HỒI KÝ 4
Tại sao Miyazaki lại có thể giết hại cô bé đó? Chúng ta không thể tiếp cận vấn đề chỉ bằng việc phân tích hành vi phạm tội đơn giản như lý luận trước đây được. Lần này hãy cùng đi sâu vào vấn đề một cách triệt để hơn. Đi tới tận cùng nội tâm của tội phạm vẫn là chưa đủ, mà phải đào sâu hơn nữa.
Hai mươi lăm tuổi, khi hắn ta đang cảm thấy sợ hãi mọi thứ xung quanh vì mất đi sự bảo vệ của ông mình và Takani, thì cô bé xuất hiện. Như đã đề cập từ trước, hắn ta đã nghĩ rằng hãy cướp lấy đứa bé. Nếu phán đoán từ tình huống đó, hẳn hắn ta sợ hãi trước mệnh lệnh của Người Chuột nên mới phải ra tay, nhưng nếu vậy thì lại xuất hiện thềm một nghi vấn nữa.
Nếu như bị ai đó sai khiến, chắc chắn hắn ta không thể nào cảm thấy vui vẻ được. Thế tại sao lúc ấy bọn Người Chuột lại khiến hắn ta hào hứng được nhỉ?
Có lẽ ngay từ lần đầu tiên khi nhìn thấy cô bé, ý nghĩ hãy cướp lấy đứa bé đã xuất hiện trong đầu hắn ta, nhưng không phải do Người Chuột sai khiến. Tuy nhiên nếu làm như thế, thì rõ ràng chính bản thân hắn ta cũng đã hiểu được sự tồn tại của mình thiếu tính xã hội như thế nào. Khi nảy ra ý nghĩ hãy cướp lấy đứa bé, hắn ta bị thôi thúc bởi cảm giác bất an – một nỗi bất an có điều kiện, rằng nếu chỉ có thế sẽ chẳng đủ để đánh thức bọn Người Chuột.
Đám Người Chuột kia chính là hiện thân của mệnh lệnh. Thời điểm đó, suy nghĩ của hắn ta là hãy cướp lấy đứa bé và bọn Người Chuột đã sai khiến hắn ta bằng cách chen vào suy nghĩ của hắn ta phải không? Thế nhưng kết quả lại hoàn toàn trái ngược, chính Miyazaki đã lợi dụng bọn Người Chuột. Vốn là kẻ nhút nhát, nên để có thể ra tay tàn độc được như vậy, hẳn phải có ai đó sai khiến hắn ta làm vậy. E rằng với mệnh lệnh đi bắt nạt người khác, chẳng phải hắn ta đang bị ép làm điều bản thân không làm được hay sao. Thế nhưng nếu vì sợ hãi mà phải tuân theo mệnh lệnh, thì chắc chắn hắn ta có thể ra tay. Và kế cả nếu có bị khống chế, bị bắt cởi bỏ quần áo trước mặt người khác hay ăn cắp đồ ở siêu thị, chẳng phải hắn ta đều có thể làm được hay sao? Liệu có phải khi mất đi khả năng nhận thức, hắn ta đã dùng tới mạch suy nghĩ để tiếp nhận mệnh lệnh và thực hiện những hành động bất thường là bắt chuyện và dẫn cô bé đi không?
Thế nhưng bản thân hắn ta lại khó mà hoảng sợ cho được. Ý thức theo đó bị chia tách làm hai: Bản thân bước đi phía đằng sau lại nhìn thấy chính mình thuở nhỏ đang đi cùng với cô bé kia. Ngay cả cái thái độ chuyện của người khác cũng thường xuyên xuất hiện trong tâm trí hắn ta mỗi khi phải chịu đựng quá đủ những thứ như là bị bắt nạt hay cảm thấy sống là đau khổ, những lúc ấy hắn ta sẽ ép bản thân phải nghĩ rằng đó dường như là chuyện của người khác, chứ không phải của mình. Hiện tượng này cũng được hình thành như một mô hình chí mạng trong tiềm thức nhằm giúp hắn ta không bị quấy rầy, cũng không phải vất vả trên bước đường tìm về miền đất chứa đựng hạnh phúc của tuổi thơ. Phán đoán từ lời khai của hắn ta lúc ấy, thì có lẽ từ người đang đứng đằng sau quan sát sự việc, hắn ta đã trở thành người đi bên cạnh cô bé ấy. Bởi vì nếu có thể vượt qua được chướng ngại tâm lý và không lo ngại về cái nhìn của mọi người xung quanh mà cướp lấy cô bé, thì một người nhút nhát như hắn cũng có thể làm được, chứ không cần mượn tới tay kẻ khác.
Và rồi cô bé khóc. Hắn ta bỗng có cảm giác bị phản bội. Tại đó, hắn ta đã bị đám Người Chuột bao vây, và như đã nói, chính điều này làm cho thế giới tuổi thơ của hắn ta sụp đổ; nhưng đồng thời, chuyện cô bé khóc khiến hắn ta cảm nhận được nỗi sợ hãi mà bản thân không thể nào tiếp nhận, nỗi sợ bị tổn thương, đồng thời cũng là nỗi sợ buộc hắn phải dập tắt tiếng khóc của cô bé. Nỗi sợ hãi ấy có liên hệ với bọn Người Chuột kia. Phải làm gì với bọn Người Chuột vừa mới xuất hiện ấy? Trước tiên bằng mọi giá phải giải quyết trạng thái bất an và nỗi sợ hãi này. Phải làm cho cô bé im lặng. Tôi chỉ hiểu được tới đây. Thế tại sao hắn ta lại có thể sát hại cô bé ngay tại đó? Nơi này có liên quan gì đấy đến những khúc mắc trong lòng Miyazaki chăng?
Khi còn là một học sinh tiểu học, hắn ta đã giết chết con chim nhỏ nuôi trong nhà để trút nỗi căm giận, nhưng sau khi chôn cất nó xong, hắn ta liền trở nên buồn bã: Do nghiệp chướng từ kiếp trước nên con sâu không thể sinh ra dưới hình hài con người, và vì muốn cứu nó mà hắn ta đã giết chết con chim. Nỗi căm giận xã hội vì đã khinh miệt hắn ta và căm giận bản thân vì ghét bỏ chính mình đã được phản ánh không chỉ ở con sâu nhỏ bé mà còn cả ở con chim kia nữa. Và rồi mong muốn thay đổi thực tế rằng bản thân được sinh ra gói trọn cả trong hai tiếng tự sát.
Thế nhưng sau khi người ông qua đời, ý nghĩ chối bỏ sự thật đó mới thực sự trở nên mạnh mẽ bên trong con người hắn ta. Hắn ta càng mong muốn ông mình được cải từ hoàn sinh nhường nào, lại càng mơ hồ trước ranh giới của sự sống và cái chết nhường ấy.
Thêm nữa, trong bốn lần gây án của Miyazaki, cũng có trường hợp nạn nhân kháng cự lại và trốn được, hắn ta đã không giết những cô bé kia mà chỉ chụp hình lưu giữ. Chỉ riêng trường hợp này, hắn ta mới ra tay sát hại cô bé và chẳng hề nhận ra sự tồn tại của kẻ khác. Phải, đó là khi chỉ có hai người: Miyazaki và cô bé, lời khai của hắn ta là hắn ta hoàn toàn không cảm nhận được sự tồn tại của đối phương ở đấy. Như thế có nghĩa rằng cô bé ấy cũng chính là kẻ khác kia, và là đối phương kia. Và với Miyazaki, chỉ khi hòa làm một với đối phương mới có thể ngăn cản những tổn thương xảy đến với hắn ta. Nhưng khi cô bé cự tuyệt và khóc lóc, trạng thái ấy sụp đổ, khiến hắn ta nhận ra sự tồn tại của đối phương, đến nỗi trở nên quá sợ hãi mà thành ra giận dữ. Tại sao cô bé kia lại phá hoại sự hợp nhất này cơ chứ?
Nỗi giận dữ ấy chính là nhân cách bùng nổ phát ra từ bên trong con người hắn ta khi tìm về tuổi thơ, cái nhân cách vẫn chưa được phân tách rõ ràng, tôi e là vậy. Phải chăng đó là nhân cách mạnh mẽ chớp nhoáng trong tâm trí một đứa trẻ? Và chính sự phân tách này đã giúp đỡ hắn ta. Cái cảm giác chuyện của người khác – chứ không phải bản thân có ý định giết người – cùng với nỗi sợ hãi sẽ bị xử lý nếu không làm theo lời bọn Người Chuột bất giác cũng nhen lên. Hắn ta buộc phải biến nỗi sợ của bản thân thành dũng khí để giết người, thành suy nghĩ mình có thể làm được và mình buộc phải làm. Đồng thời, hắn ta còn cho thấy mối quan tâm không bình thường đối với hiện tượng gọi là cái chết đã giáng xuống người ông. Chính cái chết đã tước đoạt đi điều quan trọng trong cuộc đời hắn ta, tức là hắn ta đang ở phía bị cướp đoạt. Nhưng nếu trở thành kẻ cướp đoạt thì sao? Nếu trở thành kẻ có thể ban bố cái chết cho người khác thì sao? Đó sẽ là một bước tiến đáng kể để điều khiển cái chết chăng? Cái chết sẽ không còn đáng sợ như trước nữa? Hắn ta bị nhồi nhét vào đầu cái suy nghĩ dâng tặng cô bé vào thế giới của ông, nhưng có khả năng hắn ta cũng cho rằng nếu thật sự làm thế, con đường nối liền sống – chết sẽ rộng mở và trở nên gần gũi hơn. Chướng ngại tâm lý khi thực hiện cái hành động tàn bạo là giết người qua những lời lẽ văn chương hoa mỹ như dâng tặng cũng vì thế mà trở nên dễ dàng hơn. Ngoài ra, chẳng phải hắn ta đang muốn xóa bỏ sự tồn tại của đối phương – một thứ vừa đáng sợ, vừa kinh tởm – ở cô bé hay sao?
Có lẽ mọi chuyện như đã nói ở trên chỉ diễn ra trong nháy mắt. Những sự việc trước sau gần như xảy ra cùng một lúc. Miyazaki đã lợi dụng sự hấp tấp do nỗi sợ hãi của bản thân trước bọn Người Chuột lẫn thái độ bàng quan với chuyện của người khác, tuy nhiên đến cuối cùng hắn ta lại bị phân tách thành hai: người bị hại và một nhân cách khác – kẻ đã siết cổ cô bé. Trong trường hợp này, hắn ta cũng có cảm nhận như thể mình chính là nạn nhân của bạo lực giống như khi nhìn thấy ông bạo hành bà, cha bạo hành mẹ vậy. Hơn bất cứ người bình thường nào khác, hắn ta đã sống chung với bạo lực và quá quen với nó rồi, đồng thời cũng bị nó ảnh hưởng không ít. Kết quả tất yếu là nếu có bất cứ hành động nào bạo lực xảy đến với hắn ta, hẳn sẽ vô tình kích động khiến hắn ta nghĩ rằng mình chắc chắn cũng làm được như thế. Ý nghĩ cướp đoạt hoặc chiếm hữu cô bé như một món đồ cho riêng mình chính là động cơ đằng sau hành vi giết hại kia.
Khoảnh khắc thực hiện hành vi siết cổ cô bé, tự bản thân hắn ta không tài nào nhớ được. Tất cả xảy ra cứ như một giấc mơ, nên sang ngày hôm sau hắn ta đã quay trở lại hiện trường gây án. Xác chết vẫn đang nằm ở đó, không hề bị che đậy hay chỉnh trang gì. Tính đến khi bị bắt, hắn ta đã lặp đi lặp lại hành động này tới ba lần. Động cơ của lần một có thể là vì muốn dựng nên một thế giới trẻ thơ cùng với cô bé vào chính thời khắc này, dù điều ấy có vô lý thế nào nhưng chắc chắn hắn ta đã nghĩ rằng sau khi ra tay sát hại, hắn ta vẫn có thể chiếm hữu được cô bé. Chu trình khủng khiếp – cô bé khóc rồi hắn ta bị bọn Người Chuột bao vây – có lẽ cũng đã được cài đặt mặc định và lặp đi lặp lại trong nội tâm của hắn ta sẵn rồi. Điểm đáng sợ chính là cái mong muốn lặp đi lặp lại ấy trong hắn ta. Có lúc nó gây ra trạng thái như thể con nghiện được giải phóng bởi thuốc Endogenous Opioid kích thích lên não, giúp làm giảm cơn đau hoặc nỗi sợ hãi trước đấy, tới mức gần như sảng khoái. Và cũng có khi nó bao hàm luôn cả cảm giác vui sướng khi đã thoát ra khỏi nguy hiểm.
Tuy nhiên, thực tế hắn ta lại không chiếm hữu nạn nhân khi những cô bé còn sống. Đối với hắn ta – một kẻ đang tìm cách quay trở lại thế giới của những ảo ảnh không có thật – thì so với hiện thực, ảo ảnh thân thuộc hơn rất nhiều. Vậy nên, việc chụp ảnh xác chết và lưu giữ những gì trong bức ảnh đã chụp ấy cũng như cởi bỏ quần áo của nạn nhân thì một kẻ nhát gan như hắn ta không thể nào làm được, bởi thế hắn ta đã tự cách ly bản thân đứng nhìn từ phía sau khi những hành động ấy diễn ra. Tuy nhiên với những gì đã chụp lại thì dù nhát gan đến mấy hắn ta vẫn có thể giữ được, bởi vì xét từ góc độ chuyện của người khác thì làm thế chẳng ảnh hưởng gì đến ai. Tổng thể hành vi này có liên quan đến sở thích sưu tầm mang tính chiếm hữu của hắn ta. Một người dù có hiền lành thế nào, nếu phải đón nhận sự công kích từ người khác và xã hội, ví dụ như khi bị bọn Người Chuột xâm nhập vào bên trong cơ thể, đều có khả năng trở thành tội phạm. Vượt qua ranh giới này nghĩa là hắn ta đã đầu hàng trước sự chiếm đóng của đám Người Chuột kia.
Dĩ nhiên, cũng có khả năng bọn Người Chuột chính là hiện thân của triệu chứng theo đuổi ảo tưởng ở hắn ta khi bị đặt vào những hoàn cảnh bất thường như bị bắt giữ. Trong trạng thái tinh thần bất ổn vì bị tống giam đó, có thể hắn ta đã nghĩ ra tất cả những điều ấy. Tuy nhiên dù đúng là như thế, thì hành vi ngay cả bản thân cũng không hề biết rõ của hắn ta khi ấy vẫn được diễn đạt thông qua nhân vật Người Chuột đầy tính trẻ con xuất hiện trên màn ảnh nhỏ. Đối với thứ không thể dùng ngôn ngữ diễn tả được, hắn ta đã dùng đến câu chuyện sử dụng bọn Người Chuột kia để giải thích rõ ràng. Và thêm một lần nữa, có thể nhận thấy rằng hình ảnh Người Chuột kia chính là sự hòa lẫn giữa nỗi sợ hãi trước cái nhìn của thế gian và việc hòa nhập với xã hội trong con ngươi hắn ta.
Sau khi bị bắt giữ, hắn ta đã kể lại vụ việc mình bị bắt nạt như thế nào, nhưng các chuyên gia điều tra, phân tích, chẳng ai có thể đào sâu được vấn đề. Tuy nhiên tôi nghĩ rằng chìa khóa của vụ án nằm ở chỗ dường như có điều gì đó liên quan đến yếu tố tình dục ẩn chứa trong vụ việc bắt nạt kia hắn ta muốn thêm vào. Bằng cách ấy, tất cả căn nguyên động cơ gây án của hắn ta – câu đố mà đến giờ vẫn chưa có lời giải – sẽ được quy về một mối nhất quán và hợp lý.
Tôi đoán nhu cầu trẻ con hóa của hắn ta được che giấu dưới lớp hình thức phủ nhận hành vi phạm tội của mình. Ngay từ trước và sau khi bị bắt, nhu cầu đó đã dần dần hình thành trong con người hắn ta, đưa đẩy hắn ta thực hiện hành vi phạm tội trong khi đang ngấp nghé trên bờ vực trở ngại giữa phân tách và hợp nhất tính cách của bệnh đa nhân cách, nhằm bảo vệ bản thân một cách vô thức, đồng thời khiến việc phát ngôn trở nên kỳ lạ hơn.
Mặc dù là một kẻ có trí tuệ bình thường, nhưng hắn ta không những là trai tân, mà còn có khuynh hướng tránh xa tình dục, điều này được thể hiện rõ ràng trên thi thể nạn nhân. Trong thực tế, một trong những nguyên nhân dẫn đến chứng đa nhân cách thường là bệnh nhân gặp phải những tổn thương về vấn đề tình dục. Nếu để ý nhân cách giận dữ đã đề cập trước đó, có thể thấy rằng rất nhiều trường hợp người mắc bệnh đa nhân cách chuyển đổi cảm xúc từ giận dữ sang một nhân cách hoàn toàn khác – nhân cách của chính trạng thái giận dữ ấy. Tôi cho là có khả năng rất lớn hắn ta từng bị quấy rối hoặc phải chịu thương tổn nào đó về mặt tình dục. Có lẽ những kẻ từng giở trò bắt nạt hắn ta hiện vẫn đang còn sống. Thực tế những vụ bắt nạt nhỏ nhặt ấy có lẽ đã trở thành khối u trong não hắn ta, thứ tượng trưng cho những ảo tưởng liên quan đến thương tổn hắn ta phải chịu đựng. Bất cứ một hành động quấy rối nào cũng có thế gây tác động to lớn đến nội tâm của hắn ta.
Và rồi, hắn ta bị tử hình. Trong trạng thái bần thần, vô thức trước những chuyện mình đã gây ra.
Có người đang đọc những dòng hồi ký này… Cảm xúc của họ thế nào nhỉ? Tôi cảm thấy thật sự rất biết ơn. Thế nhưng, giờ nói điều này có lẽ đã muộn màng mất rồi, song cậu… cậu… đáng lẽ nên tránh xa quyển hồi ký này thì hơn.