Một ngày thời tiết rất đẹp, Trung đội Bảy được hai xe vận tải lớn chở đến tham quan Sóc Dương Quan.

Sóc Dương Quan đã rất cổ xưa, nhưng vẫn sừng sững uy nghiêm. Tòa thành kim cổ tráng lệ nay đã trở thành một điểm tham quan danh thắng, đón tiếp những du khách phong nhã hoặc giả vờ phong nhã đến tham quan và thu tiền vé. Trên thành trì không còn thấy cờ xí tung bay, cũng không thấy kích kiếm thương sóc tranh đua cùng nhật nguyệt, khói lửa chiến tranh đã thấm sâu vào nơi thẳm sâu của thời gian, dùng những vết sẹo loang lổ đầy thương tích trên tường thành để gợi nhắc về một đoạn lịch sử.

Cuốn sách cũ này đã được bao bọc lại, thêm vào rất nhiều thứ hào nhoáng rực rỡ. Trên thành trì có nhiều nam nữ khoác vai bá cổ, tỏ ra rất nghiêm túc, chiến tuyến từng bất khả xâm phạm nay lại im lặng trước thời thượng mới. Nhưng, quân nhân ở đây vẫn có thể chạm vào ngày hôm qua nóng bỏng. Ngẩng đầu nhìn lên, phía trên cửa ải, hai chữ đại tự chân phương vuông vức—"Binh Thành", vẫn như lá cờ, cao cao tung bay trên bầu trời lịch sử.

Học viên Trung đội Bảy từ đây đọc ra những ghi chép về thiết mã băng hà, đọc ra sự huy hoàng và tráng liệt của người quân nhân. Nhiều danh lưu đời sau từng chiêm ngưỡng tòa binh thành này, không biết là ai viết, trong bia lâm Sóc Dương Quan đã lưu lại bài "Quân trung dạ cảm" của Trương Gia Ngọc—Khỏa thi mã cách anh hùng sự, túng tử chung lệnh hãn trúc hương. Có Mộc Lan Từ trong "Nhạc phủ thi tập"—Vạn lý phó nhung cơ, quan sơn độ nhược phi. Còn có câu của Liễu Tông Nguyên "Liệt sĩ bất vong tử, sở tử tại trung trinh", câu của Mạnh Tử "Tráng sĩ bất vong tại câu hách, dũng sĩ bất vong táng kỳ nguyên". Những bút tích để lại nơi đây hầu như đều nhấn mạnh khí tiết hào hùng "thị tử quy như" của người quân nhân.

Sau khi tế lễ trở về, đến giờ học chính trị, trên bảng đen lớp học Trung đội Bảy chỉ xuất hiện ba chữ—"Bất phạ tử" (Không sợ chết).

Chủ đề này ngắn gọn súc tích, chạm đến tâm can.

Là một người làm công tác tư tưởng chính trị—Hàn Mạch Thiên cảm thấy may mắn vì Phó tư lệnh Tiêu đã cho ông ta một cơ hội như vậy, để ông ta cuối cùng cũng bước lên sân khấu quản lý ý thức hệ.

Đây đúng là một sân khấu tuyệt vời, tại đây, niềm đam mê và năng lượng của ông ta đã được phát huy đến mức tối đa. Ông ta từ lâu đã khao khát mình có thể trở thành một người lãnh đạo quản lý tư tưởng của người khác, ông ta phù hợp với việc quản lý tư tưởng của người khác hơn là quản lý chuyện ăn uống ngủ nghỉ vụn vặt. Trong tất cả các công việc quản lý, quản lý tư tưởng của người khác là sự quản lý căn bản nhất. Ông ta không chỉ muốn xây dựng và hoàn thiện các loại quy định chế độ trên "văn hóa trung gian", mà quan trọng hơn là phải tiêm vào "văn hóa cốt lõi" dòng máu mới, ông ta muốn lãnh đạo bộ não của họ, kiểm soát trung khu của họ—đây mới là sự lãnh đạo căn bản nhất. Lý tưởng của ông ta là, lấy Trung đội Bảy làm căn cứ điểm, áp dụng các phương thức khác nhau, truyền thụ một loại tình cảm lành mạnh, sục sôi, mang tính quân nhân chuyên nghiệp, ông ta muốn sửa sang lại tất cả những cành lá không đồng đều kia, khiến chúng trở nên khỏe mạnh ngay ngắn, khiến mọi tư tưởng đều thống nhất về một ý chí—nơi đây giống như một cái lò luyện, bất cứ thứ gì từ chỗ ông ta luyện ra đều phải qua sàng lọc nghiêm ngặt, lọc đi thói tiểu thị dân, ý thức tiểu nông, ý thức tiểu tư sản, ý thức tiểu thổ hào ác bá, ý thức đầu cơ nằm mơ giữa ban ngày... trên người họ, để cuối cùng trở thành một sĩ quan chuyên nghiệp thuần túy, đã qua tôi luyện cao độ, dũng cảm hiến dâng cho sự nghiệp.

Trong bài viết "Trọng chú quân quan đích chức nghiệp tinh thần" (Đúc lại tinh thần chuyên nghiệp của sĩ quan) đăng không lâu trước đó, Hàn Mạch Thiên đã bày tỏ một quan điểm như thế này: Trong quân đội, cuộc sống tổng thể và sứ mệnh đặc thù cấu thành không khí văn hóa đặc biệt, trang bị thuộc về văn hóa vật chất, là rìa của văn hóa quân doanh, có tính dẻo nhất định. Giữa các nền văn hóa biên rìa dễ thông hiểu nhau nhất, ví dụ như việc sử dụng binh khí, mục đích sử dụng thống nhất thì có thể dung hội quán thông. Chúng ta thậm chí có thể căn cứ vào sự thay đổi cập nhật của trang bị để thay đổi kế hoạch huấn luyện, đề cương giáo dục, thậm chí là điều lệnh điều lệ và quy định chế độ của chúng ta. Mà quy phạm lại là trung gian của văn hóa quân doanh. Văn hóa trung gian so với văn hóa vật chất thì có độ ổn định nhất định, nhưng cũng không phải là không thay đổi. Chỉ có thành viên quân đội, đặc biệt là tầng lớp sĩ quan, mới là cốt lõi của văn hóa quân doanh, có tính ổn định nhất. Những tín ngưỡng chính trị, tình cảm tinh thần, quan niệm đạo đức, mục đích chiến tranh... mà chúng ta tích lũy trong hàng nghìn năm chiến tranh, đều ăn sâu bám rễ trong tư duy sĩ quan chưa được quy phạm hóa. Trong thời kỳ mới, dưới ngọn cờ chính quy hóa, đúc lại phẩm cách quân nhân của sĩ quan, cập nhật quan niệm giá trị và mục đích giá trị, nhấn mạnh tinh thần chuyên nghiệp, chính là cốt lõi của việc tái thiết toàn bộ văn hóa quân doanh. Một câu thôi, chính là phải để các sĩ quan hiểu rằng, sĩ quan chính là sĩ quan, chứ không phải cái gì khác. Mỗi người chúng ta không nhất định là vì chiến tranh mà sinh, nhưng một khi đã chọn nghề sĩ quan, thì nên chuẩn bị hoặc chờ đợi—vì chiến tranh mà chết.

Thực tiễn chứng minh, nỗ lực của Hàn Mạch Thiên vô cùng hiệu quả.

Các vị thủ trưởng của Đại đội Giáo đạo đều rất rõ ràng, Hàn Mạch Thiên đến N-017, trọng điểm là đến để nắm bắt Trung đội Bảy, hơn nữa những đề xuất ông ta đưa ra đều đã được suy nghĩ kỹ càng, vừa có tầm cao lý luận, vừa có nội dung thực tiễn, thường là không thể chê vào đâu được. Vì vậy, trong việc quản lý tư tưởng đối với Trung đội Bảy, các phương án thực thi cơ bản đều là kiệt tác của Hàn Mạch Thiên. Hiện nay, dù là từ hành động hay tư tưởng, Trung đội Bảy đều từng bước tiến tới quy phạm của Hàn Mạch Thiên, tiến tới quỹ đạo chính quy mà Hàn Mạch Thiên đã thiết kế cho họ.

Hàn Mạch Thiên bắt đầu từ bản chất của sĩ quan.

Hàn Mạch Thiên đặt câu hỏi: Một sĩ quan, có những điểm khác biệt gì so với công dân xã hội thông thường?

Những điểm khác biệt được trả lời đương nhiên là rất nhiều, ví dụ như trách nhiệm nhiệm vụ, phong thái dáng vẻ, thân phận đãi ngộ, v.v. Hàn Mạch Thiên nói, các anh nói đều đúng. Nhưng có một điều quan trọng nhất, chính là sĩ quan không được sợ chết. Không sợ chết là dấu hiệu quan trọng để phân biệt sĩ quan với người không phải sĩ quan. Sau khi một người mặc quân phục lên, anh ta không đơn giản là một con người theo nghĩa thông thường nữa, tất cả mọi hoạt động của anh ta đều xoay quanh một trung tâm, đều liên quan đến cái chết. Mọi người suy nghĩ xem, đây có phải là chuyện giật gân không?

Mọi người trả lời không phải chuyện giật gân, thực tế chính là như vậy.

Hàn Mạch Thiên nói, Úy Liêu Tử có một danh ngôn: Tướng thụ mệnh chi nhật vong kỳ gia, trương quân túc dã vong kỳ thân, viện phù nhi cổ vong kỳ thân. Nghĩa là, tướng soái nhận lệnh cầm quân tác chiến, thì không được nghĩ đến việc nhà nữa; quân đội xuất phát hành quân đóng quân, thì không được nghĩ đến người thân nữa; đến chiến trường chỉ huy chiến đấu, thì không được cân nhắc đến an nguy cá nhân nữa. Đạo làm tướng, không những không được cân nhắc đến an nguy cá nhân, mà còn phải đặt an nguy của người thân sang một bên.

Sau đó ông ta đưa ra vài ví dụ.

Ví dụ một: Tướng lĩnh Bắc Ngụy là Thôi Giai thủ Ân Châu, khi nhậm chức người khác đều nói nơi đó nguy hiểm, khuyên ông đừng mang theo gia quyến. Thôi Giai không chấp nhận sự khuyên ngăn thiện chí của người khác, nói, ta một mình đi nhậm chức, triều đình sẽ nghi ngờ, tư tưởng của tướng sĩ cũng khó ổn định. Thế là mang theo cả nhà đi. Sau đó địch vây thành thế rất mạnh, thành Ân Châu nguy cấp sớm tối, trong bộ tướng có người giấu ông chuyển gia quyến con cái ra ngoài. Thôi Giai biết tin vô cùng tức giận, nói quyết chiến chưa đánh, gia quyến của ta đã trốn ra ngoài, làm lay chuyển nghiêm trọng quân tâm, đến nô bộc cũng lấy làm xấu hổ. Lại phái người đi trong đêm đón gia quyến con cái trở lại thành Ân Châu. Hành động này cổ vũ rất lớn cho tướng sĩ thủ thành, khi tác chiến ai nấy đều phấn dũng, trong tình thế binh lực chênh lệch rất lớn, đã giữ vững được thành Ân Châu.

Ví dụ hai: Con trai của tướng lĩnh Nam triều Lương là Dương Kham bị quân phản nghịch Hầu Cảnh bắt làm con tin, lúc hai quân giao chiến, Dương Kham tay cầm binh khí đứng trước trận, nói với con trai mình và Hầu Cảnh rằng, ta không chỉ là cha của một đứa con, mà còn là trọng thần triều đình, là tướng lĩnh thống lĩnh vạn quân, ta sẽ không vì con trai ta nằm trong tay địch mà tư lợi làm mất chức trách. Lại qua vài ngày, hai quân giao phong, quân Hầu Cảnh lại áp giải con trai Dương Kham đến trước trận định uy hiếp Dương Kham lui binh. Dương Kham nói với con trai, ta tưởng con chết lâu rồi, sao còn sống? Ta tuyệt đối sẽ không vì con mà ảnh hưởng đến quyết tâm của ta. Nói xong, giương cung bắn chết con trai mình. Quân Dương Kham chứng kiến hành động tráng liệt này, không ai là không cảm thấy phấn chấn, lớn tiếng hô khẩu hiệu "báo thù", xua quân xung phong, quân Hầu Cảnh đại bại.

Ví dụ ba: Tướng lĩnh nhà Đường là Khuất Đột Thông, bộ đội có lần bị đại quân địch bao vây, tình thế vô cùng nguy cấp, có người khuyên ông đầu hàng. Khuất Đột Thông nói, cái đầu này của ta là đầu của tướng quân nhà Đường, không phải đầu chó, nó sẽ không cúi thấp trước kẻ địch của nó. Ông thường dùng tay xoa gáy mình nói với bộ hạ rằng, từ khi ta nhận lệnh dẫn bộ đội tác chiến với địch, ta đã chuẩn bị sẵn sàng, vì quốc gia, chỗ này sớm muộn gì cũng phải chịu một đao. Chính vì Khuất Đột Thông đã chuẩn bị sẵn tâm thế tất tử, và có thể cảm hóa bộ đội bằng hành động mẫu mực của mình, cho nên dù trong điều kiện bất lợi nhất bộ đội cũng có thể giữ vững tinh thần chiến đấu cao độ, giành thắng lợi cuối cùng của chiến tranh.

Trong mắt Hàn Mạch Thiên, công tác tư tưởng chính trị của quân đội, nói cho cùng phảilạc thực (thực hiện) vào việc dũng cảm tác chiến, mà dũng cảm hay không, trước tiên phải giải quyết vấn đề "khí", có khí thì dũng, không khí thì suy, dũng là biểu hiện của khí, khí là thực chất của dũng. Một là phải dựng "chính khí", có chính khí mới có sĩ khí, có sĩ khí mới có dũng khí. Mà chức năng của nghề quân sự, quy cho cùng đều phảilạc thực (thực hiện) vào một chữ "dũng khí". Vấn đề cốt lõi của dũng khí, chính là không sợ chết. Mà một bộ đội trong chiến tranh có tinh thần dũng cảm xả thân hay không, tất nhiên lại dựa vào sĩ quan. Tướng không dũng thì ba quân không sắc, tướng dũng thì sở hướng phi mi. Lưu Hướng thời Hán tổng hợp những lời bàn của người xưa liên quan đến "tất tử" (giữ vững quyết tâm tử chiến), trong tác phẩm "Thuyết uyển·Chỉ võ" của mình đã nói, tất tử không bằng lạc tử, lạc tử không bằng cam tử, cam tử không bằng nghĩa tử, nghĩa tử không bằng thị tử quy như. Cho nên một người tất tử, mười người không thể cản nổi; mười người tất tử, trăm người không thể cản nổi; trăm người tất tử, nghìn người không thể cản nổi; nghìn người tất tử, vạn người không thể cản nổi; vạn người tất tử, thì hoành hành thiên hạ. Mà trong thực tế chiến tranh, còn có một quy tắc quan trọng—ôm giữ quyết tâm tất tử thì chưa chắc đã chết trước, không có quyết tâm tất tử thì chưa chắc đã không chết. Thích Kế Quang đối với điều này có kiến giải tinh túy, cho rằng phàm là sinh vật có máu có khí, không ai là không yêu sống sợ chết, quan trọng là yêu sống không được tham sống, khinh chết cũng phải chết sao cho xứng đáng, không nói là nặng tựa Thái Sơn, nhưng cũng không được nhẹ tựa con chuột. Nhưng người phấn dũng đương tiên (xông pha đi đầu) chưa chắc đều chết, người úy súc bất tiền (chùn bước không tiến) chưa chắc đã không vong, người xung phong hãm trận dũng mãnh tiến lên, giành thắng lợi chiến tranh, đều là công thần còn sống, kẻ chần chừ ngó nghiêng giữ mạng, kết quả cuối cùng của năm mươi bước và một trăm bước không phải bị địch đuổi giết, cũng sẽ bị quân pháp xử tử.

Hàn Mạch Thiên nhân điển cố "năm mươi bước cười trăm bước", để các học viên phát biểu "cao kiến".

Hàn Mạch Thiên nói: "Trong ví dụ này, các anh cho rằng ai là người đáng cười nhất?"

Một học viên trả lời: "Đương nhiên là năm mươi bước đáng cười nhất, cùng là bỏ chạy, hắn còn mặt mũi cười nhạo người khác, thật là liêm sỉ không biết."

Hàn Mạch Thiên lại điểm tên Đàm Văn Thao.

Đàm Văn Thao nói: "Vẫn là một trăm bước đáng cười nhất, không những đáng cười, mà còn đáng giết, năm mươi bước hoàn toàn có lý do cười nhạo một trăm bước. Bởi vì, về thời gian và không gian bỏ chạy, hai bên có sự khác biệt rất lớn. Một trăm bước là kẻ chạy trước, là kẻ làm lay chuyển quân tâm sớm nhất. Năm mươi bước rất có thể chính là vì lấy một trăm bước làm khuôn mẫu mới bỏ chạy lấy người, nếu lên tòa án quân sự, kẻ cầm đầu tội ác vẫn là một trăm bước."

Hàn Mạch Thiên tỏ ý tán thưởng quan điểm của Đàm Văn Thao, nói: "Đây mới là tư duy đúng đắn của sĩ quan. Trên chiến trường, ai chạy trước thì nên giết kẻ đó trước, đây là điều không thể nghi ngờ."

Học viên Trung đội Bảy đối với việc Hàn Mạch Thiên không ngại phiền hà nhồi nhét ý thức chiến tranh cho họ, đã trở nên quen thuộc. Họ không cảm thấy có gì kỳ lạ, "chỉ thượng đàm binh" (bàn việc binh trên giấy) cũng là một phương thức, thậm chí là một phương thức cần thiết. Một bộ đội, mỗi một giây mỗi một khắc đều không thể thiếu ý thức chiến tranh, các linh kiện trong cái máy khổng lồ gọi là quân đội này, đều lấy việc phục vụ chiến tranh làm căn cứ sinh tồn duy nhất, không nhận thức được điểm này, còn làm binh cái gì? Trong chiến tranh đương nhiên cần khích lệ sĩ khí, nhưng sĩ khí không phải nói khích lệ là khích lệ lên được, một bộ đội nếu như ngày thường phong khí không chính, quan binh có khí vô lực, một khi đã lâm trận, nước đến chân mới nhảy, chỉ dựa vào sự cổ động trên chiến trường mới khích lệ lên được cái "khí", có thể nói là rất hạn chế. Cho nên nói, thắng bại của chiến tranh thường là đã được quyết định từ thời bình rồi. Mà ngày thường làm sao để cổ vũ sĩ khí, thì xem sự dẫn dắt truyền thụ của người làm công tác tư tưởng chính trị. Đạo lý nhỏ phải giảng, đạo lý lớn cũng phải giảng, dù là đạo lý lớn hay đạo lý nhỏ, do những người khác nhau giảng, hiệu quả sẽ hoàn toàn khác biệt, đây không chỉ là vì khả năng giảng giải, mà còn có sức mạnh nhân cách của người giảng phát huy tác dụng ở trong đó. Một đạo lý nông cạn phổ thông là, yêu cầu người khác làm được, bản thân bạn phải làm được trước. "Ngôn truyền thân giáo" (dạy bằng lời nói, làm gương bằng hành động) thể hiện thế nào? Nên là thân giáo lớn hơn ngôn truyền. Hàn Mạch Thiên nói bản thân ông ta hiện tại cũng chưa thể chứng minh mình là dũng cảm, nhưng mỗi ngày ông ta đều tự nói với mình vài lần, đừng sợ chết, cái chết là nghĩa vụ và quyền lợi chung của mỗi người.

Hàn Mạch Thiên nói, "Xem một quân nhân có dũng cảm hay không, trường thi cuối cùng đương nhiên là chiến trường rồi. Nhưng, cũng không phải là ngày thường thì không thể kiểm tra, xem một người có tinh thần hy sinh lợi ích cá nhân không, xem một người có trách nhiệm và sứ mệnh không, xem thái độ đối nhân xử thế của một người, đều có thể nhìn ra anh ta là người trọng lợi khinh nghĩa hay là một người dũng cảm hiến dâng. Tôi có một kỳ vọng cụ thể đối với học viên xuất thân từ Trung đội Bảy, tôi hy vọng học viên của tôi ngày thường không tham tài, khi chiến tranh không sợ chết, yêu nước yêu binh, sử dụng sinh mệnh của mình một cách đúng đắn."

Điều khiến học viên không ngờ tới là, họ còn chưa kịp tiếp nhận sự kiểm tra lý luận của Phó chủ nhiệm Hàn, thì giáo viên của họ là Chúc Kính Á đã thân sĩ tốt (đi đầu làm gương) rồi.

Hai

Không có dấu hiệu nào cho thấy buổi trưa này sẽ xảy ra chuyện gì. Trong ký túc xá Trung đội Bảy rất yên tĩnh. Kể từ khi Hàn Mạch Thiên đến N-017, sự yên tĩnh này cứ đến lúc nên yên tĩnh là không thể nghi ngờ mà bao phủ xuống.

Không chỉ Trung đội Bảy, toàn bộ N-017 đều trật tự chỉnh tề.

Trật tự, đây là một từ vựng quan trọng trong từ điển của Hàn Mạch Thiên. Hàn Mạch Thiên giống như học thuộc lòng mà nhai nát tình hình của từng học viên Trung đội Bảy, bối cảnh gia đình, tích lũy văn hóa, đặc điểm tính cách, rèn luyện tác phong của họ... tất cả về tính cách con người, không cái nào không nằm trong tầm mắt của ông ta. Trên thao trường, trên bãi pháo, trong lớp học, trong sở quan sát, tên của họ đều gọi là pháo binh hoặc học viên, họ mặc quân phục giống nhau, họ bước những bước chân giống nhau, họ hô khẩu lệnh giống nhau, họ thậm chí ăn những món cơm canh giống nhau, vào cùng một thời điểm đi ngủ. Nhưng, ông ta biết, thế giới tâm hồn của họ vẫn là thiên sai vạn biệt hình thái khác lạ.

Trung đội Bảy cũng đã bước vào trạng thái ngủ dở ông dở thằng.

Môn học sáng nay là "Nhiệm vụ mới của pháo binh trong chiến tranh cục bộ công nghệ cao", do giáo viên sĩ quan học viên Trương Lăng Thủy giảng dạy. Trương Lăng Thủy bây giờ đã không phải là Trương Lăng Thủy lúc mới đến nữa, mỗi ngày đều lau đôi giày da nhỏ sáng bóng, quân phục ủi phẳng lì bằng ca trà, hơn nữa có dấu hiệu cho thấy, tên nhóc này đã bắt đầu nhắm đối tượng rồi. Nơi này cách thành phố vài chục cây số, phụ cận có vài ngôi làng thưa thớt, nữ binh ở đại đội bộ lại phần lớn là chiến sĩ, đối tượng có thể lựa chọn quả thực có hạn, nên hắn cứ hay than vãn, hắn sở dĩ đến N-017, hoàn toàn là vì sự cống hiến cho sự nghiệp cách mạng. Đã là "công nghệ cao", nội dung đương nhiên đều là mới, đều là những thứ chưa từng nghe thấy bao giờ, nào là đánh chặn trực thăng vũ trang, chế áp vũ khí dẫn đường, chế áp vũ khí điện tử... Trương Lăng Thủy thao thao bất tuyệt, học viên thì mơ mơ màng màng. Chẳng ai dám khẳng định tên nhóc Trương Lăng Thủy này lên chiến trường có tè ra quần hay không, nhưng "chỉ thượng đàm binh" thì bạn không thể không phục cái nền tảng sâu dày của hắn. Những thứ vụn vặt trên pháo hắn không lừa được những lão pháo binh này, mà hễ liên quan đến cái gọi là lĩnh vực "công nghệ cao", thật giả đúng sai thì hoàn toàn do hắn cả. Hắn học bốn năm đại học bạn đã học chưa? Hắn học "phân tích lý luận đa nhân tố tầm xa", bạn đã học chưa? Hắn biết giả vờ nói hớ thường xuyên buột miệng nói mấy thứ tiếng tây như "SRRER" hay "GOODMORNING", bạn có biết không?

Bạn không biết, thì bạn phải nghe hắn, hắn nói mặt trời dẹt thì bạn cũng đành phải theo đó mà nói là dẹt.

Thời buổi này, tri thức tiểu nhân không vẻ vang, cũng chẳng thấy tri thức đại nhân vẻ vang bao nhiêu, chỉ có mấy tay tri thức nửa mùa như bọn chúng là bốc phét.

Cả một buổi sáng trôi qua, mọi người đều mệt mỏi cả thể xác lẫn tinh thần. Buổi trưa này, hiếm hoi được chợp mắt một lát.

Bây giờ, cuộc sống của Trương Cố Sinh và những người khác đã được cải thiện chưa từng có, học viên sẽ không bao giờ dễ dàng châm chọc mỉa mai họ nữa, mà tỏ ra sự tôn trọng và lịch sự nhất định đối với họ—mặc dù sự tôn trọng và lịch sự này bên trong chứa đựng thành phần bất đắc dĩ và cảnh giác. Sau lưng họ, có một sức mạnh to lớn, Hàn Mạch Thiên từng ám chỉ với họ, chỉ tiêu đề bạt sĩ quan của học viên sẽ không giảm, chỉ cần họ kiên trì học tập theo lớp, nâng cao thành tích, cuối cùng định cấp cùng học viên là chuyện có thể. Đương nhiên, trong lòng họ vẫn không yên tâm, họ biết, chỉ nâng cao thành tích thôi là chưa đủ, muốn tăng sức thuyết phục, họ nên đưa thành tích lên phía trước, nếu như khi học viên tốt nghiệp, thành tích của họ nằm trong tốp đầu, thì những lời còn lại dễ nói hơn. Vì vậy, họ sẽ không lơ là, để đạt được mục đích, họ phải bỏ ra sự nỗ lực lớn hơn cả học viên, không chỉ phải theo kịp họ, còn phải vượt qua họ.

Cạnh tranh, giống như một dòng nước ngầm dưới ngọn núi lớn, vẫn đang diễn ra một cách kín đáo và quyết liệt.

Buổi trưa này, học viên đang nghỉ ngơi, giáo viên đang nghỉ ngơi, nhân viên bảo đảm cơ quan đang nghỉ ngơi, đại đa số mọi người trong doanh trại N-017 đều đang nghỉ ngơi hoặc giả vờ nghỉ ngơi, chỉ có một người đã thoát khỏi những tranh chấp và mệt mỏi của thế tục, bước vào một cảnh giới kỳ bí.

Người này chính là Chúc Kính Á.

Ba

Trong ký ức của Chúc Kính Á, đã rất lâu rồi ông không đến nơi này, đây là địa bàn bên ngoài N-017, thuộc quyền quản lý của một hương dưới thành Nhữ Định, nhưng nơi này đá lởm chởm cỏ dại mọc đầy, không trồng trọt được hoa màu, nên hiếm thấy dấu chân người.

Chúc Kính Á lúc này vẫn còn sợ hãi, con bé Chúc Tiểu Du này cũng quá gan rồi, đường lớn không đi lại cứ thích đi đường tắt, nói là đường gần, kết quả bị dọa cho hồn xiêu phách lạc, về đến nhà mặt vẫn còn trắng bệch. Nếu chuyện này xảy ra ở nhà dân thường, có khi còn phải làm mấy trò thần thần quỷ quỷ để chiêu hồn cho đứa nhỏ. Đương nhiên, nói đi cũng phải nói lại, nếu không phải đứa trẻ này bị dọa một trận, ông cũng đã không đến nơi này.

Đã là tiết cuối thu đầu đông rồi, Biệt Tỳ sơn giống như một bà lão đã có tuổi, từng chút một trút bỏ vẻ mặn mà từng có, để lộ ra những nếp nhăn đầy bất lực trên thân mình. Ánh mặt trời vẫn trong vắt, gió thu lành lạnh từ bên cạnh chảy qua như dòng sông, đè những ngọn cỏ ngải xuống thành một tư thế nghiêng nghiêng.

Ngày này thực ra vẫn có chút điềm báo.

Điềm báo thứ nhất là buổi trưa ngày hôm đó nhà bếp đại đội nhiều hơn hai món ăn, một món là hẹ xào trứng, một món khác là ớt xào thịt gà. Mà hai món này, món trước là món Chúc Tiểu Du thích, món sau lại là món nhắm rượu Chúc Kính Á khá yêu thích. Điềm báo thứ hai là, Hàn Mạch Thiên ngày hôm đó không đến "nhậu nhẹt" cùng Chúc Kính Á, Hàn Mạch Thiên tự mình ăn qua loa ở nhà ăn, liền về ký túc xá đọc cuốn "Tiểu sử thanh niên Mác" của ông ta rồi, cho nên người tiến vào tình huống chỉ có một mình Chúc Kính Á. Buổi trưa này nếu Hàn Mạch Thiên đến, kết cục của sự việc có lẽ đã không phải như thế này. Điềm báo thứ ba là, Chúc Kính Á hôm nay không những mua hẹ xào trứng và ớt xào thịt gà, còn phá lệ xa xỉ một chút, mua một đĩa lạc ngũ vị. Bởi vì chiều hôm nay ông không có tiết, uống chút rượu ngủ một giấc trưa là nhu cầu cơ bản của ông. Về đến ký túc xá, Chúc Kính Á trước tiên chia mỗi món một nửa, đổ nước sôi vào đáy nồi ủ ấm, lại mở một chai rượu ngô tinh chế sản xuất tại địa phương giá hai đồng năm hào năm xu, nhắm món ăn của mình, tự rót tự uống, uống một cách ngon lành, hơn nữa càng uống hương vị càng đậm đà, trước khi Chúc Tiểu Du về nhà, một mình vậy mà đã uống gần bốn lạng, đây chính là điềm báo thứ tư.

Sau đó, điềm báo thứ năm xuất hiện, mà điềm báo thứ năm đã cách sự thật không xa rồi.

Khi Chúc Tiểu Du đi học về đến nhà, giọng nói đã hơi thay đổi rồi. Chúc Tiểu Du nói: "Bố, bố đã thấy con rắn ba đầu chưa, sợ người lắm ạ!"

Chúc Kính Á ban đầu không phản ứng kịp, mơ mơ màng màng nói: "Làm gì có con rắn ba đầu nào, con sợ là nhìn nhầm rồi."

Chúc Tiểu Du nói: "Không sai một chút nào, không tin bố hỏi Tiểu Mạn với Đông Thắng, ba chúng con đều nhìn thấy, giữa một cái đầu, hai bên còn có hai cái đầu, nó ngẩng đầu lên, cái cổ cách mặt đất cao thế này này, còn thè lưỡi về phía chúng con..."

Chúc Tiểu Du miêu tả sinh động như thật, còn rùng mình một cái, người bố cũng nghe đến nổi da gà.

Chúc Kính Á chợt nhớ ra, đúng rồi, chính là loại rắn mà người địa phương gọi là rắn ba chim đó, cực độc. Trong não Chúc Kính Á xoẹt qua một linh cảm, hỏi Chúc Tiểu Du: "Nói bố nghe, các con nhìn thấy ở chỗ nào?"

Chúc Tiểu Du nói địa điểm, bảo là ở phía đông Nhị Quải Tử.

Chúc Kính Á nghe xong, ngẩn người ra một lúc, rồi chụm tay cầm ly rượu, ngửa cổ, rót nửa ly khoảng năm tiền chất lỏng mạnh vào thân hình gầy gò của mình, dặn dò Chúc Tiểu Du: "Cơm của con ở trong nồi, con tự ăn đi, bố ra ngoài một chuyến."

Lại dặn dò: "Ăn cơm xong không cần rửa bát, muốn đọc sách thì đọc sách, không muốn đọc sách thì ngủ một lát. Bát để trong nồi đợi bố về rửa."

Sau đó, liền xách một cái gậy gỗ, bước đi hiên ngang bước ra ngoài.

Lúc sắp ra đến cổng N-017, Chúc Kính Á dừng bước chân, do dự một chút, định gọi hai người ở Trung đội Bảy, quay lại vài bước, nghĩ ngợi, lại thôi, quay đầu lại, vẫn một mình đi đi.

Ông là sợ làm rùm beng lên sẽ gây ảnh hưởng lớn. Cái gã mọt sách này, cái chuyên gia pháo binh chỉ biết đọc sách thánh hiền này, cái người quân nhân kiểu cũ đã giao cả cuộc đời long đong lận đận của mình cho chức trách này, đối với mức độ tin cậy của phương thuốc dân gian được truyền tụng kia đã không kịp thời gian để kiểm chứng, ông ôm một bầu nhiệt huyết tốt đẹp, ngu ngốc và hào phóng đưa mình vào một cuộc chiến tranh tàn khốc, hơn nữa không có viện binh, hoàn toàn là tác chiến đơn độc, ông phạm vào điều cấm kỵ của nhà binh lần đầu tiên trong đời.

Bốn

Là nơi này rồi, nơi đây gọi là "Nhị Quải Tử".

Chúc Kính Á loáng thoáng nhớ lại, lúc mới đến làm việc ở đoàn huấn luyện sĩ quan, đúng là từng nghe nói, nơi Nhị Quải Tử này là một tổ rắn. Chúc Kính Á phán đoán, mùa này rắn rết thông thường không ra khỏi hang, nếu không phải bị quấy rầy, thì chính là có nguyên nhân đặc biệt gì đó, ví dụ như cần thức ăn gấp chẳng hạn. Dù xuất động, hành động cũng rất lười biếng, không đi xa được, cũng sẽ không rời hang quá xa.

Thế nhưng, tìm hồi lâu, vẫn không thấy dấu vết.

Cảm giác có chút hoa mắt chóng mặt vì tuổi già, tháo kính xuống, dùng vạt áo lau lau, cúi lưng xuống, lại dùng gậy khua khua đám cỏ, đôi mắt già đục ngầu như chiếc lược dày, hết lần này đến lần khác chải qua từng bụi cỏ trước mắt. Ở đây sẽ không có đâu, đây là một hòn đá màu xanh, đây là một đoạn cành cây, đây là... cái thứ màu tím đỏ này là cái quái gì...

Chúc Kính Á nhìn không rõ, liền cúi người ngồi xổm xuống đất để sờ, cái sờ này liền sờ ra một rắc rối to tày trời... cái thứ vừa đỏ vừa tím kia đột nhiên ngọ nguậy, ban đầu còn lười biếng, đại khái là hoàn hồn lại, hiểu rõ là có một loài động vật khác đang dòm ngó ý đồ với nó, liền trở nên vô cùng cảnh giác.

Chúc Kính Á còn chưa kịp hiểu ra, liền nghe thấy một tiếng rít "vèo" một cái, phía trước có một tia chớp vụt qua nhanh chóng—lần này ông nhìn rõ rồi, nhìn thấy rõ mồn một—ông suýt chút nữa không hét lên, chính là nó, chính là nó mà ông trải qua bao gian nan vất vả mang đầy hy vọng muốn tìm.

Chúc Kính Á chẳng thèm nghĩ ngợi, liền vung vẩy cây gậy gỗ trong tay, lao lên.

Thế nhưng, vị giáo viên lý luận pháo binh đầy bụng thao lược pháo binh này đã đánh giá quá thấp đối thủ của mình—nó có ba bộ não, mặc dù trong đó không có trí tuệ của loài linh trưởng cao cấp, nó còn có sáu con mắt—trời ơi, sáu con mắt trẻ trung, cảnh giác, vì bảo vệ sinh mệnh của chính mình mà bừng lên ánh sáng chiến đấu kia tuyệt đối không phải là đôi mắt già nua của Chúc Kính Á có thể so sánh được—nó ngay ở phía trước ông chưa đầy năm mét, nó ngẩng cao cái đầu quý hiếm của nó, sáu con mắt giống như sáu họng súng sáng rực, trong khi uy hiếp kẻ địch rút lui, cũng đang dụ dỗ kẻ địch tiến lên—đúng vậy, chỉ cần ông không tiến đánh nó, nó sẽ duy trì thế đối đầu này đến cùng, nó cũng không nắm rõ nội tình của đối thủ, lúc này nó còn chưa dám khẳng định, chiến tranh một khi bùng nổ, ai sẽ là kẻ thắng cuộc cuối cùng. Theo ý định ban đầu của nó, nó không hy vọng chiến tranh leo thang, kẻ địch trước mắt mặc dù vụng về, nhưng nó biết, cái tên của quái vật khổng lồ này gọi là người, loài động vật này nó thấy nhiều rồi, mặc dù nó thường xuyên chịu sự quấy rầy thậm chí xâm phạm của họ, mặc dù trong cuộc đời của nó và đồng loại của nó đều phải trốn tránh sự tổn hại của họ, mặc dù trong tất cả kẻ địch thì loài động vật gọi là người này gây hại cho nó nghiêm trọng nhất, nhưng, chỉ cần họ không chủ động phát động tấn công, nó vẫn hy vọng có thể chung sống hòa bình với họ.

Tuy nhiên, chiến tranh đã đến thời điểm khẩn cấp một khi chạm là bùng nổ rồi, ông—đã ra tay. Ông trong khoảnh khắc này từ một người đi đường không quen biết trở thành kẻ địch hung ác nhất của nó. Nó nhìn rõ rành rành cằm của đối thủ đang run rẩy, nó thậm chí nghe thấy tiếng ham muốn chiến đấu ầm ầm lăn tròn trong tim ông.

Đồng thời, nó cũng kinh ngạc nhìn ra sự nhát gan của ông.

Ông nhát gan ư? Đúng vậy, ông nhát gan rồi, trong thân thể giương oai diễu võ kia của ông, một tia nhát gan chân thực từ nơi ông ít chú ý nhất—từ cơ bắp trên má ông rung động ra ngoài. Ông chưa bao giờ thấy loài động vật kỳ lạ như vậy, dù nó không phải là rắn ba chim cực độc, chỉ dựa vào diện mạo kỳ dị của nó thôi, cũng đủ khiến người ta gan mật lạnh giá rồi.

Thế nhưng, một loại đam mê khác nhanh chóng xua tan nỗi sợ hãi của ông, ba phần rượu làm bừng lên mười phần nhiệt huyết chiến đấu. Vì thắng lợi, ông phải dũng cảm tiến lên.

Ông cố gắng khiến trái tim đập thình thịch của mình bình tĩnh lại, cố gắng đập bình thường một chút.

Sau đó, ông lại tháo kính ra lau. Ông kiên định, vững vàng, chậm rãi tiến sát lại gần kẻ địch.

Các khớp xương trên khắp thân thể nó trong khoảnh khắc này đột ngột co rút, thân thể nó lập tức cứng như sắt, nó đang trong sự co rút mà suy nghĩ khẩn cấp, là rút lui hay nghênh chiến?

Thế nhưng ông vẫn từng tấc từng tấc tiến sát lại gần nó, nó nhanh chóng phán đoán, rút lui không phải là nước đi sáng suốt, nhìn bộ dạng hung tợn của ông ta, nhìn sát khí cuồn cuộn ngưng tụ trên khuôn mặt ông ta, không lấy mạng nó ông ta sẽ không chịu bỏ qua. Làm sao đây? "Hiệp lộ tương phùng dũng giả thắng" (đường hẹp gặp nhau dũng sĩ thắng). Nó bắt đầu tích tụ sức mạnh, thu nhỏ thân thể xuống mức thấp nhất, và cúi thấp cái đầu kiêu hãnh của nó. Nó biết ưu thế của mình. Ngay khi vòng tấn công hung hãn đầu tiên ập tới, nó nhanh chóng cuộn thành một cục, bảo vệ chặt chẽ trung khu sinh mệnh.

Bây giờ, trong tay ông đã không còn binh khí nữa, mục tiêu là đang vận động mà ông lại không thể nắm bắt hướng vận động của nó, từ đó cũng không thể xác định liều lượng bắn sớm. Cây gậy gỗ kia đã bị ném đi xa hai trượng, mà đối thủ lại không bị trúng đòn. Ông quan sát xung quanh một chút, không có vũ khí vừa tay nữa, ông đành nhặt một hòn đá, mượn hòn đá này lấy dũng khí, lao lên lại nhặt cây gậy gỗ, lần nữa phát động tấn công về phía nó.

Nó cuối cùng quyết định phản kích.

Nó không có lý do gì ngồi chờ chết, ngay khi ông vứt gậy gỗ mà chân đứng chưa vững, nó đã không màng sống chết bay ra khỏi bụi cỏ, dùng món binh khí mang năng lượng khổng lồ của nó—hàm răng nhỏ và sắc nhọn, cắn một cái vào chân ông. Thế nhưng đòn phản kích này không có hiệu quả, nó cắn phải một thứ gì đó dày dặn mềm mềm. Nó lập tức nhận thức được một điểm yếu khác—đối thủ có áo giáp mà nó thì trần trụi, cho nên nó cuối cùng vẫn quyết định "tẩu chi yêu yêu" (chuồn cho lẹ).

Thế nhưng đã không còn kịp nữa rồi, nó đột nhiên cảm thấy bụng một hồi nóng rực, một thứ gì đó nóng hổi ướt át đang kìm kẹp nó đè nén nó, nó biết nó nguy kịch rồi, nó không còn lựa chọn nào khác, nó chỉ có thể thực hiện cuộc đấu tranh cuối cùng của sinh mệnh, nó dốc hết toàn lực uốn éo, trong mắt nó phun ra ngọn lửa hận thù, lồng ngực nó bật ra tiếng gầm giận dữ "xì xì", hơi thở lạnh lẽo của nó và hơi thở nóng hổi của ông đan xen vào nhau, nó không bị say bởi hương rượu đậm đà đó, nó ngưng tụ tất cả hy vọng và tuyệt vọng của nó vào xương cốt, thoát thân ra từ sự kìm kẹp ngày càng chặt nhưng lại ngày càng bất lực, giống như một cành cây rít lên trong gió lốc, trên tay ông, trên mặt ông, trên cổ ông, để lại dấu vết báo thù của nó...

Ông biết ông đã bị trúng đòn. Chân mày của ông cũng bị mổ một cái không kịp phòng bị, ông không phân biệt rõ nó dùng cái đầu nào, nhưng ông không tin tử thần lại dễ dàng giáng xuống như thế, ông vẫn cố sức nắm chặt lấy nó, phát động sự... tấn công dữ dội hơn về phía nó, trong khi nhảy lên thì liều mạng quật nó xuống đất, ông cùng sáu mươi hai độ rượu ngô tinh chế trong bụng nhảy múa, ông cùng nó với toàn thân sặc sỡ đủ màu sắc khiêu vũ, tư tưởng pháo binh của ông và ý chí cầu sinh của nó cùng giãy giụa uốn éo trên bờ vực sinh mệnh. Trong khoảnh khắc này, nơi Nhị Quải Tử vô danh tiểu tốt này tiếng giết trầm đục cát bay đá chạy, trời xanh mịt mùng nhật nguyệt ảm đạm. Một trận huyết chiến thịt người kinh thiên động địa!

Ông cuối cùng đã nghiền nát nó, bẻ gãy nó, quật thành một sợi dây thừng uốn éo, máu của ông và máu của nó cùng tràn ra từ kẽ tay ông, sau đó, ông dùng chút sức lực cuối cùng, nắm chặt chiến lợi phẩm của mình, loạng choạng quay trở về quê hương của mình—N-017.

Năm

Ngoài họ ra, không ai biết tại sao giáo viên Chúc Kính Á lại đến cái nơi ma quỷ Nhị Quải Tử vào buổi trưa bình thường này, tại sao lại xảy ra một trận cận chiến với một con rắn độc hình thù kỳ quái, đến mức đồng quy vu tận—mà họ sẽ không tiết lộ bí mật này. Họ từng thề trước mộ Chúc Kính Á, phải chôn giấu bí mật này vào nơi sâu thẳm của linh hồn.

Họ là Lăng Vân Hà, Ngụy Văn Kiến, Đàm Văn Thao và Thường Song Quần.

Tin buồn giáo viên Chúc bị rắn độc cắn chết truyền đến Trung đội Bảy, đã là buổi tối rồi, lúc đó mọi người đang ăn cơm, mà trước đó họ không nhận được chút tin tức nào—theo chỉ thị của Phó chủ nhiệm Hàn Mạch Thiên, trong thời gian cấp cứu, tin tức này phong tỏa ra ngoài, đặc biệt là giữ bí mật với học viên Trung đội Bảy.

Cuối cùng đã đến lúc không thể không giải mật rồi.

Tin tức đầu tiên là do Trương Lăng Thủy mang về. Trương Lăng Thủy hiện tại vẫn là một gã độc thân, là giáo viên trú đội, ăn ở đều tại Trung đội Bảy. Trương Lăng Thủy khoảng thời gian này hễ có thời gian là chạy sang đại đội bộ, theo văn thư trung đội tiết lộ, là đi "thương thảo" gì đó với y tá sở vệ sinh Điền Lệ Phân, mỗi lần về mặt mũi đều có vẻ đắc ý lén lút.

Buổi chiều sau khi tan học, Trương Lăng Thủy lại đến đại đội bộ một chuyến, về đến nơi sắc mặt rất khó coi, trong bàn ăn cứ như vô tình nhắc đến việc, giáo viên Chúc Kính Á bị rắn độc cắn, đã được chuyển đến bệnh viện dã chiến BGC cấp cứu rồi, Đại đội trưởng Diêu và Phó chủ nhiệm Hàn Mạch Thiên đều đi rồi, Điền Lệ Phân và Tùng Khôn Minh của sở vệ sinh đại đội cũng đi rồi.

Bàn ăn của Thường Song Quần và Đàm Văn Thao liền kề với bàn của trung đội, ban đầu nghe không rõ ràng lắm, đợi đến khi cán bộ trung đội hỏi đi hỏi lại, liền hiểu rõ đầu đuôi câu chuyện, phản ứng đầu tiên của Thường Song Quần là ngừng ăn, đôi đũa chọc vào trong bát, nửa ngày không động tĩnh gì, đôi mắt nhìn chằm chằm vào cái mặt trắng trẻo của Trương Lăng Thủy, vậy mà tối sầm lại. Đàm Văn Thao dưới gầm bàn đá cậu ta một cái, Thường Song Quần nhìn Đàm Văn Thao một cái, đặt đũa xuống, chậm rãi đứng dậy, đi đến chỗ bể nước vữa, đổ bát cơm canh vơi vơi đi, rồi đến chỗ vòi nước rửa sạch bát, lồng vào túi đựng bát, đặt vào tủ bát. Làm xong tất cả những việc này một cách thong dong tự tại, rồi rời khỏi nhà ăn.

Thường Song Quần vừa ra khỏi cửa, Lăng Vân Hà liền đi tới, trao đổi ánh mắt với Đàm Văn Thao và Ngụy Văn Kiến, mấy người hiểu ý nhau, cũng rời khỏi nhà ăn. Ra khỏi nhà ăn, liền chạy về hướng đại đội bộ, quả nhiên không nằm ngoài dự đoán, Thường Song Quần đã ở phía trước rồi.

Đuổi theo, Thường Song Quần mặt xanh như tàu lá, không nói một lời. Lăng Vân Hà nói, "Thường Song Quần cậu đi đâu thế? Giáo viên Chúc hiện tại đã đến bệnh viện BGC rồi, cậu đến đại đội bộ cũng không gặp được đâu."

Thường Song Quần vẫn không hé răng, mặt đen sì chạy về phía trước.

Đàm Văn Thao cũng hét ở phía sau, nói: "Thường Song Quần cậu bình tĩnh một chút, hiện tại tình hình không rõ, chúng ta còn không thể thất thố, đi thăm giáo viên Chúc là nghĩa đương nhiên, nhưng phải nắm rõ tình hình rồi mới có thể hành động."

Thường Song Quần cuối cùng cũng mở miệng nói, bảo, "Còn có gì không hiểu nữa? Rõ rành rành rồi, giáo viên Chúc là vì tôi mới bị rắn cắn, con rắn độc như vậy, có thể tốt lành được sao? Giáo viên Chúc nếu có mệnh hệ gì, thì tôi là kẻ tội đồ muôn đời rồi."

Mấy người vừa chạy vừa cãi, vừa đi đến trước tòa nhà văn phòng đại đội, thì thấy một chiếc xe jeep chạy thẳng tới.

Mấy người liền đứng bên lề đường, xe đến gần, dừng lại, từ trên xe bước xuống một người, không đội mũ quân nhân, trông có vẻ đầu bù tóc rối, một thân chán chường.

Nhìn kỹ lại, là Hàn Mạch Thiên.

Hàn Mạch Thiên cũng nhìn thấy Thường Song Quần và những người khác, dùng một ánh mắt lạnh lùng khác thường liếc về phía này, rồi một bước một dập dềnh đi tới, ủ rũ chỉ nói một câu—Đồng chí Chúc Kính Á qua đời rồi.

Sáu

Đây là màn đêm thực sự, trong màn đêm thực sự không nhìn thấy một chút ánh sáng nào. Núi non, rừng rậm, sông ngòi, hoa tươi... tất cả đều biến mất, mọi thứ đều bị ngâm trong đại dương của đêm tối.

Giáo viên Chúc, chúng em đến thăm thầy đây, thầy nhất định cũng nhìn thấy chúng em. Chúng em không chỉ là học sinh của thầy, mà còn là những đứa con của thầy nữa.

Đúng vậy, sinh mệnh của con người là mong manh, mong manh tựa như một tờ giấy mỏng, kim châm là thủng nước ngâm là tan lửa đốt là thành tro, trong vũ trụ vận hành biết bao nhiêu thiên thạch lộn xộn, dù chỉ là một hạt nhỏ bằng ngón tay thoát khỏi quỹ đạo bình thường, xuyên qua khí quyển từ trên không rơi xuống, gia tốc trọng trường của nó đã có thể xuyên qua đỉnh đầu chúng ta, đập nát tất cả tư tưởng của chúng ta. Dù miệng giếng đường kính chỉ có tám mươi centimet, dù trong đó chỉ chứa vài tấn nước, nhưng chỉ cần chúng ta trượt chân rơi xuống, nó có thể khiến lý tưởng, thói hư, theo đuổi, sở thích, chỉ số thông minh của chúng ta cùng tất cả những trải nghiệm cao quý hay không cao quý trong chốc lát nghẹt thở thành một đống thịt thối rữa. Một đời người dài biết bao, vài chục năm vài vạn ngày vài nghìn vạn phút vài tỷ vạn giây, chỉ cần trong vài tỷ vạn giây này có không phẩy không không không... một giây, dưới bánh xe ô tô chạy trên đường bắn lên dù chỉ là một mảnh vụn thủy tinh nhỏ, xuyên qua xương sườn găm vào tim chúng ta, hoặc một sợi dây điện cao áp đứt rơi xuống người chúng ta, thì, tất cả niềm vui, tế bào, đau khổ, máu huyết, tình yêu... của chúng ta đều sẽ cùng ngừng đập. Sự nguy hiểm này mỗi không phẩy không không không... một giây đều tồn tại.

Huống hồ còn có lưỡi lê, súng trường, đại bác, tên lửa, bom nguyên tử... trên thế giới này, những thứ có thể tiêu diệt sinh mệnh không phải là quá ít mà là quá nhiều, tính năng ngày càng phong phú, kỹ thuật ngày càng tinh xảo, kiểu dáng ngày càng tinh tế, mang theo ngày càng thuận tiện...

Thế nhưng, trong nhiều lúc hơn, sinh mệnh mong manh của chúng ta lại cứng rắn như thế, lửa đốt không chết, nước dìm không chết, súng bắn không chết, dao đâm không chết, chúng ta tránh được tất cả các loại binh khí đòi mạng, chúng ta đối phó với tất cả mọi việc nguy hiểm có một đối sách hiệu quả nhất, đánh thắng thì đánh, đánh không thắng thì chạy. Dựa vào đôi chân của chúng ta, dựa vào việc chạy không ngừng nghỉ của chúng ta, chúng ta đã tránh được biết bao nhiêu tai nạn nhỉ? Nhiều người không chạy lại chúng ta đều đã chết, nhiều người ưu tú hơn chúng ta hoặc không ưu tú bằng chúng ta đều buồn bã bất lực rời khỏi thế giới này, mà chúng ta vẫn đang sống ngon lành, sống bất khuất, sống qua thời thơ ấu, thiếu niên, thanh niên, trung niên, tráng niên, lão niên, dù đã hoàn toàn mất đi nhân cách và nhân tính cũng như chức năng của con người, cũng vẫn sống bám trụ, còn tham lam vô độ muốn sống lâu trăm tuổi, thậm chí còn hoang tưởng trường sinh bất lão. Có những kẻ giết người cướp của lừa lọc dối trá mưu tài hại mệnh trộm cướp gái điếm, có những kẻ ngu dốt không biết gì mơ mơ màng màng đối với xã hội không có chút cống hiến nào, mà họ cũng có mặt mũi sống và sống đầy niềm vui, lý tưởng duy nhất và theo đuổi cao nhất của họ là sống tiếp, sống không hết, không chán không ghét, sống vô đạo đức không biết điều, mỗi khi nguy hiểm của cái chết giáng xuống, họ cắm đầu chạy, chạy thật xa, để người khác thay họ chắn bước chân đuổi theo của tử thần, rồi tiếp tục sống không làm nên trò trống gì, sống một cách đáng ghét.

Thế nhưng thầy lại chết rồi.

Dù thế nào, thầy cũng là người không đáng chết vào lúc này, người dư thừa của xã hội này tuyệt đối không phải là thầy. Tuyệt đối không! Tại sao thầy không chạy, thầy không những không chạy, còn chủ động tiến lại gần tử thần. Là chính thầy đã giết chết bản thân mình rồi.

Ồ, chúng em hiểu rồi, thầy chính là người thực hành thành kính nhất đối với lý luận nhân cách bốn mươi lăm độ của thầy, thầy chính là kiểu người mà Phó chủ nhiệm Hàn gọi là loại AAA...B. Những ngày này, chúng em đã đọc lịch sử của thầy, chúng em đã đọc linh hồn của thầy, chúng em vẫn luôn chiêm ngưỡng đôi mắt vĩnh viễn không bao giờ tắt của thầy. Dù sao, thầy là người đã hiến dâng sinh mệnh cho người khác, thầy cũng phải vì bản thân mình, thầy cũng từng có sự nỗ lực ích kỷ, mà thầy cuối cùng không phải vì bản thân mình mà kết thúc bản thân mình.

Giáo viên Chúc, những gì thầy dạy cho chúng em, đâu chỉ là chút kiến thức thế tục như địa hình chiến thuật pháo binh chứ, thầy đã để lại cho chúng em một cuốn kinh điển triết học nhân sinh dày cộp.

Chúng em đến thăm thầy đây, trong đêm trăng sáng như nước này, trong đêm mộng ảo vạn vật ngủ say này, chúng em—những học sinh thầy yêu quý nhất, chúng em chính là muốn chọn một đêm trống trải như thế này, tất cả đều yên tĩnh lại rồi, chỉ có chúng em và thầy—người thầy kính yêu của chúng em ở đây đàm đạo về nhân sinh và lý tưởng. Chúng em đã nghe thấy những lời thầy nói rồi, thầy nói, đừng vì cái chết của tôi mà cảm thấy đau lòng, thực ra cái chết có gì đáng để đau thương chứ? Hạnh phúc, niềm vui, tình yêu, sự nghiệp... của chúng ta không phải đều vì chúng ta cuối cùng sẽ chết nên mới có giá trị sao? Các con, nếu Thượng đế tuyên bố các con vĩnh viễn không chết, thì các con còn ăn cơm, yêu đương, huấn luyện, học tập... nữa không? Các con còn cần phải tranh giành vinh dự, địa vị, giá trị, tiền đồ... kiểu này kiểu nọ nữa không? Các con, bây giờ tôi đã biết rồi, một người vĩnh viễn không chết giống như một hạt cát không có sự sống lững lờ trôi dạt trong vũ trụ, là hoàn toàn vô nghĩa, một người vĩnh viễn không chết sao có thể có dục vọng chứ? Mà dục vọng chính là lý do chống đỡ chúng ta sống tiếp đấy. Cho nên nói, cái chết là bến đỗ tốt nhất của chúng ta, ít nhất chúng ta có thể biết, sau cái chết còn có khả năng tái sinh, nếu để chúng ta vĩnh viễn không chết, thì đến cả khả năng tái sinh—chỉ là khả năng thôi cũng hoàn toàn không tồn tại.

Đúng vậy, giáo viên thầy nói đúng. Cái chết không có gì đáng sợ. Thế nhưng thầy quả thực đã rời xa chúng em quá sớm, sớm đến mức chúng em hoàn toàn không có sự chuẩn bị tư tưởng. Bởi vì chúng em còn phải đi một chặng đường rất dài, chúng em cần thầy giống như ánh mặt trời chiếu rọi chúng em.

...Đêm thật yên tĩnh làm sao, vạn vật im lìm, trăng sáng sao tỏa, đứng trên núi, tư duy nối ngàn xưa, thần du bát hoang, cực mục thương khung, trong vũ trụ một mảnh hỗn độn.

Đặt chân trên mảnh đất N-017 này, đặt chân trên đỉnh Quán Sơn, họ dường như nhìn thấy một bóng hình trải qua bao thương hải tang điền đang từ trên mây bay tới, tiến lại gần họ, trong tầm nhìn của họ phóng to rõ ràng, rồi lại mờ ảo rời đi. Họ dường như nghe thấy một tiếng thở dài khe khẽ, khuôn mặt quen thuộc kia dường như đang từ bi nhìn họ, âm thanh quen thuộc kia dường như đang lầm rầm thì thầm... các con, những gì thầy làm được đều đã làm cả rồi, mỗi người các con cũng đều sẽ trở thành ánh mặt trời. Thường Song Quần thầy biết con đang nghĩ gì, kể từ ngày thầy rời đi, con đến một giọt nước mắt cũng không rơi, nhưng trái tim con đã bị nước mắt nóng ngâm đến tê liệt rồi. Con không cần phải như thế. Chuyện chết chóc là thường xuyên xảy ra, hơn nữa sẽ vĩnh viễn xảy ra tiếp. Bây giờ thầy biết rồi, con rắn thầy bắt cho con, thực ra công dụng không lớn. Thế nhưng đó là nguyện vọng tốt đẹp của thầy, chính vì nguyện vọng này, thầy mới rời xa các con sớm. Con không bằng đau thương, không bằng chấn chỉnh tinh thần, hoàn thành việc học còn lại, đạt được mục đích lý tưởng của con, đây chính là sự an ủi lớn nhất đối với thầy. Con có thể hứa với thầy không?

Con hứa.

À, giáo viên Chúc, chúng em nghe thấy giọng thầy rồi, thầy nói, chúng em đều là những học sinh thầy trọng dụng nhất, thầy nói nhân sinh ngắn ngủi, chết đúng chỗ thì chết không có gì đáng tiếc, thầy nói thầy đã là một sợi hồn phách rồi, mà chúng em vẫn là phàm phu tục tử chốn nhân gian, thầy muốn chúng em làm một phàm phu tục tử ưu tú, dù tương lai làm gì, cũng đừng dễ dàng hạ thấp tiêu chuẩn, sống quá trình nhân sinh ngắn ngủi ra độ dài và độ cao—dọc theo bốn mươi lăm độ đức tài kiêm bị, phát xạ sinh mệnh của chính mình đến khoảng cách xa nhất.

Chúng em nghe thấy rõ mồn một giọng của thầy, thầy là muốn chúng em thề sao? Chúng em thề trước mặt thầy, một, chúng em sẽ không nói ra sự thật, chúng em biết tâm nguyện của thầy, chúng em sẽ giữ bí mật này. Hai, trên con đường tương lai, sẽ dùng tâm dùng sức làm một người ưu tú và lương thiện.

Chúng em đã ghi nhớ câu cuối cùng thầy để lại cho chúng em rồi. Tất cả động vật đều vô tội. Đừng bao giờ đối địch với chúng nữa.

Chúng em thề...

Bảy

Sau khi thi hài Chúc Kính Á hỏa táng, được chôn cất trên núi Quán Sơn ở phía đông đại viện N-017, mà nơi đó, đã có một ngôi mộ, bên trong chính là cô y tá trẻ hy sinh vì tình yêu trong truyền thuyết hơn mười năm trước.

Về câu chuyện của nữ y tá, vẫn là một điều bí ẩn. Khi Chúc Kính Á qua đời, trong viện N-017 có người tung tin đồn, nói cô y tá đó thực chất chính là người yêu của Chúc Kính Á lúc gặp nạn. Đám người Thường Song Quần thà tin là có còn hơn tin là không, giáo viên Chúc cả đời làm lụng vất vả cả đời lận đận, sau khi qua đời còn có một nữ y tá xinh đẹp ở dưới suối vàng bầu bạn, cũng coi như là công đức viên mãn.

Chúc Tiểu Du không biết tin bố qua đời, ngoài sự nghi hoặc, không phải chịu đả kích lớn hơn, điểm này nên quy công cho Hàn Mạch Thiên.

Vẫn trong quá trình cấp cứu tại bệnh viện, Hàn Mạch Thiên đã gọi điện cho Phó tư lệnh Tiêu, áp dụng các biện pháp quyết liệt, phái người đón Chúc Tiểu Du từ trường tiểu học trong thôn ra, có người chuyên trách đi tàu hỏa, đưa thẳng đến nhà Hàn Mạch Thiên ở thành phố W. Người chú hộ tống chỉ nói với Chúc Tiểu Du rằng bố cháu đã đến biên giới làm nhiệm vụ rồi, năm nay cháu chỉ có thể đến thành phố W để đi học. Sau đó, dưới sự giám hộ của bà Lâm Phong - vợ Hàn Mạch Thiên, cháu sẽ hoàn thành việc học tại trường tiểu học Nam Kinh Lộ ở thành phố W.

Tại nhà của Chúc Kính Á, Thường Song Quần và những người khác đã phát hiện ra con quái vật mà dân địa phương gọi là rắn Tam Điểu. Lăng Vân Hà thông qua Tùng Khôn Minh, tham khảo ý kiến của chuyên gia nhãn khoa thuộc chiến khu W, câu trả lời nhận được là, đối với cơ quan trên người loại động vật kịch độc này, không nên tùy tiện sử dụng. Bố của Tùng Khôn Minh hướng dẫn cô trước tiên hãy ngâm con rắn độc vào rượu, đợi sau khi chứng minh được vật này quả thực có hiệu quả trị liệu với bệnh mù màu mà lại vô hại với cơ thể người, thì mới có thể sử dụng.

Thường Song Quần mấy ngày đêm liên tiếp mắt nhìn thất thần, lúc lên lớp cũng tâm trí hoang mang, có đôi khi trong miệng còn vô thức lẩm bẩm cái gì đó, tình trạng này khiến Đàm Văn Thao, Lăng Vân Hà và những người khác vô cùng lo lắng. Chỉ cần có cơ hội, mấy người họ lại vây quanh Thường Song Quần, không ngừng giáo dục, kiên quyết không để lộ ra sự thật việc Chúc Kính Á bắt rắn. Đạo lý rất rõ ràng, vì Thường Song Quần mà giáo viên Chúc đã đánh cược cả mạng già, chỉ là hy vọng cậu ấy có thể kiên trì đến khi tốt nghiệp, nếu lúc này đem sự thật phơi bày ra hết, thì thật phụ tấm lòng tâm huyết của giáo viên Chúc, giáo viên Chúc sẽ chết không nhắm mắt.

Trước công tác tư tưởng mạnh mẽ, Thường Song Quần cuối cùng cũng đồng ý tạm thời giữ bí mật, kiên trì đến cùng. Thế nhưng, nỗi dằn vặt và ân hận to lớn đè nặng trong lòng lại không lúc nào không cắn xé thần kinh cậu.

Trong đêm tối mịt mù này, tranh thủ chút thời gian ngắn ngủi trước khi huấn luyện đêm trở về doanh trại, Lăng Vân Hà khích lệ Thường Song Quần, Đàm Văn Thao và Ngụy Văn Kiến lặng lẽ leo lên Biệt Tỳ sơn, âm thầm tế bái người giáo viên đáng kính của họ, đồng thời thề thốt, vĩnh viễn giữ kín bí mật đó, phấn đấu để tất cả tốt nghiệp thuận lợi và trở thành những học viên xuất sắc nhất của trung đội, để an ủi linh hồn người giáo viên đã khuất, đồng thời cũng ổn định hơn nữa cảm xúc của Thường Song Quần.

Tám

Mưa như trút nước từ trên cao tơi tả rơi xuống, vượt qua cửa ải Sóc Dương, rơi xuống những khe rãnh ở N-017, gột rửa thành một vùng non xanh nước biếc.

Đây là cơn mưa đầu đông, là khúc dạo đầu của một trận tuyết lớn.

Tùng Khôn Minh chính trong cơn mưa tầm tã này đã lên chuyến tàu tốc hành hướng về thành phố W.

Cô tận dụng cơ hội nghỉ phép thăm thân để tiến hành một số hoạt động bí mật và không bí mật.

Những hoạt động này bao gồm: mang theo con rắn Tam Điểu mà Chúc Kính Á đã hy sinh tính mạng vì nó, nhờ bố cô và các chuyên gia của Bệnh viện Tổng hợp Quân khu W giám định bài thuốc dân gian đó xem hiệu quả trị liệu đối với bệnh mù màu có xác thực hay không. Còn bao gồm cả việc, các học viên trung đội Bảy bí mật quyên góp hai trăm sáu mươi tám tệ tiền mặt, nhờ cô chuyển cho Lâm Phong để trợ cấp chi phí học tập cho Chúc Tiểu Du. Chuyện này tất nhiên là giấu Hàn phó chủ nhiệm. Việc thứ ba là chuyện riêng của cô, sau khi lưu lại thành phố W trong thời gian ngắn, cô sẽ lại lên xe đi về phía bắc để đi thăm dì Chương đang trong tình trạng nguy kịch.

Tuần trước, Hạ Tiên Báo - người anh "Báo" thời thơ ấu của cô - từ Bắc Kinh đã gọi điện đường dài đến, nói rằng dì Chương bị ốm, hơn nữa là bệnh nan y, đã nhập viện tại Bệnh viện Tổng hợp Quân Giải phóng.

Cuộc điện thoại này là dì Chương bảo Hạ Tiên Báo gọi, ý dì Chương là muốn cô đến Bắc Kinh, "hai mẹ con gặp nhau một lần", Hạ Tiên Báo chỉ chuyển đạt trung thực ý muốn của mẹ, ngoài ra không nói gì thêm, nhưng Tùng Khôn Minh lập tức hiểu rằng, dì Chương lần này nhập viện sợ rằng hung nhiều cát ít. Hai tháng trước, bác Hạ đã đi trước một bước, điều này đối với dì Chương mà nói không nghi ngờ gì là một đòn chí mạng.

Gác điện thoại xuống, nước mắt Tùng Khôn Minh đã trào đến nơi khóe mắt. Cũng chính vào lúc này, cô mới phát hiện ra mình yêu dì Chương sâu sắc, chân thực giống như tình cảm yêu thương của dì Chương dành cho cô vậy. Thế là cô xin nghỉ phép.

Trước khi đến, cô rủ Liễu Liễm và Sở Lan cùng đi hái một ít nụ hoa tử đinh hương năm cánh trên ngọn núi bên ngoài doanh trại. Sắp vào đông rồi, loài hoa mỏng manh này rất khó tìm, nhất là tử đinh hương năm cánh, lại còn là nụ, chưa nở, phải nhận diện từ cành lá. Liễu Liễm và Sở Lan giúp hái được không ít, thế nhưng hầu hết đều bị cô loại bỏ. Đây là món quà tượng trưng cho sự cát tường, cô phải dụng tâm, dùng một tình cảm chân thực để đối đãi với việc này, dù cho nó chỉ là một tâm nguyện mong manh.

Buổi sáng hái xong hoa, buổi chiều cô liền lên tàu.

Sau khi về đến thành phố W, nhiệm vụ đầu tiên rất nhanh đã hoàn thành. Qua nghiên cứu của các chuyên gia, đôi mắt của loài rắn độc được gọi là rắn Tam Điểu mà Tùng Khôn Minh mang về dùng làm một vị thuốc, vô hại với cơ thể người, bào chế cùng hơn mười vị thuốc đông y khác, quả thực có lợi cho việc chỉnh thị lực cho người, nhưng tác dụng đó rất nhỏ và chậm, phải dùng thuốc dài hạn mới có thể cải thiện - các giáo sư nhấn mạnh nhiều lần, là cải thiện chứ không phải chữa khỏi tận gốc.

Việc thứ hai cũng rất thuận lợi, khi Tùng Khôn Minh trao tấm lòng của các học viên trung đội Bảy cho Lâm Phong, Lâm Phong nhận lấy với đôi mắt đẫm lệ, đồng thời hỏi thăm Tùng Khôn Minh về tình hình gần đây của Hàn Mạch Thiên.

Tùng Khôn Minh tự đáy lòng nói với Lâm Phong rằng, Hàn phó chủ nhiệm ở N-017 là một trong những lãnh đạo được tôn kính nhất, sức khỏe rất tốt, chỉ là hơi mệt một chút, chị Lâm nên viết thư khuyên Hàn phó chủ nhiệm chú ý nghỉ ngơi nhiều hơn.

Sau đó, Tùng Khôn Minh mang theo cả một nỗi lòng trĩu nặng, lên chuyến tàu hướng về Bắc Kinh.

Người đến nhà ga đón cô là Hạ Tiên Báo và người vợ thuộc giai cấp công nhân của anh ta. Vừa mới gặp mặt, Hạ Tiên Báo thấy cô vẫn mặc chiếc áo bông nặng nề có hai túi, có chút sững sờ, cân nhắc từng câu từng chữ hỏi: "Tiểu Minh, sao vẫn chưa được đề bạt vậy?"

Tùng Khôn Minh mím môi cười nói: "Không nỗ lực chứ sao."

Hạ Tiên Báo chớp chớp mắt, nói: "Cô này, cô với bố cô cứng nhắc y hệt nhau, quá hiếu thắng. Cách mạng dựa vào bản thân là không sai, nhưng cô cũng xem bây giờ là thời buổi nào rồi. Cái gì mà cải cách chính sách cán bộ? Nhìn xem những người trong đại viện chúng ta, con cái cán bộ cấp quân trở lên có ai chịu ảnh hưởng của cải cách chính sách đâu? Nếu nghe lời mẹ tôi, bây giờ cô ít nhất cũng là cán bộ cấp đại đội rồi."

Tùng Khôn Minh nói: "Như vậy có quang minh chính đại không?"

Hạ Tiên Báo gần như cười nhạo, nói: "Không quang minh chính đại, nhưng người quang minh chính đại phải thuộc quyền lãnh đạo của người không quang minh chính đại, thế thì là quang minh chính đại ư?"

Tùng Khôn Minh kịp thời chuyển chủ đề, hỏi: "Dì Chương bây giờ thế nào rồi?"

Hạ Tiên Báo hậm hực nói: "Còn thế nào được nữa, sống lay lắt qua ngày thôi, chỉ chờ đứa con gái nuôi là cô đến tiễn biệt đây. Tiểu Minh tôi nói với cô, lần này cô đừng có mà hàm súc, bà cụ trước khi lâm chung chắc chắn sẽ lên tiếng. Biết người đó không? Ông ấy hiện đang làm việc ở tổng bộ, ông ấy trước kia luôn là cấp dưới của ông cụ, ông cụ làm sư trưởng, ông ấy là trưởng phòng cán bộ sư, ông cụ làm quân trưởng, ông ấy là trưởng phòng cán bộ quân, ông cụ làm tư lệnh đại quân khu, ông ấy là bộ trưởng bộ cán bộ quân khu, ông cụ đến Bắc Kinh, ông ấy cũng đến Bắc Kinh, hậu sự của ông cụ là một tay ông ấy lo liệu. Lần này đến lượt lo hậu sự cho bà cụ. Ông ấy mỗi tuần đều đến hai ba lần. Chỉ cần ông ấy hỏi đến, vấn đề của cô sẽ được giải quyết dễ dàng."

Vợ thuộc giai cấp công nhân của Hạ Tiên Báo cũng hùa theo nói: "Tiểu Minh chúng tôi đều biết nhân cách của cô và chú Tùng, cả nhà chúng tôi đều kính nể, nhưng chị dâu phải khuyên cô một câu, cô phải biết thời thế. Mẹ luôn nhớ đến cô, bà ấy chân tình thương yêu cô, cô cho bà ấy một cơ hội giúp cô nói một lời, thực ra chính là sự an ủi đối với bà cụ."

Tùng Khôn Minh nói: "Dì Chương ốm thành bộ dạng này rồi, tôi làm sao có thể nói ra miệng được chứ?"

Hạ Tiên Báo nói: "Tôi nói cho cô biết Tiểu Minh, cơ hội không tới hai lần, qua thôn này thì không còn quán này đâu. Cô tùy cơ mà ứng biến, chộp lấy cơ hội, tôi với chị dâu cô cũng sẽ phối hợp một chút."

Tùng Khôn Minh nói: "Thôi đi, cần nói thì tôi tự mình nói."

Trong một căn phòng bệnh cao cấp rộng rãi, cô nhìn thấy vị lão nhân đã yêu thương cô cả đời, cô gần như không dám tin, vị lão nhân gầy gò khô héo trước mắt này lại chính là dì Chương của cô. Khi dì Chương còn trẻ từng là "hoa khôi" của một tung đội, trong ký ức của Tùng Khôn Minh, làn da của dì Chương mãi mãi trắng mịn như quả lê tuyết, khuôn mặt dì Chương mãi mãi rạng rỡ đầy sức xuân, từng cử chỉ của dì Chương đều tao nhã đúng mực, giọng nói của dì Chương lúc nào cũng tròn trịa êm tai...

Thế nhưng, hiện ra trước mắt Tùng Khôn Minh lại là một bà lão đôi mắt trũng sâu, da dẻ chùng nhão, trắng bệch không chút huyết sắc và sắp gần đất xa trời, bà ấy ngay cả sức để nhìn cô một cái cũng không còn nữa, lúc Tùng Khôn Minh bước vào phòng bệnh, bà ấy đang ngủ say, hoặc là đang hôn mê.

Trong khoảnh khắc đó, những giọt nước mắt Tùng Khôn Minh cố kìm nén suốt dọc đường lại trào ra như thác lũ, đến nỗi khóc không thành tiếng, chỉ đành quay lưng đi nấc nghẹn.

Sau đó dì Chương cuối cùng cũng tỉnh lại, chậm rãi nâng mí mắt, dần dần nhìn thấy cô, vẫy vẫy tay với cô - thực ra chỉ là dùng ngón tay búng búng hai cái trước ngực. Tùng Khôn Minh tiến lại gần, ngồi xuống chiếc ghế bên cạnh giường, rồi đưa tay ra, để dì Chương nắm lấy trong lòng bàn tay gầy trơ xương của bà, khẽ khàng, gần như tĩnh lặng xoa nắn.

Trong lòng Tùng Khôn Minh lập tức lại cuộn lên một nỗi thê lương.

Đôi tay này, đã từng đầy đặn như vậy, dì Chương đã từng chăm sóc nó tinh tế như vậy, thế nhưng, bây giờ nó cuối cùng đã khô héo, khô héo đến gần như rạn nứt, trên đó bò đầy những mạch máu xanh tím chằng chịt như giun.

Dì Chương lẩm bẩm cái gì đó trong miệng, Tùng Khôn Minh nghe rõ rồi. Dì Chương nói là: "Con ơi, cuối cùng dì cũng còn có thể gặp lại con một lần."

Tùng Khôn Minh đột nhiên từ đáy lòng cuộn lên nỗi bi ai - nỗi bi ai đối với sự mong manh và bất lực của sinh mệnh. Ồ trời ơi, đây là làm sao vậy, tại sao lại như thế này? Tất cả những điều này là ai gây ra?

Chỉ có một đáp án - Thời gian.

Thời gian, một thứ kỳ lạ biết bao, nó để chúng ta chiếm lấy một không gian nhỏ bé trong đó, để chúng ta sống một giai đoạn, sau đó, lại từng chút từng chút khiến chúng ta lớn lên già đi, một người và một cái cây có gì khác biệt đâu, tất cả sinh mệnh chẳng qua cũng chỉ là một hạt bụi cực nhỏ bị bong ra từ mặt cắt ngang của thời gian, từ nảy mầm nở hoa đến trưởng thành, dù cho cuối cùng có mọc thành cây đại thụ chọc trời, vẫn là không thoát khỏi bàn tay khổng lồ của thời gian. Trên thế giới này, tất cả đều nhỏ bé, đều không chịu nổi một đòn, chỉ có thời gian là vĩnh tồn.

Phải, không có sức mạnh nào mạnh mẽ hơn thời gian, cũng không có sinh mệnh nào bền bỉ hơn thời gian, thời gian chính là đại dương bao la vô tận, con không biết đâu là bờ bến của nó, tất cả sinh mệnh đều ngâm mình trong đó, hoa tươi, cây xanh, vinh dự, tình yêu, niềm vui, nỗi đau... Thời gian dùng bàn tay khổng lồ vô song của nó khẽ khàng vuốt ve tất cả những điều đó, trong khi nó cho phép con sinh tồn và cung cấp không gian sinh tồn cho con, nó cũng đang lặng lẽ phong hóa con, ăn mòn con, ngâm trong đại dương thời gian lâu rồi, dù cho gương mặt và vóc dáng có cao quý xinh đẹp đến đâu, cũng tất sẽ hương tiêu ngọc vẫn, cuối cùng chúng đều đi đến một kết cục giống nhau, chỉ còn lại một cái tên chung - Lịch sử.

Trong lòng cô đột nhiên có một sự giải thoát siêu thoát. Những thứ phàm tục ở đây thì tính là gì chứ?

Bệnh tình dì Chương không ổn định lắm, tâm trí lúc mê lúc tỉnh, lúc tỉnh táo thì trò chuyện với Tùng Khôn Minh, hỏi đủ thứ, bố khỏe không, mẹ khỏe không, tình hình công việc của con thế nào? Dì không xong rồi, bác Hạ của con ở bên đó cô đơn lắm, không thích nghi được, lão già lại đang nổi cáu rồi, gọi dì đi, vậy thì dì không thể không đi thôi.

Vừa nói vừa cười, rất thản nhiên, không nhìn ra sự hoảng loạn của một người đang đối mặt với cái chết.

Tùng Khôn Minh trong lòng liền nghĩ, đúng là lão cách mạng mà, đúng là người đi qua thời chiến tranh, cái gì cũng không coi trọng. Một người có thể bình tĩnh như vậy trước cái chết, đây không phải là cảnh giới bình thường. Với tâm thái như vậy bước vào cõi chết, hẳn là hạnh phúc. Phải rồi, hoảng loạn thì có ích gì chứ? Đã là tất nhiên, đã là không thể kháng cự, thì việc gì phải khóc lóc than trời đòi sống đòi chết cơ chứ, không chỉ vô ích, mà còn làm hỏng hình tượng đã xây dựng mấy chục năm qua.

Như vậy, chút chuyện vụn vặt tầm thường của người phàm tục của bản thân càng không đáng nhắc tới.

Dì Chương đôi khi cũng hỏi, hỏi Tiểu Minh còn có chuyện gì cần dì giải quyết không. Bàn tay bà cụ giống như đang đeo một chiếc găng tay mỏng trong suốt, bao trùm lấy những dãy núi uốn lượn nhấp nhô như những đỉnh núi, khẽ khàng di chuyển giữa những sợi tóc của cô. Dì Chương nói, bác và dì của con làm quan không nhỏ, nhưng chưa từng gây nghiệp chướng, bây giờ không còn quyền không còn thế nữa, nhưng vẫn có người. Vẫn có thể nói giúp một lời.

Trong lòng Tùng Khôn Minh liền có một sự xao động, đôi khi thật sự muốn nói với dì Chương, nói về những nỗ lực những năm qua, nói về tình cảnh khó khăn hiện tại, nói về suy nghĩ của bản thân. Thế nhưng, mỗi lần đều là khoảnh khắc lời sắp thốt ra, lại bị kiên quyết đè nén xuống - cô không đành lòng.

Chín

Một ngày nọ, có một vị thủ trưởng đã thấy vẻ phú quý đến, được mấy nhân viên y tế vây quanh bước vào phòng bệnh của dì Chương. Lúc đó Tùng Khôn Minh đang xoa bóp cánh tay cho dì Chương, lập tức có một y tá thay thế lên.

Khoảnh khắc bước vào cửa, thủ trưởng nhìn thấy Tùng Khôn Minh, dùng ánh mắt nghi hoặc quét nhìn nữ quân nhân xinh đẹp đang mặc chiếc áo bông hai túi này, ánh mắt rất có lực.

Tùng Khôn Minh thấy có đại thủ trưởng đến, liền biết điều rời khỏi phòng bệnh.

Lúc quay người đóng cửa, cô phát hiện thủ trưởng vẫn đang nhìn cô, cô biết một binh sĩ bình thường xuất hiện trong phòng bệnh của dì Chương là rất gây chú ý, mặt cô đỏ bừng lên.

Hạ Tiên Báo lúc đó đang ở trong phòng khách của phòng bệnh, Hạ Tiên Báo nói với Tùng Khôn Minh rằng, đây chính là người đó đang làm việc ở tổng bộ rồi. Hạ Tiên Báo nói: "Cô đang ở trong đó hầu bà cụ, ra ngoài làm gì? Đừng có hở chút là ra ngoài, cô cứ ở lì bên cạnh bà cụ, người đó chắc chắn sẽ nói chuyện với cô, cô không nói thì bà cụ cũng sẽ giới thiệu tình hình của cô với ông ấy, thế là nước chảy thành sông, cô cũng sẽ không có cảm giác thấp hèn."

Tùng Khôn Minh nói: "Tiên Báo anh xem tôi là loại người gì vậy? Dì Chương ốm thành thế này rồi, tôi còn có thể tính toán chuyện của mình sao, thế chẳng phải là hoàn toàn không còn tim không còn phổi sao?"

Hạ Tiên Báo bỗ bã nói: "Xem kìa, lại ngốc rồi phải không? Đây hoàn toàn là hai việc khác nhau. Không ai nghi ngờ tình cảm chân thật của cô đối với bà cụ, nhưng điều này không có nghĩa là cô không có cuộc sống của riêng mình. Hơn nữa, mấy ngày nay bản thân cô cũng đều luôn ở bên cạnh bà cụ mà. Cô nói cô ngày mai phải về đơn vị rồi, vậy thì hôm nay cô không đi trực bên cạnh bà cụ, chạy đến đây lười biếng à?"

Tùng Khôn Minh nói, "Anh đừng có dùng phép khích tướng, bây giờ trước mặt dì đang có ba y tá túc trực ở đó, tôi nghỉ một lát thì làm sao?"

Hạ Tiên Báo cười khổ một tiếng nói: "Hết cứu hoàn toàn rồi. Đúng đấy, bình thường sao không thấy ba y tá cùng đến phục vụ? Lúc này lại đều ùa đến cả. Mỗi lần người đó đến, họ đều có mấy người cùng đến, không có việc cũng tìm chút việc làm, để làm gì? Chính là muốn để lại ấn tượng. Ai cũng biết người đó phụ trách công việc gì, ai cũng biết lời người đó nói có trọng lượng, ai cũng biết người đó là thủ trưởng cực kỳ trọng tình cảm. Người đó mỗi lần đều hỏi bà cụ, bác sĩ ở đây thế nào, y tá ở đây thế nào? Bà cụ mỗi lần đều phải nói đỡ cho họ. Tôi nói cho cô biết, trong số họ có một người muốn lên đại học y, muốn từ y tá chuyển thành bác sĩ. Có một người muốn giải quyết vấn đề chia cách hai nơi, nhờ bà cụ nói một lời, bà cụ thật sự đã nói, bây giờ tên của họ đã ghi trong sổ tay của thư ký người đó rồi. Cô mà còn thanh cao nữa, thì đó là tự mình không chịu trách nhiệm với bản thân."

Hạ Tiên Báo nói một cách đầy lý lẽ như vậy, khiến Tùng Khôn Minh không thể không động tâm.

Hạ Tiên Báo thấy cô trầm ngâm không nói, lại thừa thắng xông lên, nói: "Gọi cô đến phòng bệnh, cũng đâu phải bắt cô dập đầu lạy người ta, không cúi lưng không cúi đầu, cô do dự cái gì? Đây là cơ hội cô hiểu không, nếu một người ngay cả cơ hội dâng tận miệng cũng không nắm bắt được, hoặc ngốc nghếch không đi nắm lấy cơ hội đó, thì cô ấy quả thực không được, đáng đời cô ấy mãi mãi chỉ biết nhìn biển mà thở dài."

Tùng Khôn Minh vẫn cúi đầu không nói.

Thế nhưng, cả một nỗi lòng đó, cái nguyện vọng nằm ẩn mình như nham thạch trong sinh mệnh thanh xuân đó, cuối cùng, trong lòng, bắt đầu chậm rãi chảy ra, cùng với dòng máu trẻ tuổi chảy, hơn nữa chảy càng ngày càng nhanh, càng chảy càng mãnh liệt, cuối cùng hình thành xu thế tuôn trào cuồn cuộn.

Phải rồi, bản thân mình không thua kém người khác, bản thân mình là cần cù là nỗ lực, bản thân mình là xuất sắc là ưu tú, bất luận là nhân cách hay trí tuệ, đều có thể không chút hổ thẹn mà nói rằng, bản thân mình đáng được sở hữu phần mà mình theo đuổi. Đã rằng chuyện bất công đã xuất hiện, vậy thì, còn khổ sở gìn giữ cái gì nữa chứ? Nhân sinh ngắn ngủi như vậy, có lẽ, Tiên Báo nói có đạo lý, cơ hội, là cơ hội, nắm bắt cơ hội cũng là một năng lực. Không nắm bắt được, thì đáng đời, thì chỉ có thể mãi mãi làm một kẻ tầm thường oán trời trách người.

Hạ Tiên Báo rời đi lúc nào, Tùng Khôn Minh không biết, thế nhưng, cô nghe rõ tiếng nói chuyện trong phòng bệnh, trong lòng cô nhịp đập thình thịch, đập rất nhanh cũng rất hoảng loạn.

Là một cơ hội, quả thực chính là cơ hội tốt trời ban, hôm nay dì Chương xuất hiện trạng thái tốt chưa từng có, từ âm lượng và nhịp điệu nói chuyện mà xét, Tùng Khôn Minh thậm chí có thể phán đoán ra đầu giường đã nâng cao lên, dì Chương đang nửa nằm nói chuyện với vị thủ trưởng người đó.

Chuyện càng khiến người ta rung động nối tiếp xuất hiện.

Ngẩng đầu lên, cô thoáng cái đã nhìn thấy bó tử đinh hương trong phòng khách.

Đó là tử đinh hương năm cánh, là tử đinh hương năm cánh có thể mang lại lời chúc phúc cát tường cho mọi người, là những nụ hoa nhỏ cô hái từ Biệt Tỳ sơn, cô vẫn luôn chăm sóc chúng cẩn thận canh giữ chúng, chúng đã im lặng hơn một tuần rồi, cho đến tận sáng hôm nay, cô nhìn thấy thân hình nhỏ bé quấn chặt của chúng vẫn còn âm thầm lo lắng, vì ngày mai, nhiều nhất là ngày kia, cô phải về N-017 rồi, mà chúng lại không hề có dấu hiệu nở hoa. Sáng nay cô còn nghĩ, nếu trước khi cô đi những bông hoa này không nở, thì cô sẽ mang chúng đi, cô không thể mang một bó hoa không biết nở (huống hồ lại còn là hoa chứa đựng lời chúc phúc và nguyện vọng) ra khỏi căn phòng bệnh này, cô không thể để dì Chương nhìn thấy một lời chúc phúc không biết nói. Mà bây giờ, trong buổi sáng đầu đông quan trọng phi thường này, chúng lại hiểu ý nở rộ, chúng nở rộ đúng lúc đến vậy, long trọng đến vậy, những cánh hoa nhỏ li ti như từng hạt mặt trời tí hon, tươi tắn rực rỡ.

Trong mắt Tùng Khôn Minh đột nhiên dâng lên một tầng nóng ẩm, tử đinh hương năm cánh ơi tử đinh hương năm cánh, ngươi là thiên sứ bay đến từ chín tầng mây sao, ngươi là thần may mắn phái đến để trợ giúp ta một tay sao? Vào lúc này, không còn gì thích hợp hơn nữa, tinh thần dì Chương tốt rồi, thậm chí có thể nghe thấy tiếng cười khẽ. Thiên sứ cát tường này ơi, lúc này ngươi xuất hiện trước mặt người già, lại sẽ mang đến bao nhiêu niềm vui và lời tán thán đây!

Ý trời mà - thật sự là ý trời.

Cuối cùng, Tùng Khôn Minh nâng lên - gần như là ôm lấy chiếc bình hoa cắm đầy tử đinh hương năm cánh, bước về phía phòng bệnh.

Một bước, hai bước... Chỉ cần tiến lên một bước nữa, khẽ vặn cái tay nắm bằng đồng thau kia, thì, cô và bó tử đinh hương năm cánh của cô sẽ nhẹ nhàng xuất hiện trong tầm mắt của dì Chương, tất nhiên, còn xuất hiện trong tầm mắt của vị thủ trưởng đó vốn có địa vị cao quyền trọng lại cực kỳ trọng tình cảm. Sau đó, dì Chương đang có tâm trạng tốt sẽ giới thiệu đây là con gái nuôi của mình, có lẽ còn giới thiệu cả bố của cô, giới thiệu tình giao tình thâm nghĩa trọng mấy chục năm của hai nhà, vị thủ trưởng đó sẽ hỏi thăm tình hình công việc của cô, sau đó nữa... Nhịp tim cô đột nhiên nhanh lên, cô đã cảm thấy nóng rực trên mặt rồi. Cô nghĩ mặt mình chắc chắn đã đỏ ửng lên rồi, đỏ tươi tắn rạng rỡ, giống như bó tử đinh hương năm cánh đang nở rộ hết mức này.

Được rồi, bây giờ, tay cô đã chạm vào vật kim loại lạnh lẽo kia rồi. Cô khẽ động vào nó một cái, chuyện kỳ lạ đã xảy ra, nó vậy mà không trơn tru như trước nữa, nó vậy mà phát ra tiếng kêu - mặc dù tiếng đó đã nhẹ đến mức không thể nhẹ hơn, thế nhưng, trong tai cô nghe, lại không khác gì một tiếng gầm rú to lớn, cô bị tiếng gầm rú này làm cho chết lặng, hay nói cách khác cô bị tiếng động truyền ra từ sâu trong nội tâm mình làm cho chết lặng.

Cô buông tay nắm đồng thau ra, đờ đẫn đứng tại chỗ, không nhúc nhích, cô cảm thấy mình đã đi qua một chặng đường dài đằng đẵng, cô đã chật vật lặn lội trên chặng đường dài đằng đẵng này ít nhất là nửa thế kỷ. Cô quá mệt mỏi rồi, trái tim và đôi chân cô đã suy kiệt rồi, cô không thể bước tiếp được nữa, vạn dặm trường chinh chỉ còn lại bước cuối cùng, thế nhưng, thế nhưng... Cô thật sự không bước nổi nữa.

Cô cuối cùng vẫn không vặn lại cái tay nắm đồng thau sáng loáng đầy cám dỗ kia, mặc dù trước đó cô đã không đếm nổi mình từng vặn nó bao nhiêu lần. Lúc đó cô thậm chí không cần nghĩ, đưa tay là vặn mở nó ra, nhẹ nhàng như vậy, tự nhiên như vậy.

Thế nhưng, bây giờ, cô lại cảm thấy sự khó khăn và nghiêm khắc của nó.

Phải, tất cả những điều này đều rất tự nhiên, hoa đã nở, hoa chúc phúc, hoa cát tường, chúng đã nở rộ, chúng đích xác nên xuất hiện trước mặt dì Chương khi trạng thái tinh thần của dì tốt nhất, đây là cảnh tượng cô từng tưởng tượng và mong đợi, những bông hoa này là mang từ ngàn dặm xa xôi đến đấy, chúng đã lặng lẽ im lặng hơn một trăm giờ đồng hồ rồi, chúng cũng như cô đang chờ đợi thời khắc nở rộ này...

Không ai sẽ phát hiện ra điều gì bất thường, không ai biết trong lòng cô là cảnh giới thế nào, sẽ không xuất hiện dù chỉ một chút dấu vết không tự nhiên... Thế nhưng, cô vẫn kiên quyết đứng lại.

Phải, người khác không biết cô đang nghĩ gì, người khác sẽ không nhìn ra ý niệm của cô, mà cô thì biết, cô biết sự bất thường vừa vặn xuất hiện trong lòng cô, lúc này, trong lòng cô không chỉ có bó hoa tươi thuần khiết này, mà còn có những thứ khác. Còn có thứ gì không tự nhiên hơn sự không tự nhiên trong lòng cô sao? Còn có thứ gì không bình thường hơn sự bất thường trong lòng cô sao? Còn có thứ gì khiến người ta gian khổ hơn việc trong lòng chứa đựng một bí mật không thể nói ra sao? Ngay mười phút trước, khi thủ trưởng đó chưa xuất hiện, tất cả những vấn đề này đều không phải là vấn đề, tất cả những điều này đều là thuận lý thành chương, đều là sạch sẽ chân thực. Thế nhưng, mười phút sau, khi thủ trưởng đó đã xuất hiện rồi, không phải vấn đề cũng thành vấn đề rồi. Không được, cô không làm được. Cô trước kia không làm được, bây giờ không làm được, tương lai vẫn sẽ không làm được. Cô không thể làm vấy bẩn những bông hoa nhỏ trong trắng này mà cô đã tìm kiếm từng bông từng bông một từ N-017, cô không thể đem nguyện vọng tốt đẹp và lời chúc phúc thành kính của mình pha tạp thêm thứ gì khác rồi mới dâng lên cho dì Chương.

Tùng Khôn Minh ngồi trong phòng khách bên ngoài phòng bệnh một lúc, nhìn bó tử đinh hương năm cánh nở rộ đầy đủ kia, lòng càng thấy hư ảo. Còn cánh cửa đẩy là mở đó - cánh cửa gỗ nhỏ màu xanh trứng vịt, trong khoảnh khắc này cũng trở thành một con mắt nhìn trộm, mặc dù trước đó cô đã đi qua vô số lần vô số lượt, đều là thần sắc thản nhiên không thẹn với lòng, nhưng hôm nay nó lại dường như trở thành bàng môn tả đạo, trở thành một cái rãnh để kiểm nghiệm linh hồn.

Cô không biết Hạ Tiên Báo đi đâu rồi, nếu lúc này anh ta ở đây, nhất định sẽ lại xúi giục cô thúc giục cô, cô nghĩ, biết đâu cô sẽ không chống đỡ nổi sự xúi giục và mê hoặc đó.

Cô cuối cùng đứng dậy, lặng lẽ bước ra khỏi phòng khách và bước lên thang máy, rời khỏi tòa nhà nằm viện, bần thần dạo bước thật lâu trong khu vườn dưới lầu.