Chẳng bao lâu sau, dưới lầu bỗng có người gọi cửa. Hoàng Khắc Oánh không muốn để người khác nhìn thấy mình khuya khoắt thế này mà vẫn còn ở trong phòng Đàm Tông Tam, bèn vớ lấy túi xách, hớt hải thở dốc hỏi: "Có cửa sau không?"
"Làm gì mà phải đi cửa sau?" Đàm Tông Tam dường như vẫn chưa "tỉnh" lại sau cú sững sờ vừa rồi.
"Có người đến rồi."
"Đến thì đến, sợ cái gì?"
"Ôi anh..."
"Anh cái gì?"
"Tông Tam!" Hoàng Khắc Oánh bất ngờ thốt lên đầy gấp gáp. Rồi cô sững lại. Đàm Tông Tam cũng sững lại. Bởi vì họ qua lại với nhau đã lâu như vậy, mà Hoàng Khắc Oánh chưa từng gọi anh một tiếng "Tông Tam". Cũng chưa từng công khai bày tỏ sự thân thiết và thấu hiểu như thế.
"Xin lỗi..." Hoàng Khắc Oánh đỏ mặt. Lúc này tiếng bước chân đã gần tới miệng cầu thang. Hơn nữa không chỉ có một người.
"Liệu họ có phải đến vì tôi không? Để bắt quả tang?" Sắc mặt Hoàng Khắc Oánh chợt trở nên tái nhợt hơn. Đôi mắt mở to, đầy kinh hãi.
"Bắt gì chứ? Cô ở trong phòng tôi thì làm sao?"
"Anh vẫn chưa hiểu à? Họ đang cần chuyện này để bôi nhọ anh!"
"Hả?"
"Tông Tam, anh đừng có đùa nữa. Họ đã quyết định lật đổ anh khỏi vị trí gia chủ nhà họ Đàm rồi. Lúc này, dù thủ đoạn bỉ ổi độc ác thế nào họ cũng làm ra được! Họ sẽ nói về anh khó nghe vô cùng, cũng sẽ nói về tôi khó nghe vô cùng... Anh mau nghĩ cách đi... Tông Tam, Tông Tam, Tông Tam!"
"Lật đổ tôi khỏi vị trí gia chủ... Ha ha. Lật thì lật... vốn dĩ tôi cũng đâu có muốn làm..."
"Tông Tam, Tông Tam, Tông Tam..." Hoàng Khắc Oánh sốt ruột đến mức sắp khóc.
Đàm Tông Tam cười khổ, ngẩn người thêm một lát rồi quay người kéo cửa thông sang phòng trong. Hoàng Khắc Oánh vội vàng chạy vào, lúc đóng cửa còn đặc biệt dặn dò: "Nhất định không được để họ vào căn phòng này. Nhất định đấy!" Đồng thời cô vội vàng cất chiếc tách uống trà của mình vào trong, xếp lại chiếc ghế mình vừa ngồi, đặt lại tờ tạp chí đã lật, thu dọn mọi thứ như thể chưa từng có ai đến đây bao giờ.
Tiếng bước chân từ phía cửa sân một khi lên đến cầu thang, bỗng chốc trở nên chậm chạp, nặng nề. Đi một bước dừng một nhịp. Ba bước thở một hơi. Qua tiếng bước chân, tiếng thở dốc và tiếng khuyên can đi kèm, có thể nhận ra người đến không chỉ có một. Đợi Đàm Tông Tam ra xem, người đến đã leo hết cầu thang, đang được người dìu đứng thở dốc ở đầu cầu thang. Hành lang tối tăm tĩnh lặng khiến cái bóng dài ngoằng của họ bị bẻ cong ba khúc đổ dài trên tấm vách gỗ Philippines dày cộm, trông như đám vật thể dẹt kỳ dị đang rình mò dò xét từ phía sau.
Người đến lại chính là Đàm Tuyết Trù.
"Chú làm cái gì thế này? Đêm hôm khuya khoắt còn đi lại. Không cần mạng nữa à?" Đàm Tông Tam vội vàng đỡ ông vào phòng, dìu lên giường, rồi lấy từ trong tủ ra một chiếc chăn lông vịt mới tinh bọc kín nửa thân dưới của ông. Lại từ chiếc giá bày đồ cổ nhỏ phía sau bình phong chạm trổ lấy ra một hộp báu bọc gấm hoa. Từ trong hộp lấy ra viên Băng Hương Cửu Sinh Hoàn còn niêm phong sáp. Dùng chiếc dao cắt giấy chuôi xương khảm ngọc cẩn thận tách viên sáp. Trong khoảnh khắc, căn phòng tràn ngập mùi thuốc trầm lắng dễ chịu, tựa như mùi hương từ nơi sâu kín nhất trong ngăn tủ thuốc gia truyền của tiệm thuốc trăm năm. Anh lấy ra hai viên thuốc màu vàng sẫm như quất, to bằng hạt đậu đỏ, đưa cho Tuyết Trù, bảo ông mau ngậm dưới lưỡi.
Đàm Tuyết Trù đã lâu không bước chân ra khỏi cổng "Tương Chi Sở", cộng thêm việc đi một quãng đường "dài", leo một chiếc cầu thang "cao" như thế. Đặc biệt là sau khi đã bàn bạc (mưu tính) với các bà lão nhất định phải tái sử dụng Kinh Dịch Môn, bệnh tình tái phát, ông không kiểm soát được việc lại tiếp tục thổ huyết lượng lớn, thể lực giảm sút nghiêm trọng. Thế nên khoảnh khắc này ông thực sự rất mệt. Rất rã rời. Ông tựa người vào chiếc gối tựa mềm mại, nhắm mắt chậm rãi cảm nhận hương vị và sức mạnh của hai viên Băng Hương Hoàn dưới lưỡi, đợi đến khi tinh thần hơi hồi phục mới cất lời. Trước khi chính thức mở lời, ông đuổi hết đám người hầu, vú nuôi đang hầu hạ xung quanh đi; sau đó đòi một ấm Mao Tiên, tự mình run rẩy pha hai lần, rồi mới rót nửa chén trà nước trong xanh ngả vàng, nhấp một ngụm để át bớt vị thuốc, chỉ để lại chút vị Băng Hương và vị đắng ngọt thanh của trà nơi đầu lưỡi và răng miệng.
Đàm Tuyết Trù vốn dĩ không muốn đến gặp Đàm Tông Tam nói chuyện gì nữa. Bao nhiêu năm nay, ông biết nói gì với Đàm Tông Tam cũng là công cốc. Cái gọi là "Giang sơn dễ đổi, bản tính khó dời". Nhưng ông do dự rất lâu, vẫn quyết định đến. Ông cảm thấy có những lời, dù Đàm Tông Tam có lọt tai hay không, thì vẫn nên nói cho rõ ràng. Dù cả nhà có nhìn cái "Tông Thúc" trẻ tuổi này bằng ánh mắt thế nào, thì anh rốt cuộc vẫn là "người nhà họ Đàm". Hơn nữa còn là người đàn ông thuộc hàng "vai vế" cao nhất còn sống trong nhà. Lời nên nói mà không nói, là lỗi của Đàm Tuyết Trù tôi. Nói rồi mà không nghe, đó mới là lỗi của Đàm Tông Tam anh. Thà để thiên hạ phụ ta, chứ đừng để ta phụ thiên hạ. Đây cũng là một nguyên tắc sống cơ bản của Đàm Tuyết Trù được cả nhà ca ngợi.
Phải nói rằng, nếu không phải tại Đàm Tông Tam ở Hàng Châu cứ khăng khăng không nghe chỉ đạo, lại phái người truy tra lai lịch của Hồng Hưng Thái một cách tùy tiện, thì có lẽ các bà lão, các cụ bà trong nhà họ Đàm đã không thể hạ quyết tâm kiên quyết thay thế anh. Đương nhiên, từ nhỏ đến lớn Đàm Tông Tam đã có một loạt chuyện khiến họ chướng tai gai mắt. Lần này chẳng qua chỉ là sự bùng nổ tổng thể.
Nói đến đây, Đàm Tuyết Trù thở dốc hai hơi, nghỉ một lát. Rồi tiếp tục nói: "Hồng Hưng Thái không phải người tốt. Hắn không xứng làm tổ tông của chúng ta. Đừng nói hắn sống qua năm mươi hai tuổi, dù hắn có sống qua năm trăm hai mươi tuổi hay năm ngàn hai trăm tuổi, cũng không thể lật lại bản án này."
"Hồng Hưng Thái rốt cuộc có gì không tốt?" Đàm Tông Tam hỏi.
"Chú đừng hỏi chuyện Hồng Hưng Thái này nữa, được không? Trong việc này, chú đã làm tổn thương lòng của tất cả các bậc trưởng bối nhà họ Đàm rồi, khiến họ không thể nhẫn nhịn thêm được nữa!"
"Xem ra, chính các bậc trưởng bối này đã vứt bỏ Hồng Hưng Thái và cái họ 'Hồng' vốn có của chúng ta? Cái Hồng Hưng Thái này rốt cuộc đã làm chuyện gì mà khiến con cháu đời sau ghét hắn như vậy?"
"Tông Tam, chú có thể nghe tôi một câu không, chú đừng nhắc tới Hồng Hưng Thái này nữa!"
"Hì hì... Thú vị thật. Con cháu khai trừ cha anh bất hiếu, lập ra tông môn khác. Hiếm thấy... thật là hiếm thấy."
"Đêm nay tôi đến đây, là muốn thương lượng với chú hai việc. Một, yêu cầu chú lập tức chấm dứt các hoạt động điều tra Hồng Hưng Thái. Đừng có rỗi hơi, cứ khăng khăng muốn liên kết nhà họ Đàm hiện tại với Hồng Hưng Thái năm xưa... Hai, lập tức chấm dứt mọi hoạt động tại biệt thự Dự Phong."
"Cuối cùng cũng hạ lệnh chính thức rồi. Hay lắm." Đàm Tông Tam cười khổ trêu chọc.
"Mọi nghiệp vụ của 'Dự Phong' đều phải dừng lại. Chấp nhận thanh lý chỉnh đốn. Đây là quyết định nhất trí của các bà lão."
"Thế còn Liên hợp Đầu tư Ngân hàng thì sao?"
"Tất cả mọi thứ, đều dừng lại hết."
"Tuyết Trù, các bà lão không hiểu, chẳng lẽ chú cũng không hiểu? Liên hợp Đầu tư Ngân hàng đã làm đến mức tám chín phần mười rồi. Dừng lại thế này, làm tổn thương lòng nhiệt tình của các cổ đông, sau này muốn giành được sự tin tưởng của những ông trùm tài chính này, muốn lại xây dựng một tổ chức chuyên đầu tư cho nhà họ Đàm chúng ta như thế này nữa, gần như là không thể. Mất đi cơ hội này, nhà họ Đàm muốn chấn hưng trở lại, sẽ phải tốn thêm mười năm hai mươi năm nữa."
"Dừng. Đây là quyết định cuối cùng."
"Quyết định? E là còn phải nhắc nhở các vị một tiếng, gia chủ nhà họ Đàm cho đến hiện tại vẫn là đứa con cháu bất hiếu này đây. Không có chữ ký và con dấu của tôi, các tài khoản mà các người lập ở mọi ngân hàng bên ngoài hoàn toàn không có bất kỳ tác dụng gì."
"Điểm này, chú cũng đừng quá tự tin. Tôi hỏi chú, con dấu của chú không phải luôn để ở chỗ Chu Tồn Bác sao? Tôi đã bảo nó giao con dấu của chú cho chúng tôi rồi. Chúng tôi đã dùng con dấu của chú thông báo cho các ngân hàng, từ bây giờ trở đi, mọi giao dịch tài khoản của nhà họ Đàm, chuyển từ 'Dự Phong' sang 'Thái Khang'."
"Ha ha... Hay thật... Đến cả con dấu của tôi cũng đánh cắp mất rồi. Hay thật... Đã thế, chú còn tìm tôi làm gì? Dùng tôi (thở dài). Giết tôi (thở dài). Dùng tôi giết tôi. Biết thế này, thì sao lúc trước phải như thế?"
"Chú có phải cũng nên tự hỏi chính mình, đã có lúc trước, sao lại phải có ngày hôm nay?!"
"Hỏi hay lắm. Hỏi hay lắm. Đã có lúc trước, sao lại phải có ngày hôm nay. Ha ha. Hỏi hay lắm, hỏi hay lắm."
"Lời giận dỗi thì đừng nói nữa. Không ai muốn 'giết' chú cả. Tôi đã bàn bạc xong với mấy bà lão, gia chủ nhà họ Đàm vẫn để chú làm. Tuy nhiên, xin chú ký vào mấy tờ văn bản này."
"Văn bản gì?"
"Một bản, bổ nhiệm Kinh Dịch Môn làm tổng giám đốc công ty Đàm Thị mới. Một bản, giải thể ban công tác 'Dự Phong'. Bản thứ ba là về việc giải tán sắp xếp lại nhân viên Dự Phong cũ..."
"Tại sao không bổ nhiệm Chu Tồn Bác chức gì đó?"
"Việc này... để sau hãy nói."
"Tại sao phải để sau hãy nói? Các bà lão chẳng phải đều rất thích nó sao?" Đàm Tông Tam cười nhạt.
"Việc này chú đừng quản."
"Đám nhân mã ở 'Dự Phong' của tôi, các người định xử lý thế nào?"
"Chuyện này, các bà lão cảm thấy, giao cho Dịch Môn xử lý là được rồi."
"Giao cho Kinh Dịch Môn xử lý? Họ là người của tôi!"
"Tông Tam..."
"Rốt cuộc tôi có còn được coi là gia chủ nhà họ Đàm không?"
"Tông Tam... chú đừng ép tôi..."
"Là tôi đang ép chú? Hay là chú đang ép tôi?!"
"Đừng để tôi nói lại lần thứ hai. Chú nên hiểu, tất cả những chuyện này, không phải mình tôi làm chủ được."
"Một người hay không một người, bây giờ tôi hiểu hết rồi, trong lòng các người, tôi căn bản không quan trọng bằng Kinh Dịch Môn. Trong mắt các người mà nhìn, nhà họ Đàm có thể không có Đàm Tông Tam này, nhưng không thể không có Kinh Dịch Môn kia..."
"Cục diện này là do chú tự gây ra!"
"Cục diện hiện tại là, chỉ cần tôi không ký vào tờ giấy bổ nhiệm Kinh Dịch Môn này, cửa nhà họ Đàm sẽ không dung thứ cho đứa con cháu này. Trong cửa nhà họ Đàm sẽ không có miếng cơm nào cho Đàm Tông Tam tôi ăn. Có phải thế không?"
"..."
"Chú nói đi, có phải thế không?" Lúc này, Đàm Tông Tam hoàn toàn kích động. Anh đập bàn, gầm lên với Đàm Tuyết Trù: "Chú về nói với các bà lão, Đàm Tông Tam tôi không ăn bát cơm nhà họ Đàm này, hôm nay cũng sẽ không ký vào cái giấy này. Cùng lắm thì tôi về lại trấn Thịnh Kiều. Tôi vẫn ở nhà trọ nhỏ của tôi!"
"Tông Tam à Tông Tam... chú sao có thể nói như vậy? Mọi người đều đang nghĩ cho nhà họ Đàm... nghĩ cho nhà họ Đàm..."
"Xin chú đừng nói với tôi cái kiểu 'nghĩ cho nhà họ Đàm' này nữa. Tôi cảm ơn chú cái 'nghĩ cho nhà họ Đàm' này lắm. Tôi thực sự cảm ơn!" Nói xong câu đó, Đàm Tông Tam đùng đùng lao tới mở cửa phòng, chỉ vào bóng đêm đen kịt bên ngoài, quát lớn với Đàm Tuyết Trù: "Chú bây giờ có thể đi rồi! Đi đi! Đi đi! Đi mau!"
Kinh Duy Ma Cật, một trong bốn bộ kinh điển của Phật giáo, tựa như hồ nước tĩnh lặng màu đen. Khí đêm lạnh giá lại càng giống như đại dương nước đen tĩnh mịch. Trong "Bất tư nghị phẩm thứ sáu" của Kinh Duy Ma Cật, ngay phần mở đầu đã kể một câu chuyện như thế này. Nói rằng Xá Lợi Phất đi vào phòng của Duy Ma Cật, thấy trong phòng không có chỗ ngồi (chỗ nằm) dư thừa, rất thắc mắc. "Trưởng giả Duy Ma Cật biết ý ngài", bèn hỏi, sao thế, ông đến để cầu "Pháp", hay đến để tranh "chỗ ngồi" đấy? Xá Lợi Phất buột miệng nói, tôi tất nhiên là đến để cầu "Pháp" rồi. Thế là Duy Ma Cật nói, đúng vậy, vì cầu pháp còn có thể xả thân không màng tính mạng, huống chi là có "chỗ ngồi" hay không và "thứ bậc chỗ ngồi" cao thấp cơ chứ? Từ đó, Duy Ma Cật còn bàn một loạt lý luận về cách xử lý đúng đắn mối quan hệ giữa "Pháp" và "Sắc Thụ Tưởng Hành Thức".
Đàm Tông Tam từ đầu đến cuối vẫn không thể hiểu nổi cái đạo lý nông cạn như vậy: Khắp thiên hạ, đại đạo không hình. Đại pháp không vị. Đại ý không cấu. Đại địa không biên. Anh từ đầu đến cuối vẫn chưa thể bước vào cảnh giới "đại đạo", "đại pháp", "đại ý", "đại địa" này, thế mà lại cứ khăng khăng phải sống, lại còn muốn nghĩ trăm phương ngàn kế để sống qua cái tuổi năm mươi hai gian nan kia, sao có thể không đau đớn như bị dao cứa kim châm cơ chứ?!
Ở đây, tôi buộc phải chèn vào một đoạn câu chuyện về một người nào đó mà tôi quen biết trước khi rời Thượng Hải để tham gia đội ngũ cách mạng. "Người nào đó" mà tôi quen biết này sau đó đã trở thành cấp trên của tôi. Nghĩa là, nhiều năm sau, tôi phụng mệnh đến khu vực Thông Hải xử lý vụ án Đàm Tông Tam, chính ông ấy là người phụng mệnh đến phúc tra công việc của tôi. Trong vấn đề then chốt có nên bắn Đàm Tông Tam hay không, tôi và ông ấy đã xảy ra xung đột kịch liệt. Cuối cùng tất nhiên là ý kiến của ông ấy chiếm ưu thế. Cuối cùng, Đàm Tông Tam bị bắn chết theo ý kiến của ông ấy. Tôi bị ông ấy kết luận là đã phạm sai lầm vô cùng nghiêm trọng trong việc xử lý vấn đề Đàm Tông Tam. Ông bắt tôi viết kiểm điểm. Kiên nhẫn nói chuyện với tôi rất nhiều lần. Rất bình tĩnh hướng dẫn các đồng chí giúp đỡ tôi, phê bình tôi. Nhưng đến giai đoạn xử lý của tổ chức cuối cùng, ông ấy lại ngầm bảo vệ tôi. Nghĩa là, theo mức độ và tính chất sai lầm mà tôi phạm phải, trong bối cảnh lịch sử lúc đó, tôi lẽ ra phải chịu sự trừng phạt cực kỳ nghiêm khắc. Thậm chí có khả năng bị đưa ra tòa án quân sự xét xử. Nhưng ông ấy đã ém hết tất cả tài liệu báo cáo lên đó đi. Nói với tôi: "Cậu đi học đi. Tôi tranh thủ cho cậu một suất cán bộ điều động, đi Thượng Hải hay đi Bắc Kinh, tự cậu quyết định. Học vài năm, cậu sẽ giỏi hơn tôi. Còn về cuộc tranh luận giữa chúng ta, tôi biết trong lòng cậu vẫn không phục. Có thể gác lại đó. Tồn nghi. Tồn dị. Hiện nay tình hình cả nước phát triển rất nhanh. Không cho phép chúng ta 'ngồi mà bàn đạo'. Mười năm hai mươi năm nữa hãy nói. Hoặc một trăm năm hai trăm năm nữa hãy nói. Ngay cả đến lúc đó, lịch sử phán quyết tôi sai, tôi cũng không hối hận. Tôi nghĩ tôi nhiều nhất chỉ đóng vai trò một người dọn rác lịch sử. Bất kỳ thời đại biến động lớn nào, cũng đều cần có người đứng ra đảm nhận vai trò người dọn rác như thế. Đáng tiếc là, tôi chỉ là một người dọn rác nhỏ bé không đáng kể. Trong cuộc biến động lịch sử tất yếu này, chỉ đóng một vai trò quá nhỏ, quá nhỏ. Với tư cách là 'người dọn rác', bản thân cũng sẽ chẳng có kết cục gì tốt đẹp. Nhưng tôi vẫn có lý do để tự hào. Đường hoàng đi đón tương lai. Đồng chí Thiên Minh, ngẩng đầu lên, đi về phía trước. Dũng cảm đi đón tương lai."
Sau đó, ông để cảnh vệ khiêng tới hai chiếc hòm gỗ. Lại mang đến một chiếc áo da chó lót vải xanh. Chiếc áo da là tặng tôi. Bởi vì cuối cùng tôi chọn đi miền Bắc học đại học. Về mặt lý thuyết, miền Bắc cần áo da. (Cuối cùng tình hình đột ngột thay đổi, tôi không học đại học được nữa. Tàu hỏa chạy đến Từ Châu, một bức điện khẩn, đã giữ lại toàn bộ nhóm một trăm bốn mươi sáu chúng tôi, những cán bộ điều động quân đội vốn chuẩn bị vào các khoa ngành của Đại học Nhân dân, tại một trạm tiếp đón quân sự cách nhà ga không xa, ba ngày sau, liền chuyển sang một chuyến tàu chở vũ khí đạn dược, chạy đường Long Hải, dừng dừng chạy chạy, bảy tám ngày đêm, chạy tới Lan Châu, hội quân với Tổng bộ Binh đoàn 22 đang chờ lệnh tiến quân vào đại tây bắc. Tôi cuối cùng dừng chân ở nông trường ngựa Sơn Đan Đan, núi Kỳ Liên, phụng mệnh tiếp quản một thư viện do quân đội của Mã Bộ Phương để lại, toàn thư viện bao gồm hơn trăm cuốn kinh sách, kịch bản, lời ca cũ nát, hơn hai mươi bộ mạt chược, nửa hòm xương cừu và một ngăn kéo đủ loại ảnh phụ nữ. Còn có một hòm rưỡi lựu đạn và hai cây rưỡi súng trường. Còn có hai "nữ thủ thư" tự xưng chỉ mới hai mươi lăm tuổi nhưng nhìn thế nào cũng đã hơn bốn mươi. Nhưng trong những năm tháng sau đó, tôi lại tận dụng mọi cơ hội có thể tận dụng, đọc hết tất cả tiểu thuyết Nga mà tôi có thể tìm thấy. Và đọc nghiêm túc toàn bộ các tác phẩm lịch sử do ông Quách Mạt Nhược và đồng chí Phạm Văn Lan viết. Ghi chép gần sáu mươi vạn chữ cảm nhận. Đây đương nhiên là chuyện của giai đoạn sau đó nữa). Hai chiếc hòm gỗ đó, là nhờ tôi mang giúp về nhà cho ông. Trong hòm gỗ chứa những bản bia khắc, nghiên mực danh tiếng, tranh chữ, bản thiện mà ông sưu tầm được tại các huyện trong thời gian làm việc ở khu vực Thông Hải hai năm qua. Ngoài ra còn có hai quả bông lớn bọc một đôi bát sứ đấu màu đời Minh Vạn Lịch. Chúng được gọi là "Đại Minh Xích Hội" trên thị trường đồ cổ Nhật Bản. Nghe nói là loại trân phẩm cực kỳ khó kiếm. Trong dân gian đã khá hiếm thấy. Ông nói, sẽ có cảnh vệ giúp mang lên tàu, cũng đã thông báo cho phía Thượng Hải đến đón tàu. Chỉ làm phiền tôi trông coi trên đường, sau đó tự tay giao lại cho cha ông là được. "Đồ quý giá như thế này, xem ra tôi còn phải bắt cha chú viết giấy biên nhận mới được. Nếu không sau này tra ra, biết nói thế nào?" Tôi nói đùa. Ông chỉ lặng lẽ cười, không tiếp lời tôi. Nửa tiếng sau, tôi rời khỏi tòa dinh thự sâu thẳm của Ủy ban Quản lý Quân sự Thông Hải. Mưa chiều muộn đang dần dần rơi không dứt. Xe của Ủy ban Quản lý Quân sự đều đi công tác ngoài rồi. Dù không đi công tác ngoài, lúc này cũng sẽ không dùng để đưa tôi ra bến tàu. Tôi dù sao cũng là người "phạm sai lầm". Trong Ủy ban Quản lý Quân sự vẫn còn không ít đồng chí cảm thấy khó hiểu khi ông ấy cứ thế "thả" tôi đi mà không hề có xử lý tổ chức nào. Cảnh vệ tìm được một chiếc xe đẩy, mắc vào một con ngựa già, trước tiên khiêng cuộn chăn màn của tôi lên xe, sau đó cẩn thận đặt hai chiếc hòm gỗ lên. Cảnh vệ kéo xe đi trước. Tôi định đến văn phòng ông ấy từ biệt một tiếng. Nhưng tôi lại không muốn để các đồng chí khác bắt gặp. Bèn giả vờ như đi ngang qua, lướt nhanh qua hành lang trước cửa sổ văn phòng ông ấy, đồng thời tiện thể từ khung cửa sổ đang mở, liếc nhanh vào trong, xác nhận bên trong chỉ có một mình ông ấy, lúc này mới đi vòng lại, rồi mới đi gõ cửa.
Ông ấy dường như đang soạn thảo thông báo gì đó, lập tức đặt bút xuống, hỏi một tiếng: "Đi rồi à?" Nhưng ông ấy không đứng dậy ngay, chỉ ngẩn ngơ ngồi đó một lúc, lúc này mới đứng dậy, đi vòng từ góc chiếc bàn làm việc đặc biệt rộng rãi của mình ra, nắm lấy tay tôi, lắc nhẹ một cái. Không biết tại sao, tôi luôn cảm thấy thần thái của ông ấy lúc đó có chút âm u. Sau đó ông ấy nói: "Tôi không tiễn cậu đâu." Tôi vội nói: "Không cần không cần. Tôi chỉ đến nói với chú một tiếng, tôi đi đây." Ông ấy không đáp lời nữa, lại im lặng một hồi, liền khẽ nói một tiếng "Đi đi", rồi đứng bất động dưới hành lang tối tăm, chỉ nhìn theo tôi. Kiểu âm u đó cho đến nay tôi vẫn chưa giải thích được. Sau này tôi mới biết, thực ra hôm đó ông ấy cũng nhận được thông báo khẩn của Cục Thượng Hải, yêu cầu ông ấy đi báo cáo chi tiết vụ án Đàm Tông Tam ngay lập tức. Trong tầng lớp lãnh đạo cao nhất của Cục Thượng Hải đã nảy sinh sự bất đồng khá lớn về việc cuối cùng có nên bắn tên cự phú thương giới từng "lầm đường lạc lối vào chính giới" Đàm Tông Tam hay không. Mà người hạ quyết tâm bắn Đàm Tông Tam là ông ấy, cuối cùng liệu có nhất định nhận được sự khẳng định của phía Cục Thượng Hải hay không, vẫn còn nằm trong vòng nghi vấn. Nhỡ đâu không nhận được sự khẳng định, bước tiếp theo có thể quay lại Thông Hải tiếp tục chủ trì công việc hay không, điều đó lại càng khó nói.
Có lẽ, chính vì tiền đồ đột nhiên trở nên không rõ ràng, ông ấy mới quyết định để tôi mang hòm gỗ về giúp ông ấy. Làm như vậy, rõ ràng là chắc chắn hơn nhiều.
Cho đến khi bước ra khỏi cổng lớn, tôi luôn cảm thấy, ánh mắt nhìn theo tôi đó của ông ấy chưa từng rời khỏi lưng tôi một giây nào, luôn rực cháy nhìn chằm chằm vào tôi.
Bây giờ chúng ta hãy một lần nữa tập trung sự chú ý vào một con hẻm lớn gần Công viên Hồng Khẩu ở góc đông bắc Thượng Hải. Trần Thực sống trong con hẻm này. Chuyện sắp xảy ra dưới đây sẽ có liên quan cực lớn đến Trần Thực.
Đây là một con hẻm khá tĩnh lặng. Bình thường ít có người ra vào. Một hai khoảng sân trống tàn tạ. Hai ba cây hợp hoan nở hoa vào tháng Năm, nở rộ một loại hoa nhỏ màu hồng hình lông vũ, dày đặc bông xốp mà lại đối xứng xếp chồng lên những chiếc lá nhỏ, tựa như một lớp lông vũ phiêu dật. Đôi khi ở cửa sắt đen thứ bảy (con hẻm này tổng cộng chỉ có tám cánh cửa sắt đen) đứng một con chó. Một đứng là một hai tiếng đồng hồ không tiếng động nhìn chằm chằm vào bạn. Đặc biệt phải nhắc tới một bút là, cuối con hẻm có một nhà hàng Tây nhỏ (cũng chính là ở bên trong cánh cửa sắt đen thứ tám), rất yên tĩnh treo một tấm biển hiệu sơn màu vẽ đậm. Dưới biển hiệu luôn đỗ một chiếc xe tư nhân cỡ nhỏ kiểu cũ. Ngoại hình giống con bọ cánh cứng. Thương hiệu Đức nổi tiếng Volkswagen. Đàm Tông Tam không hiểu nổi, nhà hàng Tây mở ở nơi tĩnh mịch sâu thẳm như vậy, sao lại có khách? Nhưng trên thực tế lại buôn bán cực kỳ đắt khách. Thậm chí đêm khuya, các cửa sắt đen khác không còn hắt ra ánh đèn nữa, cửa sổ của nó vẫn sáng, sáng rất nhạt, đồng thời lại rất nhạt truyền ra một khúc etude nào đó của Chopin hoặc bản "Rhapsody in Blue" của Gershwin. Nghe nói nhà hàng Tây này là một salon màu tím. Lại là một câu lạc bộ chỉ phục vụ cho hội viên của chính mình. Lò sưởi trong phòng khách nhỏ lửa cháy chập chờn ấm áp dễ chịu. Người chơi đàn là con gái út của Khải Đông. Cô luôn mặc váy dài màu tím. Luôn có một nụ cười dịu dàng. Chỉ cần bạn cần, sau bữa ăn, người chủ quán tóc bạc trắng sẽ vui vẻ cùng bạn chơi vài ván bridge hoặc "xì tố", hoặc trò chuyện với bạn một hai tiếng đồng hồ, giúp bạn giải tỏa đủ loại nỗi muộn phiền. Nếu bạn là một tín đồ Cơ Đốc giáo thành kính, đến lúc đó trên tường sẽ treo bức tranh Thánh Mẫu Thánh Tử lên thiên đường; nếu bạn là tín đồ Phật giáo thì sao, đến lúc đó chắc chắn sẽ xuất hiện một bàn thờ Phật, nhất định hương khói nghi ngút nến sáng lung linh. Vào những ngày không buôn bán, bạn sẽ thấy người chủ quán lưng thẳng tắp thần thái quắc thước đó một tay được cô con gái út khoác, tay kia thì cầm một cây "gậy" cán ngà khảm bạc cực kỳ phong độ, chậm rãi tản bộ trên con đường rợp bóng cây ở Công viên Hồng Khẩu. Lúc này bạn sẽ phát hiện, thần thái của cặp cha con này đều cực kỳ lạnh lùng. Cô con gái út mới chỉ hai mươi mốt hai mươi hai tuổi này, không đáng phải lạnh lùng. Cô ấy trông thật đầy đặn tròn trịa, dường như bất kỳ đường nét nào trên người cô ấy chỉ cần tách riêng ra, đều có thể biến hóa thành vầng trăng nhỏ trong trẻo trên đường chân trời, hoặc ánh đèn rực rỡ lộng lẫy trong đêm Giáng sinh. Nhưng cô ấy thường lại mặc kiểu váy dài quét đất cổ điển hoặc quần dài ống rộng màu sẫm đính ren, tất cả lại đều trông thật cũ kỹ ảm đạm. Còn đặc biệt thích mang một đôi dép da lộn cũ gót dày đế thô. Người ta đều nói người chủ quán tóc bạc trắng này từng là một giáo sư của Đại học Phục Đán. Bất kể bạn tin hay không tin, dù sao thì tôi tin.
Đàm Tông Tam thích con hẻm này. Thích đến đây nghe người đã kết hôn bốn lần là Trần Thực nói chuyện về phụ nữ. Nhưng hôm nay đến, lại không phải để nghe "phụ nữ". Sáng sớm nay trời còn chưa sáng, Trần Thực đã gọi điện thoại đánh thức anh, bảo anh mau đến đây một chuyến. Chuyện gì? Trong điện thoại nói không rõ ràng, anh đến là biết ngay.
Đặt điện thoại xuống, Đàm Tông Tam lại nằm trên giường nhắm mắt một lát. Đã hai ba đêm rồi không được nghỉ ngơi đàng hoàng. Trên một cái cây nào đó ở tiểu viện Đệ Nhã chắc chắn mới có một con gõ kiến, cứ vào cái buổi sớm xám xịt này lại mổ ra những âm thanh vừa giòn giã chói tai lại vừa trống rỗng, khiến người ta như thể cảm thấy, sau nhà chính là những ngọn núi hoang dã trùng điệp và những cánh rừng cổ thụ âm u nối tiếp nhau. Có dây leo khô quấn quýt, có nước chảy róc rách. Càng có vực thẳm nghìn năm mịt mùng.
Mấy ngày nay, anh vẫn luôn nghĩ, bước tiếp theo, mình nên làm thế nào. Có nên chấp nhận điều kiện của Kinh Dịch Môn và các bà lão, các cụ bà để tiếp tục ở lại nhà họ Đàm hưởng thụ cái vương miện "gia chủ" này không? Sự "làm khó" của mẹ đẻ càng làm trái tim anh tan nát. Anh uất ức. Các người cảm thấy tôi không phải loại người các người kỳ vọng, nhưng tại sao các người không tự hỏi lương tâm mình một chút, cái "Đàm Tông Tam" hiện tại này, rốt cuộc là do ai tạo nên? Điều này khiến tôi nhớ lại sáu bảy mươi năm sau, ở một nông trường xa xôi tận đại tây bắc, nghe lỏm người ta công khai xét xử một đám tội phạm "Hồng vệ binh". Đó là ở một hội trường cũ nát. Vàng ố trên tường và sơn nâu trên tấm riềm mái đã bong tróc hết sạch. Khán đài vốn có thể ngồi sáu bảy trăm người hôm đó chỉ lác đác ngồi hai ba trăm người. Nhưng ở rừng cây bên ngoài hội trường lại tụ tập cả ngàn người. Từng nhóm ba năm người. Ôm theo lương khô. Trong túi đựng hạt hướng dương sống chưa rang. Những hàng xe đạp cũ nát. Ngựa tháo cương thong thả nhai thức ăn trộn đậu ngô trước những cỗ xe ngựa. Tôi vào hội trường. Tôi rất muốn xem những tên tội phạm trẻ tuổi này, những kẻ cuồng nhiệt năm xưa. Nghe nói đầu sỏ hai phái hôm nay đồng thời ra tòa chịu xét xử. Đây thực sự là một cảnh tượng rất thú vị. Tôi vốn nghĩ họ vừa gặp mặt sẽ mắng nhiếc nhau. Nhưng không ngờ họ rất bình tĩnh, đi đến trước lan can còn nhìn nhau đầy hữu nghị, chỉ là vì nể mặt ủy viên xét xử và kỷ luật tòa án, nên mới không bắt tay đối phương. Đó là cuối thu gần sang đông. Một trận tuyết rơi sớm hơn nửa tháng, khiến nhiệt độ ngày hôm đó đột ngột giảm xuống âm bảy tám độ. Tôi thấy trong hai người trẻ tuổi chịu xét xử có một người đã khoác một chiếc áo bông quân đội, người kia mặc một chiếc áo khoác ngắn dạ xám rất cũ, cổ quấn một chiếc khăn quàng rất bẩn rất nhăn, chân đi đôi tất len rất dày và một đôi giày mũi to rất nặng nề. Sắc mặt hai người đều rất tệ. Tóc đều vừa mới cạo. Đều không đội mũ. Trong túi đều giấu một bản bào chữa rất dày do chính mình viết. Nhưng ngày hôm đó họ đều không có cơ hội đọc bản bào chữa của mình. Phiên tòa xét xử đến một nửa thì mất điện. Hội trường bỗng chốc trở nên tối om. Nhân viên công tác vội lấy những cây gậy gỗ dài khều tấm vải che trên cửa sổ, cũng không có tác dụng gì mấy. Cửa sổ cách mặt đất quá cao. Hơn nữa bên ngoài vốn đã mây mù dày đặc trời âm u. Họ căn bản không nhìn rõ chữ trên bản bào chữa. Chỉ đành từ bỏ bản thảo này. Trong bóng tối tôi nghe thấy họ cố gắng đọc thuộc lòng bản thảo đó. Nhưng lại đọc ngắt quãng, lầm bầm, chẳng có thứ tự gì cả. Sau đó tôi nghe thấy một trong số đó kêu lên. Có lẽ là nhắm vào một người nào đó trong ủy ban xét xử trên đài. Vị ủy viên này có lẽ vài năm trước từng làm thầy của người này. Ở nông trường thường có chuyện như vậy. Sau khi triển khai một phong trào, liền có một số giáo viên được điều vào cơ quan. Giáo viên là nhóm người có văn hóa nhất ở nông trường. Làm phong trào lại cần một số người có văn hóa để sắp xếp tài liệu, đảm nhiệm vai trò như thư ký nhóm công tác. Một số giáo viên đã qua thẩm tra, được cho là tương đối đáng tin cậy về mặt chính trị cứ thế vào nhóm công tác, được lãnh đạo nhóm công tác coi trọng. Phong trào kết thúc, nhóm công tác rút đi, những lãnh đạo này cũng đưa những giáo viên này đi theo. Bước tiếp theo là bước vào chính trường. Tôi không biết đồng chí này có phải cũng trải qua quy trình như vậy mà rời trường học cuối cùng trở thành ủy viên xét xử hay không. Nhưng lúc này, anh ta quả thực đang nghiêm nghị ngồi trên đài xét xử học sinh năm xưa của chính mình. (Theo quy định, anh ta nên tránh mặt. Nhưng ở nông trường thường không có nhiều kiêng kỵ như vậy.) Tôi nghe thấy cậu học sinh đó kêu lên: "Chúng tôi nếu không phải nghe lời lãnh tụ đứng dậy tạo phản, thì cũng sẽ không đi đến bước đường ngày hôm nay. Nhưng nhiều năm qua, chính ông là người luôn dạy chúng tôi, phải biết nghe lời. Đặc biệt là nhất định phải nghe lời lãnh tụ. Chúng tôi là làm theo lời ông nói. Thầy giáo. Chúng tôi thực sự là làm theo lời ông nói."
Trong hội trường một mảnh tĩnh lặng. Đó là sự đông cứng không lưu động. Bóng tối của khoảnh khắc cuối cùng.
Sau đó chúng tôi nghe thấy tiếng quở trách ngắt quãng phát ra từ đài xét xử chính: "Thái độ của anh là thái độ gì? Có muốn được xử lý khoan hồng không?! Hả? Có muốn được xử lý khoan hồng không?"
Hội trường lại bắt đầu ồn ào lên.
Cho đến khi tất cả mọi người rời đi, tôi vẫn chưa đi. Tôi đang cần khoảng không gian đen tĩnh này. Tôi ngồi lặng, nghĩ, cứ khoảng bao nhiêu năm, chúng ta lại phải đối mặt với một sự "trục xuất" và "xét xử" như thế này? Năm mươi năm? Một trăm năm? Tôi nghĩ trong một trăm năm ít nhất cũng phải gặp hai hoặc ba lần...
Con trai lớn lên theo yêu cầu của mẹ, đến cuối cùng mẹ lại ngược lại không coi trọng người con trai này. Học sinh làm theo lời thầy giáo dạy, cuối cùng vẫn do thầy giáo đến xét xử chính.
Chuyện như vậy, đến lượt Đàm Tông Tam, tâm trạng của anh đương nhiên không thể bình tĩnh được.
Trong khi "ban bệ Dự Phong" vẫn chưa hoàn toàn tan rã, anh vốn có thể thực hiện một cuộc phản công hiệu quả với các bà lão. Đương nhiên, phản công cũng không phải chuyện dễ dàng. Tin tức nhận được gần đây, mấy ngân hàng lớn đột nhiên đều chấm dứt qua lại với "Liên Đầu". Và gây ra phản ứng dây chuyền dữ dội trong giới tài chính Thượng Hải, các ngân hàng cũng liên tiếp tạm dừng nghiệp vụ tín dụng với "Dự Phong". Biến cố này gây ra sự hoang mang khá lớn trong nội bộ tập đoàn Đàm Thị. Nghi ngờ. Sự nghi ngờ này đương nhiên nhắm thẳng vào Đàm Tông Tam. Nghi ngờ liệu anh có khả năng ứng biến cần thiết để xoay chuyển cục diện hay không.
Ngay cả khi không tổ chức kháng cự, cũng nên hỏi thăm quan tâm một chút đến tình hình gần đây của các đồng nghiệp "Dự Phong". Họ dù sao cũng là người do anh chiêu mộ. Họ từng tụ tập dưới ngọn cờ của anh. Anh muốn nằm xuống, cũng phải sắp xếp thỏa đáng cho họ trước đã. Nếu không giống như hiện tại, đẩy họ vào một hoàn cảnh hoang mang lo sợ không biết ngày nào, anh... anh bạn già nỡ lòng nào? An tâm sao nổi!
Nhưng anh không làm.
Không phải không biết phải làm như vậy, cũng không phải không thể làm như vậy, mà là không muốn làm. Không muốn lại làm như vậy nữa.
Anh cảm thấy không còn ý nghĩa gì nữa. Thương hải tang điền. Thương hải tang điền. Mọi thứ đều là thương hải tang điền cả. Còn có ý nghĩa gì chứ?
Ba ngày nay, anh hết lần này đến lần khác đứng ở bậu cửa sổ phóng tầm mắt nhìn "Dự Phong" (đứng trên hành lang thoáng đãng tầng hai của Đệ Nhã, có thể nhìn rất rõ mái nhà bằng tôn sắt đỏ rực của "Dự Phong"), tưởng tượng tất cả những gì đang diễn ra và có thể xảy ra ở đó. Anh biết Kinh Dịch Môn nhất định sẽ dùng Chu Tồn Bác để mưu tính việc nhân viên "Dự Phong" làm phản. Anh nghe nói Kinh Dịch Môn đã hạ lệnh, chỉ cần nhân viên "Dự Phong" tự nguyện, ông ta sẽ giữ lại toàn bộ. Điều kiện cực kỳ đơn giản, chỉ cần đến "Thái Khang" điền lại một tờ đơn xin việc là được. Nghe nói đa số người "Dự Phong" đều vẫn chưa đi "xin việc". Họ vẫn muốn gặp một lần "Tam tiên sinh", đợi một câu nói của "Tam tiên sinh", mới sẵn sàng đưa ra quyết định cuối cùng. Cũng có không ít người "Dự Phong" bày tỏ sự dị nghị đối với cách làm của Đàm Tuyết Trù và các bà lão, từ đó lại tăng thêm sự đồng cảm đối với Đàm Tông Tam. Còn có người bí mật gửi thư bày tỏ sự an ủi với anh. Những lá thư như thế, mỗi ngày ít nhất có thể nhận được một đến hai lá.
Cũng có một vài người tỏ thái độ khá gay gắt đối với cục diện đột biến này. Ví dụ như Trần Thực, ví dụ như Trưu Sạo. Em gái của Trưu Sạo là Tam Nguyệt thậm chí còn gọi cho anh một cuộc điện thoại khá hùng hồn đầy nhiệt huyết. Sau một hồi trần thuật dài dòng thì nức nở không nói thành lời. Mặc dù vậy, tổng thể mà nói, vẫn khiến Đàm Tông Tam cảm thấy thất vọng. Giống như lần trước Kinh Dịch Môn bị bãi miễn không hề gây ra sự chấn động đáng lo ngại trong vườn nhà họ Đàm, lần thất thế đột ngột này của anh, cũng không xuất hiện sự "chấn động" nên có ở "Dự Phong". Đại đa số mọi người đều dùng một sự bình tĩnh thẫn thờ lo âu, nhẫn nhịn sự đột biến của cục diện. Bất kể nội tâm họ nhìn nhận sự thay đổi này như thế nào, họ đều nhất loạt dùng sự "nhẫn nhịn" để đối đãi. Đều đang đợi xem "bước tiếp theo", và căn cứ vào "bước tiếp theo" sắp xuất hiện, để thay đổi bản thân từng chút một. Chứ không phải tự mình lập tức thực hiện "bước tiếp theo" để thay đổi bước này đã xảy ra. Cảnh tượng quần chúng phấn khích "hô to" "Tam Tam Tam Tam——" dường như đã là ảo giác của đêm hôm qua. Là những bong bóng bảy màu thổi ra từ bọt xà phòng. Ngày hôm đó Đàm Tuyết Trù ngồi xe lăn, do Kinh Dịch Môn tháp tùng, đến "Dự Phong" để tuyên bố, từ nay về sau, do ông Kinh đến "cộng tác" với mọi người. Hiện trường xuất hiện chỉ là một sự tĩnh lặng dị thường. Vẫn chỉ có gió đông nam ẩm ướt rít gào quét qua những cột đèn đường sắt đã rỉ sét. Chỉ có mấy cái tổ chim khổng lồ nằm trên cây phác thụ kia vẫn còn lắc lư dữ dội để thể hiện sự cảm nhận của mình đối với cơn gió. Đêm hôm đó, tiếng chuông điện thoại ở tòa nhà Đệ Nhã cũng không dồn dập như dự đoán. Ở ngoại tỉnh chỉ có Lão Tống phía Thịnh Kiều và Lão Tát đã đi làm đặc phái viên hành thự điện thoại đến hỏi thăm tình hình. Trần Thực, Trưu Sạo mỗi người gọi một lần. (Trương Đại Nhiên đích thân đến Đệ Nhã một lần, tế nhị, chân thành, vắn tắt nói về rất nhiều bất đắc dĩ của bản thân. Xem ra anh ta đã chuẩn bị đến "Thái Khang" xin việc làm lại). Những người gọi điện thoại đến bày tỏ sự an ủi, ngược lại càng nhiều là những người bạn nữ, ví dụ như Hoàng Khắc Oánh. Ví dụ như Tam Nguyệt. Ví dụ như mấy vị nữ bác sĩ. Nữ diễn viên. Nữ phóng viên. Bất ngờ là cô bé Hoàng Uyển Đinh kia, cũng rụt rè gọi một cuộc điện thoại, nói hai câu an ủi, còn hỏi một cách bí ẩn, "Anh biết em là ai không?" Đàm Tông Tam đáp một tiếng, biết. Cô ngạc nhiên reo lên, thật sao? Anh còn nhớ em?! Đợi đến đêm khuya. Gió liền trở nên nhẹ nhàng. Con mèo vàng già từ trên tường lặng lẽ trượt xuống, lại leo lên cây long não cao, trong bụi cành lá rậm rạp của nó lặng lẽ duỗi dài cái lưng hơi béo mập, nhìn xa xa Huệ Ân Đường đang giảng đạo. Không có đàn organ.
...Thế nên, đối với Đàm Tông Tam mà nói, dường như đã không còn gì đáng lưu luyến nữa. Thứ duy nhất còn khiến anh vướng bận, chính là dấu chấm hỏi lớn "năm mươi hai tuổi" kia. Anh nhờ cậy Trưu Sạo và Trần Thực gấp rút xác minh giúp anh. Hôm nay Trần Thực gọi điện thoại đến, liệu có phải lại có tiến triển gì rồi không?
Nhưng hôm nay Trần Thực vội vội vàng vàng gọi Đàm Tông Tam đến nhà mình, lại không phải vì vụ án bí ẩn "năm mươi hai tuổi" kia.
Trần Thực thích táy máy đồ điện. Trong nhà có riêng một căn phòng chất đầy đủ loại linh kiện phụ tùng và công cụ âm thanh vô tuyến điện. Tường được trang trí bằng tấm bột giấy có lỗ hút âm. Đủ loại biến áp, loa, hộp âm thanh, bộ khuếch đại, mỏ hàn, dây tráng men, đồng hồ vạn năng và máy hiện sóng lớn nhỏ. Cộng thêm từng cuộn từng cuộn dây nguồn, dây nguồn âm. Chẳng khác gì phòng làm việc của bất kỳ cửa hàng đồ điện nào. Bốn người vợ trước chia tay với anh, đều có nguyên nhân về mặt này, không thể chịu nổi sự lộn xộn của anh. Nhưng lúc bắt đầu, họ lại đều vì cái "sở thích" này của anh mà bị anh thu hút. Phụ nữ Thượng Hải đều hy vọng người đàn ông của mình tháo vát ngoài xã hội, về nhà lại có khả năng tay chân mạnh mẽ. Khả năng tay chân này lại chỉ được giới hạn trong phạm vi cần thiết cho cuộc sống gia đình. Vượt quá rồi, họ sẽ "tìm bạn để chửi nhau" với bạn. Thậm chí "đánh nhau". Hơn một năm gần đây, Trần Thực say mê lắp ráp máy hát để nghe đĩa. Đàm Tông Tam thường đến đây để nghe đĩa nhạc anh mới kiếm được. Trong chiếc tủ tường cải tạo từ hai bức tường, chứa toàn là những đĩa nhạc kinh điển. Pathe. Broadway. Đại Trung Hoa. Mỹ Thịnh. Polygram. Atlantic. Vân vân. Vân vân. Gần đây anh lại kết giao với mấy người bạn thợ điện, lắp ráp máy ghi âm mới xuất hiện trên thị trường. Hai hôm trước vừa lắp ráp xong một chiếc máy ghi âm dây thép kiểu mới nhất, từ trên người chiếc máy ghi âm dây thép này dẫn ra một chuyện lạ không thể giải thích được, mới vội vàng gọi Đàm Tông Tam đến, để anh cùng thưởng thức chuyện lạ này.
Đàm Tông Tam vội vàng lái xe đến nhà Trần Thực. Trời còn chưa sáng hẳn. Khi biết chỉ gọi anh đến để nghe một bài hát được ghi lại từ một chiếc máy ghi âm dây thép mới lắp xong, Đàm Tông Tam thực sự dở khóc dở cười.
"Người anh em ạ, người ta đang ở trong lửa, anh lại còn ở trong nước ung dung kìa."
"Anh cứ nghe xong rồi hãy trở mặt với tôi." Trần Thực là một gã thấp bé gầy gò. Mặt vuông. Một bộ râu rất bẩn. Da lại hơi đen. Nói chuyện vẫn mang một chút giọng Phố Đông. Anh xòe mười ngón tay ra, ít nhất có sáu bảy ngón dán băng dính trắng. Đây đều là những vết thương để lại khi sử dụng mỏ hàn và dũa. Đàm Tông Tam đã sớm nói anh rồi, "Anh đấy, sống y hệt như một thợ thủ công. Thật không hiểu nổi, sao lại có nhiều phụ nữ để mắt tới anh cái loại củ cải khô Phố Đông này chứ?!" Trần Thực hì hì cười đáp, "Đây gọi là, gà mổ thóc, vịt ăn lúa, mỗi người có cái phúc riêng."
Chiếc máy ghi âm dây thép mà Trần Thực mất hơn nửa năm trời để lắp này có thể trực tiếp ghi lại nhạc từ đài phát thanh. Không phải thông qua micro để ghi âm, mà là thông qua việc kết nối một sợi dây âm thanh, trực tiếp thu lại âm nhạc vẫn còn ở dạng sóng điện từ từ đài phát thanh. Kỹ thuật này ngày nay đã quá phổ biến, nhưng vào lúc đó, thực sự vẫn nên coi là một kiểu thử nghiệm đầy trí tưởng tượng. Dùng thử ba bốn ngày đều rất thành công. Em gái của Trưu Sạo nghe tin chạy đến, cũng muốn ghi một bài hát, ghi được một nửa, xảy ra chút vấn đề, không hiểu sao cháy mất hai bóng chân không. Cô ta sợ chết khiếp. Chạy đến Trung ương Thương trường đi săn lùng một vòng, săn được hai cái đồ cũ về hàn vào. Ai mà ngờ, quỷ quái thật. Khi thử ghi lại lần nữa, lại ghi được một vài âm thanh rất kỳ quái. Ghi được một bài hát chưa từng nghe bao giờ. Đài phát thanh chưa bao giờ phát. Trần Thực nghe đi nghe lại mấy lần thậm chí gọi điện thoại đến đài phát thanh để hỏi, phía đài phát thanh trả lời chắc nịch, đây chắc chắn không phải họ phát, hơn nữa chưa từng nghe qua bài hát này. Họ bảo Trần Thực kiểm tra lại dải sóng và kênh, xem rõ rốt cuộc là đài nào phát. Trần Thực kiểm tra một lượt, phát hiện trên kênh này trước đây chưa từng xuất hiện bất kỳ đài phát thanh nào. Anh tại chỗ hơi sững người. Cuối cùng lại đi kiểm tra một đống tài liệu, cũng không tra ra được. Mời Tam Nguyệt đến giúp anh tra tài liệu tiếng nước ngoài, cũng không tra được.
"Chuyện lạ không biết! Bài hát anh không tra ra được là bài hát quái dị? Anh tưởng anh là ai? Anh không tra ra được còn nhiều lắm!" Đàm Tông Tam bực bội, vẫn còn đang giận vì Trần Thực lấy một bài hát không hiểu ra sao để làm phiền anh.
"Nhưng ngay cả người chuyên làm nhạc trong đài phát thanh, cũng không biết."
"Biết hay không biết, thì có liên quan gì?"
"Đương nhiên có liên quan. Sau đó làm rõ rồi..."
"Anh Trần, anh đừng có phát điên nữa. Hôm nay tôi không có tâm trạng để dây dưa với anh về bài hát này..."
"Tông Tam, anh kiên nhẫn chút đi. Giả sử không hề có giá trị, tôi tuyệt đối sẽ không đến làm phiền anh. Anh nghe tôi nói tiếp đây. Bây giờ đã làm rõ rồi, bài hát này là bài hát của hai ba mươi năm sau. Thật khiến người ta không dám tin..."
"Bệnh thần kinh!"
"Thật mà. Tối hôm qua, chúng tôi lại ghi được bài hát này. Còn ghi được một đoạn lời của cô phát thanh viên đài này. Cô ấy nói, đây là một bài hát nổi tiếng lưu hành ở nước Anh vào năm một nghìn chín trăm bảy mươi công nguyên..."
"Sốt cao rồi! Cô phát thanh viên này là người thời nào? Sao cô ta có thể biết chuyện của hai ba mươi năm sau?"
"Lạ chính là lạ ở chỗ này đây! Nghe giọng điệu của cô phát thanh viên này, cô ta dường như cũng ở năm một nghìn chín trăm bảy mươi mốt... Bởi vì có một đoạn nói rất rõ ràng, cô ta nói, cùng thời gian này năm ngoái, cũng chính là mùa hè năm một nghìn chín trăm bảy mươi..."
"Có phải anh có bạn nào ở đài phát thanh đang mở trò đùa ngày cá tháng tư với anh không?"
"Tuyệt đối không."
"Phải không?"
Nghe Trần Thực nói vậy, Đàm Tông Tam thực sự hơi "nổi da gà" rồi, nhất thời lông tơ trên cánh tay đều dựng đứng lên từng sợi một. Trong lòng run lên bần bật. Anh bảo Trần Thực phát ngay bài hát này cho anh nghe. Nghe xong đúng là một bài hát chưa từng nghe bao giờ. Một phong cách hoàn toàn xa lạ. Mấy người đàn ông giọng khàn khàn trầm ấm. Nhưng lại chắc chắn không phải nhạc jazz. Đàm Tông Tam, người thổi kèn saxophone rất giỏi, khi học đại học đã rất quen thuộc với loại nhạc khởi nguồn từ tâm hồn người da đen này, bao gồm cả loại thánh ca trong nhà thờ của họ. Còn có nhạc blues. Nhưng bài này chắc chắn không phải. Nó rất lay động lòng người. Dùng lời của Chuck Berry mà nói, đây là một loại âm nhạc "vượt qua Beethoven, và báo tin này cho Tchaikovsky". Nghe kỹ hơn nữa, trong bài hát cứ lặp đi lặp lại hát rằng: "Let it be Let it be..." Các lời ca khác thì hơi mơ hồ, nhất thời nghe không rõ lắm. Lúc này, Tam Nguyệt vô cùng kích động gọi điện thoại đến nói, lại tìm được một loạt tài liệu liên quan đến "Hồng Hưng Thái". Khá hoàn chỉnh. Muốn Đàm Tông Tam lập tức quay lại "Dự Phong". Đàm Tông Tam nói với Trần Thực: "Anh lập tức ghi lại lời bài hát quái dị này cho tôi thật rõ ràng, sau đó, gửi đến ngay." Lúc lên xe, anh mang theo em gái của Trưu Sạo là Tam Nguyệt đi.
Bước ra khỏi miệng hẻm, trời mới vừa sáng hẳn. Người nông dân bán sữa ngựa dắt con ngựa trắng gầy gò, còn biết điều phủ một tấm vải trắng trên lưng ngựa. Lắc những chiếc chuông ám câm. Xe điện từ Ngũ Giác Trường Giang Loan chạy ra. Sương mù đang tan dần. Đàm Tông Tam bảo người đánh xe đưa Tam Nguyệt về nhà trước. Lúc Tam Nguyệt xuống xe, quay đầu nhìn Đàm Tông Tam một cái, hỏi: "Tại sao trên đường một câu cũng không nói với em?" Tông Tam sững người, vội hỏi ngược lại: "Phải nhỉ, tôi một câu cũng không nói với cô à?" "Em lại đắc tội gì với ông chủ Tam đây?" Tam Nguyệt đỏ bừng mặt hỏi lại. Cô vốn ốm yếu nên gặp chuyện lớn chuyện nhỏ đều dễ kích động. Chỉ cần mở miệng, mặt liền đỏ bừng bừng. "Tôi thực sự một câu cũng không nói với cô ấy à?" Đàm Tông Tam không muốn trực diện xảy ra xung đột gì với Tam Nguyệt, vội nhoài người ra, giả vờ đi hỏi người đánh xe. Tam Nguyệt lại xị mặt đã xuống xe đi rồi.