(Mười một)

Trong giấc ngủ, Chí Ma đã tìm lại được chính mình: cuộc sống và tâm trạng vốn có.

Tỉnh dậy, chàng lại phát hiện ra từ thân xác đến linh hồn đều không còn là chính mình của trước kia nữa.

Mọi thứ đều đã thay đổi.

Nỗi phiền muộn, u uất, sự chán đời và nỗi ảo diệt của tình yêu chôn sâu trong lòng, tất thảy đều tan thành mây khói.

Có một điểm đen, ngay trước mắt, ngay trước trực giác tinh thần, không ngừng di chuyển, xoay vòng, tỏa ra ánh sáng. Chàng nhìn rõ rồi, đó là đôi mắt, cũng là chiếc xường xám. Chính thứ đen tối này đã gây ra ảnh hưởng to lớn đến cuộc đời chàng.

Chàng gối hai tay lên đầu, để tư duy của mình tự do mở rộng.

Dù là Thượng đế có ý chí, vận mệnh bán ý chí, hay tính tất yếu vô ý chí, nhân loại vẫn luôn cúi đầu tuân theo sự sai khiến của chúng. Một con người được sinh ra, luôn là ở một thời khắc nhất định, một không gian nhất định; anh ta chỉ có thể lớn lên và hoạt động trong một thời gian và không gian hạn hẹp. Con người, nói là sống trong nhân gian, trên thế gian, thực ra chỉ là đang ở trong một cái vòng cực kỳ chật hẹp, cũng chính trong cái vòng này mà giao thiệp với người, nảy sinh tình bạn, tình yêu, xảy ra những ân ân oán oán. Có lẽ, chính trong một cái vòng khác không thuộc về mình lại tồn tại nửa linh hồn kia của chính mình, thế nhưng bạn lại vĩnh viễn lỡ mất anh ấy hoặc cô ấy, chia cách muôn đời...

Cuộc gặp gỡ giữa chàng và cô, giống như hai hình tròn tiếp xúc với nhau, kỳ tích chính là điểm tiếp xúc này. Ý nghĩa của sinh mệnh, cũng chính nằm ở việc chờ đợi điểm tiếp xúc này.

Chàng đột nhiên ngồi bật dậy, chăm chú lắng nghe. Chàng nghe thấy, nghe thấy một âm thanh xa lạ mà lại gần gũi đang gọi, gọi tên chàng — thế nhưng, chỉ có tiếng tích tắc của đồng hồ, cô độc và đơn điệu.

Chàng vội vã ra khỏi cửa. Chàng lần theo tiếng gọi, chàng đi tìm kiếm.

Nhân sinh chẳng phải do từng lượt tìm kiếm tạo thành sao?

Chàng từ con phố nhộn nhịp đi vào con ngõ vắng lặng, từng gương mặt xinh đẹp, xấu xí, hiền hậu, lạnh lùng, tươi cười, hay cau có lướt qua bên cạnh chàng. Chàng đang tìm kiếm.

Lưu Ly Xưởng. Nơi đây có không ít tiệm sách cũ và nhà sách. Trước cửa một nhà sách treo một tấm quảng cáo lớn: "Đại thi sĩ đương thời Từ Chí Ma dịch tác phẩm "Undine" của Gosse, do Trung Hoa Thư Cục ấn hành. Danh tác dịch hay, muốn mua xin nhanh tay!"

Xem xong quảng cáo như vậy, Chí Ma không nói rõ là vui hay giận. Tuy nhiên, nó khiến tâm trạng chàng quay về với thực tại, chàng thong dong bước vào. Có vài người đang lật sách. Chí Ma cầm vài cuốn sách do mình dịch, định để tặng bạn bè, vừa bước đến trước quầy tính tiền, một người phụ nữ từ phía quầy quay người lại, hai người đối mặt nhau.

Tìm được rồi! — Đôi mắt đen.

"Tiên sinh Từ!" Trong giọng nói tràn đầy niềm vui, đôi mắt đen ấy còn chứa đựng niềm vui lớn hơn nữa.

Trong sinh mệnh của mình, thứ đang gọi chính là giọng nói này!

"Vương thái thái, chào cô, mua sách ạ?"

Cô mỉm cười lật cuốn sách trong tay lại: "Undine".

"Tôi đang nghĩ, làm sao để nhờ người mời ông đề vài chữ lên sách đây."

"Tôi viết ngay đây." Chí Ma vội vàng đưa tay sờ vào túi áo ngực lấy chiếc bút máy Parker.

Cô nhìn quanh bốn phía, "Tìm một chỗ ngồi viết đi, lời đề tặng của ông nên là một bài thơ."

Họ ngồi trong một nhà hàng Tây do người Ý mở, phục vụ bưng lên thực đơn được in ấn tinh xảo với thái độ cung kính.

Trong không khí lan tỏa mùi hương hòa quyện của bít tết chiên, phô mai, sốt cà chua, kích thích khẩu vị con người.

Cô mặc một chiếc xường xám màu xanh lam, cổ áo thấp, để lộ chiếc cổ bên ngoài, ánh đèn sáng rực chiếu rọi, trông đặc biệt mềm mại và trắng ngần.

"Vương thái thái..."

"Gọi tên tôi đi: Lục Tiểu Mạn."

"Tiểu Mạn tiểu thư, cô, thích ăn món Tây không?"

Cô gật đầu.

"Kiểu Pháp hay kiểu Nga?"

"Đều thích."

"Súp thích loại đỏ hay loại trắng?"

Cô không nhịn được bật cười khúc khích, vội vàng lấy khăn tay che miệng, trên chiếc khăn tay màu vàng ngỗng thêu một đóa hoa hồng đỏ thắm.

Chàng rất lúng túng, bực mình với chính mình. Người viết nên những vần thơ xinh đẹp, vậy mà lại nói ra những lời vô vị đến thế.

Món ăn được mang lên, phá tan sự lúng túng của chàng.

Chàng cúi đầu húp hai thìa súp, ngước mắt nhìn cô qua làn hơi nóng trên bàn. Ánh mắt quyến rũ, nhiệt tình, đa tình của cô khiến cái lưỡi của chàng trở nên linh hoạt.

Vẫn là bắt đầu từ món Tây. Nhà hàng ở London, sinh hoạt ăn uống, phong tục tập quán của người Anh. Lại từ London quay về Bắc Kinh, từ Bắc Kinh đến Giang Nam. Từ địa phương đến nhân sự, từ nhân sự đến nghệ thuật. Một khi chạm đến lĩnh vực nghệ thuật, chàng liền tự do, chàng cảm thấy nói chuyện cũng trôi chảy như viết thơ viết văn vậy.

Cô nhìn chàng chằm chằm, chăm chú lắng nghe chàng tuôn trào như thác, không hề chen ngang hỏi han hay bình phẩm.

Đến lượt cô kể.

Gia đình cô là đại tộc ở Thường Châu, đời đời thi thư, cha là Lục Định, một vị học giả, nhậm chức quan tài chính. Cô chín tuổi theo cha đến Bắc Kinh, học xong chương trình trung học tại Trường Thánh Tâm do nhà thờ tổ chức.

Thích ngâm thơ cũ, tập tiểu khúc, nghiên cứu hội họa. Diễn kịch, ca hát, khiêu vũ đều thích; yêu đọc sách, đặc biệt là văn học mới.

Mười chín tuổi, theo sự sắp đặt của cha mẹ, gả cho Vương Canh. Vương Canh tốt nghiệp Đại học Thanh Hoa, sau đó học triết học tại Đại học Princeton ở Mỹ, rồi chuyển sang Học viện Quân sự West Point để nghiên cứu quân sự.

Hai phút kể về thân thế, những từ ngữ ngắn gọn, Chí Ma cảm giác như đang đọc một bài thơ tượng trưng. Chàng cảm thấy giữa các dòng có những khoảng trắng rất lớn, những khoảng trắng này chính là dòng thác cảm xúc, nơi đây có nỗi buồn vui của cô, chỉ là được che giấu thật sâu...

Cuộc trò chuyện của họ giống như lớp kem nổi trên mặt súp, âm thầm, dần dần, hòa tan, giao thoa, len lỏi vào tâm điền đối phương, an ủi tâm hồn đau đớn, bồn chồn của mỗi người...

"Darling của cô, Vương tiên sinh," Chí Ma dừng lại một chút, "cũng yêu nghệ thuật chứ?"

Tiểu Mạn cười khổ một tiếng, hất đầu: "Hôm nay, xin đừng nhắc đến bất kỳ ai ngoài anh và em."

Lời nói tùy hứng này khiến Chí Ma chấn động. Chàng lặng lẽ dùng dao dĩa xử lý con tôm chiên lớn trong đĩa.

Chí Ma không ngước lên nhìn cô. Chàng đã dùng linh hồn để nhìn thấy sự thay đổi cảm xúc của cô.

Không khí trở nên nặng nề.

Chàng nhớ đến cuốn sách. Chí Ma rút bút ra, trầm tư một lát, rồi đề lên trang bìa cuốn "Undine" của Tiểu Mạn vài câu mở đầu trong bài thơ của chính mình:

...Anh là ai?

Quen thuộc lắm, chúng ta từng gặp rồi,

Nhưng là ở đâu, thì chẳng cách nào nói rõ...

Rời khỏi nhà hàng, trên phố họ lại đi bộ khá nhiều đường.

Đến Đông Đơn, Tiểu Mạn nói: "Em phải về rồi, chào mừng anh đến nhà em chơi."

Chàng nắm chặt tay cô. Lòng bàn tay áp vào lòng bàn tay, những ngón tay đan xen vào nhau. Không ai muốn tách ra trước.

Cô đi rồi. Chàng nhìn bóng dáng cô dần xa, nhỏ lại, mờ đi, biến mất. Chàng đột nhiên cảm thấy một nỗi sợ hãi, sợ cô vô cớ bước vào cuộc sống của mình rồi lại vô cớ rời đi, vĩnh viễn rời đi...

Bước chân Chí Ma nặng nề, lòng dạ u uất, như người lạc lối giữa cánh đồng hoang. Chàng không muốn phân tích cảm xúc của mình, đó là một búi tơ vò không gỡ nổi. Hy vọng tốt đẹp, mới mẻ đang trỗi dậy, thực tại phức tạp, vô tình lại kéo nó xuống.

Thật muốn hát một bài ca. Một khúc bi ca.

(Mười hai)

Vài ngày sau, Chí Ma nhận được một bức thư ngắn viết trên giấy viết thư Thập Trúc Trai, là của Vương Canh gửi đến, mời đến nhà làm khách. Chí Ma vui mừng khôn xiết, lôi kéo Hồ Thích và Hải Túc cùng đi.

Vương Canh ở nhà cũng mặc quân phục. Dáng người anh ta vạm vỡ, để ria mép, nụ cười trên mặt trông cứng nhắc và miễn cưỡng, đeo một cặp kính cận thị nặng, trong vẻ anh vũ có chút nho nhã, trong vẻ nho nhã lại có chút khờ khạo. Anh ta rất cung kính, nhưng thiếu nhiệt tình, tiếp đãi khách khứa như đang thực hiện một công vụ cấp trên giao phó. Chí Ma vừa xã giao với anh ta, vừa quan sát, trong lòng không khỏi cảm thán: Tiểu Mạn sống cùng một người như vậy sẽ chẳng có hạnh phúc gì. Tiểu Mạn lại như một cơn gió xuân thổi qua thổi lại, hết sắp xếp trà nước, lại đưa thuốc lá mời kẹo, bận rộn vô cùng.

Có Hải Túc ở đó, tự nhiên liền nói đến tranh. Tiểu Mạn cứ nhất quyết đòi mọi người vào phòng tranh xem tác phẩm gần đây của cô. Vương Canh hơi cúi người với Chí Ma và Hải Túc. "Các anh cứ trò chuyện nhé. Tôi, không hiểu nghệ thuật. Xin thứ lỗi, không tiếp được." Nói đoạn, hai chân xoay ngược lại tại chỗ, bước đi theo kiểu điều lệnh bộ binh, rời đi.

Tiểu Mạn vui vẻ dẫn khách lên lầu.

Trên tường treo đầy những bản thảo tranh. Trên giá gỗ còn vài bức tranh sơn dầu chưa hoàn thành. Hải Túc chỉ cần quét mắt một cái là thu hết vào tầm mắt; Thích Chi thì chắp tay sau lưng duyệt qua một lượt; còn Chí Ma thì tỉ mỉ ngắm nhìn từng bức một.

Tranh của Tiểu Mạn linh hoạt thoát tục, nhưng không có bức nào là hoàn chỉnh, có thể thấy là tùy hứng vung bút, hứng hết là dừng.

"Lưu tiên sinh, anh xem, gần đây em có tiến bộ không?" Cô nghiêng đầu hỏi.

"Tôi thấy... kỹ pháp ngày càng thuần thục, nhưng bố cục chương pháp vẫn còn hơi giản lược. Điều này, có lẽ là do cô đi du ngoạn sơn thủy còn quá ít, trong lòng thiếu núi đồi..."

Đầu mày Tiểu Mạn co lại rồi dãn ra.

"Nào, vẽ tại chỗ một bức đi, để tôi xem bút pháp của cô." Hải Túc chỉ chỉ bàn vẽ.

Tiểu Mạn nhìn Chí Ma một cái, trầm ngâm một lát.

"Được thôi."

Cô trải một tờ giấy tuyên đã cắt đôi, chấm mực vận bút, vẽ một bức sơn thủy màu nhạt; dưới những ngón tay trắng mềm chảy ra từng nét mực, điểm xuyết vung vẩy, núi đẹp nước tú, tôn lên thành họa. Cuối cùng, cô lại thêm vài gợn sóng vào khoảng trống bên bờ cát trắng trong trẻo, uốn lượn dài lâu, tựa như sự bày tỏ uyển chuyển tâm tư của mình.

Cô đặt bút xuống, chớp mắt nhìn Hải Túc.

Hải Túc khoanh tay trước ngực, cau chặt mày, hồi lâu không nói. Cuối cùng, anh nghiêm túc nói từng chữ một: "Tài khí của cô, có thể thấy được trong tranh. Có vận vị, có cảm thụ, có khí chất; chỉ là dưới ngòi bút thiếu lực và độ chuẩn xác, điều này cho thấy cô luyện bút còn chưa đủ cần cù khổ luyện. Vẽ tranh không giống nghe kịch chơi cho vui, chỉ có khổ luyện lâu dài mới có hy vọng thành công."

Tiểu Mạn gật đầu liên tục. Chí Ma đứng bên cạnh lại không kìm được niềm vui trong lòng, nắm chặt tay Hải Túc. "Hải Túc, anh thật có mắt nhìn!"

Sự kích động khác thường của Chí Ma khiến Hải Túc kinh ngạc im bặt. Hồ Thích đứng đối diện, thầm kín mỉm cười nhẹ.

Rời khỏi nhà Vương Canh, Chí Ma hứng thú bừng bừng nhất quyết đòi mời Thích Chi và Hải Túc đi ăn vịt quay, ba người lên Toàn Tụ Đức.

Buổi tối, đã hơn mười giờ, Hải Túc đang nằm trên ghế sofa đọc một cuốn "Tiểu sử Rodin" bản mới gửi từ Pháp sang, bỗng nhiên, trên cầu thang vang lên những bước chân như lính cứu hỏa. Hải Túc giật mình, ngẩng đầu lên.

Chí Ma như một con hươu hoang lao vào.

"Muộn thế này rồi, anh..."

"Tôi... thế nào cũng ngủ không được, đi dạo lung tung trên phố, thấy chỗ anh còn sáng đèn, nên lên đây." Chí Ma thở hổn hển, đôi mắt lóe lên một tia sáng kỳ lạ.

"Có việc gì không? Nhìn bộ dạng anh kìa..." Hải Túc bất an hỏi.

"Không, không có gì. Có trà ngon không? Pha một ấm lớn đi."

Hải Túc pha trà, Chí Ma tiện tay cầm cuốn sách anh vứt sang một bên, lật vài tờ, lại đặt xuống.

"Anh ngồi xuống, ngồi xuống đi. Anh cần yên tĩnh. Trông anh có vẻ không ổn lắm..."

"Có gì không ổn?" Chí Ma ngồi xuống. Uống xong một chén trà, chàng bình tĩnh lại.

Họ hút thuốc, uống trà, bàn về Rodin. Đột nhiên, Chí Ma đứng dậy nói muốn đi.

Hải Túc luôn cảm thấy trong lòng Chí Ma có chuyện. "Sao anh đột nhiên muốn đi? Anh có tâm sự gì à?"

"Đừng đoán mò. Tôi đang nghĩ về một bài thơ."

"Chắc chắn là một bài thơ hay!"

"Là một bài thơ vừa đau khổ vừa vui sướng." Nói xong, Chí Ma liền xuống lầu bước vào màn đêm trầm mặc, bóng dáng chiếc áo dài vải xanh chao đảo.

Từ đó, Chí Ma trở thành khách quen của nhà họ Vương. Chàng cùng vợ chồng Tiểu Mạn đi chơi Vạn Lý Trường Thành, dạo Thiên Kiều, đến Lai Kim Vũ Hiên uống trà, đi nhà hát Cát Tường nghe kịch. Vương Canh công việc bận rộn, đôi khi không thể đi cùng, liền để Chí Ma đi cùng Tiểu Mạn du ngoạn. Cát bụi mịt mù của Vạn Lý Trường Thành, những lớp cửa sâu kín của Cố Cung, tháp trắng sừng sững ở Bắc Hải, những cột đá đổ nát ở Viên Minh Viên, những pho tượng trang nghiêm ở Ngọa Phật Tự, những chú sư tử đá tinh xảo ở cầu Lư Câu, những màn tấu hài tạp kỹ ở Thiên Kiều... đều trở thành minh chứng cho tình cảm ngày càng sâu đậm của Chí Ma và Tiểu Mạn, là phương tiện giao lưu sinh mệnh. Họ phát hiện và tạo nên tâm hồn của đối phương, kinh ngạc xen lẫn vui mừng khi thấy ở đó lại là một cảnh giới xinh đẹp chưa từng thấy.

Khiêu vũ, đánh bài là hai sở thích lớn của Tiểu Mạn. Gần đây thân thể hơi yếu, ít khiêu vũ, đánh bài liền nhiều lên. Chí Ma vốn không biết đánh bài, chuyên tâm học để chơi cùng Tiểu Mạn.

Chí Ma ngồi ở thượng gia của Tiểu Mạn. Lúc chia bài, những ngón tay của hai người không tránh khỏi chạm vào nhau, dường như vừa là băng giá vừa là than hồng, từ sinh lý đến tâm lý đều là một hồi chấn động; Chí Ma như vậy, Tiểu Mạn cũng thế. Vừa tránh né lại vừa mong đợi, một lần, một lần, lại một lần nữa...

"Thế này không được!" Vương thái thái (Lý thái thái) kêu lên, "Từ tiên sinh cứ nhường bài cho Tiểu Mạn. Đổi chỗ đi, hai người ngồi đối diện nhau."

Tiểu Mạn cúi mắt nhìn mặt bài. Chí Ma lại không kìm được ngẩng đầu nhìn cô. Trong vẻ trầm tĩnh của cô, chứa đựng vài phần quyến rũ, vài phần thẹn thùng, vài phần dịu dàng. Một cái chau mày, một sự giận dỗi, một nụ cười, một sự hờn dỗi, vì thắng thua của ván bài, chàng lại coi tất cả là sự đa tình cô làm cho mình xem.

Chàng quên ăn, quên đụng bài, quên cả bốc bài; chốc lát làm "Đại tướng công", chốc lát làm "Tiểu tướng công", lần nào chàng cũng thua tiền, thế nhưng chàng lại coi đó là hạnh phúc to lớn.

Tiểu Mạn sợ người khác nhìn ra manh mối, không cho phép Chí Ma đánh bài cùng mình. Chàng nói gì cũng không nghe theo, Tiểu Mạn hết cách, đành mình cũng không đánh nữa.

Hai người liền thường xuyên đi nghe kịch. Tiểu Mạn thích Trình Nghiên Thu, Chí Ma dần dần cũng đắm chìm trong những làn điệu bi ai thắm thiết, trầm bổng u nhã ấy.

Đậu Nga, Tiết Tương Linh, Thái Văn Cơ, tay áo nước trắng muốt dài rộng phất phơ, tựa như nỗi lòng u sầu không dứt không thể kể hết của nữ nhân vật chính bi kịch... giọng đứt hơi không đứt, hơi đứt ý không dứt, như đứt như nối, từ trong tâm hồn vụn vỡ nặn ra tiếng rên rỉ, than khóc...

Ánh đèn mờ ảo trong rạp hát, hơi thở nóng bức, đầu của hai người không biết tự bao giờ đã dựa vào nhau. Mái tóc mai mang theo mùi hương nước hoa hòa lẫn mùi mồ hôi, cọ xát vào mặt chàng, những sợi tơ bồng bềnh bao bọc lấy linh hồn chàng, rời khỏi thân xác, rời khỏi rạp hát, rời khỏi trần thế, bay về phía bầu trời xanh thẳm xa xôi...

Tan kịch rồi. Ngồi trong xe ngựa, hai thân xác hai trái tim đều đang chờ đợi. Toa xe tối om, mọi thứ đều biến mất, mọi thứ đều tồn tại. Không nhìn thấy, nhưng cảm nhận được. Những hơi thở nặng nề, lồng ngực phập phồng, bàn tay nóng bỏng, trái tim rực lửa. Biết bao lời nói, trào lên đến đầu lưỡi, không tiếng động nói một nghìn lần, một vạn lần, một câu cũng không thốt ra thành lời. Ôm hôn, nhiệt liệt, lâu dài, say đắm, diễn ra trong trí tưởng tượng, tay lại không chạm nhau lấy một cái.

Nhà họ Vương đến rồi, xe dừng lại. Không nói gì, không làm gì. Hai người nhảy xuống xe đều khẽ thở dài một tiếng, tiếc nuối nhìn nhau một cái, liền chia tay. Bóng dáng cô biến mất sau cánh cửa.

Chí Ma lại trải qua một đêm mất ngủ. Hình ảnh sống động của Tiểu Mạn, dáng vẻ lém lỉnh truyền cảm, cứ lượn lờ trước mắt chàng. Chàng cố gắng hồi tưởng lại từng câu nói, từng cử chỉ của cô, từ đó thưởng thức ra hàm nghĩa khiến mình an ủi vô hạn. Thế nhưng, điều đáng ghét là, trước bóng dáng cô, luôn có thân hình cứng đờ và cái đầu như viên đạn của Vương Canh chắn ở giữa.

Chàng biết mình lại rơi vào một vũng bùn. Sự phức tạp của thế thái nhân tình khiến chàng buồn bã, phẫn nộ. Chế độ hôn nhân phi lý đã chôn vùi biết bao nhiêu người! Thế nhưng, lần này là một người phụ nữ yếu đuối. Cô có thể kiên quyết thoát khỏi xiềng xích hôn nhân và gã đàn ông đeo đai lưng vũ trang, trầm mặc, cố chấp, khó lường kia không? Nghĩ đến đây, chàng lại cảm thấy biết ơn Ấu Nghi. Chàng không hận Vương Canh, thậm chí còn có chút thương hại anh ta. Anh ta quá thỏa mãn với chức quan của mình, thỏa mãn với việc có một người vợ xinh đẹp được bao người ngưỡng mộ, lại chẳng hề cho cô chút yêu thương, quan tâm và dịu dàng nào. Anh ta căn bản không hiểu những điều này. Trong đầu anh ta đại khái đã nhét đầy định lý triết học và nguyên tắc chiến thuật, không còn chứa nổi tình yêu và bất cứ thứ gì khác nữa.

Nhất định phải để Tiểu Mạn tỉnh ngộ, nhất định phải đấu tranh; lần này không thể do dự nữa, không thể lùi bước nữa. Chỉ cần mình có quyết tâm, có dũng khí, chịu phấn đấu, hạnh phúc không phải là thứ không thể nhìn thấy mà không thể chạm tới.

(Mười ba)

Chàng quay ngoắt lại, tức thì, nụ cười vui mừng tràn ngập khắp gương mặt. "A, Đạt Phu, là cậu! Đã lâu không gặp!" Chàng không kìm được dang tay ôm lấy người bạn cùng lớp trung học đứng trước mặt mình là Uất Đạt Phu.

Uất Đạt Phu cũng ôm chặt lấy Chí Ma.

"Chí Ma, cậu bây giờ đắc ý quá nhỉ! Để mình nhìn kỹ xem nào... ừm, bộ dạng không thay đổi, vẫn như thế, đầu to đuôi nhỏ, một cái giọng tinh nghịch..."

"Đạt Phu, mấy năm rồi, sao cậu chẳng cho mình chút tin tức nào? Cậu bây giờ sống ở đâu? Khi nào đến Bắc Kinh vậy?"

"Mình thuê một căn phòng ở Thập Sát Hải... đôi khi, cũng đến chỗ anh trai ở vài hôm."

"Cậu thật là kẻ tàn nhẫn. Chẳng lẽ cậu một chút cũng không nhớ mình sao?"

Đạt Phu mỉm cười nhẹ. "Ai bảo chứ! Một người, chuyện gì cũng có thể lãng quên, duy chỉ có tình cảm bạn học thuở nhỏ, là không cách nào xóa nhòa khỏi ký ức. Mình... mình nghĩ, không liên lạc, chủ yếu vẫn là do tâm cảnh bản thân không tốt. Đôi khi cũng muốn viết thư, nhưng, giấy trải ra lại cảm thấy mông lung. Viết gì cho tốt đây?"

Chí Ma đột nhiên ngẩn ra một chút, cách một hồi lâu, chàng nói, "Cậu nhắc đến tình bạn học, mình chợt nhớ ra. Lão Thẩm ở phủ Hàng Châu ấy, Thẩm Thúc Vi, cậu còn nhớ không? Cậu ấy chết rồi, hầy!"

"Thật sao?" Đạt Phu kêu lên kinh ngạc, "Lão Thẩm, cái tên nghịch ngợm đại nhân, anh họ của cậu ấy? Sao lại không nhớ! Cậu ấy là cùng vào trung học với cậu mà, đúng không? Sao còn trẻ thế đã chết rồi?"

"Ai," Chí Ma thở dài sâu kín, "chuyện sống chết, thật khó nói mà. Tuy nhiên, sức khỏe cậu ấy không tốt. Sau khi ra trường, lúc nào cũng ốm yếu..."

Đạt Phu trầm tư nói: "Người xưa có câu: 'Tử sinh diệc đại hĩ' (Chuyện sống chết là việc lớn). Không ngờ chúng ta đang ở tuổi tráng niên, đã phải trải qua cú sốc sinh ly tử biệt với cố nhân, thật khiến người ta quá đau xót. Thúc Vi còn con côi không?"

"Không còn nữa... không còn nữa... cha mẹ ruột, cha mẹ nhận nuôi, vợ yêu và chị Quyên của cậu ấy, đều đã chết cả rồi..."

"Thế này cũng tốt, không vướng bận gì." Đạt Phu thê lương nói, "Khi nào, chúng ta hẹn một ngày, cùng đến mộ cậu ấy viếng thăm một chút, thắp một nén hương thanh, cũng để linh hồn cậu ấy dưới suối vàng, biết rằng trên đời vẫn còn người bạn thuở nhỏ, trong lúc phiêu bạt vẫn cầu nguyện an hồn cho cậu ấy..."

Nói đến đây, trong mắt Đạt Phu trào ra nước mắt.

Hai vị thi sĩ nhiệt huyết chân thành đứng lặng trong phòng đọc sách, im lặng. Lúc này nắm giữ linh hồn họ, đã không chỉ là sự tưởng niệm đối với Thúc Vi, mà là sự chấn động của bí ẩn vô cùng về sống chết đối với hai tâm hồn lãng mạn.

Một lát sau, Đạt Phu nói: "Cậu sống ở đâu?"

"Để ở trên lầu thư viện này. Ở đây ngược lại là một nơi thanh tịnh, đọc sách cũng tiện. Lên ngồi một lát đi! Chúng ta trò chuyện tử tế..."

Lên lầu ngồi xuống, Đạt Phu hỏi: "Cái gọi là Tân Nguyệt Xã do các cậu khởi xướng, rốt cuộc là thế nào? Bên ngoài bàn tán nhiều lắm đấy."

"Cậu nghe thấy những gì?"

"Có người nói nó là cơ quan của nhà tư bản, có người lại nói là đoàn thể của phe phái nào đó, còn có người nói nó là phái quá khích chủ trương nam nữ hỗn tạp..."

"Hầy," Chí Ma lắc đầu cười khổ nói: "Thế mới thấy chuyện phiếm bên ngoài nhiều đến thế nào. Thực ra, ban đầu, chỉ là một hội ăn uống mà thôi. Từ hội ăn uống nảy sinh Tân Nguyệt Xã, tiếp đó lại nảy sinh Tân Nguyệt Câu Lạc Bộ ở số 7 ngõ Tùng Thụ. Sớm nhất, là tôi và Thích Chi, Tử Mỹ, Thượng Ngoạn, Tây Lâm, Hâm Hải, Thông Bá, Tư Thành, Huy Âm và những người khác, muốn tự mình biên soạn diễn xuất một vài vở kịch mới nên mới tập hợp lại. Tất nhiên, cũng không có thành tích gì đáng kể. Vở "Chitra" lần đó, cũng là do ngày sinh nhật của Tagore ép ra... chẳng qua chỉ là mấy bạn văn cùng chí hướng chơi đùa cùng nhau mà thôi."

"Câu lạc bộ hiện tại này, lại là trò gì đây?"

"Câu lạc bộ này, là do gia nghiêm và Hoàng Tử Mỹ bỏ tiền ra mở. Thực tế, cũng chỉ là một nơi giải trí tiêu khiển. Có căn phòng không tệ, bài trí không tồi, đầu bếp hợp khẩu vị, ghế sofa thoải mái, sách báo có thể xem... địa điểm ngược lại không tệ! Chúng tôi từng tổ chức tiệc cuối năm, hội đèn Nguyên Tiêu, hội cổ cầm, hội thư họa, hội đọc sách... Đạt Phu, khi nào cậu cũng đến góp vui đi? Cậu đến, mọi người chắc chắn rất hoan nghênh."

Đạt Phu lắc đầu: "Cái này, e là không phải nơi mà loại người nghèo như mình có thể chen chân vào."

"Cậu lại thế rồi!" Chí Ma hét lên: "Cái tính khí chán đời này của cậu, không thể dùng với bạn học cũ, bạn cũ là tôi được đâu đấy!"

"Tóm lại, người đến đó, đều là những kẻ ăn no rửng mỡ... mình, không có cái nhã hứng này."

"Được, không tranh cãi chuyện này với cậu. Đạt Phu, cậu lại có chuyện phong lưu gì mới không?"

Đạt Phu hơi đỏ mặt. "Cái này, hôm nay không bàn, sau này sẽ kể chi tiết cho cậu sau... mình thấy cậu ngược lại mặt có vẻ hớn hở, mày có vẻ vui mừng, có chuyện gì hay ho rồi sao?"

Chí Ma rướn người về phía Đạt Phu: "Được, kể cho cậu một tin tức: mình đang yêu."

"Đây tính là tin gì chứ." Đạt Phu cười nói, "Cậu vốn dĩ là 'Ái thần' không thể 'một ngày không có tình yêu' mà!"

Chí Ma đấm cậu ta một cái. "Còn nói mình, cậu chẳng phải cũng vậy sao!"

Đạt Phu nghiêm mặt nói: "Trở lại chuyện chính. Nói cho mình biết, cô ấy là ai?"

"Lục Tiểu Mạn. Cậu biết không? Vợ của Vương Canh."

Đạt Phu gật đầu. "Vừa đến Bắc Kinh, đã nghe qua danh thơm của cô ấy." Cậu ta cau mày, trầm tư nói: "Cái này, sẽ có rắc rối đấy."

"Phải đấy," Chí Ma vội vã nói, "Cậu nói xem, nên làm thế nào?"

"Theo mình mà nói, đơn giản hơn nhiều. Hoặc là rời xa cô ấy, hoặc là theo đuổi đến cùng. Cậu rời xa cô ấy được không?"

"Không rời được! Rời xa cô ấy, mình sẽ chết mất!"

"Còn cô ấy thì sao?"

"Cũng vậy."

"Vậy thì, cứ yêu tiếp đi. Kiên trì bền bỉ, trời không phụ người có lòng."

"Phía Vương Canh đó... anh ta sao có thể bỏ qua được chứ?"

"Anh ta rất yêu vợ mình sao?"

"Xem ra, không phải chuyện đó. Thế nhưng... anh ta sẽ không dung thứ cho sự phản bội, cũng giống như không tha thứ cho một người lính đào ngũ."

"Cái này... phải xem phía Tiểu Mạn rồi. Cô ấy là một phụ nữ kiên cường chứ?"

"Không, cô ấy rất yếu đuối. Hay bệnh hay buồn, lại quá lương thiện."

"Cái này, thì hơi phức tạp đấy. Tóm lại, mấu chốt ở cô ấy. Cô ấy có thể hạ quyết tâm không? Chỉ cần cô ấy hạ quyết tâm ly hôn, Vương Canh quyết không giữ nổi cô ấy. Dù sao anh ta cũng từng được giáo dục phương Tây, hơn nữa Tiểu Mạn cũng không phải là tiểu tốt dưới trướng anh ta."

"Đúng rồi! Mấu chốt ở Tiểu Mạn! Mấu chốt ở Tiểu Mạn!"

(Mười bốn)

Di Hòa Viên vào mùa đông. Khách du lịch thưa thớt, lá vàng đầy đất, hành lang dài trống trải; đi từ đầu đến cuối, bạn sẽ nhiễm phải một thân cô đơn.

Tiểu Mạn thân thể không khỏe, mê man ngủ mấy ngày liền, hơi khá hơn một chút, liền nóng lòng ra ngoài khuây khỏa. Chí Ma đi cùng cô, đến công viên tản bộ tùy ý. Chí Ma sợ cảnh hoang tàn này sẽ gợi lên nỗi đau lòng của cô, không có lợi cho bệnh tình, thúc giục cô trở về; Tiểu Mạn ngược lại không bận tâm, vẫn hứng thú bừng bừng, đi đi dừng dừng, không có ý định về.

Họ đứng ở trung tâm cầu Mười Bảy Nhịp, dựa vào lan can cầu nhìn nước hồ Côn Minh. Mặt hồ sáng như gương vào ngày xuân, giờ đây ảm đạm một vùng, trôi nổi không ít rác rưởi lá rụng. Qua vài ngày nữa, gió bắc thổi một cái, bông tuyết bay một cái, sợ là sắp đóng băng rồi.

"Chí Ma," Tiểu Mạn đã sớm gọi chàng như thế, "Chúng ta mỗi người nói một câu thơ văn miêu tả cảnh này lúc này được không?"

Chí Ma đẩy gọng kính vàng lên, gật đầu.

"Em nói trước. Độc lập tiểu kiều phong mãn tụ (Đứng một mình trên cầu nhỏ, gió lùa đầy tay áo)."

Chí Ma nhìn dòng nước dưới cầu, lại nhìn Tiểu Mạn, thong thả nói: "Nhữ thử tinh thần phi tạc dạ, vi thùy phong lộ lập chung tiêu (Đêm nay sao chẳng phải đêm qua, vì ai đứng đợi sương sa suốt đêm dài)."

"Sai rồi, sai rồi! Bây giờ vừa không phải đêm tối cũng chẳng có sao trời; hơn nữa, ai bắt anh đến cái phong cách thê lương thế này."

"Trong lòng anh là một đêm đen; linh hồn anh lại càng cô độc đứng trong gió sương. Tiểu Mạn, chẳng lẽ em không biết?"

"Bệnh em vừa mới đỡ chút, không muốn nghe những lời đau lòng này." Tiểu Mạn quay đầu đi, bĩu môi.

Một trận gió thổi đến, Tiểu Mạn rùng mình một cái, vội vàng lật cổ áo khoác lông cáo lên.

"Không nói nữa. Ở đây gió lớn, chúng ta xuống cầu đi." Chí Ma dùng tay khoác lấy cô.

Họ đến đình Tri Xuân.

Bên đình có rất nhiều cây liễu, lúc tháng hai tháng ba, khói liễu nhẹ bao phủ, chim hoàng anh ẩn nấp trong đó, hót líu lo như ca hát. Bây giờ, cành lá tiêu điều, từng gốc từng gốc cô đơn đứng đó, như một nhóm lão già ưu tư.

"Vừa rồi em nói anh, giận rồi à?" Tiểu Mạn mang theo sự áy náy khẽ hỏi.

"Sao có thể chứ? Anh biết em không phải không muốn nghe, mà là không dám nghe."

Tiểu Mạn cúi đầu, nhìn cảnh sắc hoang vu ngoài đình.

"Anh khổ, em còn khổ hơn. Tiểu Mạn, đừng dày vò bản thân nữa, mở lòng ra để chúng ta đổ hết những lời trong lòng ra như dòng nước chảy đi."

"Nói ra thì có tác dụng gì, nghe rồi thì có tác dụng gì?" Cô ngẩng đầu lên nhìn Chí Ma, lại cúi đầu xuống.

"Anh đã sớm nhìn ra, cảm thấy rồi. Em như một con cừu yếu đuối, đang chịu sự tàn sát dưới lưỡi dao. Vì một đôi cha mẹ đầy rẫy tư tưởng phong kiến, vì một người chồng không hiểu em không yêu em, em đã hy sinh tuổi xuân, hy sinh linh tính, chẳng lẽ còn chuẩn bị hy sinh cả sinh mạng sao?" Chí Ma kích động, cử chỉ nhiều lên.

"Ai!" Cô cảm thán từ nơi rất sâu rất sâu trong lòng, "Lễ giáo, gia đình, xã hội, bảo một người con gái yếu đuối như em, có sức mạnh gì để chống cự đây?"

Chí Ma giơ nắm đấm đấm vào cột đình. "A a, cái lễ giáo chết tiệt, cái gia đình chết tiệt, cái xã hội chết tiệt, chúng đều được ngâm trong vũng máu đỏ tươi. Máu này, vừa là công trạng của lưỡi dao thép bọn đồ tể, cũng là sự tự nguyện hiến dâng của những người chịu sát hại. Tàn bạo cộng thêm ngu xuẩn, mới tạo nên bức tường đồng vách sắt không thể xô đổ. Một cái 'Ngũ Tứ' là không đủ, thêm hai mươi cái, ba mươi cái, một trăm cái 'Ngũ Tứ' nữa, bức tường này cuối cùng cũng sẽ có ngày bị nắm đấm khổng lồ của 'tự do' đập tan tành. Tiểu Mạn, chẳng lẽ em thực sự tin vào câu nói đó của Hamlet sao? 'Hỡi những kẻ yếu đuối, tên các ngươi là đàn bà!'"

Chí Ma đi quanh trong đình, đột nhiên nắm lấy hai tay Tiểu Mạn. "Thời gian đã đến rồi, em phải assert your own personality (bảo vệ nhân cách độc lập của chính mình). Bây giờ có thể nói một cách phóng khoáng với em, tim anh ngày nào còn nóng, ngày đó em còn có sự đồng tình và giúp đỡ của anh; anh dũng cảm tiếp nhận tình yêu của em, trân trọng tình yêu của em, vĩnh viễn bảo tồn tình yêu của em; nếu anh tiếp nhận ân huệ của tình yêu mà còn có thể tỏa ra một chút ánh sáng từ linh tính, ánh sáng này đều là của em, em cứ tận tình dùng đi. Nếu như em có thể tìm thấy chút dưỡng chất và hơi ấm trong tinh thần nhân cách của anh, nó cũng đều là của em, em cứ tận tình cảm nhận đi. Em nên tìm thấy sức mạnh trong tình yêu, đừng yếu đuối nữa. Kẻ thù mạnh mẽ, là vì chính em đang quỳ xuống, đứng lên đi!"

"Chí Ma!" Tiểu Mạn đổ vào lòng chàng, khóc nức nở, rất lâu, rất lâu, nước mắt làm ướt đẫm một mảng lớn chiếc áo lụa bông màu tím đồng của Chí Ma.

Chí Ma khẽ vuốt ve cô. Cô không ngẩng đầu lên, nức nở đứt quãng nói:

"... Kể từ ngày đó, trên đỉnh Vạn Lý Trường Thành, anh đối diện với gió cát đầy trời lớn tiếng nói ra cái chữ chấn động linh hồn em, trái tim em đã trao cho anh. Đối diện với một người thuần chân vô tà như anh, đối diện với tình yêu chân thành đó của anh, em sao có thể không trả lại cho anh một tình yêu trọn vẹn, chưa từng trao cho người khác... Trao cho anh rồi, em lại hối hận. Em lao vào sinh mạng của anh, không những sẽ không mang lại hạnh phúc cho anh, có lẽ còn hủy hoại cả tiền đồ của anh. Anh là một thi sĩ có tài hoa, em hủy hoại anh, tội lỗi của em lớn quá..." Tiểu Mạn thở dài sâu kín, "Em một mình âm thầm hạ quyết tâm rời xa anh, dường như là vô cùng kiên định, thế nhưng, vừa gặp mặt anh, ánh mắt của anh giống như lửa đốt cháy quyết tâm tựa băng của em. Em lại dâng hiến tình yêu của mình cho anh... Hạnh phúc lớn như vậy, em sao có thể từ chối đây... Lặp đi lặp lại, tiến thoái lưỡng nan, khổ em, cũng khổ cả anh. Em thật hận, hận ông trời cũng không thương xót em. Anh và em không duyên, hà tất phải khiến chúng ta gặp mặt quen biết. Thật đúng là 'Hận bất tương phùng vị giá thời' (Hận không gặp nhau khi chưa gả chồng). Bỏ anh đi, không đành lòng; chấp nhận anh, lại làm không được. Sao không khiến người ta hận đến chết đi được! Chẳng lẽ đây là ý trời sao?"

"Mạn, đừng tin ý trời, hãy tin chính mình." Chàng nâng khuôn mặt cô lên, "Nhìn vào mắt anh, nghe anh nói. Tiền đồ đương nhiên là có ánh sáng, không có cũng phải bắt nó có. Linh hồn đôi khi có thể đi vào địa ngục tăm tối nhất để dạo chơi, nhưng một chút ánh sáng thần linh lại vĩnh viễn lấp lánh ở trung tâm của chính linh hồn. Hơn nữa, em không phải tin chắc rằng em đã tìm thấy chân lý tưởng, chân quy túc, thực hiện được giấc mơ trong lòng rồi sao? Đến đây, để sự kết hợp linh hồn vĩ đại này, tiêu diệt mọi trở ngại, tạo ra mọi giá trị, tiến lên phía trước đi, đừng bao giờ do dự nữa!"

Cô gật đầu. "Ma, anh yên tâm, em vĩnh viễn sẽ không để anh thất vọng là được. Dù có bao nhiêu chông gai, em nhất định tiến về phía trước tìm kiếm hạnh phúc của chúng ta, anh yên tâm là được!"

"Đây mới là Mạn của anh, đây mới là xứng đáng với tình yêu của thi sĩ Từ Chí Ma anh."

Chàng ôm cô thật chặt, chặt đến mức cô gần như không thở nổi.

Họ đắm chìm trong hạnh phúc quên cả trời đất suốt mấy ngày, mọi thứ đều ngọt ngào, đến cả không khí cũng mang vị mật; dường như lễ giáo phong kiến gì, tường đồng vách sắt gì, đều đã phủ phục trước tình yêu vĩ đại của họ.

Đêm Giáng sinh, Chí Ma, Lục Tiểu Mạn đi nhà thờ tham dự lễ mừng, đưa Mạn về chung cư phố Trung. Gần nhà cô, hai người bịn rịn chia tay.

Tiểu Mạn hát khe khẽ: "Đêm an lành, đêm Giáng sinh, con Thiên Chúa, ánh sáng tình yêu, mục đồng và bác sĩ cùng đến dâng kính, bao nhiêu từ bi và bao nhiêu ngây thơ, yên tĩnh hưởng giấc ngủ thiên sứ..." bước chân nhẹ nhàng bước vào cửa nhà, chỉ thấy đèn phòng khách vẫn còn sáng.

Vương Canh mặc một chiếc áo ngủ, ngồi trên ghế sofa trong phòng khách, miệng ngậm một điếu xì gà, đang đọc một tờ báo tiếng Anh.

Tiểu Mạn bước vào phòng khách. "Anh vẫn chưa ngủ?" Cô vừa cởi áo khoác, vừa tháo khăn quàng, quay người chuẩn bị lên lầu.

"Cô đợi một chút." Giọng điệu lạnh lùng.

"Em mệt rồi. Em muốn đi tắm."

"Cô đợi một chút!" Gần như là mệnh lệnh.

Tiểu Mạn giật mình. Quay người đối diện với anh ta.

"Cô ngồi xuống."

"Chuyện gì vậy? Trừng mắt trợn mày, dọa em giật bắn người." Tiểu Mạn vẫn đứng yên.

"Chê thái độ của anh?" Vương Canh cười như không cười, sắc mặt rất khó coi. Thế nhưng, anh ta vẫn đổi một giọng điệu ôn hòa hơn nói: "Ra ngoài cả nửa ngày, đến ngồi cùng anh một lát cũng không muốn?"

Tiểu Mạn dù sao cũng có chút chột dạ, do dự quan sát anh ta, rồi ngồi xuống một chiếc ghế sofa đơn.

Vương Canh không chút biểu cảm nhìn cô.

Trái tim Tiểu Mạn đập thình thịch. Cô cảm thấy, một trận bão tố cuối cùng cũng sắp ập đến. Cô cố gắng kiểm soát bản thân, suy nghĩ phương pháp ứng phó, tìm kiếm ngôn ngữ đối đáp, cầu nguyện Thượng đế ban cho cô dũng khí và sức mạnh.

Cô lén nhìn Vương Canh một cái. Anh ta như một tảng đá, sừng sững không động đậy.

Tiểu Mạn cảm thấy nước mắt trào lên, cô cố sức nhịn xuống, giả vờ một bộ dạng thản nhiên, nhưng giả vờ rất vụng về.

"Anh nói đi chứ." Cô hy vọng anh ta sớm trút hết sự ghen ghét và phẫn nộ ra, ngược lại cô còn cảm ơn anh ta.

"Cô muốn tôi nói gì?" Vương Canh phản vấn.

"Anh muốn nói gì?"

Im lặng hồi lâu, Vương Canh nói: "Tôi không muốn nói gì cả."

Trái tim Tiểu Mạn càng treo lơ lửng. "Có chuyện gì anh cứ nói đi."

"Cô tưởng tôi muốn nói gì nào?" Vương Canh cười âm dương quái khí.

"Em không biết trong hồ lô của anh bán loại thuốc gì." Tiểu Mạn phát giận rồi.

"Tôi không phải hồ lô, bên trong cũng không có thuốc để bán. Tôi là chồng cô. Bây giờ, cô lên lầu đi, đi tắm đi." Vương Canh nói xong, vẫn cúi đầu đọc báo.

Tiểu Mạn lê bước chân nặng nề lên lầu, nén một bụng nước mắt, suýt nữa trượt chân ngã xuống.

(Mười lăm)

Ngày hôm sau, Chí Ma chân đạp mây, hai sườn sinh gió, phơi phới đến chỗ Tiểu Mạn ở phố Trung. Tại cửa, vừa vặn gặp Vương Canh đang định đi ra. Chí Ma chào anh ta, anh ta giơ tay nhấc mũ, mỉm cười ân cần, quay người lên xe rồi đi mất. Chí Ma đến phòng khách, Tiểu Mạn không có ở đó. Chàng nhờ bà Vương báo tin; nhận được lời đáp, thái thái hôm nay thân thể không khỏe, không xuống lầu nữa, mời Từ tiên sinh ngày khác hãy qua. Chí Ma như bị nước tuyết dội lên đầu, ngây người ra. Một lát sau, chàng thẫn thờ bước ra khỏi cửa, đám mây dưới chân tan rồi, mặt đất cứng nhắc, chàng cảm thấy hai chân tê mỏi. Cố gắng đi được vài bước, bà Vương đuổi theo, nhét vào tay chàng một bức thư. Chàng tìm một quán trà, ngồi xuống, xé thư ra.

Ma, vẫn là Shakespeare nói đúng, phụ nữ không thể không là kẻ yếu đuối. Em lại từ đỉnh cao hạnh phúc rơi xuống rồi. Mấy ngày trước em vui sướng biết bao, người mẹ thông minh, lạnh lùng của em nhìn thấy, liền nói với em, suốt ngày chỉ biết bắt chước hành vi trong tiểu thuyết nước ngoài, nói chuyện yêu đương, viết thư tình, ra cái thể thống gì! Đừng quên con là phụ nữ đã có chồng, cho dù là cô nương chưa gả, cũng không ai làm cái trò nhẹ dạ này... Khó chịu nhất, vẫn là chiêu đó của anh ta. Anh ta biết rõ tất cả mọi chuyện của chúng ta, lại cứ giả câm giả điếc, bóng gió xa xôi, dùng một kiểu im lặng và ám chỉ khiến người ta không đoán thấu để dày vò em. Anh ta là một hung thần được tạc bằng gỗ, anh căn bản không thể biết trong đầu anh ta cất giấu suy nghĩ sâu xa đáng sợ nào. Em thà rằng anh ta mắng em, đánh em, giận dữ lôi đình, như vậy sẽ kích động sự tức giận, dũng khí của em, liều mạng, cùng anh ta đấu, cùng anh ta liều mạng, trong sự liều mạng mà tìm lấy một con đường sống. Bây giờ như thế này, em thực sự không chịu nổi, rơi vào là một vực sâu, tối om, không có đáy, ngay cả một cơ hội gào thét một chút giãy giụa cũng không cho anh, chỉ là vô cùng tận rơi xuống... Ma, chúng ta vẫn là chia tay đi. Rời xa em, anh ở bất cứ nơi nào, ở trên người bất kỳ ai cũng sẽ tìm được hạnh phúc, trên đời này người phụ nữ giỏi hơn em nhiều lắm, hà tất phải buộc sinh mệnh rực rỡ của anh vào vận mệnh bi thảm của em chứ? Em có lỗi với anh.

Xin anh tha thứ cho em. Hãy đi đi.

Mạn bất hạnh

(Bức thư này em gần như muốn xé đi, cân nhắc ba lần, vẫn là để bà Vương đưa cho anh.)

Nếu không phải đang ở trong quán trà, chàng nhất định sẽ hét lớn một tiếng, ngã thẳng cẳng xuống đất. Lảo đảo quay về số 7 ngõ Thạch Hổ Tây Đơn, phòng ở trên lầu Thư viện Tùng Pha, Chí Ma đập đầu vào giường, nằm bất động mấy tiếng đồng hồ.

Hạnh phúc, giống như ngôi nhà dán bằng giấy đột nhiên sụp đổ.

Chàng và cô, chính là như vậy, chốc lát leo lên đỉnh cao hạnh phúc, chốc lát rơi xuống vực sâu đau khổ; chốc lát lạc quan vui vẻ, chốc lát chán nản thất vọng; chốc lát tình ý miên man, chốc lát thở dài rơi lệ; chốc lát chuẩn bị tuẫn tình, chốc lát dự định tuyệt giao. Trong bóng tối họ nhìn thấy ánh sáng, trong ánh sáng lại bị khó khăn vấp ngã; trong phiền não tận hưởng hạnh phúc, trong hạnh phúc lại không quên được phiền não; trong đời sống thực tại xây dựng điện đường lý tưởng, trong sự theo đuổi lý tưởng lại không thoát khỏi thực tại nghiêm khắc. Mâu thuẫn, theo đuổi, giãy giụa, mê luyến, dày vò, trốn tránh, đấu tranh, giống như từng bức tranh hỗn loạn, từng giấc mộng nghẹt thở; họ lạc lối, đau khổ, thế nhưng lại nhiệt liệt tận hưởng niềm vui khắc cốt ghi tâm. Họ chỉ ước vĩnh viễn như vậy, họ mong đợi ngày mai đến một cuộc lật trời đổ đất...

Một buổi sáng, Chí Ma nhận được bức thư dài gửi từ Nam Mỹ của Ân Hậu Chi, nói Tagore gần đây sức khỏe kém, trong lúc ốm đau nhớ thương "người Susima của ông", mong đợi Susima sớm ngày đến bên cạnh, hầu hạ trái phải, làm tròn trách nhiệm của đứa con, để tâm hồn mệt mỏi của lão cha già an ủi đôi chút, đặc biệt mời Chí Ma đến Ý gặp mặt.

Chí Ma nhận thư, hai tay run rẩy, tình không thể kìm nén, lòng tràn ngập ưu tư và cảm niệm. Chàng tất nhiên không quên lời hứa cùng Tagore du ngoạn châu Âu vào mùa xuân ấm áp năm sau khi chia tay tại Hồng Kông năm ngoái, nhưng vì gia đình cắt đứt viện trợ, tự gom phí du lịch lại gặp muôn vàn khó khăn, khiến chàng không thể khởi hành. Bây giờ cha già ốm rồi, nhớ thương chàng, chàng tự nhiên là phải vượt mọi khó khăn để đến bên cạnh người già; thế nhưng, hiện nay đã có một Tiểu Mạn, đi, không nỡ bỏ người trong lòng; không đi, có lỗi với cha già.

Chàng lâm vào khó khăn.

Hồ Thích Chi giúp Chí Ma hạ quyết tâm. Anh nói: "Chí Ma, anh nên hiểu chính mình. Anh cũng không có thiên tài to lớn nào không thể lay chuyển. An nhàn hưởng lạc là thứ gây hại, cứ tiếp tục hồ đồ như thế này, không quá hai năm, trên ngòi bút của anh sẽ không còn ánh sáng, trái tim anh sẽ không còn nhịp đập tươi mới, đến lúc đó anh xong đời rồi. Anh còn trẻ, nên ra ngoài đi dạo một chút, một lần nữa hấp thụ dưỡng chất trong sự tiếp xúc với đại văn hào đại nghệ sĩ, để bản thân chấp nhận thêm chút giáo dục, để tinh thần và tri thức của bản thân có một sự 'thăng hoa'. Vì vậy, tôi nói, Chí Ma, vẫn là đi đi."

Chí Ma tự mình bổ sung thêm một lý do: Tình yêu cần dùng sự chia ly để kiểm chứng; xem khoảng cách không gian, sự trôi qua của thời gian, là tăng thêm sức mạnh của tình yêu hay làm giảm đi độ nhiệt của tình yêu.

Chàng quyết định: giữa tháng ba khởi hành, đi tàu hỏa qua Liên Xô đến châu Âu.

Chàng trước tiên đánh một bức điện tín đến Genoa báo trước thời gian đến của mình.

(Mười sáu)

Tin tức Chí Ma muốn đi nhanh chóng lan truyền trong bạn bè. Hôm nay bạn bày tiệc tiễn hành, ngày mai người kia đến tận cửa tiễn biệt, bận rộn bảy, tám ngày, cho đến tối ngày mùng chín mười một giờ, đưa đợt khách cuối cùng đến trước cửa thư viện nắm tay chia tay, Chí Ma mới thở phào nhẹ nhõm.

Trở về phòng, Chí Ma lại u buồn. Chàng không thể xua tan nỗi phiền muộn hỗn loạn của mình. Chuyến xuất dương lần này, ý nghĩa rất phức tạp, cảm xúc của chàng cũng rất phức tạp, hơn nữa hoàn toàn không có chất thơ. Vào thời khắc quan trọng dường như quyết định sự sống chết của Tiểu Mạn này, việc chàng đi xa, là trốn chạy? Là tránh gió? Là trút gánh nặng? Nguyên nhân, lý do có thể có một nghìn cái, nhưng ý nghĩa thực tế lại rất rõ ràng: ném cô lại một mình dưới áp lực tự mình suy nghĩ tự mình gồng gánh. Lúc bạn bè ồn ào chàng hy vọng họ đi sạch, họ đi hết rồi chàng lại mong có người đến bầu bạn với mình. Chàng, cực kỳ sợ cô độc — thư viện chỉ có một ông lão câm điếc trực đêm, cả tòa nhà chỉ có mỗi mình chàng là sinh vật có linh tính.

Trước lúc lên đường đã như thế, một mình cô đơn lên đường rồi thì sao chịu nổi?

Chàng chán chường kiểm tra hành lý, xem có đồ gì bỏ sót không. Ồ, cuốn "Mai hoa sách" của Kim Đông Tâm quên rồi. — Lần này chàng đến châu Âu, mang theo rất nhiều tập tranh in ấn tinh xảo, chuẩn bị tặng bạn bè nước ngoài — Ở đâu nhỉ? Đây, đè dưới tập "Đông Pha tập" rồi.

Chàng vừa cầm trong tay, quay người nhìn thấy cái bóng đơn độc kéo dài của chính mình trên tường. Nước mắt chàng sắp trào ra.

"Cộc, cộc!"

Muộn thế này, ai gõ cửa? Có lẽ là Thích Chi, Nhạc Lâm lại quay lại, chuẩn bị trò chuyện thâu đêm?

Không đúng. Nhẹ thế này, lịch sự thế này. Vậy đó là ai đây?

Chàng đặt tập tranh xuống, đi mở cửa.

Cửa mở rồi.

Chí Ma như bừng tỉnh từ cơn mộng du: "Là em!"

Một chiếc áo choàng lớn màu đen, thướt tha chạm đất, như bức tượng đứng thẳng bất động trong chỗ tối tăm trước cửa. Là Tiểu Mạn.

Cô chuyển bước đi vào phòng, đứng giữa phòng, nhìn đống hành lý trên ghế trên đất.

Chí Ma khiêng một chiếc hòm da lớn trên ghế xuống đất. "Ngồi đi."

Chí Ma quyết định đến châu Âu sau, liên tiếp viết ba bức thư dài cho cô, không có hồi âm, không thấy người đến. Vào lúc chỉ còn cách lúc lên tàu mười mấy tiếng, lúc chàng tuyệt vọng nhất, cô lại xuất hiện như kỳ tích.

"Anh cứ thế mà đi sao. Không lưu luyến, không vướng bận mà đi sao?"

"Mạn," Chí Ma nắm lấy cánh tay cô, "Em thực sự tưởng anh muốn đi sao? Anh không ngừng tiếp thêm sức mạnh cho em, cổ vũ cho em, thực ra trái tim anh rất yếu đuối, hết lần này đến lần khác bị thương, chảy máu, anh chịu không nổi, anh muốn trốn đi thật xa, tự mình liếm láp vết thương. Đợi anh lành lặn, hồi phục rồi, lại đến tìm em, đi giành lấy một thắng lợi bất ngờ. Em cũng có thể trong khoảng thời gian này, suy nghĩ kỹ xem, liệu có thực sự dũng khí bước ra bước quyết định này không."

Tiểu Mạn vùng khỏi tay chàng, đi đến bên bàn, cởi chiếc áo choàng ra, ném lên một chiếc hòm da lớn.

Trên bàn có một chai rượu Whisky chưa uống hết, cô cầm một chiếc cốc, rót đầy, ngửa đầu.

Uống cạn sạch, lại rót một cốc, vừa định uống, Chí Ma cướp lấy cốc. "Mạn!"

"Anh để em uống, để em uống mà! Em muốn say, say chính là chết, cái gì cũng không biết, cái gì cũng không tồn tại nữa." Cô khàn giọng nói, những giọt nước mắt to tròn lăn xuống má.

Chí Ma ôm chầm lấy cô. "Được, chúng ta cùng uống, muốn say thì cùng say, muốn chết cũng chết cùng nhau. Sống là một thể, chết cũng là một thể; muốn khóc để nước mắt hòa vào nhau, muốn tim đập để lồng ngực em và anh áp chặt vào nhau..."

Họ không uống rượu, nhưng cùng nhau khóc.

Hai người ngồi xuống bên giường.

"Những bức thư anh gửi em đều nhận được chứ?"

Tiểu Mạn gật đầu.

"Sao không trả lời thư?"

"Em viết một tờ xé một tờ, sọt giấy đều nhét đầy rồi. Để em nói gì đây? Hứa hẹn, không thực hiện được; chia tay, trong lòng không nỡ; khuyên ở lại, chỉ tăng thêm phiền não." Cô dừng lại một chút, "Em vốn định cứ thế chia tay đi, không gặp mặt cũng bớt được một tầng đau khổ, đến ngày cuối cùng, em sao cũng ngồi không yên. Em chỉ cảm thấy ngoài cửa sổ có người gọi, ngoài cửa có người gõ, quấy rầy em ngồi nằm không yên, liền như bị quỷ sai khiến mà đến ngõ Thạch Hổ. Em đợi ở đầu ngõ suốt ba tiếng đồng hồ, thấy anh tiễn Thích Chi họ đi rồi, em mới vào."

"Anh không đi nữa! Không đi nữa! Ở đây bầu bạn với em, vĩnh viễn bầu bạn với em." Chí Ma nâng tay Tiểu Mạn áp vào mặt mình.

“Không, em đến đây bây giờ không phải để níu kéo anh, mà là đến để tiễn anh. Trong bức thư thứ hai anh gửi cho em vào ngày bốn tháng ba chẳng phải có những lời này sao: ‘Anh trở về lần này là để bổ sung giáo dục, anh nhất định sẽ nỗ lực gấp bội để hấp thu những dưỡng chất có thể, anh có thể hứa với em: không lãng phí ánh sáng và tiền bạc của mình, đồng thời anh tất nhiên cũng kỳ vọng em siêng năng gấp đôi, nhận rõ phương hướng, làm một phen công phu nghiêm túc xem sao, chúng ta dù sao cũng phải xa cách nửa năm, khi gặp lại nhau, tốt nhất là không thẹn với lòng.’ Chúng ta cứ làm theo như thế này đi, Ma.”

“Mạn, anh không biết phải cảm ơn em thế nào cho phải.”

“Ma, anh cứ an tâm đi lo việc lớn của anh đi. Chúng ta đừng viết thư, hãy thử xem liệu hai ta có quên được nhau không, nếu em quên anh, vậy thì em cũng thật đáng bị anh quên đi.”

“Thư vẫn phải viết, nhưng đừng viết theo lối thông thường, anh muốn em viết như viết nhật ký, không chỉ ghi lại sinh hoạt đi đứng của em, mà còn phải ghi lại tình cảm suy nghĩ của em, giữ lại chờ khi anh về rồi cùng nhau xem một thể. Anh cũng sẽ làm như vậy, đến lúc đó xem hai ta dù ở hai nơi có sự cảm ứng chung nào không. Anh đã hứa làm đặc phái viên liên lạc cho tờ “Hiện đại Bình luận”, về hành trình của anh, em có thể biết bất cứ lúc nào.”

“Đã hẹn rồi nhé.”

Tiểu Mạn đứng dậy đi đến bên bàn, rót đầy rượu vào hai chiếc chén.

“Chúc anh thuận buồm xuôi gió. Cạn ly!” Cô lại rót thêm hai chén nữa. “Chúc anh thành công. Cạn ly!”

“Tiểu Mạn!”

“Đừng ngăn em, em uống được mà. Vì chàng, thiếp nguyện say đến đỏ mặt.”

Rượu, cộng thêm tình yêu, cộng thêm sự chia ly, như một ngọn lửa đang thiêu đốt trái tim cô, lại như một đám mây nâng đỡ cơ thể cô, càng giống như một cơn gió thổi bay linh hồn cô. Cô cảm thấy hơi chóng mặt, tay vịn lên đầu, lảo đảo một chút, tựa vào góc tường.

“Sao thế? Có muốn lên giường nằm một lát không?”

Cô xua xua tay. Chí Ma bước đến trước mặt cô, hai tay dang rộng chống lên hai bức tường, lặng lẽ nhìn cô.

“Em đẹp biết bao, con rồng nhỏ của anh sau khi say rượu, màu da tái nhợt và hàng lông mày tĩnh lặng của em làm anh nhớ đến hình ảnh của em lúc cuối cùng được giải thoát, làm anh cảm thấy một sự chấn động gần như tán dương sùng bái, làm anh cảm thấy một sự hài hòa viên mãn. Long, người yêu dấu nhất của anh, sau này vào khoảnh khắc em mãi mãi thoát khỏi cõi trần, không thể không có anh ở bên cạnh em, hơi thở cuối cùng của em nhất định phải thông báo rõ ràng cho thế gian này biết trái tim em là của ai, tình yêu của em là của ai, linh hồn của em là của ai! Long à, em nên biết anh yêu em nhường nào. Em chiếm hữu tình yêu của anh, linh hồn của anh, thể xác của anh, toàn bộ con người anh, mãi mãi xoay chuyển bên cạnh anh…”

Anh hạ hai tay xuống. Cô lại nâng hai tay lên.

Nụ hôn ngọt ngào, nụ hôn đắng cay, nụ hôn dài, nụ hôn ngắn, nụ hôn kết hợp, nụ hôn ly biệt, nụ hôn hiện thực, nụ hôn mộng ảo…

“Cạch!”

“Á, Ma, một giờ rồi! Em phải về nhà thôi.” Tiểu Mạn vùng ra khỏi vòng tay của Chí Ma.

“Muộn thế này em…”

“Em cứ bảo là xem xong vở kịch đêm, gặp một người bạn từng chơi diễn kịch trước đây, nói chuyện tán gẫu nên quên mất thời gian.” Cô vừa khoác áo choàng vừa nói.

Cô đi đến cửa.

“Mạn!”

Cô lại nhào vào vòng tay anh.

Đến cửa chỉ có vài bước chân, vậy mà khó đi biết bao, cứ tiến rồi lại lùi.

Chiếc áo choàng màu đen cuối cùng đã biến mất vào trong màn đêm còn đen hơn thế…