a. Người Danaans. b. Người Argives. c. Người Achæans.

Chúng ta nay đi đến các danh hiệu lớn của Homer: Danaan, Argive và Achæan. Như Thucydides đã nói (i. 3), Δαναοὺς δὲ ἐν τοῖς ἔπεσι, καὶ Ἀργείους, καὶ Ἀχαιοὺς ἀνακαλεῖ. Tại sao vị sử gia vĩ đại lại sắp xếp ba cái tên này theo thứ tự ấy? Chắc chắn không phải do tần suất sử dụng của chúng: bởi cái tên đầu tiên ít xuất hiện nhất, trong khi cái tên thứ ba lại thường xuyên hơn hẳn. Tạm thời, chúng ta hãy gác lại việc tìm nguyên nhân; và chỉ ghi nhận như một điều có xác suất cao —dù chưa hẳn tuyệt đối— rằng chắc chắn phải có một nguyên nhân nào đó.

Các phương thức hình thành tên gọi của các dân tộc.

Trước khi đi sâu vào việc khảo sát các tên gọi này, xin hãy cho phép tôi xem xét những phương thức khác nhau —trong phạm vi chúng ta có thể dò tìm (dù chỉ rất hạn chế)— mà qua đó, những cái tên do Homer gán cho cư dân của các vùng đất cụ thể đã bắt nguồn.

Chúng dường như xuất phát từ:

1. Trực tiếp từ một nhân vật anh hùng khởi thủy (eponymist), đồng thời là bậc tổ phụ khai sáng, chẳng hạn như Δαρδανοὶ, Τρῶες, lần lượt bắt nguồn từ Dardanus và Tros đối với các vùng Dardania và Troja.

2. Từ vùng đất họ sinh sống: và do đó xuất phát từ một nhân vật khởi thủy, nếu từ nguyên thủy vùng lãnh thổ đó từng có một nhân vật như vậy.

Chẳng hạn, chúng ta tìm thấy từ Ἰθακήσιοι bắt nguồn từ hòn đảo Ἰθακὴ, mà hòn đảo này lại bắt nguồn từ Ἰθακός. Trong một trường hợp thế này, khi danh hiệu của một dân tộc không bắt nguồn trực tiếp mà bắt nguồn gián tiếp từ người đặt tên, thông qua một tên gọi lãnh thổ xen vào, chúng ta không thể rút ra suy luận nào về sự đồng nhất về chủng tộc giữa họ và nhân vật ấy. Do đó, trong trường hợp trước mắt chúng ta, Ἰθακήσιοι, dẫu có liên quan đến Ἰθακὴ, nhưng không nhất thiết phải có bất kỳ mối liên hệ nào về mặt cá nhân với Ἰθακός.

3. Từ vùng đất họ sinh sống, được mô tả qua đặc điểm địa lý nổi bật nhất của nó.

Ví dụ, người Thracians (Θρῇκες) hiển nhiên phải được gọi như vậy từ sự hiểm trở của đất nước họ, như một từ cùng gốc với τρῆχυς, vốn được dùng để mô tả Ithaca như sau:

τρηχεῖ’, ἀλλ’ ἀγαθὴ κουρότροφος. Odyss. ix. 27.

Một ví dụ khác, từ Αἰγίαλος, vùng đất sau này được gọi là Achæa, chúng ta có cái tên Αἰγιαλεῖς chỉ các cư dân trong tiếng Hy Lạp hậu kỳ. Điều này không xuất hiện trong Homer, nhưng chúng ta có một từ tương đương trong tên của Αἰγιάλεια, vợ của Diomed và là con gái của Adrastus, vị vua trước đây của Sicyon thuộc vùng Ægialus. Đây là một ví dụ về việc áp dụng nguyên lý trên đối với một cá nhân cư dân chứ không phải toàn thể cộng đồng.

4. Tên của một dân tộc có thể bắt nguồn một cách gián tiếp từ tên của một dân tộc khác. Do đó, trong khi chúng ta phải bắt nguồn Ἕλληνες từ Ἕλλας, thì bản thân từ này lại chỉ có thể rút ra từ người Ἕλλοι.

5. Riêng trong trường hợp của người Athenians, chúng ta thấy tên của một dân tộc bắt nguồn từ tên của một vị thần.

6. Có thể phỏng đoán, dù không chắc chắn, rằng toàn bộ các cộng đồng dân cư đã lấy tên từ các cá nhân hoặc dòng tộc cai trị. Chẳng hạn, xem ra khó lòng có thể giải thích tên gọi Καδμεῖοι —vốn hoàn toàn không liên quan đến bất kỳ nguồn gốc đặt tên nào kể trên— theo cách nào khác ngoài việc quy chiếu về một cá nhân Cadmus, người được Homer nhắc đến trong Od. v. 333.

Quan điểm cho rằng ba đại danh từ này trong Homer chỉ là những từ đồng nghĩa thuần túy, và hoàn toàn không liên quan gì đến bất kỳ sự khác biệt thực tế và lịch sử nào —dù tồn tại vào thời Homer viết sách hay được ông biết là từng tồn tại trong một thời kỳ trước đó— vẫn đang chiếm ưu thế rộng rãi, hoặc ít nhất là được dung thứ.

Vấn đề này nay được đề xuất để khảo sát. Tôi xin bắt đầu bằng một sự thừa nhận lớn. Đó là:

Ngay trên bề nổi của các khúc ca, và trong hầu hết mọi trường hợp thông thường, thoạt nhìn Homer dường như sử dụng, và rất thường xuyên sử dụng, ba tên gọi chính yếu mà ông áp dụng chung cho người Hy Lạp như thể chúng tương đương và thay thế cho nhau được.

Cách sử dụng mang tính đặc trưng của Homer.

Tuy nhiên, một vấn đề vô cùng quan trọng là liệu Homer có nhận thức và tuân thủ bất kỳ sự phân biệt nào giữa các tên gọi này hay không. Bởi nếu có, thì những từ thông dụng tưởng chừng tầm thường này lại có thể ẩn chứa trong mình mầm móng của rất nhiều sử liệu thời kỳ đầu.

Trong cuộc điều tra này, chúng ta có lợi thế là phần lớn được làm việc không phải với những lời kể truyền khẩu đơn thuần, mà là với các sự kiện. Việc sử dụng các tên gọi cụ thể, vào những thời kỳ cụ thể, cho các bộ tộc cụ thể, cung cấp (nếu văn bản có thể được tin cậy về tính nguyên bản) một loại bằng chứng tương tự như những gì do tiền xu và văn bia cung cấp cho lịch sử, hoặc những gì do các hiện tượng địa chất cung cấp đối với sự hình thành của quả địa cầu.

Các tác phẩm của Homer, đặc biệt là sử thi Iliad, rất phong phú những đoạn liên quan đến các sự kiện xảy ra trước đó. Nhìn chung, những đoạn này không đạt đến thứ bậc cao về vẻ đẹp thi ca khi so sánh với phần còn lại của sử thi; chúng thường làm cho mạch truyện trở nên khá nặng nề; nhiều đoạn trong số đó cấu thành những bài diễn văn của các cụ già, mà xu hướng tự nhiên là sự dài dòng dường như đã được Nhà thơ, bằng tài nghệ quen thuộc của mình, tận dụng để phục vụ cho việc hoàn thành các mục đích lịch sử rõ rệt của chính ông. Song chúng là những kho tàng lưu giữ, ta có thể gần như nói là chứa đựng đầy ắp, những thông tin kỳ thú và gợi mở nhất.

Một số đoạn có thể không có niên đại xác định: nhưng thời gian thường được ấn định trong những giới hạn đủ sát sao, hoặc qua các phả hệ, hoặc qua giai đoạn trong cuộc đời của những người kể chuyện mà các câu chuyện đó thuộc về. Cuộc chiến giữa người Elians và Pylians trong Quyển thứ Mười đã diễn ra vào thời thơ ấu của Nestor: có lẽ từ năm mươi đến sáu mươi năm trước cuộc chiến thành Troy. Sự ra đời của Eurystheus, được kể trong Quyển thứ Mười Chín, có lẽ còn sớm hơn thế mười hoặc hai mươi năm. Các truyền thuyết khác rơi vào khoảng thời gian giữa những sự kiện này và cuộc chiến Troica. Giờ đây, nếu chúng ta có thể vạch ra sự khác biệt trong cách Homer sử dụng các danh hiệu của ông, dù là về thời gian hay địa điểm, thì qua đó, ông có thể một cách dứt khoát, dẫu là vô thức, cho chúng ta biết rất nhiều điều về quan điểm của ông về sự kế vị và sự phân bố cục bộ của các dòng tộc cai trị ở Hy Lạp.

Quy tắc khác biệt như vậy rất dễ nhận ra.

Chẳng hạn. Trong Bản mục lục các chiến thuyền và nơi chốn, cũng như ở những nơi khác, nếu trong diễn tiến hành động mà ông đề cập đến những binh lính xuất phát từ vùng đất sau này được gọi là Bœotia, ông gọi họ là Βοιωτοί. Nhưng khi Agamemnon có, hoặc đúng hơn là tạo ra, dịp để kể một câu chuyện về chính nhóm người đó trong lịch sử trước đó, ông không gọi họ là Βοιωτοὶ, mà có một lần gọi là Καδμεῖοι, và một lần bằng cái tên tương đương là Καδμειῶνες. Câu chuyện là một bản tường thuật về sứ mệnh của Tydeus từ Thebes đến Mycenæ, đi cùng với Polynices, vốn đã diễn ra dưới triều đại Pelopid.

Trong câu chuyện này, dường như Tydeus và Polynices thoạt đầu đã nhận được lời hứa giúp đỡ mà họ cần; nhưng sau khi họ rời đi, đã có một sự thay đổi quyết định. Do đó, các sứ giả đã được phái đi để thông báo cho Tydeus, và rõ ràng là để triệu hồi lực lượng. Biểu thức được dùng là (Il. iv. 384),

ἔνθ’ αὖτ’ ἀγγελίην ἐπὶ Τύῃ στεῖλαν Ἀχαιοί.

Một sự ám chỉ đến sự kiện này lại được đặt vào miệng của vị nữ thần Minerva trong Il. v. 800-7. Sự tương đồng trong các tên gọi được sử dụng chính xác đến mức gần như câu nệ. Một lần nữa, người Mycenæ được gọi một lần, và được gọi là Ἀχαιοί. Lại nữa, người Thebans được gọi hai lần, và có một lần là Καδμεῖοι, một lần là Καδμείωνες.

Bằng chứng về việc sử dụng mang tính phân biệt.

Hai trường hợp này củng cố lẫn nhau mạnh mẽ đến mức, theo tôi, ngay cả khi chúng đứng độc lập, chúng cũng đủ tạo thành một sự minh chứng rõ ràng rằng Homer đã lưu tâm đến thời gian và hoàn cảnh mà các chủng tộc khác nhau chiếm ưu thế, trong những đoạn tác phẩm của ông đề cập đến các biến cố cụ thể của lịch sử trước đó, dù là về cá nhân hay địa phương. Nhưng hoàn toàn không thiếu các bằng chứng khác.

Trước hết, chúng ta có các mảnh sử liệu khác về thời kỳ trước, ảnh hưởng đến cùng một phần của Hy Lạp. Đoạn đầu tiên trong số này có lẽ chỉ đi trước cuộc chiến Troica hai, hoặc tối đa là hai thế hệ rưỡi. Đó là bản tường thuật về sự ra đời của Eurystheus, do chính Agamemnon đưa ra trong Quyển thứ Mười Chín. Bối cảnh của nó được mô tả là Ἄργος Ἀχαιïκόν. Quả thực, ông gọi nó bằng cái tên mà nó vẫn mang vào thời điểm ông nói, và được những người nghe hiểu rõ, vì nó vẫn là vùng đất giống như thời xưa. Nhưng chính những con người đó, những người vào thời của Tydeus, sống dưới triều đại Pelopid, là Ἀχαιοὶ, thì vào thời của Eurystheus, và do đó trước sự thống trị của nhà Pelopid, lại được mô tả là Ἀργεῖοι. Trong Il. xix. 122, nữ thần Juno đã nói về sự ra đời của Eurystheus như sau:

ἤδη ἀνὴρ γέγον’ ἐσθλὸς, ὃς Ἀργείοισιν ἀνάξει.

Và một lần nữa, ở câu v. 124, thuật ngữ tương tự lại được sử dụng.

Lại nữa, từ sử thi Iliad thứ Sáu, rõ ràng Prœtus, kẻ đã trục xuất Bellerophon vào khoảng thời gian đó, là vua của xứ Ἀργεῖοι (Il. vi. 158);

ὅς ῥ’ ἐκ δήμου ἔλασσεν, ἐπεὶ πολὺ φέρτερος ἦεν

Ἀργείων.

Theo truyền thuyết ngoại-Homer, Prœtus là anh em của Eurystheus. Theo Homer, quyền lực của ông kéo dài trên xứ Ephyre và trên những người Argives; và vì các triều đại Æolid lúc đó đang cai trị ở miền tây, nên đó phải là vùng đất sau này được gọi là xứ Argos của người Achæans, nằm trong một phần nào đó mà ông phải đã cai trị. Nhưng khi kể cả câu chuyện về Prœtus lẫn câu chuyện về Eurystheus, liên quan đến cùng một phía của bán đảo Peloponnesus, và hoàn toàn không có sự kết nối nào với nhau, văn bản của Homer vẫn giữ nguyên tính nhất quán, chỉ gọi thần dân của mỗi vị trong thời kỳ đó bằng cái tên Ἀργεῖοι, chứ không bao giờ là Δαναοὶ hay Ἀχαιοί.

Như vậy, chỉ một thế hệ trước cuộc chiến Troica, ông gọi những con người ấy là người Achæans, và chỉ gọi họ bằng cái tên đó, trong khi một hoặc hai thế hệ trước đó, ông lại mô tả —một cách lặp đi lặp lại và đồng nhất— họ từng là người Argives. Khó lòng có thể tìm được bằng chứng gián tiếp nào mạnh mẽ hơn cho thực tế rằng: đối với mỗi thuật ngữ, ông đều gắn cho nó một ý nghĩa đặc biệt riêng.

Và tuy nhiên, không phải đơn giản là Homer đã biến Argive thành cái tên cổ xưa hơn và Achæan thành cái tên cận đại hơn. Ngược lại, ông sử dụng cả hai cái tên ấy với sự lưu tâm rõ rệt đến địa điểm cũng như thời gian. Bởi vì vào thời đại Argive vĩ đại, ông có những người Achæans; và vào thời đại Achæan vĩ đại —tức thời đại trong sử thi— ông vẫn còn lưu giữ các mối liên hệ Argive và một tên gọi địa phương mang tính Argive.

Trong Quyển thứ Mười Một, Nestor cầm chân Patroclus bằng một bài diễn văn rất dài. Ở phần đầu của lời phát biểu này, ông đề cập đến hoàn cảnh của thời điểm hiện tại, và sau khi kết thúc phần mở đầu, ông ngược thời gian trở về thời tuổi trẻ, thậm chí gần như là thời thơ ấu của mình, để kể câu chuyện về một cuộc chiến, hay cuộc đột kích, giữa người Epeans và người Pylians. Khi đã dứt câu chuyện này, ông trở lại với tình hình thực tế trước thành Troy.

Trong bản tường thuật về cuộc đột kích này, ông thường gọi phe này là Epeans, và phe kia là Pylians. Nhưng có một lần ông gọi người Epeans, vốn là cư dân xứ Elis, là người Elians. Điều này hoàn toàn tự nhiên: bởi vì cái tên Elian sau này (và ngay từ thời của Homer) đã trở nên thịnh hành đối với chủng tộc và vùng đất đó, nên rất có thể nó đã bắt đầu được đưa vào sử dụng. Nhưng ông cũng gọi người Pylians là người Achæans; và ông sử dụng cái tên này một cách có phân biệt, bởi vì đó là lúc ông đang nói về họ như là bên chiến thắng. Rõ ràng không có lý do tương ứng nào cho việc này. Cũng rõ ràng không kém là Homer không gọi người Pylians là Ἀχαιοὶ chỉ theo nghĩa họ là người Hy Lạp, vì nếu thế thì cái tên này sẽ chẳng có tính phân biệt gì cả: kẻ thù cũng sẽ được gộp chung với họ, điều đó sẽ biến đoạn văn thành vô nghĩa. Vậy thì (không còn cách giải thích nào khác), Homer muốn nói rằng người Pylians, theo một nghĩa đặc biệt nào đó, thuộc về chủng tộc Achæan.

Điều này càng đáng chú ý hơn khi chúng ta nhìn vào phần mở đầu và phần kết luận của bài diễn văn. Bởi vì trong cả hai phần này —vốn đề cập đến toàn thể người Hy Lạp và thời đại thành Troy— ông đều sử dụng các tên gọi quen thuộc của mình, gọi họ vừa là người Danaans (Δαναῶν οὐ κήδεται, v. 665, cũng xem v. 797), vừa là người Argives (Ἀργείων ἀέκητι, v. 667): và cuối cùng là người Achæans (υἷες Ἀχαιῶν, 800).

Như vậy, ông gọi người Pylians là người Achæans vào thời kỳ người Argives chiếm ưu thế: bởi vì cuộc chiến tranh cục bộ này khó lòng có thể diễn ra sớm hơn mười hoặc hai mươi năm sau khi Eurystheus ra đời, và do đó hẳn phải xảy ra trước hoặc trong triều đại của vị vua này; nghĩa là vào thời điểm mà thần dân của chính ông được gọi là Ἀργεῖοι.

Lại nữa. Homer sử dụng từ Ἀργεῖος ở giống cái số ít mười lăm lần. Hai lần trong số đó liên quan đến nữ thần Juno. Đương nhiên việc áp dụng thuật ngữ này mang tính ẩn dụ. Nhưng dẫu có mang tính ẩn dụ, thì phép ẩn dụ đó rõ ràng được xây dựng trên mối quan hệ gắn bó và thân thiết của nữ thần, không chỉ với toàn thể người Hy Lạp nói chung, mà đặc biệt là với cái tên Argive; và với các cá nhân, nhưng đặc biệt hơn là với vùng đất, vốn gắn liền một cách đặc biệt với cái tên ấy.

Trong tất cả mười ba trường hợp còn lại, định ngữ này được đi kèm với tên của Helen. Liệu đối với nàng, nó chỉ đơn thuần có nghĩa là người Hy Lạp, hay còn mang một ý nghĩa đặc biệt nào đó vượt lên trên điều đó? Giờ đây, nếu nó chỉ đơn thuần có nghĩa là người Hy Lạp, thì thật kỳ lạ khi nàng chưa từng được gọi —tôi không nói là Δαναὴ, bởi vì cái tên Danaan không có hình thức số ít trong Homer— mà chắc chắn là Ἀχαιὴ hay Ἀχαίïς. Nhất là khi từ Ἀχαιὸς được sử dụng làm định ngữ, xin hãy nhớ lại, thường xuyên hơn rất nhiều so với từ Ἀργεῖος: và chỉ có một mình nó được dùng để mô tả phụ nữ Hy Lạp nói chung.

Lại nữa, nếu định ngữ Argive, khi áp dụng cho Helen, chỉ đơn thuần có nghĩa là người Hy Lạp, thì nó có lẽ rất phù hợp khi thốt ra từ miệng của một người Trojan đang nói chuyện giữa những người Trojan; nhưng nó sẽ trở nên yếu ớt, vô nghĩa, và do đó hoàn toàn không giống phong cách của Homer, khi được thốt ra từ miệng của một người Hy Lạp hay một người bạn của người Hy Lạp; hoặc khi, như trong sử thi Odyssey, Helen không còn ở giữa những kẻ xa lạ mà đang ở chính quê nhà của mình. Thế nhưng nó lại được sử dụng trong các đoạn sau đây, giữa những đoạn khác: (1) do Juno nói với Minerva, Il. ii. 161; (2) do Minerva nói với Ulysses, Il. ii. 177; và ở đây, nó được đặt ngay cạnh danh hiệu Achæan, điều này tự nó đã chứng minh phần lớn rằng Ἀργείη mang một ý nghĩa cụ thể hơn là chỉ đơn thuần là người Hy Lạp. Đoạn văn đó là:

Ἀργείην Ἑλένην, ἧς εἵνεκα πολλοὶ Ἀχαιῶν

ἐν Τροίῃ ἀπόλοντο.

Tôi hoài nghi việc liệu Homer có bao giờ đặt hai định ngữ có cùng một ý nghĩa cho cả hai ở một khoảng cách gần gũi đến thế hay không. Sự trùng lặp thừa thãi này sẽ vô cùng thô thiển, nếu như Achæan và Argeian mỗi từ đều không mang ý nghĩa nào khác ngoài từ Hy Lạp; nhưng nếu Ἀργείη mang nghĩa địa phương, thì sẽ chẳng còn điều gì gượng gạo ở đây cả. (3) Nó được sử dụng bởi Agamemnon, Il. iii. 458, khi ngỏ lời với người Trojans; (4) Il. iv. 174, khi ngỏ lời với Menelaus; (5) Il. ix. 140, khi ngỏ lời trước Hội đồng Hy Lạp. Ngay cả từ sự liệt kê này thôi cũng đủ thấy rõ ràng rằng Ἀργείη, khi áp dụng cho Helen, chắc chắn phải mang một ý nghĩa khác với sự kiện đơn thuần rằng nàng thuộc về quốc gia Hy Lạp nói chung.

Và việc tìm ra ý nghĩa ấy cũng không phải là khó. Quả thực, Homer chỉ để lại cho chúng ta rất ít thông tin về nguồn gốc xuất thân của Helen. Ông đôi khi gọi nàng là εὐπατέρεια, và nhiều lần là Διὸς ἐκγεγαυῖα. Trong sử thi Iliad thứ Ba, ông cho thấy nàng là em gái của Castor và Pollux, và trong sử thi Odyssey thứ Mười Một, ông cho thấy họ là con của Tyndareus và Leda. Tyndareus là ai thì chúng ta không biết được từ ông. Nhưng truyền thuyết thông thường —vốn coi vị này là một bậc quân vương ở miền đông Peloponnesus— hoàn toàn phù hợp với những ghi chép ít ỏi trong Homer. Bởi vì, như chúng ta thấy từ các trường hợp của Eurystheus và Prœtus, chính ở miền đông Peloponnesus là nơi quyền lực và tên tuổi của người Argive chiếm ưu thế; và Helen, con gái của Tyndareus, như chúng ta cũng đã thấy, chính là nàng Helen xứ Argos theo đúng đặc trưng của ông. Như vậy, giờ đây chúng ta có thể được phép nói rằng, chúng ta đã được cung cấp một ý nghĩa cho cái tên ấy, khiến nó trở nên vô cùng thích hợp khi được thốt ra từ miệng của Agamemnon, người đứng đầu dòng tộc Pelopid. Bởi vì họ chính là dòng tộc —khi tiến vào với tư cách là những kẻ đứng đầu người Achæans— đã từ miền Tây đánh bại và soán ngôi quyền lực Argive ở miền Đông, đồng thời họ cũng nắm giữ quyền lực đó với tư cách là những người thừa kế thông qua hôn nhân; và nếu như một vương triều hoàng gia Argive vào thời điểm chiến tranh chỉ còn sống sót qua Helen và người em gái Clytemnestra của nàng, thì ít nhất nàng cũng đại diện cho danh nghĩa đó, và với tư cách là người vợ hợp pháp của Menelaus, nàng đã bồi đắp cho ngai vàng của ông bất kỳ thứ uy quyền nào mà tên tuổi và quyền lợi của chủng tộc nàng có thể mang lại.

Thiết nghĩ, bấy nhiêu đây đã đủ để biện minh cho niềm tin rằng ít nhất một số trong những tên gọi này, trong tâm trí của Homer, vừa mang một ý nghĩa xác định vừa mang một ý nghĩa tổng quát hơn; giờ đây, hãy lần lượt điểm qua từng tên gọi để khảo sát ý nghĩa ấy là gì.

Người Danaans của Homer.

Trong số ba đại danh hiệu lớn của Homer, trước hết chúng ta hãy hướng sự chú ý của mình đến cái tên có lẽ là cổ xưa nhất. Từ Δαναοὶ, do số lượng các dấu hiệu và chỉ báo liên quan đến nó tương đối ít, rõ ràng phù hợp với sự mô tả này.

Trước hết, chúng ta sẽ xem xét các bằng chứng từ Homer, rồi sau đó là các bằng chứng hậu-Homer liên quan đến nó. Về phần bằng chứng trước, phần lớn các chi tiết đều mang tính phủ định. Quả thực, chúng ta chỉ có hai điểm tựa khẳng định để lưu tâm; dẫu vậy, cả hai điểm này đều vô cùng quan trọng.

1. Cái tên Danaan đối với Homer là một định danh cố định của người Hy Lạp. Tuy nhiên, tôi nghĩ có thể chứng minh rằng nó chưa bao giờ có nghĩa là quốc gia Hy Lạp, mà luôn luôn chỉ lực lượng vũ trang hoặc binh lính Hy Lạp.

Từ này được sử dụng trong sử thi Iliad một trăm bốn mươi bảy lần. Tên Ἀργεῖοι được sử dụng thường xuyên hơn, cụ thể là một trăm bảy mươi bảy lần ở số nhiều, bên cạnh mười một lần ở số ít như một định ngữ cá nhân; và từ Ἀχαιοὶ thậm chí còn thường xuyên hơn thế rất nhiều.

Các định ngữ của ông dành cho ba tên gọi.

Nếu chúng ta quan sát các sắc thái ý nghĩa gắn liền với những từ này thông qua các định ngữ mà Homer đính kèm vào chúng, chúng ta sẽ thấy chúng thiết lập nên những sự phân biệt có thể nhận thấy rõ.

Các định ngữ của Δαναοὶ hoàn toàn là các định ngữ quân sự:

1. ἥρωες (các anh hùng).

2. θεράποντες Ἄρηος (những tôi tớ của thần Ares).

3. φιλοπτόλεμοι (ưa thích chiến tranh).

4. αἰχμηταί (những người mang giáo).

5. ἀσπισταί (những người mang khiên).

6. ἴφθιμοι (dũng mãnh).

7. ταχύπωλοι (có những con ngựa chạy nhanh).

Các định ngữ của Ἀργεῖοι như sau:

1. ἰόμωροι, Il. iv. 242. xiv. 479.

2. ἀπειλάων ἀκόρητοι, Il. xiv. 479.

3. θωρηκτοί, Il. xxi. 429.

4. φιλοπτόλεμοι, Il. xix. 269.

5. ἐλεγχέες, Il. iv. 242.

Về những điều này, trước hết chúng ta có thể nhận xét rằng chúng có số lượng ít; thứ hai là chúng được sử dụng với tần suất cực kỳ hiếm hoi; chỉ xuất hiện tổng cộng trong bốn đoạn văn, trong khi từ Δαναοὶ có các định ngữ ở tới hai mươi hai đoạn. Thứ ba, từ này chỉ có hai lần trong toàn bộ các sử thi là có đính kèm một định ngữ quân sự. Bởi vì tôi phải đi theo những học giả không dịch từ ἰόμωροι theo nghĩa tương ứng với từ ἐγχεσίμωροι: (1) bởi vì người Hy Lạp không phải là những cung thủ, (2) bởi vì nguồn gốc từ ἴα, ‘tiếng hét’, mang ý nghĩa của kẻ ba hoa khoác lác, hoàn toàn hòa hợp chính xác với cụm từ đi kèm ἀπειλάων ἀκόρητοι: cũng như (3) vì lý do phỏng đoán —tuy không hề mang tính quyết định trong Homer— rằng nguyên âm ἰον trong từ ghép là nguyên âm dài.

Các định ngữ của Ἀχαιοὶ rất nhiều, vô cùng đa dạng và được sử dụng với tần suất rất cao. Chúng là những từ sau:

1. ἀπειλητῆρες (những kẻ hay đe dọa).

2. μάχης ἀκόρητοι (không bao giờ chán chiến đấu).

3. ἀνάλκιδες (những kẻ hèn nhát).

4. δῖοι (cao quý/thần thánh).

5. ἑλικῶπες (có đôi mắt láo liên/ánh mắt linh động).

6. εὐκνήμιδες (mang giáp ống chân đẹp).

7. ἥρωες (các anh hùng).

8. καρηκομόωντες (có mái tóc dài bồng bềnh).

9. μεγάθυμοι (hùng tâm tráng chí).

10. μένεα πνείοντες (tràn trề sức mạnh và lòng căm hờn).

11. χαλκοκνήμιδες (mang giáp ống chân bằng đồng).

12. χαλκοχίτωνες (mặc áo giáp bằng đồng).

13. ὑπερκύδαντες (vô cùng vinh quang).

14. ἀρηίφιλοι (được thần Ares yêu quý).

15. φιλοπτόλεμοι (ưa thích chiến tranh).

Những định ngữ này được sử dụng trong gần một trăm ba mươi đoạn văn, và chúng có thể được phân loại bao gồm:

(1) Một hoặc hai từ mang sắc thái khiển trách mỉa mai, rất hiếm khi được sử dụng.

(2) Các từ mô tả lòng dũng cảm và tinh thần thép: chẳng hạn như μεγάθυμοι, μένεα πνείοντες.

(3) Các từ chỉ xu hướng khoác lác, thứ vốn ít nhiều có thể lần ra trong hạnh kiểm quân sự của người Hy Lạp, cũng như lộ rõ rành rành ở người Trojans.

(4) Các từ mô tả vẻ đẹp ngoại hình: ἑλικῶπες và καρηκομόωντες.

(5) Từ δῖοι, nhìn chung biểu thị sự sở hữu một loại sự xuất chúng nào đó.

(6) Các từ liên quan đến áo giáp được chế tác đẹp và tinh xảo: εὐκνήμιδες, χαλκοκνήμιδες, χαλκοχίτωνες.

Và đối với các định ngữ của ba tên gọi lần lượt, chúng ta có thể nói rằng:

(1) Các định ngữ của Ἀχαιοὶ vô cùng đa dạng, rộng lớn và có ý nghĩa cao cả; và không phải là loại chỉ dành riêng cho binh lính.

(2) Các định ngữ của Ἀργεῖοι thì quá mờ nhạt và hiếm hoi đến mức có thể bỏ qua.

(3) Các định ngữ của Δαναοὶ thực ra không phải là của các thủ lĩnh, cũng không phải của toàn thể một quốc gia, mà thích hợp nhất là dành cho lực lượng binh lính.

Trong sử thi Odyssey, cái tên Danaan được sử dụng mười ba lần: nhưng nó chưa bao giờ biểu thị những người Hy Lạp đương thời với hành động trong sử thi đó, cũng không biểu thị quốc gia Hy Lạp trong lịch sử trước đó của nó: nó luôn luôn được sử dụng theo chiều hướng hồi tưởng, và luôn luôn chỉ lực lượng binh lính trong cuộc chiến thành Troy.

Độc giả của các sử thi sẽ nhận thấy rằng Homer thường đặt hai trong số ba đại danh hiệu lớn, hoặc thậm chí cả ba, vào một vị trí sát nhau đến mức sẽ gây ra sự bất tiện nếu giả định rằng chúng hoàn toàn đồng nghĩa. Chẳng hạn, trong Il. i. 71, chúng ta có Ἀργεῖοι và Ἀχαιοὶ cùng nằm trong một dòng thơ, và trong Il. i. 90, 91, Δαναοὶ và Ἀχαιοὶ nằm ở hai dòng thơ liền kề nhau. Tôi nghĩ điều hiển nhiên là sự bất tiện này sẽ được giảm bớt hoặc xóa bỏ, nếu có thể chứng minh rằng mỗi cái tên trong ba cái tên này —dẫu phần lớn được áp dụng để chỉ cùng một tập hợp con người— vẫn mang theo sắc thái ý nghĩa riêng của nó. Và chúng ta sẽ sớm phải xem xét các trường hợp mà một sự phân định kiểu này tỏ ra là điều mà ý nghĩa câu văn đòi hỏi.

Tất cả phần còn lại của các bằng chứng từ Homer liên quan đến cái tên Δαναοὶ đều mang tính phủ định.

Nó không bao giờ được sử dụng ở số ít, dù là với tư cách là một tính từ hay một danh từ. Nó cũng chưa bao giờ được áp dụng cho phụ nữ: một chi tiết không phải là không quan trọng, liên quan đến câu hỏi liệu trong Homer, nó có phải chỉ dùng để chỉ người Hy Lạp thuộc về quân đội độc quyền hay không. Lại nữa, không có điểm nào trong cách ông sử dụng từ này liên kết nó với một tầng lớp cụ thể nào trong quân đội, dù là tầng lớp dưới hay tầng lớp trên; mà dường như nó mang tính chất căn bản là phổ quát, bao trùm, và tôi có thể nói thêm là ý nghĩa của nó cũng hoàn toàn bất biến.

Lại càng ít có chuyện chúng ta mong đợi tìm thấy —và thực tế chúng ta không tìm thấy— nó liên quan đến cư dân của bất kỳ phần cụ thể nào trên đất nước: nó không giống như cái tên Cadmean hay Cephallenian, vốn có một nơi chốn cư trú cụ thể trên đất Hy Lạp. Bản thân nó cũng không có gốc từ hay từ phái sinh nào liên kết nó với bất kỳ vùng lãnh thổ nào, giống như từ Αἰγίαλος dẫn chúng ta đến Αἰγίαλεῖς, hay thậm chí như từ Ἄρκαδες có liên quan đến Ἀρκαδίη.

Cách sử dụng từ này trong sử thi Iliad hoàn toàn hòa hợp chính xác với cách sử dụng trong sử thi Odyssey: nó chưa bao giờ gắn liền với lịch sử của người Hy Lạp hay bất kỳ phần nào trong số họ; tóm lại, không có bằng chứng rõ ràng nào về sự tồn tại hay việc áp dụng của nó vượt ra ngoài giới hạn của trại lính.

Nó cũng không có bất kỳ điểm gì liên quan đến đặc điểm địa lý của đất nước, hoặc đến bất kỳ chủng tộc nào được biết là từng sinh sống ở đó, hay đến bất kỳ nghề nghiệp hoặc thói quen sinh hoạt nào, hay đến bất kỳ vị thần nào. Nó lơ lửng trước mắt chúng ta giống như hòn đảo Delos trên biển Aegean, không có một cái rễ nào có thể nhìn thấy hay khám phá được. Và câu hỏi duy nhất đặt ra là liệu những bằng chứng khẳng định ít ỏi nằm trong quyền kiểm soát của chúng ta có phải là quá hạn hẹp, và bị bủa vây tứ phía bởi các yếu tố phủ định đến mức buộc giả thuyết rút ra từ đó phải giới thiệu về một hình thức cụ thể duy nhất, bằng cách cấm chúng ta di chuyển ngoại trừ theo một hướng cụ thể duy nhất hay không.

Hoàn toàn rõ ràng là cái tên Danaan hẳn phải có một cội nguồn nào đó, chôn vùi rất sâu trong lịch sử hoặc truyền thuyết của Hy Lạp: bởi vì Homer —với tư cách là một nhà thơ của nhân dân, xử lý một chủ đề mang tính dân tộc sâu sắc nhất— sẽ không thể nào mô tả quân đội Hy Lạp dưới bất kỳ cái tên nào, ngoại trừ một cái tên gắn liền với một số truyền thống huy hoàng nhất hoặc đáng tôn kính nhất của đất nước.

Cái tên Danaan mang tính triều đại.

Chỉ bằng một con đường duy nhất cái tên này mới có thể thỏa mãn điều kiện được yêu cầu. Nếu cội nguồn của nó không phải là lãnh thổ, không phải là bộ tộc, cũng không phải tôn giáo, thì nó chỉ có thể là cá nhân. Vậy, có hay không một nhân vật tên là Danaus được ghi nhận trong lịch sử thời kỳ đầu của Hy Lạp, người đã đặt nền móng cho một triều đại ở trung tâm quyền lực của nước này, vào một thời kỳ trước lịch sử Hellenic của đất nước, sao cho không mâu thuẫn với vinh quang của chủng tộc đó? Nếu vậy, thì việc người Hy Lạp có thể được Homer gọi là Δαναοὶ là điều có thể hiểu được. Nếu triều đại đó đã lùi vào dĩ vãng, chúng ta hoàn toàn có thể hiểu tại sao Δαναοὶ lại không phải là tên gọi của người Hy Lạp đương thời với tư cách như vậy: cũng giống như việc Καδμεῖοι không phải là một định danh có thể chấp nhận được đối với người dân xứ Bœotia đương thời. Hơn nữa, nếu nó chưa bao giờ là một danh hiệu lịch sử chút nào, mà chỉ là một hình ảnh phản chiếu do bóng dáng của một nhân vật nguyên thủy vĩ đại hắt ra, và được lồng ghép —vì mục đích của Nhà thơ— vào một định danh được ông làm cho mang tính dân tộc, thì chúng ta có thể thấy việc ông giới hạn từ này hoàn toàn trong một ý nghĩa anh hùng và thượng võ là điều tự nhiên biết bao; cũng giống như việc từ Cambrian để chỉ người xứ Wales, hoặc Caledonian để chỉ người Scotland, hoặc Gael để chỉ người dân vùng cao, hay người con của xứ Albion để chỉ người Anh, sẽ là một định danh tự nhiên phù hợp với thơ ca lãng mạn, với chiến tranh, hoặc với bất kỳ dòng văn nào đượm đà một mạch hình ảnh hoặc cảm xúc mạnh mẽ, thế nhưng lại không thích hợp cho các mục đích của lịch sử thuần túy.

Trong cuộc điều tra về cái tên Danaan này, tôi nghĩ chúng ta phải mang theo bên mình, như một yếu tố cốt lõi của vấn đề, những gì chúng ta biết từ các nguồn khác về cách thức mà Homer thường che đậy mọi dấu vết về sự xâm nhập từ nơi khác của các chủng tộc, cá nhân hoặc ảnh hưởng vào Hy Lạp. Không bao giờ được quên rằng, xuyên suốt toàn bộ các tác phẩm, dường như không có lấy một tuyên bố duy nhất nào được đưa ra cho chúng ta với dụng ý truyền đạt thông tin về việc người nước ngoài đến định cư ở Hy Lạp. Dường như đó là ý định của Nhà thơ khi muốn chúng ta mặc định rằng mọi phong tục, thể chế và chủng tộc của người Hy Lạp đều nảy mầm từ chính lớp đất này; và chỉ tình cờ ông mới truyền đạt cho chúng ta bất kỳ thông tin hoặc gợi ý nào về chủ đề này, khi ông đang theo đuổi một mục đích khác và vô tình để lộ một tia sáng chiếu rọi lên một khu định cư hoặc sự nhập cư của người ngoại quốc.

Tất cả những điều này hoàn toàn phù hợp với tiến trình của cảm xúc tự nhiên. Shakespeare thấy việc ca tụng vua Lear là đáng giá, chứ không phải Hengist và Horsa; ca tụng người Anh ở Pháp, chứ không phải người Norman ở Anh. Và mặc dù các cuộc xâm lược của người Đan Mạch không tước đi danh tiếng của vị vua Alfred vĩ đại của chúng ta, nhưng trong một thời gian dài, để bảo vệ sự rực rỡ của nó, rất có thể chúng ta đã tô vẽ theo hướng có lợi cho mình về lịch sử quân sự của giai đoạn đó. Sự xuất hiện từ nước ngoài, trong các giai đoạn đầu đời của một quốc gia, thường là các cuộc chinh phục —dưới hình thức này hay hình thức khác— của người ngoại quốc đối với người bản xứ: của những gì xa lạ với đất đai đối với những gì gắn liền với nó. Thật khó lòng để những câu chuyện tường thuật như vậy trở nên phổ biến. Một trường hợp bất thường ngược lại có thể được tìm thấy trong câu chuyện ngụ ngôn quy nguyên dòng dõi Julian ở thành Rome từ Aneas; nhưng điều này là dành cho thơ ca được sáng tác một ngàn năm sau mốc thời gian của câu chuyện; được sáng tác khi dòng chảy liên tục quốc gia với những kẻ mà Aneas được cho là đã chinh phục đã bị đứt gãy hoàn toàn; và được sáng tác để phục vụ cho đôi tai của triều đình, khi mạch sống quốc gia đã trở nên gần như tê dại. Ngay cả quá trình mà người Hellenes áp đảo người Pelasgians cũng không được Homer thuật lại một cách có chủ ý ở bất cứ đâu; người có mục đích là gắn kết các yếu tố của quốc gia lại với nhau chặt chẽ hơn, chứ không phải để ghi lại rằng họ đã từng có lúc chia rẽ.

So với truyền thuyết Cadmean.

Ngoại trừ một điểm duy nhất là cái tên Καδμεῖοι từng có một vị trí rõ ràng và không thể chối cãi trong lịch sử trước đó, có một sự tương đồng rõ rệt giữa các phương thức mà Homer đối xử với các câu chuyện Cadmean và Danaan. Trong mỗi trường hợp, truyền thống chung kể cho chúng ta nghe về một người ngoại quốc bước vào Hy Lạp và đặt nền móng cho một triều đại. Triều đại này, sau khi tác động mạnh mẽ đến vận mệnh của đất nước trong một số thế hệ, theo thời gian đã biến mất, và cái tên cũng lụi tàn theo nó. Tất cả những điều này, ở trường hợp thứ nhất trong hai trường hợp, chúng ta đã thấy là được hỗ trợ đầy đủ bởi các suy luận và gợi ý từ Homer. Thế nhưng Homer không bao giờ nhắc đến Cadmus, ngoại trừ như thể một sự tình cờ, trong lúc đang nêu xuất xứ của Leucothee; ông cũng không tuyên bố rằng vị ấy đến từ nước ngoài; hay đã đặt nền móng cho bất kỳ triều đại nào. Ông trao cho chúng ta Cadmus —cha của Leucothee— và những người Cadmeans, rồi để chúng ta tự suy ngẫm tùy ý về họ. Cũng vậy ở đây, ông trao cho chúng ta những người Danaans, và quả thực không phải là một Danaus, mà là một Danae, người được phỏng đoán là có họ hàng với Danaus.

2. Trong sử thi Iliad XIV, thần Jupiter tường thuật về niềm đam mê của mình đối với nhiều phụ nữ khác nhau, tất cả đều là những nhân vật ở vị trí cao nhất; và trong số đó có Danae.

Δανάης καλλισφύρου Ἀκρισιώνης,

ἣ τέκε Περσῆα, πάντων ἀριδείκετον ἀνδρῶν.

Dòng dõi của Danae.

Trong đoạn này, chúng ta thấy Danae xuất hiện như người đứng đầu một dòng dõi các vị quân vương thông qua Perseus, kẻ chiếm giữ chiếc ngai vàng cổ xưa nhất và nổi bật nhất của quyền lực ở Hy Lạp, tức là vùng miền đông Peloponnesus. Quả thực, từ nàng, sự kế thừa vương quyền có tính liên tục về mặt địa lý kéo dài xuống tận thời của Homer. Perseus là cha của Sthenelus, và Sthenelus là cha của Eurystheus. Tiếp sau ông ta, chúng ta thấy Pelops nắm giữ ngai vàng, với một vương trượng mới, biểu thị cho một vương quyền mới. Nghĩa là, ông ta không còn đơn thuần là một vị vua cục bộ —người có vinh dự cao nhất là đứng đầu trong tầng lớp đó (primus inter pares)— mà ông ta còn giành được một quyền bá chủ rộng lớn, vươn ra ngoài biên giới của chính mình, hay biên giới của xứ Argos thuộc phái Achaic, và bao trùm toàn bộ Hy Lạp, cùng với một đám đông các hòn đảo.

Đó là dòng dõi của Danae hướng xuống dưới: bắt đầu với một người con trai mà nguồn gốc phụ hệ của chúng ta sẽ xem xét sau. Và thời đại của nàng, như chúng ta sẽ thấy, là sáu thế hệ trước chiến tranh thành Troy. Để dò tìm dòng dõi của nàng hướng lên trên, chúng ta không có phương tiện nào từ Homer, ngoại trừ những phương tiện được cung cấp bởi từ Ἀκρισιώνη. Việc sử dụng một tên gọi theo dòng cha mô tả Danae là con gái (rất có thể) của Acrisius, phần nào làm cho có khả năng là Acrisius hoặc là anh em của Danaus, hoặc có họ hàng bàng hệ nào đó, chứ không phải là hậu duệ trực tiếp từ ông ta. Bởi vì, giả sử bản thân Danae là hậu duệ của Danaus, thì dường như khó có khả năng nàng lại lấy tên hiệu theo dòng cha từ Acrisius kém nổi tiếng hơn, trừ phi Danaus là một tổ tiên rất xa xưa. Nhưng điều này rất khó xảy ra: vì bảy thế hệ trước thành Troy tạo thành giới hạn tối đa của kiến thức lịch sử của Homer; và khi mọi thứ khác đều nằm trong giới hạn đó, thì khó có khả năng xảy ra một ngoại lệ đơn lẻ vươn xa hơn thế rất nhiều. Và một lần nữa, từ tiến trình di cư, có khả năng chúng ta sẽ tìm thấy những truyền thống cổ xưa nhất của ông ở châu Á, chứ không phải ở châu Âu. Mặt khác, việc Homer dừng lại đột ngột khi dò tìm dòng dõi hướng lên, ngay trước khi ông đến với người nhập cư ngoại quốc, hoàn toàn phù hợp với những gì ông đã làm khi bỏ qua việc liên kết Oedipus và Epicaste với Cadmus, hay Pelops với Tantalus. Ở trường hợp thứ nhất trong hai trường hợp này, sự bỏ sót càng gợi ý một cách vô cùng thuyết phục về dụng ý thiết kế, bởi vì Epicaste là người phụ nữ duy nhất xuất hiện trong bản *Nekyia* mà không được nhắc đến tên chồng, trong số tất cả những người phụ nữ đó —số lượng là tám— có các chi tiết về cuộc đời được ông kể lại. Do đó, rất có thể Homer có ý định để phả hệ được sắp xếp như sau: và ít nhất, không nên nghĩ rằng văn bản của Homer cổ vũ trực tiếp hay gián tiếp cho những câu chuyện hoang đường hậu kỳ đẩy các triều đại Hy Lạp đầu tiên lùi về một thời cổ đại vô cùng xa xôi.

1. Danaus = Acrisius

|

2. Danae

3. Perseus

4. Sthenelus

5. Eurystheus (= Hercules) = Pelops

6. Atreus = Thyestes

7. Agamemnon = Ægisthus.

Thời đại của triều đại.

Theo những phỏng đoán này, Danaus là người cùng thời với Dardanus; và đồng thời cũng chính là dạng nhân vật mà việc sử dụng thi ca của Homer đối với cái tên Δαναοὶ sẽ dẫn dắt chúng ta đến việc mong đợi; một kẻ đến từ xứ sở bên kia biển và vì thế được giữ trong một bóng râm oai nghiêm; một kẻ đặt nền móng cho một ngai vàng, nhưng không đưa vào một chủng tộc mới; một kẻ có thể đã ban cho thần dân của mình cái tên Δαναοὶ, cũng như Cadmus đã ban cái tên Καδμεῖοι, trong suốt thời gian triều đại của ông nắm quyền, nhưng cái tên đó đã biến mất cùng với uy quyền của nó. Chúng ta sẽ nhớ rằng trong Homer, không có truyền thuyết nào của Homer về thời kỳ của các Danaids, do đó chúng ta không biết liệu cái tên Δαναοὶ vào lúc đó có mang tính dân tộc hay không ở bất kỳ mức độ nào.

Theo truyền thuyết hậu-Homer, Danaus là người Ai Cập, là anh em của Ægyptus. Ông đã di cư sang Hy Lạp, và trở thành vua của Argos. Acrisius và Prœtus được đồn đại là những người chắt của ông.

Trong Homer, chúng ta cũng có một Acrisius và một Prœtus: nhưng Prœtus là người cùng thời với Bellerophon, hai thế hệ trước cuộc chiến Troica, vì thế ông ta muộn hơn bốn thế hệ so với Acrisius, và muộn hơn ít nhất bốn thế hệ so với Danaus.

Truyền thuyết cận đại hơn, mâu thuẫn trực tiếp với Homer trong điểm này cũng như trong rất nhiều trường hợp khác, đẩy Prœtus lùi về thời của Acrisius, và rồi —bằng cách dành chút ít sự tôn trọng cho khoảng thời gian giữa Prœtus và Danaus— đã bù đắp bằng cách đẩy chính Danaus lùi xa thêm ba thế hệ nữa.

Chúng ta không nghe gì về hậu duệ của vị vua Prœtus trong Homer, và cùng với ông ta, dòng dõi Danaid, được kéo dài qua một nhánh thứ, có lẽ đã lụi tàn. Truyền thuyết đặt ông ta ngự trên ngai vàng của Tiryns. Việc ông nắm giữ một vอng quyền riêng biệt ở xứ Argolis tự bản thân nó không xung đột với tường thuật của Homer về dòng dõi Perseid —những kẻ trị vì tại Mycenæ— bởi vì chúng ta tìm thấy ngay tại Argos một vương quyền riêng biệt dưới thời Diomed vào thời điểm diễn ra chiến tranh Troica. Nhưng các thuật ngữ được sử dụng khá đặc thù. Prœtus cai trị xứ Ἀργεῖοι;

πολὺ φέρτερος ἦεν

Ἀργείων· Ζεὺς γάρ οἱ ὑπὸ σκηπτρῷ ἐδάμασσεν.

Tuy nhiên, bản tường thuật về Eurystheus trong Quyển thứ Mười Chín có thể ngụ ý rằng ông ta là vua của toàn thể người Ἀργεῖοι; và thoạt nhìn thì ở đây có một sự xung đột nào đó, bởi vì cả Eurystheus và Prœtus đều có thể được cho là có niên đại hai thế hệ trước cuộc chiến Troica. Giải pháp có lẽ là thế này. Niềm đam mê của Antea —vợ của Prœtus— dành cho Bellerophon gợi ý rằng chồng bà lớn tuổi hơn Bellerophon; người mà với tư cách là ông nội của Glaucus, chúng ta có thể coi là đại diện một cách công bằng về mặt thời gian cho thế hệ thứ hai trước cuộc chiến. Mặt khác, vì Eurystheus là người cùng thời với Hercules, và Hercules có con trai cũng như các cháu trai tham gia chiến tranh, chúng ta có thể giả định rằng Eurystheus trẻ tuổi hơn thế hệ đó, trong khi Prœtus lại già hơn; thế nên họ không nhất thiết phải là những bậc quân vương cùng thời.

Vị trí lịch sử được gán cho Danaus —dù chúng ta xác định nó từ Homer, hay như truyền thuyết hậu kỳ sẽ định đoạt nó— giữ cho ông ta không dính dáng đến các truyền thuyết Hellenic sớm nhất ở miền nam Hy Lạp. Không cái nào trong số này có thể được đẩy lùi quá xa trước Sisyphus; và Sisyphus đứng ở năm thế hệ trước chiến tranh, trong khi Danaus không thể ít hơn bảy. Giả sử Homer làm cho Danaus đồng bộ hóa với các vương quyền Hellenic sớm hơn, thì theo quan điểm của tôi, đó sẽ là một sự phỏng đoán chống lại nguồn gốc Ai Cập của ông, hoặc chống lại sự tồn tại của ông hoàn toàn. Bởi vì một kẻ lạ mặt người Ai Cập khó có lòng đạt được quyền lực ở nơi mà người Hellenes đã có mặt trên chiến trường: thiên tài năng nổ hơn sẽ khuất phục kẻ kém mạnh mẽ hơn. Việc trục xuất người Hellenes Bellerophon và âm mưu chống lại mạng sống của chàng thực sự có thể đã gắn liền với sự ghen tuông chính trị của dòng dõi Danaids đối với những kẻ mới đến đáng sợ thuộc dòng gốc Æolid; và tôi không đọc câu chuyện ngụ ngôn về thần Jupiter với Danae theo cách nào khác ngoài việc coi nó như một chiếc khăn che mặt, được sử dụng để ban sự tôn nghiêm cho sự khởi đầu của một vương quyền Hellenic, mà dưới thân phận của Perseus, đã một phần thành công, một phần thay thế ngai vàng Danaid.

Danaus đã được nhắc đến bởi Hesiod, nhân vật đầu tiên trong số các nhà quyền uy hậu kỳ. Nhà thơ này tuyên bố rằng ông đã giải cứu Argos khỏi nạn hạn hán: một hành động hoàn toàn hòa hợp với truyền thuyết đưa ông đến từ một vùng đất phụ thuộc vào việc tưới tiêu của sông Nile, vì các điều kiện canh tác ở đó chắc chắn sẽ dẫn đến sự quan tâm chăm sóc việc quản lý nguồn nước từ một thời điểm sớm. Ông cũng gọi Perseus bằng cái tên Δαναίδης, và đồng thời gọi ông ta là con trai của Danae.

Điểm kết nối duy nhất giữa dòng dõi Danaids và tên gọi Argive hoặc Argeian là việc Prœtus —kẻ cuối cùng của dòng dõi Danaid— trị vì những người Argeians. Nhưng điều này xảy ra vào một thời kỳ mà gia tộc Perseid —vốn hiển nhiên mang tính Hellenic— đã trở thành gia tộc đứng đầu về thứ bậc trong số các ngai vàng Hy Lạp, và như có khả năng cao, đã trao cái tên Argeian cho cư dân miền đông Peloponnesus. Do đó, toàn bộ bằng chứng đã đẩy cái tên Danaan cùng với mọi sự kiện liên quan của nó lùi về một thời kỳ trước thời đại của người Argeians và người Achæans.

Nhưng nếu người Danai đứng trước người Ἀργεῖοι và trước người Ἀχαιοί như vậy, thì họ đã tiếp bước những ai?

Truyền thuyết hậu-Homer.

Bằng chứng của Æschylus trong tác phẩm *Supplices* ủng hộ truyền thuyết coi họ là những kẻ kế thừa trực tiếp người Pelasgi, hoặc chính xác hơn là đại diện cho tên gọi của họ như là cái tên đầu tiên trong số những tên gọi được mang bởi quốc gia Hy Lạp sau khi nó không còn đơn thuần là xứ Pelasgic nữa.

Được truyền tải bởi Euripides là một truyền thuyết tương tự rằng Danaus, sau khi đến Argos, đã lập nên thành phố Inachus; và rằng người Peloponnesians —trước đó được gọi là Pelasgiotes— sau đó đã được gọi là Danai.

Πελασγιῶτας δ’ ὠνομασμένους, τὸ πρὶν

Δαναοὺς καλεῖσθαι νόμον ἔθηκ’ ἀν’ Ἑλλάδα.

Những truyền thuyết này, được tiếp nhận thông qua các nhà viết kịch, trùng khớp với bằng chứng của văn bản Homer. Bởi vì văn bản này, trước hết, rõ ràng đẩy dòng dõi Danaan lùi xa hơn so với bất kỳ bộ tộc Hellenic nào. Thứ hai, bằng chứng phủ định —không bao giờ sử dụng cái tên Danaan trong các truyền thuyết tiền-Troic— khiến chúng ta suy luận rằng đó hẳn phải là cái tên cổ xưa nhất, và xa rời nhất khỏi cách sử dụng thông thường trong số ba đại danh hiệu lớn của ông. Thứ ba, Homer không cung cấp cho chúng ta bất kỳ cái tên nào khác có dù chỉ một căn cứ nhỏ nhất để chèn vào giữa người Danaans và người Pelasgi cổ đại, những kẻ mà chúng ta đã tìm thấy dấu vết, trực tiếp và gián tiếp, ở rất nhiều nơi trong các sử thi.

Như vậy, mặc dù chúng ta có thể viện dẫn ít thứ ngoài sự phỏng đoán từ Homer đối với cá nhân Danaus, chúng ta dường như vẫn có lý do chính đáng để kết luận từ chứng cứ của ông rằng định danh này mang tính triều đại, rằng triều đại đó là tiền-Hellenic, và rằng nó đứng theo thứ tự niên đại ngay sau thời kỳ Pelasgic.

Tên gọi Ἀργεῖοι là cái tên tiếp theo mà chúng ta phải giải quyết; và cái tên này, áp dụng cho con người, hiển nhiên được xây dựng dựa trên cái tên Ἄργος áp dụng cho lãnh thổ, đến nỗi với từ sau này, chúng ta buộc phải bắt đầu cuộc khảo sát; cũng giống như để đi đến ý nghĩa của thuật ngữ Hellenes, chúng ta buộc phải bắt đầu với Hellas.

Các ứng dụng của tên gọi Argos.

Và từ Ἄργος quan trọng đến mức nào, và có thể nói là mang tính trung tâm trong địa lý của Homer, đến nỗi tốt hơn là chúng ta nên xem xét trước các hình thức biểu đạt khác nhau mà Homer sử dụng khi ông muốn diễn tả bằng lời toàn bộ lãnh thổ của quốc gia Hy Lạp:

1. Chúng ta đã thấy rằng ông dường như sử dụng cho mục đích này sức mạnh kết hợp của các tên gọi Hellas và Argos;

ἀνδρὸς, τοῦ κλέος εὐρὺ καθ’ Ἑλλάδα καὶ μέσον Ἄργος.

2. Ông sử dụng các sự kết hợp khác cho mục đích tương tự. Đầu tiên là sự kết hợp của Ἄργος, được mở rộng bởi định ngữ πᾶν, và kết hợp với các hòn đảo. Những từ này khi lấy lại với nhau bao trùm toàn bộ Đế chế của Agamemnon:

πολλῇσιν νήσοισι, καὶ Ἄργει παντὶ ἀνάσσειν.

3. Và một lần nữa, với tên riêng Ἀχαïὶς,

Ἄργος ἐς ἱππόβοτον, καὶ Ἀχαïίδα καλλιγύναικα.

Điều này được nói bởi sứ giả Trojan về một sự dàn xếp có thể có của cuộc tranh cãi, mà theo đó, ông ta nói, chúng ta sẽ sống yên bình ở thành Troy, còn họ sẽ trở về Argos và Achis. Bằng từ “họ”, ông ta muốn chỉ tất cả người Hy Lạp, do đó vùng đất mà họ trở về có nghĩa là toàn bộ Hy Lạp.

4. Có thể đặt ra câu hỏi liệu từ Ἄργος, khi kết hợp với μέσος, có bao gồm toàn bộ Hy Lạp hay không, giống như trong bài diễn văn của Diomed gửi Glaucus:

τῷ νῦν σοι μὲν ἐγὼ ξεῖνος φίλος Ἄργεï μέσσῳ

εἰμὶ, σὺ δ’ ἐν Λυκίῃ.

5. Cũng là một câu hỏi rằng sức mạnh địa lý của từ Argos là gì, ngay cả khi nó đứng độc lập. Rõ ràng là nó mang nghĩa rộng trong một số đoạn. Do đó Paris nhắc đến các κτήματα,

ὅσσ’ ἀγόμην ἐξ Ἄργεος ἡμέτερον δῶ;

và Polydamas, khi nói về sự hủy diệt có thể xảy ra của quân đội Hy Lạp,

νωνύμνους ἀπολέσθαι ἀπ’ Ἄργεος ἐνθάδ’ Ἀχαιούς,

một dòng thơ được lặp lại ở những nơi khác. Mặt khác, từ này ở một số nơi chắc chắn chỉ mang một ý nghĩa hạn chế.

6. Lại nữa, chúng ta tìm thấy từ Ἀχαίïς γαῖα, dường như được sử dụng với dụng ý biểu thị toàn bộ vùng đất Hy Lạp; như trong sử thi Iliad thứ nhất bởi Nestor;

ὦ πόποι, ἢ μέγα πένθος Ἀχαίïδα γαῖα ἱκάνει.

7. Và chúng ta có cùng từ Ἀχαίïς không có γαῖα, ở cả sử thi Iliad và Odyssey.

Ví dụ, khi Nestor và Ulysses đang tập hợp lực lượng Hy Lạp, họ đã

λαὸν ἀγείροντες κατ’ Ἀχαίïδα πουλυβότειραν.

Và Ulysses, khi ngỏ lời với người mẹ của mình chốn Âm phủ bên dưới, nói rằng,

οὐ γάρ πω σχέδον ἦλθον Ἀχαίïδος, οὐδέ πω ἀμῆς

γῆς ἐπέβην.

Để tiếp tục trước với những gì rõ ràng nhất, tôi nghĩ có thể coi là chắc chắn rằng Ἀχαίïς, có hoặc không có các phụ tố γαῖα hoặc αἶα, không có nghĩa gì khác ngoài toàn bộ Hy Lạp trong các đoạn mà Homer sử dụng tên gọi này một mình. Quả thực, một đoạn văn, khi đứng độc lập, cung cấp bằng chứng quyết định cho chính nó rằng ngay cả các hòn đảo cũng được bao gồm. Telemachus mô tả người mẹ của mình là không có đối thủ ở Hy Lạp như sau:

οἵη νῦν οὐκ ἔστι γύνη κατ’ Ἀχαίïδα γαῖαν

οὔτε Πύλου ἱερῆς, οὔτ’ Ἄργεος, οὔτε Μυκήνης,

οὔτ’ αὐτῆς Ἰθάκης, οὔτ’ ἠπείροιο μελαίνης.

Bởi vì ở đây được liệt kê rõ ràng như là các phần của Ἀχαίïς gồm có: một số tiểu quốc Peloponnesian, hòn đảo Ithaca, và đại lục —rõ ràng mang nghĩa là phần đất nằm về phía Bắc vịnh Corinth.

Và dẫu vậy, vẫn có thể là sự thật rằng, mặc dù thường mang nghĩa là Hy Lạp nói chung, từ Ἀχαίïς vẫn có thể có một mối liên hệ đặc biệt hơn với miền Nam, giống như toàn bộ hòn đảo này được gọi là Anh quốc (Britain), trong khi cái tên đó thực ra bắt nguồn đặc biệt từ những cư dân miền nam của nó.

Nhưng trong các đoạn được đánh số (1) và (3), chúng ta thấy toàn bộ Hy Lạp được định danh thông qua việc sử dụng không phải một, mà là hai biểu thức: trong trường hợp đầu tiên chúng là,

1. Ἕλλας.

2. μέσον Ἄργος.

Trong trường hợp thứ hai chúng là,

1. Ἄργος.

2. Ἀχαίïς.

Và với những điều này, chúng ta có thể so sánh biểu thức —rõ ràng nhằm bao trùm toàn bộ người Hy Lạp— trong Il. ii. 530, dưới các tên gọi

1. Πανέλληνες.

2. Ἀχαιοί.

Giờ đây, có ba cách mà các từ này có thể được sử dụng để truyền tải ý nghĩa chung của chúng —điều mà tôi cho là toàn bộ Hy Lạp— đó là:

1. Mỗi từ bao phủ một phần, hai phần cùng nhau tạo thành toàn bộ, nghĩa là các từ được sử dụng theo kiểu phân chia.

2. Mỗi từ bao phủ toàn bộ, và các từ được sử dụng theo kiểu tích lũy.

3. Một trong các từ chỉ áp dụng cho một phần của Hy Lạp mà thôi, và bị “chồng lấn” như thể bởi từ kia, trong đó từ kia mang nghĩa là toàn bộ.

Bởi vì từ Ἀχαίïς luôn mang nghĩa toàn bộ Hy Lạp trong tám đoạn mà nó đứng độc lập, điều này sẽ tự nhiên chi phối ý nghĩa của nó trong hai đoạn mà nó kết hợp liên kết với Ἄργος. Sau này chúng ta cũng sẽ thấy việc sử dụng từ mang tính cục bộ của người Ἀχαιοὶ được lan tỏa rộng rãi đến mức khó lòng có thể giả định bất kỳ ý nghĩa nào khác. Do đó, chúng ta có một điểm cố định để từ đó thao tác trên các điểm khác.

Nhưng từ Ἄργος ἱππόβοτον mang nghĩa gì?

Có thể chứng minh được rằng trong Homer, từ Ἄργος có nhiều nghĩa.

1. Nó là một thành phố, như trong Il. iv. 51,

ἤτοι ἐμοὶ τρεῖς μὲν πολὺ φίλταται εἰσὶ πόληες

Ἄργος τε, Σπάρτη τε, καὶ εὐρυάγυια Μυκήνη.

τὰς διαπέρσαι κ.τ.λ.

2. Nó là một lãnh thổ giới hạn, có lẽ là vùng đất sau này trở thành Tiểu quốc Argolis. Bởi vì khi Telemachus rời khỏi Sparta, Theoclymenus gia nhập cùng chàng, φεύγων ἐξ Ἄργεος. Và một lần nữa, khi Melampus rời bỏ Pylos, ông ta đến Argos:

ὁ δ’ ἄλλων ἵκετο δῆμον

Ἄργος ἐς ἱππόβοτον.

Điều đầu tiên chứng minh rằng Sparta không nằm trong tên địa lý Ἄργος: điều thứ hai chứng minh điều tương tự đối với Pylos; và đây cũng chính là xứ Ἄργος ἱππόβοτον.

Cụm từ tương tự được sử dụng trong Od. iii. 263, để chỉ Ægisthus —kẻ đang cố gắng dụ dỗ Clytemnestra—

μυχῷ Ἄργεος ἱπποβότοιο.

Ở đây, rõ ràng Mycenæ được ngụ ý bởi từ μυχὸς, và xứ Ἄργος ἱππόβοτον chính là Argolis hoặc một vùng đất tương tự như vậy.

Vùng đất này, bao gồm cả Mycenæ, là tổng hành dinh của quyền lực Hy Lạp. Giờ đây, chúng ta thấy toàn bộ lãnh thổ của Priam được gọi là Τροίη, dẫu nó bao gồm nhiều thành phố và rất nhiều lãnh thổ, và tên gọi Τροίη đôi khi cũng được áp dụng cho kinh đô mà tên riêng của nó là Ilion. Giống như Venice ngày nay có nghĩa là cả một thành phố lẫn một lãnh thổ, dẫu cho thành phố nằm bên ngoài lãnh thổ đó; sự phân biệt duy nhất nằm ở việc có sử dụng mạo từ hay không. Do đó, việc sứ giả Trojan gọi toàn bộ lãnh thổ từ phần xuất sắc nhất, và do đó đồng nhất chúng với nhau, là điều hoàn toàn tự nhiên; và mặt khác, việc ông ta gọi phần xuất sắc nhất, đồng thời cũng gọi toàn bộ lãnh thổ mà không phân biệt bằng lời nói, cũng không có gì là không tự nhiên.

Thế nên trong Il. iii. 75, 258, cụm từ Ἄργος ἐς ἱππόβοτον —tùy theo những gì vừa đi trước— có thể hoặc mang nghĩa:

1. Phần của bán đảo Peloponnesus bao gồm Argos và Mycenæ làm tổng hành dinh của nó (và khi đó dòng thơ phải được giải thích theo phương thức thứ ba được chỉ ra ở trên; giống như chúng ta có thể nói ngày nay ‘chúng tôi đã đến thăm Rome và Ý’).

2. Hoặc nó có thể mang nghĩa toàn bộ Hy Lạp, thông qua sự chuyển dịch từ phần kinh đô của nó, và khi đó dòng thơ phải được giải thích theo phương thức thứ hai, giống như có thể nói ngày nay ‘gửi xứ Erin xanh tươi của chúng ta, người mẹ Ireland của những anh hùng’.

Từ ‘and’ trong tiếng Anh quả thật sẽ làm hỏng ý nghĩa; nhưng từ ‘kai’ trong tiếng Hy Lạp uyển chuyển hơn rất nhiều, và có thể tương đương với từ ‘ossia’ trong tiếng Ý, hoặc với dấu bằng (=).

Tôi hoài nghi việc liệu có bất kỳ đoạn nào trong Homer mà từ Argos đứng độc lập, hoặc đi kèm với một định ngữ đặc tính như ἱππόβοτον, và đòi hỏi bất kỳ ý nghĩa nào khác ngoài một trong ba ý nghĩa vừa nêu —thành phố— vùng đông bắc Peloponnesus— và (thông qua phép hoán dụ) toàn bộ Hy Lạp.

Khi Nestor (Il. ii. 348) lên án những người Hy Lạp có ý định trở về quê nhà trước khi ý muốn của thần Jupiter được rõ ràng, và gọi việc trở về đó là Ἄργοσδε ἰέναι, dường như không thể chối cãi rằng chúng ta phải hiểu từ Ἄργος là Hy Lạp.

Khi Paris nói rằng ông ta mang các κτήματα từ Argos, cách hiểu tự nhiên nhất —vì nơi đó là Sparta, và do đó không phải là Argos theo nghĩa hẹp nơi ông ta lấy chúng đi— là ông ta dùng từ Argos để biểu thị Hy Lạp.

Khi Sisyphus sinh sống tại Ephyre, μυχῷ Ἄργεος ἱπποβότοιο, từ này mang nghĩa vùng lãnh thổ đông bắc Peloponnesus.

Từ Ἄργος trong Bản mục lục (ii. 559) rất có thể chỉ mang nghĩa là thành phố mà thôi.

Vì rõ ràng trong một số đoạn nó không thể mang nghĩa là Peloponnesus, và vì nghĩa đó dường như không được hỗ trợ bởi tính xác suất cao hơn ở bất kỳ nơi nào, nên nghĩa đó không nên được thừa nhận.

Argos xứ Achaic và xứ Iasian.

Một câu hỏi khác là làm thế nào chúng ta nên hiểu các cụm từ μέσον Ἄργος—Ἀχαιïκὸν Ἄργος —được sử dụng bốn lần— và Ἴασον Ἄργος.

Hai cụm từ sau rõ ràng tương tự như Πελασγικὸν Ἄργος, mà chúng ta đã thấy có nghĩa là Thessaly.

Trong bốn đoạn văn chúng ta đọc cụm từ Ἀχαιïκὸν Ἄργος, hai đoạn đầu liên quan đến sự trở về của Agamemnon và người Hy Lạp, và do đó dường như chấp nhận hoặc nghĩa giới hạn của một phần xứ Peloponnesus như là phần nổi bật nhất, hoặc nghĩa mở rộng của toàn bộ Hy Lạp, tốt hơn là nghĩa trung gian của chính xứ Peloponnesus —vơi nơi mà cả Agamemnon lẫn toàn thể người Hy Lạp không hề có bất kỳ mối quan hệ riêng biệt và xác định nào, giống như họ có với lãnh địa của Agamemnon với tư cách là Tối cao Thủ lĩnh của họ, và có lẽ với lãnh địa của gia tộc Pelopid nói chung, để bao gồm cả Menelaus.

Trong trường hợp thứ ba, nó được sử dụng cho nữ thần Juno, khi bà đi thúc đẩy việc ra đời của Eurystheus,

καρπαλίμως δ’ ἵκετ’ Ἄργος Ἀχαιïκὸν, ἔνθ’ ἄρα ᾔδη

ἰφθίμην ἄλοχον Σθενέλου Περσηïάδαο.

Đoạn này rõ ràng chấp nhận nghĩa là thành phố, hoặc một vùng lãnh thổ giới hạn, tốt hơn là nghĩa xứ Peloponnesus nói chung. Quả thực, vì ngai vàng của vương quyền Perseid rõ ràng được ngụ ý, và vì vương quyền đó không vươn tới toàn bộ Peloponnesus, chúng ta có thể nói rằng đây không thể là ý nghĩa của các từ này.

Nhưng đoạn thứ tư đòi hỏi một ý nghĩa lớn hơn cho cụm từ này. Đó là câu hỏi của Telemachus, hỏi rằng Menelaus đã ở đâu trong suốt khoảng thời gian mà Ægisthus thực hiện tội ác của hắn;

ποῦ Μενέλαος ἔην;

ἢ οὐκ Ἄργεος ἦεν Ἀχαιïκοῦ, ἀλλὰ πῇ ἄλλῃ

πλάζετ’ ἐπ’ ἀνθρώπους;

Điều này dường như bao gồm rõ ràng Sparta trong Argos xứ Achaic; và vì điều này, không có ý nghĩa nào phù hợp với nó ở đây hơn là miền đông Peloponnesus. Cách cấu trúc này cũng vô cùng phù hợp với mối quan hệ giữa miền đông Peloponnesus và quyền lực của người Achæan —vốn có trung tâm ngự trị ở đó.

Chắc chắn Strabo đối xử với cụm từ Ἀχαιïκὸν Ἄργος theo nghĩa là toàn bộ xứ Peloponnesus (viii. 5. p. 365, ibid. 6. p. 369), nhưng lập luận từ văn bản của Homer dường như chống lại ông ta; và thậm chí ông ta cũng thừa nhận từ Od. iii. 249 rằng thuật ngữ này cũng được áp dụng đặc biệt cho xứ Laconia: ἀλλὰ καὶ ἰδίως τὴν Λακωνικὴν οὕτω προσαγορευθῆναι.

Vì vậy, có vẻ như ý nghĩa miền đông Peloponnesus sẽ phù hợp với cụm từ Ἄργος Ἀχαιïκὸν trong cả bốn đoạn văn mà nó được sử dụng, trong khi ý nghĩa mở rộng hơn của toàn bộ Peloponnesus không được đòi hỏi bởi bất kỳ đoạn nào, và chỉ có thể được chấp nhận ở một đoạn (Od. iii. 249), chúng ta có thể kết luận rằng miền đông Peloponnesus chính là ý nghĩa đích thực của cụm từ này.

Argos xứ Iasian.

Bây giờ chúng ta đến với Ἴασον Ἄργος.

Trong Od. xviii. 245, Eurymachus —một trong số những kẻ cầu hôn— khi ca ngợi sắc đẹp của Penelope, đã nói với nàng rằng nàng sẽ có nhiều kẻ cầu hôn hơn số hiện tại,

εἰ παντές σε ἴδοιεν ἀν’ Ἴασον Ἄργος Ἀχαιοί.

Giờ đây, trước hết phải thừa nhận rằng điều này không đề cập đến bất kỳ vùng đất nào bên ngoài xứ Peloponnesus. Bởi vì trước hết, đó là phần nổi bật nhất của đất nước, và là trung tâm chính của người Achæan; do đó ý định của bài phát biểu này tự nhiên nhất gắn liền với nó. Nhưng đồng thời chúng ta không có gì trong Homer liên kết bất kỳ việc sử dụng cục bộ nào của từ Ἄργος với miền Trung Hy Lạp.

Nhưng nếu Eurymachus không có ý chỉ bất cứ điều gì ở phía Bắc xứ Peloponnesus, thì một lần nữa, rất có khả năng ông ta đang đề cập đến phần đó của xứ Peloponnesus nơi mà Ithaca có nhiều mối tương tác nhất, nơi đặt các mối quan hệ làm ăn và hiếu khách của nó. Giờ đây, phần này chính là miền tây Peloponnesus, như chúng ta thấy từ cuộc hành trình của Ulysses đến xứ Ephyre (Od. i. 260); từ cuộc hành trình của Telemachus —vốn diễn ra một cách tự nhiên theo hướng đó—; từ tiến trình của các giao dịch công cộng được ngụ ý trong bài phát biểu của chàng (Od. iii. 82, so sánh với 72); từ món nợ (χρεῖος) mà Ulysses đi đòi ở xứ Messene (Od. xxi. 15); từ việc Nestor là người đến thăm Ithaca trong vấn đề tranh chấp lớn thành Troy; và từ sự lo lắng cảm nhận bởi phe nhóm những kẻ cầu hôn rằng Ulysses sẽ ngay lập tức tới xứ Elis, hoặc tới Pylos để cầu viện. (Od. xxiv. 431.)

Cũng chính vì vậy, các mối quan hệ của đảo Crete là với miền đông Peloponnesus; và do đó Helen ở thành Troy nhận ra Idomeneus, bởi vì nàng đã từng nhìn thấy ông rất nhiều lần ở Sparta. Và điều này, tôi có thể lưu ý nhân tiện, có lẽ là lý do tại sao Ulysses —trong những bản tường thuật giả mạo mà hắn đưa ra về bản thân mình ở Ithaca— lại rất thích biến mình thành một người đảo Crete, cụ thể là để tránh mọi rủi ro bị phát hiện, bằng cách đặt vị trí của chính mình ở một khoảng cách xa ngoài phạm vi tương tác thông thường.

Chúng ta cũng không hoàn toàn thiếu thông tin từ Homer về chủ đề nhân vật Iasus nguyên thủy —người mà cái tên này có vẻ bắt nguồn từ đó; và cái tên này chúng ta vẫn thấy tồn tại ở xứ Attica vào thời điểm diễn ra cuộc chiến Troica.

Bởi vì một đoạn trong sử thi Odyssey thứ Mười Một thông báo cho chúng ta rằng Amphion —con trai của Iasus— là một vị quân vương hùng mạnh ở xứ Minyeian Orchomenus: rằng cô con gái út của ông, người đẹp Chloris, là nữ hoàng của xứ Pylos: và rằng Neleus, khi cưới nàng, đã thiết lập tại đó triều đại của dòng dõi Neleids. Do đó, thông qua Pylos, chúng ta kết nối một gia tộc Iasid hùng mạnh với miền tây Peloponnesus, có lẽ là năm thế hệ trước chiến tranh thành Troy, và vào thời điểm mà chúng ta tìm thấy từ Homer rằng dòng dõi Danaids hoặc Perseus hẳn đang trị vì ở miền đông Peloponnesus. Điều này dường như đủ để biện minh cho việc gán nghĩa miền tây Peloponnesus cho cụm từ Ἴασον Ἄργος trong bài phát biểu của Eurymachus.

Chúng ta có quyền đặt câu hỏi liệu có thực sự chắc chắn —như dường như được mặc nhiên công nhận— rằng xứ Minyeian Orchomenus nơi Amphion trị vì chính là xứ Orchomenus của vùng Bœotia hay không. Bởi vì con gái ông là Chloris là nữ hoàng của Pylos, và chúng ta phải giả định rằng vương quyền đó không phải do chính nàng tự giành lấy, mà được thừa kế từ cha mình. Giờ đây, rất khó có khả năng Amphion có thể là vị quân vương đồng thời của Pylos và của xứ Orchomenus miền bắc: giữa hai nơi này xen kẽ một gia tộc Æolid định cư tại eo đất Isthmus, một chủng tộc khác gồm các thủ lĩnh Hellenic —dòng dõi Portheus ở xứ Ætolia— và có lẽ cả triều đại của Cadmus ở xứ Bœotia. Chúng ta không có trường hợp nào trong Homer về việc cùng một vị hoàng tử sở hữu các vùng lãnh thổ không liền kề nhau. Giờ đây, ở đó có một con sông Minyeius, nằm giữa Pylos và Elis; ở xứ Arcadia cũng như ở xứ Bœotia đều có một xứ Orchomenus vào thời của Homer; do đó có vẻ hợp lý khi tên của thị trấn đó được kết hợp với tên gọi Minyeian ở Peloponnesus cũng như ở Bœotia. Nếu đúng như vậy, mối liên hệ chính trị với Pylos là một điều tự nhiên, và việc áp dụng cái tên Iasian cho miền tây Peloponnesus càng trở nên dễ dàng giải thích hơn. Nhưng ngay cả khi xứ Orchomenus được đặt tên ở đây là xứ Bœotia, trường hợp này vẫn đủ rõ ràng. Bởi vì đã có lúc, hoặc trước đây (τότε) Amphion trị vì ở xứ Orchomenus; và ý nghĩa rất có thể là, sau khi từng trị vì ở đó vào giai đoạn đầu đời, ông sau đó đã đi theo xu hướng di chuyển xuống phía nam của thời đại, có lẽ là bị trục xuất khỏi mảnh đất phì nhiêu của mình; và rằng ông đã thiết lập, hoặc tái thiết lập, mối liên hệ giữa miền tây Peloponnesus và cái tên Iasian.

Cuối cùng, địa danh μέσον Ἄργος dường như tương đương với biểu thức tiếng Anh ‘through the breadth of Argos’ (trải khắp bề rộng của xứ Argos), hoặc khắp nơi ở Argos; và mặc dù chúng ta có thể nghĩ rằng một mình từ Ἄργος có nghĩa là một phía của xứ Peloponnesus, thì μέσον Ἄργος hoàn toàn có thể mang nghĩa là toàn bộ. Trong bài diễn văn của Diomed gửi Glaucus, nó không thể mang nghĩa nào nhỏ hơn thế này: mặt khác, từ chỗ nó là đối trọng của xứ Lycia, có lẽ nó cũng có thể mang nghĩa —với tính xác suất không kém— toàn bộ xứ sở Hy Lạp đã định cư, và do đó là từ tương đương với πᾶν Ἄργος trong Il. ii. 108. Nhưng ý nghĩa thuận tiện hơn cho Od. xv. 80 rõ ràng là xứ Peloponnesus, bởi vì khi đó nó khớp hoàn toàn với từ Hellas trong cùng đoạn văn, và hai từ kết hợp lại tạo thành toàn bộ Hy Lạp. Nhưng mà không làm xáo trộn ý nghĩa của từ Hellas —với tư cách là miền Bắc và miền Trung Hy Lạp— chúng ta vẫn có thể trao cho μέσον Argos sức mạnh của ‘toàn bộ Hy Lạp’. Những lời của Menelaus khi đó sẽ giống như thể một cư dân London nói với người bạn ngoại quốc của mình rằng: ‘Tôi sẽ đưa anh đi khắp xứ Scotland và toàn bộ Anh quốc’. Tuy nhiên, thật khó để quyết định tuyệt đối giữa hai ý nghĩa này của μέσον Ἄργος. Điều chúng ta thấy rõ ràng là từ Ἄργος đã đâm rễ sâu nhất, và có một phạm vi rất rộng, gắn liền với các khu định cư của người Hy Lạp, và chỉ với những khu định cư đó mà thôi.

Và giờ đây, liên quan đến dòng thơ bị chỉ trích rất nhiều,

ἐγχείῃ δ’ ἐκέκαστο Πανέλληνας καὶ Ἀχαιούς.

Như chúng ta đã thấy, từ Πανέλληνες có thể có nghĩa là các bộ tộc Hy Lạp ở bên kia eo đất Isthmus, hoặc những bộ tộc của toàn bộ Hy Lạp: trong ý nghĩa sau và có nhiều khả năng hơn này, nó đồng nghiệm với Ἀχαιοί. Cuối cùng, tôi chạm đến câu thơ này cùng với những câu thơ mang tính địa lý thuần túy, bởi vì sự kết hợp quan trọng mà nó bao hàm.

Vùng đất Apian.

Chúng ta tìm thấy trong Il. i. 270, iii. 49, và trong Od. vii. 25, xvi. 18, biểu thức ἀπίη γαίη, mà một số nhà ngữ pháp và quan điểm phổ thông được Strabo đề cập đã giải thích là có nghĩa là xứ Peloponnesus, trong khi các học giả hiện đại dịch đơn giản là xa xôi. Trong hai đoạn của sử thi Iliad, cách giải thích trước chắc chắn phù hợp hơn; và sự kết hợp với từ τηλόθεν trong Il. i. 270 sẽ là trùng lặp thừa thãi, nhạt nhẽo và không mang phong cách Homer nếu ἀπίη chỉ có nghĩa đơn thuần là xa xôi. Trong Od. xvi. 18, cách hiểu nào cũng phục vụ được đoạn văn. Trong Od. vii. 25 (khi chúng ta lại bắt gặp từ τηλόθεν) Ulysses tuyên bố bản thân đến từ ἐξ ἀπίης γαίης. Vì ông ta không đến từ xứ Peloponnesus, nên người ta cho rằng đây không phải là ý nghĩa của nó. Tôi hoài nghi lập luận đó. Ulysses ở bất cứ đâu, khi bị chất vấn, đều thể hiện một khả năng vô cùng phong phú trong việc thêu dệt các câu chuyện giả mạo về bản thân mình; tuy nhiên, trong mọi trường hợp, ông ta đều cẩn thận báo cáo rằng mình đến từ một nơi xa xôi. Do đó, tôi không thấy có lý do gì tại sao chúng ta không nên hiểu Ἀπίη γαῖα có nghĩa là xứ Peloponnesus; tuân thủ truyền thuyết mà Æschylus thuật lại liên quan đến Apis, và với cách sử dụng không thể nghi ngờ của các nhà viết kịch. Theo như tôi diễn giải về Địa lý ngoại biên hay Lãng mạn của sử thi Odyssey, xứ Peloponnesus sẽ được người Phæacians của Homer hiểu là nằm cực kỳ xa xôi so với đất nước của họ. Sự khác biệt về trường độ nguyên âm không phải là lý do đủ để chống lại cách giải thích này. Rõ ràng Ἀπίη γαῖα, nếu nó là một tên riêng đi nữa, thì mang nghĩa toàn bộ xứ Peloponnesus chứ không phải một phần của nó, bởi vì Nestor trong Il. i. 270 sử dụng nó theo cách bao gồm cả phía Tây, và Hector trong Il. iii. 49 sử dụng theo cách bao gồm cả phía Đông.

Các định nghĩa địa lý.

Giờ đây, tôi sẽ tóm tắt những kết luận mà cuộc khảo sát này đã đưa chúng ta đến —bằng các bằng chứng chắc chắn hoặc có xác suất cao— liên quan đến hệ thống danh pháp địa lý của Homer đối với toàn thể Hy Lạp và đối với các thành phần chính của nó.

1. Ἀχαïὶς, Ἀχαïὶς γαῖα, Ἀχαιῒς αἶα luôn luôn mang nghĩa là toàn bộ Hy Lạp.

2. Ἄργος, dù đứng một mình hay đi kèm với các định ngữ không liên quan đến sự mở rộng địa lý, có nghĩa là:

(1) Chỉ thành phố mà thôi, như trong Il. iv. 52, và có lẽ trong Il. ii. 559.

(2) Các lãnh địa trực tiếp của Agamemnon ở miền bắc và đông bắc Peloponnesus, như trong Od. iii. 263.

Nhưng có khả năng —dù không hề chắc chắn— rằng từ Ἄργος theo nghĩa này nên được coi là bao gồm toàn bộ lãnh địa của nhà Pelopid, vốn được xem như có một sự thống nhất chính trị nhất định, và do đó là từ tương đương với Ἄργος Ἀχαιïκόν.

(3) Thông qua phép hoán dụ từ trung tâm tối cao và mang tính đô thành này của Hy Lạp, nó mang nghĩa toàn bộ đất nước.

3. Cụm từ πᾶν Ἄργος trong Il. ii. 108 mang nghĩa toàn bộ lục địa Hy Lạp.

4. Cụm từ μέσον Ἄργος rất có thể mang nghĩa toàn bộ Hy Lạp, hoặc Hy Lạp nói chung; có thể chỉ xứ Peloponnesus mà thôi.

5. Πελασγικὸν Ἄργος là xứ Thessaly, từ Macedonia đến núi Œta.

6. Ἀχαιïκὸν Ἄργος mang nghĩa các lãnh địa của dòng dõi Pelopid vào thời chiến tranh Troica, hoặc nói theo từ ngữ chung chung là miền đông Peloponnesus.

7. Ἴασον Ἄργος mang nghĩa miền tây Peloponnesus.

8. Từ Ἕλλας có nghĩa là:

(1) có lẽ là một phần trong các lãnh địa của Achilles, như trong Il. ii. 683, ix. 395;

(2) chắc chắn là vùng đất bên ngoài chúng nằm về phía nam của Phthia, vươn tới tận eo đất Isthmus của Corinth, và có lẽ vươn dài về phía bắc qua phần còn lại của Thessaly: Il. ix. 447 và những nơi khác;

(3) có khả năng từ Ἕλλας mang nghĩa toàn bộ Hy Lạp trong Od. i. 344 và xv. 80; nhưng có nhiều khả năng ý nghĩa của nó cũng giống như trong mục (2).

9. Cụm từ Ἀπίη γαίη rất có thể —dù không chắc chắn tuyệt đối— mang nghĩa toàn bộ xứ Peloponnesus.

Vậy cái tên Ἄργος này là gì —từ mà Homer sử dụng thường xuyên hơn nhiều, và với sự uyển chuyển cùng tính đa dạng về ý nghĩa lớn hơn bất kỳ tên gọi lãnh thổ nào khác?

Trước hết, chúng ta hãy lưu ý rằng nó rất hiếm khi được sử dụng để chỉ một thành phố; theo nghĩa đen của từ này, chúng ta có thể nói là không tìm thấy nó quá một lần. Ý nghĩa đích thực của nó rõ ràng là một dải đất hay một vùng đất.

Từ điều này, nó bị giới hạn ở thành phố mà dải đất đó thuộc về; hoặc nó được mở rộng ra toàn bộ vùng đất —với một dải đất cụ thể đóng vai trò là thủ đô hoặc phần cai trị của nó. Cả hai ý nghĩa này đều là những ý nghĩa được gọi là “không chính thức” (improper); ý nghĩa sau cũng mang tính chính trị, và không có mối liên hệ nào với chủng tộc, hoặc với một nhân vật khởi thủy, hay với bất kỳ đặc điểm vật lý nào của đất đai hay phong cảnh, cho dù từ Ἄργος có thể đã từng có mối liên hệ như vậy hay không, khi được sử dụng trong ứng dụng ban đầu, chính thức và thông thường của nó để chỉ một quận hạt hay vùng đất.

Giống như trước đây đối với các cộng đồng dân cư, giờ đây chúng ta hãy vạch ra các loại nguồn gốc khác nhau mà từ đó các tên gọi của Homer về các quốc gia và địa điểm nợ nguồn gốc của chúng.

Chúng dường như bắt nguồn từ:

1. Từ một cá nhân khởi thủy (eponymist), chẳng hạn như Ithaca từ Ithacus, Od. xvii. 207; Dardania từ Dardanus, Il. xx. 216; Ascanie từ Ascanius, Il. ii. 863; trong khi chúng ta thấy giai đoạn trung gian của quá trình này nằm ở cái tên Ἀπίη, kết hợp với γαῖα, được cho là biểu thị xứ Peloponnesus, và bắt nguồn từ Apis.

2. Từ một chủng tộc đang chiếm đóng: như trong trường hợp của Ἀχαïὶς γαῖα và Ἀχαίïς nói chung, từ người Achæans; Ἕλλας từ người Ἕλλοι; Κρήτη hoặc Κρηταὶ (Od. xiv. 199) từ người Κρῆτες.

3. Trực tiếp từ các đặc điểm vật lý hoặc hoàn cảnh của nó, chẳng hạn như Αἰγίαλος vì là một dải đất hẹp dọc theo bờ biển của vịnh Corinth, nằm giữa các ngọn núi và biển; cũng có một thị trấn Αἰγίαλος của người Paphlagonians, Il. ii. 855. Có lẽ chúng ta có thể thêm vào xứ Εὔβοια (Eubœa), từ sự phù hợp của hòn đảo phì nhiêu đó đối với việc cày cấy, thứ mà sau này đã biến nó thành vựa lúa của xứ Athens.

4. Từ một chủng tộc nào đó đang chiếm đóng nó; và trong những trường hợp mà chủng tộc đó được đặt tên từ bất kỳ đặc điểm nào của vùng đất, thì không phải trực tiếp mà là phái sinh, bắt nguồn từ chính vùng đất đó.

Ví dụ, Θρῄκη bắt nguồn từ người Θρῇκες (Thracians), từ này lại bắt nguồn từ một gốc chung với từ τρᾶχυς. Tên gọi Τρηχῖν hiển nhiên có một nguồn gốc tương tự.

Lại nữa, trong tiếng Hy Lạp hậu kỳ, chúng ta tìm thấy xứ Αἰγίαλος cũ được gọi là Αἰγιάλεια từ hình thức trung gian Αἰγιαλεῖς; và có lẽ Ἄργολις từ những người Ἀργεῖοι —những kẻ đã cư ngụ ở đó, và lấy tên của mình từ xứ Ἄργος.

Và trong Homer, chúng ta có xứ Φθίη; từ đó rõ ràng xuất hiện Φθῖοι, và từ này lại xuất hiện, trong tiếng Hy Lạp hậu kỳ, xứ Phthiotis.

Đó là những nguồn gốc thông thường —trong phạm vi chúng ta biết— của các tên gọi lãnh thổ trong Homer.

Ba công cụ hỗ trợ mà chúng ta có để đánh giá ý nghĩa của cái tên Ἄργος là: văn bản của Homer, từ nguyên học, và truyền thuyết hậu kỳ.

Từ nguyên học của từ Argos.

Không có công cụ nào trong số này kết nối cái tên Ἄργος với một nhân vật khởi thủy, hoặc với một chủng tộc cư dân —dù là gián tiếp hay trực tiếp— với tư cách là gốc của nó. Do đó, chúng ta chỉ có thể tìm kiếm nguồn gốc của nó trong một thứ gì đó liên quan đến các đặc điểm vật lý của vùng đất hoặc các vùng đất mà nó được áp dụng.

Bản thân từ ἄργος thường được tìm thấy trong Homer không phải với tư cách là một tên riêng. Nó được sử dụng như một tính từ trong các sự kết hợp sau đây:

1. κύνες ἀργοὶ (những con chó săn nhanh nhẹn/màu trắng), Il. i. 50.

2. βόες ἀργοὶ (những con bò nhanh nhẹn/màu trắng/béo tốt), Il. xxiii. 30.

3. ἀργὴν χῆνα (con ngỗng trắng), Od. xv. 161.

Chúng ta cũng có các từ ghép ἀργὴς (κέραυνος) ἀργικέραυνος, ἀργεστὴς (Νότος), ἀργενναὶ (ὀΐες, ὀθόναι), ἀργινόεις (Κάμειρος), ἀργιόδοντες (ὕες), ἀργιπόδες (κύνες), Ποδάργης (con ngựa của Achilles).

Và người ta thường gán cho từ ἀργὸς trong các hình thức khác nhau này các ý nghĩa khác nhau gồm:

1. Nhanh nhẹn, như trong những con chó chạy nhanh, tia sét nhanh.

2. Trắng, như trong con ngỗng trắng, xứ Cameirus màu trắng (đất phấn).

3. Mượt mà, sáng bóng, như trong những con bò mượt mà, với bộ lông óng ả.

Người ta nói đúng rằng những gì chuyển động nhanh tạo ra vẻ ngoài sáng bóng; và những gì sáng bóng thì ở một mức độ nào đó có họ hàng với màu trắng. Nhưng không dễ để nói rằng, trong quan điểm này của vấn đề, đâu là ý nghĩa nguyên thủy và đâu là ý nghĩa thứ cấp của từ này, cũng như từ nguyên của nó là gì. Nó cũng không cho thấy dù chỉ một chút tương đồng nhỏ nhất với tên gọi địa phương Ἄργος —vốn dĩ từ sự đa dạng trong các ứng dụng của nó, tách biệt khỏi bất kỳ vấn đề chủng tộc hay mối liên hệ chính trị nào— chắc chắn phải mang một ý nghĩa từ nguyên nào đó.

Hơn nữa, liên quan đến những con bò βόες ἀργοὶ nói riêng, thật không dễ dàng gì để tin vào sự mượt mà của loài bò vào thời của Homer (điều này dường như là một ý tưởng được mượn từ các quy trình và kinh nghiệm của thời hiện đại), hoặc của những con bò trại lính vào bất kỳ thời điểm nào. Vấn đề cũng không được cải thiện bởi hai nỗ lực gượng ép: một là giải thích βόες ἀργοὶ như những con bò có lớp mỡ trắng bên trong chúng, hoặc ngược lại, là những con bò chậm chạp. Do đó, từ những nguồn này, hiện tại chúng ta không thể thu được chút ánh sáng nào.

Giờ đây, tôi xin lập luận rằng ý nghĩa đích thực của tên riêng Ἄργος được tìm thấy bằng cách coi nó có họ hàng với từ ἔργον —vốn xuất hiện rõ ràng trong Homer với các hoạt động lao động nông nghiệp làm đối tượng nguyên thủy của nó. Và có vẻ khá rõ ràng rằng, thông qua sự hoán đổi các chữ cái thường xảy ra trong ngôn ngữ bình dân, đặc biệt là trong trạng thái non trẻ của các ngôn ngữ, từ ἄγρος (‘một cánh đồng’) không gì khác hơn là một hình thức khác của từ Ἄργος.

K. O. Müller, như chúng ta đã thấy, cho rằng Ἄργος đối với người xưa có nghĩa là một đồng bằng: tôi xin bổ sung thêm rằng đó là một đồng bằng không phải với tư cách là một bề mặt phẳng, mà là được hình thành từ đất có thể canh tác được, hoặc nếu không thì nó có nghĩa là một khu định cư được hình thành trên vùng đất như vậy.

Khi nói về từ đồng bằng khi áp dụng cho Hy Lạp, chúng ta sử dụng nó theo nghĩa tương đối, không giống như cách nó được sử dụng khi chiếu theo nước Nga hay Hungary, mà mang nghĩa là những vùng đất bằng phẳng rộng hơn nằm giữa các ngọn núi, và thường hướng về phía biển: chẳng hạn như những thung lũng của Scotland được gọi là carses, hoặc những thung lũng được gọi là straths.

Giờ đây, trước hết tôi không biết có ý nghĩa nào khác của từ Ἄργος có thể phù hợp với các cách sử dụng khác nhau của nó trong Homer như là Pelasgic Argos, Achaic Argos, Iasian Argos. Đâu là đặc điểm vật lý chung duy nhất của các vùng khác nhau giải thích cho yếu tố chung trong ba biểu thức ghép này, nếu đó không phải là đặc điểm của đồng bằng, nghĩa là vùng đất có thể canh tác được, và được canh tác, hay đã có người định cư?

Lại một lần nữa, hãy nhìn vào mối quan hệ giữa Ἄργος và Ἀργεῖοι. Điều gì —ngoại trừ một ý nghĩa vật lý và địa lý vẫn còn bám lấy từ này, và giữ cho nó hơi ngắn hơn so với cách sử dụng trưởng thành và quen thuộc của một tên riêng— có thể giải thích cho sự thật rằng chúng ta có trong lịch sử và địa lý của Hy Lạp rất nhiều trường hợp về một xứ Argos, mà không có những người Argives, tức là những người Argives địa phương hoặc cấp tỉnh, thuộc về nó? Xứ Achaic Argos quả thực có những người Ἀργεῖοι thuộc về nó, nhưng xứ Pelasgic và Iasian Argos thì không có ai cả. Cũng giống như chúng ta có thể nói về Vùng cao nguyên Saxony, hay Vùng đồng bằng Thụy Sĩ; nhưng cư dân của vùng đầu tiên không được biết đến như những người vùng cao (Highlanders), và cư dân của vùng sau cũng không được biết đến như những người vùng thấp (Lowlanders).

Tôi tin rằng không có biểu thức nào dịch sát nghĩa các từ Ἄργος và Ἀργεῖοι hơn các từ Lowlands và Lowlanders tương ứng. Bởi vì từ Lowlands có nghĩa là vùng đất không chỉ nằm ở vùng thấp, mà còn vừa nằm ở vùng thấp lại vừa thuận lợi cho việc canh tác; và những ý tưởng này đại diện chân thực hơn cho vùng đất phù hợp với loại định cư được gọi là Ἄργος, hơn là ý tưởng đơn thuần về những đồng bằng phẳng lặng.

Nếu đây là ý tưởng của từ Argos, chúng ta thấy được sự thích hợp trong việc áp dụng nó cho thành phố Argos và quận hạt của nó. Bởi vì thành phố này đứng —với tư cách là một thành phố của đô thị và vùng đất cởi mở hơn— trong một sự đối lập nhất định với Mycenæ, nơi ẩn mình giữa những ngọn núi; và mang về mặt địa lý mối quan hệ tương tự đối với Argos, giống như xứ Dardania đối với xứ Ilion. Sau đó, nó cũng rơi vào sự tương tự về mặt chính trị.

Trong cụm từ Ἀχαιïκὸν Ἄργος, Homer đối phó với một trường hợp mà, vì nó đôi khi được áp dụng mà không có định ngữ, từ Ἄργος có thể được gọi một cách chính đáng là một tên riêng, giống như từ Pays-bas của châu Âu; nhưng không có bằng chứng nào về điều này trong các từ ‘Pelasgic Argos’ và ‘Iasian Argos’ của ông, và có vẻ như ông có ý định sử dụng thuật ngữ Argos trong các cụm từ đó như một từ mang tính mô tả đơn thuần, và nói về Vùng đất thấp Pelasgian và Vùng đất thấp Iasian. Sự khác biệt về ý nghĩa chính là điều mà chúng ta sẽ biểu thị trong tiếng Anh bằng sự vắng mặt của chữ viết hoa.

Có bằng chứng cho thấy cái tên này vẫn chưa cạn kiệt tính uyển chuyển ngay cả sau thời của Homer. Trong các thời đại sau, chúng ta tìm thấy một xứ Argos của Orestis ở Macedonia; một xứ Argos của Amphilochia ở miền tây Hy Lạp; một xứ Argos gần Larissa ở Thessaly, và các trường hợp khác xa xôi hơn. Không có gì ngoài một sức mạnh địa lý vẫn còn bám lấy từ này có thể giải thích cho sự mở rộng này.

Đó cũng là suy luận rút ra từ các định ngữ và bán-định ngữ, hoặc các biểu thức mô tả, được áp dụng cho nó bởi Homer. Ngoại trừ một đoạn văn mà ông gán cho nó định ngữ chính trị κλυτὸν, tất cả chúng đều mang tính vật lý; cụ thể là ἱππόβοτον, πολυδίψιον, πολύπυρον, và οὖθαρ ἀρούρης. Trong số bốn định ngữ này, định ngữ đầu tiên trong Homer được kết nối đặc biệt với hình thức và đặc điểm cụ thể của đất nước: theo đó, mặc dù nó là định ngữ cố định của Argos, được sử dụng với nó mười một lần trong tổng số chỉ mười lăm lần mà từ này có bất kỳ định ngữ hoặc bán-định ngữ nào đính kèm, nhưng nó lại không bao giờ được tìm thấy với Achæis, hoặc với Hellas. Và bằng chứng về tính chất mô tả vật lý của nó nằm ở đoạn văn mà Telemachus đưa cho Menelaus một bản tường thuật về Ithaca;

ἐν δ’ Ἰθάκῃ οὔτ’ ἀρ’ δρόμοι εὔρεες, οὔτε τι λείμων·

αἰγίβοτος, καὶ μᾶλλον ἐπήρατος ἱπποβότοιο.

Mặt khác, từ ἱππόβοτος của Homer không chỉ đơn thuần ám chỉ sự phì nhiêu, mà còn ám chỉ lao động và kết quả của nó; không chỉ đơn thuần là đồng cỏ, mà còn là ngũ cốc, vì ngựa của Homer được nuôi dưỡng bằng thứ này cũng như bằng cỏ,

κρῖ λευκὸν ἐρεπτόμενοι καὶ ὀλεύρας.

Giờ đây, khi quy kết từ Ἄργος về một cội nguồn và ý nghĩa chung với từ ἔργον, chúng ta không bị buộc phải cho rằng nó đạt được nguyên âm ban đầu của mình bằng cách kết hợp với hạt từ ἀ được sử dụng theo nghĩa tăng cường. Bởi vì chúng ta có từ này, cũng như các từ phái sinh của nó, ở hình thức này, được truyền xuống từ tiếng Hy Lạp cổ. Trong số bốn bộ tộc của Attica tồn tại cho đến thời của Cleisthenes, có một bộ tộc là Ἄργαδες hoặc những người làm ruộng; và trong văn bản khắc trên đá của xứ Elis được cho là có niên đại khoảng Thế vận hội thứ Bốn mươi, hoặc hơn 600 năm trước Công nguyên, chúng ta có chính từ ἔργον ở hình thức ἄργον, với chữ digamma, trong một đoạn mà tôi chép lại,

ΑΙΤΕϜΕΠΟΣ ΑΙΤΕϜΑΡΓΟΝ

Bài viết này, theo bài báo trong *Museum Criticum*, có niên đại cổ hơn bất kỳ bản khắc nào khác hoặc được mang đến dạng sao chép từ Hy Lạp, hoặc được tìm thấy trên các phiến đá cẩm thạch. Nội dung của nó là một hiệp ước công cộng, giữa người Elians và một số láng giềng của họ, được ký kết trong thời hạn một trăm năm.

Một ví dụ điển hình khác về sự hoán đổi giữa các nguyên âm α và ε nằm ở từ ἀρόω, mà việc suy ra nó từ từ ἔρα (trái đất) là điều hiển nhiên. Trong tiếng Latinh, chúng ta thấy cả hai hình thức đều được bảo tồn: một trong từ aro (cày), và hình thức kia trong từ sero (gieo). Và từ sau này gợi ý nguồn gốc của từ σπείρω trong tiếng Hy Lạp từ một nguồn tương tự.

Nếu vậy, ý nghĩa của Ἄργος là một khu định cư nông nghiệp, và cội nguồn của nó giống với cội nguồn của ἔργον, chúng ta không cần phải bàn cãi dài dòng xem cội nguồn đó có phải là từ cổ ἔρα hay terra hay không —dù điều này xem ra có vẻ khả năng cao, và giải thích cả việc tham chiếu đặc biệt của từ ἔργον trong Homer đối với việc cày cấy, ngành công nghiệp cổ xưa nhất, lẫn sự mở rộng ý nghĩa sau đó của nó đối với lao động và kết quả của nó nói chung.

Từ nguyên được kiểm chứng bằng các từ có họ hàng.

Giờ đây, với quan điểm này về các từ Ἄργος và ἔργον, chúng ta sẽ tìm thấy, ngay trong ý tưởng cơ bản của bản thân lao động, một ý nghĩa sẽ cung cấp một nền tảng cho định ngữ của Homer, và cho tất cả các từ ghép của nó trong mọi ứng dụng đa dạng của chúng. Ý tưởng đó luôn luôn có mối quan hệ với những gì mang tính kiên quyết, và (có thể nói là) mạnh mẽ; đôi khi điều này mang hình thức của sự sắc bén, và sau đó ý tưởng về tốc độ xuất hiện kết hợp với lao động: đôi khi, một lần nữa, nó mang hình thức của sự kiên nhẫn, và sau đó lao động gợi ý sự chậm chạp. Lao động của một con chó thì nhanh chóng, của một con bò thì kiên nhẫn: do đó những con κύνες ἄργοι là những con chó chăm chỉ lao động, do đó mà nhanh nhẹn; và do đó cũng vậy, những con βόες ἄργοι là những con bò chăm chỉ lao động, do đó mà chậm chạp; nhiệm vụ của bên này là bao trùm không gian, và của bên kia là vượt qua sự kháng cự. Chúng ta có thể đưa hai ý nghĩa này lại gần nhau mà không làm mất đi ý nghĩa nào ở mỗi bên, bằng cách gọi những con bò là vững chãi hoặc chuyên cần, và những con chó là kiên cường hoặc sắc bén.

Ý nghĩa thứ ba về sự trắng muốt gắn kết một cách hợp pháp với hiệu ứng của chuyển động nhanh chóng đối với mắt.

Ý nghĩa về sự mượt mà có vẻ không được đòi hỏi trong Homer: nhưng nó có thể là một từ phái sinh từ ý nghĩa của sự trắng muốt.

Bằng một hoặc nhiều trong ba ý nghĩa đầu tiên, hoặc bằng ý nghĩa nguyên thủy của lao động trong ý tưởng (có thể nói là) toàn vẹn của nó, tất cả các từ của Homer đều có thể được diễn dịch một cách chính đáng. Một số trong số chúng sẽ mang nghĩa nhanh, hoặc nghĩa trắng: chẳng hạn, ἀργὴς với từ κεραυνός. Trong tác phẩm *De Mundo* (c. 4) của Aristotle, chúng ta có: τῶν κεραυνῶν ... οἱ ταχέως διάττοντες, ἀργῆτες λέγονται. Và một lần nữa, ἀργεστὴς với từ Νότος. Điều này có thể mang nghĩa là cơn gió Notus nhanh nhẹn; nó cũng có thể mang nghĩa màu trắng, vì mang theo đám mây trắng sáng từ phía trên biển, theo nghĩa được chọn bởi Horace —người tỏ ra là một nhà quan sát cẩn thận và chính xác các định ngữ của Homer— và người nói rằng:

Albus ut obscuro deterget nubila cœlo

Sæpe Notus.

Ý nghĩa này của từ Argos sẽ phù hợp với các cách sử dụng khác của nó chưa được gọi tên.

Chẳng hạn, nó sẽ phù hợp với con tàu Argo —thứ mà chúng ta có thể coi là nhanh chóng, hoặc, và có lẽ tốt hơn là, vững chãi, mạnh mẽ, chiến đấu với sóng gió: giống như chúng ta nói ngày nay, một con tàu tốt hoặc một con tàu dũng cảm. Lại một lần nữa, nó phù hợp với con chó quý tộc Argus trong sử thi Odyssey, nhân vật mà tính cách sẽ chỉ được thể hiện một cách không đầy đủ bởi bất kỳ từ nào trong các từ: kiên nhẫn, nhanh nhẹn, hoặc trắng. Coi từ này như là tính từ của từ đã được mô tả rất hay bởi một nhà văn ngày nay là “lao động cao quý, phì nhiêu”, chúng ta ngay lập tức nhìn thấy nó hiển hiện trước mắt mình, nhanh nhẹn như nó đã từng, và kiên nhẫn như nó vẫn thế, nhưng cũng dũng cảm, trung thành, đáng tin cậy và có thể tin tưởng được. Nhân vật Argus kẻ do thám —được gọi tên trong từ Ἀργειφόντης của Homer— đại diện cho một mặt ý nghĩa thời kỳ đầu của từ này. Tính từ ἀργαλέος —phóng đại cũng như cách ly yếu tố khó khăn mà cội nguồn bao hàm— đại diện cho một mặt khác: và từ hậu kỳ ἀργοῦντες (những kẻ lười biếng) —bắt lấy ý tưởng về sự chậm chạp tại điểm mà nó chuyển hóa thành sự trơ lì— cũng đại diện cho một mặt khác nữa.

Với tình hình như vậy đối với tên gọi Ἄργος, giờ đây chúng ta sẽ có một nhiệm vụ dễ dàng trong việc giải quyết từ Ἀργεῖοι.

Homer sử dụng từ này ở bốn chỗ (nói theo con số tròn) cho mỗi ba chỗ mà ông sử dụng từ Δαναοί.

Ông sử dụng nó như một định ngữ, đôi khi đi kèm với tên của nữ thần Juno, và thường xuyên đi kèm với tên của Helen.

Những người Argive Danaan trong Od. viii. 578.

Trong sử thi Odyssey, chúng ta có sự kết hợp đặc biệt và hiếm có này của các từ:

Ἀργείων Δαναῶν ἠδ’ Ἰλίου οἶτον ἀκούων.

Nitzsch quan sát thấy rằng chúng ta hầu như có thể cho rằng từ Ἀργείων là một định ngữ, và quan sát này được trích dẫn bởi G. Crusius. Eustathius, nhà chú giải Scholiast, Barnes, Payne Knight không hề đả động đến nó. Đối với tôi, việc coi Ἀργείων là danh từ và Δαναῶν là tính từ có vẻ phù hợp hơn với các quy luật của Homer. Bởi vì, giống như Homer biết về một xứ Argos thuộc phái Achaic, Iasian, Pelasgic, ông có thể nhất quán nói về những người Argive Danaan, với ý tưởng ngầm rằng có thể đã có —và thực sự có— những cư dân vùng đất thấp khác ngoài Hy Lạp. Nhưng theo như chúng ta biết, không có những người Danaans nào khác ngoài một vương triều Hy Lạp duy nhất.

Homer cũng ở những nơi khác sử dụng Δαναοὶ như một tính từ, đi kèm với các danh từ ἥρωες và αἰχμηταί. Ông không có cách sử dụng tương ứng nào cho từ Ἀργεῖοι; do đó, ý tưởng cổ xưa về một người khai hoang hoặc định cư làm nông nghiệp dường như vẫn tô điểm cho từ này, và lưu luyến trong nó, ngay cả khi nó đã lớn lên để trở thành một tên riêng được sử dụng phổ biến.

Trong việc áp dụng từ Ἀργείη làm định ngữ cho Juno và Helen, ông dường như không có ý chỉ đơn thuần là người Hy Lạp, mà là nữ thần Juno xứ Argos, nàng Helen xứ Argos, do đó từ này ở đây không hẳn là dạng số ít của từ danh từ quốc gia Ἀργεῖοι, mà đơn giản là tính từ được hình thành từ Ἄργος, theo nghĩa phần đó của xứ Peloponnesus tạo thành các lãnh địa của dòng dõi Pelopid. Helen thuộc về những vùng đất này; và đối với gia tộc đó, cũng như trước đây đối với dòng dõi Perseid, Juno cảm thấy sự lo lắng chủ yếu của mình, rõ ràng bởi vì họ là những người đứng đầu về chính trị của Hy Lạp.

Do đó, việc sử dụng từ Argeian như một tính từ có vẻ hoàn toàn rõ ràng bị giới hạn trong một ý nghĩa cục bộ của từ này; và với việc này, dường như thật đáng chú ý khi sự chú ý của các nhà chú giải trước Nitzsch lại không được hướng tới dòng thơ trong sử thi Odyssey thứ Tám, và rằng Nitzsch —với các từ ἥρωες Δαναοὶ và αἰχμηταὶ Δαναοὶ để dẫn đường— lại đề xuất ý nghĩa là những người Argive Danaans, thay vì những người Argive Danaan.

Tuy nhiên, cách sử dụng mang tính cục bộ của cái tên Argeian không thể bị gạt sang một bên nếu không có một cuộc khảo sát đầy đủ hơn. Trước hết, chúng ta hãy giải quyết việc sử dụng nó đối với Juno và Helen.

Bằng chứng cho thấy Helen được mô tả không chỉ đơn thuần là người Hy Lạp, mà còn kết nối với xứ Achaic Argos hoặc miền đông Peloponnesus, đã được trình bày đầy đủ trước đó.

Liên quan đến nữ thần Juno, chúng ta sẽ thấy rằng tình cảm của bà luôn tập trung vào gia tộc giữ vai trò tối cao tại trung tâm quyền lực của người Hellenic, tức là miền đông Peloponnesus. Sự gắn bó dai dẳng của bà liên tục hướng về quốc gia, và chúng vượt qua cả những thay đổi triều đại. Do đó là tình cảm sắc bén và liều lĩnh của bà dành cho Eurystheus; là mối hận thù không bao giờ tàn lụi, không bao giờ chợp mắt của bà dành cho đối thủ của hắn là Hercules; sự quý trọng của bà dành cho Agamemnon ngang bằng với Achilles, mặc dù họ quá chênh lệch về danh tiếng và lòng dũng cảm: có lẽ gợi ý rằng Achilles được bà coi trọng hoặc bởi vì ông là cần thiết cho các mục đích của Agamemnon, hoặc bởi vì ông gắn bó chặt chẽ với dòng gốc Achæan chủ chốt. Do đó là việc, khi ông khoác lên mình áo giáp, bà sấm sét để vinh danh ông; và do đó là tình yêu đặc biệt của bà dành cho ba thành phố từng là biểu tượng của quyền lực Hy Lạp: Argos, Sparta và Mycenæ. Sự gắn bó của bà mãnh liệt đến mức bà có thể ước được trở thành người mẹ thực sự của người Hy Lạp, cũng như bà sẵn sàng ngấu nghiến người Trojans khi có dịp. Do đó, một lần nữa, ngay cả trong sử thi Odyssey —nơi bà hầu như câm lặng— người ta cũng nhắc đến việc Agamemnon đã vượt biển bình an, bởi vì Juno đã bảo vệ ông. Điều này hoàn toàn đủ để ấn định ý nghĩa của Ἀργείη, khi nó được áp dụng cho Juno, như một ý nghĩa cục bộ.

Thực tế, việc sử dụng từ này của Homer với một ý nghĩa bị kiềm chế và mang tính cục bộ không chỉ rõ ràng, mà còn được định nghĩa một cách cẩn thận nhất, cả về thời gian lẫn địa điểm.

Trong khi ở trong quân đội trước thành Troy, ông tự do hoán đổi Danaan, Argive và Achæan, vì chúng đủ gần với sự đồng nhất cho mục đích của ông, thì ông không bao giờ áp dụng từ Danaan cho những người Hy Lạp ở quê nhà, và sử dụng hai cái tên còn lại với sự phân biệt vô cùng chính xác.

Sự chuyển đổi từ người Argeians sang người Achæans.

Cái tên Argeian bị giới hạn về mặt địa điểm trong miền đông Peloponnesus, và về thời gian trong thời đại Perseid. Khi vương quyền được chuyển giao cho gia tộc Pelopid, cái tên Argeian không còn được áp dụng cho thần dân trực tiếp của họ nữa. Giờ đây, chúng ta hãy khảo sát các đoạn văn có thể minh họa cho trường hợp này.

1. Hai hoặc gần ba thế hệ trước cuộc chiến Troica, vào thời điểm Bellerophon còn trẻ, Prœtus trị vì xứ Ἀργεῖοι,

πολὺ φέρτερος ἦεν

Ἀργείων· Ζεὺς γὰρ οἱ ὑπὸ σκηπτρῷ ἐδάμασσεν.

Giờ đây, Prœtus chắc chắn không phải là chúa tể của Hy Lạp. Không có vị chúa tể tối cao nào của Hy Lạp trước thời nhà Pelopid; và gần thời của Prœtus, chúng ta có Eurystheus, Œneus và dòng dõi của ông ta, Cadmus và dòng dõi của ông ta, Neleus và dòng dõi của ông ta, Minos và dòng dõi của ông ta, cũng như có lẽ các ngai vàng khác, mỗi vị ở vị trí riêng của mình. Nhưng Prœtus rơi vào thời kỳ của triều đại Perseids, và nằm trong sự giới hạn cục bộ của miền đông Peloponnesus nơi họ trị vì.

2. Nhưng Eurystheus cũng không được Homer nhắc đến với tư cách là chúa tể của Hy Lạp; mặc dù ông ta là vua của người Argives,

ὃς Ἀργείοισιν ἀνάξει.

Bởi vì khi Juno dùng thủ đoạn xin và đạt được từ thần Jupiter lời hứa rằng kẻ được sinh ra vào ngày hôm đó sẽ hưởng một vương quyền nhất định, thì đó không phải là trên những người Argives, mà là trên những người περικτίονες:

ἦ μὲν τὸν πάντεσσι περικτιόνεσσιν ἀνάξειν

ὅς κεν ἐπ’ ἤματι τῷδε πέσῃ μετὰ ποσσὶ γυναικός.

Do đó, lời hứa là đứa trẻ đó sẽ trị vì những người περικτίονες —một từ rõ ràng không áp dụng được cho toàn bộ vùng lãnh thổ tản mác đó, vốn bị chiếm đóng một cách bất thường bởi người Hy Lạp. Nhưng khi việc thực hiện lời hứa được đòi hỏi, thì đó là việc ông ta sẽ trị vì xứ Ἀργεῖοι. Do đó, hai cái tên này đồng rộng lớn, và theo đó Ἀργεῖοι không có nghĩa là tất cả người Hy Lạp; ví dụ, nó không bao gồm dòng dõi của Cadmus lúc bấy giờ đang trị vì ở xứ Bœotia.

3. Nhưng chúng ta hãy đi xuống thời của Tydeus —vị chúa tể xứ Argos trong thời đại của các vị vua Pelopid. Và giờ đây chúng ta thấy rằng thần dân của ông không còn được gọi là Ἀργεῖοι nữa (xem Il. v. 803. iv. 384) trong các truyền thuyết, nơi Homer tuân thủ một sự tinh tế đặc biệt trong việc áp dụng những từ quan trọng này.

Ý nghĩa cục bộ của tên gọi trước được giữ lại.

4. Tuy nhiên, cái tên Argeian vẫn tiếp tục bảo tồn ứng dụng mang tính cục bộ của nó đối với cư dân thành phố Argos và quận hạt của nó, hoặc xứ Achaic Argos.

Tại các trò chơi trong tang lễ của Patroclus, Idomeneus nghĩ rằng ông nhìn thấy Diomed đang tiến vào với tư cách là kẻ chiến thắng, và ông mô tả vị ấy như sau:

δοκέει δέ μοι ἔμμεναι ἀνὴρ

Αἴτωλος γενέην, μετὰ δ’ Ἀργείοισιν ἀνάξει.

Thật rõ ràng rằng ở đây Idomeneus có ý chỉ ở giữa những người Argives, chứ không phải ở giữa những người Hy Lạp.

1. Bởi vì Diomed không phải là chúa tể ở giữa những người Hy Lạp, mà là Agamemnon.

2. Bởi vì Diomed là chúa tể trên một phần của những người Argives.

3. Bởi vì từ này được sử dụng trong sự đối lập rõ ràng với, và tương ứng với, từ đi trước Αἴτωλος —từ vốn dĩ mang tính cục bộ không thể chối cãi.

Lại nữa, khi chúng ta được bảo rằng Orestes đã tổ chức một bữa tiệc tang lễ cho xứ Ἀργεῖοι, chúng ta có lẽ có thể phỏng đoán rằng ở đây chúng ta lại bắt gặp ý nghĩa cục bộ.

Do đó, chúng ta thấy khá rõ ràng lịch sử về sự trỗi dậy của cái tên Argive. Thuộc về thần dân của phần thống trị ở Hy Lạp, nó phát triển để trở nên có thể áp dụng cho tất cả người Hy Lạp, trong các trường hợp không có sự nhầm lẫn nào có thể phát sinh từ việc nó được sử dụng như vậy. Tương tự như vậy, cái tên La Mã đã trở thành có thể áp dụng cho người Campanians hoặc Calabrians với tư cách là thần dân của Rome, để đối lập với người Đức, người Dacians, hoặc người Parthia; nhưng nếu chủ đề đang bàn là nội địa và thuộc về nước Ý, sự phân biệt nội địa sẽ tự nhiên trỗi dậy trở lại. Ngay cả như vậy, những người Hy Lạp của Homer đều là người Argeians trong chiến tranh Troica; nhưng ở quê nhà, họ có ý nghĩa cục bộ của riêng mình, giống như người Cadmeans, Ætolians, Pylians, Elians, Epeans, Arcadians, Locrians, và cũng vậy, như chúng ta sẽ thấy, là người Achæans.

Chính vào thời điểm mà cái tên Argive đang thịnh hành cục bộ, chúng ta cũng tìm thấy từ Homer những dấu hiệu không thể nhầm lẫn về một đế chế Crete, bao vây nó bằng đường biển, và có lẽ ít nhiều bằng đường biên giới đất liền, mặc dù có lẽ quyền lực và vương quyền Minoan có thể không ngay lập tức có được tính chất Hy Lạp của nó. Vậy nếu, đối với từ Ἀργεῖοι, chúng ta thấy rằng nó vốn dĩ có ứng dụng hạn chế và mang tính cục bộ, chúng ta hoàn toàn không có lý do gì để cho rằng cái tên Danaan có thể từng có phạm vi rộng lớn hơn. Khi đó, có hai câu hỏi nảy sinh.

Thứ nhất, tại sao Homer lại sử dụng các cái tên Danaan và Argive như những cái tên mang tính quốc gia, trong khi chúng chỉ mang tính cục bộ?

Thứ hai, việc tính ưu tiên của cái tên Danaan là rõ ràng —như chúng ta thấy rằng triều đại Danaan đi trước triều đại có thần dân được gọi là Argives— tại sao cái tên Argive lại lấn át hoặc kế vị cái tên Danaan?

Câu hỏi thứ nhất sẽ được giải đáp sau, nhưng giờ đây tôi sẽ chạm đến câu hỏi thứ hai.

Cái tên Danaan, rất có thể, là tên của một triều đại có nguồn gốc từ bên kia biển; và nếu vậy, nó khó lòng có thể trở nên phổ biến hơn đối với người Hy Lạp —cho đến khi được làm dịu đi bởi lớp sương mù mờ ảo của khoảng cách— khi họ đã thức tỉnh dưới ảnh hưởng của Hellenic để nhận thức đầy đủ về đời sống quốc gia, hơn là việc người Anh ở thế kỷ trước cảm thấy thích thú khi được gọi là người Hanoverians hoặc người Brunswickers.

Dòng dõi Danaid chấm dứt khi Perseus lên ngôi, vì ông là người có nguồn gốc bên đằng cha từ một nguồn khác.

Không có gì tự nhiên hơn việc với sự thay đổi triều đại này, một cái tên cũ và đơn thuần mang tính triều đại lại biến mất. Nhưng tại sao nó lại được kế nhiệm bởi cái tên Ἀργεῖοι?

Mối quan hệ giữa các tên gọi Argeian và Pelasgic.

Tôi hy vọng điều này sẽ không bị coi là quá táo bạo khi —dựa trên sự tương đồng có thể xảy ra, có lẽ tôi có thể nói là rõ ràng, về ý nghĩa giữa Πελασγοὶ và Ἀργεῖοι— tôi phỏng đoán rằng khi cái tên Δαναοὶ biến mất khỏi việc sử dụng, thay vì quay trở lại với cái tên nông nghiệp cũ Πελασγοὶ —vốn đã trở thành tên của một tầng lớp phụ thuộc, nếu không muốn nói là nô lệ, bởi một cuộc chinh phục của người Danaan— người ta có thể đã mang cái tên Ἀργεῖοι; được mượn, giống như cái tên kia, từ vùng đất họ sinh sống và từ các thói quen sinh hoạt của họ trong đó, và có sức mạnh tương đương, nhưng không mang vết nhơ gắn liền với định danh của một chủng tộc bị áp bức.

Theo quan điểm này, cái tên Ἀργεῖοι có thể được định nghĩa là bản tương đương kiểu Hellenic của định danh Pelasgic cũ của cư dân vùng đất đó; và nó tự nhiên bén rễ khi quyền lực Danaan qua đi, nằm trong các lãnh địa của những kẻ mà quyền lực đó đã được chuyển giao cho.

Sau này tôi sẽ có dịp xem xét kỹ hơn đâu là việc sử dụng lịch sử đầu tiên của cái tên Argeian.

Có những dấu hiệu trong tiếng Hy Lạp hậu kỳ về sự tương thân —mà tôi đã giả định ở đây— giữa các cái tên Pelasgic và Argeian, và về việc đảm nhận các chức năng của cái tên trước bởi cái tên sau. Tôi không đi vào câu hỏi về sự đồng nhất từ nguyên, mà chỉ đề cập đến sự tương đồng trong ứng dụng.

Các minh họa về từ nguyên.

Trong bộ sưu tập *Suidas*, chúng ta tìm thấy thành ngữ tục ngữ Ἀργείους ὁρᾷς, với lời giải thích sau đây: παροιμία ἐπὶ τῶν ἀτενῶς καὶ καταπληκτικῶς ὁρώντων (tục ngữ dùng để chỉ những kẻ nhìn chằm chằm và đầy vẻ đe dọa). Giờ đây, chúng ta không biết gì về những người Argives —tức là cư dân xứ Argolis— có thể bảo đảm cho giả định rằng họ có vẻ ngoài đặc biệt hoang dã và dữ tợn. Nhưng nếu Ἀργεῖοι, như đã được chỉ ra, ban đầu có nghĩa là những kẻ định cư trong một quận hạt nông nghiệp, và nếu theo tiến trình thời gian, cư dân tụ tập lại thành các thị trấn, thay cho lối sống cũ của họ là sống theo kiểu κωμηδὸν (từng cụm làng mạc), thì hệ quả của sự thay đổi đó, Ἀργεῖοι sẽ mang nghĩa là những người nhà quê, để đối lập với dân cư thành thị; và từ điều này, sự chuyển dịch sang ý nghĩa của một diện mạo hoang dã và man rợ giống như trong câu tục ngữ sẽ rất nhỏ và dễ dàng.

Chúng ta hãy so sánh với từ agrestis trong tiếng Latinh. Tôi cho rằng từ này hoàn toàn tương tự, thực ra là đồng nhất về mặt từ nguyên với từ Ἀργεῖος. Điểm phân kỳ là khi từ Ἄργος thông qua việc hoán đổi trở thành ἀγρὸς, từ đó hình thành ager và agrestis. Về mặt vật chất, từ tiếng Latinh này thậm chí còn tương ứng chặt chẽ hơn với ἀργηστὴς, một từ phái sinh trong tiếng Hy Lạp từ ἄργος. Về mặt ý niệm, nó trải qua chính xác quá trình tương tự đã được chỉ ra trong trường hợp của Ἀργεῖος, và ở đây nó được hỗ trợ mạnh mẽ bởi từ thông thường trong Homer là ἄγριος (thô lỗ hoặc man rợ), vốn xuất phát từ ἄγρος, được chuẩn bị thông qua sự hoán đổi để tạo ra một từ phái sinh như vậy.

Chúng ta tìm thấy cái tên này không chỉ với tư cách là một tính từ, mà tương tự như vậy là một tên riêng. Nó được áp dụng cho một người anh em của Œneus và Melas, một người con trai của Portheus; và trong những cái tên này, chúng ta dường như thấy được mô tả những kẻ xâm lược mang tính Hellenic thô lỗ đầu tiên của xứ Ætolia, vào một thời đại ba thế hệ trước chiến tranh Troica. Kẻ agrestis, hay người định cư nông nghiệp, tiếp theo mang ý nghĩa là tầng lớp dân quê, đối lập với cư dân của các thị trấn hoặc urbani; và rồi, trong khi urbanus —cùng với từ tương đương trong tiếng Hy Lạp là ἀστεῖος— tiếp tục tiến lên để đạt được ý nghĩa của sự có văn hóa và lịch thiệp, thì agrestis, mặt khác, tuân theo một chuyển động song song với Ἀργεῖος, và theo hướng ngược lại, mang ý nghĩa là không có học thức, thô kệch, hoang dã, man rợ. Do đó Ovid nói về con sông Achelous, khi hắn đã bị tàn phế bởi việc mất đi cái sừng của mình trong trận chiến với Hercules:

Vultus Achelous agrestes

Et lacerum cornu mediis caput abdidit undis.

Do đó Cicero, trong tác phẩm *Tusculans*, sau một mô tả về các trận chiến của những thanh niên xứ Sparta —được tiến hành không chỉ bằng nắm đấm và chân, mà còn bằng móng tay và răng— đã đặt câu hỏi: Quæ barbaria India (hoặc barbaries Indica) vastior atque agrestior?

Chúng ta cũng tìm thấy trong Suidas cụm từ Ἀργεῖοι φῶρες, và lời giải thích này: Ἐπὶ τῶν προδήλως πονηρῶν· οἱ γὰρ Ἀργεῖοι ἐπὶ κλοπῇ κωμῳδοῦνται. Ἀριστοφάνης Ἀναγύρῳ.

Không có phần nào của vở kịch này còn tồn tại, do đó chúng ta đành phải dựa vào lý luận chung; nhưng có vẻ như là một lời giải thích rất tự nhiên cho câu tục ngữ hoặc cụm từ này rằng từ Ἀργεῖος —với ý nghĩa là hoang dã và man rợ— nên được áp dụng cho bọn cướp: hành vi trộm cắp trong các giai đoạn đầu của xã hội luôn lui tới những nơi hoang vắng, cũng giống như trong các giai đoạn sau, nó có xu hướng hướng tới những nơi tụ tập đông đúc nhất của con người.

Lại nữa, Æschines, trong tác phẩm *Peri Parapresbeias*, đưa ra những cáo buộc cá nhân thô lỗ nhất chống lại Demosthenes, vì những tội lỗi mà ông ta nói đã mang lại cho vị này nhiều biệt danh khác nhau. Trong số đó, ông ta cáo buộc Demosthenes như sau: Ἐκ παιδῶν δὲ ἀπαλλαττόμενος, καὶ δεκαταλάντους δίκας ἑκαστῷ τῶν ἐπιτρόπων λαγχάνων, Ἄργας ἐκλήθη. Đoạn này được chú ý bởi cả Suidas và Hesychius dưới mục Ἀργὰς, và nó được giải thích là ὄνομα ὀφέως. Một con rắn, nói chung hoặc một loài cụ thể nào đó, dường như mang cái tên Ἀργὰς, thứ mà chúng ta có thể dễ dàng bắt nguồn từ ἄργος, được lấy theo cùng nghĩa với nghĩa mà trong đó nó đã trở thành tên của Argus kẻ do thám. ‘Vả, trong các loài thú đồng, con rắn là loài tinh khôn hơn hết.’ Nhưng điều này dường như không thỏa mãn ý định của đoạn văn mang tính mạt sát cao độ trong Æschines. Sự quy chụp về sự thông minh cực độ hoặc sự gian xảo này có lẽ sẽ không phải là một điều gì đó rất hiệu quả ở Hy Lạp. Tôi nghĩ ông ta có phần có khả năng nhiều hơn là gọi Demosthenes là một kẻ lừa đảo hoặc cướp bóc —homo trium literarum— kẻ mà những người giám hộ của ông ta đang cố gắng đòi lại tài sản, và kẻ có khả năng sẽ bị vạch trần, chứ không giống như con rắn, trốn thoát được; và theo nghĩa này, từ Ἀργὰς ngay lập tức gắn kết chính nó với đoạn văn được báo cáo trong Aristophanes, và thông qua đó đến ý nghĩa cũ của agrestis hoặc Ἀργεῖος. Từ Ἀργεῖος —là một tên trộm— cũng không cách xa về nghĩa đối với Ἀργεῖος —là một người định cư nông thôn— hơn là paganos —là một kẻ thờ thần ngoại giáo— đối với paganos —là một người dân làng.

Tôi sẽ lấy thêm một minh họa nữa. Hesychius dưới mục Ἀργεῖοι đưa ra lời giải thích này: ἐκ τῶν Εἱλώτων οἱ πιστευόμενοι οὕτως ἐλέγοντο, ἢ λαμπροί. Giờ đây, ý nghĩa λαμπροὶ có thể dễ dàng bắt nguồn từ ý nghĩa nguyên thủy, theo cùng một cách như ý nghĩa về sự trắng muốt. Nhưng nó hoàn toàn khác biệt với lời giải thích liên quan đến tầng lớp Helots được lựa chọn và tin cậy đó, những kẻ được gọi là Ἀργεῖοι. Cách sử dụng này vừa phục vụ để giải thích lịch sử, vừa được giải thích bởi chính nó. Ἀργεῖοι là tên của công dân Hy Lạp ở miền đông Peloponnesus dưới thời nhà Perseids; nó xuất hiện để phần nào bảo tồn sức mạnh cục bộ của mình xuyên suốt thời kỳ của nhà Pelopid; bởi vì mặc dù trong truyền thuyết về Tydeus, cư dân xứ Argolis, chúng ta ít nhất tìm thấy cái tên Ἀχαιοὶ ở giữa họ, thế nhưng trong sử thi Iliad thứ Hai Mươi Ba, và trong sử thi Odyssey thứ Ba, họ lại được gọi là Ἀργεῖοι. Do đó, trong cách sử dụng cục bộ, từ Helot có nghĩa là một nô nông (serf), người Helot được giải phóng sẽ là một công dân, một Ἀργεῖος. Nhưng cả chế độ nô nông lẫn tư cách công dân vào những thời điểm đó đều không được xác định một cách cứng nhắc, và cái này lấn sang cái kia. Dưới những hoàn cảnh như vậy, điều gì có thể tự nhiên hơn việc bất kỳ người Helot nào bị tách khỏi những người anh em của mình bằng cách được đưa vào sự tin tưởng của người chủ của mình, và sống trong các điều kiện dễ chịu với ông ta, lại có được cái tên Ἀργεῖος; và rằng tầng lớp —những kẻ đã có được nó theo một nghĩa hơi đặc biệt như vậy, nghĩa là một người định cư nông thôn tự do, hoặc (có thể nói là) người chủ sở hữu đất tự do— tiếp tục mang nó như một sự mô tả về vị trí của chính họ, ngay cả khi nó không còn áp dụng chung cho những người Hy Lạp tự do của quận hạt cụ thể đó nữa? Điều mà dường như không thể xảy ra nữa khi mối liên hệ gia đình và triều đại giữa xứ Argolis và xứ Lacedæmon bị tan vỡ.

Và nếu tôi đúng khi cho rằng ngay cả trong Homer, cái tên Ἀργεῖοι rõ ràng nghiêng về quần chúng, và cái tên Ἀχαιοὶ nghiêng về một nhóm nhỏ được tuyển chọn hoặc các thủ lĩnh, thì một sự phân biệt như vậy hoàn toàn hòa hợp với toàn bộ cuộc khảo sát này liên quan đến sức mạnh của biểu thức trước.

Phạm vi khác nhau của từ Ἀργεῖοι và Ἄργος.

Theo quan điểm đã được đưa ra ở đây, chúng ta phải cẩn thận phân biệt giữa ý nghĩa của từ Ἀργεῖοι với tư cách là một cái tên mang tính quốc gia trong Homer, và ý nghĩa của từ Ἄργος, về mặt này. Cái tên Ἀργεῖοι được nâng lên thành vinh quang của một cái tên mang tính quốc gia rõ ràng là do hệ quả của sự ưu thế chính trị của một triều đại trị vì trên các vùng lãnh thổ được đặt tên đặc biệt là Ἄργος, và trên những thần dân được đặt tên từ vùng đất là Ἀργεῖοι. Tôi nói điều này mà không đảm nhận việc xác định liệu thực sự có một thời kỳ mà người Hy Lạp với tư cách là một quốc gia được gọi là Ἀργεῖοι hay không —một giả định đối với tôi có vẻ không khả thi— hay liệu đó có phải là một cái tên mà Homer áp dụng cho họ một cách mang tính thi ca, giống như cái tên Δαναοὶ, bởi vì nó từng là định danh thích hợp của những kẻ nắm giữ trung tâm quyền lực của Hy Lạp. Tuy nhiên, dù theo quan điểm nào đi nữa, trường hợp của cái tên Ἄργος vẫn khác biệt. Cái tên đó không có cội nguồn trong quyền lực chính trị, dù là thực tế hay được ghi nhớ: nó giữ vững vị trí của mình, vì được xây dựng trên một mô tả vật lý tốt, trong chừng mực nó diễn tả, về đặc điểm chung của các phần có thể sinh sống chính của bán đảo mà các bộ tộc Hellenic —tràn ngập xuống từ các ngọn núi của họ— đã lần lượt và dần dần chiếm đóng. Do đó, danh từ này, như chúng ta thấy, có khả năng lan rộng vượt ra ngoài tính từ trong không gian, bởi vì trong khi chúng ta có một xứ Ἄργος xứ Iasian và Pelasgic, chúng ta lại không có những người Ἀργεῖοι xứ Iasian hay Pelasgic. Do đó, chúng bị tách rời khỏi nhau. Trong Homer, định ngữ có một phạm vi ý nghĩa rõ ràng lớn hơn danh từ. Nhưng tách biệt khỏi Homer, danh từ xuất hiện từ từ nguyên học là cổ hơn, và từ lịch sử hoặc đã vươn tới các điểm mà tính từ chưa bao giờ đạt tới, hoặc đã tồn tại lâu dài sau khi không còn được sử dụng.

Các chi tiết về việc sử dụng cái tên Achæan.

Những ánh sáng mà chúng ta đã thu được khi xem xét các cái tên Danaan và Argive sẽ hỗ trợ cho cuộc khảo sát liên quan đến người Achæans. Đồng thời, cái nhìn đầy đủ nhất về cái tên và chủng tộc đó không thể đạt được cho đến khi chúng ta thành công trong việc xác định những gì chúng ta phải hiểu bằng cụm từ ἄναξ ἀνδρῶν của Homer.

Tuy nhiên, bây giờ tôi tiến hành chứng minh từ văn bản của các sử thi rằng:

1. Trong số ba đại danh hiệu lớn của quốc gia, cái tên Ἀχαιοὶ là cái tên quen thuộc nhất.

2. Cách thức sử dụng mang tính quốc gia của nó biểu thị sự ưu thế chính trị của một chủng tộc Achæan, trong thời đại của Homer, đối với các chủng tộc khác —được xếp hàng bên cạnh nó trong chiến dịch Troica, và cấu thành cùng với nó quốc gia nhận Agamemnon làm thủ lĩnh.

3. Bên cạnh việc sử dụng mang tính quốc gia, cái tên Ἀχαιοὶ cũng có một sự sử dụng mang tính cục bộ và cụ thể quan trọng đối với một chủng tộc đã lan rộng khắp Hy Lạp, và thực thi vương quyền giữa dân cư của nó.

4. Cách thức sử dụng mang tính cục bộ và cụ thể của nó chỉ ra cho chúng ta —với một sự rõ ràng đáng kể— thời điểm mà nó đạt được ưu thế, cụ thể là thời điểm mà Pelops và gia tộc của ông giành được ưu thế ở Hy Lạp.

Liên quan đến mệnh đề đầu tiên trong số này, bài kiểm tra bằng con số, mặc dù thô sơ, nhưng dường như là mang tính quyết định. Chúng ta thấy rằng Homer sử dụng cái tên Ἀργεῖοι ở số nhiều hai trăm linh năm lần, trong đó có hai mươi tám lần ở sử thi Odyssey; bên cạnh mười lăm đoạn mà dạng số ít được sử dụng. Và cái tên Δαναοὶ khoảng một trăm sáu mươi lần, trong đó có mười ba lần ở sử thi Odyssey. Nhưng chúng ta thấy cái tên Ἀχαιοὶ được sử dụng từ bảy đến tám trăm lần: nghĩa là năm trăm chín mươi bảy lần trong sử thi Iliad, và một trăm mười bảy lần trong sử thi Odyssey; tất cả những lần này đều ở số nhiều, bên cạnh ba mươi hai đoạn của các sử thi mà nó được sử dụng ở số ít, hoặc trong các từ phái sinh Ἀχαίïς hoặc Ἀχαιïκός.

Các chi tiết tiếp theo được nêu sẽ tác động ngay lập tức vào mệnh đề thứ nhất và mệnh đề thứ hai.

Homer rất hiếm khi đính kèm bất kỳ định ngữ nào vào cái tên Ἀργεῖοι, thường xuyên hơn nhiều đối với Δαναοὶ, và thậm chí còn thường xuyên hơn nữa đối với Ἀχαιοί. Đối với cái tên đầu tiên, chỉ sáu lần trong tất cả; đối với cái thứ hai, hai mươi bốn; và đối với cái thứ ba, gần một trăm bốn mươi lần. Không có khả năng sự thuận tiện về mặt nhịp điệu là nguyên nhân của sự đa dạng này. Chúng ta đã thấy rằng Ἀργεῖοι dễ bị tác động bởi một sức mạnh danh từ, thứ sẽ mang ít nhất một trong các tên gọi khác theo cách định ngữ, như thể nó biểu thị một công việc, chứ không thực sự là tên của một chủng tộc. Một suy luận tương tự có thể được rút ra từ tính dễ bị tác động lớn hơn trong việc mang các định ngữ mô tả, mà giờ đây chúng ta thấy các cái tên Danaan và Achæan thể hiện. Chẳng hạn, cái tên của người Scotts, Douglasses, hoặc Grahams, bốn thế kỷ trước, sẽ cung cấp phạm vi lớn hơn cho các định ngữ đặc tính so với một cái tên như Farmers (Nông dân) hoặc Colonists (Những người thực dân), khi được sử dụng để chỉ ra một dân tộc cụ thể, hoặc so với một cái tên như Lowlanders (Người vùng thấp), trong khi nó vẫn giữ nguyên tính chất mô tả của mình và chưa trở thành danh hiệu hoàn toàn hoặc tên riêng. Do đó, chúng ta có lẽ phải nhìn vào ý nghĩa chính trị cho nền tảng của việc sử dụng được thực hiện bởi Homer đối với cái tên Achæan.

Khi chúng ta khảo sát đặc điểm của các định ngữ, sự phỏng đoán này được củng cố mạnh mẽ. Homer sử dụng với từ Ἀχαιοὶ, và chỉ với từ này mà thôi, các định ngữ chỉ ra, thứ nhất, tinh thần cao thượng, thứ hai, vẻ đẹp cá nhân, và thứ third, áo giáp được chế tác hoàn thiện. Tôi coi những điều này tự bản thân chúng là những dấu hiệu đủ, ngay cả khi không có những dấu hiệu khác, để chỉ ra người Achæans là tầng lớp cai trị thích đáng, hay quý tộc, của thời đại anh hùng.

Cái tên Achæan, một lần nữa, đạt được trong Homer một sự đa dạng lớn hơn về cách sử dụng và biến tố so với các tên Danaan hoặc Argeian.

Ông đã biến nó thành các hình thức giống cái Ἀχαιΐδες, Ἀχαιïάδες, Ἀχαιαὶ, giống như ở phía bên kia ông đã làm với các tên Τρῶες thành Τρωὲς, Τρωάδες, và Τρωαὶ, và Δάρδανοι thành Δαρδανίδες; nhưng ông không thực hiện bất kỳ cách sử dụng nào như vậy đối với các tên Ἀργεῖοι và Δαναοί. Việc sử dụng giống cái của cái tên trước quả thực xuất hiện ở dạng số ít với tên của Juno và của Helen, nhưng không bao giờ có thể áp dụng cho phụ nữ Hy Lạp nói chung, hoặc cho một phụ nữ Hy Lạp đơn thuần với tư cách như vậy.

Ông sử dụng nó ở dạng số ít để mô tả ‘một người Hy Lạp’ Ἀχαιὸς ἄνηρ, Il. iii. 167, 226: điều mà ông không bao giờ làm đối với hai cái tên còn lại. Theo cách tương tự, ông sử dụng Δάρδανος ἄνηρ, Il. ii. 701. Hình thức này có vẻ chỉ ra sự thiết lập hoàn toàn và quen thuộc của một cái tên; và chúng ta biết rằng người Dardanians đã là người Dardanians trong suốt bảy thế hệ trước chiến tranh Troica (Il. xx. 215-40).

Trong đoạn mở đầu của sử thi Iliad thứ Nhất, cũng như trong sử thi Odyssey, Homer —như các nhà phê bình thường quan sát thấy— đã cố ý cung cấp cho chúng ta một bản tóm tắt hoặc ‘Lời đề tựa’ cho sử thi của mình. Nhưng tôi hoài nghi liệu sự chú ý đầy đủ đã được dành cho cách thức vô cùng hiệu quả mà ông đã truyền sức mạnh cho dụng ý của mình, bằng cách cẩn thận sử dụng trong đoạn đó các từ mang tính đặc trưng nhất. Achilles ở đó là con trai của Peleus, vì nguồn gốc của chàng —ở cả hai bên đều mang tính thần thánh, nhưng đặc biệt là ở bên đằng cha bắt nguồn từ thần Jupiter— chính là nền tảng cho vị trí cao của chàng trong sử thi. Agamemnon tương tự cũng được giới thiệu ở đây dưới tước hiệu thiết lập cùng một nguồn gốc cho ông, và hơn bất cứ thứ gì khác nâng cao sự tôn nghiêm của quyền lực tối cao của ông trước mặt con người. Và người Hy Lạp cũng vậy, nếu tôi đoán đúng, không phải là không mang ý nghĩa khi được giới thiệu với chúng ta ở đây, theo đúng lẽ phải, dưới định danh cao nhất cũng như được thiết lập tốt nhất của họ, đó là người Achæans. Và mãi cho đến khi họ được gọi là người Achæans năm lần, ông mới giới thiệu cái tên Danaan. Cái tên Argive, như thể yếu nhất, khi nó được sử dụng lần đầu tiên, được đặt ở một vị trí gần gũi một cách gượng gạo với tước hiệu của người Achæans, có lẽ như một cách giải thích:

ὃς μέγα πάντων

Ἀργείων κρατέει, καὶ οἱ πείθονται Ἀχαιοί.

Lại một lần nữa, sức mạnh tối cao của cái tên Achæan có thể được suy ra một cách chính đáng từ việc nó là tên gọi lãnh thổ duy nhất đã nắm bắt rõ ràng toàn bộ Hy Lạp vào thời điểm diễn ra chiến tranh Troica.

Quay trở lại hoàn toàn với những gì biểu thị nhiều hơn hoặc ít hơn về đặc điểm đặc thù ở người Achæans, tôi xin lưu ý rằng tính từ δῖοι có vẻ là định ngữ cao nhất trong số tất cả các định ngữ mang tính quốc gia được sử dụng bởi Homer; và điều này ông kết hợp —như đã được quan sát bởi Mure (người nhận ra một sức mạnh đặc biệt trong thuật ngữ này)— với định danh Achæan duy nhất trong số ba định danh. Ông cũng áp dụng nó cho người Pelasgi; đối với họ, như chúng ta đã thấy, ông có ý định biến nó thành một định ngữ vô cùng đáng tự hào. Có lẽ người Achæans là δῖοι vì sự ưu việt, còn người Pelasgians vì tính cổ xưa. Ông không áp dụng định ngữ này cho bất kỳ quốc gia hoặc bộ tộc nào khác. Việc sử dụng rất dè dặt của ông đối với nó ở dạng số nhiều là một dấu hiệu cho thấy nó sở hữu một đức tính đặc biệt nào đó trong mắt ông.

Các dấu hiệu về việc nó nghiêng về tầng lớp quý tộc.

Một trong các hình thức giống cái của nó đã được chọn để truyền tải hình thức khiển trách cay đắng nhất cho quân đội, trong bài phát biểu của Thersites. Giờ đây, điều đáng chú ý là trong bài phát biểu đó —với sự kiêu ngạo khoa trương là dấu hiệu lớn nhất— cái tên Achæan được sử dụng năm lần trong vòng chín dòng thơ, và không có cái tên nào khác được sử dụng chút nào. Tôi không nghi ngờ gì rằng kẻ mới phất và khoác lác này chỉ sử dụng cái tên này bởi vì nó là cái tên nổi bật nhất hoặc mang tính quý tộc nhất, giống như một kẻ thiếu giáo dục luôn đặc biệt cẩn thận gọi mình là một quý ông (gentleman). Và chắc chắn đó cũng là lý do tại sao hắn lấy hình thức giống cái của Ἀχαιὸς, thay vì sử dụng Δανααὶ hoặc Ἀργειαὶ làm định ngữ giải thích của mình, khi hắn muốn châm chọc binh lính là ‘những mụ đàn bà Hy Lạp chứ không phải đàn ông Hy Lạp’.

Bằng chứng tương tự được cung cấp bởi cụm từ υἷες Ἀχαιῶν của Homer —một cụm từ hoàn toàn không có gì tương ứng dưới các tên Danaan hoặc Argive. Đây là một công thức của Homer, và hình thức υἷες dường như thuộc độc quyền về cái tên Achæan. Đối với những người Hy Lạp —những kẻ luôn hỏi người lạ xem cha mẹ của họ là ai— cụm từ này sẽ mang lại một ý nghĩa đặc biệt. Những gì ngỏ lời với họ như những người con của các bậc cha mẹ đáng kính sẽ là hòn đá thử vàng sắc bén nhất về danh dự hoặc sự ô nhục. Và những gì tên gọi theo dòng cha đối với cá nhân, hình thức ngôn ngữ này đối với quốc gia, một sự khích lệ dưới hình thức của sự tô điểm. Đó là một nguyên tắc xuyên suốt Homer; nó ở mọi nơi là μηδὲ γένος πατέρων αἰσχύνεμεν (không làm hổ thẹn dòng giống của cha ông). Nhà thơ không thể nói những người con của người Danaans, bởi vì tổ tiên của họ không phải là Danaan: cũng không phải những người con của người Argeians, bởi vì điều này sẽ gợi lại chiếc lưỡi cày chứ không phải thanh gươm; mặc dù quân đội được ngỏ lời từ thời điểm này sang thời điểm khác như là ἥρωες Δαναοὶ, và ἥρωες Ἀχαιοὶ, họ chưa bao giờ là ἥρωες Ἀργεῖοι. Nhưng việc trở thành những người con của người Achæans chính là vinh quang lớn lao của chủng tộc, cũng giống như việc thoái hóa từ việc trở thành các chiến binh Achæan thành sự yểu điệu sẽ là sự sỉ nhục sâu sắc nhất của nó; và thực tế rằng ông gọi một chủng tộc hỗn hợp là những người con của người Achæans đồng thời là một bằng chứng cho thấy yếu tố Achæan là yếu tố cao nhất và nổi tiếng nhất trong sự pha trộn tổ tiên của họ.

Nhưng, trừ khi tôi nhầm, chúng ta có rất nhiều đoạn trong Homer nơi việc sử dụng thuật ngữ đơn giản Ἀχαιοὶ được chỉ ra từ bối cảnh có một sự tham chiếu đặc biệt và cụ thể —đôi khi có lẽ thậm chí là độc quyền— đến các thủ lĩnh và lãnh đạo của quân đội. Tôi nghĩ có thể chứng minh rằng từ này thực ra có ba nghĩa:

1. Nghĩa của một chủng tộc Hy Lạp cụ thể, lan rộng từ điểm này sang điểm khác, giành lấy quyền lực ở mọi nơi khi nó lan rộng, bằng sự ưu việt vốn có.

2. Nghĩa của tầng lớp quý tộc trong xứ sở, thứ mà nó tự nhiên trở thành nhờ vào sự mở rộng và giả định đó.

3. Nghĩa của toàn thể quốc gia, lấy tên từ phần cốt lõi của nó.

Giờ đây, chúng ta phải khảo sát một số đoạn để hỗ trợ cho ý nghĩa thứ hai: và tôi không biết tại sao, nhưng chắc chắn những đoạn này xuất hiện trong sử thi Iliad với số lượng nhiều nhất ở gần phần mở đầu của sử thi.

Chryses cầu xin ‘tất cả người Achæans và nhất là hai vị Atridæ.’ Tất cả người Achæans đều đồng ý, ngoại trừ Agamemnon. Giờ đây, vị thầy tế không thể cầu xin quân đội nói chung trừ khi trong một buổi họp hội đồng; và không có sự đề cập nào về một buổi họp như vậy, thực ra câu trả lời của Agamemnon khó có lòng là loại được đưa ra trong một buổi họp. Do đó, có khả năng những kẻ mà ông ngỏ lời là những đồng sự quen thuộc và thông thường của Agamemnon; nói cách khác, là các thủ lĩnh.

Khi Calchas tiến hành kêu gọi sự trả thù của thần Apollo —thứ sẽ giáng xuống quân đội nói chung— đó không còn là những người Ἀχαιοὶ mà ông nói tới, nhưng lời cầu nguyện của ông là:

τισείαν Δαναοὶ ἐμὰ δάκρυα σοῖσι βέλεσσιν.

Mặc dù tôi không đồng tình với những học giả không tìm thấy yếu tố tự do thực sự trong điều kiện của quần chúng Hy Lạp, dù là ở quê nhà hay trong trại lính, nhưng dường như khá rõ ràng từ bản chất của vấn đề rằng các câu hỏi liên quan đến sự phân chia chiến lợi phẩm —vì là một vấn đề hành pháp— hẳn phải được quyết định bởi các thủ lĩnh. Giờ đây, bất cứ khi nào các câu hỏi thuộc loại này được xử lý, chúng ta thường thấy một văn phòng như vậy được quy cho người Ἀχαιοί. Agamemnon nói: ‘Xin đừng để một mình tôi trong số những người Argeians ra về mà không có phần thưởng’; và để phù hợp với điều này, chúng ta thấy Nestor kích thích đại quân với kỳ vọng về chiến lợi phẩm. Nhưng Achilles trả lời Agamemnon rằng: ‘Người Achæans không có quyền năng để đền bù cho ngài ngay tại chỗ và lúc đó, bởi vì họ không có kho dự trữ chung’; nhưng ‘khi thành Troy bị chiếm, khi đó chúng ta, những người Achæans, sẽ đền trả cho ngài gấp ba gấp bốn’. Chủ đề tương tự lại được chạm đến trong i. 135, 162, 392. ii. 227: và cả hai lần đều liên quan đến người Ἀχαιοὶ với tư cách là những kẻ phân phối chiến lợi phẩm. Trong Il. ii. 255, nó được phân bổ bởi những người ἥρωες Δαναοί.

Theo cách tương tự, chúng ta tìm thấy một sự nghiêng ngả quyết định đối với việc sử dụng từ Ἀχαιοὶ, khi có sự tham chiếu được thực hiện đối với các nhiệm vụ cai trị khác.

Chẳng hạn, trong lời thề nguyền của Achilles bằng chiếc gậy hoặc vương trượng. ‘Nó đã bị tước bỏ lá và vỏ cây, và giờ đây những người υἷες Ἀχαιῶν —những kẻ được thần Jupiter ủy thác các chức năng vương quyền— cầm nó trong tay.’ Hầu như không thể hiểu cụm từ này ở đây mà không giới hạn nó ở các thủ lĩnh.

Tôi đã đề cập đến đoạn văn nơi Homer giới thiệu cái tên Ἀργεῖοι lần đầu tiên, dưới cái bóng, có thể nói như vậy, của từ Ἀχαιοί. Giờ đây, nếu chúng ta khảo sát đoạn văn đó, chúng ta sẽ nhận thức được rằng trừ khi có một chút sắc thái khác biệt nào đó về ý nghĩa, các từ đó là trùng lặp thừa thãi —một sự quy chụp mà Homer không bao giờ đáng phải chịu. Nhưng nếu chúng ta thừa nhận trong cái tên Achæan một sự thiên vị nhất định đối với các nhà quý tộc của quân đội, thì ý nghĩa và các biểu đạt đều thích hợp như nhau. ‘Tôi sợ sự phẫn nộ của kẻ hùng dũng trị vì (tất cả) những người Hy Lạp, và kẻ mà ngay cả những người Achæans (hoặc các thủ lĩnh) cũng phải phục tùng.’

Lại một lần nữa, cụm từ Ἀχαιὸς ἄνηρ —được sử dụng hai lần bởi Homer, và cả hai lần đều phát ra từ miệng của Priam từ bức tường thành Troy— cả hai lần cũng đều đề cập đến những nhân vật quý tộc và giống thủ lĩnh, những kẻ mà đôi mắt sắc bén vì cái đẹp của ông nhận ra giữa đám đông. Trường hợp thứ hai đặc biệt đáng chú ý:

τίς τ’ ἄρ’ ὅδ’ ἄλλος Ἀχαιὸς ἀνὴρ ἤυς τε μέγας τε,

ἔξοχος Ἀργείων κεφάλην ἠδ’ εὔρεας ὤμους;

Hiệu ứng của đoạn thơ này dường như được biểu hiện trong những từ sau:

Ai là vị thủ lĩnh Achæan kia,

Vừa cao lớn lại vừa đẹp đẽ thay?

Đôi vai rộng vượt lên trên đám đông,

Và cái đầu trùm lên tất cả.

Ở đây một lần nữa, nếu Achæan và Argeian là đồng nghĩa, việc sử dụng từ sau là vô cùng nhạt nhẽo; nhưng nếu tham chiếu là tới vị thủ lĩnh —vượt trội về chiều cao so với khối đông binh lính— thì một sự thích hợp hoàn hảo được duy trì.

Tôi không cần mở rộng các minh họa này sang các đoạn khác, chẳng hạn như Il. ii. 80, 346. ix. 670. Và mặt khác, rất dễ dàng để chỉ ra các đoạn nơi sức mạnh của các cái tên Achæan và Argeian hiển nhiên là đồng nhất, chẳng hạn như Il. ix. 521: hoặc một lần nữa nơi Achæan và Danaan phải khớp nhau, như trong Il. ix. 641, 2. Việc sử dụng thường xuyên nhất của cái tên Achæan là, tôi tin, dành cho quốc gia, chứ không phải chủng tộc hoặc tầng lớp: tuy nhiên vẫn còn một số đoạn để cho thấy xu hướng tự nhiên và ý nghĩa nguyên thủy của từ này.

Tuy nhiên, tôi sẽ chỉ ra thêm hai nơi —mỗi nơi trong một sử thi— nơi sắc thái ý nghĩa đó, thứ mà tôi tranh luận, sẽ hoặc tạo điều kiện thuận lợi lớn cho việc dịch văn bản, hoặc thậm chí có thể được gọi là cần thiết để đạt được một cấu trúc có thể chấp nhận được.

1. Thật đáng chú ý đặc biệt rằng Homer đôi khi đặt các từ ở một vị trí rất gần gũi nhau, như trong đoạn văn sau;

νηῶν ἐπ’ ἀρίστερα δηιόωντο

λαοὶ ὑπ’ Ἀργείων· τάχα δ’ ἂν καὶ κῦδος Ἀχαιῶν

ἔπλετο· τοῖος γὰρ Γαιήοχος Ἐννοσίγαιος

ὤτρυν’ Ἀργείους·

Điều này nằm trong Il. xiii. 676-8, và từ Δαναῶν theo sau ở câu 680. Sự gần gũi của các từ, và vị trí của từ Ἀχαιοὶ nằm giữa từ Ἀργεῖοι được lặp lại hai lần, là vô cùng nhạt nhẽo và không mang phong cách Homer nếu chúng là các từ tương đương thuần túy. Nhưng giờ đây, không có gì là không thể đối với Nhà thơ khi trong đoạn văn này ông nhắm tới sự phân biệt giữa các thủ lĩnh và quần chúng. Ông có thể có ý nói rằng: ‘Hector vẫn chưa hay biết rằng người của hắn đang gánh chịu sự tàn phá ở bên trái dưới bàn tay của lực lượng Hy Lạp. Nhưng sự việc là thế; và các thủ lĩnh giờ đây có lẽ đã giành được vinh quang, với sức mạnh mà thần Neptune đã thúc đẩy lực lượng của họ,’ ngoại trừ việc, v.v.

2. Thật khó khăn —ngoại trừ trên giả định về một sắc thái ý nghĩa khác nhau trong các tên gọi này— để xây dựng cấu trúc của một đoạn văn như

ἐξερέεινεν ἕκαστα,

Ἴλιον, Ἀργείων τε νέας, καὶ νόστον Ἀχαιῶν.

Ở đây, sự đặt cạnh nhau của các từ, nếu chúng là đồng nghĩa, trở nên hoàn toàn không thể dung nạp được. Nhưng ý nghĩa trôi chảy một cách dễ dàng và tự nhiên, nếu chúng ta dịch nó là ‘ông ấy đã hỏi (tôi) mọi thứ về (sự sụp đổ của) thành Troy, và hạm đội (hoặc lực lượng vũ trang) của người Hy Lạp, và những cuộc phiêu lưu của các thủ lĩnh trên đường họ trở về nhà.’

Tuy nhiên, sử thi Odyssey dường như cung cấp một sự đóng góp lớn hơn đối với các phương tiện hiểu biết của chúng ta về cách sử dụng từ Ἀχαιοὶ của Homer, hơn là có thể được cung cấp bởi việc trích dẫn đơn thuần các đoạn văn cụ thể.

Ứng dụng của nó trong biên giới Ithaca.

Có bằng chứng đáng kể về sự phân chia các chủng tộc ở Ithaca: và cũng về việc áp dụng cái tên Achæan cho tầng lớp quý tộc của đất nước.

Khoảng thời gian mà Ulysses vắng mặt sẽ giải thích cho phần lớn sự vô tổ chức trong các lãnh địa của ông; và việc chúng nằm chủ yếu ở các lãnh thổ hải đảo riêng biệt sẽ có xu hướng làm trầm trọng thêm cái ác. Tuy nhiên, không chỉ Nestor, Idomeneus, Philoctetes, Neoptolemus, mà cả Menelaus —người vắng mặt gần như lâu bằng chính Ulysses— cũng xuất hiện để tiếp quản lại các ngai vàng tương ứng của họ mà không gặp khó khăn gì; do đó chúng ta bị dẫn đến việc giả định rằng hẳn phải có nhiều điểm đặc biệt trong trường hợp của Ithaca. Một phần trong số này chúng ta có thể tìm thấy trong thực tế rằng gia tộc của Ulysses có lẽ chỉ mới gần đây đạt được quyền lực, và sự hợp nhất các chủng tộc vẫn còn chưa hoàn thiện. Bên cạnh sức mạnh tính cách của mình, ông đã tích lũy được sự giàu có lớn, tiếp bước người cha Laertes —vừa là một kẻ chinh phục vừa là một người tiết kiệm. Do đó, quyền lực của ông —phụ thuộc vào những gì mang tính cá nhân đối với chính ông— không thể không bị rung chuyển đến tận gốc rễ bởi sự vắng mặt của ông, và bởi sự giam giữ lâu dài của ông ở các xứ sở nước ngoài.

Trong chừng mực chúng ta có thể học hỏi từ văn bản của Homer, gia tộc của Ulysses đã đến, giống như các gia tộc Hellenic khác, từ miền bắc; và nó mới chỉ trị vì ở Ithaca tối đa là hai thế hệ. Xuất xứ của chàng không được tuyên bố xa hơn vị ông nội theo dòng cha là Arceisius. Nhưng tất cả các mối quan hệ của ông đều xuất hiện ở miền bắc. Ông ngoại của ông —Autolycus— sống cạnh núi Parnesus, hoặc Parnassus, ở xứ Phocis, gần với Delphi. Và cha của vợ ông —Icarius— có một người con gái là Iphthime, kết hôn với Eumelus —người thừa kế hiển nhiên của xứ Pheræ ở miền nam Thessaly: một chi tiết cung cấp một sự phỏng đoán về sự gần gũi trong các lãnh địa của họ. Do đó, có khả năng Laertes có thể đã kết hôn ở Thessaly; và, vì chúng ta không có sự đề cập nào về vương quyền của Arceisius, rất có khả năng Laertes là kẻ đầu tiên hoặc giành được ngai vàng Ithaca, hoặc ít nhất là nắm giữ nó trong bất kỳ khoảng thời gian dài nào.

Đài phun nước gần thành phố —thứ cung cấp nước cho nó, và có lẽ đánh dấu nền móng của nó— được xây dựng, như chúng ta được bảo, bởi Ithacus, Neritus và Polyctor.

Kẻ đầu tiên hẳn phải là Nhân vật khởi thủy của hòn đảo: kẻ thứ hai là của ngọn núi chính của nó.

Peisander —được gọi là ἄναξ và Πολυκτορίδης— là một trong bốn kẻ cầu hôn chính, có quà tặng dành cho Penelope được đề cập cụ thể trong sử thi Odyssey thứ Mười Tám. Do đó ông ta có vẻ xuất hiện với tư cách là người cháu trai của Nhân vật khởi thủy của hòn đảo nhiều khả năng nhất. Đôi khi quả thực tên gọi theo dòng cha bắt nguồn từ một người ông, hoặc thậm chí, như trong trường hợp của Priam (Δαρδανίδης, Il. xxiv. 629, 631), từ một tổ tiên xa xôi; nhưng khi đó ông ta hẳn phải là một bậc khai sáng, hoặc một nhân vật có danh tiếng cao nhất. Nhưng Peisander ít nhất có thể là con trai của Polyctor; và ông ta có lẽ là đại diện của gia tộc đã bị truất phế khỏi vương quyền bởi gia tộc của Laertes. Sau đó ông ta xuất hiện trong số các thủ lĩnh trong cuộc đấu tranh của những kẻ cầu hôn với Ulysses.

Các tên gọi được áp dụng cho thần dân của Ulysses trong sử thi Odyssey có ba: Κεφαλλῆνες, Ἰθακήσιοι và Ἀχαιοί. Phù hợp với cách sử dụng của nó trong sử thi Iliad, cái tên đầu tiên —chỉ được sử dụng bốn lần— xuất hiện như là tên của toàn bộ người dân trong tiểu quốc; và, đánh giá từ những gì chúng ta đã thấy về sức mạnh của từ này, nó ngụ ý rằng yếu tố Hellenic là thống trị. Sự khác biệt trong cách sử dụng của hai cái tên còn lại là vô cùng rõ rệt.

Trước hết, những kẻ cầu hôn thường được gọi là Ἀχαιοὶ, không bao giờ là Ἰθακήσιοι, cũng không bao giờ là Δαναοὶ hay Ἀργεῖοι. Hoặc là, là tầng lớp quý tộc, họ là một chủng tộc Achæan; hoặc nếu không, mà không phải tất cả đều thuộc chủng tộc Achæan, họ vẫn được gọi là Achæan, bởi vì họ là tầng lớp quý tộc. Về tầng lớp đó, người ta tuyên bố rằng họ cấu thành toàn bộ.

Điều có khả năng cao hơn trong hai giả định này là họ hoàn toàn không độc quyền mang dòng máu Achæan, mà lấy cái tên từ sinh mệnh và địa vị của họ. Tự nhiên nhất là giả định rằng gia tộc bị truất phế của Peisander, và có lẽ những gia tộc khác, không phải là Achæan, mà thuộc về một dòng gốc cổ hơn. Dòng gốc này có thể là Hellenic; bởi vì, như chúng ta biết, đã có những gia tộc Hellenic, và đặc biệt là các gia tộc Æolid ở Hy Lạp từ lâu trước khi chúng ta nghe nói về người Achæans ở đó.

Gia tộc của Ulysses quả thực vẫn có những người bạn trong hòn đảo, giống như Mentor, giống Noemon con trai của Phronius (hoặc tầng lớp được đại diện bởi những cái tên này, nếu chúng chỉ mang tính điển hình), hoặc giống Peiræus —kẻ đã chăm sóc Theoclymenus theo yêu cầu của Telemachus. Nhưng phần lớn người dân hoặc là trung lập, hoặc là không thân thiện. Điều tốt nhất mà Telemachus có thể nói là toàn bộ người dân không phải là thù địch. Và trong Quyển cuối cùng, trong khi hơn một nửa số thành viên Hội đồng cầm vũ trang chống lại Ulysses, phần còn lại đơn thuần giữ thái độ trung lập: do đó chàng không có ai để dựa vào ngoại trừ cha mình, con trai mình, và một nhúm kẻ phụ thuộc.

Trong khi cái tên Achæan được áp dụng độc quyền cho những kẻ cầu hôn, và có lẽ cho họ bởi vì họ hình thành nên tầng lớp quý tộc, thì người dân, khi họp hội đồng, luôn luôn được ngỏ lời là Ἰθακήσιοι. Quả thực, người ta nói rằng người Achæans được triệu tập bởi các sứ giả đến Hội đồng của Quyển thứ Hai; nhưng có vẻ như đó là phong tục chỉ gửi một trát triệu tập đặc biệt đến các nhân vật chính, như chúng ta tìm thấy ở Scheria; mặc dù tất cả các tầng lớp đều được kỳ vọng tham dự, và đã tham dự.

Tuy nhiên, tôi không dám coi đó là điều chắc chắn rằng từ Ἀχαιοὶ không được áp dụng cho dân cư của Ithaca nói chung. Khi Euripides ngỏ lời với Hội đồng và kích động người dân trả thù cái chết của những kẻ cầu hôn, chúng ta được bảo rằng οἶκτος δ’ ἕλε πάντας Ἀχαιούς. Điều này có thể mang nghĩa là đảng phái quý tộc trong Hội đồng, vì chúng ta biết rằng có hai phe phái có tư duy rất khác biệt. Dù sao đi nữa, nếu toàn bộ người dân được ngụ ý, đó là bởi ngoại lệ hiếm có nhất có thể xảy ra. Cái tên này được áp dụng, như chúng ta mong đợi, cho những binh lính đã dong buồm cùng Ulysses đến Troy; nhưng trong biên giới Ithaca, có vẻ rõ ràng rằng cái tên này biểu thị một cách thích hợp các nhà quý tộc. Và nói chung, có vẻ khả năng nhất là những người Ἀχαιοὶ này, trong Quyển thứ Hai Mươi Ba, chính là phe phái của những kẻ cầu hôn, liên quan đến vị trí của họ trong xã hội nhiều hơn là xuất xứ của họ; trong khi thiểu số —những kẻ không tham gia vào phong trào chống lại Ulysses— có lẽ là dân cư cũ của hòn đảo, những kẻ không có lý do tranh chấp nào để khiến họ cầm vũ trang chống lại ông, và tuy nhiên lại không có mối liên hệ nào với ông, dù là về chủng tộc hay sự phụ thuộc cổ xưa, để thúc đẩy họ hành động ủng hộ ông.

Ithaca tồi tệ trong việc thích hợp cho việc cày cấy, hoặc cho việc nuôi dưỡng bất cứ thứ gì ngoài cừu và dê. Và Ithacus, nhân vật khởi thủy của nó, là một nhân vật rất hiện đại, có vẻ rất khả năng rằng, dù có phải là Achæan hay không, ông và chủng tộc của ông vẫn là Hellenic, và đã ban cho dân cư cái tên kỳ lạ là Cephallenes —dưới cái tên đó Laertes mô tả họ là thần dân của mình. Nhưng có lẽ đã có những cư dân trước đó thuộc dòng gốc Pelasgic cổ đại, chìm đắm bên dưới hai cuộc di cư Hellenic, ít quan tâm đến việc ai trong số những vị chúa tể của họ ở trên cao, và hình thành nên thiểu số ngoan ngoãn của Hội đồng cuối cùng.

Việc sử dụng cái tên Achæan ở Ithaca, trong sự tách biệt rộng lớn khỏi từ Ithacesian, hẳn phải chứng minh hoặc mối liên hệ của nó với một chủng tộc, hoặc sự thiên vị của nó đối với một tầng lớp, và có thể chứng minh cả hai. Nhưng việc từ bỏ vế sau vì đã được chứng minh đầy đủ, giờ đây tôi tiến hành dò tìm ứng dụng cục bộ của cái tên Achæan.

Và trước hết, chúng ta tìm thấy nó được sử dụng cục bộ ở miền Bắc; ở xứ Thessaly đó —nơi cái tên Hellas ra đời, và từ đó nó mở rộng về phía Nam; do đó trong mối liên hệ chặt chẽ nhất với thân cây Hellenic.

Chúng ta được bảo trong Bản mục lục, liên quan đến sư đoàn dưới quyền Achilles, sau tên của các quận hạt và địa điểm mà họ xuất phát,

Μυρμίδονες δὲ καλεῦντο, καὶ Ἕλληνες, καὶ Ἀχαιοί.

Giờ đây, chúng ta tìm thấy xuyên suốt sử thi Iliad rằng tên cục bộ hoặc theo sư đoàn của khối này là không thay đổi: quân đội của Achilles được gọi một cách đồng nhất là người Myrmidons. Do đó Homer không có ý nói rằng một phần là người Myrmidons, một phần là người Hellenes, một phần là người Achæans, mà là ba cái tên đính kèm vào toàn bộ lực lượng, dĩ nhiên theo các khía cạnh khác nhau. Khi đó, họ là người Myrmidons —bất kể nguồn gốc của cái tên đó là gì— theo định danh chung. Họ là người Hellenes, bởi vì họ là cư dân của Hellas, của vùng đất mà từ đó ảnh hưởng và phạm vi của cái tên đó đã bắt đầu tỏa ra, do đó thích hợp hơn và ưu việt hơn là người Hellenes, hơn những kẻ chưa có được cái tên đó một cách tích cực, dẫu cho họ có thể đã được bao gồm trong số những người Πανέλληνες. Và hiển nhiên họ chỉ có thể được gọi là Ἀχαιοὶ, bởi vì được biết là nằm dưới sự chỉ huy của các thủ lĩnh thuộc dòng gốc Achæan thuần khiết, những kẻ có quyền mang cái tên này theo quyền lợi của chính họ, thay vì chỉ mang nó theo nghĩa phái sinh, và bởi vì nó đã lan rộng khắp Hy Lạp. Về tính chất Achæan ưu việt và đặc biệt này trong dòng giống Peleid, chúng ta có, tôi nghĩ, hai dấu hiệu khác từ các sử thi: một là trong ý nghĩa có thể có của tình yêu của Juno, thứ mà chúng ta đã thấy mở rộng đến Achilles ở mức độ ngang bằng với Agamemnon; hai là trong cuộc hôn nhân của Hermione với Neoptolemus —được xây dựng dựa trên lời hứa được đưa ra bởi Menelaus, cha nàng, khi ở trước thành Troy. Chắc chắn các dịch vụ ưu việt của Neoptolemus có thể là cơ sở duy nhất cho lời hứa này: nhưng nó cũng có thể liên quan đến họ hàng, vì một số mối quan hệ đặc biệt, về láng giềng hoặc cách khác, xuất hiện thường xuyên để đi kèm với các kết nối hôn nhân này. Phù hợp với đoạn văn này, cái tên Ἀχαίιδες được áp dụng bởi Achilles trong Quyển thứ Chín cho phụ nữ xứ Hellas và Phthia.

Các ứng dụng cục bộ của cái tên Achæan.

Thật tuyệt vời khi minh họa cho sự sắc sảo và chính xác của Homer khi tìm thấy ở chính địa điểm này —nơi ông đã đánh dấu đặc biệt bằng cái tên Achæan— nó tiếp tục tồn tại như một định danh cục bộ, và tồn tại ở đây gần như độc quyền, xuyên suốt các thời đại lịch sử của Hy Lạp. Về chủ đề này, chúng ta sẽ có dịp tiếp tục chạm đến.

2. Trong số năm chủng tộc cư trú ở đảo Crete vào thời điểm diễn ra cuộc chiến Troica, có một chủng tộc là Achæan:

ἐν μὲν Ἀχαιοὶ

ἐν δ’ Ἐτεοκρῆτες μεγαλήτορες, ἐν δὲ Κύδωνες,

Δωριέες τε τριχάïκες, δῖοί τε Πελασγοί.

Sự hiện diện của một bộ tộc Achæan ở đảo Crete có thể là do mối tương tác liên tục của nó với miền đông Peloponnesus —nơi người Achæans đã thống trị trong một thời gian— hoặc do các mối quan hệ đó với Thessaly, thứ mà cái tên Deucalion trong Homer làm chứng có khả năng cao. Trong mọi trường hợp, đoạn văn xác lập rõ ràng đức tính cục bộ của cái tên này. Nó cũng triển lãm cho chúng ta người Achæans như là những kẻ khác biệt với người Dorians, và cho chúng ta thấy rằng có một sự đa dạng các nhánh, được biết đến bởi Homer, của cái cây Hellenic. Và sự liệt kê các chủng tộc Achæan và Pelasgic với những chủng tộc khác ở nơi này, so với sự mô tả đồng nhất trong sử thi Iliad về toàn bộ lực lượng của Idomeneus như là đảo Crete, cho chúng ta thấy Homer cẩn thận thế nào để tránh sự nhầm lẫn như sự đặt cạnh nhau của người Achæans và Pelasgians sẽ gây ra liên quan đến sự phân chia sắc tộc chính trong sử thi Iliad.

3. Trong cuộc đột kích Pylos của Quyển thứ Mười Một, Nestor phân biệt cẩn thận giữa các phe phái, với tư cách là người Epeans —cũng được gọi là người Elians— ở một bên, và người Pylians —cũng được gọi là người Achæans— ở bên kia. Cuộc đột kích này diễn ra vào thời tuổi trẻ của ông, có lẽ bốn mươi hoặc năm mươi năm trước cuộc chiến Troica, và trong thời đại Achæan. Và khi ông giữ lại cái tên Achæan khỏi phe bên kia, họ hiển nhiên không phải là Achæan theo nghĩa giới hạn. Và tuy nhiên họ vẫn là Hellenic: bởi vì, trong số các dấu hiệu Hellenic khác, Augeas, vua của người Epeans, là một ἄναξ ἀνδρῶν. Do đó, một lần nữa chúng ta có cái tên Achæan được ấn định như một phân nhánh, mặc dù có lẽ là phân nhánh chính, của chủng tộc Hellenic.

4. Trường hợp thứ tư —trong đó cái tên Achæan xuất hiện rõ ràng để mang một ý nghĩa giới hạn— nằm ở đoạn thứ hai của Bản mục lục Hy Lạp, nơi một phần lực lượng của Diomed được mô tả là những kẻ,

οἵ τ’ ἔχον Αἰγίνην, Μάσητά τε, κοῦροι Ἀχαιῶν.

Mặc dù Mases đã được coi là một thị trấn, nhưng sự kết hợp của nó ở đây với đảo Aegina có lẽ thiên về việc coi nó như một hòn đảo nhiều hơn. Nó xuất hiện để được thừa nhận rằng vị trí của nó là không rõ. Và một truyền thuyết ngoại-Homer báo cáo rằng các hòn đảo nhỏ ngoài khơi xứ Trœzenian được đặt theo tên của Pelops. Không thể không quan sát sự tương ứng giữa truyền thuyết này và các truyền thuyết gián tiếp được cung cấp bởi ngôn ngữ của Homer trong dòng thơ này. Bởi vì trong Bản mục lục, ông dường như cẩn thận tránh lặp lại các định danh chung của người Hy Lạp liên quan đến cư dân của các địa điểm cụ thể, và chỉ cung cấp cho họ các tên gọi cục bộ và đặc biệt mà thôi. Nó dẫn đến kết luận không thể cưỡng lại rằng do đó ông phải được hiểu ở đây là đang nói về chủng tộc riêng biệt và tên gọi cục bộ của người Achæans; chủng tộc và tên gọi mà bất kỳ kẻ định cư nào được mang đến bởi Pelops vào miền nam Hy Lạp cũng sẽ tự nhiên thuộc về.

Và, vì Homer không hoàn toàn ngừng việc áp dụng cái tên Argeian cho cư dân xứ Argolis, ông có lẽ ở nơi này có ý định phân biệt người Achæans không chỉ với các chủng tộc Hy Lạp khác, mà thậm chí với cả các thần dân khác của Tydeus và của Diomed —những kẻ sẽ được gọi thích hợp nhất là người Argeians.

Do đó, có vẻ như hai lần trong Bản mục lục, Homer có dịp sử dụng cái tên Achæan theo cách cục bộ, và theo nghĩa nguyên thủy hoặc (có thể nói là) theo nghĩa tộc người (gentile) của nó. Và theo đó, ông đã cẩn thận không mạo hiểm với sự nhầm lẫn bằng cách sử dụng nó theo nghĩa rộng hơn của nó ở phần mở đầu của Bản mục lục cũng như ở phần kết thúc. Trong cả hai trường hợp, ông đều sử dụng từ Δαναοὶ —từ duy nhất trong số các đại danh hiệu lớn của ông không mang nghĩa cục bộ hoặc biến đổi ở bất kỳ nơi nào khác. Khi bắt đầu, ông mời gọi Nàng thơ kể cho ông nghe, v. 487,

οἵτινες ἡγεμόνες Δαναῶν καὶ κοίρανοι ἦσαν.

Cũng vậy ở phần kết thúc, v. 760, ông tóm tắt trong những từ sau,

οὗτοι ἀρ’ ἡγεμόνες Δαναῶν καὶ κοίρανοι ἦσαν.

5. Giống như Nestor áp dụng cái tên Achæan cho cư dân xứ Pylos, kể từ thời điểm vương quyền Pelopid, nó trở thành có thể áp dụng cho cư dân miền đông Peloponnesus nói chung, theo một nghĩa rộng hơn so với Il. ii. 562, nhưng vẫn hẹp hơn so với nghĩa quốc gia. Trong Il. iv. 384, và Il. v. 803, những kẻ —từ trong số đó Tydeus xuất phát để đi đến Thebes— được gọi là Ἀχαιοί. Cũng vậy trong cuộc đối thoại với Glaucus, Diomed gọi các đồng đội của cha mình trong dịp đó bằng cùng một cái tên (Il. vi. 223). Ông lặp lại cái tên đó trong lời cầu nguyện của mình gửi thần Minerva, Il. x. 286, 7; và ở đây ông cẩn thận phân biệt họ với người Thebans thời đại đó, những kẻ là Καδμεῖοι (288).

Cái tên Παναχαιοι.

6. Trong việc tiếp tục theo đuổi cùng chủ đề đó, chúng ta vẫn phải xem xét sức mạnh của từ tương tự trong Homer là Παναχαιοί.

Đây chắc chắn là một thuật ngữ thách thức sự chú ý đặc biệt. Không có nhà văn nào ít có thói quen thay đổi các biểu đạt của mình như Homer mà không có lý do cho việc đó. Nhưng vì từ Ἀχαιοὶ được sử dụng nhiều trăm lần như là từ đồng nghĩa đơn thuần của người Hy Lạp, nó không thể đòi hỏi tiếp đầu ngữ παν để cho phép nó truyền tải ý nghĩa này một cách hiệu quả. Do đó, việc cho rằng Παναχαιοὶ có nghĩa là người Hy Lạp và không gì hơn sẽ làm cho tiếp đầu ngữ trở nên vô nghĩa, và tôi kết luận rằng đó không thể là một giải pháp đầy đủ cho mục đích của nó. Nhưng nếu chúng ta hiểu từ này như có một sự tham chiếu cụ thể không chỉ đến tập hợp, mà còn đến các phần mà nó được tạo thành từ đó, thì tiếp đầu ngữ παν trở nên tràn ngập ý nghĩa. Từ Παναχαιοὶ theo quan điểm này sẽ mang nghĩa những gì chúng ta gọi là ‘tất cả các tầng lớp của người Hy Lạp’, ‘người Hy Lạp từ cao nhất đến thấp nhất.’

Nó được sử dụng, tổng cộng, mười một lần. Trong số mười một đoạn này, bảy lần nó xuất hiện trong biểu thức ἀριστῆες Παναχαιῶν. Ở đây, từ đi trước ἀριστῆες ngay lập tức hướng tâm trí đến thông báo này về các tầng lớp khác nhau, và nhận được nhiều sức mạnh từ hạt từ mang tính phân biệt παν: như chúng ta có thể đánh giá từ thực tế rằng Homer chưa bao giờ —ngoại trừ một lần (ἀριστῆες Δαναῶν, Il. xvii. 225)— đính kèm định danh ở hình thức đơn giản của nó vào ἀριστῆες. Tiếp đầu ngữ παν dường như tước đi ý tưởng về tính quy ước và làm cho nó trở nên thực tế: các thủ lĩnh là tinh hoa và là bông hoa của toàn bộ lực lượng Hy Lạp.

Chỉ trong một đoạn khác của sử thi Iliad, chúng ta mới tìm thấy từ Παναχαιοὶ; đó là trong phần kết luận của bài diễn văn của Ulysses gửi Achilles,

εἰ δέ τοι Ἀτρείδης μὲν ἀπήχθετο κηρόθι μᾶλλον,

αὐτὸς καὶ τοῦ δῶρα, σὺ δ’ ἄλλους περ Παναχαιοὺς

τειρομένους ἐλέαιρε κατὰ στρατόν.

‘Tuy nhiên, nếu ngài căm ghét (vua) Atrides từ tận đáy lòng đến thế nào đi nữa, ông ta và những món quà của ông ta, thì hãy thương xót những người Hy Lạp trong suốt quân đội, giờ đang chịu đựng từ cao nhất đến thấp nhất.’ Sức mạnh của cụm từ Παναχαιοὶ κατὰ στρατὸν ở đây rất rõ rệt.

Cuối cùng, trong sử thi Odyssey, chúng ta tìm thấy dòng thơ được lặp lại ba lần,

τῷ κέν οἱ τυμβὸν μὲν ἐποίησαν Παναχαιοί,

và luôn luôn trong cùng một mối liên hệ với cái chết của một anh hùng được tuyển chọn và yêu quý của quân đội. Ý nghĩa hiển nhiên của nó là: ‘Tất cả các tầng lớp của người Hy Lạp sẽ cùng nhau tham gia để tôn vinh chàng, bằng cách cho mượn một tay để xây dựng gò mồ tang lễ của chàng.’

Do đó, trong mọi trường hợp này, từ Παναχαιοὶ dường như biểu thị sự kết hợp của tất cả các tầng lớp, và do đó chỉ ra một cách rõ ràng đối với từ Ἀχαιοὶ như có khả năng biểu thị một thứ gì đó ít hơn tất cả các tầng lớp, cụ thể là một, nghĩa là tầng lớp cai trị.

Cách hiểu được đặt lên từ Παναχαιοὶ như vậy hoàn toàn phù hợp với phương thức thông thường của Homer trong việc sử dụng các từ như tính từ πᾶς và giới từ σὺν trong sự kết hợp. Trước đây chúng ta đã thấy sức mạnh tăng cường của πᾶς trong πᾶν Ἄργος và Πανέλληνες. Và bản thân từ πᾶς nhận được sức mạnh bổ sung từ σύν. Giống như trong Il. i., nơi Achilles —vừa mới nhắc nhở Calchas về chức vụ của ông ta như một Nhà tiên tri đối với Δαναοὶ— tiến hành đảm bảo với ông ta rằng không một ai trong số những người Hy Lạp sẽ làm hại ông ta vì thực hiện nghĩa vụ của mình, đó giờ đây không là một ai, không chỉ của Δαναοὶ đơn thuần, mà là của σύμπαντες Δαναοὶ; không, thậm chí ngay cả khi ông ta nêu tên chính Agamemnon là kẻ có tội.

Hầu như không cần phải chỉ ra mức độ chính xác mà tất cả những điều này trùng khớp với các kết quả chung mà chúng ta đã được dẫn dắt đến. Theo những kết quả đó, phần lớn người Hy Lạp là một dân cư Pelasgic, dưới sự thống trị của các bộ tộc và gia tộc cai trị thuộc một chủng tộc khác; trong số đó những kẻ hùng mạnh nhất thuộc về dòng gốc Achæan; và cái tên Argeian của họ về mặt từ nguyên, và có lẽ về mặt thực tiễn, là một loại thay thế cho cái tên Pelasgic cổ hơn.

Cũng không có khó khăn gì trong việc tưởng tượng cách thức —nếu người Achæans trở thành chủng tộc thống trị ở những phần quan trọng nhất của Hy Lạp— họ có thể, mà không cần cấu thành một đa số về số lượng, ban cái tên của mình cho quần chúng người dân và cho chính đất nước, giống như Britain và Britons trở thành England và English từ người Angles, hoặc giống như xứ Lombardy lấy tên của mình từ người Lombards, và thật không may, xứ Thổ Nhĩ Kỳ thuộc châu Âu —từng là trung tâm văn minh của thế giới Thiên Chúa giáo— từ người Turks.

Các tên gọi Æolid và Æolian.

Người ta thường quen thuộc với câu hỏi liệu Homer có phải là một người Hy Lạp thuộc tộc Æolian hay không: gán cái tên Æolian cho các hình thức của ngôn ngữ Hy Lạp thịnh hành vào thời của ông: và mô tả người Achæans như một nhánh của người Æolians. Strabo nói rằng với một số ngoại lệ, cái tên Æolian vẫn thịnh hành bên ngoài eo đất Isthmus; và nó cũng bao trùm xứ Peloponnesus, cho đến khi một sự hòa trộn diễn ra. Người Ionians từ xứ Attica đã chiếm đóng xứ Ægialus; và khi người Heraclids cùng với người Dorians trở thành bậc thầy của nhiều thành phố Peloponnesian, người Ionians lần lượt bị trục xuất ὑπὸ Ἀχαιῶν, Αἰολικοῦ ἔθνους, sau đó chỉ còn lại hai ἔθνη ở xứ Peloponnesus, là người Æolian và người Dorian.

Lại nữa, liên quan đến chữ digamma, Heyne nhận xét rất đúng rằng nó có thể được gọi một cách công bằng hơn là Pelasgic hơn là Æolic; vì người Æolians, theo như chúng ta biết, chỉ giữ lại nó, sau khi đã tìm thấy nó đang được sử dụng với người Pelasgi. Nhưng nhìn chung, đối với những kẻ căn cứ phán đoán của họ vào văn bản của Homer, toàn bộ quan điểm về mối quan hệ giữa người Achæans và Æolians —như thường được đưa ra— sẽ xuất hiện như một quan điểm sai lầm. Trước hết, người Æolians với tư cách là một quốc gia hoặc bộ tộc hoàn toàn là sản phẩm hậu-Homer: trừ khi chúng ta đủ táo bạo để tìm thấy một số sửa đổi về cái tên của họ trong từ Αἴτωλοι. Quả thực, các gia tộc Æolid của Homer hiển nhiên chiếm một vị trí lớn, thứ mà chúng ta sẽ tiếp tục thảo luận; nhưng họ đơn giản rơi vào thời điểm đó dưới cái tên chung là Achæans, nhiều như bất kỳ gia tộc nào khác, và nhiều hơn các gia tộc như Æacidæ —những kẻ có mối quan hệ chính trị chặt chẽ với một chủng tộc mang định danh của riêng mình, cụ thể là người Myrmidons. Điều này ở bất cứ đâu xuất hiện để trở thành trường hợp với người Æolians. Ngược lại, dòng dõi Neleids, mặc dù họ sinh ra ngoài giá thú, có lẽ vẫn có thể được coi là thuộc về dòng Æolidæ; nhưng thần dân của họ thực ra mang cái tên Achæans, bên cạnh cái tên lãnh thổ Pylians của họ. Liên quan đến thời đại chiến tranh Troica, thay vì gọi người Achæans là một chủng tộc Æolic, sẽ hợp lý hơn nếu gọi các gia tộc Æolid (vì không có thứ gì rộng lớn hơn một tên gọi theo dòng cha được kết nối với cái tên đó) là các gia tộc Achæan. Tuy nhiên, tôi không có ý nói rằng họ thực sự là như vậy: bởi vì cái tên Æolid xuất hiện ở miền nam Hy Lạp trước cái tên Achæan, và có lẽ là một nhánh cổ hơn từ cùng một thân cây.

Sự thịnh hành sau đó của cái tên Æolian khi so sánh với cái tên Achæan (tuy nhiên, cái tên Hellenic lại chồng lấn và sớm hấp thụ cả hai) xuất hiện để chỉ ra một trong hai giả định. Hoặc đã có một bộ tộc Æolian nguyên thủy, thứ đã thoát khỏi sự chú ý hoàn toàn trong Homer, giống như người Dorians đã thoát khỏi nó ngoại trừ một vài điểm: hoặc nếu không, và có nhiều khả năng hơn, có lẽ đã xảy ra chuyện ít nhất một phần trong số các gia tộc Æolian này giữ vững lập trường của họ ở Hy Lạp, trong khi cái tên Achæan —vốn được nâng lên bởi ưu thế chính trị của các vị quân vương Pelopid— đã sụp đổ khi mất đi ưu thế đó. Người ta kỳ vọng rằng cái tên đó sẽ chia sẻ sự sụp đổ của chủng tộc, khi cuộc xâm lược của người Heraclid và Dorian trục xuất những kẻ mang nó khỏi trung tâm quyền lực của họ, và giảm họ trước tiên xuống thành những kẻ chạy trốn, và rồi định cư trong một dải đất đơn thuần của xứ Peloponnesus; một vùng đất duy nhất có phạm vi hẹp, và —như được nhận xét bởi Polybius sau nhiều thế kỷ— có trọng lượng và ảnh hưởng nhỏ, thứ mà từ họ được gọi là Achæa. Sự thật rằng cái tên Dorian gần như hoàn toàn xa lạ đối với Homer, trong khi cái tên Achæan đang ở đỉnh cao của nó, không chỉ một cách anh hùng, như trong sử thi Iliad, mà còn trong việc sử dụng quen thuộc hằng ngày của Ithaca xuyên suốt sử thi Odyssey, là đối với tôi một trong số một vài phỏng đoán mạnh mẽ, không bị phủ nhận bởi bất kỳ bằng chứng nào có sức mạnh tương đương, rằng Homer không thể sống để chứng kiến cuộc cách mạng vĩ đại đó —thứ đã xóa mờ hoàn toàn các cột mốc sắc tộc, và làm thay đổi điều kiện của miền nam Hy Lạp.

Người Heraclids trong Homer.

Chắc chắn có một sự tương đồng nổi bật giữa mối quan hệ của các gia tộc Æolid được nêu tên trong Homer với chủng tộc Æolian sau đó thịnh hành và hùng mạnh, và mối quan hệ của các gia tộc Heraclid —cũng được đặt tên bởi ông— với chủng tộc Dorian, thứ theo cách tương tự đã phát triển từ sự mơ hồ trong thời kỳ Homer đến sự nổi tiếng lớn sau đó. Bản thân Hercules xuất hiện trước chúng ta trong truyền thuyết cổ xưa như người anh hùng Dorian vĩ đại, ‘ở mọi nơi dọn đường cho người dân và sự thờ cúng của họ, và bảo vệ họ khỏi các chủng tộc khác.’ Những người Heraclids duy nhất được đề cập theo tên bởi Homer là Tlepolemus, Pheidippus, Antiphus; và có những người khác không được chỉ định tên; không ai trong số này, hoặc của những người Hy Lạp trong cuộc viễn chinh, được gọi là người Dorians, trong khi, một lần nữa, không ai trong số những người Heraclids của Homer được gọi bằng các cái tên Achæan hoặc Æolid. Họ có thể là những gia tộc Dorian, giống như các gia tộc Æolid; và cái tên đó có thể đã trở thành bộ tộc sau đó, khi họ vươn lên nắm quyền. Truyền thuyết về sự tiếp nhận một số người Heraclids ở xứ Attica xuất hiện để được công nhận bởi người Lacedæmonians trong các thời đại lịch sử, và trong giả định về một tình bạn được thiết lập như vậy, chúng ta có lẽ tìm thấy lời giải thích thực sự cho đặc quyền Decelean được đề cập bởi Herodotus.

Khi sắp xếp theo thứ tự niên đại các cái tên Danaan, Argeian và Achæan của Homer, chúng ta trao vị trí đầu tiên cho Danaan, và tiếp theo là Argeian, để đưa người Danaans đến gần nhất với người Pelasgi. Nhưng ý nghĩa thực sự của điều này đơn giản là ba cái tên này được gợi ý cho Homer bởi ba thời kỳ lịch sử Hy Lạp, đứng theo thứ tự được trao cho các cái tên. Tuy nhiên, nếu thay vì dò tìm dụng ý của Nhà thơ, chúng ta đi tìm lịch sử sắc tộc, thì khi đó chúng ta phải tuyên bố rằng cái tên Danaan không biểu thị sự thay đổi chủng tộc, mà nó đơn thuần là một phụ tố ngoại quốc đối với phần kết thúc của thời kỳ Pelasgic. Cái tên Argeian cũng vậy, nếu chúng ta giả định nó là một loại bản dịch hoặc sự tái thiết của cái tên Pelasgic, không trực tiếp chỉ ra sự truyền bá của người Hellenic; nhưng thực tế đơn thuần về việc thay thế nó cho một định danh đi trước xuất hiện để tiên đoán một nguyên nhân. Quả thực, Homer không cung cấp cho chúng ta câu chuyện Hy Lạp nào về thời kỳ Danaid, do đó chúng ta không biết chắc chắn rằng ông có thể không mô tả những người Hy Lạp trong thời kỳ đó như là người Argeian. Tất cả những gì chúng ta có thể nói một cách chắc chắn là việc sử dụng cái tên Argeian của ông de facto bắt đầu với thời đại của ngai vàng Hellenic đầu tiên ở Hy Lạp, đó là của nhà Perseids. Tôi hy vọng sẽ chỉ ra rằng cái tên Achæan và của Perseus thuộc về cùng một dòng gốc và nguồn gốc; nhưng chỉ với nhà Pelopids mới xuất hiện cái tên Achæan, và nó biểu thị giai đoạn thứ hai của sự ưu thế Hellenic, giống như cái tên Argeian đánh dấu giai đoạn đầu tiên, và Dorian đánh dấu giai đoạn thứ ba. Giai đoạn thứ nhất, hoặc Argeian, thuộc về một phần —như tôi tin— gia tộc Perseus, nhưng một phần —như rõ ràng từ văn bản của Homer— các gia tộc hậu duệ từ Æolus.

Dòng dõi của các gia tộc Æolids.

Bản thân Æolus không được đề cập ở bất kỳ đâu trong Homer. Những người Αἰολίδαι cổ nhất được trao cho chúng ta như vậy là Sisyphus và Cretheus. Tên gọi theo dòng cha tự bản thân nó không cho phép chúng ta xác định liệu những người này có phải là con trai của Æolus hay không, hay có nguồn gốc xa hơn từ ông. Nhưng gián tiếp chúng ta có lẽ được trao quyền để ấn định niên đại của ông như sau:

1. Bellerophon —cháu trai của Sisyphus— được gọi bởi vị vua Lycia đương thời là hậu duệ của thần linh, tức là của thần Jupiter:

γίγνωσκε θεοῦ γόνον ἠῢν ἐόντα.

Ý nghĩa của điều này chỉ có thể là kẻ —được chỉ ra bởi Homer như là người sáng lập ra chủng tộc, cụ thể là Æolus— là một người con trai được đồn đại của thần Jupiter.

2. Trong bản *Nekyia* của sử thi Odyssey thứ Mười Một, chúng ta được giới thiệu với Tyro, con gái của Salmoneus, và là vợ của Cretheus. Nàng được trang trí với định ngữ εὐπατέρεια —không bao giờ được trao ở nơi nào khác bởi Homer ngoại trừ Helen, và có vẻ là một từ tương đương với ông cho Διὸς ἐκγεγαυῖα.

Tôi mạo hiểm gợi ý rằng không phải là không có khả năng một sức mạnh tương tự có thể nằm trong định ngữ Salmoneus —nhân vật ở đây được gọi là ἀμύμων. Quả thực, định ngữ đó đôi khi được áp dụng dựa trên cơ sở tính cách cá nhân. Nhưng Homer cũng trao nó cho kẻ phản diện Ægisthus, điều xuất hiện hoàn toàn không thể giải thích được ngoại trừ trên cơ sở nguồn gốc thần thánh của dòng dõi Pelopid. Truyền thuyết hậu kỳ đã chất lên Salmoneus tội lỗi về sự bất kính táo bạo: và nó cũng, bắt đầu với Hesiod, biến ông ta thành con trai của Æolus. Từ ἀμύμων, kết hợp với từ εὐπατέρεια của Tyro, để lại rất ít chỗ cho sự hoài nghi rằng có lẽ cả hai, và chắc chắn là vế sau trong những đại diện này, phù hợp với ý nghĩa của Homer. Nếu vậy, thì Tyro là cháu nội của Æolus; và chúng ta có thể ngay lập tức ấn định niên đại của ông từ Homer, như sau:

1. Æolus.

2. Salmoneus, Od. xi. 235-7.

3. Tyro = Cretheus, ibid.

4. Pheres, Od. xi. 259.

5. Admetus, Il. ii. 711-15, 763.

6. Eumelus, ibid. và Od. iv. 798.

Từ đoạn được trích dẫn cuối cùng đó, tôi đặt Eumelus làm người cùng thời với anh rể của ông ta là Ulysses, và lớn hơn nửa thế hệ so với độ tuổi tiêu chuẩn của chiến tranh.

Chúng ta cũng có dòng dõi bàng hệ của Sisyphus từ Æolus như sau: 1. Sisyphus; 2. Glaucus (1); 3. Bellerophon; 4. Hippolochus; 5. Glaucus (2), người cùng thời với cuộc chiến. Theo bảng này, Sisyphus có thể hoặc là con trai hoặc là cháu nội của Æolus.

Và một lần nữa, Cretheus —người giống như Sisyphus là Αἰολίδης— có thể hoặc là chú hoặc là anh họ của vợ ông là Tyro. Mảnh vỡ của Hesiod sẽ làm cho cả ông và Sisyphus thành con trai của Æolus, và do đó là chú của Tyro.

Những phả hệ này hoàn toàn phù hợp với những gì Homer nói với chúng ta về dòng dõi Neleid. Tyro, ông nói, đã đem lòng yêu Enipeus. Trong hình hài của con sông đó, thần Neptune đã tiếp cận nàng, và nàng sinh ra cho thần hai người con trai, Pelias và Neleus. Neleus là cha của Nestor: và Nestor đứng trước Eumelus một thế hệ; bởi vì ông đang ở trong chu kỳ ba mươi năm thứ ba của mình, nếu biểu đạt được phép chấp nhận, trong suốt hành động của sử thi Iliad. Do đó chúng ta có (như trước), 3. Tyro; 4. Neleus; 5. Nestor; 6. Nestor. Phả hệ mẫu hệ của Eumelus đưa chúng ta đến chính xác cùng một điểm: bởi vì Alcestis, con gái của Pelias, đã kết hôn với cha ông ta là Admetus.

Do đó, các phả hệ Æolid được vạch ra bởi Homer với độ rõ ràng tuyệt vời, ngoại trừ khoảng thời gian đầu tiên, và với sự tự nhất quán kỳ lạ. Perseus, như chúng ta đã thấy, thuộc về thế hệ thứ năm trước chiến tranh. Điều này gần như giống với Sisyphus, và với Cretheus: và do đó chúng ta có thể xác định với độ chắc chắn đáng kể thời đại của sự truyền bá Hellenic đầu tiên vào Hy Lạp. Nó đi trước sự đến của Portheus ở Ætolia một thế hệ, và của Pelops hai thế hệ.

Về Sisyphus, chúng ta biết từ Homer rằng ông sống tại một xứ Ephyre trên hoặc gần eo đất Isthmus của Corinth. Không quá rõ liệu Cretheus có bao giờ đến xứ Peloponnesus hay không. Có một con sông Enipeus của Elis: nhưng cũng có một con sông thuộc Thessaly, vốn chắc chắn là nguồn gốc của nó. Tuy nhiên, tên của con sông Thessalian dường như đã được viết là Eniseus. Nitzsch xác định, trên những căn cứ không đủ trong chừng mực tôi có thể phỏng đoán, rằng đoạn Od. xi. không thể mang nghĩa con sông Enipeus của Pisatis. Tôi không thể tìm thấy bằng chứng quyết định nào theo cả hai hướng; nhưng Sisyphus chắc chắn đã ở miền nam Hy Lạp vào hoặc trước thời điểm này, do đó chúng ta không cần phải ngạc nhiên nếu Cretheus —một người Æolid khác— cũng ở đó. Con trai được đồn đại của ông ta là Neleus đã thiết lập, không có gì nghi ngờ, vương quốc Pylos. Truyền thuyết hậu-Homer thậm chí đặt Salmoneus —cha của Tyro— ở xứ Elis.

Các ngai vàng Hellenic sớm nhất ở Hy Lạp.

Giờ đây, chúng ta có trước mặt mình một phác thảo về sự xâm nhập đầu tiên của các yếu tố Hellenic vào Hy Lạp, phía nam Thessaly. Nó dường như đã được thực hiện bởi năm gia tộc;

1. Gia tộc của Perseus.

2. Gia tộc của Sisyphus.

3. Dòng dõi ngoài giá thú của Cretheus, hoặc dòng dõi Neleids.

4. Có lẽ dòng dõi hợp pháp của Salmoneus, được đại diện bởi Augeas.

5. Tiếp theo những người này sẽ là Portheus, người đứng đầu dòng dõi Œneidæ ở Ætolia: và chỉ sau đó mới đến gia tộc lớn của nhà Pelopids, không đơn độc, mà kết hợp với một chủng tộc, mà chúng ta phải quay sang lịch sử của họ bây giờ.

Về các vị hoàng tử Danaid và Perseid, chúng ta không có lý do gì để cho rằng họ tận hưởng quyền lực mở rộng được nắm giữ bởi Agamemnon. Không những họ xuất hiện để bị giới hạn, ít nhất là về sau, bởi đế chế Minoan được thành lập ở đảo Crete, mà Homer cũng không cung cấp cho chúng ta sự gợi ý nào rằng vương quyền của họ vào bất kỳ thời điểm nào bao gồm sự chiếm hữu quyền tối cao đối với một số vị hoàng tử phụ thuộc ngoài biên giới trực tiếp của họ, hay vươn ra ngoài lãnh thổ có thể được mô tả chung là miền đông Peloponnesus.

Một suy luận trực tiếp mang lại ảnh hưởng cho chủ đề này có thể thu được từ đoạn văn liên quan đến vương trượng của Agamemnon: bởi vì nhà Pelopids không kế vị vương trượng của Eurystheus và nhà Perseids, mà họ nắm giữ từ thần Jupiter: điều dường như ngụ ý rằng họ giành được nhiều hơn rất nhiều so với những gì từng nằm dưới quyền cai trị của những kẻ tiền nhiệm của họ. Do đó, rất có thể chúng ta sẽ làm tốt khi kết luận rằng Eurystheus, chẳng hạn, có một lãnh địa giới hạn, và chỉ qua đường bộ mà thôi: Agamemnon, một quyền bá chủ nhất định qua đường bộ và đường biển, trong phạm vi mà đế chế Minoan cũ giờ đã rơi vào. Tuy nhiên, vương quốc của Eurystheus có lẽ vào thời đại của chính nó là lớn nhất, và cũng có lẽ là cổ xưa nhất trong số tất cả các vương quốc mang tính Hellenic thích đáng.

Nếu vậy, nếu không có triều đại nào trước đó của Danaus và Perseus trị vì trên toàn bộ Hy Lạp, thì thật không có khả năng một trong hai vị có thể ban một cái tên cho toàn bộ quốc gia: mặc dù họ có thể ban một cái tên cho phần đất nước vốn —đã đặc biệt nổi tiếng và hùng mạnh vào thời của họ— trở thành dưới thời nhà Pelopid một đô thành, tối cao trong phần còn lại của đất nước; và dân cư của nó sau đó không chỉ lấy cái tên Ἀχαιοὶ cho chính mình, mà còn mở rộng nó ra toàn bộ Hy Lạp.

Việc sử dụng các cái tên Danaan và Argeian mang tính thi ca.

Do đó, có vẻ như hơn cả khả năng là phạm vi của cái tên Danai (nếu chúng ta giả định rằng đó là một cái tên đang được sử dụng thực tế) dưới thời nhà Danaids, và của cái tên Ἀργεῖοι dưới thời nhà Perseids, mang tính cục bộ, và bị giới hạn chủ yếu ở miền đông Peloponnesus, nơi các vị hoàng tử đó cai trị; với sự bổ sung của bất kỳ phần nào khác của đất nước, mà qua đó họ có thể mở rộng quyền lực của mình trong thời điểm đó. Và nếu vậy, thì chúng ta phải giả định rằng Homer —sau khi tiếp nhận các truyền thuyết về các vị hoàng tử Danaan và Argeian như là những kẻ đứng đầu trong thời đại của chính họ về lịch sử hoặc truyền thuyết Hy Lạp— đã ban cho quốc gia bằng cách như một cái tên mang tính thi ca, nhưng chỉ là một cái tên mang tính thi ca mà thôi, định danh mà thần dân của họ tương ứng đã mang, và chưa bao giờ trước đó, và không bao giờ trở thành bằng bất kỳ tiêu đề nào khác ngoài thẩm quyền thi ca của ông, có thể áp dụng cho tất cả người Hy Lạp.

Mặt khác, cái tên Achæan khác với những cái tên này, thứ nhất, ở chỗ biểu thị sự mở rộng của một chủng tộc cụ thể, dù không phải trên toàn bộ đất nước, nhưng qua rất nhiều phần của nó, và thứ hai, trong thực tế rằng gia tộc cai trị của những kẻ mang cái tên đó tận hưởng một quyền tối cao chính trị thực tế trên cả lục địa và các hòn đảo. Do đó nó đã trở thành người giải thích hợp pháp nhất về tính dân tộc Hy Lạp, cho đến khi nó đánh mất cả sự mở rộng lẫn quyền lực của mình; cái này bởi sự nén ép của các bộ tộc chính của nó vào một không gian hẹp: cái kia bởi sự chuyển giao các đặc quyền chính trị của nó cho gia tộc Dorian lớn của các vị vua xứ Sparta, sau cuộc chinh phục của người Heraclidæ.

Khi người Achæans không còn chiếm ưu thế nữa, sẽ không có lý do gì để cái tên của họ vẫn được đóng dấu lên những người anh em của họ —những kẻ khoe khoang về cùng một nguồn gốc, và đã đạt được lực lượng lớn hơn.

Giống như trong các thời đại của Homer, trong khi người Achæans là những thủ lĩnh của Hy Lạp, họ có thể tuyên bố đại diện cho toàn bộ thân cây Hellenic, cũng vậy, khi người Dorians truất phế họ và chiếm giữ chiếc ghế quyền lực, khi cái tên Æolian được lan tỏa rộng rãi, và, một lần nữa, khi Athens với chủng tộc hỗn hợp của nó trở nên vĩ đại, và tuyên bố, cùng với những khoe khoang về tính cổ xưa và sự liên tục của nó, để chuyển qua, như Herodotus nói, sang tầng lớp Hellenic, nhưng không có nguồn gốc Achæan, thì cái tên Achæan không còn có thể đại diện đầy đủ cho danh hiệu hướng tới tính dân tộc, và các chủng tộc khác nhau tự nhiên quay trở lại định danh không ban hành quyền ưu việt hay ưu tiên độc quyền cho bất kỳ ai trong số họ, và mà tất cả họ đều có quyền tận hưởng chung. Tuy nhiên, họ dường như chọn được kết nối với những đồng bằng phì nhiêu của Thessaly —nơi họ lần đầu tiên học hỏi nền văn minh, và tổ chức đời sống tập thể hoặc quốc gia của mình— hơn là với các phong cách thô lỗ và cồng kềnh của những tổ tiên xa xôi hơn của họ trên các ngọn núi. Do đó họ không phải là người Helli, mà là người Hellenes.

Điều này có thể được coi là lý do hợp lý của truyền thuyết chung và hiển nhiên được bịa đặt liên quan đến Hellen và gia tộc của ông, thứ mà chúng ta có hình thức đầu tiên trong Hesiod.

Tóm tắt các bằng chứng.

Các kết luận của chúng ta liên quan đến các cái tên mà Homer mô tả cư dân Hy Lạp giờ đây có thể được tóm tắt như sau:

1. Chúng ta xuất phát từ điểm mà Hy Lạp, có lẽ lần đầu tiên, được định cư bởi một chủng tộc thích canh tác và các thói quen hòa bình, dưới cái tên chung là Pelasgians, với sự phân chia dưới các tên nhỏ hơn của các bộ tộc cụ thể, hoặc hòa trộn một phần và cục bộ với các mảnh của các chủng tộc khác.

2. Một triều đại có nguồn gốc ngoại quốc, trong một phần của Hy Lạp —thứ sau đó đã trở thành, và mãi mãi tiếp tục là nổi tiếng nhất— dẫn đầu cuộc hành quân của các sự kiện; và, dường như không truất phế bản thân người Pelasgians, nhưng dường như đã truất phế, trong một khu vực cụ thể, cái tên Pelasgic bởi cái tên Danaan; dù sao đi nữa, nó đạt đến sự nổi tiếng đến nỗi lịch sử của nó, trong mắt Homer, lấp đầy toàn bộ bề rộng của thời đại của chính nó, và tên của nó đứng trong thời gian sau, ít nhất về mặt thi ca, cho một tước hiệu mang tính quốc gia.

3. Một triều đại Hellenic của nhà Perseids, thuộc về Bán đảo Hy Lạp, theo sau triều đại này; và, xóa mờ dấu vết của sự cai trị ngoại quốc, cai trị thần dân của mình dưới cái tên Argeian hoặc Argive; thứ mà —mà không hồi sinh tước hiệu của người Pelasgi, một từ giờ đang trở thành hoặc đã trở thành phụ thuộc— vẫn giống như tước hiệu đó được xây dựng trên đặc điểm vật lý của các vùng mà dân cư được định cư, và trên các nghề nghiệp phù hợp với chúng.

4. Tiếp theo xuất hiện trên sân khấu cái tên Achæan, thứ không mang dấu vết của mối quan hệ với đất đai, hoặc với bất kỳ nghề nghiệp cụ thể nào, hoặc với bất kỳ nhân vật khởi thủy cụ thể nào, mà xuất hiện là định danh của một chủng tộc, không thực sự là ngoại quốc, nhưng mới mẻ đối với xứ Peloponnesus.

5. Một chủng tộc hiếu chiến và vô cùng có năng khiếu dần dần lan tràn các phần khác nhau của Hy Lạp dưới cái tên này: nhà Pelopids —gia tộc cai trị của nó— sở hữu ngai vàng của nhà Perseids, đạt được, có lẽ thông qua sự đồng cảm mở rộng của dòng máu Achæan, một quyền tối cao mang tính quốc gia. Trên thực tế, người Achæans đã trở thành người Hy Lạp của thời đại Troica. Họ bao gồm người Æolids và Æacids, Argives, Bœotians, Ætolians, Epeans, Abantes, Dorians, Arcadians, Ionians, và tất cả các bộ tộc cục bộ khác, cũng như quần chúng người Pelasgi cũ, những kẻ cấu thành dân cư lao động (có thể nói vậy) của đất nước; một số trong số họ bằng đức tính của dòng máu, và phần còn lại bởi sự liên minh chính trị đó, trong đó người Achæans có một sự thống trị không thể tranh cãi.

6. Tất cả các đặc điểm của chủng tộc này, xã hội và tôn giáo, và sự gần gũi địa lý chặt chẽ của nó với —nếu không thực sự là sự đồng nhất của nó với— người Hellenes đầu tiên được gọi tên hoặc Myrmidon của Homer, xuất hiện để rút ra nó từ miền Bắc, để tách rời nó khỏi xứ Pelasgic, và để đoàn tụ nó với thân cây Hellenic.

7. Thời gian trôi qua; chúng ta đánh mất bàn tay dẫn dắt của Homer; nhưng truyền thuyết phổ quát đảm bảo với chúng ta rằng người Dorians —nỗi lên, giống như những kẻ đi trước họ, từ cái nôi của quốc gia— dẫn đầu một cuộc di cư Hellenic lớn khác và cuối cùng về phía nam; nhà Pelopids bị trục xuất khỏi ngai vàng của thứ có thể được gọi là vùng đô thành của Hy Lạp; họ di cư đến một ngai vàng kém hơn, với những kẻ theo sau họ, và trở thành những người đứng đầu mờ nhạt của một Tiểu quốc thứ cấp: và cái tên Hellenes, thuộc về tất cả các bộ tộc Hy Lạp lớn nói chung, dù là dòng máu hoặc mối liên hệ Achæan, Æolid, hay Dorian, trở thành định danh lịch sử vĩ đại của quốc gia nói chung.

8. Sau có lẽ tám trăm năm vinh quang và tự do cho xứ Hellas, bàn tay sắt của quyền lực La Mã giáng xuống nó vào thời điểm cái tên Achæan cũ đã hồi sinh thông qua một liên minh dân chủ, và một lần nữa bao trùm xứ Peloponnesus. Từ thời điểm này, Hellas chiếm lấy vị trí của mình trong lịch sử chỉ như một phần phụ thuộc nhỏ của đế chế La Mã, ngay cả khi, bằng một quá trình nội tâm, nó đang khẳng định sự ưu việt trí tuệ của mình, và nhào nặn văn học và triết học của những kẻ chinh phục nó. Nhưng đối với họ về mặt chính trị, nó không là gì hơn ngoài một phần phụ của xứ Magna Graecia —nơi có vinh quang là một phần của nước Ý đế chế, và có tên mà vùng đất của các khúc ca của Homer giờ đây phải đảm nhận nhân danh một mối quan hệ kép; thứ nhất, là cơ sở xã hội chung của họ, người Pelasgi cũ, mà người Hy Lạp (Γραῖκοι) có lẽ là một phần; và thứ hai, là của một cuộc định cư gần đây hơn. Do đó, cái tên Graic hoặc Greek, đã tồn tại, nhưng chưa bao giờ vươn lên tới thứ có thể được gọi là khả năng nhìn thấy ở xứ Hellas, du hành vòng quanh tới nó một lần nữa qua tuyến đường của nước Ý, và cuối cùng trở thành chiếm ưu thế trong vị trí đầu tiên này của nó.

Về sự pha trộn và kế thừa các cái tên phụ thuộc vào sự hợp nhất của các chủng tộc, và vào quyền lực chính trị, chúng ta có ví dụ đầy đủ trong hòn đảo của chính chúng ta. Nó đã được định cư bởi người Britons, Romans, Angles, Saxons, Jutes, Danes và Normans. Tất cả đều đến ít nhiều như những kẻ chinh phục, kẻ này tiếp nối kẻ kia. Nhưng chỉ có hai cái tên để lại dấu ấn của chúng, Britons và Angles: tất cả những cái tên khác, bao gồm cả những kẻ chinh phục cuối cùng hoặc Norman, đều chìm đắm. Nó đã diễn ra như vậy với sự kế thừa của người Pelasgians, Achæans, Hellenes, Greeks. Mỗi cái tên này theo lịch sử đã kế vị cái tên trước nó. Tách biệt khỏi chúng, bởi đặc quyền cao cả của Thi ca, đứng các cái tên của chúng trong một sự kết hợp khác: sử thi Iliad và Odyssey cho chúng ta thấy người Danaans, Argeians, và Achæans, chủ yếu là đồng nghĩa trước thành Troy; nhưng mỗi cái mang theo độ nghiêng riêng của nó, làm cho Δαναοὶ thích hợp nhất và ưu tiên là ‘binh lính’, Ἀργεῖοι, ‘quần chúng,’ và Ἀχαιοὶ, ‘các thủ lĩnh.’

Nó vẫn còn lại để quan sát lịch sử văn học tiếp theo ngay lập tức của ba đại danh hiệu lớn này, thứ mà sắc lệnh của Homer đã làm cho nổi tiếng đến vậy.

Hesiod và các nhà thơ Hy Lạp nhỏ cung cấp cho chúng ta minh họa thỏa đáng duy nhất về cách sử dụng thực tế, bởi vì các nhà viết kịch có lẽ đã tìm kiếm, khi xử lý các chủ đề anh hùng, để sử dụng hệ thống danh pháp của thời đại anh hùng. Các nhà thơ khác nói, tất nhiên, theo các thời đại tương ứng của họ.

Trong Hesiod, chúng ta hoàn toàn không tìm thấy Δαναοὶ: Ἀργεῖος chỉ ở dạng số ít dành cho Juno: Ἀχαιοὶ được sử dụng một lần cho người Hy Lạp nói chung, trong một đoạn hồi tưởng đề cập đến hội đồng ở Aulis. Ông sử dụng Πανέλληνες trong cùng một sử thi với cùng một ý nghĩa. Một đoạn quan trọng của Strabo làm chứng rằng cả Hesiod và Archilochus đều quen thuộc với việc sử dụng các cái tên Ἕλληνες và Πανέλληνες cho người Hy Lạp nói chung; và đề cập đến các tác phẩm của họ, nay đã thất lạc, bằng cách làm ví dụ đối với thuật ngữ sau. Cả Ἕλλας và Ἕλληνες đều được sử dụng tự do trong Simonides —những người cũng có từ Ἀργεῖοι chỉ dành riêng cho người Argives. Và nhìn chung, những nhà văn cũ này, đi tiếp sau Hesiod, không biết gì về việc sử dụng Ἀργεῖοι, hay thậm chí Ἀχαιοὶ, cho toàn bộ quốc gia, trong khi từ Δαναοὶ không được tìm thấy ở họ chút nào.

Điều này xác nhận mạnh mẽ, theo như tôi thấy, các mệnh đề mà tôi đã nỗ lực thiết lập.

Trong số các nhà viết kịch, cái tên Ἀχαιὸς, với các từ phái sinh của nó, được sử dụng ở một mức độ nào đó bởi Æschylus, dần dần suy giảm: cái tên Danaan giữ vững vị trí của mình khá tốt hơn, và Ἀργεῖος tốt hơn nữa; mặc dù tất cả đều bị lu mờ bởi cái tên lịch sử vĩ đại Hellenes —thứ có lẽ đã tận hưởng một sự thịnh hành không thể tranh cãi kể từ thời điểm cuộc chinh phục Dorian. Do đó, đối với việc sử dụng mang tính thi ca, xử lý các sự kiện và nhân vật của thời đại anh hùng, họ quay trở lại một cách thích hợp với các cái tên mà Homer đã sử dụng.

Giá trị của nó như lịch sử nguyên thủy.

Từ những sự kế thừa tên này, cho dù định danh cụ thể được xây dựng trên dòng máu hay trên các sự cố vật lý, không phải là không hợp lý khi cho rằng chúng ta có thể phác thảo các phác thảo của một lịch sử nguyên thủy, ít nhất là với sự tự tin và hài lòng lớn hơn so với các nỗ lực để kết hợp và chắp vá các truyền thống hỗn tạp và tạp pí lù của nhiều thời đại và địa điểm, được đặt cách xa nhau; liên quan đến những thứ mà, ngay cả khi chúng ta không phải than thở về sức mạnh gặm nhấm của Thời gian, chúng ta ít nhất cũng biết rằng các khả năng của sự phóng đại và sáng tạo —được kích thích bởi sự kiêu ngạo, sự kình địch và tư lợi dưới nhiều hình thức khác nhau— đã hoạt động. Tốt hơn là đối phó với những di tích nhỏ hơn, những thứ mà chúng ta biết tính chân thực (bona fides) của chúng, hơn là với một sự phong phú của những thứ đã bị bóp méo. Bên cạnh đó, khi chúng ta đã cạn kiệt hiệu quả sức mạnh của điều đầu tiên, chúng ta có thể sử dụng có lợi hơn nhiều các ánh sáng phụ trợ mà điều thứ hai sẽ cung cấp cho chúng ta. Và xu hướng của một nỗ lực để đầu tư cho văn bản của Homer với một quyền tối cao không thể nghi ngờ, là thay thế cho các hệ thống hoàn toàn và đối xứng —trong đó viên đá được đẽo gọt và rác rưởi không thể phân biệt được cái này với cái kia— những mảnh vỡ và phác thảo rất nhỏ và một phần thực sự, nhưng dù sao cũng có thẩm quyền, tất cả các khoảng trống của chúng đều được lấp đầy bởi sự phỏng đoán được thừa nhận. Sự phỏng đoán này không có sự giả vờ đối với thẩm quyền được gọi là đúng nghĩa, nhưng dù sao đi nữa, nó vừa được giữ tách biệt một cách rõ ràng khỏi những gì có thẩm quyền, vừa được thành lập tương tự trên các gợi ý mà ngay cả chứng cứ mang tính mảnh vỡ, khi chính hãng và gần nguồn, cũng hoàn toàn đủ điều kiện để thực hiện.

Và sự kế thừa các cái tên về mặt hiệu quả tự bản thân nó gần như là một lịch sử chính trị. Bởi vì tên của các quốc gia không bị thay đổi một cách tùy tiện, mặc dù những điều như vậy đã được thực hiện đối với các thành phố cụ thể nằm trong quyền cai trị của các tiểu quốc cụ thể. Tên của các chủng tộc, đặc biệt là các chủng tộc có xu hướng, giống như người Hy Lạp, đan cài chặt chẽ bản thân họ với quá khứ, được trân trọng như một phần vật chất trong di của họ. Khi chúng thay đổi, đó là vì một lý do chính trị lớn lao và chỉ huy. Chẳng hạn như, nếu một bộ tộc hoặc gia tộc nào đó, trước đó không tiến bộ vượt qua các đồng nghiệp của mình, trong một tình trạng khẩn cấp mang tính quốc gia lớn trở thành được đầu tư với trách nhiệm hành động cho toàn bộ khối, và do đó phát triển để trở thành vừa là đại diện và cơ quan của nó trong mọi mối quan hệ bên ngoài, vừa là đại diện của đời sống nội tâm của nó: hoặc khi một triều đại và quân đội chinh phục đã bằng bàn tay mạnh mẽ bước vào những kẻ chiếm giữ đất đai trước đó, và giảm họ xuống sự phụ thuộc hoặc nô dịch ít nhiều có phần loại bỏ, hoặc thu hẹp vòng tròn các tài sản của họ, đã nắm giữ vào sự giam cầm của chính mình, cùng với những vùng đất tốt nhất của đất nước, toàn bộ phạm vi các vấn đề công cộng, và đã áp đặt luật pháp lên những kẻ bại trận, và truyền đạt phong cách cho họ. Trong trường hợp này, các yếu tố khác nhau được hàn gắn thành một sự thống nhất chính trị, bởi một quyền lực tiến hành từ chủng tộc đó —trong số chúng— đã sở hữu lực lượng vật lý và hiếu chiến lớn hơn. Nhưng trừ khi có nhiều hơn nỗ lực đơn thuần mang tính co giật của sự chinh phục, trừ khi các rễ sâu được đâm vào đất đai và các luống cày sắc bén hơn được vẽ trên nó so với chỉ ngọn giáo đơn độc có thể chạm khắc, hoặc hơn sóng của một trận lụt đơn thuần vạch ra, trừ khi, nói một cách ngắn gọn, có một giảng viên tổ chức chiếm ưu thế, hiệu quả sẽ không phải là vĩnh viễn; và khối thô sơ của sức mạnh đơn thuần sẽ chìm xuống giữa các xung động ôn hòa hơn xung quanh, nhưng bền bỉ hơn và chiếm ưu thế hơn. Trong một số trường hợp, nó đã là như vậy: khối lượng —đã mạnh mẽ hơn trong tay— đã chứng minh là yếu hơn trong các yếu tố trí tuệ và đạo đức, nghĩa là các yếu tố bền bỉ của quyền lực. Các ảnh hưởng và sự đồng cảm không bao giờ chết nhưng hằng ngày của hòa bình làm mòn đi các rung động co giật, thứ mà cú sốc của chiến tranh và chinh phục đã truyền đạt tới cấu trúc xã hội. Chiến thắng phải kết thúc trong sự chiếm hữu, giống như sự nhọc nhằn trong giấc ngủ. Sự chiếm hữu ngụ ý sự phân tán của những kẻ chinh phục, và, trong các trường hợp như thế này, sự hòa trộn tự do của họ với những kẻ bại trận. Các mối quan hệ của láng giềng, của thương mại, của hôn nhân, các mối quan hệ thuộc về tất cả các giao dịch của cuộc sống, dần dần được nhân lên giữa những kẻ mới đến và những người cũ; và bằng một quá trình nhẹ nhàng, kinh nghiệm và quan điểm dần dần quyết định —không phải một cách hống hách theo tinh thần của đảng phái, mà một cách vô thức vì lợi ích của tất cả— luật pháp nào, phong cách nào, ngôn ngữ nào, tôn giáo nào sẽ chiếm ưu thế. Số phận của cái tên tuân theo số phận của các thể chế và thói quen mà nó được kết nối với; và định danh cũ cuối cùng chiếm ưu thế hơn cái mới, hoặc cái mới hơn cái cũ, theo tỷ lệ mà những cư dân cũ hơn đã đóng góp một phần lớn hơn hoặc nhỏ hơn đối với đời sống quốc gia chung phát sinh từ sự kết hợp; theo tỷ lệ mà những kẻ mới đến nhận được nhiều ấn tượng hơn là họ truyền đạt, hoặc truyền đạt nhiều hơn là họ nhận được.

[440]