Vào lúc năm giờ sáng ngày mười một tháng Năm năm một chín bốn bốn, hai sư đoàn tiên phong thuộc tập đoàn quân cánh hữu của Viễn chinh quân Trung Quốc đã vượt qua hiểm địa sông Nộ Giang một cách thuận lợi.

Sau khi tập kết tại thung lũng, quân đội bước vào trạng thái sẵn sàng chiến đấu và bắt đầu cuộc hành quân gian khổ vượt qua dãy núi Cao Lê Cống theo nhiều ngả. Khi trời sáng, máy bay trinh sát của quân Mỹ gửi điện báo cáo rằng có một lượng lớn quân Nhật đang củng cố công sự ở vùng ngoại ô phía đông bắc thành Đằng Xung.

Đằng Xung nằm cách thung lũng Nộ Giang về phía tây một trăm cây số, ở giữa bị ngăn cách bởi dãy núi Cao Lê Cống vươn tận tầng mây. Quân địch phòng thủ Đằng Xung là Trung đoàn 148 thuộc Sư đoàn 56 quân Nhật, cùng một bộ phận pháo binh và công binh trực thuộc, tổng binh lực khoảng bảy nghìn người. Chỉ huy quân Trung Quốc nhận định ý đồ của địch là thu hẹp binh lực, dựa vào địa hình thuận lợi và công sự kiên cố ở ngoại ô thành Đằng Xung để đối đầu với đại quân ta.

Theo kiến thức quân sự thông thường, một trung đoàn Nhật dù thế nào cũng không thể chủ động xuất kích, tiến hành tác chiến quy mô lớn khi cách xa căn cứ trong tình thế bị đại quân áp sát. Hiện tại, mối đe dọa chính mà đại quân Trung Quốc phải đối mặt đến từ dãy Cao Lê Cống hiểm ác và khí hậu núi cao khắc nghiệt.

Núi Cao Lê Cống sừng sững ở bờ tây Nộ Giang, trải dài trăm dặm, thế núi hiểm trở. Đỉnh chủ phong Đại Não Tử cao bốn nghìn mét so với mực nước biển, trên đỉnh tuyết phủ quanh năm. Thung lũng Nộ Giang vốn nổi tiếng với khí hậu lập thể: lòng sông mưa nhiều, rừng rậm rạp; càng lên cao không khí càng loãng, khí hậu thay đổi thất thường. Từ xưa đến nay, khách lữ hành và thương nhân ra vào Đằng Xung chỉ có thể đi vào mùa khô; hoặc qua Mã Diện Quan để đi về phía bắc Đằng Xung, hoặc qua Trai Công Phòng để đến phía nam Đằng Xung. Hơn nữa dọc đường vách đá dựng đứng, rừng cây che khuất mặt trời, núi cao đường hiểm, người và súc vật khó mà đi lại. Trên đầu vượn hú hạc kêu, dưới chân là vực sâu vạn trượng, người và súc vật chỉ cần sẩy chân một chút là sẽ tan xương nát thịt.

Nếu mùa mưa ập đến, tình hình sẽ càng thêm hiểm ác.

Không may là, khi đội ngũ dài dằng dặc của đại quân Trung Quốc xuất hiện dưới chân núi, thì tiếng sấm báo hiệu mùa mưa đã vang vọng bên chân trời.

Cơn mưa lớn đầu mùa mang đến nhiều tai họa bất ngờ cho những người hành quân. Mặc dù công binh ở phía trước đã mở đường và gia cố cầu cống cả ngày lẫn đêm, nhưng trong đội ngũ vẫn không ngừng có người sẩy chân rơi xuống vực hoặc bị nước lũ cuốn trôi không thương tiếc.

Tổn thất lớn hơn cả là những đoàn lừa ngựa chở đầy súng đạn và quân nhu.

Giai đoạn đầu chiến dịch Nộ Giang, quân Đồng minh đã vận chuyển bằng đường hàng không từ Ấn Độ sang Trung Quốc một nghìn hai trăm con la giống tốt, vóc dáng to lớn khỏe mạnh. Đây là phương tiện vận tải được Bộ tư lệnh dã chiến quân Mỹ thiết kế riêng cho tác chiến vùng núi, mỗi con có giá trị tương đương ba trăm đô la Mỹ. Vì những con la này đều được huấn luyện bài bản nên mỗi lần có thể chở nửa tấn đạn dược mà vẫn bước đi như bay, hơn nữa còn không bị kinh hoảng trên chiến trường đạn pháo nổ vang trời. Cố vấn Mỹ chính là trông cậy vào đội la số lượng khổng lồ này để đảm đương nhiệm vụ vận tải hậu cần nặng nề trong chiến dịch Nộ Giang, nhằm đảm bảo cuộc tiến công diễn ra thuận lợi.

Thế nhưng khí hậu hiểm ác và đường sá ở vùng núi Cao Lê Cống đã chôn vùi hoàn toàn những con la ngoại quốc đến từ bình nguyên sông Hằng này.

Theo báo cáo chiến trường do Phòng Tin tức thuộc Đoàn Tham mưu Mỹ công bố trong tháng đó: Trong tuần đầu tiên bắt đầu chiến dịch, quân đội mất tới sáu trăm mười ba con la, tương đương hơn một nửa tổng số lượng của đội la. Tổng thiệt hại ước tính khoảng hai trăm nghìn đô la Mỹ.

Vì vậy, trong những ngày đầu vượt sông, bất kể ngày đêm, binh lính ở khắp nơi đều có thể nghe thấy tiếng kêu thảm thiết của lũ la ngoại quốc chưa dứt hơi tàn vọng lại từ trong thung lũng.

Cùng với độ cao tăng dần, không khí đột nhiên lạnh buốt, mưa tầm tã biến thành một màn sương lạnh vừa ẩm vừa nặng. Chẳng bao lâu sau, sương lạnh tan đi, trên trời bắt đầu bay lất phất mưa tuyết. Binh lính Trung Quốc chỉ mặc một lớp quân phục mỏng manh, hơi nóng phả ra như những bông gòn. Cái rét thấu xương làm tê cứng tay chân họ, đâm xuyên qua da thịt và xương tủy, rồi lại hút sạch chút hơi nóng cuối cùng trong cơ thể họ như miếng bọt biển.

Suốt mấy ngày liền, những binh lính Trung Quốc đi giày cỏ liên tục có người chết cóng, số người bị thương do rét lên tới hơn nghìn người.

Bộ tư lệnh Viễn chinh quân điện báo cho quân Đồng minh khẩn cấp cầu viện. Sáng ngày thứ ba, hai chiếc máy bay Mỹ bất chấp nguy hiểm đâm vào núi, khẩn cấp thả dù mười nghìn chiếc áo mưa cao su, mới tạm thời giải tỏa được tình thế nghiêm trọng khiến đại quân Trung Quốc phải dừng bước.

Ngày mười chín tháng Năm, đơn vị tiên phong quân Trung Quốc lần lượt tiếp cận đèo Mã Diện Quan và Trai Công Phòng, đỉnh núi trắng xóa khiến những binh lính Trung Quốc vốn đã kiệt sức lại được khích lệ tinh thần. Theo báo cáo, quân địch phòng thủ có khoảng một đại đội. Thế là, đạn dược được tháo xuống khỏi lưng la, súng cối chĩa những họng súng đen ngòm lên cao, bộ binh giương súng trường hoặc tiểu liên, cảnh giác lùng sục tiến lên.

Lớp tuyết dày dưới chân phát ra tiếng kêu cọt kẹt, bóng cây đung đưa, chim chóc im bặt. Khi những binh lính Trung Quốc mặc quân phục xám tiến sát cửa ải, trên con đèo yên tĩnh bỗng có động tĩnh. Những tảng đá và hang động ở khắp nơi trút bỏ lớp ngụy trang, để lộ ra những lỗ châu mai hiểm hóc.

Công sự ẩn nấp của kẻ địch đã xuất hiện.

Không phải là một đại đội, mà là cả một sư đoàn.

2

Đằng Xung nằm ở chân nam núi Cao Lê Cống, là một vùng bình địa thung lũng, lưng tựa Myanmar, là vị trí trọng yếu trên "Con đường tơ lụa Tây Nam" thời cổ đại. Thời Chính Thống nhà Minh, Thị lang Dương Ninh đã xây dựng một tòa thành đá ở giữa bình địa; tường thành dày một trượng tám thước, cao hai trượng năm thước, chu vi dài bảy dặm ba phân. Phong cách hùng hồn kiên cố, khá giống với thành đá Kim Lăng, nên còn được gọi là "Đệ nhất thành cực biên".

Quân Nhật chiếm đóng Đằng Xung, khẩn cấp chuẩn bị chiến tranh ở bốn phía trong thành và tại các cửa ải, xây dựng vô số công sự vĩnh cửu, lô cốt, hầm trú ẩn và kho ngầm, đồng thời xây dựng một sân bay dã chiến.

Do cơ quan "Mạng Thị Nhất Hào" đã giải mã được mật mã liên lạc của người Trung Quốc, nên Sư đoàn trưởng Tùng Sơn quyết tâm tập trung chủ lực sư đoàn ra ngoài tuyến Đằng Xung, dựa vào địa hình thuận lợi của vùng núi Cao Lê Cống để đánh bại từng bộ phận quân Trung Quốc, sau đó ép xuống thung lũng Nộ Giang để tiêu diệt.

Kế hoạch đầy tham vọng này của Sư đoàn trưởng Tùng Sơn được xây dựng dựa trên hai nguyên tắc chiến thuật là đánh vào nơi không đề phòng và lấy nhàn đãi mệt. Quân Trung Quốc lặn lội đường xa, tác chiến quay lưng ra sông, hậu cần cung ứng khó khăn; quân Nhật tuy về số lượng ở thế yếu, nhưng chiếm cứ thiên hiểm Cao Lê Cống, dễ thủ khó công. Hơn nữa, vì đã sớm nắm được động thái của quân Trung Quốc nên việc tập trung binh lực để tấn công giúp quân Nhật nắm quyền chủ động trên chiến trường.

Tùng Sơn Hựu Tam đã thay thế Độ Biên Chính Phu làm sư đoàn trưởng từ một năm trước. Sư đoàn trưởng Tùng Sơn là một quân nhân Nhật Bản điển hình: thân hình vạm vỡ, ý chí kiên định, tràn đầy tinh thần hiến thân của võ sĩ đạo thời cổ. Ông sùng bái việc tấn công, cũng sùng bái tín điều chiến tranh "Hoàng quân tất thắng"; trung thành với Thiên hoàng, đồng thời tin rằng kẻ thù của Nhật Bản đều chỉ là những kẻ trông có vẻ mạnh mẽ nhưng thực chất không chịu nổi một đòn. Ông từng tham gia tác chiến từ Triều Tiên, Mãn Châu đến Hồng Kông, An Nam cho tới chiến sự tại Trung Quốc (Myanmar), chiến tranh đã giúp ông nhanh chóng thăng tiến từ một đại úy lên tướng lĩnh, điều này khiến ông càng thêm tràn đầy niềm tin vào tiền đồ của mình cũng như cuộc chiến. Hiện tại, dù quân Trung Quốc từ bờ đông Nộ Giang đông gấp mười lần binh lính của ông, nhưng ông không hề cảm thấy sợ hãi hay bi quan. Bởi vì điều ông cần chứng minh chính là điểm này: Hoàng quân Nhật Bản không chỉ có thể lấy một địch mười, mà cuối cùng còn sẽ chinh phục cả thế giới.

Đây chính là khí chất chiến tranh của quân nhân Nhật Bản.

Đây cũng là nguồn gốc nội tại của việc dân tộc Nhật Bản tất thắng và tất bại.

Ngày mười chín tháng Năm, lần đầu tấn công Mã Diện Quan, quân Trung Quốc do sai sót tình báo nên đã trúng phục kích, hàng trăm sĩ quan binh lính tử trận.

Ngày hai mươi hai, chiến đấu tại Trai Công Phòng phía nam và phía bắc diễn ra quyết liệt, quân Nhật liên tục phản công. Sư đoàn 116 thuộc Quân đoàn 53 đảm nhận chủ công chịu tổn thất nặng nề, Đại tá Đoàn trưởng Đàm Tử Bân anh dũng hy sinh.

Đến cuối tháng Năm, cuộc tấn công của quân đội Trung Quốc liên tục bị thất bại. Sau khi nhận được tin, Tổng bộ chỉ huy đã thay đổi chiến thuật, bí mật điều động Tập đoàn quân 11 sang cánh trái tấn công vào Tùng Sơn, Long Lăng, đồng thời chuyển cuộc tấn công trực diện ở cánh hữu thành tấn công vu hồi. Thế là, các đơn vị cánh hữu dưới sự hỗ trợ của người dân địa phương, chia thành nhiều nhóm nhỏ, băng qua rừng rậm, trèo đèo lội suối, tiến hành vu hồi thâm nhập vào phía sau núi Cao Lê Cống.

Ngày hai tháng Sáu, một đại đội trinh sát thuộc Quân đoàn 53 đảm nhận nhiệm vụ tấn công phía nam nhận lệnh vu hồi, xuyên qua Lãnh Thủy Tinh thẳng tới Từ Gia Trại, sông Cư, tại đó cắt đứt tuyến vận tải của địch, chặn đánh quân viện của địch.

Trung úy Shaber, sĩ quan liên lạc Mỹ, cùng đi theo đơn vị.

Tiền thân của Quân đoàn 53 là lực lượng cũ thuộc Đông Bắc quân của quân phiệt Trương Tác Lâm, từng xưng bá nửa Trung Quốc, uy danh hiển hách. Sau "Sự biến Tây An", Thiếu soái bị quản thúc, Đông Bắc quân trở thành đứa trẻ mồ côi không mẹ, sau nhiều phen trắc trở cuối cùng bị biên chế lại thành một quân đoàn, quân số không đủ, chỉ có hai vạn người. Vì sĩ quan binh lính vẫn là cốt cán của Đông Bắc quân cũ nên quân đoàn này vẫn có sức chiến đấu khá mạnh.

Đại đội trinh sát tương đương với đại đội tăng cường hiện nay, dưới quyền có năm trung đội, mỗi trung đội năm tiểu đội, quân số ba trăm hai mươi người, trang bị bán Mỹ. Được trang bị năm khẩu súng cối, mười khẩu súng máy hạng nhẹ. Mỗi tiểu đội có một khẩu tiểu liên Thompson do Mỹ sản xuất. Đại đội trưởng là Thiếu tá Cao Ngọc Công, từng làm cận vệ tại phủ Đại soái, đánh trận dũng mãnh, nổi tiếng với đao pháp, người ta gọi ông là "Cao Lão Hổ".

Sau hai ngày đêm hành quân gian khổ, đại đội bí mật tiến vào địa điểm quy định, phục kích một đoàn lừa ngựa của địch trên cánh đồng kiều mạch nhỏ đầy hoa vàng, thu giữ được rất nhiều đạn dược và lương thực.

Ngày hôm sau, một đại đội viện quân của địch tới, hai bên xảy ra kịch chiến.

Vốn dĩ nhiệm vụ của đại đội chỉ giới hạn ở việc chặn đánh, cắt đứt tuyến vận tải hậu cần của địch. Nhìn từ vị trí trận địa và bố trí hỏa lực, đại đội này cũng chiếm ưu thế hơn quân Nhật, vì vậy việc giữ vững trận địa thậm chí là tiêu diệt địch một lượng lớn không phải là không có khả năng. Nhưng khi đợt địch đầu tiên bị đánh lui, Cao Lão Hổ lại thấy ngứa ngáy tay chân.

Có lẽ mọi người vẫn còn nhớ, thời Trương Tác Lâm, người người Đông Bắc quân đều đeo chéo một thanh đại đao, cưỡi ngựa cao, oai phong lẫm liệt. Giờ tuy thời thế đã khác, nhưng truyền thống cũ vẫn chưa mất.

"Hay lắm! Đến lúc chúng ta phải cho chúng thấy hàng thật rồi!" Cao Lão Hổ kêu quái dị một tiếng, vút một cái rút đại đao ra. "Anh em, tất cả xông lên cho tao, đừng làm đồ hèn nhát!"

Thế là, người người trong đại đội trinh sát đều không muốn làm kẻ hèn nhát, ai nấy đều rút đại đao lao xuống ruộng kiều mạch. Một thoáng chốc đao quang chớp lóe, tiếng sát phạt rung chuyển cả đất trời. Trung úy Shaber thấy vậy kinh hãi, vội vã thông qua phiên dịch để ngăn cản. Không ngờ Cao Lão Hổ quá nôn nóng giết địch, tự mình dẫn quân xông pha trận mạc, bỏ mặc người Mỹ và một tiểu đội cần vụ đứng ngẩn người trên núi.

Thế nhưng khi cận chiến dưới núi đang gay cấn, một toán địch giảo hoạt lặng lẽ tập kích từ trong rừng rậm phía bắc sườn núi. Mặc dù người Mỹ anh dũng ôm súng máy bắn trả quyết liệt, nhưng tiếc là đơn phương độc mã, khi những thanh đại đao dưới núi nghe thấy tiếng súng quay lại cứu viện, thì trận địa đã thất thủ.

Trung úy Shaber trúng năm phát đạn. Lúc chết, ông ngửa mặt lên trời, đôi mắt xanh lơ mở to vô định, như thể đang hỏi Chúa tại sao lại như vậy.

Cao Lão Hổ chém chết tổng cộng hai tên quỷ, trên đao vấy đầy máu bẩn hôi thối của kẻ thù, trong lòng vô cùng sảng khoái. Có lẽ ông chưa đến mức lỗ mãng đến nỗi bỏ mặc trận địa, chỉ vì muốn báo thù, muốn xả một cơn giận, muốn khôi phục và phát huy truyền thống cũ của Đông Bắc quân, nên mới phạm phải sai lầm lớn.

Người Nhật thì dựng súng máy, pháo nhỏ lên để đối phó với những sĩ quan binh lính Trung Quốc vốn coi như tay không tấc sắt này. Đạn dày đặc như cuồng phong càn quét tới, hất văng mọi người vào vực sâu của cái chết. Đạn cối và đạn lựu pháo như đàn quạ đen bay tới, trút xuống đầu xuống cổ, trên ruộng kiều mạch máu thịt bay tung, xác chết chất chồng.

Trận chiến không khác gì cuộc thảm sát này chỉ kéo dài hai, ba mươi phút. Đại đội trinh sát ngoài số ít người may mắn trốn được vào rừng núi, đa số sĩ quan binh lính đều anh dũng hy sinh. Người Nhật tàn nhẫn trói những thương binh và tù binh vào cây, dùng cưa sống cưa thành hai đoạn. Đại đội trưởng Cao bị thương nặng ở đùi, để tránh bị bắt làm nhục, đã rút súng tự sát.

3

Do Bộ tư lệnh Viễn chinh quân đã điều chỉnh bố trí chiến lược kịp thời trong giai đoạn tấn công đầu tiên, và tăng cường các biện pháp bảo mật, nên cho đến khi cánh trái Tùng Sơn và Long Lăng đồng loạt nổ súng, Sư đoàn trưởng Tùng Sơn mới phát hiện quân Trung Quốc đã thay đổi mục tiêu tấn công chủ yếu.

Sự thay đổi này khiến người Nhật cảm nhận được mối đe dọa rất lớn.

Huyện thành Long Lăng nằm ở chân núi cách Tùng Sơn khoảng sáu mươi cây số, dân số một vạn người. Đường bộ Điền-Miến và đường Đằng-Long đều giao nhau tại đây. Long Lăng không chỉ là căn cứ hậu phương chính che chắn và hỗ trợ cho điểm chốt Tùng Sơn, mà còn là con đường yết hầu kết nối bắc Myanmar và Đằng Xung, tiến về phía tây có thể đe dọa Mạng Thị, Già Phóng nơi không có hiểm trở để dựa vào, tiến về phía bắc có thể cắt đứt đường lui của quân phòng thủ Đằng Xung, vì vậy vị trí chiến lược vô cùng quan trọng. Quân Trung Quốc dùng hai sư đoàn chủ lực vòng qua Tùng Sơn đánh mạnh vào Long Lăng, mục đích chính là nhổ tận gốc điểm tựa chiến lược này, từ căn bản làm lung lay và tan rã toàn bộ tuyến phòng thủ Nộ Giang của quân Nhật.

Sư đoàn trưởng Tùng Sơn sau khi suy nghĩ thấu đáo, quyết đoán từ bỏ ý định hội chiến Nộ Giang, để lại một trung đoàn tử thủ Đằng Xung, tự mình dẫn chủ lực hỏa tốc quay về cứu viện Long Lăng.

Lúc này, quân Nhật thuộc Sư đoàn 2 và 33 dọc theo tuyến Mạng Thị, Hoàn Đinh, Lạp Nhung cũng tiến về phía đông dọc theo đường bộ Điền-Miến, chuẩn bị hợp kích quân Trung Quốc đang đối diện Long Lăng.

Quân Trung Quốc vu hồi Long Lăng lập tức rơi vào tình thế lâm vào cảnh bị đánh từ cả phía trước lẫn phía sau.

Ngày tám tháng Sáu, Sư đoàn 87 và 88 thuộc Quân đoàn 71 đảm nhận chủ công đã phát động tấn công mạnh mẽ vào địch ở Long Lăng, tuần đầu tiên từng hai lần đột phá tường thành,triển khai hạng chiến (triển khai chiến đấu trong ngõ hẻm), chiến đấu vô cùng khốc liệt. Nhưng quân Trung Quốc cuối cùng vì lặn lội đường xa, thiếu vũ khí công thành hạng nặng, nên từ đầu đến cuối đánh mà không hạ được. Hai bên nhiều lần tạo thế đối đầu.

Quân thủ thành Long Lăng là hai đại đội hỗn hợp thuộc Sư đoàn 2 và 56 quân Nhật, quân số khoảng một nghìn người. Sĩ quan binh lính đơn vị này đối mặt với quân Trung Quốc ưu thế hơn, tử chiến không lùi, ngay cả thương binh và nhân viên y tế trong bệnh viện dã chiến cũng cầm vũ khí tham gia chiến đấu. Đến ngày mười bốn, quân thủ thành tử trận quá nửa, đạn cạn lương kiệt, chỉ còn hơn ba trăm người rút lui vào trường học và nhà kho ở góc tây bắc thành phố cùng chỉ huy là Trung tá Tiểu Thất để chống trả đến cùng.

Hai ngày mười lăm, mười sáu, Sư đoàn 87 tiếp tục tấn công mạnh Long Lăng. Trung đoàn 263, 264 thuộc bộ này một mặt triển khai chiến đấu trong ngõ hẻm, tiêu diệt tàn quân địch, một mặt thu hẹp vòng vây. Chiều hôm đó, Triệu Gia Từ Đường vốn là trụ sở quân đội Nhật đã bị chiếm đóng, tàn quân Nhật ở góc tây bắc thành phố cũng dần lộ rõ dấu hiệu không chống đỡ nổi.

Thiếu tướng Sư đoàn trưởng Trương Thiệu Huân thấy sắp làm nên đại sự, nôn nóng báo công, không đợi chiến đấu kết thúc đã vội vã gửi điện báo tiệp cho Bộ tư lệnh tập đoàn quân của Lão Lục Điền. Điện báo tiệp viết: "Quân ta đã chiếm Long Lăng, tàn quân địch sắp bị tiêu diệt hoàn toàn."

Tống Hy Liêm nhận điện vô cùng vui mừng. Vị tướng lĩnh này tất nhiên không chịu tụt hậu, ông chỉ sửa chữa điện văn một chút, thành "Quân ta chiếm Long Lăng, tàn quân địch đã tiêu diệt hoàn toàn", rồi gửi về Trùng Khánh.

Tối cùng ngày, người phát ngôn Ủy ban Quân sự Trùng Khánh công bố chiến báo với báo giới, thông báo tin tức đại thắng Long Lăng. Tin tức này gây tiếng vang lớn trong quân Đồng minh. Tổng tư lệnh chiến khu Đông Nam Á của quân Đồng minh là Ngài Mountbatten đã gửi điện chúc mừng tới Tưởng Ủy viên trưởng vào sáng sớm ngày hôm sau. Báo chí các nước Anh, Mỹ, Ấn cũng lần lượt đưa tin. Tại Trung Quốc, các tòa soạn báo ở hậu phương đều đăng tin vui chiến thắng này với tiêu đề nổi bật, nhân dân cả nước phấn chấn. Nhiều thành phố còn tổ chức mít tinh mừng công.

Tuy nhiên Sư đoàn trưởng Trương Thiệu Huân dù sao cũng nôn nóng hơn một chút. Khi trái ngọt chiến thắng chưa chín rụng, thưởng thức sớm đôi khi sẽ phải nuốt trái đắng.

Ngày mười bảy, quân viện của địch gồm một trung đoàn từ Đằng Xung tới cầu Đằng Long, xảy ra kịch chiến với bộ đội cảnh giới của Sư đoàn 88 đang giữ cầu. Cùng ngày, quân địch ở Mạng Thị, Già Phóng cũng áp sát thành Long Lăng, quân chặn đánh chiến đấu gian khổ không chống đỡ nổi, một bộ phận địch thừa cơ từ cửa tây đột nhập vào Long Lăng, hội hợp với quân thủ thành.

Ngày mười tám, chủ lực Sư đoàn 56 từ hướng Đằng Xung tới nơi, triển khai phản bao vây quân đội Trung Quốc. Tình hình chiến trường đột ngột thay đổi. Sư đoàn 87 buộc phải rút khỏi Long Lăng, thành quả đạt được lại mất.

Tin tức Long Lăng thất bại chấn động Trùng Khánh, dư luận ồ ạt. Tưởng Giới Thạch không xuống đài được với phía quân Đồng minh, ra lệnh truy cứu trách nhiệm báo cáo sai sự thật. Sư đoàn trưởng Trương Thiệu Huân tự biết tội không thể trốn, hối hận không kịp, rút súng tự sát trong Bộ chỉ huy. Năm đó bốn mươi mốt tuổi.

Sư đoàn trưởng Trương nhận lỗi tự sát, Tư lệnh Tống Hy Liêm trút được gánh nặng lớn. Mặc dù Tư lệnh cũng bị khiển trách nghiêm khắc, nhưng dù sao cũng đã đùn đẩy được tám chín phần mười trách nhiệm. Chỉ là sau này đánh mãi không hạ được, Ủy viên trưởng nổi giận, mới bị bãi miễn chức vụ, điều về lớp tướng lĩnh Đại học Lục quân để tu dưỡng.

Lúc này tình hình tiền tuyến Long Lăng khá nghiêm trọng, quân Nhật tiến thế hung mãnh, mưu đồ tiêu diệt gọn hai sư đoàn Trung Quốc, sau đó tiến thẳng Tùng Sơn, phản công Nộ Giang, đánh bại từng bộ phận Viễn chinh quân. Nếu quân đội Trung Quốc không thể đứng vững trước thế tấn công của người Nhật, ngăn chặn bước chân tiến về phía đông của đại quân Nhật, thì toàn bộ chiến dịch Nộ Giang sẽ đổ sông đổ biển, hậu quả không thể tưởng tượng nổi.

Quân Nhật tấn công quy mô lớn, quân Trung Quốc chật vật chống đỡ, cả hai bên tham chiến đều đang tranh thủ thời gian quý báu.

Đúng vào mùa mưa, mây dày đặc che phủ thấp, mưa lớn trút xuống không ngày không đêm, đôi khi cách vài bước đã không nhìn thấy bóng người. Khí hậu khắc nghiệt là một thử thách nghiêm khắc đối với ý chí sức mạnh của cả hai bên tham chiến.

Lão Đông Pha, nằm cách huyện thành Long Lăng về phía đông nam hai cây số, cao hơn ba trăm mét, là một trong những điểm cao quan trọng để quan sát và khống chế huyện thành. Một tiểu đoàn thuộc Sư đoàn 87 nhận lệnh tử thủ, chiến đấu đến cùng không lùi. Địch tập trung hai mươi khẩu đại pháo, yểm hộ cho hai đại đội bộ binh luân phiên tấn công. Núi cao đường trơn, tầm nhìn mờ mịt, hai bên tác chiến trong mưa, tiếng sát phạt rung trời. Có khi một ngày mấy trận, trong hào chiến đấu và rãnh nước đều ngập máu. Quân Nhật tấn công mạnh không được, chuyển sang đánh lén ban đêm. Quân Trung Quốc không giỏi tác chiến ban đêm, đặc biệt không quen cận chiến ban đêm, khó lòng phòng bị trước những vụ đánh lén của địch. Liên tiếp hai đêm, địch thành công ở vài nơi, quân thủ thành bị dồn đến góc đông nam trận địa, ngoan cường kháng cự. Cuối cùng vì quân ít không địch lại quân đông, tất cả đều bị ngạt khí độc, không một ai sống sót.

Xung quanh huyện thành, Văn Bút Pha, Mãnh Liên Pha, Quảng Lâm Pha, Tam Quan Pha, Xà Yêu Pha, Phong Xuy Pha cùng hơn mười ngọn núi lớn nhỏ, không trận nào là không thảm khốc tráng liệt. Đến ngày hai mươi bảy, quân Nhật kiểm soát được các điểm cao quanh Long Lăng, chiến trường dần di chuyển sang phía đông. Sư đoàn 87ngao chiến nửa tháng, thương vong quá nửa, Sư đoàn 88 cũng đã rất tàn tạ. Hai sư đoàn hợp lại một nơi, rút về phòng tuyến cuối cùng từ Hoàng Thảo Bá đến Đại Bá Trấn An.

Mùa mưa ở miền tây Điền, đường sá bị cắt đứt, máy bay không thể bay thấp, Bộ tư lệnh Viễn chinh quân khẩn cấp huy động năm nghìn con la ngựa tại địa phương, một vạn dân phu, thông qua đường nhỏ luân chuyển vận chuyển đạn dược lương thực tiếp tế tiền tuyến. Do núi cao thung lũng sâu đường bùn lầy khó đi, không đầy một tháng, la ngựa chết và bị thương gần hết, vận tải gián đoạn.

Để nhanh chóng phá vỡ phòng tuyến quân Trung Quốc, quân Nhật xuất động bảy tám xe tăng, ngang nhiên xông xáo. Quân Trung Quốc thiếu pháo hạng nặng và vũ khí chống tăng, bị xe tăng địch chọc thủng phòng tuyến, áp sát Đại Bá Trấn An. Trấn An chỉ cách Tùng Sơn hai mươi lăm cây số, đêm khuya tĩnh mịch có thể nghe rõ tiếng súng pháo từ hướng Tùng Sơn. May mà đoạn đường núi gập ghềnh này đã chặn đứng xe tăng của người Nhật, nếu không người Nhật ngay hôm đó đã thực hiện được mục tiêu hội quân Tùng Sơn.

Ngày hôm sau mưa tạnh, tầng mây thấy mỏng đi chút ít, Đội Phi Hổ của Trần Nạp Đức từ sân bay Côn Minh khẩn cấp xuất động đội hình bay đến tiền tuyến Long Lăng. Các cụm máy bay ném bom cường kích trong điều kiện tầm nhìn rất kém đã tiến hành cường kích tầm thấp vào xe tăng và bộ binh Nhật. Những quả bom và đạn pháo máy bay rít lên lao xuống như những hạt mưa đá dày đặc từ trên trời rơi xuống, đánh cho người Nhật chạy đông trốn tây, người ngã ngựa đổ. Cuộc cường kích trên không kéo dài suốt cả ngày, đạt được hiệu quả chiến trường rõ rệt: xe tăng địch bị tiêu diệt hoàn toàn, ngoài ra còn phá hủy hai trận địa pháo binh, hàng chục xe ô tô, tiêu diệt hàng trăm bộ binh. Hai chiếc máy bay vận tải DC—3 không bỏ lỡ thời cơ thả dù gần mười tấn lương thực đạn dược xuống trận địa quân Trung Quốc.

Cuộc tấn công bất ngờ của máy bay Mỹ làm rối loạn nhịp độ tiến quân của người Nhật, khiến các chỉ huy Nhật buộc phải tốn hai ngày thời gian để bố trí phòng không và tái tấn công, điều này cung cấp cho quân Trung Quốc đang bên bờ vực sụp đổ một cơ hội thở dốc quý báu.

Ngày một tháng Bảy, trời mưa âm u. Quân Nhật lại mở cuộc tấn công lớn, quyết tâm mở thông con đường hội quân Tùng Sơn. Ngày hôm sau, trận địa Trường Cương Lĩnh thất thủ, Hoàng Thảo Bá báo nguy. Chiều hôm đó, Bộ chỉ huy sư đoàn rút lui về phía đông Trấn An. Chập tối, bộ binh Nhật chiếm đóng Hoàng Thảo Bá, đơn vị tiên phong lại áp sát Trấn An. Trời dần tối, mưa tạnh, gió núi thổi mạnh. Binh lính Trung Quốc trấn thủ trên đỉnh núi kinh hoàng nhìn thấy: trên con đường từ Hoàng Thảo Bá thông tới Trấn An, đột nhiên sáng rực một hàng dài ánh đèn di động. Ánh đèn dữ tợn như một con rắn dài không thấy đuôi, uốn lượn tiến hành trong thung lũng tối tăm. Không cần nói cũng biết, đó là xe ô tô chở quân của lũ quỷ Nhật. Phía sau Trấn An, tiếng pháo hướng Tùng Sơn mỗi lúc một gần, thật không phân biệt được đâu là quân ta đâu là quân địch. Các dấu hiệu cho thấy, sau khi trời sáng địch chắc chắn sẽ phát động một cuộc tấn công quy mô lớn hơn nữa.

Có người bắt đầu không chịu nổi, lén thay thường phục, chuẩn bị nhân đêm tối trốn khỏi trận địa đào ngũ.

Thế nhưng, đêm hôm đó, một trung đoàn thuộc Quân đoàn 2, đơn vị tăng viện, đã kịp thời tới Trấn An, yên ngựa chưa tháo đã lao vào chiến đấu. Hai ngày sau đó, tổng cộng sáu sư đoàn tăng viện lần lượt tới nơi.

Tình hình tiền tuyến Long Lăng thay đổi đột ngột. Trên chiến trường tạm thời xuất hiện cục diện giằng co không phân thắng bại.

Yangon. Bộ tổng tư lệnh Viễn chinh quân Myanmar của Đế quốc, hội nghị tác chiến đã đang tiến hành trong căng thẳng.

Lúc này tình hình chiến trường thế giới cực kỳ bất lợi cho phe Trục: quân Đồng minh đổ bộ Normandy, chiếm đóng Paris. Quân Xô Viết giải phóng Ba Lan. Chiến trường Thái Bình Dương, quân Mỹ chiếm đóng đảo Saipan, máy bay ném bom tầm xa cất cánh từ đảo này mỗi ngày thực hiện ném bom quy mô lớn vào lãnh thổ Nhật Bản. Ba tuần sau, nội các Tōjō buộc phải từ chức, nội các Koiso kế nhiệm.

Về phía Myanmar, chiến dịch Imphal đối mặt với thất bại, quân Nhật vẫn đang chật vật chống đỡ. Tại Myitkyina, quân thủ thành Nhật Bản rơi vào vòng vây hơn năm mươi ngày, bên bờ vực đạn cạn lương kiệt.

Xung quanh việc thực hiện phương án tác chiến nào, các tướng lĩnh tham dự đã xảy ra bất đồng nghiêm trọng.

"Thưa Tổng tư lệnh, tôi yêu cầu tiếp tục tiến hành tác chiến 'U'." Trung tướng Mưu Điền Khẩu Liêm Dã, Tư lệnh Quân đoàn 15, lớn tiếng nói. Vài sư đoàn trưởng đứng thẳng tắp, bày tỏ ủng hộ.

"Tôi phản đối! Tôi yêu cầu Tổng tư lệnh nhanh chóng hủy bỏ tác chiến 'U', thực hiện tác chiến 'Đoạn'." Phe phản đối do Trung tướng Honda, Tư lệnh Quân đoàn 33, đứng đầu cũng không chịu yếu thế, lớn tiếng phản đối.

"Trận Imphal quan hệ trọng đại, tuyệt đối không được từ bỏ!" Tư lệnh Mưu Điền Khẩu trợn mắt nhìn.

"Chiến dịch Nộ Giang ảnh hưởng đến sự an nguy của Myanmar trong một sớm một chiều, phải dốc toàn lực tham chiến!" Tư lệnh Honda phản bác gay gắt.

Hội nghị rơi vào bế tắc.

Các sĩ quan trẻ tuổi do Trung tướng Mưu Điền Khẩu đứng đầu, ra sức chủ trương quyết chiến một lần nữa với quân Anh-Ấn tại biên giới Ấn-Myanmar, mục tiêu vẫn là nhắm vào việc chiếm đóng Ấn Độ (tác chiến "U"). Phe ổn định do Trung tướng Honda đứng đầu thì chủ trương tập trung binh lực tiêu diệt Viễn chinh quân Trung Quốc, quay về cứu viện Myitkyina, để đảm bảo an toàn phòng vệ của Myanmar và Đông Dương (tác chiến "Đoạn").

Tiến về phía tây (tác chiến "U") hay tiến về phía đông (tác chiến "Đoạn"), đó chính là tiêu điểm bất đồng của hội nghị.

Tổng tư lệnh Hà Biên Chính Tam từ đầu đến cuối không hề lay chuyển. Ông uy nghiêm ấn ấn lòng bàn tay, ra hiệu mọi người ngồi xuống.

Hà Biên Chính Tam, Trung tướng Lục quân, chính khách giới quân sự Nhật Bản lão làng. Ông trước đây là võ quan ngự tiền của Thiên hoàng Đại Chính Nhật Bản, sau này lại từng làm tham mưu quân sự cho Thiên hoàng Chiêu Hòa, đồng thời cũng là một kỳ thủ khá có trình độ. Phong cách cờ của Hà Biên nổi tiếng là hàm súc, ổn định, không lộ sắc nhọn, nhưng thường ẩn chứa sát cơ. Từ trong tâm, ông không mấy vừa mắt những sĩ quan trẻ tuổi hung hăng đó, cho rằng họ trải đời nông cạn, thăng tiến nhanh, và luôn dòm ngó địa vị cao hơn. Nhưng các sĩ quan trẻ tuổi đắc thế với Thiên hoàng, có Tōjō Hideki làm hậu thuẫn, vì vậy ông buộc phải cân nhắc kỹ lưỡng ý kiến của họ.

Thiếu tướng Đảo Điền (Shimada), Tham mưu trưởng Sư đoàn 56, được Sư đoàn trưởng Tùng Sơn ủy thác bay đến Yangon, khẩn cấp đề nghị với Tổng tư lệnh:

Một, khẩn cấp tăng viện hai đến ba sư đoàn, một cú đánh sụp đổ hoặc tiêu diệt quân Trung Quốc chính diện Nộ Giang, giải tỏa mối đe dọa bị đánh từ cả phía trước lẫn phía sau tại chiến trường bắc Myanmar (tác chiến "Đoạn" giai đoạn 1).

Hai, vạn nhất Myitkyina không giữ được, thì rút về tuyến Bhamo để tử thủ, đợi sau khi thắng lợi ở phía Nộ Giang thì phản công Myitkyina (tác chiến "Đoạn" giai đoạn 2).

Do quân thủ thành Tùng Sơn và Đằng Xung đã anh dũng kháng cự quân Viễn chinh Trung Quốc đông gấp hàng chục lần mình, nên Tham mưu trưởng Đảo Điền đã khẩn khoản trình bày, tha thiết yêu cầu Tổng tư lệnh phê chuẩn ngay tác chiến "Đoạn" giai đoạn 1, tuyệt đối không được bỏ lỡ thời cơ chiến đấu.

Tác chiến "Đoạn" bị các sĩ quan trẻ tuổi phản đối kịch liệt. Họ cáo buộc phương án này đối lập với tác chiến "U", thiếu tầm nhìn bao quát toàn cục. Bởi vì tác chiến "Đoạn" một khi được phê chuẩn, chủ lực quân Nhật sẽ lập tức điều động về phía đông, tác chiến "U" sẽ tan thành mây khói.

Mọi người đều đứng nghiêm, chờ đợi Tổng tư lệnh phán quyết.

Một lúc lâu sau, Tổng tư lệnh cuối cùng cũng lên tiếng. Giọng ông nghe như bị cảm lạnh, bình thản lạ thường, không có nhịp điệu và sức sống rõ nét, giống như tiếng xào xạc phát ra từ một chiếc đĩa than sắp mòn.

"Các vị, xin hãy giữ bình tĩnh. Chiến tranh liên quan đến sự an nguy của đế quốc, không được hành động khinh suất." Ánh mắt Tổng tư lệnh nhìn thẳng qua mọi người, bắn về phía biển Nhật Bản xa xôi. "Tôi quyết định sẽ trình bày ý kiến của các vị lên Đại bản doanh Tokyo cùng một lúc, đề nghị Ngự tiền hội nghị phán quyết. Một khi Tokyo phê chuẩn, dù thực hiện phương án nào, Bộ tư lệnh này cũng sẽ kiên quyết thực thi. Trong thời gian này, các tư lệnh hãy lập tức trở về tiền tuyến, nghiêm túc thực hiện chức trách, tuyệt đối không được lơ là ý chí chiến đấu. Kẻ nào lơ là nhiệm vụ chắc chắn sẽ bị trừng trị nghiêm khắc..." vân vân.

Vị Tổng tư lệnh gian giảo một cước đá quả bóng trách nhiệm sang Tokyo. Ông ta nhờ đó mà thắng được chính trị, nhưng lại thua cuộc chiến tranh.

Ngày ba tháng Tám, Myitkyina thất thủ. Về phía Imphal, quân Nhật tiếp tục bại trận, đại bộ phận Quân đoàn 15 của tướng Mưu Điền Khẩu rút qua biên giới Ấn-Myanmar. Hai mươi lữ đoàn quân Anh-Ấn thừa thắng đuổi theo, bày ra thế trận tấn công Myanmar.

Ngày năm tháng Tám, Tokyo gửi điện phúc đáp Yangon, phê chuẩn tiếp tục thực hiện tác chiến "U". Nếu tình hình cho phép, "tùy cơ tiến hành tác chiến 'Đoạn' giai đoạn 1".

Tuy nhiên, tác chiến "U" lúc này đã biến thành những mảnh vụn, không thể nào thu dọn lại được nữa. Hai mươi vạn đại quân Nhật bại trận như núi lở, kế hoạch chiếm đóng Ấn Độ của đế quốc Nhật cuối cùng trở thành một giấc mơ đầy tham vọng. Tướng Mưu Điền Khẩu gánh vác trách nhiệm thất bại, do một viên Trung tướng già khác là Katsura Taro thay thế chức vụ của ông. Ngày mười, Tổng tư lệnh Hà Biên ban bố mệnh lệnh tại Yangon: chấm dứt tác chiến "U", thực hiện tác chiến "Đoạn" giai đoạn 1.

Tình hình chiến trường biến đổi trong chớp mắt. Tác chiến "Đoạn" chậm hơn dự kiến của Sư đoàn trưởng Tùng Sơn đúng một tháng rưỡi.

Tiền tuyến Long Lăng.

Giằng co đối với quân Nhật vốn ở thế yếu về quân số mà nói, có nghĩa là sự bắt đầu của một kết cục không mấy tốt đẹp. Sư đoàn trưởng Tùng Sơn đối mặt với quân Trung Quốc hùng mạnh, chỉ có thể cầu cứu vào việc chộp lấy thời cơ đánh bại từng bộ phận, giằng co không nghi ngờ gì tương đương với tự sát.

Ông cảm thấy lực bất tòng tâm.

Năm một chín bốn bốn, binh lực đế quốc Nhật đưa vào Myanmar đã đạt tới ba mươi vạn người, gần bằng tổng số binh lính Lục quân Nhật ở Nam Thái Bình Dương. Thế nhưng trên chiến trường Imphal và chiến trường bắc Myanmar quyết định vận mệnh Myanmar, quân Nhật lại ở đâu cũng thể hiện những dấu hiệu thất bại như thế công yếu ớt và phòng thủ không vững. Chỉ cách nhau hai năm, thời đại huy hoàng lấy một địch mười không gì cản nổi của kỵ binh Nhật đã một đi không trở lại, mặt trời đỏ đang không thể vãn hồi mà đi tới suy tàn. Xu hướng thời đại đã định sẵn hoài bão của tướng Tùng Sơn không thể trở thành hiện thực.

Tháng Bảy, thời tiết chuyển biến tốt, thỉnh thoảng trời hửng nắng, máy bay Mỹ lập tức trở nên hoạt động mạnh mẽ. Các cụm máy bay cất cánh từ các sân bay Côn Minh, Khúc Tĩnh, Sở Hùng, Vân Nam Dịch... ầm ầm bay đến tiền tuyến, một ngày mấy lần mấy chục lần càn quét quân Nhật, ném bom trận địa cầu cống của địch, tập kích xe cộ hậu phương, tấn công tuyến tiếp tế hậu cần của địch. Máy bay vận tải thì tranh thủ từng giây từng phút thả dù đủ loại pháo, vũ khí, đạn dược và lương thực xuống, bổ sung tiêu hao chiến đấu cho các đơn vị tiền tuyến. Sau đó, công binh Trung-Mỹ lại tranh thủ xây dựng một sân bay dã chiến ở sườn núi Đại Bá, thế là máy bay Mỹ không phân ngày đêm cất hạ cánh tại đây.

Sự cải thiện về điều kiện vật chất đã xoay chuyển căn bản cục diện chiến tranh, viết lại sự đối lập thực lực giữa hai bên tham chiến. Số liệu cho thấy, giai đoạn này quân Mỹ không vận tiếp tế hậu cần gần mười vạn tấn, nhiều nhất một ngày đạt tới hai nghìn tấn, tương đương khối lượng vận tải một tuần của tám nghìn con la ngựa địa phương.

Sự đảm bảo vật chất từ trên không và trên mặt đất đã tăng cường đáng kể niềm tin chiến thắng của sĩ quan binh lính Trung Quốc. Giữa tháng, quân đội Trung Quốc chuyển sang phản công, dùng hỏa lực hung mãnh ném bom địch. Chỉ riêng ngày hai mươi mốt tháng Bảy, Sư đoàn 36 đã bắn hơn bảy nghìn viên đạn pháo, quân Nhật chỉ phản kích chưa đầy một trăm viên đạn pháo cối. Binh lính Nhật trốn trong hào chiến đấu đầy bùn lầy, vùi mặt vào đất bùn, bước đầu nếm trải nỗi sợ hãi khi bị đạn pháo xé nát thành từng mảnh.

Đầu tháng Tám, chiến tuyến dần di chuyển về phía tây, chiến đấu lại tiếp cận Long Lăng.

4

Do chủ lực Sư đoàn 56 tăng viện Long Lăng, để lại Trung đoàn 148 tử thủ Đằng Xung, tình hình chiến trường Đằng Xung lập tức xảy ra đảo ngược, sáu sư đoàn Trung Quốc vây đánh một trung đoàn Nhật, quân Nhật ở thế yếu tuyệt đối.

Đây là một trận công kiên chiến so sánh sự chênh lệch giữa ý chí và thực lực. Mệnh lệnh mà bốn nghìn năm trăm binh lính Nhật nhận được là: chiến đấu đến người cuối cùng, tử thủ đến cuối tháng Mười. Vì vậy, họ từ bỏ các điểm chốt và cửa ải phân tán, tập trung sử dụng mỗi ngọn núi, mỗi công sự ở ngoại vi Đằng Xung để kháng cự ngoan cường, coi việc sát thương mỗi một binh lính Trung Quốc và trì hoãn mỗi một phút thời gian là sự đảm bảo rút ngắn con đường dẫn tới chiến thắng. Ngược lại, chỉ huy Trung Quốc không muốn đánh lâu không dứt. Bởi vì một khi phía Long Lăng thất bại, Đằng Xung lập tức sẽ xuất hiện phản ứng dây chuyền như tuyết lở.

Tháng Sáu, Trung đoàn 148 theo yêu cầu của Sư đoàn trưởng Tùng Sơn, rút thêm một đại đội từ đội quân thủ thành vốn đã mỏng manh đi tăng viện Long Lăng. Ngày hai tháng Bảy, theo sau việc trận địa Phi Phượng Sơn ở ngoại ô phía đông Đằng Xung bị đánh chiếm, thành Đằng Xung bị đại quân Trung Quốc ùa tới bao vây chặt chẽ, từ đó bắt đầu cuộc kháng chiến tiêu thổ kéo dài suốt hai tháng rưỡi.

Trận Đằng Xung là một trận công kiên chiến hiếm thấy trong lịch sử kháng chiến của Trung Quốc. Ngay từ hai năm trước, quân Nhật đã đại quy mô xây dựng, tu bổ vô số công sự trong thành. Giữa các ngôi nhà xây tường kẹp, giữa các lô cốt sửa đường ngầm, xe tăng chạy qua chạy lại trên tường thành, sừng sững như một pháo đài di động. Vì vậy khi đại quân Trung Quốc áp sát, Đằng Xung đã biến thành một pháo đài.

Cổ thành Đằng Xung định mệnh phải gánh chịu một tai họa đổ máu.

Lai Phượng Sơn, khu danh thắng nổi tiếng của Đằng Xung, cao hơn hai trăm mét, hiện có "Công viên Lai Phượng" và "Long Phượng Từ" mỗi nơi một chỗ. Nó nằm sát phía nam thành Đằng Xung, từ trên núi có thể nhìn bao quát toàn thành, là vị trí chiến lược để che chắn Đằng Xung.

Quân Nhật xây dựng nhiều công sự vĩnh cửu trên núi, giăng kín hàng rào lộc chướng và bãi mìn, đồng thời đào ba lớp hào chống tăng. Quân Trung Quốc dùng một sư đoàn binh lực tấn công mạnh nhưng không thành, chuyển sang đánh đêm, cũng bị thất bại, thương vong vô cùng lớn. Do Lai Phượng Sơn khống chế chặt chẽ thành Đằng Xung, các đơn vị tấn công các ngả đều bị pháo địch từ trên núi bắn phá dữ dội, Tập đoàn quân 20 bèn quyết định, tập trung binh lực đánh chiếm Lai Phượng Sơn trước. Đoàn cố vấn Mỹ trực tiếp chỉ huy cuộc tấn công vào Lai Phượng Sơn. Ngày hai mươi lăm, thời tiết đẹp, mười tám chiếc máy bay ném bom Mỹ bay đến Đằng Xung, luân phiên ném bom Lai Phượng Sơn. Pháo binh cũng tập trung hàng trăm khẩu đại pháo, bắn ra hàng nghìn viên đạn pháo. Buổi trưa, ba sư đoàn bộ binh từ năm hướng tấn công mạnh lên đỉnh núi, súng phun lửa của công binh thiêu hàng rào lộc chướng và lô cốt của địch thành biển lửa. Vào đêm, trên núi lửa cháy rực rỡ, tiếng súng nổ không dứt suốt đêm. Địch từ trong thành phái quân cứu viện, kịch chiến suốt đêm, quân Trung Quốc không đạt được kết quả.

Ngày hai mươi sáu, năm mươi bảy lượt chiếc máy bay ném bom hạng nặng B—29 của Mỹ chia làm bốn đợt ném bom Lai Phượng Sơn, đồng thời thả bom napalm. Đỉnh núi lửa cháy ngút trời, khói đen che mặt trời, lửa cháy suốt một ngày một đêm, địch chết và bị thương vô số.

Ngày hôm sau, bộ binh lại tấn công, tàn quân địch tiếp tục chống cự. Vào đêm, địch rút về thủ Lai Phượng Tự, bị bao vây.

Ngày hai mươi tám, pháo binh ném bom mạnh Lai Phượng Tự, ngôi cổ tự nghìn năm biến thành đống tro tàn. Buổi trưa, bộ binh đánh chiếm Lai Phượng Tự, tàn quân địch bị tiêu diệt, chỉ còn hơn mười người trốn thoát về trong thành.

Kịch chiến Lai Phượng Sơn hai mươi ba ngày, tiêu diệt hơn chín trăm quân địch, sĩ quan binh lính Trung Quốc thương vong gần ba nghìn người.

Do trận Lai Phượng Sơn là kết quả của Đoàn cố vấn Mỹ trực tiếp chỉ huy, Phó Tổng thống Mỹ Harry Truman đặc biệt gửi điện chúc mừng, và trao tặng cho chỉ huy Trung Quốc hỗ trợ chỉ huy trận chiến đó một tấm huân chương.

Lai Phượng Sơn đánh chiếm được, thành Đằng Xung thu hết vào tầm mắt, cuộc công kiên chiến ngay lập tức chuyển sang tường thành.

Tường thành Đằng Xung dày một trượng tám thước (5,4 mét), cao hai trượng năm thước (7,5 mét), toàn bộ dùng vật liệu đá hoa cương, bên trong lấp sỏi bùn cát mà xây thành. Bốn cửa có gác canh cửa, cánh cửa kiên cố dày nặng, đều bọc sắt. Nếu đẩy chiến tranh lùi lại hai trăm năm, truy ngược về thời đại súng đất giáo mác, thì bức tường thành hùng vĩ kiên cố như vậy đối với bất kỳ kẻ xâm phạm nào cũng sẽ là chướng ngại khó vượt qua.

Đáng tiếc là, nhân loại rốt cuộc đã bước vào thế kỷ hai mươi.

Ngày hai tháng Tám, máy bay ném bom Mỹ thực hiện ném bom thăm dò đối với tường thành. Bom rơi trên tường thành, chỉ gây hư hại một phần gác cửa, tường thành vô sự. Bộ binh Sư đoàn 36 dựng thang tre tấn công thành, bị súng máy quân Nhật quét bắn, mười chiếc thang tre không một chiếc nào áp sát được tường thành. Sư đoàn 116 nổ mìn thành công ở góc đông nam tường thành, mở ra một lỗ hổng, nhưng bị địch xả khí độc, một trung đội đột nhập tất cả anh dũng hy sinh.

Ngày ba, pháo bắn tường thành, bắn thủng vài lỗ hổng, Sư đoàn 116 cưỡng chế tấn công thành. Tiểu đoàn 1 thuộc Trung đoàn 348 chiếm lĩnh tường thành. Đêm đó bị địch dùng đường hầm phản kích, bị đuổi ra ngoài thành, cả tiểu đoàn thương vong quá nửa.

Ngày sáu, lại tấn công thành, không đạt được tiến triển.

Bộ tư lệnh Viễn chinh quân xét thấy tường thành Đằng Xung kiên cố bất thường, yêu cầu Bộ tư lệnh dã chiến quân Mỹ khẩn cấp cứu viện không quân. Ngày chín, hai mươi chiếc máy bay ném bom hạng nặng của Mỹ bay đến Đằng Xung, thực hiện ném bom hủy diệt đối với thành phố này. Một tuần sau đó, quân Mỹ lần lượt xuất động ba trăm năm mươi lượt chiếc máy bay, thả hơn nghìn tấn bom và bom cháy, làm nổ tung tường thành hơn một nghìn ba trăm lỗ hổng, các công trình kiến trúc chính trong thành bị phá hủy hoàn toàn, "Đệ nhất thành cực biên" bị hủy hoại sạch trơn.

Chiến đấu bước vào cuộc chiến trong ngõ hẻm kịch liệt từng ngôi nhà từng tòa lầu.

Phía nam thành. Lãnh sự quán Anh.

Đây là một tòa nhà hai tầng nhỏ trang trí hoa mỹ màu xanh xám, hành lang cột tròn, mái vòm, cửa chớp lớn. Trước nhà có hồ phun nước, bãi cỏ và vườn hoa, kiến trúc điển hình phong cách châu Âu.

Ngày mười ba tháng Tám, sáu giờ sáng. Cuộc họp tác chiến khẩn cấp cuối cùng của Trung đoàn 148 diễn ra dưới tầng hầm Lãnh sự quán. Trung đoàn trưởng Đại tá Tàng Trọng Khang Mỹ linh cảm Đằng Xung khó giữ, quyết tâm ban bố mệnh lệnh "ngọc nát" sớm.

"Các vị, các vị đến họp đúng giờ, vất vả rồi." Trung đoàn trưởng nhìn quanh thuộc hạ, hơi cúi người, cảm động nói. Người tham dự ai nấy trên người đều tỏa ra khói súng chiến trường, đa số bị thương, quấn băng gạc, nhưng tất cả ngồi thẳng tắp, trang nghiêm nhìn chỉ huy.

Họ đều ý thức được khoảnh khắc cuối cùng sắp đến.

"...Chủ lực sư đoàn tiến về phía nam đã tròn hai tháng, nhờ toàn thể sĩ quan binh lính trung đoàn chiến đấu anh dũng, kẻ địch cho đến nay vẫn bị chặn ở ngoài thành. Quân phái khiển và sư đoàn nhiều lần gửi điện, thông lệnh khen thưởng sĩ quan binh lính trung đoàn, hy vọng các vị có mặt tại đây tiếp tục nỗ lực, nhất định phải hoàn thành nhiệm vụ vinh quang sư đoàn để lại.

"Sau khi Lai Phượng Sơn thất thủ, tình hình càng xấu đi. Các vị đều thấy rồi, kẻ địch sở hữu lực lượng không quân hùng mạnh, còn có pháo binh mặt đất ưu thế. Hiện tại, tường thành cơ bản bị phá hủy, công sự trong thành cũng đã tàn tạ, trung đoàn ta đối mặt với thời khắc quyết chiến cuối cùng. Một khi bốn cửa thất thủ, quân ta chỉ có dựa vào mỗi người lính, cùng kẻ địch tranh giành mỗi căn nhà mỗi mảnh đất, dù chỉ còn lại người cuối cùng, một khẩu súng, cũng phải kiên trì đến cuối tháng Mười..."

Bên ngoài vọng lại tiếng động cơ nặng nề của máy bay. Trung đoàn trưởng xem đồng hồ, không kích sớm hơn bình thường một tiếng. Ông quyết định kết thúc cuộc họp ngay lập tức.

"Tôi ra lệnh, phàm là người có thể cầm vũ khí, kể cả thương binh, nhân viên hậu cần, tất cả đều phải ra tiền tuyến. Các đại đội, đại đội lớn kiên trì tại chỗ, tiêu diệt kẻ địch... không được hạ vũ khí, không được đầu hàng, toàn thể ngọc nát, thề chết..." Ngoài cửa vọng lại tiếng nổ càng lúc càng dữ dội. Sóng nhiệt nóng rực thổi bay cửa gỗ, ập vào mặt mỗi sĩ quan trong tầng hầm. Lính gác loạng choạng lăn vào phòng, máy bay Mỹ đã ném bom ngoài Lãnh sự quán thành một biển lửa.

Người Nhật trong tầng hầm ai nấy mặt cắt không còn giọt máu cầu nguyện không kích mau qua đi, thế nhưng những chiếc máy bay Mỹ đó lại cứ bay lượn trên đầu không dứt, trút hàng tấn hàng tấn bom lên đầu người Nhật.

Chuyện bất ngờ xảy ra: Một quả bom nặng năm trăm pound trúng trực tiếp Lãnh sự quán, xuyên thủng mái nhà, xuyên qua hai tầng sàn, rồi va vào nền xi măng kiên cố dưới tầng hầm phát nổ, nổ tung những người đang họp thành một làn sương hồng phấn sôi nổi. Đại tá Tàng Trọng chỉ kịp nhìn thấy trước mắt đột nhiên nứt ra một tia chớp vàng, tiếp đó dựng lên một quả cầu lửa khổng lồ chói mắt, cơ thể ông nhẹ bẫng rời khỏi mặt đất, theo không khí, bụi phấn và khói súng bị phân tách trôi dạt vào bầu trời đêm mờ ảo vô biên vô tận...

Sĩ quan tham dự tổng cộng ba mươi ba người, ngoài một người may mắn không chết ra, ba mươi hai người còn lại tất cả đều tan xương nát thịt.

Chỉ huy Trung đoàn 148 do Phó quan bộ trung đoàn Thái Điền Chính Nhân sống sót từ cõi chết kế nhiệm.

Ngày mười tám tháng Tám, quân đội Trung Quốc từ ba phía đột nhập vào khu vực thành phố, ép người Nhật từ bỏ Đằng Xung đột vây về hướng tây bắc. Nhưng quân thủ thành Nhật Bản ý chí kiên định căn bản không có ý định đột vây, họ dùng tiếng súng hung mãnh bày tỏ quyết tâm cùng tồn vong với thành trì. Quân đội Trung Quốc buộc phải tiến hành cuộc chiến trong ngõ hẻm gian khổ, họ đôi khi tiến thêm mỗi một mét, chiếm lĩnh mỗi một ngôi nhà đều phải trả giá bằng thương vong của cả trung đội cả đại đội.

Thế nhưng người Nhật rốt cuộc khí số đã tận. Vòng vây thu nhỏ lại từng ngày, số lượng quân thủ thành giảm dần từng ngày. Đầu tháng Chín, sự kháng cự của người Nhật chỉ giới hạn ở vài nơi phía nam thành và phía tây thành.

Ngày bảy, Tùng Sơn thất thủ, tin dữ này đối với quân thủ thành Đằng Xung đang chiến đấu trong biển máu mà nói, không nghi ngờ gì có nghĩa là thất bại toàn diện đã không thể tránh khỏi.

Ngày mười ba, sáu giờ sáng. Thời khắc này là ngày giỗ một tháng Đại tá Trung đoàn trưởng tiền nhiệm Tàng Trọng Khang Mỹ tử trận. Đại úy Thái Điền triệu tập quân sĩ còn lại tổng cộng hai trăm mười ba người, tiến hành nghi lễ cầu nguyện chia tay thần thánh. Đại úy Thái Điền đại diện trung đoàn gửi điện tuyệt mệnh cho Sư đoàn trưởng và Tư lệnh quân đoàn, bày tỏ sự áy náy sâu sắc đối với việc không thể hoàn thành lời phó thác của sư đoàn, sau đó trước mặt mọi người đốt quân kỳ, phá hủy đài điện. Làm xong những việc này, tất cả sĩ quan binh lính Nhật quần áo rách rưới đều quỳ dài không dậy, chúc phúc từ xa thật lâu cho đất nước mặt trời mọc ẩn hiện trong mây mù và bầu trời đêm được phồn vinh hưng thịnh, người thân bình an vô sự. Nhiều người rơi những giọt nước mắt đau buồn và tâm trạng phức tạp.

Trưa ngày mười ba, chiến đấu áp sát cứ điểm cuối cùng của quân Nhật là Lý Gia Hạng. Đây là nơi đặt Bộ chỉ huy quân Nhật, quân Nhật dựa vào ba căn nhà dân, kháng cự tử thủ. Trung đoàn trưởng Đoàn 5 Sư đoàn Dự bị 2 Lý Di đảm nhận nhiệm vụ chủ công đích thân tiến tới trận địa tiền tuyến kiểm tra địa hình, quyết định tập trung súng phun lửa tiến hành hỏa công.

Thời gian tấn công tổng lực được định vào hai giờ chiều.

Lính hộ kỳ Sơn Điền Trung Nhất Lang dần tỉnh lại trong tường kẹp.

Khi phát hiện mình vẫn còn sống, cánh tay vẫn có thể cử động, trong lòng lướt qua một niềm vui sướng khổng lồ. Vết thương trên đầu tuy vẫn còn đau âm ỉ, nhưng không còn chảy máu, máu bẩn làm dính bết tóc và lông mày của anh ta lại với nhau.

Đồng bọn đều đã tử trận, có người bị chôn vùi dưới gạch vụn, có người đứt chân mất tay, máu thịt lẫn lộn. Trên đống đổ nát này chỉ còn mình anh ta là người sống.

Từ xa vọng lại tiếng súng dữ dội, tiếng súng cho thấy trung đoàn vẫn đang kiên trì chiến đấu. Anh ta gần như tay không tấc sắt, trên người chỉ có một quả lựu đạn. Đây là "lựu đạn tự sát" của binh lính. Nếu bị kẻ địch phát hiện, anh ta phải dùng quả lựu đạn này cùng kẻ địch chết chung.

Hiện tại, anh ta đối mặt với hai lựa chọn: hoặc đợi đến tối, lặng lẽ trốn ra khỏi thành tìm đơn vị. Hoặc tham gia hàng ngũ chiến đấu, cho đến khi chết.

Anh ta quyết định chọn phương án trước.

Dù sao đi nữa, anh ta đã chiến đấu anh dũng, không lùi bước. Hiện tại, Chúa để lại cho anh ta một con đường sống, anh ta có thể rút khỏi chiến trường mà không thẹn với lòng.

Anh ta quyết tâm trân trọng cơ hội cuối cùng này.

Gần đó vọng lại tiếng bước chân và tiếng nói chuyện của người Trung Quốc, anh ta vội vàng nhắm mắt giả chết. Một đám người giẫm lên đống đổ nát đi tới, đi đến trước tường kẹp thì dừng lại.

Sơn Điền lặng lẽ mở mắt thành một khe hở, tim không khỏi đập thình thịch.

Hóa ra là một nhóm chỉ huy cao cấp của địch, trong đó còn có hai viên tướng. Họ trải bản đồ ra ngay trên đống đổ nát mở cuộc họp.

Một dòng máu chưa kịp nguội lạnh trong huyết quản người lính Nhật bùng cháy dữ dội, niềm kiêu hãnh của võ sĩ đạo Nhật Bản và hào tình quân nhân được một nỗi khao khát đánh thức lại. Nỗi khao khát này chính là tiêu diệt kẻ địch. Xung quanh anh ta, những người lính phơi thây chiến trường dường như đều đang lên án anh ta. Nếu một dân tộc đều sẽ tiến tới cái chết, thì binh lính tuyệt đối không có quyền sống tạm. Trên chiến trường, sống là nhục nhã, chết mới vô cùng vinh quang.

Đây chính là quốc hồn của dân tộc Đại Hòa — hồn chiến tranh.

Thế là, hậu duệ của một dân tộc điên cuồng, một người lính điên cuồng được nuôi dưỡng bởi dân tộc điên cuồng loạng choạng đứng dậy, lao về phía kẻ địch đang họp. Những người Trung Quốc không kịp đề phòng lập tức chết lặng trước cảnh tượng trước mắt, họ không khỏi kinh hãi nhìn thấy: một người lính Nhật máu thịt lẫn lộn mang trọng thương giống như một con ác quỷ mặt mũi dữ tợn, giơ cao lựu đạn đứng dậy từ trong đống xác chết. Mặc dù binh lính Trung Quốc làm nhiệm vụ cảnh giới kịp thời chĩa súng sang, người Nhật này vẫn bất chấp tất cả rút chốt lựu đạn...

Một làn khói nuốt chửng đám đông trên đống đổ nát.

Một giờ năm mươi phút, Bộ tổng chỉ huy nhận được báo cáo khẩn cấp: Trung đoàn trưởng đoàn chủ công Sư đoàn Dự bị 2 Lý Di (hàm thiếu tướng), Tư lệnh Đặc khu du kích thứ hai miền tây Điền Hoàng Phúc Thần thiếu tướng cùng năm sĩ quan tham mưu, không may anh dũng hy sinh.

Cuộc tấn công tổng lực vì thế bị trì hoãn hai tiếng.

Mười một giờ sáng ngày mười bốn, theo sau vài tiếng súng lưa thưa cuối cùng, Trung tướng Hoắc Quý Chương, Tổng tư lệnh Tập đoàn quân 20, báo cáo với Tổng tư lệnh Viễn chinh quân Trung Quốc Vệ Lập Hoàng: "...Quân Nhật ở Đằng Xung đã bị tiêu diệt hoàn toàn, quân ta đã chiếm lĩnh toàn thành."

5

Trận Đằng Xung kết thúc với thắng lợi của Viễn chinh quân Trung Quốc.

Sĩ quan binh lính Trung Quốc chiến đấu trong biển máu, trước sau kéo dài một trăm ba mươi ngày, trả giá đắt mới thu phục được thành phố đổ nát không còn một mảnh ngói này. Tất cả nhà cửa san bằng thành đất, tất cả di tích hóa thành tro bụi, bất kể một ngọn cỏ một cái cây, đều không còn tồn tại. Chúng ta có lý do để coi sự hủy diệt của tòa thành lịch sử nổi tiếng này là kết quả cụ thể của bốn nghìn Hoàng quân Nhật Bản thề chết trung thành với Thiên hoàng.

Tổn thất phía Trung Quốc như sau:

Thương vong sĩ quan binh lính hai vạn một nghìn người, trong đó hai vị tướng lĩnh tử trận, mười chín sĩ quan cấp tá, bốn trăm tám mươi mốt sĩ quan cấp úy. Dân phu chi viện tiền tuyến chết bảy nghìn người, bị thương hơn vạn. Tổn thất tài sản không thể thống kê.

Đoàn cố vấn Mỹ tử trận bảy sĩ quan. Trong đó hai sĩ quan cấp tá, năm sĩ quan cấp úy.

Quân Nhật có tổng cộng mười bảy người còn sống trở về Nhật Bản. Trong đó năm người là bị thương bị bắt, một người đầu hàng, số còn lại đột vây. Chỉ có một người lính hạng nhất tên là Thanh Thái Lang có trải nghiệm đầy màu sắc huyền thoại: anh ta nhân đêm tối trốn thoát ra khỏi thành, trong bóng tối không phân biệt được phương hướng, cắm đầu chui vào rừng nguyên sinh vùng núi Cao Lê Cống. Lạc đường ba ngày, may mắn gặp một ông thợ săn già người dân tộc Lật Túc tốt bụng thu nhận anh ta, từ đó Thanh Thái Lang định cư luôn trong bản làng của ân nhân. Ngày tháng lâu dần, người lính Nhật này đã hòa nhập thành một với người dân địa phương, sinh con đẻ cái, trở thành một thành viên ngoại quốc được kính trọng trong bộ lạc nguyên thủy này.

Năm một chín bảy mươi, bản làng Lật Túc thành lập công xã nhân dân, tiếng chiêng trống ầm ĩ đột nhiên đánh thức ông lão người Nhật đã ngoài năm mươi tuổi này, sau đó trải qua một phen trắc trở, ông lão cuối cùng rời khỏi bản làng bước lên con đường trở về phía đông, trở thành một nhân vật huyền thoại gây chấn động tại quốc đảo đó.

6

Giữa tháng Tám, Trung tướng Honda, Tư lệnh Quân đoàn 33 thuộc Viễn chinh quân Myanmar của đế quốc, chỉ huy thực hiện tác chiến "Đoạn" giai đoạn 1.

Tập đoàn quân Nộ Giang gồm các sư đoàn số 2, 15 và 55 của quân Nhật đã tập kết xong tại Lashio, Miến Điện, nhanh chóng bắc tiến dọc theo tuyến đường Điền - Miễn, trong vòng một tuần đã thông suốt con đường từ Mang Thị đến Long Lăng, sau đó lại phát động phản công nhắm vào quân đội Trung Quốc bên ngoài thành Long Lăng, buộc họ phải rút về tuyến Trường Cương Lĩnh. Ngày 24 tháng 8, Trường Cương Lĩnh thất thủ, chiến sự chuyển sang khu vực Hoàng Thảo Pha. Cuối tháng, chiến sự lại áp sát Đại Bá Trấn An, tình hình không mấy lạc quan.

Đối mặt với thế công mạnh mẽ của quân tiếp viện Nhật Bản, tám sư đoàn quân Viễn chinh Trung Quốc đã chiến đấu đẫm máu nhưng vẫn phải rút lui từng bước. Từ khi vượt sông vào tháng 5, binh lính tiền tuyến trải qua nhiều lần tiến thoái, vô cùng mệt mỏi, sĩ khí sa sút. Sư đoàn 39 mới của Quân đoàn 6 đã trải qua hơn trăm ngày ác chiến, toàn sư đoàn chỉ còn lại hơn trăm người bao gồm cả sư đoàn trưởng. Tình trạng tổn thất chiến đấu của Quân đoàn 71 cũng vô cùng đáng sợ, tổng quân số toàn quân chưa đầy một phần ba so với ban đầu.

Lúc này, trận đánh ở Tùng Sơn và Đằng Xung đã gần đến hồi kết, nhưng nếu Long Lăng thất thủ, toàn tuyến chắc chắn sẽ sụp đổ. Vì vậy, Tưởng Giới Thạch từ Trùng Khánh đã hạ một quân lệnh tử thủ cho Vệ Lập Hoàng: Các sư đoàn ở tiền tuyến Long Lăng phải kiên quyết giữ vững trận địa, không tiếc chiến đấu đến người cuối cùng, kẻ nào bỏ trận địa thì sư đoàn trưởng, quân đoàn trưởng sẽ bị xử tử tại chỗ. Đồng thời, Tổng tư lệnh quân Nhật tại Miến Điện cũng liên tục hạ lệnh tử thủ cho các đội bảo vệ Tùng Sơn và Đằng Xung. Như vậy, cả hai bên tham chiến đều đang liều mình tấn công và ngoan cường cố thủ, đều đang tranh giành thời gian quý báu. Họ hiểu rõ, ai giành được thời gian, người đó sẽ giành được chiến thắng.

Ngày 1 tháng 9, Tưởng Giới Thạch ra lệnh điện báo điều động "con át chủ bài" cuối cùng của ông ta tại Vân Nam — Sư đoàn 200 cơ giới hóa — khẩn cấp đến Long Lăng tham chiến. Sau khi chỉnh biên, Sư đoàn 200 có quân số lên đến hai vạn người, được trang bị toàn bộ khí tài Mỹ, đóng quân tại Côn Minh, là lực lượng chủ chốt để Tưởng Giới Thạch chờ cơ hội giải quyết Long Vân. Đêm hôm đó, máy bay Mỹ bất chấp thời tiết mưa gió đã cất cánh khẩn cấp từ sân bay Wujiaba, trực tiếp vận chuyển hai trung đoàn bộ đội tiên phong đến hạ cánh tại sân bay dã chiến Đại Bá. Sự xuất hiện của lực lượng tiếp viện đã chặn đứng hiệu quả thế công của quân Nhật, khiến tình thế hiểm nghèo ở tiền tuyến Long Lăng tạm thời được xoa dịu.

Trong một tuần sau đó, các đợt tấn công như sóng trào của quân Nhật đã nhiều lần thất bại trước sự phòng thủ ngoan cường của binh lính Trung Quốc và tiếng gầm rú của máy bay Mỹ. Lá cờ mặt trời của quân Nhật luôn bị chặn đứng bên ngoài phòng tuyến Trấn An, không thể tiến thêm một bước. Ngày 7 tháng 9, theo sau sự kháng cự cuối cùng của người lính Nhật cuối cùng trên trận địa Tùng Sơn, một lượng lớn quân tiếp viện Trung Quốc đã ùn ùn kéo đến qua Tùng Sơn, kế hoạch chiến lược hội quân tại Tùng Sơn của quân Nhật hoàn toàn tan thành mây khói. Tư lệnh Bản Đa không còn cách nào xoay chuyển tình thế, đành nhìn về hướng Tùng Sơn nơi khói lửa mịt mù, ngửa mặt than trời, ruột gan như bị thiêu đốt.

Ngày 14, Đằng Xung bị công phá, Tập đoàn quân số 20 tham gia vào hàng ngũ bao vây Long Lăng qua cầu Đằng Long, quân Nhật lập tức rơi vào thế bị quân đội Trung Quốc kẹp chặt từ ba phía.

Quân Nhật đại thế đã mất, vừa đánh vừa lui. Tổng tư lệnh Hà Biên, xét thấy việc bao vây tiêu diệt quân Viễn chinh đã không còn khả năng, quyết định hủy bỏ kế hoạch tác chiến giai đoạn một "Đoạn", để lại Sư đoàn 56 tử thủ Long Lăng, các sư đoàn còn lại rút về Miến Điện để thực thi kế hoạch tác chiến giai đoạn hai "Đoạn" nhằm đảm bảo phòng ngự tại Bhamo và đối phó với quân Trung Quốc trú tại Ấn Độ.

Nhiệm vụ gian khổ là chống lại hàng chục vạn đại quân Trung Quốc đặt nặng lên vai hai ngàn binh lính Nhật tại huyện thành Long Lăng.

Tiểu Thất Chung Thái Lang, quân hàm Trung tá, Phó liên đội trưởng Liên đội công binh 56. Xuất thân từ một gia đình thương nhân giàu có ở Tokyo, tốt nghiệp Đại học Waseda, chuyên ngành nuôi trồng thủy sản, vì vậy ông không đặc biệt giỏi đánh trận. Khi các cấp chỉ huy trong sư đoàn tử trận hoặc bị thương, một số liên đội đã không còn sĩ quan cấp tá, trong tình thế nguy nan, ông kiên quyết nhận lệnh, nhậm chức Đội trưởng đội bảo vệ Long Lăng kiêm Tư lệnh chi đội hỗn hợp.

Các đội viên phòng thủ còn lại trong thành đều hiểu rõ thực tế trước mắt, họ sẽ phải chống lại quân Viễn chinh Trung Quốc đông gấp trăm lần mình, rồi biến thành tro bụi giống như những mảnh ngói dưới nhát búa nặng. Sở dĩ họ chọn chiến đấu là vì quân nhân Nhật Bản chỉ có thể chọn chiến đấu, không còn con đường nào khác. Do đó, "chiến đấu vì Thiên hoàng, chết một cách vinh quang, chết đúng chỗ" đã trở thành lá cờ tinh thần duy nhất của họ.

Thế nhưng, Trung tá Tiểu Thất lại lung lay trước niềm tin nói trên.

Theo mệnh lệnh, ông phải tử thủ Long Lăng, cùng tồn vong với trận địa. Nhưng mệnh lệnh này thiếu sức thuyết phục. Nếu kế hoạch tác chiến giai đoạn một "Đoạn" đã bị từ bỏ, chủ lực đã rút về Miến Điện, vậy thì mạng sống của hai ngàn binh lính còn lại chẳng lẽ bị vứt bỏ một cách vô nghĩa như một đống gạch vụn không ai cần sao?

Vị trung tá này có ý kiến bất đồng với mệnh lệnh ngang ngược của cấp trên. Sau khi lựa chọn đau đớn, ông quyết tâm chống lệnh, cứu lấy mạng sống vô tội của hai ngàn binh lính.

Đêm 17 tháng 9, chỉ huy Tiểu Thất ra lệnh cho toàn bộ chi đội hỗn hợp rút lui, từ bỏ Long Lăng. Sáng ngày 18, Đội hiến binh thuộc Quân đoàn 33 nhận lệnh xuất quân đã chặn được đội quân tự ý bỏ chạy này trên đường cao tốc Mang Thị, bắt giữ tất cả các sĩ quan. Đội trưởng hiến binh Đại úy Thạch Điền Đức Nhị Lang tuyên bố kế nhiệm tư lệnh, ra lệnh cho toàn thể quan binh quay trở lại Long Lăng. Do phía quân đội Trung Quốc không hề phát hiện ra thành phố đã trống rỗng suốt một đêm, nên đã bỏ lỡ một cơ hội trời cho dễ như trở bàn tay.

Năm giờ chiều, Trung tá Tiểu Thất Chung Thái Lang cùng năm sĩ quan dưới quyền bị áp giải đến tường thành cửa Đông, bị xử tử vì tội kháng mệnh và đào ngũ. Xét thấy trung tá từng lập nhiều chiến công cho Đế quốc, nên chuẩn cho phép được tạ tội bằng cách tự sát. Trung tá từ chối mổ bụng, chọn cách dùng súng ngắn.

Bảy giờ tối, toàn bộ đại đội hỗn hợp quay trở lại trận địa, tiến vào trạng thái lâm chiến.

Do khủng hoảng quyền lực xảy ra giữa giới lãnh đạo cao nhất của liên quân Trung - Mỹ, cuối cùng dẫn đến việc Tướng Joseph W. Stilwell bị cách chức về nước, nên trước tháng 10, tiền tuyến Long Lăng từng có lúc khá bình yên. Hai bên Trung - Nhật đào hào đối lũy, không hề có chiến sự.

Tháng 10, mùa mưa kết thúc, vùng Nộ Giang trời thu trong xanh, không một gợn mây. Ngày 29, quân Viễn chinh Trung Quốc lại mở cuộc tấn công lớn vào Long Lăng. Không đoàn 10 và 14 của Mỹ điều động hàng trăm máy bay tham chiến. Ở tiền tuyến Long Lăng, dọc theo tuyến đường Điền - Miễn và các khu vực Mang Thị, Già Phóng, Uyển Đình, Bhamo, Lashio cho đến Mandalay, mỗi ngày đều có từng tốp máy bay Mỹ bay khắp nơi tập kích các trận địa và tuyến đường vận tải của quân Nhật, phá hủy các cứ điểm công sự, ném bom phá hủy cầu đường, khiến các đoàn xe quân Nhật không cách nào phòng bị, đành phải dựa vào việc di chuyển lén lút vào ban đêm.

Quân thủ thành Long Lăng cơ bản lặp lại kết cục của quân thủ thành Tùng Sơn và Đằng Xung, chỉ là sự kháng cự không quyết liệt và bền bỉ bằng hai nơi đó. Quá trình công thành và chiến tranh đường phố cũng tương tự như Đằng Xung. Khi những người lính Trung Quốc ào ào như thủy triều reo hò phá thành tiến vào từ khắp mọi hướng, hai ngàn binh lính Nhật ôm tư tưởng quyết tử đã dựa vào từng ngôi nhà, từng công sự và từng vật che chắn trong thành để chiến đấu trận cuối cùng. Đạn hết thì dùng lưỡi lê, dùng báng súng, dùng đá, răng, cho đến khi "ngọc nát". Theo một nghĩa nào đó, việc thủ thành đã lui xuống hàng thứ yếu, cái chết trở thành mục đích, cái chết và sự hủy diệt chính là chủ đề bi kịch của cuộc chiến này.

Mười ngày sau, tiếng súng đạn và tiếng nổ lựu đạn trong thành dần thưa thớt, chỉ còn một khẩu súng máy hạng nặng trong tháp trắng trên đồi Văn Bút phía bắc thành vẫn đang gầm rú dữ dội và ngoan cường. Tháp trắng là công trình kiến trúc thời Minh, cao hơn bốn mươi mét, có mười một tầng, đều được xây bằng đá hoa cương trắng, giữa các khe đá lấp đầy bằng vữa vôi nếp và giấy bản, từng trải qua trận động đất bảy độ richter mà không hề hư hại. Vì tháp trắng khống chế được tuyến đường Điền - Miễn bên ngoài thành từ trên cao, nên xe cộ, quân lính và dân phu qua lại vô số người đã bị bắn chết oan uổng. Một trung đội thuộc Sư đoàn 88, Quân đoàn 71 đã cố gắng tiêu diệt cái "đinh" này, vây hãm suốt một ngày một đêm, thương vong hơn hai mươi người.

Trung đoàn trưởng nổi giận, điều tới một khẩu trọng pháo, muốn san phẳng tháp trắng. Đúng lúc Quân đoàn trưởng Chung Bân đi ngang qua, hỏi rõ nguyên do, liền ngăn cản thuộc hạ, không cho phép làm bừa. Quân đoàn trưởng Chung Bân xuất thân từ việc du học nước ngoài, biết yêu quý di vật cổ, vì vậy tháp trắng đã thoát nạn. Sau này có một tiểu đội trưởng bị thương đã lén mò vào trong tháp vào ban đêm, dùng lựu đạn tiêu diệt kẻ địch. Hóa ra trong tháp chỉ có hai tên lính địch bị thương.

Tháp trắng lại đứng vững trong gió mưa của thời gian hơn hai mươi năm nữa, sau đó bị phá hủy trong "Cách mạng Văn hóa".

Ngày 11 tháng 11, Bộ tư lệnh quân Viễn chinh Trung Quốc công bố chiến báo, tuyên bố chính thức thu hồi Long Lăng. Chiến dịch Long Lăng kéo dài 188 ngày, tiêu diệt 10.700 quân Nhật, quân đội Trung Quốc thương vong hơn 40.000 người. Tổng cộng bắt sống được ba tên lính Nhật bị thương.

Nhìn lại tám năm kháng chiến, chiến trường chính diện cơ bản là một bức tranh thất bại. Mặc dù nhiều sĩ quan và binh lính Trung Quốc đã kháng cự anh dũng, nhưng xu thế chung là quân đội Trung Quốc ngoài việc bị động chịu đòn, thì chính là rút lui từng bước. Khắp nơi tiếng gió thổi cỏ lay đều ngỡ là địch. Ngay cả khi có vài trận đại chiến bắt đầu bằng các cuộc xuất kích thắng lợi: Chiến dịch Lâm Hân, Hội chiến Từ Châu (bao gồm đại chiến Đài Nhi Trang), Hội chiến Vũ Hán, v.v., kết quả đều kết thúc bằng những thất bại lớn hơn. Người Nhật luôn nắm quyền chủ động trên chiến trường Trung Quốc.

Chỉ có chiến trường Trung - Ấn - Miến là ngoại lệ.

Cuộc đại chiến bắt đầu từ đầu năm 1942 dương lịch này kéo dài tròn ba năm, chiến trường trải dài qua ba nước châu Á, liên tiếp có gần một triệu quân của bảy quốc gia tham gia chiến đấu. Quân đội Trung Quốc trên chiến trường này đã thể hiện tinh thần dân tộc và tinh thần yêu nước cao độ, đi qua một chặng đường gian nan từ thất bại đến chiến thắng. Trên vùng đất rộng lớn từ lục địa Nam Á cho đến chân phía nam dãy Himalaya, hàng chục vạn đại quân Trung Quốc đã kẹp đánh quân Nhật từ hai phía đông tây, trở thành lực lượng chủ lực trong cuộc tổng phản công của quân Đồng minh tại chiến khu này. Tại Miến Điện, từ Đạt La, Mạnh Hoãn, Mạnh Củng cho đến Mật Chi Na, thế công sắc bén của quân Trung Quốc trú tại Ấn Độ có thể sánh ngang với bất kỳ quân Đồng minh nào trên chiến trường châu Âu. Tại tiền tuyến Nộ Giang, quân Nhật xác chết nằm khắp nơi, máu chảy thành sông; công sự bị phá hủy, cứ điểm bị nhổ bỏ. Những sư đoàn, trung đoàn binh lính Nhật dọc theo tuyến đường Điền - Miễn không phải là tiến quân mà là bại lui. Phía sau họ, những người lính Trung Quốc đi giày cỏ vác súng trường tràn đầy tự tin thừa thắng truy kích, trên đầu có máy bay Mỹ yểm trợ oanh tạc, phía sau có hàng vạn dân phu ngựa thồ bám sát bước tiến của đại quân, gần như trong suốt một trăm năm qua người Trung Quốc chưa từng có thành tích chiến tranh nào hả hê và hùng tráng như vậy trong các cuộc chiến tranh chống xâm lược.

Tháng 12, quân Viễn chinh Trung Quốc lần lượt công phá các vùng Mang Thị, Già Phóng, Doanh Giang, Lũng Xuyên, Thụy Lệ, quân trú tại Ấn Độ cũng tấn công mãnh liệt vào một trọng trấn khác ở Bắc Miến Điện là Bhamo. Để cứu vãn tình thế bại trận, quân Nhật đã đào hào tử thủ tại Hắc Sơn Môn, nơi hiểm yếu đối diện Uyển Đình, với hai liên đội, năm sư đoàn khác bắc tiến dọc theo tuyến đường Lashio, Nam Khảm, Mạt Cốc ở Miến Điện, chuẩn bị phá vỡ cuộc bao vây của quân Trung Quốc.

Quân Nhật phái đi Miến Điện đã định nghĩa chiến dịch lần này là tác chiến giai đoạn ba "Đoạn".

Ác chiến kéo dài 23 ngày.

Quân đội Trung Quốc sắp sửa hội quân không chỉ sở hữu hỏa lực pháo binh mặt đất mạnh mẽ, sở hữu ưu thế tuyệt đối về không quân, quan trọng hơn là sở hữu ưu thế tinh thần của người chiến thắng, do đó ngay tuần đầu tiên của chiến dịch đã làm lung lay mạnh mẽ niềm tin đánh nhanh thắng nhanh của tư lệnh Nhật Bản. Mặc dù quân Nhật cũng xuất động xe tăng, xe bọc thép, tập trung trọng pháo, phát động phản công hết lần này đến lần khác, nhưng cuối cùng vẫn không thể xoay chuyển tình thế bại trận đang lao dốc không phanh. Hai đại quân Trung Quốc với tư thế dũng mãnh chưa từng thấy đã đột phá trận địa địch, hỏa lực pháo binh phủ đầu đã xé nát phòng tuyến địch hết lần này đến lần khác, nhấn chìm toàn bộ xe ô tô, xe tăng và bộ binh của địch trong biển lửa. Máy bay Mỹ ngoài việc oanh tạc và bắn phá trận địa địch, còn mở rộng khu vực không kích ra phía sau quân địch cho đến tận phía nam Yangon. Thế công mạnh mẽ của quân đội Trung Quốc đã gieo rắc bóng ma thất bại nặng nề vào tâm lý binh lính địch, trong trận Uyển Đình, lần đầu tiên trong quân đội Nhật xuất hiện những binh lính mang súng đầu hàng và đào ngũ.

Tác chiến giai đoạn ba "Đoạn" kết thúc vội vã trong bầu không khí bi quan của sự thất bại và đổ lỗi lẫn nhau.

Ngày 20 tháng 1 năm 1945, lúc 9 giờ sáng, một lá cờ quốc kỳ Thanh Thiên Bạch Nhật Mãn Địa Hồng rực rỡ từ từ kéo lên trên bầu trời đống đổ nát tại thị trấn biên giới Uyển Đình. Cùng ngày, Ủy viên trưởng Tưởng đã phát đi thông cáo tại Trùng Khánh, tuyên bố khôi phục toàn bộ lãnh thổ bị mất ở phía tây Điền Tây.

Chiến dịch Mang Thị, Già Phóng, Uyển Đình đã tiêu diệt 7.000 quân Nhật, bắt sống 12 tên, quân đội Trung Quốc tử trận 15.000 người.

Năm ngày sau, quân Viễn chinh Trung Quốc chia làm nhiều đường, hùng dũng xuất quân khỏi biên giới, tiến vào Miến Điện đón chào sự xuất hiện của một lực lượng quân Trung Quốc hữu nghị khác đã lâu chưa gặp mặt — quân đội Trung Quốc trú tại Ấn Độ.