Chúng ta viết những cuốn sách dài mà có lẽ chẳng trang nào có được phẩm chất gì để biến việc viết lách thành niềm vui, bởi ta đặt niềm tin vào một đề cương tổng thể nào đó, giống như cách chúng ta chiến đấu, kiếm tiền và nhồi nhét đầu óc vào chính trị — toàn những việc tẻ nhạt khi thực hiện — trong khi ông Tagore, cũng như nền văn minh Ấn Độ, lại bằng lòng với việc khám phá tâm hồn và phó mặc bản thân cho sự tự phát của nó. Ông thường dường như đối lập cuộc đời mình với cuộc đời của những kẻ yêu theo lối của chúng ta, những kẻ có vẻ có trọng lượng hơn ở trên đời, và luôn khiêm nhường như thể ông chỉ chắc chắn rằng con đường của mình là tốt nhất cho chính ông: “Những người đi về nhà liếc nhìn tôi và mỉm cười rồi làm tôi ngập tràn hổ thẹn. Tôi ngồi như một nàng hầu gái ăn xin, kéo tà áo che kín mặt, và khi họ hỏi tôi muốn gì, tôi cúi mắt không trả lời.” Lại có lúc, nhớ lại cuộc đời mình từng mang một hình hài khác, ông sẽ nói: “Nhiều giờ liền tôi đã trải qua trong cuộc chiến giữa thiện và ác, nhưng giờ đây, niềm vui của người bạn chơi trong những ngày trống vắng là lôi cuốn trái tim tôi hướng về ngài; và tôi chẳng hiểu vì sao lại có lời gọi bất chợt này hướng tới sự phù phiếm vô tích sự đến thế.” Một sự ngây thơ, một nét giản dị mà người ta không tìm thấy ở bất kỳ nơi nào khác trong văn chương khiến loài chim và chiếc lá dường như gần gũi với ông cũng như chúng gần gũi với trẻ thơ, và sự đổi thay của các mùa trong năm trở thành những sự kiện lớn lao hệt như trước khi những suy nghĩ của chúng ta dấy lên ngăn cách giữa chúng với ta.

Có lúc tôi tự hỏi liệu ông có được điều đó từ văn chương Bengal hay từ tôn giáo, và có những lúc khác, nhớ lại những chú chim đậu trên bàn tay của anh trai ông, tôi thấy thích thú khi nghĩ rằng đó là điều gia truyền, một bí ẩn đã lớn lên qua các thế kỷ giống như sự tao nhã của một Tristan hay một Pelanore. Quả thực, khi ông đang nói về trẻ em, phẩm chất này dường như hòa làm một phần chính con người ông đến độ người ta không chắc rằng ông đồng thời cũng đang nói về các bậc thánh nhân: “Chúng xây nhà bằng cát và chơi đùa với những chiếc vỏ ốc rỗng. Bằng những chiếc lá khô chúng đan thuyền và mỉm cười thả chúng trôi trên đại dương bao la. Lũ trẻ chơi đùa trên bờ biển của những thế giới. Chúng không biết bơi, chúng không biết thả lưới. Những người mò ngọc trai lặn tìm ngọc, các thương gia giương buồm trên tàu, trong khi lũ trẻ nhặt những viên sỏi rồi lại tung chúng ra. Chúng không tìm kiếm kho báu ẩn giấu, chúng không biết cách thả lưới.”

W.B. YEATS

Tháng Chín năm 1912.