "bờ đê tinh thần" nào có thể phòng ngự được cơn sóng ác dữ dội đang ập đến kia nữa đây? Chỉ có thể như vậy thôi. Anh ai oán từ chối. Anh nhắm mắt, không ngừng nhưng lại chậm chạp yếu ớt lắc đầu, cầu xin Hoàng Khắc Oánh, đừng nói với anh nữa. Cầu xin em. Đừng nói với anh nữa. Đừng nói nữa đừng nói nữa... anh không muốn nghe... không muốn nghe...
Ồ, đàn ông. Hãy làm ra chút việc gì đó cho mọi người xem đi. Các người đứng thẳng. Các người ưỡn ngực. Các người gánh vác nổi. Các người là mặt trời. Mặt trời... mặt trời... mặt trời... Mộc đột... mộc đột... mộc đột...
Tất nhiên, đêm hôm đó người thứ hai nhà họ Cát vạn vạn không ngờ rằng, cả đời mình lại hoàn toàn bị hủy hoại trong tay Hoàng Khắc Oánh. Lúc đó, khi anh ta run rẩy đưa tay vào màn, từng chút từng chút chạm vào "thân thể" của Hoàng Khắc Oánh khiến anh ta mê mẩn bấy lâu nay, phát hiện cô lại không hề phản kháng, chỉ khẽ run lên một cái, rồi không động đậy nữa. Sự ngạc nhiên bất ngờ thậm chí khiến anh ta giật mình rụt tay lại, bình tĩnh lại một chút để nhìn kỹ. Dựa vào ánh đèn đường hắt vào từ ô cửa sổ nhỏ, anh ta nhìn rõ Hoàng Khắc Oánh chỉ mặc đồ lót nằm ngửa, và rõ ràng là đang tỉnh, chỉ là "thẹn thùng" quay đầu vào trong giường, "xấu hổ" nhắm chặt mắt, cắn môi. Tại sao cô không phản kháng? Chẳng lẽ đang... chờ đợi... chờ đợi? Chờ đợi sự đụng chạm của anh ta? Ồ!! Một sự kích động không thể kiềm chế khiến toàn bộ phần thân trên của anh ta đổ ập vào trong màn, và dứt khoát nhấc một chân quỳ bên mép giường. Nhìn kìa, ánh sáng qua lớp màn lọc bấy giờ trông thật dịu dàng huyền ảo, càng tôn lên, phác họa, mô tả tất cả những nét động lòng người trên thân thể vốn đã tinh xảo của Hoàng Khắc Oánh (mặc dù hơi gầy một chút nhưng cũng chẳng sao). Anh ta thực sự không biết bắt đầu từ đâu. Anh ta run rẩy đưa một ngón tay bị ám khói thuốc vàng khè, nhẹ nhàng, nhẹ nhàng lướt qua cánh tay trần trụi lấm tấm lông tơ của cô. Anh ta muốn chọc cho cô cười trước, rồi mới ôm lấy cô. Anh ta tin cô sẽ cười, hoặc biểu lộ sự xấu hổ, kêu lên một tiếng. Anh ta nghĩ đến tất cả, duy chỉ không ngờ tới là, khi lần thứ hai chạm vào, lại gây ra một tiếng kêu như tiếng lợn bị chọc tiết. Hơn nữa là tiếng kêu kinh thiên động địa liên hồi: "Bắt lưu manh đi... bắt lưu manh đi..." Anh ta không nhìn thấy, ở bàn tay sát giường của Hoàng Khắc Oánh, đã sớm lén nắm chặt một sợi dây đèn, và kéo dài nó ra, nối vào sợi dây đèn ban đầu. Phát ra tiếng kêu thất thanh, cô dùng sức bật sáng đèn. Cô còn liên lạc trước với tất cả những người phản đối vị "người thứ hai" này trong nhà, bao gồm cả vợ chồng người thứ ba. Khoảnh khắc đèn sáng lên, cả gia đình đều chạy tới. Bao gồm cả vợ của người thứ hai. Hơn nữa người đầu tiên lao lên túm tóc tát tai chính là cô ta. Anh ta không lời nào để nói không chối cãi được. Vì lúc này anh ta vẫn đang nửa quỳ bên mép giường "chị dâu", hơn nửa thân mình vẫn chui trong màn của "chị dâu". Còn "chị dâu" bán khỏa thân đã hoàn toàn bị anh ta làm cho "sợ hãi" đến mức mặt không còn chút máu, kêu gào thảm thiết, muốn khóc không ra nước mắt. Chiêu lợi hại hơn nữa là, Hoàng Khắc Oánh đã báo trước cho hàng xóm láng giềng, mời họ tối nay cảnh giác một chút, vạn nhất nghe thấy nhà họ Cát có động tĩnh gì, nhất định phải lao sang giúp đỡ. Vì vậy sau đêm này, người thứ hai liền mang danh "loạn luân", bị "thối" khắp cả dãy phố. Mặc dù trong lòng hàng xóm láng giềng, con người anh ta vốn dĩ chẳng thơm tho gì. Nhân tiện cần nhắc tới là, đêm đó vợ chồng người thứ ba tiện thể dùng gậy gỗ đánh gãy một chân, đánh điếc một tai anh ta, trút được chút giận. Anh ta còn không dám đi báo cảnh.
Sau chuyện này, Hoàng Khắc Oánh cảm thấy mình buộc phải rời khỏi gia đình này rồi. Vì nghĩ cho con gái, cô cũng phải rời khỏi cái nhà này. Cô không thể lo cho người chồng sắp xuất hiện lỗ hổng thứ tư trên phổi nữa. Cô thậm chí còn không đến từ biệt ông già, liền mang theo đứa con gái sáu tuổi đến trấn Thịnh Kiều hẻo lánh tìm một người cô khác. Giấy báo tử của Thiếu Lâm là gửi đến vào tháng thứ hai sau khi cô đi. Nhưng không hiểu sao, tròn nửa năm sau mới nhận được. Khi cô quay lại căn nhà trong ngõ kiểu cũ này để lấy chút "di vật" ít ỏi đáng thương mà Thiếu Lâm để lại cho cô, cô nhìn thấy trên cái chum nước lớn nhất trong sân vẫn dán đôi câu đối đó, "Hạo nguyệt miêu lai song yến ảnh, hàn sương ánh xuất tịnh đầu liên". Chỉ là tấm hoành phi "Lam điền chủng ngọc" kia, không biết đã bị ai xé đi từ lúc nào, ở vị trí cũ, chỉ còn lại một chút dấu vết hồ khô.
Có lẽ không cần phải nhắc lại vị chủ tiệm Trần ở phòng khám nha khoa nữa. Đây là người đàn ông cuối cùng mà cô đã "thương hại" trước khi gặp Đàm Tông Tam. Hôm đó sau khi trò chuyện với chị em họ Hứa được vài tiếng, Hoàng Khắc Oánh liền nộp đơn từ chức cho ông ta, và mua vé tàu thủy ngày hôm sau, chuẩn bị về Thượng Hải. Chủ tiệm Trần bị cô làm cho trở tay không kịp. Cô dù sao cũng phải cho tôi chút thời gian, để tôi tìm một người thay thế cô chứ. Lúc cô của cô giới thiệu cô tới đây, nói cô ít nhất cũng làm được một năm ở chỗ tôi. Cô nên biết, chỗ tôi đều trông cậy vào cô đấy. Bây giờ cô nói đi là đi, sao làm được? Chủ tiệm thích ăn bánh chưng. Sáng nào cũng phải bóc hai cái bánh chưng đậu đỏ chấm đường. Lúc này đang ngây ngẩn với hai bàn tay dính nhớp, bất lực nhìn Hoàng Khắc Oánh, bên môi vẫn còn dính vài hạt đường.
Hoàng Khắc Oánh mỉm cười hơi áy náy, tùy tiện bịa ra vài lý do lấp liếm. Sau đó liền đếm số tiền lương tháng này mà ông chủ bất lực đưa cho, phát hiện ông chủ cố ý đưa thêm vài chục đồng. Cô do dự. Có nên trả lại cho ông ta không? Người đàn ông họ Trần vừa tròn bốn mươi tuổi này, mấy tháng qua đối xử với cô quả thực không tệ. Đặc biệt sơn lại phòng cho cô. Biết cô không ăn cay, đặc biệt dặn dò bà chủ người Hồ Nam (nghe nói là bạn học cùng lớp đại học của ông ta) khi xào rau cho ít hoặc không cho ớt. Biết cô tối không ngủ sớm được, sáng lại không dậy sớm được, còn đặc biệt lùi giờ mở cửa phòng khám vào buổi sáng. Đáng lẽ cô là y tá, công việc dọn dẹp vệ sinh, làm sạch thùng rác, vận chuyển tủ thuốc... đương nhiên thuộc về cô. Nhưng ông Trần lại tự mình "hạ mình" tranh làm hết. Làm cho bà chủ vốn nhiều bệnh yếu ớt, đứng bên cạnh nhìn, trong lòng càng như làm đổ bảy tám hũ giấm cùng lúc. Một hôm, trấn mời tới một đoàn hí kịch Tích kịch. Nghe nói đào chính trong đoàn thời trẻ từng là đào chính ở Thiên Chiêm Sân khấu Thượng Hải. Vé xem kịch lập tức bán chạy. Vé một tuần, chỉ mất hai ba ngày là bán sạch. Chủ tiệm biết cô thích nghe hát, tốn bao công sức, kiếm được hai vé diễn ngày, cho cô dẫn con gái đi giải khuây. Nói là để một mình ông trông phòng khám. Thật không khéo, vừa ngồi xuống rạp hát, chiêng trống khai mạc đang gõ rộn ràng, "bạn cũ" lại đến sớm. Trong túi xách nhỏ lại không mang đủ giấy vệ sinh. Đành vội vàng rút lui. Vội vàng quay lại phòng khám. Phòng khám đóng cửa. Vội vàng quay lại tầng trên của căn nhà địa phương cô đang ở. Vừa định đẩy cửa, lại phát hiện trước cửa để một đôi giày nam to bất thường. Nghe kỹ lại, trong phòng quả nhiên có người. Giật mình định kêu lên. Lại phát hiện đôi giày nam đó rất quen mắt. Nhìn kỹ lại, hình như là của chủ tiệm. Cô hơi định thần lại, từ khe cửa hé mở nhìn vào, quả nhiên không sai, chính là ông ta.
Chủ tiệm ngồi đờ đẫn bên cạnh chiếc giường lớn trải ga trắng của cô, hai mắt nhìn trừng trừng vào chiếc tủ năm tầng trước giường cô. Sắc mặt đỏ bừng. Ánh nắng chiều thiêu đốt lòng tham, từ bức tường trắng như tuyết phản chiếu lên mặt ông, lộ ra một vẻ bình thản và tự mãn tự túc nhờ tự ngược mà có chưa từng thấy. Phòng đã được sắp xếp lại cho cô, cũng đã lau chùi kỹ lưỡng. Đầy mùi nước tro tàu và nước tro bếp lạ lùng. Trong góc phòng còn sót lại từng đống bọt xà phòng chồng chất. Mặc dù không thể nói là không một hạt bụi, nhưng cũng rất tao nhã sạch sẽ. Ngay cả những cuốn sách tranh nhỏ con gái vứt đầy đất cũng được xếp ngay ngắn từng quyển từng quyển. Mà điều khiến cô cảm thấy xấu hổ nhất là, đồ lót, tất mà cô và con gái thay ra từ sáng sớm nay, ông đều giặt sạch cho họ, phơi phẳng phiu dưới ánh hoàng hôn xuyên qua sợi dây gai mảnh đó. Cô lúc đó thực sự không còn mặt mũi nào, thực sự muốn lao vào cửa, đá thật mạnh vào người đàn ông vô vị mà lại đa tình này một cái, bắt ông ta cút đi sớm đi... Nhưng chưa kịp phát tác, đã thấy ông nhảy dựng lên, kéo mở tất cả các ngăn kéo trên tủ năm tầng, lật tung tìm kiếm, rồi lại ôm chiếc vali cũ cô để trên đỉnh tủ quần áo xuống lục lọi. Rõ ràng không tìm thấy thứ muốn tìm. Sau đó lại từng thứ một trả lại vị trí cũ. Ông ta đang tìm gì? Cuối cùng, ông đứng lại trước một khung ảnh. Trong khung ảnh trưng bày hai bức ảnh. Một bức là ảnh chụp chung của cô và Ni Ni. Bức còn lại là ảnh bán thân riêng của cô. Cả hai bức ảnh đều chụp trong vườn của Viện điều dưỡng Trừng Trung. Một hòn non bộ. Một hồ nước nông. Còn có một giàn hoa tử đằng đang leo. Trời nóng. Cô cởi giày. Đứng chân trần trong nước nông. Bây giờ thậm chí không nhớ nổi, tại sao hôm đó lại cởi giày, sao lại có thể phóng túng như vậy. Có lẽ, từ căn bản mà nói, cô vốn dĩ luôn là một người phụ nữ "phóng túng". Nhưng trên mặt vẫn còn nhiều ưu tư, nhiều nghi ngờ. Ông vội vàng lấy bức ảnh đơn của cô, vội vàng đi mất. Đi đến cửa, dường như lại không đủ can đảm để thực sự lấy bức ảnh đi, ngây ngẩn do dự hồi lâu. Cuối cùng vẫn đặt bức ảnh về chỗ cũ.
Ngày hôm sau ông không đến bến tàu tiễn cô. Thậm chí còn không đến đây từ biệt cô. Sáng sớm, người vợ nhiều bệnh của ông tới một lát, không nói gì, chỉ để thu hồi chìa khóa phòng này của cô, và mang tới cho cô một ít đồ lặt vặt cô bỏ quên ở phòng khám, như lược, khăn mặt, kem tuyết, xà phòng thơm... Còn gọi cho hai mẹ con cô một chiếc xe kéo. Lúc hai mẹ con lên xe, bà còn âu yếm xoa mặt Ni Ni, âu yếm nói một câu, Ni Ni tạm biệt nhé. Chỉ là từ đầu đến cuối không nhắc đến ông Trần. Hoàng Khắc Oánh cũng không hỏi. Đến bến tàu, hành khách đặc biệt thưa thớt. Tàu thủy đậu xa tít tắp trên mặt biển cách đó mấy trăm mét, chờ xuồng nhỏ từng chuyến từng chuyến vận chuyển hàng hóa và khách trên tàu về bờ. Sau đó lại thông qua những chiếc xuồng này, đưa hàng hóa và người cần đi, từng chuyến từng chuyến lên tàu.
Có lẽ vì trời âm u, mặt biển vàng đục liền trở nên đặc biệt sâu thẳm. Gió cũng trở nên đặc biệt lạnh lẽo. Trong lòng Hoàng Khắc Oánh bỗng sinh ra nhiều nỗi buồn man mác. Cứ thế chia tay Thịnh Kiều? Giống như lúc đến vội vàng đối đãi với thị trấn cũ kỹ quanh năm nồng nặc mùi cá muối, vậy mà lại có tới mấy ngàn hộ gia đình mấy thế hệ sinh sôi nảy nở này? Một lát sau, một người quen ở phòng vé bến tàu thở hổn hển chạy tới, nói là "có điện thoại của cô". Cô hỏi "ai gọi đến". Anh ta nói "không biết". Cô cảm thấy vô cùng kỳ lạ, lúc này còn ai gọi điện thoại đến bến tàu tìm cô nữa? Trên trấn Thịnh Kiều tổng cộng không có mấy chiếc điện thoại. Mấy chiếc ít ỏi này, còn là lúc cấp trên lắp đặt đường dây điện thoại cho hai nhà tù bảo vệ ở đảo Tiểu Trương, theo yêu cầu của văn phòng thị trấn, mới tiện thể lắp đặt vào. Hoàng Khắc Oánh phó thác Ni Ni và hành lý cho người quen đó, vội vàng chạy đến phòng vé cầm điện thoại lên nghe, lại là vị chủ tiệm Trần, ông Trần đó. Tôi hoàn toàn không phóng đại mà nói, khi đột nhiên nhận ra là giọng của ông Trần, trong lòng Hoàng Khắc Oánh thực sự thấy ấm áp một chút. Dù sao cũng là một đoạn trải nghiệm đã biến mất không còn của bản thân. Cuộc sống. Một sự giao đãi nào đó. Cô rất rõ, từ nay về sau, nếu không phải vạn bất đắc dĩ, cô tuyệt đối sẽ không quay lại thị trấn nhỏ này nữa, mà trong đoạn thời gian không thể lặp lại vừa qua, người đàn ông đang truyền giọng nói cuối cùng cho cô lúc này thực sự vẫn đối đãi với mình rất "thân thiện".
"Ồ, ông đang ở chỗ nào?" cô sốt sắng hỏi.
"Tôi đang ở nhà trưởng trấn Tát. Sáng sớm tôi đã đến rồi, để làm răng giả cho lão công công Tát, không thể đi tiễn cô..."
"Không sao đâu. Vợ ông đã đến rồi. Cảm ơn nhé."
"Còn bao lâu nữa thì tàu chạy?"
"Còn một lát nữa thôi."
"Hôm đó thực sự xin lỗi nhé..."
"Không thể nói như vậy được. Là tôi đi vội vàng, gây thêm nhiều rắc rối cho phòng khám."
"Việc ở phòng khám tôi đã sắp xếp rồi. Cô không cần bận tâm chuyện này. Tôi muốn xin cô tha thứ..."
Hoàng Khắc Oánh sững sờ một chút. Hóa ra hôm đó, vị ông Trần này vội vã ra khỏi phòng Hoàng Khắc Oánh, trong ấn tượng dường như nhìn thấy có ai đó đứng ở một góc cầu thang. Nhưng ông chỉ vội vã rời đi, không kịp nhìn kỹ; xuống lầu sau, lại nghe người trong nhà dưới hỏi ông, có thấy cô Hoàng không. Cô Hoàng? Cô Hoàng về rồi à? Ông giật mình, vội hỏi. Ơ, cô ấy vừa lên lầu. Ông không thấy à? Cô ấy lại đi rồi? Không nhanh thế chứ? Người nhà dưới thẳng tính liên tiếp hỏi vặn lại. Ông Trần không kịp đáp, vội vàng đi mất. Như vậy, ông khẳng định, "cái bóng người" nhìn thấy ở cầu thang lúc nãy chính là Hoàng Khắc Oánh, nghĩa là, cô có thể đã nhìn thấy cảnh ông lục lọi tìm đồ trong phòng cô. Thấy cái bộ dạng xấu hổ lúc ông muốn "lén lấy ảnh". Điều này thực sự khiến ông cảm thấy rất mất mặt. Không có thể diện.
"Rất xin lỗi..."
"Chuyện này có gì đâu?! Ông Trần muốn ảnh của tôi, là coi trọng tôi mà..."
"Không phải chuyện ảnh. Không phải. Không phải."
Tiếp theo, chủ tiệm Trần vội vã giải thích tại sao hôm đó lại đến phòng cô lục lọi đồ đạc. Nghe tin cô đột ngột đề nghị rời khỏi phòng khám của ông, ông nghi ngờ có người trên trấn "nói xấu gièm pha (khiêu khích ly gián)" trước mặt cô khiến cô rời khỏi phòng khám, cố ý gây rắc rối cho ông; nghi ngờ cô là người được một số người trên trấn phái đến "nằm vùng" để thu thập thông tin về ông, bây giờ nhiệm vụ nằm vùng điều tra bí mật đã hoàn thành, cô liền phải vội vàng rút lui; cũng nghi ngờ cô có phải đã tìm được người tình thực sự, hay chỗ dựa, thế là liền muốn phủi tay bỏ đi... Hôm đó ông lục lọi tủ này hòm kia trong phòng cô, chính là muốn tìm một chút "bằng chứng", để xác định "thật" và "giả" của mấy loại nghi vấn này. Loại bỏ nghi ngờ của chính mình. Để lòng mình bình tâm lại.
"Đã nghi ngờ tôi như vậy, tại sao còn muốn ảnh của tôi?" Hoàng Khắc Oánh hỏi.
"Trong lòng tôi thực sự không tin những nghi ngờ này của chính mình..."
"Ông đã thực sự không tin, tại sao còn phải đến phòng tôi lục lọi tủ này hòm kia?"
"Nhưng tôi không chịu nổi, lại cứ muốn nghi ngờ..."
"Rốt cuộc là ông tin hay nghi ngờ?"
"...Tôi biết... tôi thực sự có lỗi với cô..."
"Thôi được rồi... đừng nói nữa... đừng nói nữa..." cô thở dài một tiếng thật dài.
Thế là hai người không nói gì nữa. Một lát sau, dường như có người nhà họ Tát gọi ông ta. Ông ta ấp úng nói thêm câu "xin lỗi... sau này bảo trọng..." liền cúp điện thoại.
98
Ông Trần tên thật là Trần Bản Đồng. Quê quán ở Tưởng Gia Lâu phía bắc mười hai dặm Thịnh Kiều. Theo phương chí ghi chép, "lúc bấy giờ có người họ Tưởng dựng lầu năm gian, nên đặt tên như thế." Chỗ Tưởng Gia Lâu đó có riêng một con sông nhỏ thông ra biển, vốn nổi tiếng gần xa với nghề cá, tuy nằm ở vị trí trọng yếu, nhưng phía nam phía tây có bãi sậy ngăn cách, nên từ xưa "lửa báo hiệu ít kinh động. Phong tục dân gian thuần phác. Thương buôn hưng thịnh." Quy mô đường phố ít nhất không kém Thịnh Kiều ngày nay. Chợ cá chia thành chợ cá muối và chợ cá tươi. Tổ tiên nhà họ Trần làm nghề buôn cá muối. Về sau sông nhỏ dần bồi lấp, bãi sậy khô cạn, nước biển tràn vào, lại gây ra tình trạng đất đai nhiễm kiềm nghiêm trọng trên diện tích lớn. Thuyền cá không vào được, các thương nhân chợ cá lần lượt chuyển đi nơi khác. Đến nay Tưởng Gia Lâu vẫn còn lưu lại một con phố cũ, mười phần thì sáu bảy phần nhà cửa đều đóng cửa bỏ không. Những chiếc cột to, cánh cửa dày, mái hiên nhô ra sâu và con phố lát đá cuội đó tuyệt đối tĩnh lặng. Tất nhiên còn có đám cỏ dại cao đến nửa người đầy sân. Trẻ con hát rằng: Tháng hai hoa bồ công anh nở. Tháng tư hoa nhìn mạch nương nở. Tháng năm tháng sáu hoa mao lương. Tháng chín tháng mười hoa cúc vàng.
Nhà họ Trần giành trước mở chợ cá ở Thập Lục Phố Thượng Hải. Đây là chuyện thời ông nội của Trần Bản Đồng. Hưng thịnh nhất, nhà họ Trần cùng lúc mở tiệm trà, tiệm mì chay và một tiệm bánh hẹ ở Thập Lục Phố, còn có hai ba nhà kho. Những người bốc vác xe đẩy, đến buổi trưa chỉ cần tốn vài đồng tiền đồng, vào tiệm nhà họ Trần uống trà ăn bánh, là có thể đổi lấy hai cái ợ no nê thoải mái, sau đó tiện đường rẽ qua, đến chợ cá nhà họ Trần mua nửa cân cá đai muối buộc bằng dây rơm treo trên tay lái xe mà lắc lư mang về. Bữa tối của cả gia đình cũng có món mặn. Nhưng đến đời cha, việc kinh doanh nhà kho bị mấy công ty lớn của Tây chèn ép, ngày càng suy yếu. Cha vốn có thể vứt bỏ gánh nặng không thể tranh giành công khai với người ta này, chuyên tâm đi làm việc kinh doanh "bánh hẹ cá đai muối" mà người Tây còn chưa rảnh tay làm. Nhưng ông lại không chịu. Lại cứ khăng khăng nhượng lại những tiệm ăn rất có lời kia, muốn tranh giành với người ta trong việc kinh doanh nhà kho. Lại còn mua một mảnh đất, lại còn xây dựng một tòa nhà kho lớn kiểu mới ba tầng. Nhưng sự "trung hưng" mong chờ lại không bao giờ đến đúng hẹn. Ngày tháng thu không đủ chi khiến nhà họ Trần quanh năm chật vật. Nhưng cha vẫn không chịu nhượng lại mảnh đất này cho người Tây, không chịu đồng ý dỡ bỏ nhà kho "Đại Thông" ngày càng xám xịt cũ nát này. Cha cảm thấy, mảnh đất vàng tấc đất tấc vàng này ở Thập Lục Phố Thượng Hải, kiêm cả ý nghĩa then chốt của cửa ngõ Thượng Hải. Nhất định phải có người Trung Quốc đứng vững ở đây. Nếu không, cửa ngõ không giữ được, thì làm sao tính đến những cái khác? Một vài người thân bạn bè liền cười ông, cửa ngõ hay không, liên quan gì đến họ Trần các người? Anh cứ "cố chấp" lo lắng phần việc này, muốn chết à! Ông chỉ cười, không bao giờ tranh luận với họ, câu nói giấu trong lòng chính là: Không nói được. Làm sao có thể cùng loại "hà bá" như các người nói về "đại hải" được? Còn một chuyện nữa, cha cũng chết giữ lấy một chút không chịu buông lỏng, đó chính là học vấn của con trai. Mời gia sư giỏi nhất (ví dụ tiếng Anh là mời một quý cô người Anh lớn tuổi dạy). Vào trường trung học tư thục tốt nhất. Sau đó là đại học. Không bao giờ để Trần Bản Đồng hỏi đến việc sinh kế hàng ngày trong nhà, không bao giờ cằn nhằn chuyện an nguy gia cảnh trước mặt Trần Bản Đồng. Chỉ để không làm anh phân tâm. Gia đình dù khó khăn thế nào, cũng tuyệt đối đảm bảo mọi chi phí của Trần Bản Đồng ở đại học. Ông già (thực ra lúc đó ông chưa tính là già, mới bốn mươi mốt bốn mươi hai tuổi thôi.) chỉ có một sở thích, là thích xem giáo án con trai mang từ đại học về, thích "đàm luận" với bạn học của con ở đại học. Có mấy lần còn bảo Trần Bản Đồng mời vị giảng viên mở "lớp học quốc dân" ở đại học về nhà trò chuyện rất lâu, khiến người con trai vốn không quen phô trương, tính tình lại khá nội tâm cảm thấy trên mặt hơi có chút không hay. Chuyện xảy ra sau đó, là điều mà bất kỳ ai, ngay cả ông già cũng không ngờ tới: Một cô bạn học ngoại tỉnh vốn thân thiết với Trần Bản Đồng, sau nhiều lần tiếp xúc, lại để mắt đến sự quật cường và cứng rắn của "ông già", liên tiếp gửi thư, bày tỏ muốn "phụng dưỡng tiên sinh suốt đời" (lúc đó mẹ của Trần Bản Đồng đã qua đời hơn một năm rồi), và khéo léo cắt đứt quan hệ yêu đương với Trần Bản Đồng. Việc này khiến Trần Bản Đồng như rơi xuống hầm băng, lại không thể lý giải nổi. Cũng khiến "ông già" vô cùng khó xử, lại không thể phân trần với con trai. Ông già đích thân tìm cô bạn học đó nói chuyện một lần, khẳng định rõ ràng đây là việc tuyệt đối không thể xảy ra. Cô bạn học đó lại nói, nếu không thể "phụng dưỡng tiên sinh suốt đời", cũng không thể khôi phục quan hệ như trước đây với Trần Bản Đồng nữa. Cô cảm khái "trách cứ" người cha, ông đã cho con trai ông nhiều thứ như vậy, tại sao lại không truyền cho Trần Bản Đồng một chút khí chất đàn ông trên người ông? Tiếp theo, cô xấu hổ dùng một câu "từng thương hải nan vi thủy" (đã từng thấy biển lớn thì khó mà gọi là nước) để biểu đạt tâm cảnh lúc này của mình. Cha của Trần Bản Đồng ngạc nhiên nói, cô đã trải qua chuyện gì vậy? Giữa tôi và cô không xảy ra bất cứ chuyện gì cả. Cô gái nói, ở ông thì không. Ở tôi thì thực sự không thể quay đầu lại được nữa. Trần Bản Đồng chịu đả kích này, gần như ngay cả học nghiệp cũng khó duy trì. Cố gắng kiên trì đến khi tốt nghiệp cuối kỳ, lập tức kết hôn với người bạn học gốc Hồ Nam hiện tại, lấy đó để trả thù cô gái bội tín kia, và bất chấp cha khuyên bảo cầu xin giải thích đe dọa thế nào, từ bỏ tất cả ở Thượng Hải, quay về quê cũ ở trấn Thịnh Kiều mở một phòng khám nha khoa như thế này.
Trần Bản Đồng vốn ban đầu không định gắn bó lâu dài ở Thịnh Kiều. Ngay cả khi anh muốn, người vợ đồng môn ốm yếu kia cũng chẳng đời nào chịu. Anh chỉ muốn tự cho mình một khoảng thời gian để "trốn tránh". Anh dùng việc bỏ đi, rời xa này để trừng phạt những kẻ từng yêu thương anh, từng đặt kỳ vọng lớn lao vào anh, nhưng nay lại làm tổn thương anh; xem như đây là một cách "thị uy" của anh đối với họ. Trong lúc tích lũy kinh nghiệm lâm sàng tại thị trấn nhỏ này, anh còn phải hoàn thành hai bài luận văn dài đã viết được phần mở đầu. Khi thời cơ chín muồi, anh sẽ quay lại Thượng Hải học thạc sĩ, tiến sĩ, mở phòng khám, xây bệnh viện ở đó... Anh hình dung cuộc sống ở trấn nhỏ thật tẻ nhạt, thiếu thốn, quạnh quẽ và bế tắc. Lúc rời Thượng Hải, anh thực sự đã ký gửi hai thùng lớn vật dụng sinh hoạt hàng ngày. Mỗi thùng gỗ đều cao đến quá nửa người anh. Thế nhưng thực tế lại không "đáng sợ" như anh tưởng tượng. Sau khi đã thích nghi với sự gò bó những ngày đầu không có đèn điện, quen với cảnh cầm lồng đèn ra ngoài vào buổi tối, quen với sự phiền toái mỗi ngày phải tháo lắp ván cửa, rồi chiều tối lại phải hì hục cọ rửa bóng đèn dầu cho sạch sẽ, dần dần anh cảm nhận được cái gọi là "chỗ nhỏ có cái hay của chỗ nhỏ" mà nhiều người vẫn thường nói.
Ở trấn Thịnh Kiều, chỉ có hai ba phòng khám nha khoa thực sự treo biển hiệu. Mà người đứng ra làm chủ trị, trong tay cầm bằng cấp chuyên ngành nha khoa của trường đại học y, lại còn được trang bị đầy đủ bộ thiết bị khám chữa bệnh nha khoa thường thấy ở các bệnh viện lớn tại Thượng Hải, thì không chỉ ở Thịnh Kiều, mà có lẽ cả vùng Thông Hải này, chỉ có mình anh mà thôi. Thế nên, những người có thân phận thực sự trong trấn, thậm chí cả vài người có tiếng tăm trong thành phố Thông Hải, đều đến chỗ anh để khám răng. Hoặc là phái xe đến đón anh về nhà khám bệnh.
"Hàm răng này của tôi là do bác sĩ Trần Bản Đồng người Thượng Hải ở Thịnh Kiều làm đấy." Câu nói này khi ở địa phương sở hữu tính chất khoe khoang, gần như tương đương với việc nói: "Chiếc áo khoác nữ này của tôi là mua ở phố P&G tại Thượng Hải", "Chai nước hoa này của tôi là loại 4711 của Đức", "Da làm đôi giày da này của tôi dùng da của hãng Melchers. Đế là loại 'Hoa Kỳ Phương Trương'. Khuôn giày dùng lò xo thép nhập khẩu từ Thụy Điển. Ngay cả chỉ khâu giày cũng dùng loại nhãn hiệu Hand của Anh..."
Thế là, chẳng bao lâu đã có người đến mời anh làm Ủy viên Hội đồng quản trị danh dự trường tiểu học quốc dân đường Đường Nam trấn Thịnh Kiều, Phó hội trưởng danh dự Hội liên hiệp quốc dân đầu phố phía Bắc, Chấp sự danh dự nhà thờ Phúc Âm, Ủy viên danh dự Ủy ban tu bổ Văn Xương Cung, Ủy viên danh dự Hội nghiên cứu rau củ làm vườn thành phố Thông Hải và Giám sát sức khỏe cho Hội thuyền viên cảng Mộc Bảo... Hầu như tối nào cũng phải ra ngoài xã giao. Có những lúc ba giờ chiều, xe đón anh đã đợi sẵn ở cửa phòng khám. Bận. Bận tối tăm mặt mũi. Ban đầu, anh thấy phiền. Mất đi thời gian đọc sách, thời gian hệ thống lại ghi chép lâm sàng, thời gian thảo luận các ca bệnh khó với vợ, thời gian ôm chú mèo hoa mà anh yêu thích thong dong dạo bước trên đê biển, thậm chí mất đi cái thú vui thi thoảng đích thân dùng chảo rán bằng thép không gỉ làm món sườn heo kiểu Pháp. Nhưng anh lại không dám từ chối những thịnh tình này. Dẫu sao cũng đang sống trên đất của người ta. Hơn nữa... hơn nữa điều này cũng mang lại cho anh một loại thú vui khác mà chỉ chuyên tâm lâm sàng, vùi đầu viết luận văn không thể kiếm được. Sau này anh tự giễu cợt rằng, bận thì bận thật, ít nhất thì đầu tôi không đau nữa. Lúc mới đến Thịnh Kiều, ban ngày mở phòng khám, tối về hệ thống lại ghi chép và dàn ý luận văn, chẳng bao lâu sau anh đột ngột bị chứng đau nửa đầu, mà lại còn đau dữ dội. Bây giờ thì đỡ rồi. Chỉ là có thêm một thói quen mới, gặp ai anh cũng phải cười khổ một tiếng, cũng phải càm ràm đôi câu, "Chào anh nhé. Nhìn tôi này. Nhìn tôi này... haizz... hoàn toàn là đang lãng phí cuộc đời... Lãng phí! Lãng phí!!" Nhưng về sau, bản thân anh cũng cảm thấy mình đã thay đổi, dù vẫn cười khổ, vẫn càm ràm, nhưng chỉ cần một ngày không có thiệp mời, không có khách đến thăm, không có những buổi "vây lò tụ họp", không có cảnh "khách khứa đầy nhà", không có lời "hoan nghênh chỉ giáo", là anh lại thấy đứng ngồi không yên. Anh lại đi khắp nơi nghe ngóng. Xem xem ở chỗ nào, điểm nào đã xảy ra biến cố gì... Chỉ cần có khách đến, câu đầu tiên anh luôn hỏi là: Anh có tin tức gì mới không? Điều anh quan tâm nhất thường là những hội trưởng khác, những ủy viên khác, những ủy viên khác, vị giám sát nọ đã nói gì, làm gì sau lưng anh. Bất cứ ai có thể cung cấp cho anh những tin tức này, anh đều coi là tâm phúc, là đồng chí. Dù bằng mọi giá cũng phải sắp xếp những "đồng chí" này vào các ủy ban, hội đồng quản trị, hội nghiên cứu mà anh đang đảm nhiệm. Anh luôn sống trong nơm nớp lo sợ. Luôn cảm thấy người khác đang ám hại mình. Cũng chính vì điểm này, sau đó mới dẫn đến sự "nghi ngờ" đối với Hoàng Khắc Oánh, và mới có chuyện anh đột ngột tiến hành một cuộc "thanh tra triệt để" cô trước khi cô rời đi.
Mặc dù tiếng Thượng Hải của anh đã không còn lưu loát, đã mang theo không ít giọng địa phương, nhưng anh vẫn thường nghĩ về Thượng Hải. Nghĩ về Thập Lục Phố. Nghĩ về ánh đèn lúc thưa lúc dày, lúc cao lúc thấp kéo dài hàng chục dặm dọc hai bờ sông Hoàng Phố trông như dải ngân hà. Nghĩ về người dì béo ở tiệm tạp hóa đầu hẻm. Nghĩ về những chiếc áo lót dì béo mặc vào mùa hè, hầu như cái nào cũng hỏng ở phần ngực trước, lúc nào cũng phải vá hai miếng to đùng nổi bật ngay chỗ hai đầu nhũ... Khi nói chuyện với mấy gã "dở hơi" trong trấn, anh vẫn luôn miệng: "Trường chúng tôi ở St. John, giảng đường Cách Trí thế này thế nọ... phòng thí nghiệm khoa học tự nhiên lại thế kia thế nọ..." (thực ra anh đâu có tốt nghiệp Đại học St. John). Anh thực sự hoài niệm. Anh vẫn có quyết tâm "đánh" ngược về Thượng Hải. Ví dụ như liên tiếp công bố vài bài luận văn gây chấn động giới học thuật Thượng Hải, ví dụ như quyên góp một khoản quỹ học bổng lớn cho trường cũ, hoặc là trong lĩnh vực điều trị viêm mủ nướu răng hoàn toàn lật đổ quan điểm cũ của các giáo sư trường cũ, để rồi Hội đồng giáo vụ trường cũ phải đứng ra đích thân mời anh quay về trường giảng dạy... vân vân và vân vân.
Đúng vậy, anh chưa từng quên Thượng Hải dù chỉ một khắc. Đồng thời cũng chưa từng quên, 6 giờ 30 tối nay phải có mặt đúng giờ tại Ủy ban trấn, với tư cách khách quý tham dự đại hội tổng kết thành quả lần đầu tiên kể từ khi Hội liên hiệp chăn nuôi gà vịt của trấn thành lập. Nhất định không được quên mặc bộ đồ Trung Sơn bằng vải nỉ đen đó.
Vân vân và vân vân.
Nói lại về Hoàng Khắc Oánh. Lý do anh thích Hoàng Khắc Oánh đến thế, không còn nghi ngờ gì nữa, một nguyên nhân quan trọng là vì cô ấy đến từ Thượng Hải. Tất nhiên phải cộng thêm một vài yếu tố cá nhân của Hoàng Khắc Oánh nữa. Ví dụ như ánh mắt nghiêm túc kiên định của cô khi nhìn người khác. Đúng vậy, kiên định. Một sự kiên định khiến người ta rất phải... khốn đốn.
Tôi từng mơ tưởng đi trên một con thuyền gỗ lớn không phải thuyền buồm, đi một vòng quanh ba nước láng giềng là Trung Quốc, Nga và Ấn Độ. Tôi muốn đi đôi bốt làm bằng da bò sống. Nó chắc chắn sẽ dần bị nước biển đắng chát gặm nhấm tan nát. Tôi chắc chắn sẽ nhìn thấy những ngôi mộ vĩ đại nhất và những vùng hoang dã bao la nhất. Tiếp xúc với những con người ngoan ngoãn nhất và những bộ óc thông thái nhất. Hồi tưởng lại những thế hệ dài đằng đẵng đó, thật khó mà quên được cảnh cha dắt đi tắm ở cái "nhà tắm" phía sau lò sưởi cũ. Đó quả thực là một cái "nhà tắm" hỗn tạp. Chỉ cần chui vào bảy tám người đàn ông trần như nhộng là cái bể đã chật ních tới mức mông chạm mông. Mặt nước bể nóng hổi bồng bềnh một lớp mỡ dày cộm. Những tiếng cười nói phóng túng, tục tĩu mà thường lại tẻ nhạt, khiến những hơi nước đang lan tỏa tràn ngập tiếng vang vo vo. Những thanh gỗ trơn trượt bên thành bể. Những miếng xơ mướp đã bị hàng nghìn người dùng đến nhão nhoét. Sự ngượng ngùng và tuyệt đối không thoải mái lần đầu tiên nhìn thấy cái của quý của người khác. Còn phải ngâm mình đến đỏ toàn thân. Phải kỳ cọ ra từng dải ghét hết lần này đến lần khác. Phải ra đằng trước mua năm cái thẻ tre lấy nước nóng sạch, một thùng dội từ đầu xuống. Một thùng chỉ để xối phần giữa. Nước bẩn chảy xuống, òng ọc tụ lại trong bể, cung cấp cho những người đến sau ngâm mình. Nhà tắm như vậy tất nhiên không có chỗ để nằm nghỉ ngơi thoải mái. Nhưng sau khi tắm xong, bạn có thể lên cái lầu của tiệm trà cũng chính do chủ tiệm lò sưởi kia mở để ngồi một lát. Cái gọi là lầu, cầu thang thì rung lắc. Sàn lầu thì kêu cọt kẹt. Trên lầu bạn có thể nhìn thấy đống than và đống vụn gỗ sau nhà. Cái gọi là "trên lầu", chỉ kê vừa được hai cái bàn bát tiên. Một ấm trà Thái Bình Hầu Khôi chỉ thu bạn một hào. Muốn kiếm bát hoành thánh lót dạ, chỉ cần thò đầu ra gọi một tiếng, hoành thánh lập tức được đưa tới. Tiệm hoành thánh mở ngay đối diện phố. Cái gọi là "phố", còn chưa rộng bằng một cây sào phơi quần áo bắc ngang qua. Ăn hoành thánh một cách khoan khoái, gọn gàng. Chùi chùi vệt dầu mỡ trên môi. Rỉa rỉa cọng hành trong kẽ răng. Rồi châm một điếu thuốc lá nhãn hiệu Lão Đao hoặc Cường Đạo, chậm rãi nhả ra hai vòng khói. Lúc này, vua Thân khúc Thiệu Tân Tôn vừa vặn bắt đầu hát vở "Bích Lạc Hoàng Tuyền" trên chiếc đài năm bóng kiểu cũ đặt ở quầy. Nhẹ nhàng vỗ đùi, lắc đầu hát theo. Mặc dù sáng sớm ngày mai anh vẫn phải kéo chiếc xe cút kít của mình vội vã đến nhà kho của Nhà máy xi măng Đại Trung Quốc để đổ vài thân mồ hôi hôi hám. Nhưng buổi chiều hôm nay chẳng phải anh là thần tiên sống hay sao, còn là cái gì nữa?!!