Sau khi Phó tư lệnh Tiêu rời khỏi Quán Sơn không lâu, Trung đội 7 xuất hiện một đợt xao động nhỏ, nguyên nhân là do Đại đội bộ điều phối thêm ba khu đội trưởng cho Trung đội 7. Trước đó, chức lớp trưởng ở đội học viên là do các học viên luân phiên đảm nhiệm, còn khu đội trưởng thì do trung đội chỉ định ba học viên tạm thời đảm nhiệm. Đàm Văn Thao chính là khu đội trưởng đại diện của Khu đội 1, còn khu đội trưởng của Khu đội 2 và 3 lần lượt do Hám Trân Kỳ của tập đoàn quân nọ và An Quốc Hoa của quân khu tỉnh nọ đảm nhiệm. Đều là lính cũ cả, tuy làm lớp trưởng, khu đội trưởng nhưng thực ra cũng chẳng được tính là quan chức gì, chỉ đóng vai trò liên lạc, truyền đạt mệnh lệnh từ trên xuống dưới mà thôi. Nhưng giờ đây đột ngột điều thêm ba khu đội trưởng khác, trong lòng các học viên ít nhiều cảm thấy không thoải mái.

Đàm Văn Thao, Hám Trân Kỳ và những người khác mơ hồ mất đi cái chức danh khu đội trưởng, lùi lại một bước làm lớp trưởng, Lăng Vân Hà cùng các lớp trưởng lớp 1, 4, 7 thì lùi lại làm phó lớp trưởng, những người khác cũng cứ thế suy ra. Làm hay không làm mấy cái chức quan tép riu này cũng chẳng sao, cái khiến người ta thấy cấn là động cơ những người này đến đây.

Ba khu đội trưởng này cũng là lính, tuổi quân xấp xỉ các học viên. Tại sao lại điều họ tới, trong cơ quan đại đội bộ có vài lời đồn, có người bảo ba kẻ này cũng là những mầm mống cán bộ chưa được cất nhắc, lần trước trượt trong đợt tuyển chọn ở Trung đội 7, sau đó nhờ quan hệ chen chân vào được đội giáo đạo, là đến để chờ thời cơ.

Cách nói khác là, trong ba người này, Trương Cố Sinh của Khu đội 1 và Đồng Tự Học của Khu đội 2 là mầm mống được Đại đội trưởng Diêu bồi dưỡng khi còn làm phó sư trưởng ở sư đoàn pháo binh nọ, là do Đại đội trưởng điều tới. Còn Giang Thôn Vân của Khu đội 3 là cảnh vệ của Chính ủy Dư khi ông còn làm chủ nhiệm chính trị ở phân khu nọ. Đối với hai cách nói trên, học viên không hề tin tưởng, dù là xét về thực lực hay tư cách, họ đều không thể đối trọng với những học viên được tuyển chọn qua kênh bình thường.

Còn cách nói thứ ba, thì không thể không khiến các học viên coi trọng. Rằng mấy gã lính cũ này, một người là cháu của thủ trưởng quân khu nọ, một người là con trai quan chức nọ ở tổng bộ, người còn lại là cháu trai của chủ nhà cũ thời chiến tranh giải phóng của một thủ trưởng đương nhiệm ở Quân ủy. Cũng vì sinh bất phùng thời, chưa kịp được đề bạt trực tiếp thì gặp phải cải cách chế độ cán bộ, nay đành phải áp dụng chiến thuật đường vòng, đặt ở Trung đội 7, học tập cùng lớp, tác nghiệp cùng lớp, đợi khóa học kết thúc, trong số các học viên có người bị vấn đề về thành tích, hoặc có vấn đề về sức khỏe, thậm chí còn tính đến cả việc có người phạm sai lầm mà bị hủy tư cách học viên, để sẵn sàng thay thế bất cứ lúc nào.

Dù những tin đồn này có căn cứ hay không, thì dù sao đây cũng chẳng phải tin tức vui vẻ gì. Ngay cả các giáo viên cũng ngầm bất bình. Đám học viên này đã đủ vất vả lắm rồi, mấy năm trời không được cất nhắc, đến được dưới chân núi Quán Sơn có thể nói là đã vượt qua bao khó khăn, khó khăn lắm mới có được cơ hội này, dựa vào đâu mà còn đến chia một phần lợi ích? Hơn nữa đây không phải là vấn đề chia sẻ, mà là vấn đề có anh thì không có tôi.

Các học viên đều tỏ ra lạnh nhạt với ba khu đội trưởng khó hiểu này, bản thân lại ngầm so kè, dây thần kinh lại căng lên. Trước kia tuy mọi người cũng không thả lỏng, nhưng đó là trong tình huống không có áp lực bên ngoài, giống như chạy bộ, sáu mươi ba người cùng xuất phát, chạy nhanh hay chậm thì đều sẽ đến đích. Giờ thì khác rồi, có mấy kẻ đang lởn vởn bên cạnh rình rập, tràn đầy hy vọng mong bạn gặp vấn đề. Nếu bạn tụt lại phía sau, hắn ta có khả năng sẽ chiếm lấy vị trí của bạn. Sự thất bại của bạn, chính là thắng lợi của hắn.

Cạnh tranh lại xuất hiện, đây là cuộc cạnh tranh của sáu mươi ba người đối với ba người, trông có vẻ không cân sức, nhưng ai mà biết được phía sau ba người này là hậu thuẫn gì chứ? Hơn nữa, ảnh hưởng tiêu cực mà nó mang lại còn không dừng ở đó, một khi cạnh tranh xuất hiện, thì không chỉ là sáu mươi ba chọi ba, nội bộ học viên cũng tất yếu sẽ vì sự xuất hiện của ba người này mà nảy sinh những cuộc tranh giành mới, cơ chế cạnh tranh lập tức được đưa vào. Mọi người không hẹn mà cùng chiến đấu, ai cũng hiểu cái đạo lý đó, chính là bất kể xuất thân của ba kẻ kia là thật hay giả, cũng bất kể họ có chỗ dựa vững chắc thế nào, thì trước hết phải đảm bảo mình nằm trong top sáu mươi, mới có thể nắm chắc phần thắng.

Khu đội trưởng mới của Khu đội 1 tên là Trương Cố Sinh, thoạt nhìn thì tuổi lính cũng khá lâu, vóc người không cao, mắt không to, ít nói, tinh thần uể oải, trông có vẻ già trước tuổi. Khi Trương Cố Sinh vừa mới chuyển đến, đã tỏ ra lạc lõng, vòng tròn học viên kia dù thế nào hắn cũng không chen vào nổi. Các học viên ngầm hiểu ý nhau, rất ít khi đếm xỉa tới hắn, càng đừng nói đến chuyện ủng hộ công việc của hắn.

Ban ngày lên lớp, Trương Cố Sinh cũng đi theo, mọi người bận việc của mình chẳng ai rảnh để ý hắn. Tối về mới là lúc khó chịu. Đến giờ tắt đèn không chịu tắt, học viên nằm trên giường trao đổi kinh nghiệm học tập, hoặc bàn luận về mấy chủ đề châm biếm thời sự, nhắm thẳng vào việc lên án thói hư tật xấu đi cửa sau, đầy căm phẫn chỉ trích hành vi vô đạo đức của mấy kẻ làm quan chuyên đi đào tường nhà người khác để nhét của riêng mình.

Tóm lại là than vãn không dứt. Các học viên đều thi vào từ cửa chính, lại nhận được sự yêu mến của Phó tư lệnh Tiêu, đối với sự ưu tú của bản thân đã nhận thức đầy đủ, nên khi nói chuyện đều có lý có lẽ, không hề che giấu sự ưu việt của mình.

Tất nhiên là chẳng ai thèm để ý đến hắn.

Người kiểm soát dây đèn là Mã Trình Độ của lớp 2.

Ai mà cho rằng Mã Trình Độ trông thật thà là kẻ đầu óc đơn giản, thì kẻ đó đã nhìn lầm rồi.

Mã Trình Độ ở đơn vị cũ vốn dĩ là một nhân tố xuất sắc, đã có thể từ trong hàng vạn quân giết ra một con đường máu để chen chân vào Trung đội 7 phi thường, thì hiển nhiên là phải có chiêu độc của mình. Một trong những tuyệt chiêu quan trọng của Mã Trình Độ chính là phép cộng trừ cuộn, khả năng nhạy bén và thấu hiểu con số của cậu ta không phải người thường có thể so sánh. Tọa độ pháo binh chính xác đến từng mét, sau năm chữ số còn có dấu thập phân, chỉ huy ở một bên không ngừng đọc dữ liệu, Mã Trình Độ mở đôi mắt (có vẻ) ngốc nghếch nhìn bạn, bạn đọc mười tổ tám tổ cũng không sao, cộng trừ nhân chia biến hóa thế nào tùy bạn, bạn đọc xong tình huống, cậu ta có thể bật thốt ra kết quả cuối cùng cho bạn — bản lĩnh này, trong cái nghề pháo binh, không thể không nói là một ưu thế to lớn.

Sự việc thường có hai mặt trái ngược, phàm là có sở trường thì tất sẽ có điểm yếu. Mã Trình Độ đã là thiên tài xử lý con số, dù có thể vận dụng phép cộng trừ cuộn đến mức đăng phong tạo cực, thì cũng tất yếu sẽ xuất hiện điểm mù trí tuệ ở một lĩnh vực nào đó ngoài con số, bộc lộ sự ngu ngốc và chậm chạp tương xứng với thiên tài của cậu ta. Một khi dính đến phương pháp đo đạn, phương pháp chặt chẽ, phương pháp kẹp sai số, phương pháp thành quả, những nguyên lý thiết kế này, thì cậu ta bó tay, chả áp dụng được phương pháp nào, ngồi nghe mười mấy tiết học mà đầu óc quay cuồng, bị người khác bỏ xa một đoạn dài, khoảng thời gian này trong lòng đang hoảng loạn, lại thấy từ đâu chui ra ba cái gọi là "khu đội trưởng", nghiêm trọng hơn là mọi người đều đồn ba kẻ này là đến để dòm ngó chỉ tiêu đề bạt cán bộ của học viên, sự hoảng sợ và địch ý của cậu ta tự nhiên lại tăng thêm vài phần so với người khác.

Mã Trình Độ sẽ không phối hợp với Trương Cố Sinh. Cái đồ khu đội trưởng gì chứ, ông bảo kéo dây đèn là bọn tôi kéo à? Tôi nghe ông thì được lợi gì? Mã Trình Độ giả câm giả điếc.

Trương Cố Sinh sốt ruột liền hét lên: "Mã Trình Độ, tắt đèn đi, cậu kéo một cái đi."

Mã Trình Độ cười nhạt nói: "Khu đội trưởng, tôi đang luyện phương pháp kẹp sai số đây, ông già rồi không phải không biết, thành tích tôi ở trong lớp đứng cuối sổ, tôi không cố gắng không được, tôi mà cứ đứng bét bảng thế này, e là có người muốn chiếm mất chỗ của tôi đấy."

Chỉ là vấn đề tắt đèn thôi, cũng khiến Trương Cố Sinh không xuống đài được.

Trương Cố Sinh nói: "Mọi người sao lại đối xử với tôi như vậy? Không phải tôi tự muốn đến làm cái khu đội trưởng chết tiệt này, là đại đội sắp xếp tôi đến. Các cậu cứ không tắt đèn, tôi sẽ bị phê bình đấy. Tôi có nỗi khổ của tôi, cho tôi chút mặt mũi không được sao?"

Lời của Trương Cố Sinh nói nghe rất đáng thương, nhưng không ai tin hắn.

Đàm Văn Thao từ tận đáy lòng thấy thông cảm cho Trương Cố Sinh, thậm chí còn có chút đau lòng. Là lính cũ rồi, chỉ vì tranh giành thêm hai cái túi áo kia mà nhân cách bị vặn vẹo, vứt bỏ cả lòng tự trọng của con người, đây coi là chuyện gì chứ?

Đàm Văn Thao đôi khi nằm trên giường lại nghĩ, Trương Cố Sinh à, anh tội gì phải thế, anh cũng là kẻ ăn cơm lính ba bốn năm rồi, chúng ta là lính cũ dù thế nào cũng không thể khom lưng được. Anh đến góp vui cái trò này, khiến người ta coi thường, chỉ riêng ánh mắt mọi người nhìn anh thôi đã khiến người ta chịu không nổi rồi. Người sống còn có thể để nước tiểu làm nghẹn chết sao? Không đề bạt được thì anh không có con đường khác sao? Ánh mắt học viên nhìn anh, cứ như nhìn trộm vậy.

Đàm Văn Thao nhìn không nổi nữa, liền nói: "Mã Trình Độ, phương pháp kẹp sai số cái gì? Ban ngày làm gì rồi? Kéo đèn đi."

Lời nói rất cứng rắn.

Trong lòng học viên, Đàm Văn Thao có địa vị, đây không chỉ vì cậu ta từng hai lần giành giải nhất toàn quân khu, mà còn vì cậu ta khá hay giúp đỡ mọi người, đặc biệt là Mã Trình Độ, thường xuyên cần Đàm Văn Thao dạy kèm, đối với Đàm Văn Thao, Mã Trình Độ là một người hâm mộ nhỏ, có thể nói là nói gì nghe nấy.

Trương Cố Sinh đối với Đàm Văn Thao tất nhiên nên biết ơn, nhưng cũng không thấy trên mặt hắn lộ ra điều gì.

Hai

Bước sang tháng sáu, Trung đội 7 hành quân đến khu vực Ngõa Cương Trại trú huấn (huấn luyện đóng quân), môn học là huấn luyện chức năng cơ bản của pháo binh — định điểm.

Dùng lời của giáo viên Chúc Kính Á mà nói, địa hình học quân sự vừa là cơ sở cần thiết của một người chỉ huy, cũng có thể kết hợp nó với triết học nhân sinh. Là một người chỉ huy pháo binh, không phải chuyên gia địa chất, cũng không phải chuyên gia địa lý, nhưng anh ta phải sử dụng nguyên lý địa lý và địa chất để nghiên cứu thấu đáo hình thái bề mặt trái đất. Trong vũ trụ chúng ta đang ở, một ngọn cỏ một cái cây, một người một con chó đều có vấn đề về vị trí, địa hình học quân sự xét đến cùng chính là học vấn về vị trí. Mà vị trí không chỉ có ý nghĩa quân sự, nó còn là cơ sở cho mọi hành vi của chúng ta.

Sau đó là giải thích về vị trí. Từ nguyên lý phép chiếu Gauss-Krüger đến cấu tạo lưới tọa độ vuông góc phẳng Gauss, từ kinh độ vĩ độ của tọa độ địa lý đến nguyên lý kinh tuyến và phương vị.

Chúc Kính Á ôm một quả dưa hấu lớn lên bục giảng, tách vỏ dưa từng miếng một, vừa làm mẫu vừa nói: "Giả định trải bề mặt trái đất thành mặt phẳng, lấy đài thiên văn Greenwich của Anh làm gốc tọa độ ngang và tọa độ dọc, phủ lên mạng lưới dọc ngang, hình thành hệ tọa độ, dùng con số để chỉ không gian vị trí của một điểm nào đó. Ví dụ như một cái cây, chỉ khi đặt nó vào mạng lưới của hệ tọa độ, mới có thể không phân biên giới không phân giai cấp mà dùng con số để xác định vị trí của nó trong vũ trụ."

Giáo viên Chúc nói: "Định điểm và làm người là một đạo lý, con người cũng có tọa độ của riêng mình, nhưng tọa độ của con người có thể thay đổi không gian vị trí. Tọa độ dọc là phẩm cách con người, tọa độ ngang là tài năng con người. Nếu lấy việc một người bước vào xã hội làm gốc tọa độ, thì con đường nhân sinh tốt nhất của anh ta trong hệ tọa độ vuông góc phẳng, nên là phát triển hướng lên trên theo góc 45 độ. Nghĩa là, anh ta phải có phẩm cách lành mạnh, và năng lực tương ứng với phẩm cách đó, nơi hai đường độ cao nhân phẩm và độ dài năng lực giao nhau, chính là tọa độ nhân sinh của bạn. Chỉ có phẩm đức cao thượng mà năng lực tầm thường thì không được, tọa độ dọc lớn hơn tọa độ ngang quá nhiều, góc ngẩng quá lớn, dưới chân trống rỗng, năng lực sẽ rất hạn chế, lòng tốt làm không được việc tốt. Nếu một người tài hoa xuất chúng mà phẩm chất bình thường, giá trị tọa độ ngang lớn hơn giá trị tọa độ dọc quá nhiều, cũng không được, tia nhân sinh rời xa đường nằm ngang nguyên thủy quá gần, chút năng lượng đó chỉ đủ thỏa mãn tiêu hao của chính mình, lợi ích với xã hội không lớn. Nếu phẩm chất tồi tệ, thì càng không được, tia nhân sinh nằm dưới đường nằm ngang nguyên thủy, tọa độ dọc mang giá trị âm, tài hoa của anh ta có thể trở thành tai họa của nhân loại. Hitler chính là kiểu người như vậy."

Chúc Kính Á không chỉ truyền thụ bằng lời, mà để trực quan, còn vẽ một sơ đồ hệ tọa độ vuông góc đức tài:

Trong hệ tọa độ này, xuất hiện các trạng thái như sau:

Giá trị phẩm đức lớn hơn giá trị tài năng, trong một phạm vi thích hợp (góc nhọn lớn hơn 45 độ), là một người tốt có năng lực tương đối. (Xem điểm B trong hình)

Giá trị phẩm đức nhỏ hơn giá trị tài năng, trong một phạm vi thích hợp (góc nhọn nhỏ hơn 45 độ), là một người có năng lực tương đối tốt. (Xem điểm C trong hình)

Có đức không tài (góc nhọn bằng 90 độ), là một người tốt tầm thường. (Xem điểm D trong hình)

Có tài không đức (góc nhọn bằng 0 độ), là một kẻ xấu tầm thường. (Xem điểm E trong hình)

Bất kể là tia phẩm đức hay tia tài năng, một khi vượt ra khỏi hệ tọa độ vuông góc, thì tất cả đều là người không bình thường, kẻ trước là phế nhân, kẻ sau là tội phạm.

Nói đi nói lại, tóm lại một câu, đức tài tương xứng, bổ trợ lẫn nhau, vươn lên theo góc 45 độ, mới là quỹ đạo đạn đạo nhân sinh tối ưu. Diện tích tạo thành bởi giá trị tọa độ dọc và giá trị tọa độ ngang là lớn nhất, tức là sự đóng góp cho xã hội là lớn nhất.

Sau giờ học, các học viên bàn tán xôn xao, luận thuyết của giáo viên Chúc rõ ràng có điểm độc đáo, không chỉ tinh túy mà còn sinh động.

Tối hôm đó khi đi dạo, Lăng Vân Hà kéo Đàm Văn Thao lại, tập trung thảo luận về vị giáo viên có phần độc đáo này. Lăng Vân Hà hỏi Đàm Văn Thao: "Cậu có biết tại sao giáo viên Chúc lại được gọi là Quải Ngũ Động (750) không?"

Đàm Văn Thao nghĩ ngợi một lát nói: "Chắc là mật danh hồi còn trong bộ đội."

Lăng Vân Hà cười hắc hắc nói: "Lúc trước tớ cũng nghĩ thế, giờ tớ chợt hiểu ra rồi. Không phải mật danh, là biệt danh. Giáo viên Chúc miệng cứ 45 độ, cậu nghĩ xem còn có cách nào khác để biểu đạt khái niệm 45 độ này không?"

Đàm Văn Thao nghĩ một lát, chợt hiểu ra, cười lớn nói: "Hiểu rồi hiểu rồi, 45 độ chính là 750 mil-unit, 750 chính là 750, 750 chính là Quải Ngũ Động. Cái biệt danh này lấy hay thật, vừa chuẩn xác vừa hàm súc, rất đáng suy ngẫm đấy."

Lăng Vân Hà nói: "Chỉ nhìn cái biệt danh này là thấy được tại sao ông ấy làm quan không thuận rồi, học vấn làm quá nghiêm túc, nghiêm túc đến mức quên cả mình họ gì, tự nhiên là làm quan không giỏi rồi. Lú lẫn."

Đàm Văn Thao nói: "Ông ấy chưa bao giờ có ý định làm quan. Ông ấy đã xác định được vị trí của mình rồi. Ông ấy chính là muốn làm Quải Ngũ Động đấy thôi."

Lăng Vân Hà nói: "Cậu sai rồi, lý thuyết nhân cách 45 độ của ông ấy là trên lý thuyết, xuất hiện trong hệ tọa độ làm người là một đường đứt nét. Ông ấy là một kẻ mọt sách, tài năng đều tiêu hao vào học vấn rồi, trong xã hội, đặc biệt là năng lực giao tiếp với người khác quá kém. Tại sao có bản lĩnh mà không lên được? Chính là vì ông ấy dùng sức lệch hướng, ông ấy tưởng mình tận tâm tận lực, đầy bụng kinh luân là thành Quải Ngũ Động rồi? Ngây thơ. Thực ra không ai có thể tự xác định góc độ con đường làm người của mình trước, rồi mới dọc theo tia đó mà đi. Bạn đang đi trong xã hội, hoàn toàn là đi theo cảm giác, bạn là người thế nào thì tất nhiên đi con đường đó, không phụ thuộc vào ý chí con người. Chưa kể xã hội phát triển đến ngày nay, thước đo năng lực con người đã không chỉ là nhìn học vấn và tài hoa của anh ta, mà quan trọng hơn là nhìn năng lực xử lý quan hệ giao tế của anh ta. Mọi học vấn của kẻ làm quan đều là học vấn về quan hệ giao tế. Môn học này thậm chí còn quan trọng hơn cả học vấn chế tạo vệ tinh, bạn không tìm ra điểm đứng của mình từ mạng lưới tọa độ quan hệ giao tế, thì dù bạn có bản lĩnh hái được mặt trăng cũng bị người ta bịt lại không cho bạn đi hái, bản lĩnh không phát huy được tác dụng thực tế thì gọi là bản lĩnh gì?"

Đàm Văn Thao hơi ngẩn người, cậu không ngờ Lăng Vân Hà lại suy nghĩ vấn đề đến độ sâu như vậy. Nghĩ ngợi rồi nói: "Cái cậu này, hở miệng ra là không rời khỏi chuyện làm quan."

Lăng Vân Hà nói: "Thế thì có gì không tốt chứ? Làm quan là thứ thể hiện rõ nhất giá trị con người. Cậu chưa từng nghe người ta nói sao? Người chinh phục người là sự chinh phục lớn nhất, người hưởng thụ người là sự hưởng thụ lớn nhất. Mà chinh phục người và hưởng thụ người đều phải lấy làm quan làm tiền đề. Không làm quan thì cậu chinh phục cái quái gì, hưởng thụ cái quái gì."

Đàm Văn Thao nói: "Ngụy biện."

Lăng Vân Hà nói: "Lời này đừng nói trước mặt Phó tư lệnh Tiêu, đây là lời dạy của cụ đấy."

Lại nói: "Tớ cứ thấy chướng mắt cái kiểu giả vờ giả vịt của cậu. Nếu cậu không ham làm quan, thì cậu hì hục không chịu khuất phục thi vào đội giáo đạo này làm cái gì?"

Đàm Văn Thao nói: "Tất nhiên, nếu xét về tốc độ tiến bộ, giáo viên Chúc có vẻ chậm một chút, nhưng chí ai nấy hưởng, ông ấy không đi con đường làm quan."

Lăng Vân Hà nói: "Đúng rồi. Cậu chưa từng nghe người ta nói sao, cái gì gọi là rác rưởi? Rác rưởi chính là bảo bối đặt sai chỗ. Câu này có lý đấy. Cậu phân tích xem, trong tất cả các mối quan hệ giữa người với người, giáo viên Chúc phù hợp nhất với việc xử lý quan hệ dạy học, cho nên ông ấy là giáo viên tốt của chúng ta. Nếu đặt ông ấy trên chiến trường, ông ấy là tham mưu, làm tham mưu trưởng cũng không phù hợp. Cậu có tin ông ấy sẽ nghe sự chỉ huy của cậu với tớ không?"

Đàm Văn Thao hừ một tiếng, mỉa mai nói: "E là chỉ có cậu mới dám chỉ huy ông ấy. Cậu còn ai không dám chỉ huy nữa không?"

Lăng Vân Hà nói: "Đây tuyệt đối không phải cuồng vọng. Học vấn chiến tranh xét trên quy mô lớn, cũng là học vấn về quan hệ giao tế. Người chỉ huy không nhất định phải là chuyên gia, nhưng anh ta phải giỏi chỉ huy chuyên gia. Thậm chí có thể nói, bản lĩnh của một người chỉ huy nằm ở chỗ anh ta có biết sử dụng những người có bản lĩnh hơn mình hay không, tất nhiên bản lĩnh này chỉ năng lực chuyên môn. Nếu gạt bỏ các yếu tố khác chỉ xét trên hệ thống chỉ huy, tài năng của người lính nằm ở việc vận dụng kỹ thuật sử dụng vũ khí, tài năng của đại đội trưởng nằm ở việc vận dụng chiến thuật sử dụng người lính, tài năng của trung đoàn trưởng nằm ở việc vận dụng trí tuệ sử dụng đại đội trưởng, còn tài năng của quân đoàn trưởng lại nằm ở việc vận dụng mưu lược sử dụng trung đoàn trưởng."

Đàm Văn Thao cười lạnh một tiếng, chỉ thẳng vấn đề: "Lại chép từ cuốn sách nào ra, trước mặt tôi cũng không tha cho việc khoe khoang à?"

Lăng Vân Hà tất nhiên sẽ không để tâm đến sự công kích của Đàm Văn Thao, nói: "Đọc sách là học tập, sử dụng cũng là học tập, hơn nữa còn là việc học tập quan trọng hơn. Cậu nghĩ xem, chiến tranh giành thắng lợi có bao nhiêu yếu tố, địa hình, binh lực, trang bị, tình hình địch, khí hậu, điều kiện, v.v., ngoài thần tiên ra, ai có thể tinh thông mọi thứ, biết chút vỏ ngoài là tốt lắm rồi. Cho nên nói, người tinh thông chỉ có thể làm tham mưu, người hiểu chút vỏ ngoài mới có thể làm người chỉ huy. Nếu nói làm người chỉ huy bắt buộc phải tinh thông một môn học vấn, thì môn học vấn này đầu tiên phải là học vấn về quan hệ giao tế, của cấp trên, của cấp dưới, của kẻ địch, của quân bạn, cậu nắm lòng mọi tình hình của tất cả mọi người, bao gồm trí tuệ, ý chí, phẩm đức, kỹ thuật v.v., thì sự chỉ huy của cậu mới dư sức xoay xở."

Đàm Văn Thao nói: "Tôi thấy giáo viên Chúc có đối thủ rồi, ngày mai cậu lên lớp thay ông ấy được rồi."

Lăng Vân Hà nói: "Cậu đừng cười nhạo, vấn đề này tớ có nghiên cứu đấy."

Đàm Văn Thao nói: "Cậu không chịu nghiên cứu giáo trình tử tế, nghiên cứu mấy thứ này làm gì?"

Lăng Vân Hà cười hắc hắc nói: "Giáo trình có gì hay để nghiên cứu? Tớ dùng một nửa sức lực là có thể đứng trong top mười rồi, tớ không thèm tranh vị trí thứ nhất với cậu, tớ chỉ muốn tranh cái lớn nhất. Thứ nhất và lớn nhất là hai khái niệm. Có thể chiếm vị trí hàng đầu về kỹ thuật, chiến thuật, thậm chí là tư tưởng tác chiến, mưu lược dụng binh, chưa chắc đã là quyền uy lớn nhất, bằng không sao Gia Cát Lượng còn phải quy phục Lưu Bị chỉ huy chứ? Cậu ở đây dù có độc chiếm vị trí thứ nhất, sau này chưa chắc đã chỉ huy nhiều quân mã hơn tớ, không tin mười năm sau xem. Chúng ta hiện tại học đều là những thứ nhỏ nhặt, đặt nền móng thôi. Cậu tưởng tớ sẽ làm một người pháo binh chuyên nghiệp à? Nói thật cho cậu biết, tớ lấy pháo học làm vốn liếng, tình hình lục quân, hải quân, không quân đều quan tâm, phương pháp công tác tư tưởng chính trị tớ đều không hề buông lơi việc học tập. Tớ đặc biệt chú ý đến chiến tranh công nghệ cao trong tương lai. Nói thật với cậu, tớ căn bản là không coi trọng mấy thứ đại bác, lựu pháo này, mấy thứ này trong chiến tranh tương lai căn bản không dùng được. Các cậu cứ biết vì lợi ích trước mắt mà đi kiếm bốn cái túi, chẳng có mấy người xuất phát từ thực tế chiến tranh tương lai để suy nghĩ vấn đề. Bây giờ biên giới cũng đang đánh đấm nhỏ lẻ, nhưng cái đó tính là chiến tranh gì? Nực cười. Lão Đàm tớ nói với cậu một câu thật lòng, hiện nay người thực sự có thể hiểu rõ chiến tranh tương lai một cách tỉnh táo không nhiều. Nhưng chúng ta không thể không nhìn xa hơn một chút."

Đàm Văn Thao chun mũi, nhìn Lăng Vân Hà như nhìn con khỉ, nói: "Mẹ kiếp, tham vọng không nhỏ."

Lăng Vân Hà nói: "Tớ ngược lại khuyên cậu nên nghiên cứu "Tham khảo tin tức" nhiều hơn, xem trang bị vũ khí của mấy nước lớn đã đến trình độ nào rồi. Bây giờ tớ đặt một câu đại ngôn ở đây, tớ đoán, sau này nếu có chiến tranh lớn xảy ra, thì chắc chắn là kiểu mà cậu và tớ thậm chí không thể tưởng tượng nổi. Tớ thậm chí có thể nói, trong chiến tranh công nghệ cao tương lai, Tôn Tử binh pháp chưa chắc đã dùng được. Chiến thuật gì, mưu lược gì, gì mà dương đông kích tây, giấu trời qua biển, e là cậu chưa kịp bày trận, chiến tranh đã kết thúc rồi."

Đàm Văn Thao nói: "Cậu nói thế là có tâm lý bi quan. Nếu vậy, những nước không phát triển như chúng ta chẳng lẽ bó tay chịu trói à?"

Lăng Vân Hà cười gian xảo, nói: "Lão Đàm cậu là người thông suốt, cậu biết cái nỗi lo bò trắng răng này của tớ không phải hoàn toàn không có lý. Còn nói đến việc làm thế nào, không phải lũ lính quèn như cậu và tớ có thể quyết định. Tớ cũng tuyệt đối không tin cậu cam tâm làm một đại đội trưởng, tiểu đoàn trưởng pháo binh gì đó, nếu không thì thằng nhóc cậu bán mạng chỉnh đốn làm gì? Mỗi lần kiểm tra nhỏ cậu giả vờ làm sai ba bốn câu, kiểm tra lớn thì toàn thứ nhất. Giáo viên nói, tính logarit đến một chữ số thập phân là thành tích tốt rồi, cái đồ súc vật như cậu cứ khăng khăng đòi tính đến ba chữ số thập phân, cậu ở phía trước cắm đầu cắm cổ chạy, làm khổ cả anh em, Mã Trình Độ suýt chút nữa bị các cậu những kẻ xuất sắc này ép cho phát bệnh."

Đàm Văn Thao nói: "Đừng vớ vẩn. Lời này truyền đến tai Mã Trình Độ, cậu ta có khi lại thực sự nghĩ thế đấy. Chưa chắc tôi mẹ kiếp thành tích tốt mà lại thành kẻ xấu à?"

Ba

Ba tên "khu đội trưởng" cũng tham gia đợt huấn luyện đóng quân ở Ngõa Cương Trại, điểm này khiến các học viên Trung đội 7 rất phản cảm, lũ như Mã Trình Độ thì trong sự phản cảm lại tăng thêm vài phần cảnh giác, Mã Trình Độ từng không dưới một lần lầm bầm với Lăng Vân Hà và Đàm Văn Thao: "Nhìn đi, mấy con chó này quả nhiên là có lòng lang dạ sói, cậu bảo học viên chúng ta đến định điểm, bọn họ đến góp vui cái gì? Còn chủ động nộp bài tập. Ai bảo họ nộp? Rảnh hơi à?"

Đàm Văn Thao không khách khí quở trách Mã Trình Độ, nói: "Cái thằng cậu cũng quá hẹp hòi rồi, cậu quản nhiều thế làm gì? Cậu lo học tốt phần của cậu là được rồi, như cậu cứ nghi thần nghi quỷ, cứ dồn tâm trí vào việc dò xét người khác, thành tích có thể tốt được sao? Thành tích nếu không lên được, tôi thấy hắn thay chỗ cậu cũng đáng đời."

Lời thì nói vậy, nhưng người có thái độ như Đàm Văn Thao rốt cuộc không nhiều, đa số học viên vẫn dùng thái độ khá không thân thiện để đối đãi với ba vị khách không mời này.

Từ sau khi từ Ngõa Cương Trại huấn luyện đóng quân trở về N-017, vấn đề tắt đèn đúng giờ vẫn không giải quyết được, hơn nữa người nói mát không chỉ có một mình Mã Trình Độ, đối với kẻ rình rập chỉ tiêu đề bạt, các học viên Trung đội 7 có lý do để đồng tâm hiệp lực. Thế là, có người vận dụng linh hoạt, kết hợp luận thuyết nhân cách 45 độ của Chúc Kính Á, thường xuyên nói bóng nói gió những chủ đề như ai ai ai đức tài vẹn toàn, ai ai ai có tài không đức, ai ai ai có đức không tài. Mã Trình Độ thậm chí còn hỏi Trương Cố Sinh một cách không thiện chí ở nơi công cộng, một kẻ mặt dày mày dạn mưu đồ chiếm chỉ tiêu của người khác, thì tia nhân sinh của hắn là bao nhiêu độ? Đồng thời, Khu đội 2 và 3 cũng có người áp dụng cách thức không câu nệ, lần lượt thực hiện bao vây tinh thần đối với Đồng Tự Học và Giang Thôn Vân.

Trong hoàn cảnh này, Trương Cố Sinh, Đồng Tự Học và Giang Thôn Vân tất nhiên rất cô lập, theo suy nghĩ của đa số học viên, bọn họ vậy mà không cuốn chăn màn chạy trốn, quả thực là một kỳ tích.

"Chỉ vì điểm này, cũng có thể thấy, ba thằng này là cái loại đầu đá cứng — mẹ kiếp sớm muộn gì cũng phải chiếm mất chỗ của chúng ta mấy người. Không tin các cậu chờ xem." — Mã Trình Độ vừa lo lắng vừa thề thốt như vậy.

Có hôm ăn cơm tối xong, Trương Cố Sinh một mình leo núi Quán Sơn, bước chân đi rất chậm, cứ từng bước một, hai vai rũ xuống, vẻ mặt ủ rũ. Đàm Văn Thao từ nhà ăn về, nhìn thấy bóng lưng Trương Cố Sinh từ đằng xa, cảm thấy cái bóng lưng đó vậy mà lại mang đầy vẻ tiêu điều, lòng trắc ẩn bỗng dấy lên, liền thong thả đuổi theo.

Đây chính là thời khắc hoàng hôn mùa hè, mặt trời muốn lặn mà chưa lặn giống như một lòng đỏ trứng gà khổng lồ, bị ép trên sống núi phía Tây, mép dưới đã bị ép vỡ, chất lỏng màu vàng cam nhuộm ngọn núi thành từng mảng đại dương rực rỡ. Đàm Văn Thao đuổi kịp Trương Cố Sinh, hai người nhìn nhau, không ai nói gì, liền chọn một chỗ trên sườn núi ngồi xuống. Ánh hoàng hôn tỏa ra từ phương xa, trải lên hai bộ quân phục những họa tiết lốm đốm.

Vẫn là Đàm Văn Thao mở lời trước: "Lão Trương, trong lòng không thoải mái à?"

Trương Cố Sinh cười khổ nói: "Không có gì."

Lại nói: "Cảm ơn cậu đã giúp tôi." Rồi sau đó không còn gì để nói nữa.

Đàm Văn Thao nghĩ ngợi, hỏi thẳng vào vấn đề: "Lão Trương, đều là lính cũ cả, người sáng suốt không làm chuyện ám muội. Anh nói tôi nghe, anh đến đây bằng cách nào?"

Trương Cố Sinh nói: "Ý cậu là… cậu cũng tin lời đồn, rằng tôi đến để chờ thay thế các cậu…?"

Đàm Văn Thao nói: "Tôi thì không lo, có người có nỗi lo này, anh cũng nên thông cảm. Mọi người đến được bước này, đều không dễ dàng, không ai hy vọng nảy sinh biến cố khiến mình xôi hỏng bỏng không."

Trương Cố Sinh nói: "Tôi hiểu, nhưng mà… tôi cũng khó xử lắm."

Đàm Văn Thao tim đập thình thịch, xem ra, lời đồn quả nhiên không phải là không có căn cứ.

"Anh thực sự là đến để… chờ đợi điều gì đó sao?"

Đàm Văn Thao tưởng Trương Cố Sinh có lẽ sẽ phủ nhận hoặc lấp liếm, nhưng không ngờ Trương Cố Sinh trả lời vô cùng khẳng định: "Đúng vậy. Tôi đang chờ đợi."

Dù đã có chuẩn bị tâm lý từ trước, nhưng khi Trương Cố Sinh tự xác nhận những tin đồn đó, Đàm Văn Thao vẫn không kìm được hừ một tiếng, đau như đau răng. Sự thật khiến cậu bất ngờ, sự thẳng thắn của Trương Cố Sinh cũng khiến cậu bất ngờ.

"Anh dự đoán sự chờ đợi này sẽ có kết quả gì?"

"Không biết. Nhưng tôi buộc phải chờ, chỉ cần còn một tia hy vọng, tôi sẽ chờ tiếp. Đây là cơ hội cuối cùng của tôi rồi. Tôi cảm ơn ai đó đã cho tôi cơ hội chờ đợi này."

Đàm Văn Thao chú ý tới, trong lời của Trương Cố Sinh có câu "cảm ơn cơ hội này", cậu nhạy bén nhận ra đằng sau câu nói này dường như có uẩn khúc.

"Anh hy vọng kết quả là gì? Nếu ba người các anh chờ đợi thành công, nghĩa là phải loại bỏ ba người trong số học viên, anh không thấy điều này rất không thỏa đáng sao?"

"Đúng vậy. Nhưng tôi không thể từ bỏ quyền lợi của mình. Tôi hy vọng tham gia một cuộc cạnh tranh công bằng, hoặc là tôi chiến thắng, ở lại, hoặc là bị đánh bầm dập, vác chăn màn cuốn gói mà đi."

Trương Cố Sinh nói câu này khi trong mắt lóe lên tia sáng bướng bỉnh.

Đàm Văn Thao trong lòng thấy buồn cười, liền cười nhạt một tiếng: "Cái gì gọi là cạnh tranh công bằng chứ? Lúc chúng tôi tham gia tuyển chọn thì anh ở đâu? Anh có biết cái cảm giác vắt kiệt tâm huyết đó không?"

Trương Cố Sinh nhìn Đàm Văn Thao một cái, cúi đầu xuống. "Lúc đó nhà tôi xảy ra chút chuyện, tôi không đuổi kịp. Nhưng tôi không thể vì thế mà…"

Ngay tại khoảnh khắc này, Đàm Văn Thao nhìn thấy trong mắt Trương Cố Sinh một thứ mà cậu rất quen thuộc, trong mắt chính cậu cũng có thứ đó, đó là ánh sáng lý tưởng được thắp lên bởi sự khao khát, là tia lửa được tạo ra bởi sự va chạm giữa sự không chịu khuất phục và vùng vẫy dưới sự đè ép của ngọn núi số phận.

Đàm Văn Thao đột nhiên hoang mang. Một người đàn ông đối diện với một người đàn ông khác, một người đàn ông thẳng thắn đối diện với một người đàn ông thẳng thắn khác, bọn họ hoặc sẽ trở thành bạn bè vào sinh ra tử, hoặc sẽ trở thành kẻ thù không đội trời chung. Nhưng Trương Cố Sinh là kẻ thù sao? Tất nhiên không phải, cùng lắm hắn chỉ là một người lính cũ vì bảo vệ lợi ích của bản thân, chỉ là sự đạt được của hắn có thể được xây dựng trên sự mất mát của người khác, điều này khiến hành vi của hắn không thể nghi ngờ gì mà bị đóng dấu sự ích kỷ. Nhưng mà… đứng từ góc độ của Trương Cố Sinh suy nghĩ một chút, hắn không có gì quá đáng, hắn không hề áp dụng thủ đoạn không chính đáng để chèn ép người khác, hắn chỉ là đang chờ đợi, mặc dù động cơ chờ đợi của hắn không cao thượng lắm, nhưng hắn cũng không làm chuyện gì bỉ ổi mà?

Đều là lính cũ, đều từng là mầm mống cán bộ, các cậu ít nhất đã có khả năng đề bạt trên 95%, còn hắn chỉ là ôm hy vọng dưới vài %, hắn là kẻ yếu mà các cậu chiếm hết vinh quang, hắn có gì đáng sợ chứ? Cậu nhìn hắn không vừa mắt, là vì cảm thấy hắn đang dòm ngó vị trí tiền đồ của cậu, điều này làm cậu thấy không thoải mái, cảm thấy tiền đồ hiểm ác. Nhưng đây không phải là lỗi của hắn.

Phải rồi, cậu cứ để hắn chờ đợi đi, nếu cậu xuất sắc hơn hắn, thì hãy cho hắn một cơ hội chờ đợi, trong cuộc so tài cuối cùng, đá bay hắn ra khỏi trận đấu một cách sạch sẽ đẹp đẽ, để hắn thua một cách tâm phục khẩu phục. Nếu cậu là kẻ vô dụng, cuối cùng bị hắn nhào lên cắn một cái, đó là do bản thân cậu không tranh giành.

Đàm Văn Thao lại nghĩ đến một vấn đề khác, đó chính là xuất thân bí ẩn của Trương Cố Sinh, đây cũng là yếu tố gây phản cảm đối với đông đảo học viên.

"Lão Trương anh nói thật với tôi, anh có phải có… gia đình hay người thân rất quyền thế không?"

Trương Cố Sinh sững người một chút, cười. "Đàm Văn Thao… ồ trước kia, ý tôi là trước khi chúng ta gặp nhau, tôi vẫn luôn lấy cậu làm chuẩn mực trong lòng, tôi là khâm phục cậu, tôi nên gọi cậu một tiếng Đàm Lão Nhất… Đàm Lão Nhất cậu nghĩ xem, nếu tôi thực sự có một người bác là tư lệnh quân khu, còn phải chờ đến hôm nay để chen chúc đầu rơi máu chảy với các cậu sao? Chuyện hoang đường."

"Vậy thì, anh đi vào Trung đội 7 bằng con đường nào?"

"Cái này tôi không thể nói cho cậu biết. Điều duy nhất tôi có thể nói với cậu là, tôi không thẹn với lòng, tôi đến Trung đội 7, hoàn toàn là đi trên đại lộ quang minh, cá nhân không làm một động tác nhỏ nào, là tổ chức sắp xếp chúng tôi đến. Xin cậu hãy tin tôi."

Mặt trời lặn cuối cùng đã hoàn toàn ẩn dưới đường sống núi, núi rừng dâng lên bóng tối của đầu mùa hè. Nhìn từ đây ra, giữa các dãy núi có một bình nguyên nhỏ, ruộng đồng chằng chịt, lúa xanh bạt ngàn. Hướng mặt trời lặn xuống, tỏa ra nhiều áng mây hình tia, đó chính là mây ráng đỏ. Mây ráng đỏ bao phủ ngôi làng đã bắt đầu có khói bếp bốc lên. Trên cánh đồng không nhìn thấy bóng dáng nông dân và máy kéo nữa, chỉ còn lại những cậu bé chăn trâu trở về muộn, bên bờ ruộng dắt trâu nước thong thả lắc lư.

Trong buổi chiều mùa hè mây ráng đỏ đầy trời này, Đàm Văn Thao đột nhiên ngầm đưa ra một quyết định, cậu muốn giúp đỡ Trương Cố Sinh. Giúp đỡ hắn với tư cách là một đối thủ thực sự. Nhưng ý này Đàm Văn Thao không nói ra, cậu chỉ nhắc nhở thiện ý với Trương Cố Sinh, người có thể thi vào Trung đội 7, không nói là có ba đầu sáu tay, thần thông quảng đại, nhưng, trong cái nghề pháo binh này, người của Trung đội 7 quả thực là bách chiến bách thắng đã qua thử thách, e là không dễ dàng bại trận đến thế, có lẽ anh chờ đến cuối cùng vẫn là dã tràng xe cát.

Trương Cố Sinh cười cười nói: "Tất nhiên, tôi biết."

Đàm Văn Thao sau đó đã kể chuyện cậu và Trương Cố Sinh qua lại cho Lăng Vân Hà nghe.

Lăng Vân Hà cười nói: "Hay lắm, cậu thành nội gián của Trung đội 7 chúng ta rồi. Đợi đến lúc kết thúc có người bị bọn họ thay thế, cậu không bị người ta cấu xé mới là lạ."

Đàm Văn Thao nói: "Cơ hội là của mọi người, không thể nói cứ vào Trung đội 7 là vào tủ bảo hiểm, chúng ta cũng có thêm thử thách, tôi cho rằng đây không phải là chuyện xấu."

Lăng Vân Hà nói: "Được, hoan nghênh tham gia, không sợ cạnh tranh, có phong thái của bậc trượng phu, khí chất của đàn ông."

Dừng một chút rồi nói: "Ông anh cậu là đứng nói chuyện không thấy đau lưng. Cậu gốc gác vững chắc cơ sở tốt, đầu óc phản ứng nhanh, thành tích luôn luôn đứng ở vị trí dẫn đầu. Nhưng cậu nhìn Mã Trình Độ, Thái Đức Hãn bọn họ xem, thi vào Trung đội 7 đã dốc hết sức bình sinh, thứ hạng trong bảng thành tích cứ lảng vảng sau hạng năm mươi. Trước kia còn không căng thẳng như thế, từ khi đến hai khu đội trưởng, trạng thái tinh thần lập tức không giống nhau, khẩn trương chưa từng có, phương pháp kẹp sai số của Mã Trình Độ vốn dĩ là điểm yếu, khoảng thời gian này tập luyện bán sống bán chết, mặt mày đều xanh mét cả rồi. Nếu để Trương Cố Sinh bọn họ thay thế, chẳng phải cũng là một bi kịch sao?"

Đàm Văn Thao ngẩn người nghĩ ngợi, lời của Lăng Vân Hà không phải không có lý. Nhưng, cậu lại thực sự rất thông cảm với Trương Cố Sinh. Chính cậu cũng không hiểu rõ, cậu về tình cảm thậm chí còn thiên vị Trương Cố Sinh, có lẽ là vẻ nhẫn nhục chịu đựng đó của Trương Cố Sinh đã lay động cậu, có lẽ là điều kiện cạnh tranh của hắn khắc nghiệt hơn?

Đàm Văn Thao nói: "Đây thực sự là một chuyện tàn khốc, dù sao vẫn luôn có người nhận được hoa, có người phải nhìn nhau đẫm lệ. Tại sao lại thế nhỉ?"

Lăng Vân Hà nói: "Phàm là nơi nào có con người thì có trái, phải, giữa, đều có tranh giành, đây là một quy luật sắt đá của nguyên lý quan hệ giao tế."

Giống như Đàm Văn Thao, Lăng Vân Hà không cần phải lo lắng cho bản thân. Ở Trung đội 7, dù không phải kẻ nổi bật nhất, nhưng giữ vững vị trí trong top mười là việc dễ như trở bàn tay.

Bốn

Sau giờ học lý thuyết chiều thứ Bảy, Lăng Vân Hà cười hì hì hỏi Đàm Văn Thao: "Này, chủ nhật thế nào?"

Đàm Văn Thao thành thật trả lời: "Sáng đánh bóng, chiều ngủ, tối viết thư."

Đàm Văn Thao nói là sự thật, cậu đến đội giáo đạo, chỉ viết một lá thư cho Lý Kiến Vũ đã được thăng chức tiểu đoàn trưởng, còn lại ngay cả thư nhà cũng không viết.

Lăng Vân Hà nói: "Ý hay. Nhưng còn có ý hay hơn thế này. Có người mời chúng ta đi Vân Vụ Phong chơi, buổi trưa dã ngoại. Cậu thấy thế nào?"

Đàm Văn Thao cảnh giác hỏi: "Ai mời chúng ta?"

Lăng Vân Hà cười cười nói: "Cậu căng thẳng cái gì? Là Tùng Khôn Minh và Sở Lan."

Đàm Văn Thao nghi ngờ nhìn Lăng Vân Hà: "Vậy… không thích hợp lắm nhỉ?"

Lăng Vân Hà vặn hỏi: "Có gì không thích hợp?"

Đàm Văn Thao nghĩ ngợi nói: "Dù sao thì cũng không thích hợp."

Lăng Vân Hà nói: "Thứ nhất, ngày nghỉ lễ ra ngoài chúng ta xin phép, thích hợp. Thứ hai, điều lệnh quy định không cho phép ra ngoài một mình, chúng ta là bốn người ra ngoài, thích hợp. Thứ ba, điều lệnh quy định chiến sĩ trong thời gian tại ngũ không cho phép yêu đương, chúng ta không yêu đương chỉ là kết bạn đi núi chơi nước, thích hợp."

Đàm Văn Thao cảm thấy Lăng Vân Hà có chút ngụy biện, nói: "Cậu nói thế thì, thực sự không có gì không thích hợp quá mức. Nhưng tôi thấy hai thằng con trai chúng ta với hai cô gái bọn họ cùng đi chơi, có chút gượng gạo."

Lăng Vân Hà nói: "Chỉ cần trong lòng cậu không có suy nghĩ gượng gạo gì, thì không có chuyện gì là gượng gạo cả. Chúng ta đều là người sắp làm cán bộ, không thể cứ mãi có ý thức nhà quê. Cậu biết không, những năm 50 quân đội chúng ta còn đặc biệt có phòng khiêu vũ sĩ quan, ngày lễ tết sĩ quan đều đi khiêu vũ, ôm cô gái xinh như hoa như ngọc cũng không gượng gạo, giờ lại ngay cả việc đi leo núi cùng cô gái cũng không dám, thời gian quay ngược rồi sao, khôi phục thụt lùi rồi sao."

Đàm Văn Thao hỏi: "Ai là người khởi xướng?"

Lăng Vân Hà nói: "Cái này không quan trọng, quan trọng là cậu có đi hay không?"

Đàm Văn Thao trả lời rõ ràng: "Không đi."

Lăng Vân Hà chớp chớp mắt, cười hắc hắc âm dương quái khí nói: "Không đi thật à? Vậy tớ gọi Thường Song Quần vậy. Nhưng cậu phải giữ bí mật."

Đàm Văn Thao nói: "Đã là quang minh chính đại, còn giữ bí mật gì?"

Lăng Vân Hà nói: "Chuyện quang minh chính đại cũng không thể rêu rao khắp thế giới được chứ. Đấu tranh giai cấp phải giảng hàng ngày hàng tháng hàng năm, phải nâng cao cảnh giác, ngăn chặn kẻ thù giai cấp thừa cơ lọt vào."

Đàm Văn Thao nói: "Được rồi, tôi cứ coi như không biết chuyện này."

Đêm này Đàm Văn Thao ngủ không yên giấc lắm. Đàm Văn Thao có chút lo lắng cho Lăng Vân Hà. Anh em à, chúng ta có được ngày hôm nay không phải chuyện dễ dàng đâu, cậu phải trân trọng. Một số vấn đề, chúng ta vẫn phải nhịn một chút, vì ý tưởng lớn của chúng ta, quản chặt cái suy nghĩ nhỏ của cậu, đừng vì cái nhỏ mà mất cái lớn.

Từ sau lần trở về từ thành Nhữ Định "trấn áp phản cách mạng" không lâu, Đàm Văn Thao đã cảm nhận được điều gì đó, ánh mắt cô hoa khôi số một của đại đội bộ là Tùng Khôn Minh nhìn Lăng Vân Hà, dường như có thêm chút nội dung. Nếu Trung đội 7 có người yêu đương, người bắt đầu đầu tiên có lẽ chính là Lăng Vân Hà, thằng cha này thích phô trương thanh thế, có một bộ chiến thuật mê hoặc cô gái.

Đàm Văn Thao đứng trên lập trường của mình phân tích, bản thân cậu về vấn đề này phản ứng cũng không phải quá chậm chạp, trong số những cô gái ở đại đội bộ đó, cậu không nói rõ được tại sao, cậu lại thích Sở Lan hơn một chút. Cậu kiên định giới hạn cảm giác của mình trong một giới hạn không thể phá vỡ: Thích, thích là thích, không có ý gì khác. Thích là một loại tình cảm có thể tự do phóng khoáng, là cảm xúc mà luật pháp và kỷ luật đều không thể ngăn cản, nhưng nếu đi tiếp một bước nữa, thì không thỏa đáng.

Lần đầu gặp gỡ giữa cậu và Sở Lan là trong phòng đọc sách của đại đội, cậu không thể không thừa nhận mình rất có cảm tình với cô gái dịu dàng nho nhã đó. Nhưng cậu vô cùng cảnh giác kiềm chế sự cảm tình này. Vết thương mà nữ thanh niên trí thức gây ra cho cậu đến nay vẫn đau nhói, cậu không muốn tìm thêm rắc rối cho mình trong vấn đề này. Cơ sở kinh tế chưa xây chắc, thì không bàn đến kiến trúc thượng tầng.

Nhưng, một số vấn đề, lại không phải là thứ có thể dời chuyển bởi suy nghĩ lý tính của cá nhân. Ví dụ như thứ tình cảm này, không giống như lắp đặt dữ liệu, lắp bao nhiêu là bấy nhiêu, cậu đặt chừng mực của mình trong một giới hạn nhất định, nhưng nó chưa chắc đã ngoan ngoãn đi theo quy tắc của cậu. Cái gì gọi là cảm tình, cảm tình chính là một loại cảm giác không nói rõ được.

Nửa tháng sau lần mượn sách đó, một tối nọ cậu và Ngụy Văn Kiến đi cửa hàng dịch vụ quân nhân của đại đội bộ mua kem đánh răng, trên đường về nhìn thấy mấy nữ binh đang chỉ trỏ dưới tủ trưng bày, thấy cậu và Ngụy Văn Kiến đi lại gần, mấy cô gái không ríu rít nữa, mấy đôi mắt thanh xuân cùng quay lại, không chút che giấu nhìn cậu và Ngụy Văn Kiến, nhìn đến mức hai người thấy rất ngại ngùng, Đàm Văn Thao vội cúi đầu nhìn cúc áo chỉnh tề của mình, nghi hoặc là bộ phận nào đó trên người mình không chỉnh tề hoặc cài sai cúc áo. May mắn thay đều không phải.

Sau đó cậu nghe thấy một tiếng trong trẻo: "Đàm Văn Thao, chín một tám."

Đàm Văn Thao lúc đó giật mình, không hiểu nổi liệu mình có dính dáng gì đến "sự kiện 9/18" không, đợi các nữ binh cười giòn tan một trận, mới biết mấy nữ binh này đang làm tủ trưng bày, công bố thành tích huấn luyện tháng này của các trung đội, thành tích tổng hợp của Đàm Văn Thao là 91.8, đứng thứ ba toàn trung đội. Đứng đầu là Thường Song Quần, thứ hai là Hám Trân Kỳ, vị trí thứ năm lại chính là Thái Đức Hãn của Khu đội 2, người mà thành tích luôn khá thấp.

Khoảng thời gian này, mỗi lần kiểm tra nhỏ Đàm Văn Thao đều lùi lại một bước, di chuyển thứ hạng của mình xuống thứ ba, thứ tư hoặc thứ năm — tất nhiên, đến thứ năm, cậu sẽ không tụt xuống nữa, còn vị trí thứ nhất, thứ hai thì thường nhờ cậy vào Thường Song Quần, Hám Trân Kỳ thậm chí là Lật Trí Cao.

Cô gái gọi cậu tên là Liễu Liễm. Liễu Liễm nói: "Đàm Văn Thao cậu vẫn luôn đứng đầu, lần này sao lại tụt xuống thứ ba rồi?"

Cậu cười cười nói: "Tôi lại không phải thần cơ diệu toán, sao có thể lần nào cũng dẫn đầu chứ?"

Lúc này cậu chú ý tới Sở Lan. Lúc cậu nói chuyện với Liễu Liễm, Sở Lan vẫn mỉm cười không nói. Cậu cười với Sở Lan, Sở Lan cũng cười với cậu. Bọn họ thậm chí còn không nói chuyện với nhau, nhưng nụ cười thẹn thùng đó của Sở Lan khiến cậu có ấn tượng cực tốt. Sau đó các nữ binh đến Trung đội 7 nhiều hơn, giao tiếp cũng tự nhiên hơn, cậu mới biết Sở Lan là tài nữ trong nhóm nữ binh của đại đội bộ, biết viết báo cáo tin tức, còn viết được chữ đẹp.

Trong hai tháng này, Đàm Văn Thao không còn liên hệ gì với các nữ binh nữa, chỉ là trong lúc đại đội diễn tập hoặc chiếu phim mới gặp bọn họ. Nghiêm túc dọn dẹp những thứ lặt vặt trong não, nói một cách tương đối, cậu vẫn cảm thấy thích Sở Lan hơn một chút. Vóc dáng Sở Lan không bằng Tùng Khôn Minh, không mảnh mai bằng, nhưng cũng không kém, mắt đen sáng, dáng vẻ thật thà, thuộc kiểu thiếu nữ thuần khiết.

Tất nhiên, thích là thích, tuyệt đối không có ý gì khác. Trong quan hệ nam nữ, Đàm Văn Thao cậu có bài học lịch sử, năm đó trận bóng tình yêu đánh với nữ thanh niên trí thức, bóng chưa phát đi đã xẹp rồi, ý chưa truyền đi đã bị đạp một cước, không những thảm một lần trong tình cảm, còn suýt chút nữa bị thủ trưởng tiếp quân của đơn vị pháo binh quân Giải phóng nọ là ai ai đó lấy làm điểm yếu.

Tình yêu là gì? Tình yêu và tác chiến là một đạo lý, chỉ khi bạn sở hữu thực lực nhất định, việc dàn trận mưu đồ của bạn mới có ý nghĩa. Đàm Văn Thao cậu không đánh trận không nắm chắc, chuyện nói suông trên giấy, bánh vẽ thỏa mãn cơn đói cậu càng không làm. Còn Lăng Vân Hà và Tùng Khôn Minh thì không nói trước được, hai người này đều là kiểu đam mê, không dè dặt lắm, lại trai tài gái sắc, tiếp xúc nhiều, biết đâu sẽ ấp ủ chút quấn quýt gì đó.

Sau khi tắt đèn buổi tối, Đàm Văn Thao đột nhiên có chút hối hận. Từ khi đến dưới chân núi Quán Sơn, đã trôi qua gần một quý rồi, mới chỉ đến thị trấn huyện một lần, còn đánh nhau với lưu manh địa phương, khiến ngay cả cửa hàng cũng chẳng đi dạo được tử tế. Khoảng thời gian này tập trung lực lượng đột kích vào việc bổ túc lý thuyết chiến thuật, cuộc sống đơn điệu lại mệt mỏi, đã vậy Lăng Vân Hà bọn họ có hoạt động đó, thực ra đi ra ngoài chơi một chút cũng khá tốt. Tất nhiên, chơi là có chừng mực, không thể chơi bừa, kinh nghiệm lịch sử đáng lưu ý, về phương diện này cậu có bài học kinh nghiệm.

Đêm này quả thực là một đêm mất ngủ, Đàm Văn Thao trằn trọc. Một loại tình cảm bị trấn áp nghiêm trọng trong những năm gần đây giống như dòng suối từng chút từng chút chảy ngược trở lại các cơ quan cảm giác ngày hôm nay, từng chút một chi phối thần kinh của cậu. Cậu là một lính cũ, là một cán bộ nòng cốt, là một lớp trưởng, là một sĩ quan đang chuẩn bị mặc lên bốn cái túi. Nhưng, cậu dù sao cũng là một thanh niên huyết khí phương cương vừa mới ngoài hai mươi tuổi. Loại đam mê của giống đực đó, loại xung động bản năng phát ra từ bên trong sự sống đó, dù đè lên ba tòa núi lớn, cũng không phải là thứ muốn tiêu diệt là có thể tiêu diệt được. Chúng có thể im lặng một thời gian, ẩn nấp một thời gian, nhưng chúng sẽ không im lặng mãi mãi. Chúng luôn cắn xé cậu, dày vò cậu, chỉ cần có cơ hội, chúng sẽ từ một góc nào đó phát ra khiến người ta không kịp đề phòng, xung đột và bành trướng mạch máu của cậu, đốt cháy xương cốt của cậu, để dòng sông sự sống dồi dào đó cuồn cuộn ồn ào trong sâu thẳm tâm hồn cậu.

Trong đêm đầy sao này, Đàm Văn Thao gối đầu bằng hai tay, mở to đôi mắt, nhìn trần nhà mờ ảo và sắc đêm chảy vào ký túc xá như dòng sông tối, tầm nhìn mơ hồ hỗn loạn.

Anh chợt nhớ tới cánh đồng cải dầu đó. Đó là một cánh đồng cải dầu như thế nào nhỉ, vàng óng, rực rỡ, mênh mông bát ngát, tựa như những gợn sóng trào dâng đến tận chân trời. Ngay trên cánh đồng cải dầu rộng lớn và sâu thẳm tựa đại dương ấy, đã chôn giấu một đoạn tình cảm khắc cốt ghi tâm của anh... Một tiếng sau khi còi tắt đèn vang lên, Đàm Văn Thao, sĩ quan pháo binh dự bị của Quân Giải phóng Nhân dân, người chỉ huy xuất sắc của chiến tranh tương lai, nhắm đôi mắt vốn dĩ đầy thần thái vào ban ngày lại, chìm vào giấc ngủ chập chờn. Anh bước vào quá khứ chưa mấy phức tạp của chính mình, bước vào dưới ánh nắng rực rỡ và mây trắng của quê nhà ngày trước, đó là một cánh đồng cải dầu rực lửa...

Năm đó, tháng đó, ngày đó. Trên trời có mặt trời rất đẹp.

Một bờ ruộng bị vùi lấp trong bụi hoa, cày lên một đường rãnh ẩn hiện từ trên cánh đồng cỏ mọc um tùm. Sương sớm lăn trên những chiếc lá đầy đặn, tụ lại thành những hạt to, treo trên đầu lá muốn rơi mà chưa rơi, thế là có cả một mặt đất đầy ánh nắng vụn vỡ, cứ thế lẳng lặng chảy trôi giữa màu xanh biếc và màu vàng tươi.

Một thiếu niên và một thiếu nữ đang chần chừ bước đi giữa những bông hoa.

Khi bước theo sau Triệu Linh Linh, Đàm Văn Thao, một học sinh tốt nghiệp cấp ba, không biết cô và anh định đi đâu, đi để làm gì. Trí thức thanh niên thời đó đa phần không có nhiều tri thức, nhưng trong mắt người nhà quê, lại dường như đặc biệt có tri thức. Triệu Linh Linh từ trong thành phố tới, là một trí thức thanh niên "trong ngoài như một", ngay cả cái áo khoác và cái quần cô mặc cũng rất "có tri thức" – chiếc thắt lưng quân dụng thắt ngang eo chiếc áo sơ mi vải Terelyn hoa nhí, tôn lên bộ ngực nhỏ khiến người nhà quê không dám nhìn thẳng. Nói một cách nghiêm túc, Đàm Văn Thao không tính là trí thức thanh niên chính gốc, càng không tính là trí thức thanh niên về nông thôn, chỉ là một "đội quân hồi hương" chuyển hộ khẩu lương thực thương phẩm từ thị trấn nhỏ thành hộ khẩu nông thôn tại chỗ mà thôi. Anh cũng mặc bộ đồ Trung Sơn bằng vải chéo, túi ngực trái còn cài cây bút máy hiệu "Trường Giang" lấp lánh, ra vẻ ta đây hòa mình vào đội ngũ trí thức thanh niên, trông cứ như cán bộ công xã đang "nắm cách mạng, thúc đẩy sản xuất", hơn nữa còn học được thói quen của người thành phố là đi dạo trên bờ ruộng, ra vẻ ta đây phong lưu.

Hoa là hoa cải dầu, nói chính xác hơn là cây trồng, không kiều diễm cũng chẳng cao sang, nhưng lại nở rộ, tự nhiên phóng khoáng chẳng coi ai ra gì, tạo nên khí thế dồn dập hết lớp này đến lớp khác, chen chúc vỗ về nơi tiếp giáp giữa trời và đất. Đàm Văn Thao và Triệu Linh Linh bị bao vây trong thủy triều màu vàng kim ấy. Trong không khí tràn ngập hương vị ngọt ngào của phấn hoa, ong bướm không ngừng vì hương thơm nồng nàn này mà say đắm, bay lượn chóng mặt bên cạnh họ, tựa như vũ điệu si mê của những cặp tình nhân.

Hoa cải dầu và ánh nắng trên không trung của hoa cải dầu dập dờn mờ ảo, khơi dậy những xao động khó hiểu trong dòng máu tuổi mười tám của hai thiếu niên. Họ chẳng có sự chuẩn bị và đề phòng nào, nhưng lại có thần giao cách cảm mà bước lên bờ ruộng đó, bước vào cánh đồng hoa cải dầu rộng lớn đến mức có chút bí ẩn.

Họ đã nói những gì vào lúc đó, đã rất mơ hồ rồi, chỉ nhớ mang máng như là đã thảo luận về một bộ phim vừa chiếu, là phim truyện Triều Tiên, tên là "Mặt trận vô hình". Triệu Linh Linh nói cô rất ngưỡng mộ nữ trung úy kia, cô ấy thật xinh đẹp, mặc quân phục vào lại anh dũng, rạng rỡ đến thế.

"Nếu em có thể làm lính thì tốt quá, nếu làm được nữ trung úy thì càng tốt. Tốt nhất là hai chúng ta cùng làm lính, anh chắc chắn sẽ tiến bộ nhanh hơn em, anh có thể làm đại úy, chúng ta có thể sát cánh chiến đấu, chúng ta sẽ trở thành anh hùng." Triệu Linh Linh nói.

Đàm Văn Thao không lên tiếng. Đàm Văn Thao lúc đó cho rằng suy nghĩ của Triệu Linh Linh là ảo tưởng viển vông, là chuyện không thực tế. Về việc kiếp này có làm được đại úy hay không, anh hoàn toàn không có cơ sở nào. Lý tưởng thực tế của anh là làm bí thư chi bộ thôn hoặc bí thư đoàn công xã.

Trong những năm tháng dài đằng đẵng sau này, Đàm Văn Thao có thể quên đi rất nhiều chi tiết, nhưng có một chi tiết thì luôn rõ nét. Anh nhớ ngày đó Triệu Linh Linh mặc một chiếc áo sơ mi vải Terelyn nền trắng hoa xanh nhí, bên dưới phối với chiếc quần quân đội xanh đã được sửa lại, phác họa nên những đường cong cơ thể đang độ chín muồi vô cùng sống động. Cô đứng, anh cũng đứng. Trước đó Đàm Văn Thao không ít lần lặng lẽ chú ý đến đôi mắt của Triệu Linh Linh, đôi mắt đó dù thế nào cũng không thể so sánh với những cô gái nhà quê mà anh quen biết, to và sáng, tuyệt đối không bao giờ né tránh như con gái nhà quê, chỉ có đôi mắt của Triệu Linh Linh là dám nhìn người như vậy. Chỉ cần cô nhìn bạn, cô sẽ nhìn một cách không che đậy, con ngươi tròn xoe lấp lánh, hàng mi dài thỉnh thoảng chớp chớp, ánh mắt đó quả thực là sự nhìn thấu, có thể khiến bạn thấp thỏm không yên, khiến bạn dù không làm chuyện khuất tất cũng thấy chột dạ, lòng dạ trống rỗng. Anh sợ đôi mắt đó, đó là một vẻ đẹp cao quý mà anh không thể gánh vác, bên trong còn ẩn chứa sự kiêu hãnh hoang dã mà anh không dám nhìn thẳng. Và vào ngày hôm đó, Đàm Văn Thao cuối cùng cũng chú ý đến cơ thể của Triệu Linh Linh. Anh vốn đang nhìn những đám mây trôi trên trời. Là một thanh niên thị trấn mang trong lòng lý tưởng cách mạng nhưng hoài bão chưa thành, anh ngày càng cảm thấy lý tưởng của mình không có hy vọng, anh có rất nhiều suy nghĩ chỉ có thể bày tỏ một cách lặng lẽ với những vật thể màu trắng như bông trên bầu trời xa xăm kia. Nhưng dường như trong khoảnh khắc, anh nghe thấy một nụ cười rạng rỡ và một mùa hè đang mỉm cười – thực sự đã bước vào mùa hè rồi, anh phát hiện trong lòng mình đang cuộn trào những đợt sóng nhiệt hầm hập của mùa hè gay gắt. Ánh mắt anh run rẩy đầy kinh hãi trên những đám mây trên bầu trời, lập tức bị thiêu đốt bởi ánh sáng như tia chớp từ phía bên trái – anh nhìn thấy hai vệt đỏ trên khuôn mặt Triệu Linh Linh, giống như bông hoa đào vừa mới nở, đôi môi cô khẽ hé mở, trong mắt chảy tràn dòng suối trong vắt từ vực sâu.

Cọng cỏ nửa đoạn mà Đàm Văn Thao đang nghịch trong tay lập tức ngừng xoay, và phát ra tiếng rên rỉ gãy rời.

Cô nói, thời tiết đẹp quá, chúng ta ngồi một lát đi.

Anh nói vậy thì ngồi đi. Chỉ sợ làm bẩn quần áo của em.

Cô cười cười, rút từ trong túi quần ra một chiếc khăn tay kẻ ô, trải ra, rồi nắm lấy tay Đàm Văn Thao nói, ngồi cùng em đi, tránh xa thế làm gì?

Sau đó, chuyện nguy hiểm và tuyệt đẹp đã xảy ra cùng một lúc.

Vài năm sau, Đàm Văn Thao với tư cách là lính pháo binh và sĩ quan dự bị của một đơn vị Quân Giải phóng Nhân dân, sau những mệt mỏi, tại một nơi gọi là N-017, trong thâm sơn cùng cốc của núi Biệt Từ vùng Trung Nguyên, trong một đêm không ngủ đầy những giấc mộng ám ảnh, khi đã hoàn toàn thả lỏng các dây thần kinh pháo binh căng thẳng, trong đầu anh đột nhiên nảy ra một từ ngữ khó hiểu – nguy hiểm. Đó tuyệt đối là một khoảnh khắc đầy nguy hiểm – cho dù là đối với anh hay đối với Triệu Linh Linh, đó đều là một khoảnh khắc nguy hiểm.

Tất nhiên, nguy hiểm và tuyệt vời luôn đi đôi với nhau.

Mặt trời vẫn xoay chuyển trên đỉnh đầu, hoa cải dầu đang cháy rực, dưới bầu trời xanh ngày nắng đẹp, là một ngọn lửa màu vàng rực rỡ, thời tiết trong chớp mắt đó nóng lên một cách thâm nhập vào mọi ngóc ngách. Đó là một khoảnh khắc kỳ lạ, là một khoảnh khắc chưa từng xuất hiện, và trong tương lai cũng không bao giờ có thể sao chép lại được. Đàm Văn Thao ngồi xuống, lúc này anh và cô gái luôn kiêu ngạo này ở gần nhau đến thế, mùi hương nhàn nhạt trên người cô liên tục kích thích cánh mũi anh. Anh còn nghiến răng nhìn cô một cách táo bạo như cách cô nhìn anh. Anh cảm nhận được một sự triệu gọi mãnh liệt từ đôi môi hé mở nửa chừng của cô, đó là sự thể hiện tập trung của tất cả vẻ đẹp cao nhất của một thiếu nữ, là màu sắc tươi thắm nhất trào ra khi một bông hoa lần đầu tiên nở rộ.

Anh nghe thấy cô gọi anh một tiếng, cô gọi tên anh, âm thanh đó khẽ khàng tựa như ảo mộng. Anh đã không nhớ rõ phản ứng lúc đó của mình nữa, anh đã bị sự sống động kỳ lạ, chưa từng thấy bao giờ đó của cô làm cho chấn động, ngẩn ngơ không biết làm thế nào. Anh nghĩ mình đã đáp lại một tiếng, anh không biết cô còn muốn nói gì nữa, thế nhưng cô không nói gì cả, chỉ cứ mỉm cười nhìn anh như vậy.

Sau đó cô lại gọi anh một tiếng nữa, âm thanh vẫn mơ hồ khác lạ như vậy, giống như một tiếng thở dài nhẹ nhàng. A, tuổi mười tám, tuổi mười tám ơi, Đàm Văn Thao sẽ mãi mãi ghi nhớ tuổi mười tám của anh và cô. Anh biết từ cơ thể tuổi mười tám của anh và cô đồng thời phát ra những thông tin khởi nguồn từ sâu thẳm sự sống, cuộn trào, nóng bỏng, mạnh mẽ, không thể nghi ngờ, ra lệnh cho anh phải làm một việc. Chỉ cần anh có lá gan đó, anh sẽ làm việc đó rực rỡ như ánh mặt trời. Cô sẽ không từ chối anh. Anh nghĩ trước tiên anh nên chiếm lấy đôi môi đang hé mở kia, nơi đó có sự ẩm ướt ấm áp đang chờ đợi anh, sau đó anh sẽ tiếp tục leo lên hai đỉnh núi nhỏ đang nhô lên rõ rệt trên ngực cô, anh không thể tưởng tượng nổi trên hai ngọn núi cao đó là cảnh sắc như thế nào, rồi sau đó nữa... sau đó nữa sẽ xảy ra chuyện gì anh không biết, cái đó phải đi theo cảm giác thôi...

Khoảnh khắc hạnh phúc sắp đến rồi, về cái việc mà anh đã vô số lần mơ màng tưởng tượng đến, đã dự cảm đến, đã đến gần thời khắc quan trọng "điểm mắt cho rồng" (hoàn tất khâu cuối cùng). Thế nhưng, ngay khi bài học quan trọng bậc nhất của đời người này sắp sửa được hé lộ, một chuyện bất hạnh đã xảy ra – ông Đỗ, người đầu bếp của nhà bếp đại đội, đã làm xong cơm trưa.

Ông Đỗ đứng trên gờ đất trước cửa nhà bếp đại đội, một tay che nắng, nheo đôi mắt già nua mờ đục nhìn quanh một vòng, cuối cùng trong biển hoa xa tít tắp phát hiện ra hai bóng người mập mờ, rồi nín thở dồn sức đan điền, chân trái co lên, một tay vỗ mạnh vào cái mông gầy gò, liền thốt ra một tiếng vang dội chấn động thế gian:

Ăn——cơm——thôi!

Nếu có thể phân tích một cách bình tĩnh, ông Đỗ không thể nào nhìn thấy biểu cảm của họ, cũng không thể nào nhìn thấy họ đang nắm tay nhau ngồi trên bờ ruộng. Nhưng Triệu Linh Linh lại vì thế mà đông cứng thần sắc, nhanh trí rụt tay lại, cười ngượng nghịu nói: "Hôm nay nóng thật đấy."

Đàm Văn Thao cũng hoàn hồn, ngượng ngùng nói: "Phải đấy, hôm nay nóng thật."

Triệu Linh Linh đứng dậy, quay mặt đi, hướng về phía nhà bếp đại đội, dùng giọng điệu của một trí thức thanh niên cắm bản xuất sắc và bí thư chi đoàn đại đội sản xuất nông thôn nói: "Chúng ta đi thôi, ông Đỗ đợi chúng ta ăn cơm xong còn phải về nhà làm việc nữa."

Đàm Văn Thao cũng đứng dậy, máy móc phụ họa nói: "Vậy thì đi thôi."

Rồi ủ rũ đi theo Triệu Linh Linh, bước ra khỏi cánh đồng hoa cải dầu vàng óng rộng lớn và rực rỡ này, sự an toàn và nuối tiếc đã trở thành kết cục cùng một lúc...

Vài năm sau, khi Đàm Văn Thao bình thản nằm trong đêm tĩnh mịch như nước nơi sâu thẳm núi Biệt Từ, cuối cùng cũng có cơ hội kiên nhẫn hồi tưởng và tổng kết lại mối tình lãng mạn không thành hồi đó, thực sự có cảm giác như cách một đời người. Tất cả những điều này có phải đều là trùng hợp không? Trùng hợp một người đàn ông gặp được người phụ nữ này chứ không phải người phụ nữ kia, trùng hợp người phụ nữ này sinh ra đứa trẻ này chứ không phải đứa trẻ kia, trùng hợp đứa trẻ này là con trai và đã lớn lên, trùng hợp cậu con trai này quen biết cô gái kia bên cạnh cánh đồng cải dầu, trùng hợp cặp thiếu niên thiếu nữ đang ấp ủ một loại cảm xúc tốt đẹp nhưng nguy hiểm, đã nhìn thấy trái cấm treo lơ lửng trên đầu và đã chần chừ bên bờ vực thẳm, thì trùng hợp ông Đỗ, người đầu bếp què của đại đội, lại làm xong cơm. Nếu không có những sự trùng hợp này, có lẽ anh đã sớm trở thành thanh niên sa ngã hoặc chồng chưa cưới, vậy thì tất cả mọi thứ hôm nay sẽ không tồn tại, cũng sẽ không có chuyện hôm nay anh ở sâu trong núi Biệt Từ để thực hiện cú nước rút ngoan cường vì tiền đồ và vận mệnh của mình. Những quá trình này nhìn có vẻ đều là ngẫu nhiên. Thế nhưng, trong những sự ngẫu nhiên này lại dường như hàm chứa tất yếu, dường như luôn có một sức mạnh to lớn trong cõi u minh đang chi phối anh, điều chỉnh quỹ đạo cuộc đời anh. Sức mạnh này không phải là gì khác, chính là cảm giác của bản thân anh, chính là sự lựa chọn tất yếu mà ý chí của bản thân anh thực hiện để tiến lên, chính là sức mạnh tự kiềm chế của bản thân anh. Nếu không có sức mạnh này, dù cho sự xuất hiện kịp thời của ông Đỗ có làm bay mất một giấc xuân, anh cũng sẽ lại "nặng như xuân" (ý nói dục vọng) vào những ngày sau đó mà không có ông Đỗ xuất hiện. Cánh đồng cải dầu là vĩnh viễn, cảm giác trong cánh đồng hoa cải dầu còn có thể tìm lại – chỉ cần bạn muốn tìm. Thế nhưng anh đã không đi tìm. Trong những ngày tháng ở cùng Triệu Linh Linh sau đó, anh hết lần này đến lần khác nghiến răng, kiềm chế những xung động thường xuất hiện ở độ tuổi đó, thể hiện ra vẻ bình tĩnh và thản nhiên, từ đó vượt qua đêm đen mịt mù của tình yêu một cách êm đẹp, khỏe mạnh tiếp tục trưởng thành, thuận lợi bước vào quân doanh, trở thành một người lính và nòng cốt xuất sắc, trở thành một sĩ quan dự bị có tiền đồ rộng mở của Quân Giải phóng Nhân dân.

Ý chí ơi là ý chí, đây là thứ quan trọng biết bao đối với một con người, đối với quân nhân thì lại càng là điều chí tử. Từ một mức độ nhất định mà nói. Khả năng kiềm chế, thường chính là sinh mệnh của một con người, một quân nhân, một chỉ huy viên, thậm chí là cả một quân đội. Vì tương lai, anh nhất định phải kiềm chế.

Sáu

Chủ nhật là một ngày nắng, bầu trời xanh thẳm trong vắt như được rửa sạch, giống như một tấm kính màu xanh trong suốt, bao trùm lên vùng núi Biệt Từ nhấp nhô.

Đây là thời tiết đầy cám dỗ, trong thời tiết này, nên ra ngoài dạo chơi một chút. Tất nhiên tốt nhất là có vài người bạn hợp tính hợp nết cùng đi.

Lúc ăn sáng, Đàm Văn Thao giả vờ lơ đễnh, hỏi Lăng Vân Hà: "Thường Song Quần có đồng ý đi không?"

Lăng Vân Hà nói: "Tôi vẫn chưa nói với cậu ấy."

Đàm Văn Thao nghĩ ngợi, nói: "Đừng nói với cậu ấy nữa, tôi đích thân đi."

Lăng Vân Hà cười gian xảo nói: "Lão Đàm cậu biết sự khác biệt lớn nhất giữa tôi và cậu là gì không? Một quả táo đặt trên bàn, Lăng Vân Hà nhìn thấy lần đầu tiên là quyết định ăn nó, còn Đàm Văn Thao thì phải đi vòng quanh cái bàn ba vòng mới quyết định được. Tôi biết ngay tối qua cậu lại tiến hành đấu tranh tư tưởng kịch liệt, cuối cùng vẫn là con đường cách mạng đúng đắn chiếm ưu thế."

Dừng một lát lại nói: "Cậu tất nhiên phải đích thân đi rồi, Tùng Khôn Minh và Sở Lan đều nói mời cậu đi cùng, nếu tôi nói với Thường Song Quần, thì ra thể thống gì nữa?"

Đàm Văn Thao nói: "Cậu phải chú ý đấy, chúng ta lại không phải đi ghép đôi, ai đi mà chẳng được?"

Lăng Vân Hà nói: "Tất nhiên là không giống. Cậu đọc sách quá ít, không hiểu tâm lý con gái. Bạn bè cũng phải nói đến chuyện hợp gu chứ, bảo cậu đi dạo với Mã Trình Độ cậu có chịu không? Cậu ấy cứ thảo luận phương pháp kẹp mục tiêu với cậu, cậu có thấy phiền không? Chán chết đi được. Tất nhiên tôi không phải nói Thường Song Quần chán, Thường Song Quần đi thì không vui vẻ gì. Lão nghiện thuốc cứ ra vẻ thâm sâu khó lường, nói chuyện cũng nghiêm túc, tâm sự nặng nề, các cô gái chịu không nổi."

Đàm Văn Thao nghiêm sắc mặt nói: "Tôi còn phải nhắc nhở cậu. Động cơ của tôi đi và cậu đi không giống nhau. Cậu danh nghĩa là leo núi, thực ra lòng dạ quỷ quyệt, có âm mưu không thể lộ ra ngoài. Còn tôi là leo núi thực sự, và tiện thể giám sát cậu."

Lăng Vân Hà cười cười, nói: "Lo tốt cho bản thân cậu đi. Nếu tôi thực sự muốn làm chuyện gì đó quá giới hạn, cậu có là đặc vụ quân thống cũng không phát hiện ra dấu vết gì đâu, trừ khi chính tôi tự khoe khoang."

Ăn cơm xong liền xuất phát.

Ra khỏi cổng Đại đội Giáo đạo khoảng một dặm, Tùng Khôn Minh và Sở Lan đã đợi dưới bóng cây rồi. Sở Lan nói: "Nhìn cách hành động của chúng ta này, cứ như làm công tác ngầm ấy, chỉ thiếu mỗi việc tay trái đeo găng tay nữa thôi."

Lăng Vân Hà nói: "Cách mạng mà, luôn luôn có một sự bí ẩn nhất định. Ý nghĩa của cách mạng nằm ở chỗ nó bí ẩn, nếu là công khai toàn đại đội tổ chức leo núi Vân Vụ, tôi thà ở nhà cùng Mã Trình Độ bọn họ bàn bạc phương pháp kẹp mục tiêu còn hơn."

Mọi người cười nhẹ một cái.

Ra khỏi N-017, đã là buổi trưa rồi. Thời tiết ngày càng nóng. Không gió cây tĩnh, mồ hôi lại chảy ròng ròng xuống sống lưng không dứt. Con gái tỉ mỉ, còn mang theo hai chiếc ô che nắng. Lăng Vân Hà và Đàm Văn Thao đến mũ cỏ cũng không đội, để trần đầu mặc cho mặt trời nướng. Tùng Khôn Minh nói: "Thế này không được, hai người các cậu đều là đóa hoa của tổ quốc, cột trụ của quân đội, sao có thể để mặt trời nướng các cậu như thế này, ô hai cậu cầm đi."

Lăng Vân Hà nói: "Phải học theo cây tùng trên đỉnh núi Thái Sơn đó, nắng gắt phun lửa đốt không chết, tuyết lạnh băng giá vẫn xanh tươi mơn mởn. Chúng tôi mà cầm ô, hai cô gái xinh đẹp mơn mởn này một lát nữa sẽ thành xác ướp đấy. Chúng tôi đã trải qua tôi luyện rồi. Các đồng chí cứ đi về phía trước đi, đừng bận tâm đến tôi."

Tùng Khôn Minh nói: "Sao tôi nghe câu này có mùi vị của Vương Thành vậy? Lại còn vì thắng lợi mà nã pháo vào tôi nữa chứ."

Sở Lan phụt một tiếng bật cười, "Chúng ta thật ngốc, hai người che chung một cái không phải là được sao?" Nói xong bước nhanh vài bước, thuận lý thành chương khoác vai Đàm Văn Thao. Bên kia Tùng Khôn Minh cũng cười cười đi song song với Lăng Vân Hà.

Nhưng vấn đề vẫn không được giải quyết. Đi chưa được ba mươi mét, mọi người đều cảm thấy không ổn, bước chân đi lúng túng, mồ hôi chảy ra lại càng nhiều hơn. Lăng Vân Hà nói: "Thế này không được, ô nhỏ người to, không che hết được, cậu chăm sóc tôi, tôi chăm sóc cậu, chẳng ai được lợi cả. Tôi thấy hai chiếc ô này hai người các cô cứ tự hưởng đi."

Đàm Văn Thao bên cạnh Sở Lan đã lúng túng đến mức sắp kiệt sức, cũng tích cực hưởng ứng đề nghị của Lăng Vân Hà, nói: "Pháo thủ chúng tôi đều đã qua tôi luyện cả rồi, chút nắng này tính là gì? Chúng tôi không chia sẻ với các cô nữa."

Nói xong bước một bước ra ngoài, ngẩng đầu vươn vai đứng dưới ánh mặt trời, còn ngửa mặt lên trời hắt hơi mấy cái.

Tùng Khôn Minh và Sở Lan nhìn nhau mỉm cười, trên khuôn mặt đầy mồ hôi ánh lên vẻ hồng hào khỏe mạnh. Tùng Khôn Minh nói: "Đừng tìm cớ nữa, hai đồng chí nam các cậu người thì cao to, trong lòng lại quỷ quái."

Lăng Vân Hà và Đàm Văn Thao đều không nói gì, ngại ngùng gãi đầu.

Tùng Khôn Minh chẳng hiểu sao sắc mặt bỗng ảm đạm xuống, trong mắt thoáng hiện lên một tia ưu phiền khó nhận ra, thở dài nói: "Nhìn chúng ta làm lính này, lịch sử đến tay chúng ta, giống như lại quay về xã hội phong kiến thối nát, đến việc sát cánh chiến đấu cũng không dám. Các cậu sợ cái gì? Chẳng phải là che chung một chiếc ô sao, thời kỳ chiến tranh đồng chí nữ còn cõng thương binh cơ mà."

Sở Lan nói: "Khôn Minh cậu thôi đi, họ bây giờ đang ở trong thời kỳ đặc biệt, chú ý một chút là nên thông cảm."

Tùng Khôn Minh nói: "Cậu nói thế là ý gì? Cái gì gọi là thời kỳ đặc biệt? Chúng ta cũng từng làm hạt giống cán bộ của Quân Giải phóng đấy, chưa gì họ đã muốn làm quan, chúng ta những quần chúng nhân dân này đều trở thành hồ ly tinh hết cả rồi à? Thật vô lý."

Lăng Vân Hà nói: "Được rồi được rồi, cậu lợi hại. Tôi nói với cậu tôi sợ không phải là ảnh hưởng, tôi sợ tôi ở gần cậu quá cậu sẽ yêu tôi, đến lúc đó cậu đừng có kêu bị lừa đấy."

Tùng Khôn Minh nói: "Tự mình không biết lượng sức. Cậu tưởng lão Tùng này dễ bị cậu mê hoặc thế à? Không có chuyện đó đâu."

Lăng Vân Hà nói: "Cậu nói thế này chưa chắc đâu, Sở Lan cậu và lão Đàm làm chứng, đợi tôi về bộ đội, không quá ba năm, tôi sẽ theo đuổi được Tùng Khôn Minh."

Sở Lan cười nói: "Vậy chúng ta đợi đến ngày hoa tốt trăng tròn đó thôi."

Đến đỉnh Vân Vụ, phải đi qua huyện thành, vài người bàn bạc một hồi, vẫn là bắt xe đi trước.

Huyện thành mùa hè so với trước kia có thêm nhiều màu sắc, mấy năm nay đã bắt đầu thịnh hành váy liền áo, tuy là vẫn chưa công khai phổ biến rầm rộ, từ kiểu dáng và màu sắc có chút ý vị thử dò xét, nhưng dù sao cũng không còn là màu xám màu xanh đơn điệu chiếm ưu thế như quá khứ nữa.

Con gái mặc váy liền áo quả nhiên có hương vị riêng biệt, có đường nét rồi, có nhấp nhô rồi, ưu thế vóc dáng cũng lộ ra rồi. Ngược lại, những cô gái làm lính thì có chút tự ti, đều là quần quân đội xanh ống rộng thùng thình, cái quần đó con gái mặc thì được, ông già bà lão mặc cũng ổn. Thượng thân thì là một chiếc áo sơ mi trắng dài tay bằng vải dương bố có lịch sử lâu đời, bồng bềnh rộng thùng thình, vóc dáng tốt đến mấy cũng bị chôn vùi trong đó. Những cô gái xinh đẹp trên phố liền thấy những cô gái làm lính thật ngốc, thật khờ.

Những cô gái làm lính cũng thực sự ngẩn người, đây là sao vậy? Lùi lại vài năm, nữ binh mới oai phong làm sao, quân hàm đỏ, quân hiệu đỏ, rực rỡ chói mắt, lấp lánh tỏa sáng, đi trên đường phố cảm giác rất tuyệt, thu hút toàn là sự ngưỡng mộ và ghen tị, thế nhưng chớp mắt một cái chưa đầy ba năm, thế sự như khói, bộ quân phục này liền trở thành huy hoàng của quá khứ, mọi người lại nhìn thấy quân phục, chỉ có thể nảy sinh liên tưởng nhạy cảm với hai chữ, hai chữ này chính là "kỳ" và "quái". Thậm chí ngay cả cái huyện nhỏ bé bằng bàn tay này, cô gái nhà quê ngày hôm qua còn mặt hướng hoàng thổ lưng hướng trời, hôm nay cũng mặc hoa hòe rực rỡ, ngồi trên phố, dùng một ánh mắt kỳ lạ, đánh giá những cô gái làm lính mặc áo sơ mi dài tay bằng vải dương bố trắng, trong con ngươi không hề che giấu sự kinh ngạc và bối rối của chính mình.

Điều lệnh quy định, trong thời gian phục vụ, chiến sĩ không được mặc trang phục kỳ dị. Trong những năm mười, mười mấy, hầu hết các đơn vị đều có một cách giải thích tương tự cho quy định này: chiến sĩ không được mặc trang phục ngoài quân phục. Một số nơi dù không đưa ra quy định rõ ràng, nhưng cũng thường hình thành một kiểu quy tắc ngầm. Trong doanh trại, quy tắc ngầm thường có sức ràng buộc hơn cả quy chế văn bản giấy trắng mực đen.

Tùng Khôn Minh đã kiên định quyết tâm ở cửa tòa nhà bách hóa huyện thành. Cô muốn mua một chiếc áo sơ mi ngắn tay vải Terelyn. Cô dùng giọng điệu không chút do dự nói với Sở Lan quyết định của mình.

Sở Lan không bày tỏ thái độ ngay, nghĩ một lát mới nói: "Tôi cũng mua một chiếc."

Họ không nói hành động trọng đại của mình cho hai nam binh, họ để họ chờ ở cửa tòa nhà bách hóa, muốn làm gì thì làm.

Đàm Văn Thao và Lăng Vân Hà đợi hai mươi ba phút bốn mươi sáu giây, Tùng Khôn Minh và Sở Lan mới xuất hiện ở cửa tòa nhà bách hóa.

Hai đồng chí nam về cảm giác đầu tiên là trước mắt sáng lên, cảm thấy hai đồng chí nữ so với trên đường đi cùng nhau đã có sự khác biệt rất lớn, trở nên có chút xa lạ. Sau khi khói thuốc súng tan đi, hai đồng chí nam cuối cùng cũng hiểu ra, hai đồng chí nữ này xinh đẹp hơn rồi, hay nói cách khác là xinh đẹp giống chính bản thân họ hơn. Trên mặt họ treo vẻ ngại ngùng rõ rệt, là kiểu ngại ngùng của những cô gái nhà quê lần đầu tiên mặc quần áo mới.

Lăng Vân Hà và Đàm Văn Thao tìm kiếm mọi tình huống bất thường trong khu vực mục tiêu như đang quan sát địa hình – Tùng Khôn Minh mặc một chiếc áo sơ mi ngắn tay vải Terelyn màu vàng ngỗng chấm bi đen, Sở Lan mặc màu xanh hồ, trên đầu Tùng Khôn Minh có thêm một chiếc kẹp tóc màu anh đào, trên đầu Sở Lan không nổi bật lắm có thêm một dải ruy băng màu xanh da trời. Tất cả những chi tiết nhỏ đều phối hợp hài hòa tự nhiên, không gượng ép cũng không làm bộ, điểm xuyết vừa vặn lên hai khuôn mặt xinh đẹp.

Tùng Khôn Minh nói: "Đừng nhìn chúng tôi như vậy, cứ như chúng tôi làm kẻ trộm ấy."

Lăng Vân Hà chân thành cảm thán một tiếng: "Đúng là cô gái làm lính nhà mình, không trang điểm thì thôi, mặc bộ vải dương bố đó cứ như người đi đào rau cho lợn trên bờ ruộng, vừa trang điểm một cái, cứ như đóng phim, so sánh ra, đám con gái ở huyện nhỏ này đúng là bôi trét linh tinh."

Đàm Văn Thao mất một lúc lâu mới hoàn hồn, ngốc nghếch hỏi: "Về đến đại đội, các cô còn dám mặc thế này không?"

Tùng Khôn Minh lườm Đàm Văn Thao một cái: "Tại sao không dám mặc? Chúng tôi làm lính đã năm sáu năm rồi, năm nay là người phục viên rồi, chưa gì đã không dám mặc cả vải Terelyn sao?" Nói xong, mũi bỗng xót xa, mắt thế mà lại ướt át.

Bảy

Núi Vân Vụ nằm ở phía tây nam huyện thành hơn mười cây số, thuộc một nhánh của mạch núi Biệt Từ, mặc dù độ cao so với mặt nước biển chỉ hơn bảy trăm mét, nhưng vì phong cảnh tú lệ, danh thắng cổ kính mà nổi tiếng gần xa.

Nghe nói ban đầu có một ngôi chùa, nên được coi là có căn cơ Phật giáo, thế nhưng trong những năm tháng hỗn loạn những năm trước, không biết bị ai đập phá tan tành. Mấy năm nay đã có tiếng nói cởi mở, chính quyền địa phương vì thu hút du khách tăng thu ngân sách, đã sử dụng hình thức kết hợp giữa ngân sách cấp và quyên góp dân gian, tích lũy vốn xây dựng lại các điểm du lịch núi Vân Vụ, trên núi vì thế mà có không ít kiến trúc phỏng cổ, điện chính của nó dựa núi cạnh đá, cổ phác trang nghiêm, khí tượng hùng hồn. Phía bắc của điện là đình Đọc Sách với gạch xanh ngói mộc, cây xanh che phủ, hành lang cong uốn lượn tĩnh mịch; phía tây là Vọng Vân Các tầm nhìn khoáng đạt, trời quang đứng trên đỉnh các, sơn xuyên sông ngòi phương viên hàng chục dặm thu hết vào tầm mắt. Phía đông các ngọn núi chen chúc, mây khói cuồn cuộn; phía nam là một hồ nước trong xanh, bao la không bờ bến.

Vị trí Đại đội Giáo đạo Pháo binh tuy cách nơi này không xa, nhưng với tư cách là lão binh của Đại đội Giáo đạo, Tùng Khôn Minh và Sở Lan lại chưa từng đến đây bao giờ. Cũng không hoàn toàn là vì thời gian không thong thả, chủ yếu vẫn là không có cái hứng thú đó. Lần này có hai pháo thủ ngôi sao của trung đội bảy đi cùng, tâm cảnh tự nhiên khác hẳn.

Trên đường lên núi, Đàm Văn Thao nói: "Các cô gọi mấy ngày nay, tôi còn tưởng núi Vân Vụ cao bao nhiêu hiểm trở bao nhiêu chứ, cũng chỉ là cao độ bảy tám trăm mét thôi mà."

Lăng Vân Hà nói: "Núi không cần cao, có tiên thì nổi tiếng, nước không cần sâu, có rồng thì linh thiêng. Ngọn núi này là có sự tích đấy. Nghe nói nơi đây sớm nhất không phải là chùa, sở dĩ nổi tiếng, là vì có một người làm quan lớn ở kinh thành đến đây ở ẩn đọc sách. Cậu vào bên trong là thấy ngay, bên trong có Tụng Ngâm Lư, ao Rửa Mực, còn có Đài Cờ, Ca Tạ, toàn bộ là nơi để giai cấp phong kiến trốn tránh đấu tranh giai cấp, hưởng lạc tiêu khiển."

Tùng Khôn Minh kinh ngạc nói: "Ơ, Lăng Vân Hà à, không nhìn ra nhé, cậu quê mùa cục mịch, trong bụng lại có chút học vấn đấy, hóa ra không chỉ biết thao tác pháo à?"

Lăng Vân Hà cười bí hiểm, "Cậu coi chúng tôi là hạng người gì? Cậu tưởng chúng tôi chỉ là động vật cấp thấp tứ chi phát triển đại não trì độn à? Không phải khoác lác, cho tôi ba tháng thời gian, lão Lăng tôi có thể đọc ngược Đường thi ba trăm bài các cô tin không?"

Tùng Khôn Minh cười nói: "Bảo cậu béo cậu lại thở (được đà lấn tới), với chút mực trong bụng cậu đó, lừa được người khác còn lừa được tôi sao? Cậu chẳng qua là đã chuẩn bị từ sớm, trước khi đến đã đọc "Vân Vụ Sơn Chí" rồi đúng không? Cậu thôi đi, cậu ở trước mặt Phó tư lệnh Tiêu đã đủ nổi bật rồi, ngay cả cơ hội đi sơn thủy một chút cũng không buông tha, còn ở trước mặt đám người thô lỗ hành ngũ chúng ta mà lòe, đúng là một kẻ âm mưu."

Đàm Văn Thao thừa cơ dậu đổ bìm leo: "Tôi thấy ngay cả âm mưu gia cũng không tính là, chỉ là trò vặt mà thôi."

Sở Lan nói: "Khôn Minh cậu cũng đừng nói thế, người ta làm thế cũng là có dụng ý, còn chẳng phải là để cho cậu một ấn tượng tốt sao? Để cậu vạch trần gốc gác thế này, tôi thấy Lăng Vân Hà e là sắp nản rồi."

Lăng Vân Hà ha ha ha cười lớn, nói: "Cô gái lợi hại thật, chọc trúng tim đen, thực sự muốn xem mặt lão Lăng này đỏ lên sao? Không có chuyện đó đâu. Mặt pháo thủ chúng tôi là làm bằng thép không gỉ, mặc các cậu giày xéo thế nào, chỉ cần các chiến hữu vui, tôi thà hy sinh thể diện của mình."

Sở Lan nói: "Tốt, có phong độ đàn ông, giống một trí thức."

Sở Lan hôm nay tâm trạng rất tốt, mấy hôm trước nhận được thư của Triệu Tương Hương, xác nhận năm nay Học viện Chính trị quả nhiên muốn mở chuyên ngành báo chí, hơn nữa tập trung tuyển sinh hướng về quân đội, trong nguyên tắc tuyển sinh thành tích chuyên môn đóng vai trò quyết định. Theo tình hình Triệu Tương Hương nắm được, người có thực lực cạnh tranh như Sở Lan không nhiều, khả năng vượt qua rất lớn.

Đến lưng chừng núi, quả nhiên nhìn thấy một gian nhà tranh cổ kính, trước nhà có mấy luống hoa, bên ngoài luống hoa có một mảnh đất trồng rau lớn. Dưới hiên nhà tranh treo một tấm biển gỗ, đề "Tiêu Dao Trai" ba chữ hành thảo. Hai bên khung cửa khắc một đôi câu đối – Sủng nhục bất kinh, nhàn khán đình tiền hoa khai hoa lạc; Khứ lưu vô ý, mạn tùy thiên thượng vân quyển vân thư (Không kinh ngạc trước vinh nhục, thản nhiên ngắm hoa trước sân nở rồi tàn; Không để ý chuyện đi ở, thư thái ngắm mây trên trời cuốn rồi tan).

Tùng Khôn Minh hỏi: "Cái này nghĩa là gì?"

Lăng Vân Hà nghĩ một lát nói: "Quả nhiên là cảnh giới của người đọc sách. Vinh nhục và đi ở, đại khái chỉ là được triều đình yêu thích hay không, ở đây lộ ra, thích hay không đều không quan trọng nữa, làm quan hay không đều không quan trọng, có lòng rảnh rỗi trồng hoa của mình, ngắm mây trên trời. Đây là một tinh thần siêu thoát."

Tùng Khôn Minh nói, người này có ý tứ, không biết ông ta làm quan gì, mà làm đến mức chán chường như vậy.

Sở Lan ở bên cạnh xem lời giới thiệu trên tường, giới thiệu chủ nhân của "Tiêu Dao Trai" này hóa ra là một Tuần phủ, Tuần phủ là quan lớn thế nào? Mọi người đều không biết, đúng lúc bên cạnh có một ông già trông cửa, tình nguyện giải thích, cái gọi là Tuần phủ, chính là đại thần phong cương của triều đình, nói chung mà nói thì lớn tương đương với Tỉnh trưởng, Bí thư Tỉnh ủy bây giờ.

Lăng Vân Hà nói: "Chà chà, chắc hẳn cũng là một Ủy viên Trung ương rồi, nói không chừng còn có thể vào Bộ Chính trị đấy. Thằng cha già này e là ăn no quá rồi, có quan lớn thế không làm, đến đây trồng cái loại rau gì. Nước ta có mấy trăm triệu nông dân, quan tâm gì đến chút rau mà một Ủy viên Trung ương trồng."

Đàm Văn Thao nói: "Đây là cao tay một bậc. Làm quan tuy hiển hách, nhưng cũng có cái khổ của làm quan, tuy là trước mặt bách tính thì oai phong lẫm liệt tám mặt uy phong, nhưng trước mặt Hoàng đế, căn bản là không có tự do, cả ngày đều là gật đầu khúm núm mặt mày nịnh nọt, như cháu chắt vậy. Hoạn hải trầm phù, hiểm tượng hoàn sinh. Quan làm đến to đến mấy cũng không được, làm đến to đến mấy bên trên đều vẫn còn quan, dù cho làm đến Hoàng đế, vẫn cả ngày nơm nớp lo sợ, sợ người khác lật đổ mình, giết mình. Theo ý nghĩa này mà nói, làm quan đều là nô tài, thời xưa làm quan, không có vẻ nô lệ khom lưng cúi đầu, thì một ngày cũng làm không nổi."

Lăng Vân Hà nói: "Ôi, Đàm Văn Thao cậu hình như là nhìn thấu hồng trần rồi. Vậy cậu còn chết sống đòi đến cái Đại đội Giáo đạo này làm gì? Về nhà trồng trọt là được rồi."

Đàm Văn Thao nói: "Hoàn toàn là hai chuyện khác nhau. Người ta đến đây ở ẩn, là vì người ta đã làm quan lớn rồi, đã thỏa mãn cơn nghiện làm quan, đã làm quan đến mức đạt cảnh giới, thấy tốt là thu, công thành thân thoái, mới coi là ở ẩn. Chúng ta một ngày quan cũng chưa làm qua, mùi vị tiểu đội trưởng cũng chưa nếm qua, cậu đi trồng rau thì tính là chuyện gì? Cậu vốn dĩ là một thằng nhà quê mà, cậu trồng rau là chuyện trong bổn phận. Cậu nghĩ xem, một Bí thư Tỉnh ủy, ông ấy vui thì đến trồng rau, với cảm giác bố cậu bố tôi trồng rau có giống nhau không? Khác xa. Cho nên nói, cái chúng ta cần cân nhắc bây giờ không phải là vấn đề ở ẩn, mà trước hết là vấn đề đạt được tư cách ở ẩn."