QUENTIN LUÔN LÀ TRÒ CƯỜI CỦA LỚP TÔI. Cậu ấy thường sử dụng những từ ngữ đao to búa lớn bằng thứ giọng Anh giả tạo và luôn mang bên mình một chiếc cặp da cũ nát chứa đầy sách và thứ gì nữa chẳng ai biết được. Khi chúng tôi chơi bóng ném hoặc những môn thể thao vận động trong giờ thể dục hay giờ giải lao thì cậu luôn tìm đủ mọi lý do để từ chối tham gia, hết đau mắt cá lại đến nhức đầu, rồi ngồi một mình trên giảng đường đọc sách. Trong khi mọi học sinh khác trò chuyện, bàn luận trong giảng đường vào buổi sáng thì Quentin luôn lẻ loi một mình. Theo tôi thấy thì cậu ấy chẳng có một người bạn nào. Mặc dù mọi người, kể cả tôi hay chòng ghẹo Quentin nhưng có một điều tôi không phủ nhận: cậu ấy là một thiên tài. Quentin có thể diễn giải đến từng chi tiết về mọi chủ đề cho đến khi thầy cô yêu cầu dừng lại mới thôi. Và tôi chưa bao giờ thấy cậu đạt được dưới 100 điểm trong bất kì bài kiểm tra nào cả.
Tôi nhận ra rằng người có thể biết chế tạo tên lửa chẳng ai khác ngoài Quentin. Sáng hôm sau trước giờ vào lớp, tôi ngồi xuống cạnh Quentin trong giảng đường. Cậu giật mình và hạ cuốn sách xuống khỏi tầm mắt. “Tớ chẳng cho ai chép bài tập đâu.”Cậu nói, tỏ vẻ nghi ngờ.
“Tớ không muốn chép bài tập của cậu.” Tôi trả lời, mặc dù thật ra tôi sẽ luôn sẵn sàng chép bài đại số của Quentin nếu có thể. “Cậu có biết gì về tên lửa không?”
Một nụ cười thoáng hiện trên mặt cậu. So với các đứa trẻ thần đồng khác thì tính ra dung mạo của Quentin cũng không đến nỗi nào. Cậu sở hữu khuôn mặt thon dài, mũi nhọn, cặp mắt xanh sinh động và một mái tóc đen óng mượt nhìn như được làm bẹp xuống bởi keo vuốt hiệu Wildroot vậy. “Tớ đã tự thắc mắc rằng bao lâu thì cậu mới chịu hỏi. Tớ có nghe nói về quả tên lửa của cậu, cụ non ạ. Nổ tanh bành phải không? Điều gì làm cậu tin rằng cậu có thể chế tạo tên lửa? Môn đại số cậu còn làm không xong nữa là.”
“Tớ đã khá hơn rồi mà.” Tôi lầm bầm. Cứ mỗi lần có ai, hay như Quentin bây giờ, biết được yếu điểm này đều làm tôi bối rối cả.
“Một trong mấy đứa em gái nhỏ của tớ cũng làm được đại số.” Cậu thành thật khuyên nhủ. “Tớ dạy nó đấy, cũng đơn giản thôi mà.”
Chỉ chưa đầy một phút, cậu ta đã nhục mạ tôi quá mức. “Xem nào, cậu biết gì về tên lửa?” Tôi vặn lại Quentin. “Có biết chút nào không?”
“Tớ biết tất ấy chứ,” cậu hùng hồn đáp lại.
Cậu ấy nói ra có vẻ quá dễ dàng. “Vậy nói tớ nghe xem nào.” Tôi lên giọng nghi ngờ.
Quentin nhún cái bả vai xương xẩu của mình tỏ vẻ khinh thường. “Vậy tớ được lợi gì nào?”
“Cậu muốn gì?”
“Muốn giúp cậu chế tạo quả tên lửa tiếp theo.”
Thật là một điều đáng ngạc nhiên. “Cậu hiểu biết nhiều mà, sao không tự đi chế tạo nó một mình đi?” Tôi thách thức.
Quentin thật sự từng tự tay xây một nhà thờ nhỏ. “Cho cậu biết, tớ đã từng nghĩ đến việc chế tạo một quả tên lửa đấy chứ, nhưng có vài yếu tố khách quan cản trở. Công việc này cần một tập thể và nguyên vật liệu. Theo tớ quan sát, cậu có tư chất... lãnh đạo, điều mà tớ không có”. Cậu nhìn chằm chặp vào tôi. Ánh mắt thật mãnh liệt, như tia lửa đạn vậy. “Những thằng khác sẽ tuântheo lệnh cậu.” Quentin nói tiếp. “Còn nữa, cậu là con của quản đốc của Coalwood, dư sức thu thập những nguyên vật liệu cần thiết.”
Ánh mắt hình tia lửa đạn làm tôi muốn tránh đi chỗ khác nhưng tôi vẫn không nhúc nhích. “Mục đích của cậu là gì?” Tôi hỏi gặng.
“Hô hô!” cậu chàng cười phá lên. “Giống như cậu thôi, bạn già ạ! Nếu tớ biết chế tạo tên lửa, tớ sẽ có cơ hội đến Cape làm việc.”
“Cậu phải vào đại học trước chứ.” Tôi nhắc nhở Quentin.
“Tớ sẽ vào đại học,” cậu quả quyết. “Nhưng cũng chẳng có hại gì nếu tớ có kinh nghiệm thực tiễn về chế tạo tên lửa, đúng không.” Nói xong Quentin chìa tay ra. “Sao, cậu muốn hợp tác không?”
Từ lúc tôi bắt đầu sự nghiệp chế tạo tên lửa đến nay thì đây là lời đề nghị hấp dẫn nhất, dù sao đi nữa tôi vẫn cảm thấy có gì đó miễn cưỡng. Tôi không có danh tiếng gì cho lắm ở Big Creek song ít ra cũng còn hơn Quentin. Nhưng mặc cho tôi bất động, Quentin tự chộp lấy tay tôi, bắt lấy bắt để. Tôi rụt nhanh tay lại rồi nhìn quanh xem có ai để ý đến mình không. Tôi biết chắc rằng nếu ai đó trong đội bóng bầu dục trông thấy cảnh tôi nắm tay Quentin thì họ sẽ lại gán cho tôi những điều không lấy gì làm thơm tho.
“Rồi, vậy cậu biết gì nào?” Tôi hỏi gặng, mặt hiện rõ sự ngại ngùng.
“Bình tĩnh nào bạn già.” Cậu chàng nói. “Mọi chuyện sẽ sáng tỏ ngay thôi”. Cậu ngả người ra sau, hít một hơi thật sâu rồi bắt đầu thao thao bất tuyệt như đang trực tiếp đọc mọi thứ từ một cuốn sách nào đó ra vậy. “Người Trung Quốc được mệnh danh sáng chế ra tên lửa học. Vào thế kỷ 13, ở châu Âu và Trung Đông từng nhắc đến nó với cái tên “Những mũi tên Trung Hoa”. Sau đó, người Anh mang theo tên lửa lên tàu chiến của họ trong thời đối đầu với Napoleon và chiến tranh năm 1812. Đó là nguồn gốc của “hào quang đỏ của hỏa tiễn” trong bài “Lá cờ ánh sao chói lọi”[15]. Tiếp đó là những Tsiolkovsky[16] (Nga), Goddard[17] (Mỹ), và đương nhiên là cả von Braun. Mỗi người trong số họ bồi đắp thêm những kiến thức hữu ích cho việc chế tạo tên lửa. Tsiolkovsky chỉ là một nhà lý thuyết, còn Goddard lại áp dụng những nguyên lý khoa học, và...”
Tôi ngắt lời cậu ấy: “Tớ không cần biết về những thứ này. Tớ chỉ muốn biết hỏa tiễn hoạt động ra sao thôi.”
Quentin gật gù. “Nhưng đó là những điều cực kì cơ bản. Định luật 3 của Newton. Đối với mỗi lực tác động bao giờ cũng có một phản lực cùng độ lớn.”
Tôi nhớ mang máng một ít về Newton từ các tiết khoa học trong lớp, nhưng tôi chẳng thể nào hiểu được những định luật của ông ấy. “Làm sao cậu biết được điều đó?”
“Tớ đọc ở đâu đấy.”
“Đọc ở đâu?”
Quentin tỏ vẻ không hài lòng và cảm thấy khó chịu vì những nỗ lực của tôi nhằm cắt ngang những lời khoác lác của cậu ấy.”Chắc là từ một cuốn sách vật lý,” cậu ấy quả quyết. “Tớ không nhớ chính xác là cuốn nào. Thứ bảy nào tớ cũng đến xem sách ởthư viện Welch của tỉnh mà. Tớ cứ chọn đại một kệ sách rồi đọc mọi cuốn trên đó đến khi nào chán thì thôi.”
Tôi nhận ra rằng cần phải hỏi rõ vào vấn đề hơn với Quentin. “Phải dùng loại nguyên liệu gì cho tên lửa?”
“Người Trung Quốc sử dụng thuốc súng đen.”
“Thuốc súng đen?”
Cậu nhìn tôi chăm chú cứ như xem thử tôi có đang nói đùa hay không. “Thuốc súng đen. Nó bao gồm kali nitrát,... như cậu đã biết đấy, rồi than và lưu huỳnh.”
Kali nitrát? Quentin thở dài rồi lý giải thêm vài chi tiết những nhân tố hóa học. Nó là một chất ôxy hóa, khi phản ứng với những chất hóa học khác sẽ sinh ra nhiệt và khí ga, yếu tố cần thiết giúp cho tên lửa bay được. “Nó cũng có thể giết chết phần dưới của cậu đấy”, cậu ấy kết thúc bằng cái chỉ tay xuống đũng quần.
“Cậu nói vậy là sao?”
“Nó làm cho đàn ông không thể... cậu biết mà.”
“Biết gì cơ chứ?”
Quentin đỏ mặt. “Cậu biết...”. Cậu ấy vươn thẳng ngón tay đang cong ra “...chỗ đó đó”.
“Thật thế à?”
“Ừm, thì điều họ nói trong sách là vậy đấy.”
Tôi nghĩ mình nên quay lại đề tài tên lửa thì hơn. “Tớ có thể mua thuốc súng đen này ở đâu?”
“Theo tớ biết thì cậu không thể mua nó đâu.” Quentin nói. “Cậu phải pha trộn ra nó. Xanpet, lưu huỳnh và bột than là những thứ chúng ta cần. Cậu có thể tìm ra chúng không?”
Tôi không chắc lắm nhưng không để cho cậu ấy biết. “Được thôi, tớ sẽ tìm ra chúng.”
Quentin hét toáng lên rồi trở nên cực kì hào hứng y như tôi là bạn chí cốt của cậu ấy vậy. Quentin mở toang cặp ra rồi cho tôi xem những cuốn sách nằm trong đó, đa số là sách về khoa học thường thức, chỉ duy nhất có một cuốn tiểu thuyết có tựa đề Hạ Chí Tuyến[18]. “Cậu muốn hiểu biết về con gái không? Hãy đọc cuốn này đi.” Giọng cậu đột nhiên trở nên ranh mãnh.
“Tớ biết về con gái rồi.”
Cậu ấy gập sách lại: “Không, cậu chưa biết gì đâu.”
Khi chuông báo giờ học vang lên, chúng tôi cùng đứng dậy. Lần đầu tiên tôi để ý đến chiếc áo sơ-mi sờn cũ nhất là phần cùi chỏ, chiếc quần vải Cotton vá chằng vá đụp và đôi giày ống cao mòn gót của Quentin. Cậu tới từ Bartley chứ không phải đang sống ở Coalwood và là một trong những đứa trẻ mà Mẹ bảo tôi phải chú ý tới. Khu mỏ ở Bartley luôn xảy ra tình trạng sa thải và đình công; vài năm gần đây, nhiều gia đình ở đó đã rơi vào tình cảnh nghèo đói, khổ cực. Có lẽ bố của Quentin cũng đang trong tình trạng thất nghiệp. Vào năm 1957, nếu ở tại phía Nam của miền Tây Virginia thì bạn cũng sẽ không bị đói dù không một xu dính túi vì chính phủ luôn trợ cấp bánh mì và phô mai. Nhưng đó là tất cả những gì bạn có được.
Roy Lee chặn tôi lại trong sảnh và gặng hỏi: “Cậu nói cái quái gì với thằng thoái hóa Quentin đó vậy? Tớ còn thấy cậu nắm tay nó nữa à?”
Tôi đã đủ phiền phức nên không muốn trả lời Roy Lee nhưng sau đó tôi nhận ra rằng mọi việc còn phiền hơn khi tôi cho cậu ấy biết sự thật: “Tớ và cậu ấy sẽ cùng chế tạo tên lửa.”
Một đám bạn đi ngang qua chúng tôi, Dorothy Plunk có mặt trong đó cất giọng thiên thần: “Chào Sonny, Roy Lee”. Tôi mở miệng nhưng chẳng thốt nên lời.
Roy Lee lắc đầu rồi tựa vào tủ đồ. “Trời đất quỷ thần ơi. Cậu định từ bỏ một cuộc sống bình thường à? Dorothy Plunk mà thấy cậu chơi cùng với Quentin thì sẽ chẳng màng đến cậu nữa đâu.”
Tôi dõi theo, cố không nhìn chằm chặp vào cặp mông xinh xắn của nàng đang đong đưa từng nhịp xuống cuối sảnh. “Dù sao đi nữa Dorothy cũng đâu để ý gì đến tớ.” Tôi nói như ngừng ngở.
Roy Lee thì chẳng cố giấu diếm rằng cậu đang nhìn vào cái gì. Mắt cậu chàng hau háu dõi theo Dorothy suốt chặng đường. “Whew,” cậu ấy huýt sáo rồi quay lại nhìn tôi. “Sonny, dù sao thì cậu cũng có gu khá đấy. Sao lại không rủ cô ấy đi chơi? Hai cặp tụi mình hẹn nhau vào cuối tuần tới đi, đậu xe ở khu người hâm mộ Caretta ấy.”
“Cô ấy sẽ từ chối mà thôi.”
Roy Lee lại lắc đầu chán ngán cứ như tôi là một gánh nặng của đời cậu ấy vậy. “Nếu cậu không mời thì tớ sẽ làm đấy.”
“Cậu sẽ không làm thế thật chứ!” Tôi ré lên.
Cậu ấy nhướng mày, cong môi lên nở một nụ cười nham nhở đầy vẻ dâm đãng. “Ồ, tớ sẽ làm thật đấy!”
Roy Lee đã nhốt tôi vào rọ rồi. Nếu cậu ta ngỏ lời mời Dorothy và nàng nhận lời thật thì tôi không biết mình có thể chịu nổi không, nhất là khi đã biết rõ rằng Roy Lee có mưu đồ gì với nàng. Và nếu như nàng chấp nhận cho Roy Lee hành động như vậy hay cậu ấy khẳng định rằng nàng đã làm vậy thì sao? Chắc hẳn cuộc đời tôi sẽ tan nát từ đây. Không còn đường lựa chọn, tôi bèn đuổitheo Dorothy và bắt kịp nàng đang đứng cùng Emily Sue trước cửa vào lớp sinh học. “Cho tớ xin lỗi, tớ ngán mấy con giun lắm.”Dorothy nói ngay.
“Dorothy,” tôi mở lời mà nghe tim mình đập thình thịch, “cậu đi nhảy cùng tớ vào tối thứ bảy nhé? Cùng với Roy Lee nữa? Ý tớ là đi cùng xe hơi với cậu ấy? Ý tớ là...”
Đôi mắt xanh của nàng chớp chớp. “Nhưng tớ có kế hoạch mất rồi!”
Mặt tôi khô ngắt không còn một giọt máu nào. “Ồ...”
“Nhưng cậu có thể đến nhà tớ vào chiều Chủ nhật,” nàng cất giọng ngây thơ, “tớ thích học sinh học với cậu lắm.”
Đến nhà nàng! “Tớ sẽ đến!” Tôi thề thốt. “Tớ nên mang theo gì nhỉ? Ý tớ là...”
“Chỉ mỗi thân cậu là đủ rồi, ngốc ạ.” Nàng nhìn tôi, tỏ vẻ dò xét, tôi có cảm nhận rằng nàng hài lòng với những gì vừa thuđược rồi kết luận: “Chúng mình sẽ rất vui đấy”.
Emily Sue nãy giờ đã quan sát mọi diễn biến và lên tiếng: “Hãy thận trọng với điều này, Dorothy ạ”
“Cậu nói thế là có ý gì?” Dorothy hỏi lại cô bạn của mình.
Họ nói chuyện với nhau cứ như không có mặt tôi ở đó vậy. “Sonny tốt lắm.” Emily nói ngắn gọn.
“Ừm, thì tớ cũng vậy mà!” Dorothy đáp lại rồi bỏ vào lớp học.
Roy Lee lảng vảng xung quanh nghe ngóng rồi đến gần Emily Sue hỏi: “Cậu nghĩ sao?”
Họ lại nói với nhau cứ như tôi không hề hiện diện trên cõi đời này. “Nguy hiểm đấy.” Emily trả lời. “Nhưng có lẽ không đến nỗi là thảm họa”.
Trong suốt giờ học đó, tôi không thể nhịn liếc trộm sang bàn Dorothy lúc nàng đang vẽ mớ ruột của con ếch. Mỗi khi tập trung cao độ nàng có một thói quen cực kì đáng yêu là thường để lộ đầu lưỡi hồng hồng xinh xinh nhô ra khỏi đôi môi chín mọng trông thật ngon lành. Nàng đang khoác một chiếc áo choàng không tay màu trắng với một dải băng xanh quấn quanh cổ áo; trông nàng thật thơ ngây. Và mỗi lúc nàng hất áo khoác ra làm tôi khổ sở với những ý nghĩ đen tối cứ lởn vởn trong đầu mình. Nàng bắt gặp tôi nhìn trộm một lần và trao cho tôi một nụ cười kín đáo làm tôi ngượng chín cả mặt. Thật tình tôi không thể lý giải nổi sự hoàn hảo toát ra từ con người này. Bất chợt, một nỗi đắn đo ập đến trong tôi. Nếu như Dorothy đã có kế hoạch cho tối thứ bảy, chắc chắc không phải là ở nhà nướng bánh với mẹ nàng rồi.
***
HẦU HẾT mỗi thị trấn thuộc miền Tây Virginia đều hiện hữu hệ thống cửa hàng của công ty. Những cửa hàng này rất đặc trưng với việc dễ dàng cho mua chịu và giá cả lạm phát. Một khi thợ mỏ thiếu nợ công ty quá mức giới hạn thì họ sẽ không được trả lương bằng tiền mặt nữa, thay vào đó họ nhận được một dạng ngân phiếu tạm thời - đồng nghĩa với việc chỉ sử dụng giao dịch được trong chuỗi cửa hàng của công ty mà thôi. Thật là một hệ thống xảo quyệt. Vào những năm 1950, bài hát “16 Tấn” của Tennessee Ernie Ford viết về một người thợ mỏ bán linh hồn mình cho hệ thống cửa hàng của công ty, trở nên nổi tiếng khắp đất nước. Dù sao, nó cũng đã phản ánh đúng sự thật về số phận nhiều người thợ mỏ ở miền Tây Virginia này.
Trong một lần nghị sự thường lệ, Đội Trưởng bác bỏ những mặt tồi tệ nhất của hệ thống cửa hàng ở Coalwood. Ông ấy còn dẫn tới ông Devotee Dantzler, một quý ông tốt nghiệp đại học đến từ Mississippi, nhằm đảm bảo rằng giá cả được giữ ở mức hợp lý và không có người thợ mỏ nào bị lừa bịp cả. Đội Trưởng cũng khẳng định rằng việc mua chịu vẫn được tiếp tục tiến hành khi cần thiết nhưng sổ sách sẽ được kiểm kê rất chặt chẽ. Không có thợ mỏ nào được nợ quá nhiều và ngân phiếu tạm thời ở Coalwood được phát hành rất dè sẻn. Mặc dù có nhiều cửa hàng nhỏ mọc rải rác khắp thị trấn để phục vụ cho người dân nhưng dưới sự quản lý của ông Dantzler, Big Store trở thành nơi tụ tập thường ngày và là biểu tượng đoàn kết của thị trấn.
Big Store bán đủ loại hàng hóa, mỗi thứ một ít, từ giày đinh, thắt lưng da, mũ bảo hộ lao động, bộ áo liền quần, hộp cơm trưa hình trụ ưa thích của công nhân; đến quần áo gia đình, rau củ; và cả ô, tủ lạnh, xe nôi, radio, tivi (miễn phí lắp đặt vào cáp truyền hình của công ty), đàn dương cầm, ghi-ta, máy quay đĩa, quầy bán đĩa nhạc cũng có nốt. Big Store còn có quầy dược phẩm với nhiều loại thuốc đã được kiểm định đảm bảo đáp ứng được mọi toa thuốc của bác sĩ. Cạnh đó là một máy bán nước sô-đa, nơi có thể mua nước ngọt, kẹo và sữa lắc với lớp bọt dày đến nỗi ống hút cắm vào có thể đứng thẳng được. Ngoài ra, Big Store còn cung cấp cả linh kiện ô tô và gỗ; xẻng, cuốc chim, cào, và cả hạt giống cho thợ mỏ gieo ở những khu vườn nhỏ mà họ đào xới dọc sườn núi. Big Store có cả một số ít loại quan tài nữa, chúng được cất giấu trong phòng sau. Mặc dù việc chôn cất người chết trong lãnh thổ của công ty là bất hợp pháp nhưng người da đỏ vẫn tổ chức những nghi lễ trong thung lũng Snakeroot. Tuy nhiên, công ty và Bố tôi bỏ mặc điều này.
Big Store cung cấp hầu hết mọi thứ phục vụ cho người dân trong Coalwood, nhưng liệu nó có nhiên liệu cho tên lửa không nhỉ? Tôi gom góp tiền dành dụm đựng hộp xì gà và mớ ngân phiếu tạm thời còn sót lại từ những ngày giao báo xa xưa của mình đến gặp Junior - anh chàng bán dược phẩm - để thử vận may. Junior trông nhỏ nhắn và tròn trĩnh với gương mặt bầu bĩnh hiền hậu; anh thông minh và rất được lòng mọi người trong thị trấn. Thời Junior còn lái xe tải đi giao hàng cho khách, nhất là những mặt hàng nặng như tủ lạnh, anh luôn được mời vào nhà họ, mặc dù anh là người da đen. Hầu hết mọi phụ nữ đều yêu mến anh, đôi khi còn tỏ thái độ âu yếm nữa kìa. Junior khó lòng thoát khỏi họ nếu không uống một tách trà, cà phê hay ăn một miếng bánh. Có lần tôi nhìn thấy anh đứng cạnh Mẹ, tỏ lòng ngưỡng mộ bức tranh tường trong bếp khiến bà tươi cười rạng rỡ. Có người đồn rằng Junior từng học đại học, nghĩa là học thức còn hơn Bố tôi. Junior vừa nghe lời yêu cầu của tôi liền hếch mặt lên tỏ vẻ nghi ngờ. “Kali nitrát ấy à?”Anh vặn hỏi, giọng bực bội. “Bố mẹ sai chú mày mua à?”
“Em tự mua.” Tôi quả quyết. “Dùng cho dự án khoa học. Em còn cần lưu huỳnh và than củi nữa.”
Junior chỉnh lại gọng kính bằng dây kẽm và bắt đầu tính toán. Đoạn anh vào bên trong rồi đem ra lưu huỳnh và kali nitrát, mỗi thứ một can, cả một túi than củi nặng khoảng 4,5kg nữa. “Nghe này, nhóc tên lửa,” anh bảo. “Mấy thứ này có thể làm nổ cả vương quốc của chú mày đấy nhé. Chú mày có hiểu ý anh không?”
“Vâng thưa anh.” Tôi lẩm bẩm, lấy ngân phiếu tạm thời ra để trả cho mớ hàng. Rồi tôi bỏ mọi thứ lên xe và chở về nhà. Trên đường, tôi đi ngang một hàng công nhân đang trên đường đến khu mỏ, trong đó có chú Dubonnet. Chú chặn tôi lại hỏi: “Ta nghe cháu định làm tiếp quả tên lửa nữa.”
“Vâng, cháu vẫn theo đuổi việc đến Cape Canaveral và cùng làm việc với Wernher von Braun mà.”
Chú có vẻ hào hứng với thông tin này: “Tốt, tốt đấy. Cháu quá thông minh, ở lại nơi này sẽ uổng mất.”
Đoàn tàu chở than sau lưng chúng tôi bất thình lình va vào nhau loảng xoảng trước khi chui vào nhà than. Tiếng ồn đó có thể sánh ngang với cả trăm vụ tai nạn ô tô xảy ra đồng loạt ấy chứ, nhưng chẳng ai, kể cả tôi, thèm quan tâm hay nhìn xem nó đi về hướng nào cả. “Chú Dubonnet à, chú cũng thông minh vậy.” Tôi nói nhằm tìm hiểu lý do vì sao dạo này dường như mọi người đều muốn tôi rời khỏi thị trấn. “Sau chiến tranh, sao chú lại quay về miền Tây Virginia nếu chú đã nhận ra nơi này không phải miền đất hứa?”
Chú bật cười. Dubonnet có một kiểu cười hô hô sảng khoái nghe rất thú vị. “Cháu nắm cán được ta rồi, Sonny ạ.” Chú bắt đầu cất bước còn tôi đẩy xe theo. “Chú nghĩ rằng những ngọn núi, những khu mỏ và những con người ở đây đã ăn vào máu thịt của mình rồi. Ngay sau khi về nước, chú đã nôn nao được về tỉnh McDowell ngay, chú thuộc về nơi này mà.”
Thì ra là vậy. Chú vừa chạm ngay vào những thắc mắc đeo đuổi tôi từ cái lần được Mẹ giáo huấn ở sân sau nhà. “Sao chú biết rằng cháu không thuộc về nơi này?” Tôi hỏi.
Ông dừng lại, nhướng mày lên ngạc nhiên cứ như tôi vừa nói một điều gì lạ lẫm lắm vậy. Chắc có lẽ sự ngớ ngẩn của tôi còn tiếp tục làm nhiều người khác trong thị trấn ngạc nhiên nữa cho mà xem. “À không, đương nhiên cháu thuộc về nơi này chứ. Ai sinh ra ở đây cũng thuộc về nơi đây thôi chứ đâu thể thuộc về chỗ khác.” Chú trả lời.
Cả đoàn xe rỗng rít lên khi đầu tàu đang nằm cách mỏ 1 dặm bắt đầu đẩy chúng về phía nhà than. Tôi hét toáng lên để mọi người có thể nghe thấy: “Vậy thì cháu không hiểu sao mình lại phải ra đi cả!”
Ông lại dừng bước, những người thợ mỏ khác mệt mỏi băng ngang qua chúng tôi chuẩn bị cho giờ thay ca. “Cháu không hiểu à?” Chú hét to. “Vài năm nữa thôi, tất cả những thứ ở đây sẽ đều tan biến như chưa bao giờ tồn tại”. Đoàn xe bắt đầu chuyển động và tiếng ồn dần giảm bớt thành những âm thanh rầm rầm sâu thẳm. Chú Dubonnet hạ giọng theo: “Ngay cả Liên minh Công nhân cũng không thể để làm đầy lại những quặng than trong lòng đất này đâu.”
Nhìn vào ranh giới giữa người đàn ông này và Bố, tôi biết có lẽ không nên hỏi han gì về Bố mình, nhưng tôi vẫn buột miệng: “Bố cháu có biết về việc này không?”
Chú Dubonnet nhăn mặt: “Ông ấy biết chứ, nhưng vẫn vờ như không đấy thôi.”
“Sao vậy ạ?”
“Đi mà hỏi bố cháu ấy.” Chú Dubonnet trả lời, mặt tối sầm lại. “Chúc cháu thành công với chiếc tên lửa của mình nhé, Sonny.” Nói rồi chú đi lẫn vào đoàn người và nhanh chóng biến mất. Lại thêm một chiếc mũ bảo hộ màu đen hòa vào dòng sông đen của những chiếc mũ khác, lắc lư chảy về phía nhà than. Tôi nhìn xuống những căn nhà dưới thung lũng. Những người phụ nữ đang bận bịu với xô và bàn chải trước sân nhà, vật lộn trong cuộc chiến bất tận với bụi than. Đoàn xe tiếp tục lăn bánh đến khi chiếc đầu tàu đen ngòm xuất hiện, phụt ra một đám khói trắng mù mịt. Nó vụt qua, khuấy tung làn khói. Người lái tàu vẫy tay chào tôi và tôi vẫy lại lia lịa. Với tất cả những hoạt động tiếp diễn liên tu bất tận như vậy thì làm sao mà mọi thứ có thể kết thúc được nhỉ. Có lẽ tôi và Bố cùng mù quáng về việc này như nhau.
Cạnh chiếc máy giặt dưới tầng hầm là một cái quầy to và một bồn sắt lớn. Tôi quyết định nơi đây sẽ trở thành phòng thí nghiệm cho quả tên lửa của mình. Khi tôi vừa đặt những nguyên liệu hóa học lên quầy thì cửa tầng trên bật mở. “Sonny.” Mẹ gọi và tôi vâng dạ đáp lại bà. “Nhớ mẹ nói gì không. Đừng tự làm mình nổ tung lên đấy nhé.”
Đúng là tin tức ở Coalwood lan truyền nhanh hơn đạp xe thật.
QUENTIN đi nhờ xe đến nhà tôi vào thứ bảy. Khi tôi giới thiệu Mẹ, cậu khẽ nghiêng mình cúi chào - một kiểu của ErrolFlynn[19], tôi chắc rằng cậu ấy đã bắt chước sau khi xem phim. Mẹ tỏ ra rất ấn tượng và đưa tay lên miệng cứ như một cô bé đang bẽn lẽn vậy. Mẹ rất hiếm khi làm bánh qui nhưng một lát sau tôi đã ngửi thấy mùi thơm len lỏi ra từ bếp. Lúc Mẹ thình thịch bưng bánh và 2 cốc sữa xuống cầu thang tầng hầm, tôi nhận thấy chồng bánh của Quentin cao gấp đôi của mình. Sau khi nhấm nháp một miếng, Quentin phát biểu với Mẹ: “Ngon quá cô ạ, không nghi ngờ gì nữa, đây là những cái bánh ngon nhất trong lịch sử mà cháu được nếm thử.” Mẹ tỏ ra xao động và hỏi han xem còn có thể làm gì cho chúng tôi nữa không.
“Không cần gì đâu Mẹ,” tôi trả lời. Tôi chỉ muốn bà nhanh chóng rời khỏi đây để chúng tôi có thể bắt đầu làm việc.
Mẹ có vẻ muốn tiếp tục lảng vảng xung quanh: “Nếu có gì cần thì cứ gọi mẹ nhé.”
“Chúng con sẽ gọi mà. Gặp Mẹ sau ạ.”
Sau khi Mẹ đi lên bếp, tôi đứng nhẫn nại chờ Quentin nhấm nháp thêm bánh qui. Cuối cùng, cậu ấy cũng nốc hết ly sữa, chùi miệng vào tay áo rồi nhấc bao kali nitrát lên, nhìn vào trong, “Có vẻ tinh khiết đấy”. Tôi tự hỏi bằng cách nào cậu ấy có thể biết được điều này.
Chúng tôi bắt đầu làm việc dưới sự quan sát lén lút của Dandy và Poteet từ trong góc tối cạnh lò sưởi than. Đầu tiên chúng tôi trộn nhiều mẻ nhỏ từ đống nguyên liệu mà chúng tôi mong rằng nó là thuốc súng đen. Để thử nghiệm, chúng tôi mở vỉ lò ra và cho mỗi thứ một muỗng đầy vào lò đun nước nóng bằng than đốt nằm cạnh chiếc máy giặt. Những hỗn hợp đó chỉ xì xèo một cách yếu ớt nhưng cũng đủ làm cho lũ chó hoảng sợ đòi rút lui. Tôi mở cửa tầng hầm và bọn chúng phóng ra ngoài mất dạng. “Cậu nghĩ sao?”Tôi hỏi. Quentin nhún vai. Chẳng đứa nào biết nhiên liệu tên lửa cháy ra sao.
Chúng tôi quyết định thử nghiệm 2 hỗn hợp tốt nhất trong những dụng cụ mô phỏng như tên lửa. Có vài chiếc ống nhôm rộng 2,5cm nằm dưới hiên sau nhà, Bố đã đem chúng từ khu mỏ về dùng làm chỗ đứng cho những người chăm sóc chim. Tôi chiếm đoạt chúng và tự trấn an lương tâm mình rằng họ sẽ chẳng bao giờ sử dụng đến. Tôi cưa 2 đoạn dài khoảng 30cm mà Quentin gọi nó là “khung cửa sổ”. Sau đó chúng tôi nện dẹp một đầu dài bằng cán chổi rồi đổ hỗn hợp vào; bóp đầu kia bằng kìm để tạo thành chỗ thắt mà theo một sơ đồ trong tạp chí Life gọi là “miệng tên lửa”. Thành phẩm nhìn thật thô thiển, nhưng không sao vì cũng chỉ dùng cho việc thử nghiệm thôi mà. Tiếp theo, chúng tôi lấy keo dùng cho mô hình máy bay để dán chân đế bằng những miếng giấy cạc tông hình tam giác. Chúng tôi thừa biết rằng chúng sẽ bị đốt cháy nhưng ít nhất cũng có thể làm bệ đỡ cho tên lửa. “Chúng ta cần nhìn thấy thuốc súng phản ứng như thế nào dưới sức ép. Dù cho kết quả ra sao chúng ta cũng sẽ có được cơ sở để cải tiến.”Quentin giải thích.
Tôi bắt đầu nắm bắt được cách Quentin đưa ra sự việc. Điều cậu vừa nói có nghĩa là chúng tôi phải bắt đầu từ một điểm nào đó, thành công hay thất bại cũng giúp chúng tôi chế tạo tiếp dựa theo những gì học hỏi được trong quá trình đó. Cứ cho rằng những quả tên lửa được chế tạo tại Cape Canaveral mà tôi biết được đều nổ tung hết, đối với tôi, đó cũng chỉ là cách mà Wernher von Braun và những nhà khoa học tiến hành mà thôi. Không có Quentin, chắc chắn tôi sẽ ngượng chết thôi nếu như làm nên bất cứ thất bại nào trước Chúa hay bất kì ai. Nhưng khi có Quentin, dù có gì xảy ra đi nữa tôi cũng cảm thấy đó là “khoa học”. Thất bại, xét cho cùng cũng làm dày thêm khối kiến thức của chúng ta. Đây cũng chính là cách nói của Quentin. Khối kiến thức của chúng ta. Tôi cảm thấy thích thú với ý nghĩ mình đang xây dựng một thứ như vậy.
Sau khi chân đế khô hoàn toàn, tôi quyết định sẽ thử nghiệm sáng chế của chúng tôi bên kia con sông sau nhà. Tôi nghĩ rằng chẳng thứ gì bị chúng tôi làm nổ ở đây lại có người quan tâm đến. Thật bất ngờ, Roy Lee xuất hiện và giải thích rằng cậu ấy tình cờ đang ở quanh đây. Tôi nghĩ cậu ấy đã lảng vảng quanh khu vực này để chờ tôi và Quentin đến.
Quả tên lửa đầu tiên bốc lên một đám khói vàng sôi sục, hôi thối và ghê tởm rồi lăn kềnh ra. Thì ra là lớp keo của chân đế bị chảy. “Tuyệt vời,” Roy Lee lầm bầm, tay bịt mũi. Quentin chỉ lặng lẽ ghi lại kết quả vào mảnh giấy vở. Khối kiến thức của chúng ta.
Quả tên lửa thứ hai nổ tung. Một mảnh khá to bật vào chiếc xe bỏ trống mà chúng tôi đang ẩn nấp ở phía sau nó. Một đám khói nhờn nhợt bao quanh chúng tôi. Bố bước ra hiên sau và hét lên: “Sonny! Bước lại đây ngay!” Ngoan ngoãn, chúng tôi nươngtheo làn khói đến chỗ ông đang đứng. Bố nhăn mũi. “Không phải Bố đã bảo con đừng có làm cái trò này nữa à?”
Tôi chưa kịp trả lời thì Mẹ bước ra. “Homer, có điện thoại.” Bà xua đám khói và mỉm cười với chúng tôi.
Bố nghe điện thoại xong lại trở ra. Ông bỏ mặc Quentin và Roy Lee, chỉ nhìn chăm chăm vào tôi. “Ngay khi Bố vừa cúp điện thoại thì chuông lại reo. Mọi người đang than phiền về mùi hôi và khói con tạo ra đấy. Bố muốn mọi việc dừng ngay lại. Con có nghe rõ không?”
Mẹ nhanh nhảu chữa ngay lời Bố. “Đừng làm ngay sau nhà, con yêu. Con cần tìm một chỗ thích hợp hơn.”
Bố quay lại phía Mẹ. “Elsie, bọn chúng cần phải ngừng cố gắng đốt trụi cả cái Coalwood này đi chứ!”
Mẹ vẫn tươi cười với lũ trẻ chúng tôi. “Được thôi, em sẽ bắt chúng hứa. Tụi con sẽ không đốt trụi cái thị trấn xinh đẹp tuyệt vời này chứ?”
“Không đâu, thưa cô!” Chúng tôi đồng thanh.
“Anh thấy chưa?”
Bố lườm Mẹ, lắc đầu rồi bước vào nhà. Bà theo gót ông, để lại lũ chúng tôi chiêm ngưỡng những thất bại đầy mùi hôi và cháy rụi của mình. Quentin vừa hoàn thành xong phần ghi chép. “Mẫu thử đầu tiên quá yếu, cái thứ hai lại quá mạnh,” cậu ấy kết luận. “Bây giờ chúng ta biết chúng ta đang làm được tới đâu. Tốt, rất tốt.”
Bên kia sông, một vài đứa trẻ tụ tập - toàn một lũ nhóc bụi đời dơ bẩn còn nhầy nhụa nước mũi. “Này, những cậu bé tên lửa! Sao tên lửa của các cậu không bay vậy?” Chúng đồng thanh châm chích.
Roy Lee lượm một hòn đá lên, ngay lập tức bọn chúng bỏ chạy hết trong tiếng cười khúc khích.
TÔI ĐI NHỜ XE đến War vào chiều Chủ nhật. Nhà Dorothy nằm trên núi phía bên kia đường ray, nơi có thể nhìn xuống quan sát toàn thị trấn. Mẹ nàng chào đón tôi bằng một nụ cười rạng rỡ cứ như bà chẳng còn cần gặp một người nào khác nữa trong đời mình vậy. Tôi nhận thấy được đường nét của Dorothy từ bà, nhưng trái ngược với con gái mình, bà rất to con và lực lưỡng. Mặc dù mái tóc Dorothy hung hung đỏ, tóc bà lại ngả màu cam. Bố nàng thì gầy, cao lêu nghêu và gần như hói đầu, ông bước ra từ nhà bếp rồi bắt tay tôi một cách uể oải. Là chủ của một trạm xăng ở War, tôi chắc rằng ông để bà Plunk đảm đương mọi chuyện xã giao. Hai ông bà cùng rút vào bếp, để lại tôi và Dorothy trong phòng khách cùng với những cuốn sách sinh học. Thật ra, chúng tôi chẳng học được bao nhiêu. Suốt buổi nàng chỉ muốn biết tất cả về những quả tên lửa của tôi. “Mình thật tự hào được biết một người đang làm một điều thật thú vị như cậu!”
Được khuyến khích, tôi cho nàng biết rằng mình đang cố gắng học hỏi như thế nào để được đến làm việc cùng Wernher von Braun tại Cape Canaveral. “Ồ, Sonny, mình biết cậu sẽ trở thành một nhân vật quan trọng vào một ngày không xa. Khi cậu đến Florida, cậu sẽ viết thư và kể mọi thứ cho mình nghe chứ?” Nàng hỏi.
Tôi cố gắng tìm can đảm để nói cho nàng biết rằng tôi đâu muốn viết thư mà chỉ muốn có nàng cạnh bên mình mà thôi. Nhưng trước khi tôi kịp mở miệng thì nàng đã nói tiếp: “Mình muốn trở thành cô giáo và muốn làm mẹ, một người mẹ tuyệt vời nhất chưa từng có. Mình yêu trẻ con lắm...”
“Mình cũng vậy!” Tôi kêu lên mặc dù điều này thật mới mẻ đối với mình. Nhưng có sao đâu, ước muốn của nàng cũng là của tôi thôi.
Chúng tôi tiếp tục trò chuyện về bạn bè và bố mẹ. Tôi kể nàng nghe về Mẹ mình, về bao nhiêu thứ thú vị mà bà từng làm, về Chipper, con sóc bà nuôi trong nhà và bức tranh tường bà vẽ ở bếp. Đến khi tôi miêu tả về Bố thì tất cả những gì tôi có thể nói là ông làm chủ quản khu mỏ và toàn tâm toàn ý với nó, ông còn đại diện cho vụ kiện của đội Big Creek nữa. “Cảm giác làm em của Jim như thế nào?” Dorothy hỏi dù tôi chẳng nhắc gì đến anh ấy.
Tôi cũng chưa bao giờ nghĩ đến việc này cả nên chỉ có thể nói: “Cũng tàm tạm thôi.”
“Anh ấy là một cầu thủ bóng bầu dục cừ khôi đấy chứ!”
Tôi nhún vai: “Ừ...”
“Nhưng mình nghĩ cậu thú vị hơn nhiều,” nàng tiếp lời.
Điều này làm tôi tươi tỉnh trở lại, xem ra bây giờ là thời điểm thích hợp để mời nàng đi chơi đây. “Dorothy, cậu biết Roy Lee có xe hơi mà, mình nghĩ rằng nếu có thể, tụi mình có thể...”
“Cậu biết gì không, Sonny?” Nàng ngắt lời tôi. “Mình chưa bao giờ được ra khỏi miền Tây Virginia. Thật là đáng buồn phải không? Còn cậu thì sao?”
Câu hỏi của nàng làm câu hỏi của chính tôi tắt lịm trên môi. Tôi kể cho nàng nghe rằng mình từng tới bãi biển Myrtle, miền Nam Carolina nhiều lần. Rằng Mẹ tôi rất thích nơi đó. Bố cũng từng lái xe chở cả nhà đi Canada khi tôi học lớp 3, đến cả Quebec.
Nàng tỏ vẻ cực kì xúc động. “Kể cho mình nghe về Quebec đi.”
Tôi nhớ mọi thứ ở nơi ấy mới sạch sẽ làm sao, ngay cả tiếng Pháp cũng ấn tượng nữa. “Nó nghe rất thú vị đấy,” tôi bảo nàng.
“Một ngày nào đó mình cũng sẽ đến Quebec và nghe thử xem sao.” Dorothy phát biểu một cách nghiêm túc.
Đi được nửa đường về nhà thì tôi chợt nhận ra rằng Dorothy đã cố tình tránh lời hẹn hò của tôi. Tôi quyết tâm thực hiện điều này vào sáng ngày hôm sau. Tôi đảo mắt quanh giảng đường và nhìn thấy nàng đang túm tụm cùng với đám bạn gái xung quanh ba gã cầu thủ bóng bầu dục. Hôm nay Dorothy xúng xính trong chiếc áo len dài tay màu hồng bó sát và chiếc váy phồng màu đen. Nàng đang quỳ lên chiếc ghế trước mặt mấy tên đó, đưa tay che miệng và cười khi vừa nghe một thằng trong bọn chúng nói điều gì đó. Tôi chen vào đứng cạnh nàng và đứng lớ xớ vụng về trong khi nàng đùa cợt qua lại với hắn. “Vậy tối thứ bảy nhé?” Hắn ta ngỏ lời, và nàng hớn hở gật đầu.
“Ồ, chào Sonny!” Nàng chào vui vẻ rồi lướt ngang qua tôi, tản bộ về phía cùng với kẻ mình sắp hẹn hò. Tôi đứng chết chân ở đó và thấy tim mình như chìm xuống đáy vực sâu.
