79.

Hai ngày trước khi học kỳ bắt đầu, Philip lên Luân Đôn tìm nhà trọ. Anh lùng sục các phố xá quanh Westminster Bridge Road nhưng đường phố bẩn thỉu làm anh chán ngán; cuối cùng anh cũng tìm được một phố ở Kennington có vẻ tĩnh lặng và cổ kính làm người ta đôi chút nhớ đến cái thành phố Luân Đôn ở bên kia sông mà Thackeray đã từng quen biết. Ở đường phố Kennington nơi chỉ có xe ngựa đồ sộ bốn bánh của gia đình Newcomes phải đi qua để đưa họ đến khu tây Luân Đôn, lúc này những cây ngô đồng đang nhu nhú chồi xanh. Nhà cửa trên đường phố mà Philip định chọn này đều là nhà hai tầng, treo trên đại đa số các cửa sổ là những tấm biển “NHÀ CHO THUÊ”. Anh gõ cửa một nhà trên biển có ghi rõ là nhà không cho thuê cả đồ đạc. Một người đàn bà khắc khổ, ít nói đưa anh đi xem ba căn phòng rất hẹp, và một phòng có lò nấu bếp và chậu rửa bát. Tiền thuê một tuần là chín silinh. Philip chẳng cần đến nhiều phòng như vậy, nhưng tiền thuê hạ mà anh thì muốn dọn đến ở ngay. Anh hỏi bà chủ liệu có thể giúp anh việc quét dọn nhà cửa và làm bữa điểm tâm buổi sáng được chăng, nhưng bà trả lời không có công việc đó, bà cũng bận quá rồi. Anh chẳng còn cách nào khác hơn là vui lòng, và bà còn cho biết rằng ngoài việc thu tiền nhà bà không muốn dính dáng gì thêm với anh nữa. Bà bảo anh nên đến hỏi thăm người bán tạp hóa đồng thời cũng là phòng bưu điện ở góc phố, có thể ở đấy người ta sẽ giới thiệu một bà sẽ nấu nướng cho anh.

Qua nhiều lần thay đổi chỗ ở, Philip đã thu thập được ít nhiều đồ đạc, một chiếc ghế bành mua ở Paris, một cái bàn, mấy bức họa, và tấm thảm nhỏ Ba Tư mà Cronshaw đã tặng anh. Bác trai anh cho anh một cái giường xếp mà ông không dùng nữa, vì đến tháng tám ông không còn cho thuê nhà và Philip chỉ bỏ thêm mười bảng mua sắm một vài thứ cần thiết khác. Anh chi mười silinh mua loại giấy màu hạt ngô để dán ở phòng dùng làm phòng khách riêng, anh treo trên tường một bức phác vẽ bến tàu Des Grands Angustins của Lawson tặng anh, một tấm ảnh chụp lại bức Odalisque của Ingres và một tấm khác chụp lại bức Olympia của Manet mà hồi còn ở Pari anh hay ngắm nhìn trong lúc dạo mát. Ðể nhớ lại mình đã từng có một thời duyên nợ với công việc trau dồi nghệ thuật, anh treo bức vẽ than chân dung anh chàng thanh niên Tây Ban Nha Miguel Ajuria, bức vẽ đẹp nhất của anh từ trước đến nay. Ðây là một bức vẽ khỏa thân, hai tay người mẫu nắm chặt, chân bám chặt sàn, với một sức lực đặc biệt, vẻ kiên nghị trên mặt gây một ấn tượng rất mạnh; mặc dù sau một thời gian dài xếp bút, giờ đây nhìn rất rõ tác phẩm của mình có nhiều kiếm khuyết nhưng nó làm anh liên tưởng đến nhiều kỷ niệm, nên anh ngắm nhìn nó một cách độ lượng. Không hiểu Miguel giờ đây ra sao. Không gì dễ sợ bằng con đường nghệ thuật mà những con người không tài năng cứ đam mê đeo đuổi. Có thể kiệt quệ vì bị ruồng bỏ, vì đói khát, vì bệnh tật, cuộc đời anh ta đã chấm hết ở một bệnh viện nào đó, hoặc trong cơn tuyệt vọng anh đã đi tìm cái chết trong sông Seine ngầu đục; nhưng biết đâu với bản chất kiên định của người phương nam, giờ đây anh ta nguyện từ bỏ đấu tranh và hiện đang là nhân viên tại một công sở nào đó ở Madrid, dành nhiệt tình hùng biện của mình phục vụ các hoạt động chính trị và trò đấu bò.

Philip mời Lawson và Hayward đến xem căn nhà mới của anh, họ đến người thì mang chai uýt-ki, người thì patê gan và anh lấy làm thú vị khi họ khen khiếu thẩm mỹ của anh. Lẽ ra anh cũng mời cả gã mua bán cổ phần chứng khoán người Ecốt, nhưng nhà chỉ có ba cái ghế, và như vậy thì chỉ tiếp được một số khách nhất định. Lawson biết rằng nhờ chàng mà Philip rất thân với Norah Nesbit và lúc đó nói cho anh biết chàng tình cờ gặp cô ấy mấy ngày trước đây.

- Cô ta hỏi thăm sức khỏe của cậu.

Nghe nhắc đến tên Norah, Philip đỏ bừng mặt. Anh vẫn không bỏ được cái tật ngượng nghịu đỏ mặt khi lúng túng, Lawson diễu cợt nhìn anh. Lawson bây giờ đây ở Luân Đôn gần như cả năm, anh chịu khuất phục môi trường đến mức đã để tóc ngắn, mặc complet xéc trang nhã và đội mũ quả dưa.

- Mình biết chuyện giữa các cậu đã cắt đứt quan hệ - chàng nói.

- Từ nhiều tháng nay tớ không gặp cô ấy.

- Trông nàng khá duyên dáng. Nàng đội mũ rất sang có cắm chùm lông chim đà điểu trắng, hẳn nàng đang làm ăn phát đạt.

Philip nói lảng sang chuyện khác, nhưng anh vẫn nghĩ đến nàng và sau một lúc im lặng, khi cả ba đang nói đến một chuyện khác, đột nhiên anh hỏi:

- Cậu có nghĩ là Norah giận mình không?

- Không hề. Cô ấy nói rất tốt về cậu.

- Tớ đang ngập ngừng muốn đi thăm cô ấy!

- Cô ấy sẽ không ăn thịt cậu đâu.

Philip thường nhớ đến Norah, khi Mildred bỏ anh thì người đầu tiên anh nghĩ đến là Norah; anh cay đắng nhủ thầm nếu như Norah thì nàng không bao giờ đối xử với anh như vậy. Có một cái gì đấy trong anh cứ thúc giục đến với nàng. Anh có thể trông mong vào lòng trắc ẩn của nàng, nhưng anh cảm thấy hổ thẹn vì lúc nào nàng cũng tốt với anh, vậy mà anh lại đối xử với nàng thật tồi tệ.

Giá như mình khôn ngoan gắn bó với nàng! Anh nhủ thầm khi Lawson và Hayward đã ra về và anh hút tẩu thuốc cuối cùng trước khi đi nằm.

Anh nhớ lại những giờ phút thân mật của Norah trong căn phòng khách ấm cúng ở quảng trường Vincent, anh nhớ những buổi cùng nàng đi xem triển lãm tranh; xem kịch và những tối hạnh phúc chuyện trò cùng nàng. Nàng lo lắng đến hạnh phúc của anh, nàng quan tâm đến hết thảy những gì liên quan đến anh. Nàng yêu anh, một tình yêu thủy chung, một tình yêu còn hơn cả những khoái cảm thể xác; nó gần như tình yêu của một người mẹ, anh luôn luôn hiểu rằng tình yêu ấy là một báu vật mà anh phải hết lòng cảm ơn thượng đế đã ban phát cho anh. Anh quyết định sẽ trông nhờ vào lòng thương của nàng. Quả thật, nàng đã phải chịu đau khổ ghê gớm, nhưng anh biết lòng nàng rộng lượng nàng sẽ tha thứ cho anh. Lòng nàng không thể có chỗ cho hận thù. Viết thư cho nàng ư? Không! Tốt nhất là anh bất ngờ đến nhà rồi phủ phục dưới chân nàng - anh biết rằng đến lúc đó anh sẽ nhút nhát quá, anh sẽ không thực hiện nổi một động tác có vẻ kịch như vậy, nhưng anh rất thích được tưởng tượng cảnh này, và nói với nàng nếu nàng nhận cho anh được trở lại, nàng có thể tin cậy anh mãi mãi. Anh đã thoát khỏi căn bệnh đáng căm ghét vì nó mà anh đau khổ, anh đã hiểu giá trị của nàng và bây giờ nàng có thể tin anh. Anh mơ tưởng ngay đến tương lai. Anh hình dung anh đang cùng nàng chèo thuyền trên sông những ngày chủ nhật, anh sẽ dẫn nàng đi Greenwich, anh không bao giờ quên được chuyến đi chơi thú vị với Hayward và vẻ đẹp của bến cảng Luân Đôn, vẫn còn như một kho báu tồn tại thường trực trong ký ức của anh; rồi những chiều hè oi ả, hai người sẽ cùng nhau đến ngồi trong công viên trò chuyện. Anh cười một mình khi nhớ đến những câu chuyện vui nàng kể cho anh nghe, những câu chuyện tuy suồng sã nhưng rất tức cười mang đậm tính cách của nàng, chúng cứ tuôn trào tựa một động sông sủi bọt trên những viên cuội nhỏ. Những nỗi đau buồn thống khổ trong anh rồi cũng tan biến như một cơn ác mộng.

Những hôm sau khi anh đến trước cửa nhà nàng, vào giờ uống trà, giờ mà gần như chắc chắn tìm được Norah ở nhà, thì anh bỗng mất can đảm. Liệu nàng có thể tha thứ cho anh chăng? Xồng xộc vào nhà nàng như thế này ư? Anh cảm thấy mình thật khả ố. Một người đầy tớ gái khác, không phải người trước kia anh đã gặp khi ngày nào anh cũng có thói quen ghé tạt lại đây, ra mở cửa, anh hỏi bà Nesbit có ở nhà không.

- Chị làm ơn hỏi bà có thể tiếp ông Carey không? Anh nói - Tôi đợi ở đây.

Chị tớ gái chạy lên cầu thang, và một lát thì chạy xuống.

- Thưa ông, mời ông lên, tầng hai, phía trước.

- Tôi biết rồi. Philip nhếch mép cười nói.

Anh đi lên mà trong lòng xao xuyến. Anh gõ cửa.

- Mời vào - một giọng nói quen thuộc vui vẻ.

Dường như đó là lời mời vào cuộc đời thuận lợi, hòa hợp và hạnh phúc. Khi anh bước vào, Norah bước tới đón anh. Nàng bắt tay anh như là mới chia tay nhau hôm qua. Một người đàn ông đứng dậy.

- Xin giới thiệu đây là ông Carey, đây là ông Kingsford. Philip chua xót thất vọng thấy nàng không ở nhà một mình; anh ngồi xuống và nhận xét người lạ mặt. Anh chưa bao giờ nghe nàng nhắc đến tên người này nhưng Philip thấy ông ta ngồi trên ghế rất tự nhiên thoải mái như ở nhà. Ông ta khoảng bốn mươi, mày râu nhẵn nhụi mái tóc dài vàng hoe chải chuốt gọn gàng, nước da hơi đỏ, cặp mắt xanh xám mệt mỏi của những người tóc hoe đã qua thời thanh xuân. Ông ta người cao hơn trung bình, mũi to miệng rộng, xương mặt nhô lên, hai vai rộng, người có vẻ nặng nề.

- Em cứ phân vân không biết vừa qua có chuyện gì xảy đến với anh - Norah nhanh nhảu hỏi - Em gặp anh Lawson hôm nọ, anh ấy có nói với anh không? Và em đã báo tin cho anh ấy rằng thực đã đến lúc anh phải trở lại thăm em rồi đấy.

Philip không nhận thấy dù chỉ một thoáng lúng túng trên mặt nàng; anh phục nàng đã làm cho cuộc gặp gỡ thoải mái dễ chịu mà chính anh cảm thấy vô cùng khó xử. Nàng pha trà mời anh. Nàng sắp bỏ đường vào thì anh ngăn lại.

- Em ngớ ngẩn quá! Nàng kêu lên - Em quên rồi.

Anh không tin nàng quên. Chắc chắn nàng nhớ rõ anh không bao giơ uống trà với đường. Anh chấp nhận sự tình cờ này như một dấu hiệu chứng tỏ rằng nàng đã làm ra vẻ như hững hờ.

Câu chuyện do Philip làm gián đoạn, lại tiếp tục, nhưng ngay sau đó, anh bắt đầu cảm thấy mình có phần nào quấy rầy hai người. Kingsford không đặc biệt để ý gì đến anh. Ông ta nói chuyện hay, lưu loát, không phải là không hóm hỉnh, nhưng có vẻ hơi quyết đoán, hình như nhà báo, trong bất kỳ vấn đề nào được đề cập đến, ông cũng đều nói được một điều gì đấy làm cho người nghe thích thú, nhưng Philip bực tức thấy mình đứng ngoài câu chuyện. Anh quyết định ở lại chờ ông khách này ra về. Anh phân vân tự hỏi mình có cảm phục Norah hay không. Ngày xưa anh và nàng thường bàn về những kẻ muốn tán tỉnh nàng và cùng cười nhạo họ, Philip cố lái chuyện vào những vấn đề chỉ có anh và Norah biết, nhưng lần nào cũng bị nhà báo này cắt ngang và lại đẩy được câu chuyện sang một đề tài mà Philip buộc phải làm thinh. Anh bắt đầu hơi tức Norah, bởi vì nàng phải hiểu rằng anh đang ở trong tình trạng lố bịch, nhưng biết đâu nàng chẳng bắt anh phải chịu cảnh này như một sự trừng phạt. Nghĩ tới đó, tâm trạng anh lại vui vẻ. Tuy vậy, cuối cùng đồng hồ điểm sáu tiếng và Kingsford đứng lên.

- Tôi phải đi đây - ông nói.

Norah bắt tay ông ta và đi tiễn đến tận đầu cầu thang. Nàng đóng cửa và đứng ở ngoài mấy phút. Philip tự hỏi không biết họ nói chuyện gì với nhau.

- Ông Kingsford là ai thế? Anh vui vẻ hỏi khi nàng quay vào.

- Ồ! Anh ấy xuất bản một tạp chí ở Harmsworth. Mới đây, anh ấy nhận khá nhiều bản thảo của em.

- Tôi cứ tưởng ông ta không ra về?

- Em rất mừng thấy anh ở lại. Em có chuyện nói với anh. - Nàng co chân thu gọn dưới khổ người bé nhỏ nép trong chiếc ghế bành to rộng và châm một điếu thuốc lá. Anh mỉm cười thấy nàng ngồi đúng tư thế thường làm cho anh thích thú.

- Em nom giống hệt một con mèo.

Cặp mắt đẹp màu huyền thoảng ngước nhìn anh.

- Em phải thật sự bỏ cái thói quen này. Ở tuổi em mà xử sự cứ như trẻ con thế này thì thật lố bịch, nhưng khi ngồi thu chân lại em thấy thoải mải dễ chịu.

- Thật thú vị hết sức khi lại được ngồi ở trong căn này - Philip sung sướng nói - Em không biết rằng tôi nhớ nó làm sao.

- Vì lẽ gì anh không trở về sớm hơn?

- Tôi ngại - anh đáp mặt bừng đỏ.

Nàng nhìn anh, mặt đầy vẻ dịu dàng, môi mỉm một nụ cười duyên dáng.

- Có gì mà anh cần phải e ngại?

Anh ngập ngùng một lúc, tim đập rộn ràng.

- Em còn nhớ lần cuối cùng chúng ta gặp nhau không? Tôi đã đối xử với em vô cùng tệ bạc. Tôi vô cùng hổ thẹn.

Nàng đăm đăm nhìn anh không đáp. Anh mất hẳn bình tĩnh, anh dường như đã gần tới mục đích chuyến đi mà chỉ bây giờ anh mới hiểu ra tính chất ác liệt của nó. Nàng vẫn ngồi im, cuối cùng anh buột muốn nói thật:

- Em có thể tha thứ cho anh không?

Rồi liền kể cho nàng nghe rằng Mildred đã bỏ anh và nỗi bất hạnh quá sức này khiến suýt nữa anh tự tử. Anh kể cho nàng mọi chuyện xảy ra giữa anh và Mildred, việc đứa bé ra đời, cuộc gặp gỡ với Griffiths, hành động dại dột, lòng tin cậy của anh và nỗi niềm mênh mang. Anh nói với nàng anh vẫn hằng nhớ đến tấm lòng nhân hậu, đến tình yêu của nàng và hối tiếc bao nhiêu đã vứt bỏ nó, anh chỉ có hạnh phúc khi ở bên nàng, bây giờ anh hiểu giá trị của nàng to lớn biết chừng nào. Giọng anh khản đi vì xúc động. Một đôi lúc anh cảm thấy hổ thẹn với chính điều mình đang nói, nên anh vừa nói vừa nhìn xuống đất; mặt anh biến dạng đi vì đau khổ, vậy mà nói ra được anh cảm thấy nhẹ nhõm lạ lùng. Cuối cùng anh nói xong. Anh mệt lả ngả người tựa lưng vào ghế và chờ đợi. Anh không giấu giếm điều gì và thậm chí trong việc tự hạ mình, anh cũng cố làm cho mình đáng khinh hơn nữa. Anh ngạc nhiên thấy nàng không nói, cuối cùng anh ngước mắt nhìn lên. Nàng không nhìn anh. Mặt nàng nhợt nhạt, nom nàng có vẻ như đang chìm đắm trong suy tư.

- Em không có điều gì để nói với anh sao?

Nàng giật mình, mặt đỏ bừng.

- Em rất tiếc là anh đã phải trải qua một thời gian tệ hại như vậy - nàng nói - em buồn vô cùng.

Dường như nàng định nói tiếp nhưng nàng bỗng im bặt, và anh lại đợi.

Cuối cùng nàng nói, như miễn cưỡng.

- Em đã hứa hôn với Kingsford.

- Thế tại sao em không nói ngay với anh - anh kêu lên - để anh tự xỉ nhục mình trước mặt em làm gì.

- Em rất tiếc - Em không thể ngăn anh - Em gặp anh ấy ngay sau khi anh - nàng như muốn tìm cách diễn đạt thể nào để anh không cảm thấy đau lòng - nói với em rằng bạn anh đã trở lại. Em rất khốn khổ mất một thời gian, anh ấy hết sức tốt với em. Anh ấy biết có người nào đó làm cho em đau khổ, dĩ nhiên anh ấy không biết là anh. Nếu không có anh ấy, không biết bây giờ em ra sao? Bỗng nhiên em thấy không thể tiếp tục làm việc, em mệt mỏi quá, em cảm thấy đau yếu quá. Em nói với anh ấy về chồng em. Anh ấy tỏ ý muốn cho em tiền để em tiến hành công việc ly hôn, nếu em vui lòng lấy anh ấy càng sớm càng hay. Công việc làm ăn của anh ấy rất tốt, em chẳng cần phải làm gì, trừ phi em muốn. Em hết sức cảm kích, và bây giờ thì em rất, em rất yêu anh ấy...

- Thế em đã xin ly dị xong chua? Philip hỏi.

- Em đã được quyết định ly hôn tạm thời. Ðến tháng bảy thì quyết định đó có hiệu lực tuyệt đối và lúc đó em làm lễ cưới ngay.

Philip ngồi im lặng một lúc.

- Anh tiếc rằng anh đã ngu xuẩn đến thế - cuối cùng anh lẩm bẩm.

Anh đang nghĩ đến lời thú tội dài dòng và nhục nhã của mình. Nàng tò mò nhìn anh.

- Đã có bao giờ anh yêu thực sự em đâu? Nàng nói.

- Yêu đương là chuyện chẳng thú vị gì lắm.

Nhưng anh vẫn thường lấy lại bình tĩnh rất nhanh, và anh liền đứng lên chìa tay ra nói:

- Anh hy vọng em sẽ vô cùng hạnh phúc. Rốt cục đó là điều tốt nhất cho em.

Lúc nàng nắm giữ tay anh trong tay nàng, nàng nhìn anh có vẻ đăm chiêu suy nghĩ.

- Anh sẽ đến thăm em nữa chứ? Nàng hỏi.

- Không, anh lắc đầu đáp. Nhìn thấy em hạnh phúc thì anh càng thèm khát vô cùng.

Anh chậm rãi bước ra khỏi nhà. Xét cho cùng nàng có lý khi nói rằng anh không bao giờ yêu nàng. Anh thất vọng, thậm chí bực tức, nhung tính kiêu ngạo còn đau nhiều hơn tình cảm của anh. Bản thân anh tự hiểu được điều đó. Và ngay lúc đó, anh dần dần ý thức được rằng quỷ thần đã chơi khăm anh một vố. Anh buồn rầu. Được trời phú cho cái năng khiếu biết tự cười chê những điều phi lý của chính mình, quả thực là một điều không lấy gì làm thú vị!